P. 1
urazy rdzenia kręgowego - fizjo

urazy rdzenia kręgowego - fizjo

|Views: 1,265|Likes:

More info:

Published by: Karolina Nadzieja on Dec 09, 2010
Prawo autorskie:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

02/10/2013

pdf

text

original

URK = urazy rdzenia kręgowego

Klasyfikacja urazów kręgosłupa • bez uszkodzenia struktur nerwowych = w wyniku zadziałania siły o małej lub umiarkowanej wartości (zazwyczaj są to złamania stabilne, które nie powodują trwałych uszkodzeń). • z uszkodzeniem rdzenia kręgowego = w wyniku zadziałania znacznej siły – uszkodzenie, przemieszczenie tylnych lub środkowych i tylnych elementów stabilizujących kręgosłup. Przemieszczające się fragmenty kostne powodują uszkodzenie struktur neurologicznych – głównie rdzenia kręgowego (wymagają natychmiastowej interwencji chirurgicznej mającej na celu odbarczenie rdzenia i ustabilizowanie kręgosłupa). Objawy uszkodzenia rdzenia: • widoczne obrażenia kręgów • opasujący ból lub przymusowe ułożenie głowy • krwiaki, otarcia, stłuczenia na ciele (głównie w miejscu działania siły) • ból uciskowy wyrostków kolczystych oraz zmiana odstępu między wyrostkami kolczystymi objawiająca się uskokami i garbami • niedowłady: niedowład poprzeczny (paraperesis), wszystkich kończyn (tetraparesis) • zaburzenia czucia • zaburzenia świadomości • niewydolność oddechowa (w przypadku zaburzeń pracy mięśnie międzyżebrowch lub przepony, do których dochodzi w przypadku uszkodzenia kręgosłupa na różnej wysokości) • zaburzenia termoregulacji i zaburzenia czynności pęcherza moczowego oraz jelita grubego Mechanizm urazu : a. zgięciowy b. wyprostny c. kompresyjny (rzadziej doprowadza do powikłań ze strony rdzenia lub korzeni) d. rotacyjny: uszkodzenie, stłuczenie, ucisk, uszkodzenie naczyniowe, zranienie, przecięcie. Stopnie uszkodzenia rdzenia I. Całkowite uszkodzenie rdzenia kręgowego / syndrom Bastiana: zniesienie wszystkich rodzajów czucia ( bólu, dotyku, temperatury, położenia w przestrzeni). Porażeniu ulegają wszystkie grupy mięśniowe, unerwiane przez segmenty rdzenia znajdujące się poniżej porażenia. II. Częściowe uszkodzenie rdzenia kręgowego: (np. zespół Browna-Sequarda, zespół centralny, zespół tętnicy rdzeniowej przedniej, stłuczenie tylnej części rdzenia kręgowego, zespół wstrząśnienia rdzenia kręgowego, Typ A: Porażenie ruchowe, zniesienie czucia powierzchniowego, śladowe czucie głębokie w stopach. Typ B: Niedowłady znacznego stopnia uniemożliwiające celowe ruchy kończyn. Typ C: Niedowłady mniejszego stopnia, utrudniają ruchy celowe, lecz nie uniemożliwiają ich. Im wyższy poziom uszkodzenia rdzenia kręgowego, tym bardziej upośledzona zostaje sprawność ruchowa i czuciowa.

Osoby z uszkodzeniem rdzenia można zaklasyfikować do dwóch głównych grup czynnościowych.C7) = porażenie ruchowe i czuciowego kończyn dolnych. w zależności od obecności paraplegii (porażenie poprzeczne) lub tetraplegii (kwadryplegia. górnych oraz tułowia. Th = porażenie czuciowe i ruchowe tułowia i kończyn dolnych. Rehabilitacja chorych z uszkodzeniem rdzenia kręgowego I. • uszkodzenie odc. C (C3 . Okresy uszkodzenia : 1) ostry (wstrząsu rdzeniowego )  3-6 tyg. • uszkodzenie odc. 2) cofania ( regeneracyjno-kompensacyjny )  3-4 miesięcy 3) utrwalenia ( stabilizacji )  6-24 miesięcy 4) adaptacji  końca życia. czynności kończyn górnych są zachowane. opierające się na zapobieganiu zmianom wtórnym. Etap szpitalny . nacieków bądź w najgorszych przypadkach ciężkiej niewydolności oddechowej i gruźlicy płuc  sprężynowanie  oklepywanie  pozycje ułatwiające odpływ  inhalacje  naukę efektywnego kaszlu 2 . istotną rolę pełni profilaktyka przeciwodleżynowa i przeciwprzykurczowa. stosuje się ćwiczenia: • oddechowe = zapobiegają wystąpieniu powikłań płucnych: zalegań śluzu. porażenie czterokończynowe).pacjent w pozycji leżącej. L-S = porażenie kończyn dolnych (im niższy poziom uszkodzenia tym większe możliwości ruchowe pacjenta). głównie działanie profilaktyczne. Zaburzenia funkcji po niestabilnym urazie kręgosłupa • uszkodzenie dolnego odc.

(z grupy ćwiczeń synergistycznych) • zmiany pozycji ułożeniowych • naukę stymulacji zewnętrznej mogącej wywołać odruch wypróżnienia (kichniecie. III. 3 . stosuje się ćwiczenia: • oddechowe = pomagające utrzymać optymalną wydolność układu oddechowego. Pomocny sprzęt:  wysoki balkonik z podpasznikami przy niedowładzie i upośledzeniu funkcji chwytnej rak. zapobiegają powstawaniu przykurczów. kaszel. uciskanie) • masaż limfatyczny • solux • magnetostymulacja • elektrostymulacja FES • ćwiczenia izometryczne. narty. zależy od metody leczenia • kondycyjne = poprawiające ogólną wydolność ustroju oraz zwiększające siłę mięśni tułowia i obręczy barkowej • samodzielną zmianę pozycji w łóżku • samoobsługi i lokomocji = przygotowujące pacjenta do samodzielnego życia oraz poprawiają komfort życia • nauka chodzenia krokiem kangurowym = przy uszkodzeniu odcinka lędźwiowego. Walkerbout i inne ortezy typu RGO. pływanie. • Należy starać się jak najwcześniej zaspakajać potrzeby pacjentów poprzez uzupełnienie monotonnego postępowania leczniczego – intensywnym treningiem: • celowo dobranych.  wózek z napędem elektrycznym z indywidualnie dopasowanym mechanizmem sterującym – przy urazie odcinka szyjnego  wózek z dość wysokim podparciem pleców – przy urazie odcinka szyjno-piersiowego  wózek z niskim oparciem – uraz odcinka piersiowego. uruchomienie tłoczni brzusznej. doprowadzają bodźce do receptorów położonych głęboko jak i powierzchownych • czynne mięśni nieporażonych = utrzymują w pełnej sprawności zdrowe kończyny • kontralateralne = druga kończyna ćwiczona z oporem max. II. Etap po uzyskaniu pełnej stabilizacji uszkodzonego odcinka kręgosłupa. Etap po okresie hospitalizacji = w momencie wypisania ze szpitala – podtrzymywanie uzyskanych efektów i rozwiązywanie problemów społecznozawodowych. ARGO – umożliwiają czynną pionizację oraz naukę chodzenia osób z wysokim uszkodzeniem rdzenia. ćwiczenia oddechowe różnymi torami bierne = zmniejszają spastyczność. • bierne = zapobiegające powstawaniu przykurczów oraz pobudzające receptory • czynne = pozwalające zwiększać siłę osłabionych niedowładem mięśni • pionizację = możliwie jak najwcześniej.  aparat ParaWalker. łucznictwo. • czynności samoobsługowych dnia codziennego.  teleskopowy aparat stabilizujący „LEKTOR” – aparat stabilizujący stopy i stawy kolanowe. siłownia). prostych dyscyplin sportowo-rekreacyjnych (tenis stołowy.

w porównaniu z pacjentami. sprawność. stabilną pozycję. czy efekty terapii mogą utrzymywać się przez dłuższy czas. mają wpływ dyscypliny sportowe (wybrane i zalecane przez SAR – Stowarzyszenie Aktywnej Rehabilitacji). na większej grupie pacjentów. Nowa metoda leczenia uszkodzeń rdzenia kręgowego (Imperial College London) Magnetyczna stymulacja mózgu zastosowana w leczeniu osób z częściowym uszkodzeniem rdzenia kręgowego (brak czucia oraz zdolności poruszania kończynami.• celowanej nauki techniki poruszania się na wózku. dostać się do wody. wykąpać. Trzeba pamiętać. odbarcza kręgosłup. Na poprawę stanu psycho-fizycznego pacjentów z URK. W wyniku leczenia zanotowano poprawę o 37. które znajdują się poniżej miejsca uszkodzenia). Koniecznym będzie przeprowadzenie dodatkowych badań. Polega ona na umieszczeniu na czaszce elektromagnesu. ponownie wykąpać. którzy zostali zakwalifikowani do przetestowania nowej terapii. • łucznictwo. ping-pong – powszechne. w przepływie informacji przez rdzeń kręgowy. mobilizuje do aktywności słabsze aktony mięśniowe. niedrogie formy rekreacyjne pomagają wyćwiczyć koordynację. Efekty terapii utrzymywały się przez około trzy tygodnie po zakończeniu kuracji. Bibliografia: 4 . Działanie elektromagnesu stymuluje pracę kory mózgowej. która przekazywana jest dalej przez nieuszkodzone neurony. z dala od wózka i jest środkiem do osiągnięcia samodzielności w samoobsłudze. wyjść z niej. nieszkodliwej rywalizacji. Nie wiadomo także. Dyscypliny te dają poczucie poszerzenia przestrzeni życiowej. które wydarzyły się co najmniej 1.5 proc. do tej pory stosowana była w leczeniu zaburzeń psychicznych (głównie niektórych objawów schizofrenii). że aby wejść do basenu trzeba się rozebrać. wydolność. Stymulacja pomaga wzmocnić informację wychodzącą z mózgu. który generuje krótkie impulsy magnetyczne o sile zbliżonej do impulsów rezonansu magnetycznego. Są to powszechne i proste. które jeszcze działają (wzmocnienie ich połączeń). • pływanie – odciąża tkanki narażone na odleżyny. rozluźnia napięte tkanki. Wyżej wymieniona metoda stymulacji magnetycznej. przebrać się i parę razy dostać się na wózek. zwiększa zakresy ruchów. Leczeni byli w sposób konwencjonalny. szybkość. Pacjenci. Pacjenci poddawani byli stymulacji przez pięć dni. równowagę ciała. Zauważalna była jednocześnie poprawa funkcji motorycznych i sensorycznych. Działanie metody z zasady podobne jest do tradycyjnej fizjoterapii. którzy poddani zostali tradycyjnej fizjoterapii. jednak zamiast powtarzania tych samych ruchów – pobudzane są nerwy. a zatem wyciąganie daleko posuniętych wniosków byłoby przedwczesne. a wszystko w atmosferze towarzyskiej. Ich stan oceniany był jako stabilny (nie odnotowywano już żadnej poprawy ich staniu zdrowia). odnieśli obrażenia w wypadkach. a przy tym utylitarne metody pomocne w przywracaniu sprawności u chorych poruszających się na wózku inwalidzkim: • siłownia – wspomaga technikę jazdy i na równi z nią wyrabia siłę. Terapię przetestowano na czwórce pacjentów. a także umożliwia obcowanie z innymi jak "równy z równym". przesiąść pod prysznic. codziennie po godzinie. Badania zostały przeprowadzone na małej liczbie chorych.5 roku wcześniej. odnotowując poprawę w ruchach mięśni i kończyn oraz poprawę czucia.

Zakrzewska. Proces aktywnej rehabilitacji chorych po urazach rdzenia kręgowego. M. M. traumatologia.Sosnowski.fizjoterapeutom.http://www.Kurczewski.niepelnosprawni. „Ortopedia.Kaładyńska. K. rehabilitacja” Nr 1/2000 5 .rehabilitacja.pl http://www.pl S.pl http://www.

You're Reading a Free Preview

Pobierz
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->