You are on page 1of 58

Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

VII Lubelskie Sympozjum


Doktorantw Nauk Farmaceutycznych
wraz z Otwartym Seminarium Nauk o yciu
pod honorowym patronatem
Marszaka Wojewdztwa Lubelskiego Sawomira Sosnowskiego
Jego Magnificencji Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie

prof. dr hab. Andrzeja Dropa

Jego Magnificencji Rektora Uniwersytetu Marii Curie-Skodowskiej w Lublinie

prof. dr hab. Stanisawa Michaowskiego

Jego Magnificencji Rektora Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie

prof. dr hab. Mariana Wesoowskiego

Dziekana Wydziau Farmaceutycznego z Oddziaem Analityki Medycznej Uniwersytetu


Medycznego w Lublinie

prof. dr hab. n. chem. Ryszarda Kocjana

Dziekana Wydziau Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego w Lublinie

prof. dr hab. n. med. Ireny Wroskiej

Polskiej Akademii Nauk Oddzia w Lublinie


Rady Doktorantw Uniwersytetu Medycznego w Lublinie
oraz Fame Lab Talking Science

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Patronat medialny

Sponsorzy

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Komitet naukowy
prof. dr hab. Grayna Biaa
prof. dr hab. Wiesaw Gruszecki
prof. dr hab. Krzysztof Jwiak
prof. dr hab. Monika Wujec
prof. dr hab. Ryszard Kocjan
dr hab. Anna Bogucka-Kocka
dr hab. Janusz Kocki
dr hab. Roman Paduch
dr hab. Ireneusz Sowa
dr hab. Katarzyna Tyszczuk-Rotko
dr hab. Magdalena Wjciak-Kosior
dr hab. in. Bartosz Soowiej
dr Sawomir Dresler
dr Grayna Szymczak

Komitet organizacyjny
Przewodniczca: Joanna Filarowska
Lidia Kotua
Tomasz Kubrak
Szymon Kosiek
Jolanta Baszczak
Marcin Czop
Aleksandra Dymek

Wojciech Szwerc
Agnieszka Michalak
Magorzatalupina
Karolina Pkaa
Jan Sawicki
Micha Bartosik

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Program Sympozjum
08:00 09:00

Rejestracja uczestnikw Sympozjum

09:00 09:20

Otwarcie Sympozjum

09:20 10:50

Wykad inauguracyjny prof. dr hab. Jerzego Vetulaniego


CZY WARTO ROZWIJA MZG?

10:50 12:20

FameLab - TALKING SCIENCE

12:20 12:50

Przerwa kawowa

12:50 14:00

Prezentacje ustne - Sesja I

14:00 15:00

Obiad

15:00 16:20

Prezentacje ustne Sesja II

16:20 16:40

Przerwa kawowa

16:40 18:00

Prezentacje ustne Sesja III

18:00 - 18:20

Zakoczenie Sympozjum

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Prezentacje ustne
12:50 13:00

Sesja I 12:50 14:00

Micha Bartosik

Komputerowe wspomaganie diagnostyki obrazowej technologia majca szanse rozwoju?


_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ _______

13:10 13:20

Gabriela Bielecka

Ocena wpywu kofeiny na dziaanie lekw przeciwlkowych


_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

13:20 13:30

Marcin Czop

Wpyw resweratrolu na poziom ekspresji biaek wielolekowej opornoci w komrkach linii


biaaczkowych
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

13:30 13:40

Katarzyna Domaska

Woltamperometria - skuteczna metoda oznaczania ladowych ste kwasu oleanolowego


i ursolowego
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

13:40 13:50

Miosz Goyszny

Alien Hand Syndrome jako nastpstwo ukrwotocznienia udaru niedokrwiennego w obrbie


prawej pkuli mzgu opis przypadku
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

13:50 14:00

Magorzata upina

Znaczenie salwinoryny A w akwizycji i ekspresji sensytyzacji morfinowej u myszy


_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Komputerowe wspomaganie diagnostyki obrazowej


technologia majca szanse rozwoju?
mgr Micha Bartosik
Katedra i Zakad Biologii z Genetyk, Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Wstp
Komputer to narzdzie, ktre okazuje si niezwykle pomocne w wielu dziedzinach
nauki jak i ycia codziennego. Dziki niemu wykonujemy wiele czynnoci lepiej, szybciej
i wygodniej a przy tym popeniajc mniej bdw. Proponowane przeze mnie zastosowanie
programu komputerowego do wspomagania diagnostyki obrazowej pomoe j usprawni.
Analiza komputerowa obrazu to proces, ktry skada si z kilku zasadniczych etapw
pozyskiwania obrazu, jego przetwarzania, obrbki i na koniec waciwej analizy. Kady
z nich realizowany moe by przez szereg rnych algorytmw a od efektw ich dziaania
zalee bdzie kocowy wynik analiz.
Oglne zasady komputerowej analizy obrazw
Pozyskiwanie obrazu to proces wprowadzania danych wejciowych w tym
przypadku informacji o obrazie otaczajcej nas rzeczywistoci. Obraz cyfrowy to macierz
wektorw
lub skalarw niosca informacje obrazowe otrzymywany dziki odwzorowaniu
energii wiata odbitego lub przechodzcego prze obserwowany obiekt. Aparat lub kamera
cyfrowa mierzy ilo wiata docierajcego do przetwornika optoelektronicznego powstajce
dane mog by zapisywane lub przesyane do komputera.
Kolejnym etapem jest przetwarzanie i obrbka obrazu. Zastosowanie maj tutaj
techniki punktowe (jak zmiana jasnoci obrazu, kontrastu, barw), lokalne (usuwanie szumu,
mory) i globalne (poprawa geometrii obrazu, filtracja). Ostateczny wynik zaley od
zastosowanych technik i ich parametrw. Ich wybr zaley od jakoci pozyskanego obrazu
i suy ma optymalizacji jego parametrw.
Ostatnim etapem bdzie dopiero waciwa analizy obrazu. Techniki komputerowe
mog by pomocne w wyszukiwani okrelonych obiektw, ich zliczaniu czy dokonywaniu
pomiarw.
Diagnostyka obrazowa w parazytologii
Wykorzystanie komputerowej diagnostyki obrazu na potrzeby bada
parazytologicznych bdzie polegao na porwnywaniu obrazu preparatu mikroskopowego
z baz danych i pomoc w postawieniu trafnej diagnozy. Stosowne obecnie techniki, gdzie
czowiek ocenia obecno form diagnostycznych nie przystaj do standardw medycyny XXI
w., mog by obarczone bdami i maj niewielk powtarzalno. Proponowane przez mnie
rozwizania w ramach aplikacji DigitalEye nie wyrcz diagnosty, lecz dostarcza mu
kolejne narzdzie do jak najwydajniejszej pracy.

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Ocena wpywu kofeiny na dziaanie lekw przeciwlkowych


Gabriela Bielecka, Karolina Sawiska, Aleksandra Szopa, Anna Serefko, Ewa Poleszak,
Monika Poddbniak
Katedra i Zakad Farmacji Stosowanej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

W ostatnich latach zaburzenia lkowe stay si powanym problemem spoecznym,


a ich leczenie opiera si gwnie na farmakoterapii lekami z grupy benzodiazepin. Badania
przeprowadzone w ostatnim czasie wskazuj na zwizek midzy spoyciem kofeiny,
a wystpowaniem zaburze afektywnych, w tym zaburze lkowych. Kofeina jest
najpowszechniej stosowanym, dozwolonym rodkiem psychostymulujcym na wiecie.
W niskich dawkach powoduje aktywacj orodkowego ukadu nerwowego, zmniejsza
senno, poprawia koncentracj, zwiksza czujno i aktywno psychomotoryczn.
Nadmierne spoycie kofeiny jest szczeglnie rozpowszechnione u pacjentw
hospitalizowanych z powodu zaburze psychicznych. Jak wskazuj najnowsze badania,
u pacjentw ze zdiagnozowanymi zaburzeniami lkowymi spoywanie kofeiny prowadzi
do nasilenia objaww lku. W celu bliszej analizy tego zjawiska w niniejszej pracy
dokonano oceny wpywu kofeiny na zachowanie zwierzt w tecie podniesionego labiryntu
krzyowego (EPM) oraz okrelenie wpywu kofeiny na efekt anksjolityczny alprazolamu
ikdiazepamu.
Na podstawie bada wykazano, e kofeina podana dootrzewnowo w dawce 5 mg/kg
nie wpywa istotnie statystycznie na ilo czasu spdzonego przez myszy w ramionach
otwartych labiryntu, natomiast zastosowana w dawce 10 mg/kg i 20 mg/kg wyduaa istotnie
statystycznie czas spdzony w ramionach otwartych. W wyniku cznego podania kofeiny
w dawce niedziaajcej (5 mg/kg) z diazepamem w dawce nieefektywnej (0,5 mg/kg)
zaobserwowano zmiany w zachowaniu zwierzt w tecie EPM, ktre wskazuj
na wystpienie dziaania przeciwlkowego. Wykazano rwnie, i kofeina w dawce 5 mg/kg
zastosowana cznie z nieefektywn dawk alprazolamu (0,125 mg/kg) nasila jego dziaanie
anksjolityczne. Powysze dowiadczenia wskazuj na wpyw kofeiny na dziaanie lekw
z grupy benzodiazepin i potwierdzaj wystpowanie interakcji pomidzy ukadem
adenozynowym i GABA-ergicznym. Zaobserwowany synergizm dziaania przeciwlkowego
niskich dawek kofeiny z anksjolitykami moe mie znaczenie terapeutyczne,
co w konsekwencji przyczynioby si do zmniejszenia dawek lekw przeciwlkowych i tym
samym do ograniczenia ich dziaa niepodanych.

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Wpyw resweratrolu na poziom ekspresji biaek wielolekowej opornoci w


komrkach linii biaaczkowych
Anna Bogucka-Kocka*, Marcin Czop**, Karolina Knap-Czop***, Tomasz Kubrak*,
Janusz Kocki**
*Katedra i Zakad Biologii z Genetyk, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska
**Zakad Genetyki Klinicznej, Katedra Genetyki Medycznej,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska
***Katedra i Zakad Anatomii Prawidowej Czowieka,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Allium victorialis L. czy Wielolekowa oporno komrek nowotworowych (MDR,


ang. Multi-Drug Resistance) jest duym wyzwaniem terapii nowotworowej. Nadekspresja
biaek rodziny jest najczciej wymienianym mechanizmem zjawiska MDR.
Celem pracy byo okrelenie wpywu resweratrolu na zmiany poziomu ekspresji biaek
wielolekowej opornoci (MDR1 oraz ABCG2) w komrkach ludzkich linii biaaczkowych.
Ludzkie linie ostrej biaaczki promieloblastycznej: HL60, HL60/X1, HL60/MX2 oraz ostrej
biaaczki limfoblastycznej: CEM/C1, CCRF-CEM byy hodowane przy zastosowaniu
medium RPMI 1640 (PAA Laboratories, Linz Austria) z dodatkiem 10% surowicy podowej
bydlcej (FBS) (PAA Laboratories) dla linii HL60/MX1, HL60/MX2, CEM/C1, CCRF-CEM
oraz 20% dla linii HL60. Skad poywki uzupeniay antybiotyki: penicylina, streptomycyna
oraz amfoterycyna B (PAA Laboratories) w steniu 1%. Hodowle komrkowe prowadzono
w temperaturze 37C oraz atmosferze 5% CO2.Komrki w steniu 1 x 105 komrek/mL
byy wylewane na pytki 12 dokowe. Po 24 godzinach komrki byy eksponowane na
dziaanie resweratrolu w steniach IC10, IC50, IC90 oraz resweratrolu w steniach IC10,
IC50, IC90 z dodatkiem mitoksantronu. Po 48 godzinach wykonywano analiz cytometryczn
przy uyciu cytometru Navios (BeckmanCoulter).
Resweratrol powoduje zmian iloci bonowych biaek MDR1 oraz ABCG2
w badanych komrkach ludzkich linii biaaczkowych. Zauwaony zosta zarwno wzrost jak
i spadek poziomu w/w biaek po ekspozycji na resweratrol oraz resweratrol w poczeniu
z mitoksantronem.
Praca finansowana ze rodkw Polskiego Komitetu Bada Naukowych (Grant nr:
NN405162639).

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Woltamperometria - skuteczna metoda oznaczania ladowych ste


kwasu oleanolowego i ursolowego
Katarzyna Domaska, Katarzyna Tyszczuk-Rotko, Ilona Sadok
Zakad Chemii Analitycznej i Analizy Instrumentalnej, Wydzia Chemii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej w Lublinie, Lublin, Polska

Woltamperometria znalaza szereg zastosowa w analizie toksykologicznej,


rodowiskowej, i przemysowej ze wzgldu na wysok czuo, dokadno oraz precyzj
pomiarw, niski koszt aparatury, a take moliwo miniaturyzacji i pracy poza laboratorium.
Ponadto, pozwala na oznaczanie zarwno jonw, jak i zwizkw organicznych. Metody
woltamperometryczne polegaj na pomiarze natenia pyncego prdu w funkcji
przyoonego do elektrody pracujcej napicia, co obrazuje przebieg zachodzcych
na elektrodzie procesw.
Kwas oleanolowy (OA) i ursolowy (UA) s to naturalnie wystpujce w przyrodzie
zwizki organiczne, nalece do grupy triterpenw pentacyklicznych. Znajduj si one
w korku, korze, ywicy oraz skrce i woskowatym nalocie kwiatw i lici rolin, penic
przede wszystkim funkcje ochronne. Maj take istotne znaczenie dla zdrowia, poniewa
wykazuj szereg aktywnoci farmakologicznych, takich jak: waciwoci przeciwwirusowe,
antybakteryjne,
przeciwnowotworowe,
hepatoprotekcyjne,
regeneracyjne,
przeciwzmarszczkowe, czy antyoksydacyjne. Dziki temu mog znajdowa zastosowanie
w przemyle kosmetycznym oraz jako rodki zapobiegajce chorobom oraz skadniki lekw.
W pracy przedstawiono woltamperometryczn procedur oznaczania kwasu
oleanolowego i ursolowego w ekstraktach rolinnych z uyciem elektrody z wgla szklistego
po uprzednim rozdziale chromatograficznym. Otrzymany zakres liniowy krzywej
kalibracyjnej zarwno dla OA i UA mieci si w granicach ste od 0,02 do 3 ng L-1.
Granica wykrywalnoci OA wynosi 0,0082 ng L-1, a UA 0,0075 ng L-1. Opracowana
procedura zostaa z powodzeniem zastosowana do oznaczania obu tych zwizkw
w ekstrakcie z kwiatu bzu czarnego oraz kwasu oleanolowego w ekstrakcie z jemioy.

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

"Alien Hand Syndrome" jako nastpstwo ukrwotocznienia udaru


niedokrwiennego w obrbie prawej pkuli mzgu - opis przypadku
Miosz Goyszny
Zakad Farmakologii, Katedra Farmakologii,
lski Uniwersytet Medyczny w Katowicach, Katowice, Polska

Zesp obcej rki (AHS - Alien Hand Syndrome) naley do stosunkowo rzadko
wystpujcych zaburze neurologicznych. Przyczyn AHS jest uszkodzenie prawej pkuli
mzgu (np. w wyniku udaru mzgu). Kluczowymi objawami s triada: uczucie obcoci rki,
ruchy awolicjonalne, personifikacja koczyny. AHS wspwystpuje na og z zespoem
zaniedbywania (pomijania) stronnego zaburzajc w ten sposb nie tylko poczucie wasnoci
ciaa, ale rwnie komunikowanie si oraz pene postrzeganie rodowiska zewntrznego.
Przedstawiono opis przypadku 77 letniego chorego, u ktrego na podou udaru
niedokrwiennego prawej pkuli mzgu oraz jego wtrnego ukrwotocznienia wystpiy
objawy AHS. Wprowadzenie zindywidualizowanej terapii, czcej metody nowoczesnej
rehabilitacji zarwno ruchowej, jak i neuropsychologiczno - logopedycznej pozwolio
wyzwoli mechanizmy neuroplastycznoci niezbdne do poprawienia jakoci ycia pacjenta.

10

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Znaczenie salwinoryny A
w akwizycji i ekspresji sensytyzacji morfinowej u myszy
Magorzata upina, Joanna Filarowska, Joanna Listos
Katedra i Zakad Farmakologii z Farmakodynamik,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

W ostatnich latach zaobserwowano niepokojcy wzrost zainteresowania


substancjami psychoaktywnymi, potocznie nazywanymi dopalaczami. Jednym z nich jest
salwinoryna A wystpujca w liciach szawii wieszczej (Salvia divinorum). Salwinoryna A
jest najsilniejszym znanym zwizkiem pochodzenia naturalnego o waciwociach
halucynogennych. Jest niewiele przeprowadzonych bada dotyczcych dziaania salwinoryny
A u ludzi, a obecnie obserwujemy coraz wikszy dostp do substancji psychoaktywnych.
Ponadto
istnieje
niebezpieczestwo
czenia
ze
sob
rnych
substancji
psychostymulujcych, np. z opioidami. Morfina i inne opioidy wykazuj dziaanie
nagradzajce, ktre prowadzi do uzalenienia. Sensytyzacja behawioralna jest wanym
zjawiskiem towarzyszcym uzalenieniu. Jest to nasilenie reakcji organizmu na dawk
substancji w wyniku jej przewlekego, ale sporadycznego podawania. Sensytyzacja jest cile
zwizana z powrotem do naogu, nawet po dugim okresie abstynencji.
Wspomniane informacje wskazuj na konieczno zbadania efektw jednoczesnego
podawania salwinoryny A i innych substancji uzaleniajcych. Tote celem niniejszej pracy
byo zbadanie wpywu salwinoryny A na rozwj i ekspresj sensytyzacji na efekty
lokomotoryczne myszy wywoanej przewlekym, ale sporadycznym podawaniem morfiny.
Rozwj sensytyzacji u myszy uzyskano poprzez przewleke, ale sporadyczne podanie morfiny
(5 razy w odstpach 72-godzinnych). Nastpnie badano wpyw salwinoryny A na rozwj
i ekspresj sensytyzacji na efekty lokomotoryczne wywoane podawaniem morfiny, u myszy.
Przeprowadzone eksperymenty wskazuj, e salwinoryna A hamuje rozwj
i ekspresj wyej wymienionej sensytyzacji, co wiadczy o istnieniu wanych interakcji
pomidzy salwinoryn A i morfin.

11

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Prezentacje ustne
15:10 15:20

Sesja II 15:00 16:20

Wojciech Szwerc

Zastosowanie materiau biologicznego pochodzenia ludzkiego w analizie pierwiastkowej


do celw laboratoryjnych i sdowych
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

15:20 15:30

Joanna Fedorowicz

Badania przegrupowania Copea adduktw aza-Michaela w grupie pochodnych izoksazolonu


_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

15:30 15:40

Benita Hry

Otrzymywanie i standaryzacja fitochemiczna liofilizatw z ziela i korzeni tarczycy bajkalskiej


(scutellaria baicalensis georgi.)
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

15:40 15:50

Ewelina Kozio

Wpyw ksantotoksyny na behawioralne efekty nikotyny oceniane w zwierzcych modelach


dowiadczalnych
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

15:50 16:00

Pawe yp

Nowe horyzonty w diagnostyce Babesziozy u psw


_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

16:00 16:10

Piotr Okiczyc

Poliphenolic composition and some biological activity of Polish and Canadian propolis
___________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ `

16:10 16:20

Katarzyna Abramowicz

Prozdrowotne polifenolokwasy i analiza ich zawartoci w napojach herbacianych


w zalenoci od sposobu parzenia rnych rodzajw herbaty
___________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ `

12

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Zastosowanie materiau biologicznego pochodzenia ludzkiego w analizie


pierwiastkowej do celw laboratoryjnych i sdowych
Wojciech Szwerc, Karolina Wierzejska, Weronika Tuajew, Justyna ya, Ireneusz Sowa,
Magdalena Wjciak-Kosior
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Wydzia Farmaceutyczny z Oddziaem Analityki Medycznej,
Katedra Chemii, Zakad Chemii Analitycznej. 20 093 Lublin, ul. Chodki 4a, tel. 81 448-71-88,
e-mail wojciech.szwerc@onet.eu

Materiaem biologicznym nazywamy wszystkie substancje, ktre pochodz


z organizmu ywego zarwno ludzkiego jak i zwierzcego bd rolinnego.
W kryminalistyce za materia taki nazywany jest ladem biologicznym. Szczeglnie materia
ludzki jest bardzo cennym rdem informacji na temat stanu w jakim aktualnie znajduje si
organizm. W celach laboratoryjnych analiza materiau biologicznego jest wykonywana do
oceny kondycji organizmu ludzkiego, w toksykologii sdowej do celw dowodowych
i odpowiedzi na pytanie co mogo doprowadzi do uszczerbku na zdrowiu bd zgonu
czowieka. Obecnie coraz czciej rozwj choroby lub mier organizmu moe by
spowodowana zatruciami metalami cikimi, zwaszcza pierwiastkami uznanymi za
toksyczne tj. ow, chrom, arsen, rt. Wystpuj one gwnie w rodowisku w postaci
zwizkw chemicznych. Nadmierne ich wystpowanie powoduje przyswajanie tych
pierwiastkw przez roliny, ryby, zwierzta a to uatwia przedostawanie si i zatrucie
organizmu. Moliwe jest rwnie wiadome dziaanie osb trzecich w celu podania
nadmiernej iloci metali toksycznych znacznie przekraczajcej dawk mierteln. Najczciej
badanym materiaem ludzkim na obecno metali s: krew, osocze, wosy, lina i mocz.
Celem naszej pracy jest optymalizacja i prawidowy dobr parametrw analitycznych
metody na podstawie analizy materiau certyfikowanego ludzkiej krwi obwodowej, osocza
oraz wosw a take oznaczanie ilociowe wybranych pierwiastkw, wanych fizjologicznie
i toksykologicznie dla organizmu ludzkiego w materiale biologicznym za pomoc
wysokorozdzielczego atomowego spektrometru absorpcyjnego (HR-CS-AAS) ContrAA700
z cigym rdem promieniowania w technice pomieniowej i elektrotermicznej.

13

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Badania przegrupowania Copea adduktw aza-Michaela w grupie


pochodnych izoksazolonu
Joanna Fedorowicz, Paulina Winiewska, Jarosaw Sczewski
Katedra i Zakad Chemii Organicznej,
Wydzia Farmaceutyczny z Oddziaem Medycyny Laboratoryjnej, Gdaski Uniwersytet Medyczny

W ukadach pirydyny oraz chinoliny skondensowanych z piercieniem izoksazolonu


wystpuj po dwa ambidentne atomy azotu, ktre, w zalenoci od warunkw, mog
w rnym stopniu ulega reakcjom alkilowania lub acylowania [1, 2]. W rodowisku
zasadowym N1-alkilowe pochodne izoksazolonu ulegaj procesowi dwuczsteczkowej
hydrolizy zasadowej, dajc produkty z ugrupowaniami hydroksyloaminowym i estrowym.
Badania wykazuj, e pochodne izoksazolonu mog reagowa z odczynnikami alkilujcymi
i acylujcymi zgodnie z teori orbitali granicznych, mog wic te stanowi donory
w reakcjach aza-Michaela.-nienasyconego zwizku karbonylowego. Na podstawie analizy
wyizolowanych produktw reakcji wykazano, i dla uzyskanych adduktw obserwuje si
przegrupowanie [3,3] sigmatropowe, w wyniku ktrego powstaje kolejne centrum
nukleofilowe
zdolne
do
przyczenia
kolejnej
czsteczki
akceptora
Michaela.Przeprowadzono szereg reakcji isoksazolo[3,4-b]chinolin-3(1H)-onu oraz
isoksazolo[3,4-b]pirydyn-3(1H)-onu z odczynnikami penicymi funkcj akceptorw
Michaela i analizowano uzyskane produkty, Na podstawie przeprowadzonych
eksperymentw ustalono, i addycja Michaela zachodzi preferowanie do azotu N1
w piercieniu izoksazolonu, a w rodowisku zasadowym reakcji dochodzi moe do otwarcia
piercienia i powstania ugrupowania estrowego i hydroksyloaminowego, ktre to moe
nastpnie przycza nastpn czsteczk.
Uzyskane wyniki mechanizmu reakcji potwierdzono z zastosowaniem kwantowochemicznych metod obliczeniowych i modelowania czsteczkowego wyizolowanych
porednich i kocowych produktw reakcji.
Niniejsza praca bya wspfinansowana ze rodkw programu KNOW 2012-2017.
[1] J. Sczewski et al. Tetrahedron 2015, 71, 8975-8984.
[2] J. Sczewski et al. Heterocycl. Commun. 2014, 20, 215223.

14

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Otrzymywanie i standaryzacja fitochemiczna liofilizatw z ziela i korzeni


tarczycy bajkalskiej (Scutellaria baicalensis Georgi)
Benita Hry, Grayna Zgrka
Katedra i Zakad Farmakognozji z Pracowni Rolin Leczniczych,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska.

Tarczyca bajkalska (Scutellaria baicalensis Georgi.) jest gatunkiem od wielu wiekw


stosowanym w Tradycyjnej Medycyny Chiskiej. W ostatnim dziesicioleciu coraz wiksze
zainteresowanie budzi dziaanie bioaktywnych skadnikw flawonowych korzeni tego
gatunku. Analiza pimiennictwa dostarcza wiarygodnych dowodw naukowych, e zwizki te
odznaczaj si wszechstronn aktywnoci antybiodegeneracyjn (hepato-, neuroi kardioprotekcyjn, przeciwmiadycow czy przeciwnowotworow), opart gwnie na
mechanizmach antyoksydacyjnych i antywolnorodnikowych. Aktywno ta obejmuje m.in.
waciwoci
flawonw,
w
tym:
bajkaliny,
bajkaleiny,
czy
wogoniny.
Do izolacji bioaktywnych flawonw z korzeni i ziela tarczycy bajkalskiej wykorzystano
ekstrakcj wspomagana ultradwikami (UAE). Jako rozpuszczalniki ekstrakcyjne
zastosowano 25% i 50% EtOH, Proces ekstrakcji prowadzono w temp. 75C. Etanolowowodne ekstrakty poddano nastpnie liofilizacji Otrzymane liofilizaty (Hb50, Hb25, Rx50,
Rx25) standaryzowano na zawarto zwizkw flawonowych metod chromatografii
cieczowej w ukadzie faz odwrconych z wykorzystaniem detektora z matryc diodow (RPLC/PDA). W liofilizatach otrzymanych z nadziemnych czci tarczycy bajkalskiej
dominoway glikozydy flawonowe: skutelaryna (>3,8% i >4,3% suchej masy, odpowiednio
dla Hb25 i Hb50) i bajkalina (>0,5% suchej masy, zarwno dla Hb25 jak i Hb50). Analiza
zawartoci flawonw w liofilizatach uzykanych z korzeni tarczycy bajkalskiej wykazaa
bardzo wysok zawarto bajkaliny (>10% i >15% suchej masy, odpowiednio dla Rx25
i Rx50), wogonozydu (>3,1 i >3,7% suchej masy, odpowiednio dla Rx25 i Rx50) i bajkaleiny
(>2,7% i >1,1% suchej masy, odpowiednio dla Rx25 i Rx50). Zastosowanie metody UAE
w poczeniu ze zoptymalizowan procedur liofilizacji umoliwio otrzymanie bardzo
wysokich odzyskw aktywnych biologicznie zwizkw flawonowych z korzenia i ziela
tarczycy bajkalskiej. W liofilizatach z czci nadziemnych sumaryczna zawarto tych
zwizkw wyniosa ponad 5,0% (w Hb50) i 4,5% (w Hb25), podczas gdy w liofilizatach
z czci podziemnych zawarto tych zwizkw przekroczya odpowiednio dla Rx50 i Rx25 20,5% i 17,0% suchej masy.

15

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Wpyw ksantotoksyny na behawioralne efekty nikotyny oceniane


w zwierzcych modelach dowiadczalnych
Ewelina Kozio*, Barbara Budzyska**, Magorzata Wydrzyska-Kuma**,
Krystyna Skalicka-Woniak*, Grayna Biaa**
*Katedra i Zakad Farmakognozji z Pracowni Rolin Leczniczych
**Katedra i Zakad Farmakologii z Farmakodynamik

Furanokumaryny, ze wzgldu na swoj wielokierunkow aktywno farmakologiczn,


stanowi interesujc grup zwizkw pochodzenia naturalnego. Zaliczana do nich
ksantotoksyna [8-metoksypsolaren], izolowana z rolin Apiaceae, poprzez hamowanie
aktywnoci acetylocholinoesterazy (AChE), korzystnie wpywa na procesy pamiciowe.
Wykazano rwnie, e ksantotoksyna jest inhibitorem ludzkiego CYP2A6 i mysiego
CYP2A5, gwnych enzymw biorcych udzia w metabolizmie nikotyny.
Celem planowanych dowiadcze bya ocena wpywu ksantotoksyny na procesy
pamiciowe oraz zachowanie lkowe i depresyjne indukowane nikotyn 48 godzin po
podaniu tych substancji.
Ksantotoksyna wyizolowana zostaa z niepolarnego ekstraktu otrzymanego z owocw
Heracleum mantegazzianum (Apiaceae) z zastosowaniem nowoczesnej techniki
wysokosprawnej chromatografii przeciwprdowej. Ocen wpywu badanych zwizkw na
procesy uczenia si i zapamitywania u myszy przeprowadzono przy uyciu testu biernego
unikania (passive avoidance, PA), za wpyw na zachowania depresyjne badano przy uyciu
testu wymuszonego pywania (forced swimming test, FST).
W prezentowanych badaniach wykazano, e ksantotoksyna podana w dawce 15 mg/kg
wykazuje dziaanie prokognitywne w tecie PA, ktre zostao wygaszone 48 godzin po
podaniu, natomiast nie wpywa na zachowania w tecie FST. Potwierdzono rwnie dziaanie
prokognitywne (0.1 mg/kg) oraz przeciwdepresyjne (0.2 mg/kg) nikotyny. Omawiane efekty
nikotyny rwie ulegy cakowitemu wygaszeniu 48 godzin po iniekcjach zwizku.
W prezentowanych badaniach po raz pierwszy wykazano, e ksantotoksyna przedua
dziaanie prokognitywne i przeciwdepresyjne nikotyny oceniane w zwierzcych modelach
dowiadczalnych. Moemy przypuszcza, e zastosowanie inhibitorw CYP2A6 moe
przyczyni si do rozwoju skuteczniejszej terapii uzalenienia od nikotyny, poprzez
wyduenie czasu dziaania nikotyny w nikotynowej terapii zastpczej.
Praca naukowa finansowana ze rodkw na nauk Narodowego Centrum Nauki w latach
2014-2017 jako projekt badawczy 2014/13/B/NZ4/01249

16

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Nowe horyzonty w diagnostyce babesziozy u psw


Pawe yp, Beata Dzigiel, ukasz Adaszek
Katedra Epizootiologii i Klinika Chorb Zakanych,
Wydzia Medycyny Weterynaryjnej UP w Lublinie
Babeszioza (piroplazmoza) jest cik, transmisyjn chorob zwierzt, przebiegajc
z objawami anemii hemolitycznej. Wywoywana jest ona przez wewntrzerytrocytarne
pierwotniaki z rodziny Babesidae, ktrych wektorem s kleszcze. Wykazuj one
chorobotwrczo dla wielu gatunkw ssakw, w tym ludzi. Gatunkiem atakujcym psy
w Polsce jest Babesia canis, ktrej wektorem jest kleszcz kowy (Dermacentor reticulatus).
Choroba przebiega z objawami taczki, hemoglobinurii, gorczki i osabienia. Leczenie
opiera si na podawaniu lekw przeciwpierwotniaczych, pynoterapii i zwalczaniu wtrnych
zakae. W wikszoci przypadkw leczenie przyczynowe jest skuteczne, jednak choroba
czsto daje powikania gwnie w postaci niewydolnoci nerek. Nieleczona zazwyczaj
prowadzi do mierci zwierzcia. Diagnoza choroby opiera si na zebraniu dokadnego
wywiadu, objawach klinicznych i wynikach bada laboratoryjnych (mikroskopowe badanie
rozmazw krwi, testy IF, badanie PCR). Metody te niestety s albo mao czue, albo czasoi kosztochonne, co skania do poszukiwania nowych, szybkich i czuych technik
diagnostycznych.
Zastosowanie spektrometrii mas MALDI-TOF (Matrix-assisted laser desorption
ionization time-of-flight) stwarza nowe moliwoci w diagnostyce babesziozy. W Katedrze
Epizootiologii i Klinice Chorb Zakanych Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie
przeprowadzono seri bada, opartych o analiz spektometryczn (przy udziale spektrometru
masowego (MALDI-TOF) profili biakowych surowic uzyskanych od psw zdrowych oraz
zaraonych pierwotniakami Babesia canis. Pozwolio to na wykazanie w surowicy psw
chorych, frakcji biakowych o masie 51-52 kDa. Biaek o tej masie nie stwierdzono w grupie
zwierzt zdrowych, co wskazuje na moliwo wykorzystania ich jako markera chorobowego.
Wyniki spektrometrii okazay si w 100% zgodne z wynikami badania PCR, co
potwierdza e metoda ta jest czua i specyficzna, natomiast koszt jednego oznaczenia i czas
jego wykonania jest znacznie niszy ni acuchowej reakcji polimerazy.

17

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Poliphenolic composition and some biological activity of Polish and


Canadian propolis
Piotr Okiczyc*, Zbigniew Sroka*, Anna Kulma**, Roman Franiczek***,
Barbara Krzyanowska***, Beata bikowska*
*Department of Pharmacognosy, Wrocaw Medical University, Wrocaw, Poland
**Deparment of Genetic Biochemistry, University of Wrocaw
***Department of Microbiology, Wrocaw Medical University, Wrocaw, Poland

Propolis is valuable natural product which is widely used in folk medicine. Medical
properties of bee blue is well known 14. The most important activities include properties
such as antimicrobial, antioxidative and radical scavenging, antiinflammantory and wound
healing. Despite the fact that, medical properties of propolis were widely confirmed 14,
correlations between bee glue composition and activity have remained unclear. This fact is
caused by complex mechanism of propolis activities which are a result of interaction between
different groups of component 14.
In this work, we presented results of investigation of poliphenolic profile of Polish and
Canadian propolis. Qualitative composition was evaluated by UPLC-MS technique and
quantitative composition was measured by spetrophotometric method. There were also evaluated
antibacterial properties (Petri dishes assays) and radical scavering activity (DPPH test).
Despite the fact that, both samples exhibit similar biological activity, their
composition was different. While Canadian propolis contains mainly flavonoids and some
poliphenolic acids derivatizates, in Polish propolis exhibit also presence of phenolic acids
glycerides (absent in Canadian sample). These differences were connected with different plant
origin of samples. Polish propolis is mixed origin (aspen-poplar) but source of Canadian
propolis was poplar.
Acknowledges
Authors thank Mirosaw Durakiewicz, Teresa Kokot and Urszula Walkowski for collecting
and delivering Canadian propolis.
References
1. Bankova VS, Popova M, Trusheva B. 2014. Propolis volatile compounds: chemical diversity and
biological activity a review. Chem Cent J. 28:28.
2. Bogdanov S. Propolis: Composition, Health, Medicine: A Review: Bee Hexagon [cited 14.02.2016r.].
Available
from:
URL:http://www.bee-hexagon.net/files/file/fileE/Health/PropolisBookReview.pdf.
3. Kdzia, B. 2008. Pochodzenie propolisu w wietle teorii i bada naukowych. Herba Polonica 54:17986.
4. Ristivojevi, P., Trifkovi, J., Andri, F., and D. Milojkovi-Opsenica. 2015. Poplar-type propolis:
Chemical composition, botanical origin and biological activity. Nat Prod Commun. 11:186976.

18

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Prozdrowotne polifenolokwasy i analiza ich zawartoci w napojach


herbacianych w zalenoci od sposobu parzenia rnych rodzajw herbaty
Katarzyna Abramowicz, Adrianna Rafalska
Katedra Biochemii i Toksykologii, Wydzia Biologii i Hodowli Zwierzt,
Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Lublin, Polska

Zawarto polifenolokwasw w naparach lici Camellia sinensis ulega zmianom ze


wzgldu na sposb parzenia. Zarwno wysoko temperatury stosowanej wody
dejonizowanej, czas trwania procesu przygotowania naparw oraz proces produkcji herbat
wpywaj na ilo substancji o prozdrowotnym potencjale, ktre w nich wystpuj.
W odniesieniu do wynikw dotychczasowych bada oraz rnych opinii dotyczcych
omawianego tematu przeprowadzono badania na prbkach herbat dostpnych na polskim
rynku. W drodze analiz oceniono wpyw warunkw parzenia oraz rodzaju stosowanych lici
gatunku Camellia sinensis na zawarto polifenolokwasw o waciwociach
antyoksydacyjnych, antybakteryjnych, przeciwgrzybiczych i przeciwwirusowych. Do bada
zastosowano prbki herbat: czarnej, czerwonej, zielonej, biaej oraz dodatkowo lici
i patyczkw gatunku Ilex paraguariensis znanych jako Yerba Mate. Sporzdzono z nich
napary, w ktrych oznaczono zawarto polifenolokwasw [g/cm] w przeliczeniu na kwas
kawowy z zastosowaniem metody Arnova. Wyniki bada wskazuj, e najwiksza ilo
omawianych aktywnych biologicznie skadnikw wystpuje w herbacie biaej, co
najprawdopodobniej jest zwizane ze sposobem produkcji i krtkim okresem zbioru lici.
Stosunkowo dua ilo analizowanych substancji wystpuje take w zielonych herbatach, co
moe wynika z braku procesu fermentacji w procesie wytwarzania. Ponadto okrelono, e
dugo okresu parzenia ma wpyw na zawarto polifenolokwasw, bowiem wielko ta
ronie wraz z upywajcym czasem i osiga najwiksze wartoci w przypadku naparw
ekstrahowanych 10 minut. Biorc pod uwag otrzymane wyniki bada ocenia si, e
najlepszymi waciwociami prozdrowotnymi ze wzgldu na zawarto polifenolokwasw
charakteryzuje si herbata biaa, ktrej napary powinny by sporzdzane przez okres 10
minut. Spoywanie herbaty czarnej, ktra w drodze produkcji zostaje poddana procesowi
fermentacji jest uwaane za niekorzystne dla organizmu. Przygotowywanie naparw lici
herbaty biaej i zielonej jest polecane ze wzgldu na waciwoci odywcze u osb
obarczonych ryzykiem wystpienia miadycy, w profilaktyce przeciwnowotworowej oraz
przeciw chorobie Alzheimera.

19

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Prezentacje ustne
16:40 16:50

Sesja III 16:40 18:00

Andrzej Polski

Technologia wytwarzania i ocena fizyczna staych postaci leku z ibuprofenem i kofein


_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

16:50 17:00

Karolina Pkaa

Wpyw bodca stresowego na rozwj i ekspresj nikotynowej preferencji miejsca u szczurw


w tecie warunkowanej preferencji miejsca
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

17:00 17:10

Szymon Kosiek

Synteza i aktywno przeciwbakteryjna 1-fluorofenylo-4-podstawionych-tiosemikarbazydw


oraz ich cyklicznych analogw
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

17:10 17:20

Magdalena Maciejewska

Fitoestrogenowe skadniki ziela koniczyny pogitej T. medium L.- szczegowa analiza


fitochemiczna
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

17:20 17:30

ukasz Sczyk

Potencja przeciwutleniajcy i odywczy chleba pszennego wzbogaconego usk siemienia


_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

17:40 17:50

Daniel Zalewski

Wpyw diosminy na poziom biaek z rodziny VEGF w osoczu krwi pacjentw


z przewlek niewydolnoci koczyn dolnych
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

17:50 18:00

Lidia Kotua

Ocena czynnikw ryzyka wystpienia i stanu klinicznego pacjentw hospitalizowanych


w ostrej fazie udaru niedokrwiennego mzgu
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

20

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Technologia wytwarzania i ocena fizyczna staych postaci leku


z ibuprofenem i kofein
Andrzej Polski*, Jan Sobczyski*, Karolina Sobtka-Polska**, Joanna Modrzewska*,
Ewa Poleszak*
* Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Katedra i Zakad Farmacji Stosowane,
ul. Chodki 1, 20-093 Lublin,
** Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Katedra i Zakad Chemii Organicznej,
ul. Chodki 4a, 20-093 Lublin,

Celem badania byo opracowanie formulacji i ocena fizyczna tabletek oraz kapsuek
zawierajcych poczenie kofeiny i ibuprofenu (KOFIB). Pomimo potwierdzonego
synergizmu dziaania KOFIB, nie otrzymano do tej pory staych postaci leku bazujcych na
tym poczeniu. Dua masa substancji czynnych utrudnia tabletkowanie bezporednie
(wymagana wysoka sia kompresji), pogarsza pynicie proszku oraz niekorzystnie rzutuje na
wytrzymao mechaniczn otrzymanych tabletek. Prba rozwizania w/w problemw
technologicznych wiadczy o wartoci praktycznej uzyskanych wynikw.
Opracowano 5 przepisw na tabletki i kapsuki, zawierajce KOFIB i odpowiednie
substancje pomocnicze. Wykonano nastpujce badania: ocena pynicia proszkw
i granulatw: pomiar czasu zsypu przez otwr, kta usypu, gstoci nasypowej, gstoci po
ubiciu, ocena wielkoci ziaren proszkw i granulatw: analiza sitowa, obrazowanie
stereoskopowe, ocena wytrzymaoci mechanicznej tabletek: badanie jednolitoci masy
i wymiarw, cieralnoci i twardoci, badanie czasu rozpadu. Mimo i uycie mieszanek
pozwolio na uzyskanie proszkw o korzystniejszym profilu przepywu, pynicie nie byo
optymalne. W dalszej czci zbadano wpyw granulacji na mokro na waciwoci badanych
formulacji. Proszki poddane granulacji wymagay niszej siy kompresji w porwnaniu
z proszkami suchymi. Uycie gotowych mieszanek uatwio zgranulowanie KOFIB
z substancjami pomocniczymi i pozwolio uzyska granulaty o korzystniejszym rozkadzie
wielkoci czstek. Wytrzymao mechaniczna tabletek otrzymanych z uwzgldnieniem
procesu granulacji speniaa normy przemysowe.
Reasumujc, odpowiedni dobr skadnikw pomocniczych formulacji i procesw
technologicznych pozwoliy na rozwizanie w/w problemw technologicznych i otrzymanie
postaci leku do wykorzystania w dalszej fazie bada. Spord opracowanych piciu
przepisw, tabletki wykonane z uyciem Prosolv Easy Tab pozwoliy uzyska tabletki
o duszym czasie rozpadu w stosunku do formulacji z klasycznymi rodkami pomocniczymi.
Stwarza to moliwo opracowania formulacji o modulowanych waciwociach.

21

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Wpyw bodca stresowego na rozwj i ekspresj nikotynowej preferencji


miejsca u szczurw w tecie warunkowanej preferencji miejsca
Karolina Pkaa, Barbara Budzyska, Grayna Biaa
Katedra i Zakad Farmakologii z Farmakodynamik,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, ul. Chodki 4a, 20-093 Lublin

Nikotyna oddziauje na orodkowy ukad nerwowy, wywiera wpyw na nastrj oraz


odpowiada za rozwj uzalenienia psychicznego i fizycznego. W zwierzcych modelach
dowiadczalnych wykazano, e nikotyna wpywa na rozwj i ekspresj nikotynowej
preferencji miejsca u szczurw. Dodatkowo wykazano, e przewleky oraz jednorazowy stres
moe nasila behawioralne i neuronalne skutki wywoane podaniem nikotyny. Celem
prezentowanych bada bya ocena efektw behawioralnych towarzyszcych podawaniu
nikotyny w poczeniu z chronicznym umiarkowanym nieprzewidywalnym bodcem
stresowym (ang. chronic mild unpredictable stress - CMUS) w zwierzcych modelach
dowiadczalnych.
W przeprowadzonych badaniach szczury poddawane byy procedurze CMUS przez
2 tygodnie, 2 godziny na dob. Zastosowano 6 stresorw, m.in. wilgotna cika lub jej brak,
przechylenie klatki, ograniczenie wody lub pokarmu, inwersja cyklu dzie/noc, pywanie
w chodnej wodzie. Do oceny dziaania nagradzajcego nikotyny posuono si testem
warunkowanej preferencji miejsca (CPP). Niniejsze badanie miao na celu ocen wpywu
przewlekego stresu na rozwj i ekspresj nikotynowej preferencji miejsca u szczurw po
2 oraz 3 dniach warunkowania nikotyn (0,175 mg/kg). Dodatkowo, opisano wpyw
metyraponu (50 mg/kg) - zwizku hamujcego syntez kortykosteronu oraz leku
przeciwdepresyjnego imipraminy (15 mg/kg) na rozwj nikotynowej preferencji miejsca po
2 dniach warunkowania u szczurw poddanych procedurze CMUS.
Wyniki bada wykazay, e dwie iniekcje nikotyny sprzone z jednym z pomieszcze
aparatu nie indukuj rozwoju preferencji miejsca, natomiast po 3 dniach warunkowania
zaobserwowano znaczcy rozwj tej preferencji. Przewleky stres wyranie wzmocni
dziaania nagradzajce nikotyny w tecie CPP po 2 dniach warunkowania, natomiast nie
wpyn na ekspresj nikotynowej preferencji miejsca badanej po 3 dniach warunkowania.
Badania wykazay take, e metyrapon i imipramina po 2 dniach warunkowania odwracaj
nikotynow preferencj miejsca.
Wyniki powyszych bada wskazuj na znaczc rol bodcw stresowych w rozwoju
uzalenienia od nikotyny oraz na mechanizmy lece u jego podstaw.

22

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Synteza i aktywno przeciwbakteryjna 1-fluorofenylo-4-podstawionychtiosemikarbazydw oraz ich cyklicznych analogw


Szymon Kosiek*, Edyta Kumierz*, Urszula Kosikowska**, Dominika Hagel*,
Agata Paneth*, Anna Malm**, Monika Wujec*
*Katedra i Zakad Chemii Organicznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie,
Chodki 4A, 20-093 Lublin, Poland
**Katedra i Zakad Mikrobiologii Farmaceutycznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie,
Chodki 1, 20-093 Lublin, Poland

Antybiotyki uznawane byy za cudowne leki XX wieku. To, midzy innymi, one s
odpowiedzialne za wyduenie redniej dugoci ludzkiego ycia o 10 lat. Niestety na skutek
naduywania ich w medycynie oraz weterynarii, ludzko stana u progu globalnego
kryzysu, gdzie antybiotyki trac sw efektywno w zwalczaniu chorb zakanych.
Kadorazowe zastosowanie antybiotyku moe wzmc rozwj opornych bakterii kosztem
eliminacji tych, ktre s na niego wraliwe. Ten mechanizm doprowadzi do powstania wielu
dobrze znanych szczepw bakterii, takich jak: MRSA (methicillin-resistant Staphylococcus
aureus) czy VRE (vancomycin-resistant Enterococcus). Poza innymi powszechnymi
metodami stosowanymi przeciw szybko wzrastajcej opornoci na rodki
przeciwdrobnoustrojowe (AMR), (racjonalne stosowanie, terapia alternatywna), istnieje
wielka potrzeba poszukiwania nowych lekw, o nowych, nieznanych dotychczas dla bakterii
strukturach, mogcych zwalczy bakterie oporne na starsze antybiotyki.
Nasze dotychczasowe badania wykazay zadowalajc aktywno pochodnych
tiosemikarbazydu, otrzymywanych z hydrazydu kwasu 3-chlorobenzoesowego w stosunku do
szczepw bakterii Gram-dodatnich. Kontynuujc poszukiwania nowych zwizkw
o dziaaniu przeciwdrobnoustrojowym, przeprowadzilimy syntez pochodnych
tiosemikarbazydu, uywajc jako substratw hydrazydy kwasw: 2-, 3- i 4fluorobenzoesowego oraz izotiocyjaniany alifatyczne i aromatyczne. Nastpnie pochodne
tiosemikarbazydu poddalimy reakcji dehydrocyklizacji, otrzymujc nowe pochone
1,2,4-triazolu. Wyznaczylimy aktywno przeciwbakteryjn wszystkich nowootrzymanych
pocze.
Spord pochodnych tiosemikarbazydu najaktywniejsze okazay si pochodne kwasu
2-fluorobenzoesowego. Wartoci minimalnych ste hamujcych dla najbardziej aktywnej
pochodnej z podstawnikiem 3-trifluorometylofenylowym zawieray sie w granicach
0.98-15.63 g/ml, co wskazuje i jest bardziej aktywna w stosunku do kilku badanych
szczepw bakteryjnych ni cefuroksym, uyty jako substancja referencyjna.
Pochodne triazolu okazay si by zdecydowanie mniej aktywne ni ich liniowe prekursory.

23

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Fitoestrogenowe skadniki ziela koniczyny pogitej T. medium L.szczegowa analiza fitochemiczna


Magdalena Maciejewska, Grayna Zgrka
Katedra i Zakad Farmakognozji z Pracowni Rolin Leczniczych,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Jednym z mao znanych gatunkw reprezentujcym rodzaj Trifolium L. (Fabaceae)


jest koniczyna pogita (Trifolium medium L.). Wstpna analiza fitochemiczna ziela ww.
taksonu ujawnia wysok zawarto skadnikw polifenolowych z grupy izoflawonw.
Podobiestwo ich struktury chemicznej do endogennych hormonw pciowych z grupy
estrogenw, gwnie 17--estradiolu, powoduje, e mog one dziaa analogiczne do
selektywnych modulatorw receptorw estrogenowych (SERMs). Preparaty zawierajce
fitoestrogeny stanowi obecnie alternatyw dla hormonalnej terapii zastpczej w leczeniu
dolegliwoci okoo- i postmenopauzalnych u kobiet, spowodowanych deficytami
estrogenowymi i manifestujcych si rozwojem rnorodnych procesw biodegeneracyjnych.
W ramach prowadzonych bada fitochemicznych zoptymalizowano procedur izolacji
izoflawonw z materiau rolinnego, tj. ziela koniczyny pogitej oraz ziela koniczyny kowej
(stanowicej materia odniesienia), wykorzystujc metod ekstrakcji wspomaganej
ultradwikami (UAE) oraz 50% (v/v) wodny roztwr etanolu jako ekstrahent. W nastpnym
etapie, w celu uzyskania liofilizatw, zastosowano technik suszenia sublimacyjnemu
w prni. Otrzymane suche przetwory rolinne poddano standaryzacji chemicznej
z wykorzystaniem wysokosprawnej chromatografii cieczowej w ukadzie faz odwrconych
(RP-HPLC) w poczeniu z detekcj PDA oraz spektrometri mas (MS-ToF).
W liofilizatach stwierdzono obecno 8 zwizkw izoflawonowych, w tym czterech
glikozydw (daidzyny, genistyny, ononiny i sissotryny) oraz czterech aglikonw (daidzeiny,
genisteiny, formononetyny i biochaniny A). Zawarto fitoestrogennych skadnikw bya
zrnicowana, z zauwaaln ilociow dominacj glikozydw ononiny i sissotryny oraz ich
aglikonw: formononetyny i biochaniny A w obu gatunkach koniczyn.

24

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Potencja przeciwutleniajcy i odywczy chleba pszennego wzbogaconego


usk siemienia lnianego
ukasz Sczyk
Katedra Biochemii i Chemii ywnoci, Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Lublin, Polska

W ostatnich latach, ze wzgldu na wysoki potencja nutraceutyczny i odywczy,


obserwuje si wzrost zainteresowania siemieniem lnianym oraz produktami jego
przetwarzania jako skadnikami wzbogacajcymi ywno. uska siemienia cechuje si
wysok zawartoci bonnika pokarmowego oraz polifenoli w szczeglnoci lignanw,
pochodnych kwasw fenolowych i flawonoidw. Polifenole charakteryzuj si wysokim
potencjaem przeciwutleniajcym, dziki czemu mog chroni organizm czowieka przed
wystpieniem stresu oksydacyjnego, ktry sprzyja powstawaniu takich chorb jak choroby
nowotworowe czy ukadu sercowo-naczyniowego.
Celem bada byo ustalenie wpywu dodatku (1%-5%; w/w) zmielonej uski siemienia
lnianego,
na
potencja przeciwutleniajcy i
odywczy chleba pszennego.
W prbach chleba ekstrahowanych w ukadzie aceton/metanol/H2O (1/1/1; v/v/v) lub
poddanych procesowi trawienia in vitro, oznaczono zawarto zwizkw fenolowych ogem,
oraz aktywno przeciwutleniajc (zdolno redukcji rodnika ABTS oraz jonw Fe3+).
Potencja odywczy oceniono w oparciu o analiz strawnoci biaka oraz skrobi po procesie
trawienia in vitro. Dodatkowo oznaczono zawarto skrobi opornej (RS), szybko (RDS)
i wolno (SDS) trawionej oraz wyznaczono przewidywany indeks glikemiczny (eGi).
Wzbogacanie na poziomie 5% (w/w) uski siemienia lnianego spowodowao wzrost
zawartoci zwizkw fenolowych o 93%, aktywnoci antyrodnikowej o 176% oraz siy
redukcji Fe3+ o 220%. Ponadto antyoksydanty polifenolowe byy biodostpne in vitro.
Fortyfikacja nie miaa istotnego wpywu na strawno skrobi, zawarto RS, RDS i SDS oraz
eGI, jednak zaobserwowano spadek relatywnej strawnoci biaka o 8% w przypadku dodatku
5% uski siemienia lnianego.
Podsumowujc, fortyfikacja chleba pszennego pozwolia na otrzymanie produktu
o zwikszonym potencjale antyoksydacyjnym, przy nie znacznej zmianie jego waciwoci
odywczych. Mona rwnie przypuszcza, e konsumpcja tego rodzaju produktu
fortyfikowanego moe wywoa pozytywne skutki w organizmie czowieka zwizane
z dziaaniem antyoksydantw polifenolowych.

25

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Wpyw diosminy na poziom biaek z rodziny VEGF w osoczu krwi


pacjentw z przewlek niewydolnoci koczyn dolnych
Micha Woniak*, Daniel Zalewski**, Anna Bogucka-Kocka**
* Katedra i Zakad Botaniki Farmaceutycznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska
** Katedra i Zakad Biologii z Genetyk, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Przewleka niewydolno ylna koczyn dolnych jest chorob dotyczc blisko


poowy osb w Polsce. Z powodu duej rnorodnoci czynnikw etiologicznych
i zrnicowanego obrazu choroby sprawia due trudnoci diagnostyczne i terapeutyczne. Do
molekularnych mechanizmw patogenezy tej choroby nale zmiany w poziomie biaek
wpywajcych na stan rdbonka naczy oraz proces angiogenezy. Do tych biaek nale
midzy innymi czynniki wzrostu rdbonka naczy: VEGF-A, VEGF-C, VEGF165 oraz
czynnik nekrozy komrek nowotworowych TNF.
Jednym z najczciej zalecanych substancji leczniczych w terapii przewlekej
niewydolnoci ylnej koczyn dolnych jest diosmina. Jest to zwizek pochodzenia rolinnego,
obecny w wielu preparatach dostpnych w aptekach i wydawanych bez recepty. Do gwnych
dziaa farmakologicznych diosminy naley zmniejszanie przepuszczalnoci naczy ylnych,
przeciwdziaanie zastojom ylnym oraz poprawianie reologicznych parametrw krwi, jak
rwnie hamowanie stanw zapalnych i procesw krzepnicia krwi.
Celem naszych bada jest ocena wpywu diosminy na poziom biaek VEGF-A,
VEGF-C, VEGF165, TNF w osoczu u pacjentw ze zdiagnozowan przewlek
niewydolnoci yln koczyn dolnych. Stenie tych biaek zostao zbadane przed
rozpoczciem oraz po zakoczeniu trzymiesicznej terapii zmikronizowan diosmin,
podawan w dawce 500 mg dwukrotnie w cigu dnia.
Otrzymane wyniki wskazuj na wystpienie zmian w poziomach badanych biaek
w osoczu krwi u niemal wszystkich pacjentw. Zaobserwowano rwnie wysoki stopie
zrnicowania tych zmian zarwno pod wzgldem kierunku (wzrost/spadek) jak i wielkoci.
U wikszoci pacjentw nastpi spadek poziomu badanych biaek, w przypadku biaka
VEGF-A a u ponad 70% osb. Najbardziej zblionym rozkadem kierunkw zmian
charakteryzuj si biaka VEGF-C i TNF. Najmniejszymi zmianami zawartoci w osoczu
charakteryzuje si czynnik VEGF165.
Przeprowadzone badania stanowi wstpn cz szerszego projektu badawczego,
dotyczcego molekularnych mechanizmw dziaania epigenetycznych czynnikw
terapeutycznych, stosowanych w przewlekej niewydolnoci ylnej koczyn dolnych.

26

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Ocena czynnikw ryzyka wystpienia i stanu klinicznego pacjentw


hospitalizowanych w ostrej fazie udaru niedokrwiennego mzgu
Lidia Kotua, Alicja Petniak, Jolanta Karwat, Paulina Gil- Kulik, Janusz Kocki
Zakad Genetyki Klinicznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie
Niespodziewane, nage objawy udaru mzgu znane byy od dawna. Wedug definicji
wiatowej Organizacji Zdrowia udar mzgu to nage wystpienie ogniskowych lub
globalnych zaburze czynnoci mzgu, trwajce duej ni 24 godziny spowodowane
wycznie przez przyczyny naczyniowe.W Polsce rejestruje si okoo 60 000 nowych
przypadkw udarw rocznie, konieczna jest wic poznanie epidemiologii, czynnikw ryzyka
i przebiegu rnych typw chorb naczyniowych w populacji Polski, tak by byo mona
zastosowa odpowiednia profilaktyk i metody leczenia.
Cel pracy bya ocena pacjentw hospitalizowanych w ostrej fazie udaru
niedokrwiennego mzgu pod wzgldem czynnikw etiologicznych predysponujcych do
wystpienie chorb naczyniowych centralnego ukadu nerwowego. Ocenie poddano te stan
neurologiczny (za pomoc skali NIHSS) i funkcjonalny (z uyciem skali mRS) pacjentw.
Do badania wczono pacjentw Oddziau Udarowego z Pododdziaem Wczesnej
Rehabilitacji Poudarowej Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego nr 4 w Lublinie.
W pierwszej dobie w badaniu wzio udzia 32 pacjentw, w trzeciej dobie 29,
w smej 24. rednia wieku wszystkich pacjentw wynosia 71,53. Najczstszym czynnikiem
ryzyka byo nadcinienie ttnicze, potem kolejno: dyslipidemia i przebyty epizod
zakrzepowo- zatorowy. Na podstawie badania neurologicznego i bada obrazowych
stwierdzono ognisko udarowe w pkulach mzgu u 59% pacjentw, w okolicy
podnamiotowej u 22% a udar pnia mzgu u 19% badanych.W pierwszej dobie rednia liczba
punktw w skali NIHSS wynosia 8,62 a w smej dobie 3,28.Stan funkcjonalny pacjentw
oceniany za pomoc mRS wynosi w pierwszej dobie 3,13 w smej 1,25.

27

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Sesja posterowa
P1. Bany Izabela
P2. Baszczak Jolanta
P3. Bojakowska Urszula
P4. Bojakowska Urszula
P5. Chojnacki Micha
P6. Czemierska Magdalena
P7. Czernicka Lidia
P8. Dudek Adrianna
P9. Gaza Justyna
P10. Gadysz Agata
P11. Kaawaj Katarzyna
P12. Kaszubska Katarzyna
P13. Kosiek Szymon
P14. Kowalczyk Anna
P15. Kruk-Somka Marta
P16. Okiczyc Piotr
P17. Pit Mateusz
P18. Polski Andrzej
P19. Rola Beata
P20. Sadok Ilona
P21. Sadok Ilona
P22. Sczyk ukasz
P23. Stanisawki Grzegorz
P24. Szaapata Katarzyna
P25. Szwerc Wojciech
P26. Szymaska Katarzyna
P27. Wlizo Kamila
P28. Wjciak-Kosior Magdalena
P29. Wjtowicz Agata
P30. Zajc Adrian

28

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Effect of Zn and Pb on the secondary metabolite profile in metallicolous


and non-metallicolous populations of Echium vulgare L.
Izabela Bany1, Sawomir Dresler1*, Magorzata Wjcik1, Magdalena Wjciak-Kosior2,
Ireneusz Sowa2, Wojciech Szwerc2, Grzegorz Stanisawski1, Agnieszka Hanaka1,
Magorzata Mazur3, Tomasz Kubrak4, Anna Tukiendorf1
*Corresponding author: slawomir.dresler@poczta.umcs.lublin.pl; phone: +48 81 5375078
Department of Plant Physiology, Maria Curie-Skodowska University,
Akademicka 19, 20-033 Lublin, Poland
2
Department of Inorganic Chemistry, Medical University of Lublin,
Chodki 4a, 20-093 Lublin, Poland
3
Department of Plant Physiology, University of Life Science in Lublin,
Akademicka 15, 20-950 Lublin, Poland
4
Department of Biopharmacy, Medical University of Lublin,
Chodki 4a, 20-093 Lublin, Poland

Echium vulgare L. (Boraginaceae) is a plant with a wide distribution range within the
warm temperate climate zone. In the natural state, it usually occurs on lightweight, permeable
sandy soils but also on fertile loamy soils. This plant is often encountered on dry meadows,
grasslands, wasteland, and metalliferous dumps. E. vulgare has traditionally been
recommended for a variety of medical applications. The plant extract contains natural
antioxidants such as phenolic acids, flavonoids, or shikonin. Additionally, both shoots and
roots are a source of a purine derivative allantoin.
The aim of the present study was to investigate the effect of supplementation of the
growth medium with Zn and Pb on secondary metabolism of selected populations of
E. vulgare. Two populations originated from the waste heaps formed of by-products
contaminated with Zn and Pb located in Brzeziny lskie (MC population) and Piekary
lskie (MZ population) (southern Poland). The reference population originated from an
uncontaminated area in Kazimierz Dolny (NM population) (south-eastern Poland). The plants
were cultivated in hydroponics under control conditions and with Zn or Pb excess. Fresh plant
biomass, leaf area, content of heavy metals, and the composition and content of secondary
metabolites in the roots and shoots were determined. The study showed that both metals
induced stress symptoms in plants of all populations; however, the highest phytotoxicity was
observed in the NM population. Metal concentrations generally decreased in the order:
MZ > MC > NM populations. Addition of heavy metals changed the profile of some
secondary metabolites. Especially, an increase in allantoin, chlorogenic acid, and rosmarinic
acid concentrations was found in all populations.

29

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

el krzemionkowy pokryty polianilin jako sorbent w analizie prostych


kwasw organicznych
Jolanta Baszczak, Ireneusz Sowa, Ryszard Kocjan
Zakad Chemii Analitycznej, Katedra Chemii, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

el krzemionkowy to najbardziej popularny adsorbent w metodach rozdzielczych.


Pomimo, e jest to najczciej stosowana faza stacjonarna ma pewne ograniczenia
np. w alkalicznym rodowisku ulega hydrolizie [1]. Z tego powodu coraz czciej uywa si
wypenie opartych na bazie modyfikowanego elu krzemionkowego. W naszych badaniach
korzystalimy z wypenienia, ktrym by el krzemionkowy pokryty filmem polianiliny (SiPANI). Dziki tej modyfikacji uzyskalimy sorbent o znacznie wikszej stabilnoci ni el
krzemionkowy [2,3].
Celem naszej pracy byo dobranie optymalnego ukadu do bada prostych kwasw
organicznych z wykorzystaniem techniki ekstrakcji do fazy staej (SPE), jako sorbent stosujc
el krzemionkowy oraz faz Si-PANI. Badaniu poddano kwasy organiczne: kwas jabkowy,
kwas fumarowy, kwas cytrynowy, kwas bursztynowy oraz kwas malonowy.
Zoptymalizowane warunki posu do oczyszczania sokw drzewnych z matrycy cukrowej,
przed jakociow i ilociow analiz HPLC.
[1] I. Sowa a, M. Wjciak-Kosior, P. Drczkowski, W. Szwerc, J. Tylus , A. Pawlikowski , R. Kocjan,
Evaluation of pH and thermal stability of sorbent based on silica modified with polyaniline using highresolution continuum source graphite furnace atomic absorption spectrometry and Raman
spectroscopy, Microchemical Journal, 118 (2015) 88-94.
[2] L. Broov, P. Holler, J. Kovov, J. Stejskal, M. Trchov, The stability of polyaniline in strongly
alkaline or acidic aqueous media, Polym. Degrad. Stab. 93 (2008) 592600.
[3] I. ednkov, M. Trchov, J. Stejskal, Thermal degradation of polyaniline films prepared in
solutions of strong and weak acids and in water FTIR and Raman spectroscopic studies, Polym.
Degrad. Stab. 93 (2008) 21472157.

30

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Przystosowania psychiczne do choroby nowotworowej piersi i style


radzenia sobie z chorob doniesienia wstpne
Urszula Bojakowska
Samodzielna Pracownia Epidemiologii (SKN), Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Wstp: Strategie radzenia sobie z chorob na og utosamiane s ze sposobami


przystosowania si do choroby nowotworowej. Mamy do czynienia z dwoma rnymi stylami
zmagania si z chorob: bierny destrukcyjny przejawiajcy si lkiem i ogln rezygnacj
oraz konstruktywny polegajca na podjciu walki o zdrowie i ycie.
Cel pracy: Celem pracy bya ocena przystosowania psychicznego do choroby
nowotworowej piersi i okrelenie stylu radzenia sobie z chorob wrd pacjentek.
Materia i metoda: Badaniami wstpnymi objto 70 kobiet z chorob nowotworow
piersi z wojewdztwa lubelskiego. Badania prowadzono metod sondau diagnostycznego
z wykorzystaniem Skali Przystosowania Psychicznego do Choroby Nowotworowej Mini
MAC.
Wyniki: Pacjentki z chorob nowotworow piersi wybieraj konstruktywne strategie
walki z chorob. W analizowanej grupie 64,3% uzyskao wyniki wysokie a 35,7% przecitne.
W stylu destrukcyjnym najwiksza badanych osigno wyniki niskie (78,6%).
W prowadzonych badaniach uzyskano wysze wyniki dla konstruktywnego stylu radzenia
sobie z chorob nowotworow ni standaryzowane a dla destrukcyjnego stylu nisze. Takie
zmienne jak miejsce zamieszkania i wyksztacenie nie maj istotnego wpywu na strategie
radzenia sobie z chorob. Jedynie stan cywilny istotnie wpywa na takie strategie jak duch
walki i pozytywne przewartociowanie.
Wnioski: Wrd kobiet z nowotworem piersi dominuj konstruktywne strategie
radzenia sobie z chorob przejawiajce si walk o ycie i zdrowie.
rdo finansowania: rodki wasne.

31

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Rozpowszechnienie czynnikw ryzyka wrd pacjentek z chorob


nowotworow piersi badania wstpne
Urszula Bojakowska
Samodzielna Pracownia Epidemiologii (SKN), Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Wstp: Na patogenez raka gruczou piersiowego ma wpyw wiele czynnikw, z tego


powodu jest ona trudna do ustalenia.
Cel pracy: Celem pracy bya ocena rozpowszechnienia czynnikw ryzyka w grupie
kobiet z chorob nowotworow piersi.
Materia i metoda: Badan grup stanowio 50 kobiet z chorob nowotworow piersi.
W badaniach zastosowano metod sondau diagnostycznego. Jako narzdzie badawcze uyto
kwestionariusza ankiety wasnego autorstwa skonstruowanego specjalnie na potrzeby
badania. Obejmowa on 74 pytania z zakresu czynnikw ryzyka raka piersi.
Wyniki: U 18% kobiet rak piersi wystpowa w najbliszej rodzinie, a 86% kobiet
w przeszoci chorowaa na inne nowotwory. redni wiek pierwszej miesiczki to ponad
13 lat. Wikszo kobiet bya w wieku pomenopauzalnym (86%), a redni wiek w ktrym
wystpia menopauza to 49 lat. W badanej grupie 42% kobiet posiadao 2 dzieci, a 14% byo
bezdzietne. redni wiek w ktrym kobiety urodziy pierwsze dziecko to 24,9 lat. Wikszo
nie przyjmowaa doustnej antykoncepcji (92%), ani nie stosowao HTZ (72%). Tylko 6%
miao przed zdiagnozowaniem choroby rozpoznan inn chorob piersi. Na promieniowanie
jonizujce byo naraone 2% respondentek, a na czynniki chemiczne w rodowisku pracy
14% badanych kobiet.
Wnioski: Wystpowanie innych nowotworw w przeszoci stanowio gwny czynnik
sprzyjajcy zachorowaniu na raka piersi. Czynniki hormonalne w analizowanej grupie miay
marginalne znaczenie, podobnie naraenie na czynniki fizyczne i chemiczne.
rdo finansowania: rodki wasne.

32

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Znaczenie mutacji biaka p53 w przewlekej biaaczce limfocytowej


Micha Chojnacki*, Mateusz Pit**, Adrian Zajc***
*Zakad Hemotoonkologii Dowiadczalnej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska
**Zakad Wirusologii i Immunologii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowkiej w Lublinie, Lublin, Polska
***Zakad Anatomii Porwnawczej i Antropologii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowkiej w Lublinie, Lublin, Polska

Biako p53 jest jednym z czynnikw transkrypcyjnych odpowiedzialnych za regulacj


cyklu komrkowego. Dziaanie biaka opiera si gwnie na indukcji szeregu mechanizmw
naprawy DNA lub skierowaniu komrki na drog apoptozy. Jest ono produktem genu TP53,
zlokalizowanego na chromosomie 17, nalecego do supresorw nowotworowych. Mutacje
TP53 uniemoliwiaj zahamowanie fazy cyklu w miejscu kontrolnym oraz powoduj
deregulacj apoptozy, skutkujc transformacj nowotworow i proliferacj uszkodzonych
komrek. Utrata funkcji biaka p53 jest jednym z gwnych procesw nowotworzenia i moe
prowadzi do niestabilnoci komrek czy ich opornoci na chemioterapeutyki.
Przewleka biaaczka limfocytowa (PBL) jest najczciej wystpujcym typem
biaaczki u osb dorosych w populacji zachodniej. Dotyczy ona gownie osb starszych. PBL
jest chorob dugo yjcych limfocytw B, ktre zdolne s do proliferacji i akumulacji w krwi
obwodowej, szpiku kostnym i wzach chonnych. PBL jest chorob heterogenn klinicznie,
o niepoznanej etiologii. Niektrzy z pacjentw nie wymagaj leczenia ze wzgldu na bardzo
powolny rozwj choroby, natomiast wiele przypadkw wykazuje oznaki szybkiego rozwoju
choroby co wymaga podjcia natychmiastowego leczenia.
W przypadku chorych nieleczonych na PBL czsto wystpowania mutacji w genie
TP53 stanowi 10- 15%. Natomiast u chorych opornych na leczenie fludarabin wzrasta do
nawet 50%. U chorych, u ktrych wykrywana jest abberacja cytogenetyczna del17p
wykazano mono- lub bialleliczn mutacj TP53 w 80 % przypadkw. Przeprowadzone
badania wykazay, e w przypadku braku wsptowarzyszcej delecji 17p mutacje w genie
TP53 zwizane byy z krtszym czasem przeycia. Spektrum mutacji TP53 u chorych na PBL
podobnie do innych nowotworw jest szerokie, wykazano jednak swoiste cechy dla tej grupy.
Zaobserwowano przewag tranzycji G>A w porwnaniu z C >T, podczas gdy w przypadku
innych nowotworw obserwowano podobne proporcje obu zmian.
Aktualnie mutacje TP53 uznawane s za silny czynnik predykcyjny zwizany
z gorszym przeyciem oraz remisj choroby, dlatego odjte zostay prby standaryzacji
analizy mutacji oraz wdroenia jej jako badania rutynowego.

33

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Choroby wywoywane przez Actinobacteria


Magdalena Czemierska*, Katarzyna Szaapata*, Kamila Wlizo*, Aleksandra Szcze**,
Anna Jarosz-Wilkoazka*
*Zakad Biochemii, Wydzia Biologii i Biotechnologii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej w Lublinie
**Zakad Zjawisk Midzyfazowych , Wydzia Chemii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej w Lublinie

Patogenno mikroorganizmw wystpujcych w rodowisku oraz toksyczno


substancji przez nie wytwarzanych sprawiaj, e coraz czciej zapadamy na choroby, ktre
ciko jest wyleczy. Okazuje si, e nawet bakterie nalece do tej samej rodziny, mog
jednoczenie wytwarza tak zbawienne dla czowieka substancje jak antybiotyki,
i rwnoczenie zagraa naszemu zdrowiu i yciu przez syntez szkodliwych zwizkw.
Przykadem tego typu mikroorganizmw s bakterie nalece do promieniowcw
(Actinobacteria). Rodzaje takie jak Streptomyces, Nocardia, Micromonospora oraz
Saccharopolyspora, zdolne s do wytwarzania antybiotykw o rnej strukturze chemicznej
i szerokim spektrum dziaania. Istniej jednak szczepy bakteryjne, nalece do
promieniowcw, ktre wywouj stany chorobowe zarwno u ludzi jak i zwierzt.
Najwaniejsze z nich to promienica i nokardioza, choroby niezwykle trudne w rozpoznaniu
i leczeniu. Promienica (Actinomycosis) to choroba zakana wywoana przez promieniowce
z gatunku Actinomyces bovis (u zwierzt) i Actinomyces israeli (u czowieka). Choroba ta
powoduje obrzki i znieksztacenia koci oraz twarde guzy zawierajce ropn wydzielin.
Jako proces chorobowy moe zaburza funkcjonowanie wtroby, nerek, puc oraz
spowodowa zmiany na skrze. Innym przykadem choroby wywoywanej przez
promieniowce jest nokardioza. Choroba ta znana jest w dwch odmianach: nokardiozy
pucnej, wywoywanej przez Nocardia asteroides oraz jako nokardioza podskrna,
wywoywana przez Nocardia brasiliensis. Nokardioza podskrna wystpuje rzadziej,
a zakaenia odzwierzce nie zostay udokumentowane w literaturze. Moliwa jest natomiast
droga zakaenia czowiek czowiek, z ktr mamy do czynienia w przypadku transplantacji.
Choroby wywoane przez promieniowce stanowi wyzwanie dla diagnostw, ze
wzgldu na trudnoci ich odrniania od innych chorb takich jak grulica czy zapalenie puc.
Niezwykle istotne jest przy tym jak najszybsze podjcie leczenia w zwizku z powstawaniem
nieodwracalnych zmian zagraajcych zdrowiu, a nawet yciu czowieka.
Praca wspfinansowana ze rodkw Narodowego Centrum Nauki w ramach grantu
badawczego DEC-2012/07/B/ST5/01799.

34

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Zastosowanie techniki bioautografii-TLC w badaniach waciwoci


przeciwbakteryjnych i hamujcych aktywno acetylocholinoesterazy
wybranych ekstraktw rolinnych z rodziny Zingiberaceae
Lidia Czernicka*,**, Wirginia Kukua-Koch**, Agnieszka Grzegorczyk***, Ewa Poleszak*
*Katedra i Zakad Farmacji Stosowanej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska
**Katedra i Zakad Farmakognozji z Pracowni Rolin Leczniczych,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska
***Katedra i Zakad Mikrobiologii Farmaceutycznej z Pracowni Diagnostyki Mikrobiologicznej,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Postp naukowy i rozwj cywilizacji przyczyniy si do wyduenia ycia


spoeczestwa, co zwikszyo ryzyko pojawienia si chorb neurodegeneracyjnych.
W wietle powyszych danych coraz czciej poszukiwane s nowe strategie terapeutyczne
wczajce zwizki aktywne z surowcw rolinnych. Sam etap izolacji oraz identyfikacji
takich zwizkw z ekstraktu rolinnego i badania aktywnoci farmakologicznych s procesem
czasochonnym. W danej pracy zostanie przedstawiona technika bioautografii TLC, jest to
metoda czca chromatografi cienkowarstwow z badaniami mikrobiologicznymi.
Umoliwia ona rozdzielenie na pytce TLC zwizkw czynnych z matrycy, cznie
z wskazaniem, ktry zwizek posiada waciwoci przeciwbakteryjne czy hamujce
acetylocholinoesteraz. Dziki zastosowaniu techniki bioautografii TLC, skrcony zostaje
czas trwania analiz poprzez szybkie wyodrbnienie i identyfikacj zwizkw aktywnych
o poszukiwanych waciwociach bez koniecznoci ich izolacji z mieszaniny.
Eterowe wycigi z kurkumy i imbiru w rnych steniach naniesiono na pytki TLC
i rozwinito w wybranych ukadach rozpuszczalnikw. Dla kurkumy wybrano ukady
rozpuszczalnikw: MeOH : dichlorometan (DCM) (0,5: 9,5 v/v) i DCM, a dla imbiru MeOH:
DCM (0,5: 9,5 v/v) i n-heksan: DCM(1: 9 v/v). Po przeprowadzeniu bada
mikrobiologicznych zauwaono znaczne zahamowanie strefy wzrostu bakterii Gram
dodatnich w zalenoci od stenia naniesionych ekstraktw. Wyznaczono MIC- minimalne
stenie hamujce rozwj drobnoustrojw dla imbiru i kurkumy.
Bioautografi TLC w przeprowadzonych badaniach wykorzystano celem okrelenia
waciwoci inhibicyjnych badanych wycigw w stosunku do enzymu acetylocholinoesterazy. Przygotowane w wymienionych wczeniej ukadach z dodatkiem
substratu pytki, spryskano roztworem zawierajcym acetylocholinoesteraz, a po inkubacji
pokryto je roztworem soli Fast Blue B. Zwizki bdce inhibitorami enzymu w tecie in vitro
obserwowano jako jasne pasma odbarwiajce to.
Podsumowujc, zarwno imbir jak i kurkuma posiadaj znaczne waciwoci
przeciwbakteryjne i hamujce acetylocholinoesteraz, dziki czemu mog by wykorzystane
w leczeniu m. in. choroby Alzheimera.

35

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Makrofagi TAM, czyli jak mikrorodowisko nowotworu zmienia


ukad immunologiczny
Adrianna Dudek, Katarzyna Kaawaj
Zakad Wirusologii i Immunologii, Wydzia Biologii i Biotechnologii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej w Lublinie, Lublin, Polska

Specyficzne mikrorodowisko nowotworu tworzy si ju w jego pocztkowej fazie


rozwoju w obrbie guza pierwotnego. W odpowiedzi na czynniki obecne w rodowisku
monocyty rnicuj si do makrofagw i jako komrki immunologicznie kompetentne s
przycigane do miejsca guza.
Makrofagi zwizane z nowotworem (TAM) powstaj z monocytw infiltrujcych
tkank nowotworow, najczciej s komrkami immunosupresyjnymi, o fenotypie
zblionym do makrofagw M2 (aktywowanych drog alternatywn). S one rekrutowane
przez komrki guza za pomoc produkowanych przez nie czynnikw chemotaktycznych,
takich jak chemokiny i czynniki wzrostowe. TAMs to populacja komrek heterogennych,
ktrych waciwoci, charakterystyczne markery oraz produkowane cytokiny i chemokiny
zale od otaczajcego rodowiska i ktre mog si rni nawet w obrbie jednego typu
nowotworu. Do ich cech charakterystycznych nale m.in. saba aktywno
przeciwbakteryjna i przeciwnowotworowa, wydzielanie duych iloci czynnikw wzrostu
oraz chemokin, nadekspresja genw dla arginazy-1, biaek szoku cieplnego (HSP27),
glikoproteiny CD68, receptora CD163 i receptora dla fragmentu Fc immunoglobulin oraz
czstek supresyjnych B7H4 oraz B7H1, produkcja metaloproteinaz serynowych (MMP2,
MMP7, MMP9, MMP12), cyklooksygenazy 2 (COX-2), katepsyny czy proteaz serynowych
oraz wpywanie hamujco na ukad immunologiczny, na przykad poprzez anergi
dziewiczych limfocytw T.
Doniesienia naukowe wskazuj, i wyniki bada s niejednoznaczne. Cz z nich
dowodzi, e ilo makrofagw TAM w otoczeniu nowotworu koreluje z jego rozwojem,
stadium, inwazyjnoci wobec tkanek przylegych, zezoliwieniem, a take przerzutowaniem
do wzw chonnych, a wic wzrastajca ilo TAM wie si ze zymi prognozami dla
chorych. Inne badania natomiast dowodz, e podwyszona ilo makrofagw TAM
(zwaszcza tych o fenotypie zblionym do prozapalnych M1) moe hamowa rozwj guza,
szczeglnie w jego pocztkowym stadium rozwoju, co wie si z dobrymi rokowaniami dla
pacjentw.

36

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Porwnanie trwaoci wybranych lekw hipotensyjnych


Justyna Gaza, Anna Gumieniczek
Katedra i Zakad Chemii Lekw, Uniwersytet Medyczny w Lublinie,
ul. Jaczewskiego 4, 20-090, Lublin

Hydrochlorotiazyd to lek moczopdny, ktry wykazuje silne dziaanie hipotensyjne,


gwnie poprzez hamowanie wchaniania zwrotnego jonw sodowych i chlorkowych
w kocowym odcinku nefronu. Ponadto w wikszych dawkach dziaa rozkurczajco na
minie gadkie naczy krwiononych, co zwiksza efekt hipotensyjny [1].
Indapamid jest lekiem o dziaaniu zblionym do hydrochlorotiazydu, jednak
wykazujcym dusze dziaanie hipotensyjne. Leki te stosowane s w leczeniu chorb ukadu
krenia, przede wszystkim w nadcinieniu pierwotnym, w monoterapii bd w poczeniu
z innymi lekami hipotensyjnymi [2].
Celem podjtych bada analitycznych byo porwnanie trwaoci hydrochlorotiazydu
i indapamidu, w roztworach o rnym pH, w podwyszonej temperaturze oraz podczas
ekspozycji na wiato UV-Vis. Dla kadego leku opracowano i zwalidowano metod HPLC,
ktra umoliwiaa ocen zmian stenia badanego zwizku obok powstajcych produktw
rozkadu.
Przeprowadzone badania wykazay, e obydwa leki s podatne na dziaanie
czynnikw stresowych, ale zasadniczo rni si trwaoci w poszczeglnych warunkach.
Hydrochlorotiazyd wykazuje najmniejsz stabilno w temperaturze 80C w 1 mol/l
roztworze HCl, gdzie nastpi ok. 50% rozkad leku (w buforze fosforanowym ok. 40%,
w buforze boranowym ok. 30%, a w buforze octanowym ok. 15%). Natomiast najwikszy
rozkad indapamidu (ok. 22%) zaobserwowano w buforze boranowym o pH 10, za mniejszy
w pozostaych rodowiskach (w 1 mol/l roztworze NaOH ok. 16%, w 1 mol/l roztworze HCl
ok. 12%). Indapamid nie uleg rozkadowi w buforze fosforanowymi i octanowym,
w temperaturze 80C.
Na podstawie przeprowadzonych bada mona stwierdzi, e hydrochlorotiazyd jest
lekiem mniej trwaym ni indapamid, co spowodowane jest obecnoci w czsteczce ukadu
tiadiazyny, ulegajcego prawdopodobnie hydrolizie.
[1]. W. Kostowski, Z. Herman, Farmakologia, Wyd. IV, PZWL, Warszawa, 1994
[2]. W. Janiec, Farmakodynamika, Wyd. V, PZWL, Warszawa, 2002

37

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Przyczynek do ilociowego oznaczania komponentw nowej hybrydy


o waciwociach przeciwbakteryjnych
Agata Gadysz, Dorota Kowalczuk, Rafa Pietra
Katedra i Zakad Chemii Lekw, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Wzrastajca antybiotykooporno bakterii jest jednym z najpowaniejszych


problemw zdrowia publicznego, zagroeniem dla medycyny i wyzwaniem dla wspczesnej
nauki. Majc na uwadze zbliajcy si nieuchronnie koniec klasycznej antybiotykoterapii
podejmuje si inne kroki majce na celu przeamywanie mechanizmw opornoci. Jedn ze
strategii zahamowania opornoci drobnoustrojw jest synteza nowych chemioterapeutykw
bdcych czsto pochodnymi bd kompleksami lekw ju istniejcych [2].
Tematyka prowadzonych bada zakadaa opracowanie metody wysokosprawnej
chromatografii cieczowej (HPLC) sucej ilociowemu oznaczaniu komponentw nowej
hybrydy o waciwociach przeciwbakteryjnych zoonej z cyprofloksacyny, jonw bizmutu
i pochodnej biguanidu zsyntetyzowanej w oparciu o wasne koncepcje i dostpne dane
literaturowe.
W tym celu przygotowano roztwory komponentw oraz hybrydy o steniu 10 g/ml
i analizowano je z zastosowaniem faz ruchomych o rnym skadzie jakociowym
i ilociowym, przepywie w zakresie 0,7-1,5 ml/min oraz dwch sposobw detekcji,
fluorescencyjnej (FL) ze wzbudzeniem przy ex= 279 nm i emisj przy em= 429 nm,
spektrofotometrycznej (UV) przy dugociach fal 279 nm i 240 nm. Na podstawie
otrzymanych wynikw wybrano optymalne warunki oznaczenia: kolumn Waters Nova-Pak
C18 (3,9 x 150 mm, 4 m) jako faz stacjonarn, acetonitryl-metanol-0,5% kwas
ortofosforowy(V) z dodatkiem soli sodowej kwasu heksanosulfonowego (50 mg w 100 ml
fazy wodnej) w stosunku 30:30:40 v/v/v jako faz ruchom przy szybkoci przepywu 1,2
ml/min.
Kalibracj metody wykonano w zakresie ste, w ktrym zaobserwowano
proporcjonalny wzrost wysokoci i pola powierzchni pikw w odniesieniu do wzrostu
stenia komponentu i jego kompleksu przy satysfakcjonujcej korelacji, precyzji dniowej
i midzydniowej i dokadnoci. Uzyskane wyniki byy podstaw do ilociowego oznaczania
skadnikw nowej hybrydy o aktywnoci przeciwbakteryjnej.
[1] Buczek K., Mar M., Antybiotykooporno bakterii przyczyny i skutki, Annales Universitatis
Mariae Curie-Skodowska Lublin Polonia, 2009, 64(3), 1-8

Prozdrowotne waciwoci imbiru


38

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Katarzyna Kaawaj, Adrianna Dudek


Zakad Wirusologii i Immunologii, Wydzia Biologii i Biotechnologii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej w Lublinie, Lublin, Polska

Wiele zwizkw zawartych w produktach rolinnych posiada zdrowotne dziaanie


ochronne dla naszego organizmu. Dieta bogata w te substancje zwraca du uwag nie tylko
rodowisk naukowych, ale take caego spoeczestwa. Zainteresowanie to wynika nie tylko
z mody na zdrow ywno czy tryb ycia, ale przede wszystkim z ich roli w zwalczaniu
wielu dolegliwoci organizmu. Jedn z rolin, ktra posiada takie prozdrowotne waciwoci
jest imbir.
Imbir lekarski (Zingiber officinale Roscoe) jest wieloletni, tropikaln bylin,
wygldem przypominajc trzcin. Naley do rodziny imbirowatych (Zingiberacea).
Surowcem uytkowym jest suszone, palczasto rozgazione, spaszczone, przyjemnie
pachnce kcze zwane powszechnie imbirem. Do gatunkw handlowych, najbardziej
cenionych nale: imbir jamajski, malabarski, zachodnioafrykaski oraz chiski. Gwnym
producentem imbiru s Indie. Ponadto uprawiany jest w Chinach, Japonii, Brazylii, na
Jamajce, Filipinach, a take w zachodniej Afryce i Australii.
Imbir jest znany z wartoci odywczych, ktre s przypisywane wielu bioaktywnym
zwizkom. Doznania smakowe oraz zapachowe jakich dostarcza ta przyprawa to zasuga
dwch rnych grup zwizkw chemicznych. Pierwsz stanowi lotne olejki eteryczne,
natomiast drug substancje nielotne wchodzce w skad ywicy.
Ju setki lat temu imbir uwaany by za jeden z najbardziej wartociowych surowcw
leczniczych stosowanych przy wielu problemach zdrowotnych. Udowodnione zostao
chemoprewencyjne dziaanie tej roliny. Oprcz bardzo wanego w dzisiejszych czasach
dziaania antynowotworowego, mona mu przypisa take szerokie zastosowanie
w zwalczaniu rnych dolegliwoci. Imbir charakteryzuje si waciwociami
przeciwzapalnymi, przeciwblowymi, przeciwgorczkowymi oraz przeciwwymiotnymi.
Pomaga przy przezibieniu i kaszlu oraz w problemach odkowych. Wpywa na popraw
trawienia i przyswajanie pokarmw. Przyprawa ta obnia stenie cholesterolu, poprawia
krenie oraz wzmacnia odporno. Jest to tylko kilka wymienionych prozdrowotnych
waciwoci imbiru, jednake lista jego dobroczynnego dziaania jest dusza.

Wpyw cznego podania mefedronu i nikotyny na zachowania lkowe


i sensytyzacj na efekty lokomotoryczne oceniane
39

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

w zwierzcych modelach dowiadczalnych


Katarzyna Kaszubska, Barbara Budzyska, Grayna Biaa
Katedra i Zakad Farmakologii z Farmakodynamik,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Mefedron, czyli 4-metylometkatynon [1-(4-metylofenylo)-metyloaminopropan-1-on]


struktur chemiczn przypomina metkatynon lub amfetamin i zaliczany jest do
psychostymulantw z grupy nowych psychoaktywnych substancji (NSP), znanych jako
dopalacze. Mechanizm dziaania zwizany jest z nasileniem uwalniania oraz hamowaniem
wychwytu zwrotnego dopaminy (DA), noradrenaliny (NA) i serotoniny (5-HT).
Celem prezentowanej pracy bya ocena wpywu cznego podania mefedronu
i nikotyny na zachowania lkowe w tecie podniesionego labiryntu krzyowego (elevated
plus maze, EPM) oraz sensytyzacj na efekty lokomotoryczne u myszy.
W prezentowanych badaniach wykazano, e jednorazowe podanie mefedronu
w dawkach 0,25 mg/kg oraz 0,1 mg/kg wywouje anksjogenne dziaanie u myszy w tecie
EPM. Dodatkowo, jednoczesne podanie niedziaajcych dawek mefedronu (0,05 mg/kg)
i nikotyny (0,5 mg/kg) wywouje efekt anksjogenny w tecie EPM, co wskazuje na synergizm
ich dziaania. Potwierdzono rwnie, ze powtarzalne iniekcje nikotyny (0,5 mg/kg, 5 iniekcji
co drugi dzie, po tygodniu dawka wyzwalajc - challenge) indukuj rozwj sensytyzacji na
efekty lokomotoryczne. Po raz pierwszy wykazano, e podanie mefedronu, w dawce
niewpywajcej na aktywno lokomotoryczn (1 mg/kg), w dniu challenge myszom
z rozwinita sensytyzacj na efekty lokomotoryczne nikotyny powoduje nasilenie
sensytyzacji.
Przeprowadzone badania mog okaza si pomocne w poznaniu interakcji oraz
rzeczywistych skutkw jednoczesnego podawania substancji psychoaktywnych. Moe si to
przyczyni do rozwoju wiedzy na temat dopalaczy, czsto naduywanych, szczeglnie przez
modych ludzi.
This study was supported by grant no 2013/11/B/NZ7/04837 from the National Science
Centre, Poland.

Wpyw kwasu dichlorooctowego na linie komrkowe ludzkiego czerniaka

40

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

1Szymon

Kosiek, 2Kamil Wojnicki, 1Dorota Pitucha, 1Natalia Zarankiewicz,


2Dariusz Matosiuk, 1Monika Wujec

Katedra i Zakad Chemii Organicznej UM w Lublinie


Katedra i Zakad Syntezy i Technologii Chemicznej rodkw Leczniczych UM w Lublinie
1

Waciwoci przeciwnowotworowe kwasu di chlorooctowego po raz pierwszy opisali


w 2007 r. Bonet i wsp.[1]. Od tego czasu kwas dichlorooctowy znajduje si w centrum
zainteresowania wielu grup badawczych jako substancja mogca mie zastosowanie w terapii
nowotworw. DCA jest uywany najczciej w postaci soli sodowej w szerokim zakresie
dawek. Mechanizm dziaania kwasu dichlorooctowego polega na inhibicji kinazy
dehydrogenazy pirogronianowej. Prowadzi to do aktywacji dehydrogenazy pirogronianowej
i zwikszenia napywu priogronianiu do mitochondriom, co bezporednio wpywa na procesy
zwizane z fosforylacj oksydacyjn. Taka zmiana metabolizmu w komrce nowotworowej
ogranicza podziay komrkowe oraz powoduje zwikszenie jej wraliwoci na indukcj
apoptozy.
W cigu piciu lat (2009-2014) pojawio si ponad 60 artykuw naukowych na temat
aktywnoci przeciwnowotworowej kwasu dichlorooctowego. Badano jego wpyw m.in. na
komrki raka piersi, glioblastomy, neuroblastomy, raka jelita grubego, wtroby, szyjki
macicy, trzustki, odka i innych. Aktualnie prowadzone s badania kliniczne w kierunku
zastosowania DCA w leczeniu guzw mzgu i raka piersi. Wyniki tych bada s obiecujce,
zarwno z uwagi na aktywno przeciwnowotworow, jak i nisk toksyczno DCA
w zastosowanych dawkach.
Coraz wicej pojawia sie publikacji na temat zastosowania w terapii nowotworw
analogw strukturalnych kwasu dichlorooctowego a take terapii skojarzonej ze znanymi
lekami. Kluza i wsp. w 2012 roku opublikowali wyniki swoich bada nad zastosowaniem
DCA oraz elesclomolu w leczeniu czerniaka [2]. DCA potguje dziaanie leku, co znaczco
zwiksza skuteczno terapii.
Celem naszych bada byo okrelenie w jakim stopniu dichlorooctan sodu wpywa na
linie komrkowe ludzkiego czerniaka UACC-647, UACC-903 i M93-046.
[1] S. Bonnet, S.L. Archer, J. Allalunis-Turner, A. Haromy, C. Beaulieu, R. Thompson, C.T. Lee,
G.D. Lopaschuk, L. Puttagunta, S. Bonnet, G. Harry, K. Hashimoto, C.J. Porter, M.A. Andrade, B.
Thibaud, E.D. michelakis, cancer Cell 11 (2007) 37-51.
[2] J. Kluza, P. Corazao-Rozas, Y. Touil, M. Jendoubi, C. Maire, P. Guerreschi, A. jonneaux, C.
Ballot, S. Balayssac, S. Valable, A. Corroyer-Dulmont, M. Bernaudin, M. Malet-Martino, E.M. de
Lassalle, P. Maboudou, P. Formstecher, R. Polakowska, L. Mortier, P. Marchetti, Cancer Res 72
(2012) 5035-5047.

Porwnanie waciwoci antyoksydacyjnych podbiau Tussilago farfara


i czystka Cistus incanus metod redukcji kationorodnika ABTS
41

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Anna Kowalczyk*,**, Anna Pawlak*, Marek Chyc***, Martyna Wasilewska*,


Dariusz Latowski*
*Zakad Fizjologii i Biochemii Rolin, Wydzia Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii,
Uniwersytet Jagielloski, Gronostajowa 7, 30-387 Krakw
**Katedra Ochrony rodowiska, Wydzia Geologii, Geofizyki i Ochrony rodowiska,
Akademia Grniczo Hutnicza im. S. Staszica w Krakowie, al. Mickiewicza 30, 30-059 Krakw
*** Pastwowa Wysza Szkoa Zawodowa w Tarnowie, Mickiewicza 8, 33-100 Tarnw

Dokonano analizy porwnawczej waciwoci antyoksydacyjnych podbiau


pospolitego (Tussilago farfara L.) i czystka tureckiego (Cistus incanus L.). Badanym
surowcem by susz lici (zbir wasny) i kwiatu podbiau (producent FLOS) oraz lici czystka
(grupa MTS). Zbadano rwnie wpyw skaenia rtci stanowiska podbiau na waciwoci
antyutleniajce odwaru z lici tej roliny. Rt w glebie i liciach podbiau oznaczano
technik zimnych par w atomowej spektrometrii absorpcyjnej (CVAAS). Materia zielarski
przygotowano do bada zgodnie z obowizujcymi recepturami dla poszczeglnych rodzajw
surowca. Waciwoci antyutleniajce sporzdzonych roztworw badano metod redukcji
rodnika ABTS+ i przedstawiono w przeliczeniu na 1 mg suszu.
Wykazano, e najlepszymi waciwociami antyutleniajcymi cechuje si ziele
czystka (82,07%0,5/mg s.m.), a najsabszymi kwiat podbiau (37,58%0,1/mg s.m.).
wiadczy to o ponad dwukrotnie wikszym dziaaniu antyoksydacyjnym naparu z lici C.
incanus w porwnaniu do odwaru z kwiatu podbiau i ok. 1,5 raza wikszym w porwnaniu
do odwaru z lici T. farfara. Wykazano rwnie, e waciwoci antyutleniajce odwaru lici
podbiau s ptora raza wiksze ni waciwoci antyutleniajce odwaru z kwiatw tej
roliny. Waciwoci antyutleniajce odwaru z lici podbiau skaonych rtci s niemal
identyczne jak odwaru z lici z terenu nieskaonego.
Sowa kluczowe: ABTS, antyoksydanty, czystek, podbia

Wpyw jednorazowego podania agonisty receptorw kannabinoidowych


CB1, oleamidu na procesy formowania si szlakw pamiciowych
u myszy w tecie biernego unikania

42

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Marta Kruk-Somka, Izabela Banaszkiewicz, Grayna Biaa


Katedra i Zakad Farmakologii z Farmakodynamik,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Konopie indyjskie (Cannabis sativa) zaistniay w historii okoo dwanacie tysicy lat
temu. Ju wtedy wykorzystywano je nie tylko jako rodki narkotyczne, ale i lecznicze. Efekty
farmakologiczne zwizane ze stosowaniem konopii wynikaj z wpywu tych rolin na ukad
endokannabinoidowy.
Ukad endokannabinoidowy - naturalnie wystpujce w organizmie endogenne
kannabinoidy oraz dwa typy receptorw kannabinoidowych (CB): CB1 i CB2, odgrywa
zasadnicz rol w prawidowym funkcjonowaniu orodkowego ukadu nerwowego (OUN).
Rozmieszczenie receptorw CB koresponduje ze skutkami behawioralnymi, jakie wywouje
pobudzenie tych receptorw. Receptory CB1 i CB2 zlokalizowane s m. in. w takich
obszarach mzgu, ktre warunkuj kontrol procesw kognitywnych, jak i zachowa
emocjonalnych.
Prezentowane dowiadczenia miay na celu ocen jednorazowego wpywu podania
agonisty receptorw CB1, oleamidu na procesy formowania si szlakw pamiciowych. Do
oceny procesw kognitywnych zastosowano test biernego unikania (passive avoidance, PA),
ktry pozwala na analiz mechanizmw powstawania rnych faz (akwizycji, konsolidacji,
odtwarzania) pamici krtko- i dugotrwaej u myszy.
Na podstawie przeprowadzonych bada wykazano, e jednorazowe podanie oleamidu,
w dawce: 20 mg/kg zaburza procesy w fazie: akwizycji, konsolidacji i odtwarzania pamici
krtko- i dugotrwaej, natomiast w dawce: 10 mg/kg dziaa amnestycznie w fazie akwizycji
pamici krotko- i dugotrwaej oraz w fazie odtwarzania pamici dugotrwaej.
Prezentowane wyniki dowiadcze potwierdzaj udzia ukadu kannabinoidowego
poprzez receptory CB1, w procesach kognitywnych. Kontynuacja tych kierunkw bada
moe pozwoli na dokadniejsze poznanie roli receptorw CB1 w mechanizmach formowania
si szlakw pamiciowych, a tym samym stwarza nowe perspektywy farmakoterapii wielu
schorze przebiegajcych z deficytami pamici.
rdo finansowania: DS 23/2016

Volatile components of crude Canadian and Polish propolis


and their preparations
Piotr Okiczyc*, Antoni Szumny**, Zbigniew Sroka*, Joanna Politowicz**

43

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

* Department of Pharmacognosy, Wrocaw Medical University, Wrocaw, Poland


** Department of Chemistry, Wrocaw University of Life and Enviromnetal Sciences

Propolis is sticky substance produced by different species of bees. Bee glue is known
as valuable medical substance which is widely used in folk medicine as dietary suplement.
One of the biological active fraction of propolis is volatile components 14. Different from
non-volatile fraction of polyphenols, aspect connected with essential oils of propolis are not
widely investigated.
In this work, we presented result of volatile components research. Analysis of essential
oils was conducted in crude material and its dry extract (70% ethanol in water) by two
independent methods; simultaneous hydrodistillation-extraction (SDE) and headspace
microextraction (HS-SPME).
As a results, we observed on the basis of GC-MS chromatograms by SDE and HSSPME that the concentration of various components was different in Polish and Canadian
propolis. The differences are connected with extraction procedure of EEP, drying and
selective adsorption of SPME fibers. There are also exhibited differences between Polish and
Canadian propolis in qualitative composition, what is a result of different plant composition
of both samples.
Acknowledges
Authors thank Mirosaw Durakiewicz for Mirosaw Durakiewicz, Teresa Kokot and Urszula
Walkowski for collecting and delivering Canadian propolis.
References
1. Bankova VS, Popova M, Trusheva B. 2014. Propolis volatile compounds: chemical diversity and
biological activity a review. Chem Cent J. 28:28.
2. Bogdanov S. Propolis: Composition, Health, Medicine: A Review: Bee Hexagon [cited 14.02.2016r.].
Available from: URL:http://www.bee-hexagon.net/files/file/fileE/Health/PropolisBookReview.pdf.
3. Kdzia, B. 2008. Pochodzenie propolisu w wietle teorii i bada naukowych. Herba Polonica
54:17986.
4. Ristivojevi, P., Trifkovi, J., Andri, F., and D. Milojkovi-Opsenica. 2015. Poplar-type propolis:
Chemical composition, botanical origin and biological activity. Nat Prod Commun. 11:186976.

Cyklooksygenaza-2 jako mediator stanu zapalnego i procesu kancerogenezy


Mateusz Pit*, Adrian Zajc**, Micha Chojnacki***
*Zakad Wirusologii i Immunologii, Wydzia Biologii i Biotechnologii,

44

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Uniwersytet Marii Curie-Skodowkiej, Lublin, Polska


**Zakad Anatomii Porwnawczej i Antropologii, Wydzia Biologii i Biotechnologii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowkiej, Lublin, Polska
***Zakad Hemotoonkologii Dowiadczalnej, II Wydzia Lekarski z Oddziaem Anglojzycznym,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Cyklooksygenazy (COX) to grupa enzymw zlokalizowanych na retikulum


endoplazmatycznym oraz bonie jdrowej. Katalizuj one przeksztacanie kwasu
arachidonowego do prostaglandyn.
Cyklooksygenaza wystpuje w trzech izoformach: konstytutywnie aktywnej,
niezbdnej w utrzymaniu homeostazy organizmu, COX-1; indukowalnej, biorcej udzia
w procesach zapalnych oraz kancerogenezie, COX-2; niewystpujcej u czowieka, bdcej
wariantem splicingu izoformy 1, COX-3.
Izoforma 2 enzymu uczestniczy w procesie zapalnym poprzez aktywacj czynnikw
i szlakw, takich jak NF-B, indukowalna syntaza tlenku azotu (iNOS, NOS-2) szlak Wnt,
czy JAK/STAT. Szlaki te, jak rwnie ich produkty, powoduj powstanie, wzmoenie oraz
utrzymanie stanu zapalnego. Naraenie tkanek na dugotrway stan zapalny prowadzi moe
natomiast do nowotworzenia. Ponadto, COX-2 moe promowa transformacj nowotworow,
czyli przeksztacanie komrek prawidowych w nowotworowe, jak rwnie promowa wzrost
i rozwj guza. Wykazuje take waciwoci hamowania procesw o charakterze
przeciwnowotworowym, takich jak apoptoza czy hamowanie aktywnoci komrek ukadu
odpornociowego wyspecjalizowanych w zwalczaniu nowotworu.
Waciwoci pronowotworowe COX-2 wynikaj nie tylko z bezporedniego wpywu
enzymu na komrki i tkanki, ale take z jego uczestnictwa w wielu szlakach molekularnych.
Aktywacja lub inhibicja okrelonych szlakw prowadzi moe do promocji proliferacji,
migracji czy angiogenezy, a w rezultacie do metastaz, jak rwnie hamowanie procesw
majcych na celu usunicie komrek zmutowanych czy nowotworowych.
Wanym jest, i wspomniane waciwoci wykazuj zarwno sam enzym, jak
i produkty jego aktywnoci, w szczeglnoci prostaglandyna E2 (PGE2). Badanie poziomu
COX-2 oraz poznanie szlakw molekularnych, w ktrych uczestniczy, uatwi moe
diagnostyk chorb nowotworowych oraz rokowanie, jak rwnie umoliwi wprowadzenie
nowoczesnych terapii przeciwnowotworowych.

Optymalizacja procesu cyklizacji 1-(4-nitrofenyloacetylo)-4-podstawionych


pochodnych tiosemikarbazydu
Natalia Fijakowska*, Andrzej Polski**, Paulina Piasecka*, Klaudia Pataj*, Karolina
Sobtka-Polska***, Monika Pitucha***

45

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

*Koo Naukowe przy Katedrze i Zakadzie Chemii Organicznej,


Wydzia Farmaceutyczny z Oddziaem Analityki Medycznej, ul. Chodki 4a, 20-093 Lublin
**Katedra i Zakad Farmacji Stosowanej,
Wydzia Farmaceutyczny z Oddziaem Analityki Medycznej, ul. Chodki 1, 20-093 Lublin
***Katedra i Zakad Chemii Organicznej,
Wydzia Farmaceutyczny z Oddziaem Analityki Medycznej, ul. Chodki 4a, 20-093 Lublin

Zwizki heterocykliczne to grupa piercieniowych zwizkw organicznych


zawierajcych przynamniej jeden atom azotu, tlenu i/lub siarki w piercieniu. S wrd nich
zarwno trjczonowe (azirydyna), czteroczonowe (azetydyna), picioczonowe (pirol,
pirolidyna, imidazol, pirazol) jak szecioczonowe (pirydazyna i pirymidyna) ukady. Szerokie
spektrum aktywnoci biologicznej tych zwizkw sprawia, e s one przedmiotem bada
naukowych. Znane w literaturze zwizki wykazuj dziaanie przeciwnowotworowe,
antyoksydacyjne, przeciwbakteryjne oraz przeciwgrzybicze. Ponadto wykazano, e pochodne
pirymidyny mog w przyszoci by wykorzystywane jako leki hipotensyjne. Oglnie
wiadomo, e zwizki heterocykliczne z grupy 1,2,4-triazolu i 1,3,4-tiadiazolu mona otrzyma
w wyniku reakcji cyklizacji odpowiednich pochodnych tiosemikarbazydu. Jednak przebieg
reakcji jest zaleny zarwno od rodowiska reakcji jak i podstawnikw w ukadzie liniowym.
Celem niniejszej pracy byo zbadanie wpywu grupy nitrowej na przebieg reakcji
cyklizacji nowych 1-(4-nitrofenyloacetylo)-4-podstawionych pochodnych tiosemikarbazydu.
Zwizki wyjciowe otrzymano w wyniku reakcji hydrazydu kwasu 4-nitrofenylooctowego
z odpowiednimi izotiocyjanianami. Procesy heterocyklizacji zostay przeprowadzone przy
uyciu 2% NaOH oraz 3M kwasu solnego. W wyniku reakcji spodziewano sie otrzyma
zarwno pochodne 1,2,4-triazolu oraz 1,3,4-tiadiazolu.
Przeprowadzone badania wykazay, e grupa nitrowa obecna w strukturze pochodnych
tiosemikarbazydu wywiera znaczny wpyw na przebieg reakcji cyklizacji. Pochodne 1,2,4triazolu uzyskano zarwno w rodowisku zasadowym jak i kwasowym. Natomiast znaczne
rnice zauwaono podczas reakcji prowadzonej w rodowisku 3N HCl. Zwizki
z podstawnikiem butylowym i cykloheksylowym ulegay przeksztaceniu do ukadu 1,2,4triazolu. Pochodne z podstawnikiem etylowym oraz fenylowym rozpady si do hydrazydu.
Natomiast pochodna tiosemikarbazydu ze skondensowanym podstawnikiem 1-naftylowym
nie rozpucia si w 3N HCl.
Badania bd kontynuowane a uzyskane wyniki zostan wykorzystane do optymalizacji
procesu cyklizacji 1-(4-nitrofenyloacetylo)-4-podstawionych pochodnych tiosemikarbazydu.

Enzymy oksydoredukcyjne jako elementy skadowe biosensorw


wykorzystywanych w monitorowaniu poziomu glukozy
Beata Rola, Jerzy Rogalski
Zakad Biochemii, Wydzia Biologii i Biotechnologii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej w Lublinie, Lublin, Polska

46

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Biosensory i bioogniwa staja si w ostatnich latach jednymi z najwaniejszych


elementw wspczesnej biotechnologii, pobudzajcymi zainteresowanie naukowcw.
Biosensory s elementami analityki przemysowej, w ktrych wykorzystuje si
biokomponenty (enzymy) odpowiadajce selektywnie na pojawianie si lub zanik czynnika
w rodowisku. Skadaj si z dwch podstawowych elementw: biologicznego, reagujcego
z badan substancj oraz analitycznego, generujcego i przetwarzajcego sygna. Obecnie
bioczujniki znajduj liczne zastosowanie w wielu dziedzinach ycia m.in. w medycynie,
przemyle oraz ochronie rodowiska. W pierwszym z wymienionych sektorw stosowane s
gwnie sensory enzymatyczne, wykorzystujce jako element biologiczny m.in enzymy
z grupy oksydoreduktaz, znajdujce swoje zastosowanie przede wszystkim w monitorowaniu
poziomu glukozy we krwi. Ze wzgldu na ogromna potrzeb kontroli poziomu glukozy
rozwj biosensorw w tym sektorze jest bardzo dynamiczny. Obecnie wyrniamy 4 gwne
kategorie enzymw wykorzystywanych do konstrukcji czujnikw w tym oksydaz glukozow
(GOD), FAD-zalena dehydrogenaz glukozow (FAD- GDH), PQQ-zalena dehydrogenaz
glukozow (PQQ-GDH) oraz NAD-zalena dehydrogenaz glukozow NAD-GDH.
W poniszej pracy chcielibymy skupi si na omwieniu dwch enzymw
oksydoredukcyjnych stosowanych jako biologiczna warstwa receptorowa biosensorw
wykorzystywanych w kontroli poziomu glukozy tj. GOD oraz FAD-GDH. Oksydaza
glukozowa ze wzgldu na wysok stabilno termiczn oraz specyficzno jest najczciej
uywanym elementem skadowym biosensorw. Enzym ten katalizuje reakcj utleniania -Dglukozy do D-glukono--laktonu i nadtlenku wodoru przy uyciu tlenu czsteczkowego jako
akceptora elektronw. Powstay w reakcji H2O2 moe negatywnie wpywa na stabilno
enzymu, dlatego te coraz czciej w konstrukcji biosensorw wykorzystywane s enzymy
klasy oksydoreduktaz nalece do grupy dehydrogenaz. Enzymy te nie wykorzystuj tlenu
jako akceptora elektronw a ze wzgldu na niski potencja oksydoredukcyjny otwieraj si
przed nimi nowe moliwoci zastosowania ich nie tylko w biosensorach ale te jako elementu
bioanody otwartego bioogniwa paliwowego.

Wpyw moczu, krwi i osocza na woltamperometryczne sygnay


paracetamolu i dopaminy rejestrowane na elektrodzie BDD
pokrytej bonk Nafionu i oowiu
Ilona Sadok, Katarzyna Tyszczuk-Rotko, Katarzyna Domaska
Zakad Chemii Analitycznej i Analizy Instrumentalnej, Wydzia Chemii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej, Lublin

47

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Paracetamol jest czsto stosowanym lekiem przeciwblowym i przeciwgorczkowym,


ktry prawidowo dawkowany jest bezpieczny i skuteczny. Jednake w przypadku
przedawkowania jego metabolity powoduj cikie uszkodzenie wtroby prowadzce do
mierci oraz rzadziej uszkodzenie nerek. W takich sytuacjach istnieje konieczno szybkiego
i dokadnego ocenienia zawartoci paracetamolu w organizmie czowieka m.in. poprzez
wyznaczenie jego stenia w pynach fizjologicznych np. we krwi.
Dopamina jest katecholamin odpowiedzialn m.in. za poprawn koordynacj
ruchow, napicie mini, czy wydzielanie hormonw. Zmiana poziomu dopaminy
w organizmie moe by powizania ze schorzeniami takimi jak choroba Parkinsona, czy
ADHD. Niedobr tej katecholaminy moe powodowa zaburzenia snu, spadek libido, a nawet
zmiany nastroju. Dlatego te metody pozwalajce na dokadn ocen poziomu dopaminy
w pynach fizjologicznych stanowi niezbdne narzdzie diagnostyki medycznej.
W niniejszym komunikacie zaprezentowano prost, czu i selektywn
woltamperometryczn procedur oznaczania paracetamolu i dopaminy z wykorzystaniem
elektrody diamentowej domieszkowanej borem modyfikowanej bonk Nafionu i oowiu oraz
zamieszczono wyniki uzyskane podczas badania wpywu moczu, krwi i osocza na sygnay
analityczne tych zwizkw biologicznie aktywnych. W optymalnych warunkach pomiaru
uzyskane granice wykrywalnoci paracetamolu i dopaminy wynosz odpowiednio
2,2 10-7 mol L-1 oraz 1,5 10-7 mol L-1. Prezentowana w niniejszym komunikacie
procedura pozwala na oznaczanie paracetamolu i dopaminy w obecnoci do 40% (v/v) prbki
ludzkiego moczu oraz do 88,9% (v/v) prbki osocza lub krwi. Dodatkowo, dziki
zastosowaniu Nafionu jak modyfikatora powierzchni i buforu amonowego o pH = 8,3 0,1
jako elektrolitu podstawowego zminimalizowano interferencje od szeregu zwizkw, takich
jak: kofeina, kwas askorbinowy, kwas moczowy i glukoza.

Zastosowanie elektrody BDD modyfikowanej bonk Nafionu


i bizmutu do jednoczesnego lub indywidualnego oznaczania paracetamolu
i kofeiny w preparatach farmaceutycznych i/lub suplementach diety
Ilona Sadok*, Katarzyna Tyszczuk-Rotko*, Katarzyna Domaska*,
Magdalena Wjciak-Kosior**, Ireneusz Sowa**, Agnieszka Nosal-Wierciska*
*Zakad Chemii Analitycznej i Analizy Instrumentalnej, Wydzia Chemii,

48

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej, Lublin


**Zakad Chemii Analitycznej, Katedra Chemii, Uniwersytet Medyczny, Lublin

Paracetamol jest popularnym lekiem przeciwblowym i przeciwgorczkowym.


Kofeina symuluje dziaanie orodkowego ukadu nerwowego oraz przyspiesza metabolizm.
Jest stosowana zarwno w celach konsumpcyjnych jak i leczniczych. Kofeina zwiksza
efektywno dziaania przeciwblowego paracetamolu, dlatego te oba zwizki biologicznie
aktywne czsto wystpuj obok siebie w skadzie leku. Ze wzgldu na powszechne
wystpowanie obu zwizkw w farmaceutykach dostpnych bez recepty, istnieje konieczno
opracowania prostych, tanich i selektywnych metod pozwalajcych na indywidualn i/lub
jednoczesn kontrol ich zawartoci w takich matrycach.
W komunikacie zaprezentowano woltamperometryczn procedur do indywidualnego
lub jednoczesnego oznaczania paracetamolu i kofeiny z wykorzystaniem elektrody
diamentowej domieszkowanej borem, ktrej powierzchni zmodyfikowano bonk Nafionu
i bizmutu (BiF/Nafion/BDDE). Potencja aplikacyjny prezentowanej procedury zosta
sprawdzony podczas oznaczania paracetamolu i kofeiny w preparatach farmaceutycznych
zawierajcych w swoim skadzie oba zwizki biologicznie aktywne oraz do indywidualnego
oznaczania kofeiny w suplemencie diety przyspieszajcym spalanie tkanki tuszczowej.
W przypadku analizy preparatu farmaceutycznego uzyskano wyniki zgodne z wartociami
deklarowanymi przez producenta, co wskazuje na niewielki wpyw matrycy prbki na
sygnay analityczne kofeiny i paracetamolu. W celu wyznaczenia zawartoci kofeiny
w prbce suplementu diety zastosowano metod dodatku wzorca oraz woltamperometryczn
procedur opracowan z wykorzystaniem elektrody z wgla szklistego pokrytej bonk
oowiu i Nafionu [1] jako procedur porwnawcz. Wyniki uzyskane na elektrodzie
diamentowej domieszkowanej borem pokrytej bonk Nafionu i bizmutu s zgodne z tymi
otrzymanymi z wykorzystaniem modyfikowanej elektrody z wgla szkistego.
[1] Tyszczuk-Rotko K., Bczkowska I., Wjciak-Kosior M., Sowa I. Simultaneous voltammetric
determination of paracetamol and ascorbic acid using a boron-doped diamond electrode modified with
Nafion and lead films. Talanta (2014) 129: 384391.

Effect of ground flaxseed hulls addition


on functional properties of wheat bread
ukasz Sczyk
Department of Biochemistry and Food Chemistry, Faculty of Food Science and Biotechnology,
University of Life Sciences in Lublin, Lublin, Poland

49

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Flax (Linum usitatissimum L.) is a plant widely cultivated over the world primarily for
the production of oil and fiber. Furthermore, flaxseed is a valuable source of bioactive
compounds such as unsaturated fatty acids, dietary fiber and phenolics compounds in human
diet. Due to its promising nutritional and nutraceutical properties a growing interest in the use
of flaxseed and its by-products as a functional components of bakery products, is observed.
However, some studies show that incorporation of botanical additives into the bakery
products may change considerably their functional properties.
The aim of this study is to determine the effect of ground flaxseed hulls (FH) addition
(1%-5%; w/w) to wheat bread on loaf volume, crumb hardness and consumer acceptance.
Bread loaf volume was measured (24 h after baking) using the millet seed displacement
method and the bread loaf volume of 100 g of bread was calculated. Hardness, was
determined after 1 day of storage, on crumb samples with dimensions of 20 mm diameter and
15 mm high. Consumer acceptance test was carried out by the panel of 32 untrained
consumers (2455 years old). Samples were evaluated for the color, aroma, texture, taste, and
overall quality using a 9-point hedonic scale, (1- dislike extremely, 9- like extremely).
The addition of FH up to 3% had no significant influence on the bread volume.
A slight but significant decrease of bread volume was observed for the bread with the 4% and
5% addition of FH. The addition of FH from 3% to 5% caused a slight increase a crumb
hardness. Fortification had no significant influence on the bread color. Higher levels of FH
caused a less intensive aroma and worse taste of bread. Enrichment had a little influence on
the bread texture. The replacement of wheat flour with up to 4% of FH gives satisfactory
overall consumer acceptability of wheat bread.
Based on these results, the addition of ground flaxseed hulls up to 3%-4% is
recommended for the production of supplemented breads with acceptable physical and
sensory properties.

Mechanizmy detoksykacji i lokalizacja metali cikich w liciach rolin


Daucus carota L. zasiedlajcych hady cynkowo-oowiowe
Grzegorz Stanisawski, Magorzata Wjcik, Sawomir Dresler, Anna Tukiendorf
Zakad Fizjologii Rolin, Wydzia Biologii i Biotechnologii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej, ul. Akademicka 19, 20-033 Lublin, Polska

50

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Fizjologiczne aspekty tolerancji rolin na metale cikie zwizane s procesami


detoksykacji jonw metali w protoplacie i cianach komrkowych. Do efektywnych
ligandw chelatujcych jony metali w cytoplazmie oraz uczestniczcych w sekwestracji
jonw w wakuoli nale peptydy tiolowe. Celem prezentowanych bada byo okrelenie
akumulacji peptydw tiolowych (glutation, fitochelatyny) oraz kwasw organicznych (kwas
jabkowy, cytrynowy), a take analiza lokalizacji Cd, Zn, i Pb w liciach rolin Daucus carota
L. zasiedlajcych spontanicznie hady odpadw cynkowo-oowiowych. Materia badawczy
pozyskano ze stanowisk hadowych w Piekarach lskich, Brzezinach lskich i Bolesawiu
k. Olkusza. Referencyjne roliny D. carota pochodziy z terenw niezanieczyszczonych
pooonych w ssiedztwie rezerwatu Krowia Wyspa w okolicach Kazimierza Dolnego nad
Wis. Na podstawie przeprowadzonych bada nie stwierdzono istotnych rnic w akumulacji
glutationu oraz kwasw organicznych w organach nadziemnych midzy rolinami hadowymi
i referencyjnymi. W liciach rolin badanych populacji nie wykryto akumulacji fitochelatyn.
Uzyskane wyniki wskazuj, e peptydy tiolowe oraz kwasy organiczne nie peni istotnej roli
w mechanizmach adaptacji rolin D. carota do wzrostu w rodowisku skaonym metalami
cikimi. Analiza histochemiczna lici barwionych ditizonem wykazaa wyrane rnice
w akumulacji metali midzy populacjami hadowymi i referencyjnymi. Gwnym miejscem
lokalizacji metali w liciach rolin hadowych byy komrki epidermy, komrki aparatw
szparkowych oraz trichomy. Rozmieszczenie metali w liciach rolin D. carota wiadczy
o wyksztaceniu strategii usuwania toksycznych jonw poprzez ich wydzielanie na zewntrz
organizmu.

Materiay biomedyczne modyfikowane inhibitorami enzymw


proteolitycznych
Katarzyna Szaapata*, Justyna Kapral**, Boena Pawlikowska-Pawlga**,
Magdalena Czemierska*, Kamila Wlizo*, Monika Osiska-Jaroszuk*,
Anna Jarosz-Wilkoazka*
*Zakad Biochemii, Wydzia Biologii i Biotechnologii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej, Lublin, Polska
**Zakad Anatomii Porwnawczej i Antropologii, Wydzia Biologii i Biotechnologii,

51

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej, Lublin, Polska

Implantologia naley do grupy nauk, ktre na przestrzeni ostatnich lat ulegy bardzo
intensywnemu rozwojowi. Co roku rynek medyczny jest wzbogacany o nowe biomateriay,
ktre maj idealnie odwzorowywa i zastpowa uszkodzone tkanki naszego organizmu.
Moliwoci jakie daje nam wspczesna medycyna pozwalaj powrci do peni sprawnoci
wielu powanie chorym osobom. Jednak mimo wielu pozytywnych aspektw wicych si
z wszczepianiem implantw i protez do ludzkiego organizmu, tak powana interwencja
chirurgiczna moe wiza si z powstawaniem wielu powika. Jednymi
z najniebezpieczniejszych s zakaenia wszczepianych materiaw biomedycznych przez
bakterie z rodzaju Staphylococcus sp., Streptococcus sp., Pseudomonas sp., Klebsiella sp.
oraz przez drode Candida albicans. Brak zastosowania odpowiedniego leczenia lub ze
rozpoznanie problemu moe skutkowa powanym pogorszeniem stanu zdrowia pacjenta,
a nawet jego mierci.
W zwizku z prb wyeliminowania problemu powstawania zakae w obrbie
wszczepianych protez, od wielu lat w medycynie stosowane s materiay, ktre
charakteryzuj si zwikszon odpornoci na zakaenia przez mikroorganizmy patogenne.
Jednak mimo ich stosunkowo wysokiej skutecznoci rynek biomedyczny nadal poszukuje
nowych, lepszych rozwiza. W niniejszej pracy jako now czsteczk, ktra moe wpywa
na zmniejszenie stopnia zakae wszczepianych protez, zaproponowano syntetyczny inhibitor
enzymw proteolitycznych.
Praca wspfinansowana ze rodkw Narodowego Centrum Nauki w ramach grantu
badawczego 2014/15/N/NZ7/04092.

Pomaracza chiska (Citrus sinensis L.)


jako rdo pierwiastkw istotnych dla zdrowia czowieka
Wojciech Szwerc, Justyna ya, Karolina Wierzejska,
Weronika Tuajew, Ireneusz Sowa
Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Wydzia Farmaceutyczny z Oddziaem Analityki Medycznej,
Katedra Chemii, Zakad Chemii Analitycznej. 20 093 Lublin, ul. Chodki 4a,
tel. 81 448-71-88, e-mail wojciech.szwerc@onet.eu

52

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Pomaracza chiska (Citrus sinensis L.) naley do rodziny rutowatych (Rutaceae).


W uprawie znana jest od ponad czterech tysicy lat. Niegdy uprawiana bya jedyniew
klimacie tropikalnym, dzisiaj wystpuje w krajach rdziemnomorskich i Ameryce Pnocnej.
Posiada wiele udokumentowanych walorw, poza smakowymi, zawiera olejek eteryczny,
ktry wykorzystywany jest w kosmetologii oraz gorycze majce zastosowanie w braku
aknienia. Pomaracza jest rwnie rdem pierwiastkw, niezbdnych do prawidowego
funkcjonowania organizmu. Mimo, e mikro i makroskadniki stanowi jedynie okoo 4%
masy ciaa czowieka, to s niezbdne do zachowania prawidowych funkcji yciowych.
Zarwno nadmiar, jak i niedobr jakiegokolwiek pierwiastka moe okaza si szkodliwy. Do
istotnych fizjologicznie makroelementw naley midzy innymi potas, sd, wap. Potas jest
konieczny do prawidowego przewodzenia impulsw nerwowych, jest skadnikiem buforu
regulujcego odczyn i cinienie krwi, hamuje agregacj pytek krwi. Norma dziennego
zapotrzebowania potasu to okoo 4500mg/dzie. Sd jest jednym z gwnych pierwiastkw
regulujcych rwnowag osmotyczn komrek, jest w duym stopniu odpowiedzialny za
depolaryzacj bon komrkowych, co wpywa na skurcze mini. Pierwiastek ten bierze
udzia w regulacji pracy ukadu sercowo naczyniowego. Dzienne zapotrzebowanie na sd to
okoo 2000mg. Wap jest budulcem koci i zbw. Zmniejsza przepuszczalno bon
komrkowych oraz jako czynnik IV reguluje proces krzepnicia krwi. Jego dzienne zalecane
spoycie to okoo 1000mg wg WHO.
Celem naszej pracy byo oznaczenie ilociowe wybranych pierwiastkw, wanych dla
zdrowia czowieka, takich jak potas, sd, wap w pomaraczy chiskiej (Citrus sinensis L.)
za pomoc wysokorozdzielczego spektrometru absorpcji atomowej ContrAA700 z cigym
rdem promieniowania w technice pomieniowej oraz sprawdzenie czy spoywanie
pomaraczy moe by istotnym elementem suplementacji tych pierwiastkw.

53

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Zastosowanie kolumny ze zoem monolitycznym do analizy substancji


leczniczej o waciwociach zasadowych
Rafa Pietra, Katarzyna Szymaska, Agata Gadysz, Arkadiusz Pomykalski,
Anna Gumieniczek, Dorota Kowalczuk
Katedra i Zakad Chemii Lekw, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska

Ostatnie lata przyniosy istotny rozwj wysokosprawnej chromatografii cieczowej.


Wprowadzenie systemw o bardzo wysokich cinieniach pracy pozwolio znaczco skrci
czas oraz koszty pozyskiwania danych. Istotn wad nowych rozwiza pozostaj jednak
wysokie koszty pozyskania systemw ultrasprawnych oraz transfer metod z systemw
klasycznych. Rozwizaniem tego problemu moe by szersze wprowadzenie do analizy
farmaceutycznej wypenie monolitycznych, ktre mona stosowa w systemach
ultrasprawnych (UHPLC, UPLC) oraz klasycznych (HPLC).
Celem niniejszych bada byo opracowanie warunkw analizy warenikliny metod
HPLC na zou monolitycznym. Analizy prowadzono stosujc zintegrowany system HPLC
(Alliance Separations Module e2695) firmy Waters wyposaony w detektor UV-VIS
z matryc diodow (Waters 2998). Ukad chromatograficzny przygotowano w oparciu
o kolumn Chromolith Performance RP-18e 100-4,6 mm (makropory 2 m, mezopory 13 nm)
firmy Merck. Optymalizacj warunkw analizy przeprowadzono okrelajc wpyw rodzaju
i stenia modyfikatora oraz rodzaju, stenia i pH buforu na retencj warenikliny. Optymalne
warunki analizy zapewniajce symetryczny pik badanej substancji (czas retencji 2,5 min)
uzyskano dla fazy ruchomej (prdko przepywu 1,2 ml/min) o skadzie metanol-bufor
(benzoesan sodu 0,0005 mol/l; kwas trifluorooctowy 0,02 mol/l) o pH 3,5. Analiza jakociowa
warenikliny bya moliwa przy trzech dugociach fali: 237 nm, 265nm oraz 320 nm.
Praca powstaa z wykorzystaniem sprztu zakupionego w ramach Projektu:
Wyposaenie innowacyjnych laboratoriw prowadzcych badania nad nowymi lekami
stosowanymi w terapii chorb cywilizacyjnych i nowotworowych w ramach Programu
Operacyjnego Rozwj Polski Wschodniej 2007-2013, Osi Priorytetowej I: Nowoczesna
Gospodarka, dziaanie I.3. Wspieranie Innowacji.

54

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Wpyw zwikszonej emisji diklofenaku na organizmy ywe


Kamila Wlizo, Katarzyna Szaapata, Magdalena Czemierska, Jolanta Polak,
Anna Jarosz-Wilkoazka
Zakad Biochemii, Wydzia Biologii i Biotechnologii, Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej, Lublin

W ostatnich latach, rynek lekw dostpnych bez recepty (tzw. leki OTC; ang. overthe-counter drugs) stale ronie, co moe wynika ze zmiany stylu ycia i leczenia, ich
szerokiej dostpnoci i dystrybucji w placwkach handlu detalicznego oraz przewiadczenia
pacjentw o nieszkodliwoci dziaania tego rodzaju farmaceutykw. Jednake ich zwikszona
produkcja oraz konsumpcja nie pozostaj obojtne dla rodowiska naturalnego. Autorzy wielu
prac naukowych, coraz czciej przedstawiaj niepokojce dane o obecnoci popularnych
i atwo dostpnych lekw w wodach powierzchniowych jak i podziemnych. Jedn
z najczciej wymienianych substancji jest pochodna kwasu aminofenylooctowego
diklofenak, lek z grupy niesteroidowych lekw przeciwzapalnych (NLPZ). Substancja ta
wykazuje silne dziaanie przeciwzapalne, przeciwblowe oraz przeciwgorczkowe i jest
szeroko stosowana gwnie w leczeniu chorb reumatoidalnych. Popularno stosowania tego
leku znaczco wpywa na zwikszenie jego emisji do rodowiska, a w szczeglnoci do wody
pitnej. Trudno w transformacji i rozkadzie diklofenaku, skutkuje jego zwikszon
akumulacj w rodowisku naturalnym. Na jego dziaanie s naraone w szczeglnoci
organizmy wodne, w przypadku ktrych wykazano jego akumulacj, prowadzc do zmian
wielonarzdowych, midzy innymi u ryb. Wykazano take wysok toksyczno diklofenaku
wobec fitoplanktonu. Dodatkowo, lek ten wywouje w organizmie czowieka efekt
uodpornienia na jego dziaanie, dlatego te, diklofenak znalaz si na licie zwizkw
objtych monitoringiem stenia w wodach caej Unii Europejskiej.
Praca wspfinansowana ze rodkw Narodowego Centrum Nauki w ramach grantu
badawczego 2015/17/N/NZ9/03647.

55

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Porwnanie skutecznoci rnych technik ekstrakcji do izolacji


izoflawonw z materiau rolinnego
Magdalena WjciakKosior*, Karolina Zapaa-Kiebowicz*, Grayna Szymczak**,
Janusz Polkowski*
* Katedra Chemii, Zakad Chemii Analitycznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin, Polska
**Ogrd Botaniczny Uniwersytetu Marii Curie Skodowskiej w Lublinie, Lublin, Polska

Krlestwo rolin jest niezmiernie bogate w substancje chemiczne. Ich dziaanie na


organizm ludzki, jest bardzo zrnicowane i zaley gwnie od struktury czsteczki. Po serii
odpowiednich bada pozyskane z surowcw rolinnych zwizki wykorzystywane s czsto
w leczeniu lub agodzeniu objaww niektrych chorb. Pierwszym etapem bada zwizkw
biologicznie aktywnych jest ich wydobycie z surowca, najczciej poprzez ekstrakcj.
Wybrana technika powinna charakteryzowa si wysok wydajnoci, stosunkowo maym
kosztem jak rwnie atwoci procesu optymalizacji procedury. Ponadto, warunki ekstrakcji
powinny by ostronie wybierane, poniewa niektre biologicznie aktywne zwizki atwo
rozkadaj si np.: pod wpywem wysokiej kwasowoci rodowiska, nieodpowiedniego
cinienia lub le dobranej mocy promieniowania, a take zbyt dugiego czasu ekstrakcji.
W poniszej pracy porwnano metody ekstrakcji izoflawonw w formach aglikonowych oraz
glikozydowych za pomoc technik: maceracji (ME), ekstrakcji w ani wodnej
w podwyszonej temperaturze (HRE), ekstrakcji cinieniowej (PLE), wspomaganej
ultradwikami (UAE), mikrofalami (MAE) oraz ekstrakcji w aparacie Soxleta.
Wyniki naszych bada pokazay, e nowoczesne metody ekstrakcji tj.: ekstrakcja
ultradwikowa (UAE), mikrofalowa (MAE) i cinieniowa (PLE) charakteryzoway si
najwiksz wydajnoci wytrawiania.

56

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Biomedyczne zastosowania dehydrogenazy celobiozowej


Agata Wjtowicz, Justyna Sulej, Jerzy Rogalski
Zakad Biochemii, Wydzia Biologii i Biotechnologii,
Uniwersytet Marii Curie-Skodowskiej, Lublin, Polska

Dehydrogenaza celobiozowa (CDH, EC 1.1.99.18) jest zewntrzkomrkowym


biokatalizatorem, produkowanym przez grzyby nalece do Basidiomycetes jak
i Ascomycetes. Enzym ten cieszy si coraz wikszym zainteresowaniem ze wzgldu na swoje
potencjalne moliwoci zastosowania w biotechnologii, technologii ywnoci oraz rolnictwie.
Pojawia si rwnie wiele doniesie o jego zastosowaniu w medycynie. Dziki zdolnoci do
produkcji nadtlenku wodoru CDH zapobiega powstawaniu biofilmw oraz wykazuje
waciwoci antybakteryjne [1, 2]. Dehydrogenaza celobiozowa z powodzeniem zostaa
immobilizowana na cewnikach silikonowych znacznie ograniczajc kolonizacje bakterii na
ich powierzchni [3]. Okrelono te wpyw unieruchomionej na chitozanie CDH w leczeniu
ran przewlekych [4]. Wykazano zdolno do hamowania wzrostu Escherichia coli,
Staphylococcus aureus, Staphylococcus epidermis oraz Pseudomonas aeruginosa przez CDH
z Myriococcum thermophilum [2]. Dehydrogenaza celobiozowa ze wzgldu na swoje unikalne
waciwoci oksydoredukcyjne stosowana jest w konstrukcji biosensorw oraz
enzymatycznych bioogniw paliwowych. Bioogniwa paliwowe mog stanowi potencjalne
rda energii dla przenonych urzdzenia elektronicznych lub implantowanych urzdze
medycznych korzystajcych z pynw ustrojowych (krew, lina, zy) jako paliwa zasilajcego.
Przykadem takich urzdze s inteligentne elektroniczne soczewki kontaktowe
wykorzystujce glukoz i tlen dostpne we zach, zasilane bioogniwem paliwowym opartym
na dehydrogenazie celobiozowej Corynascus thermophilus oraz oksydazie bilirubinowej
Myrothecium verrucaria [5]. Bioczujniki oparte na CDH mog suy monitorowaniu
stenia katecholamin bdcych prekursorami neurotransmiterw i hormonw przy leczeniu
zaburze neurologicznych i psychiatrycznych [6].
1. Sygmund Ch. i wsp., (2013) Microbial Cell Fact., 12: 1-10.
2. Thallinger B. i wsp., (2014) Internat. J. Antimicrob. Agents, 44(5): 1-7.
3. Vaterrodt A. i wsp., (2016) Langmuir, 32: 1347-1359.
4. Tegl G. i wsp., (2016) ACS Appl. Mater. Interfaces, 8: 967-973.
5. Falk M. i wsp., (2012) Biosens. Bioelectron., 37: 38-45.
6. Henriksson G. i wsp., (2000) J. Biotechnol., 78: 93-113.

57

VII Lubelskie Sympozjum Doktorantw Nauk Farmaceutycznych


Lublin, 19 kwietnia 2016 r.

Temozolomid we wspczesnej terapii nowotworw mzgu


Adrian Zajc*, Mateusz Pit**, Micha Chojnacki***
*Zakad Anatomii Porwnawczej i Antropologii, Wydzia Biologii i Biotechnologii UMCS
**Zakad Wirusologii i Immunologii, Wydzia Biologii i Biotechnologii UMCS
***Zakad Hemotoonkologii Dowiadczalnej, II Wydzia Lekarski z Oddziaem Anglojzycznym,
Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Temozolomid (Temodal/TMZ) po raz pierwszy zsyntetyzowano na pocztku lat 80tych XX wieku. By on wwczas jednym z serii nowo opracowanych zwizkw
imidazotetrazynowych. Zwizek ten charakteryzowa si o wiele silniejszymi waciwociami
przeciwnowotworowymi ni stosowane uprzednio bicykliczne triazeny. Wysok skuteczno
TMZ w walce z nowotworami mzgu warunkuje jego unikalny charakter. Dziki niewielkim
rozmiarom czsteczki leku oraz lipofilnym waciwociom efektywnie przenika on barier
krew-mzg. Dodatkowo zwizek ten wykazuje niszy efekt cytotoksyczny w stosunku do
stosowanych wczeniej chemioterapeutykw. Lek ten powoduje zahamowanie cyklu
komrkowego na etapie G2/M. Ponadto wykazano, e Temozolomid likwiduje komrki
zoliwych glejakw na drodze autofagii.
Temodal jest lekiem z grupy cytostaykw alkalizujcych. Stosuje si go obecnie
w leczeniu pierwotnych lub wykazujcych wznow nowotworw mzgu: glejaka
wielopostaciowego i gwiadziaka anaplastycznego. Podawany jest w formie doustnego
proleku, ktry w zasadowym rodowisku glejakw ulega spontanicznej hydrolizie do
metabolitu
poredniego

MITC
(metylotriazen-1-imidazolo-4-karboksyamid).
Cytotoksyczno MITC jest wynikiem alkilacji O6-guaniny, czego wynikiem jest
przyczenie grupy metylowej w guaninie i jej nieprawidowe parowanie z tymin. Ta
nieprawidowa para z kolei rozpoznawana jest jako bd i nastpuje zahamowanie syntezy
DNA. Stosowanie temodalu u pacjentw ze zoliwymi glejakami spowodowao wyduenie
czasu przeycia, co jest obecnie najlepszym uzyskanym efektem wspczenie stosowanych
terapii przeciwko glejakom.

58