Pra znaPeri ontoI ia ktyc od og Kliniczna
prof.dr hab. Jadwiga Banach, E|żbieta Dembowska' n. med. dr RenataGórska,prof. dr hab. prof.dr hab. Zbigniew Jańczuk, Tomasz Konopka,dr hab. n. med. Joanna Szymańska, med. |ek. MarekZiętek,prof. dr hab'

Zbigniew Jańczuk

Redakcja naukowa

OD
bibllotelio

Wydawnictwo Kwintesencja 2004 Internationale Verlagsgruppe Quintessenz Berlin. Barcelona, Chicago, lstambut, Kopenhaga, Londyn, Moskwa, Mediolan. New Delhi,Paryz, Praga, Paulo, Seo Tokio, Warszawa

Spis |teści

Rozdzial 1 Morfo|ogia przyzębia zbignieW Jańczuk Wprowadzenie przyzębia struktury morfoIogiczne przyzębia Uwarunkowania morfo|ogiczne a fizjoIogia i patoIogia

11 11 17

Rozdziat Etiopatogeneza 2

Renata Górska Wprowadzenie przyzębia Mikrobiologia pomiędzy gospodarza Interakcja bakteriamiodpowiedziq a Analiza czynnikóW ryzyka

23
23 24 28 37 37 38 40 46

Rozdzia| Epidemio|ogia 3 chorób przyzębia
TomaszKonopka Wprowadzenie MetodoIogia badań epidemioIogicznych Geograf Występowania ia choróbprzyzębia przyzębia czynniki zapaIeń ryzyka JadwigaBanach Wprowadzenie podmiotowe Badanie przedmiotowe Badanie

Rozdzial Badanie 4 kliniczne

55
55 55 59 65 65 69 78 79

Rozdziat 5 Badanie radiologiczne Joanna Szymańska Metody badańrentgenowski€ h Moż|iwości radiologicznej oceny W periodontoIogii Monitorowanie leczenia Ograniczenia diagnostyki rentgenowskiej

Rozdziat K|asyfikacja 6 chorób przyzębia
RenataGórska Wprowadzenie choroby dziq5eł przyzębia Choroby Wady wrodzone nabyte lub

83
83 85 93 105

Spistreści Rozdział7 Wprowadzenie do profi|aktykii |eczenia zbignieW Jańczuk Wprowadzenie strategia zapobiegania i Ieczenia choróbprzyzębia personeIu profiIaktyce Ro|a średniego w Rozdziat 8 Profilaktyka domowa JadwigaBanach Wprowadzenie Motnir'acja isamoocena jamyustnej Wskaźniki hi9ieny pomocne Wybarwianiu płytki Preparaty W bakteryjnej jamyustnej leczeniu Znaczenie higieny w choróbprzyzębia przestrzeni Przybory higieny do międzyzębowych

't09
109 111 114 121 119 119 120 121 122 126

profesjonaIna iIaktyka Rozdział Prof 9

zbigniew Jańczvk Wprowadzenie Badaniejnstruktaż i hi9ieny Mechaniczne oczyszczanie zębóW poIerowaniem i szyjek SkaIin9 naddziqsłowy z koron zębów Kontaktowe stosowanie IekóW persone|profi|aktyka profesjonaIna średni a Zbigniew Jańczuk Wskazania poddziqsłowy PeriodontaI SkaIin9 czy debridement |\,,letody usuwania zlogów poddziqs|owrych

133
133 134 135 136 140
111)

powtarzane Rozdziat Leczenie 10 niechirurgiczne

't45
145 148 150

Rozdziat l Leczenie l chirurgiczne reparacyjne (resekcyjne)

JadwigaBanach Wprowadzenie Kiretaż płatowa operacja przesunięcia metoda plataI Zabieg dowierzcho|kowego Nabersa Gingiwektomia Osteoplastyka

157 158 159 160 162

Rozdzia| 12 Chirurgia ś|uzówkowo-dziqsłowa TomaszKonopka Wprowadzenie Poszerzanie dziQ5ła 5trefy Pokr}vr'anie recesji dziqsla Zabiegi wędzidełkach na

163 163 163 166 175

6

Marekziętek WDrowadzenie przyzębia Estetyka niechirurgicznym W Ieczeniu periodontologicznym Estetyka chirurgicznym w leczeniu 245 245 246 247 .materiat wszczepowy/bariera Siarczan przyzębia Wszczepoweregeneracji w tkanek Biomateriały przyzębia tkanek skuteczność regeneracji metod E|żbieta Dembowska Wprowadzenie Podstawyizyczno-techniczne f urzqdzeń laserowych promieniowania laserowego tkanki na Dzialanie przyzębia w Biostymu|acja Iaserowa chorobach mo€ Lasery dużej y W terapiichoróbprzyzębia o |aserów |eczeniu w chorób przyzębia Rozdzia| Zastosowanie 14 199 199 199 201 202 204 żucia Rozdziat Leczenie 15 zaburzeń czynnościowych narzadu Marekziętek Wprowadzenie Przyczyny zaburzeń czynnościowych dysfunkcji skroniowo-żuchwowych 0bjawyk|iniczne Analiza zwarcia Marek ziętek Wprowadzenie protetyczne przyzębia Uzupełnienia a choroby Szynowanie zębów z't'l 211 212 212 213 215 215 216 219 protetyczne chorobach przyzębia 16 Rozdzial Postępowanie W Rozdzial 17 Farmakoterapiaogó|na i miejscowa JadwigaBanach Wprowadzenie Antybjotykoterapia ogó|na Antybiotykoterapia miejscowa Prof ilaktyka antybiotykowa zz1 221 222 225 227 z5ź Rozdziat Fazapodtrzymujqca |eczeniu 18 w chorób przyzębia Zbigniew Jańczuk Zakres program i fazy podtrzymujqcej vv)PU'ProLo PoLlEr rrd Trudności realizacji podtrzymującej W fazy 234 239 240 Rozdziat Estetyka periodontologii 19 w Tomasz Konopka.spistreści 'l3 tkanekprzyzębia Rozdział Metodyregeneracji 't77 117 179 181 186 187 187 192 Jańczuk zbigniew Wprowadzenie przyzębia tkanek Mechanizmy regeneracji Błony zaporowe matrycy szk|iwnej Białka wapnia.

i"' JPs| |o |^\' biPmP \\ r/lnanje <ię lę.yfanik pz\żębia. c zqb Wy znjęry. ptlzniejich a połącze. klesie legeneradi tkanekprzpębia' to stalcz} zanik prz].lkoanatomiczn}mi lon'ojoh]m z ty' clepu nabtonlowegodochodzido obniżenia w1rost' pnekonują $]'rriki badai z ]at 90-!v !a.owi. obniżanie dziąsła. też jest mimo Ze\\'taściwie tkankq zęba'o ro]i cementu bó$.staje tej $]'iostka torvarz}'szy nie międzyZębcma dziqsłem okolicy sĄ'jk fęba.i ku WjprzJr.ki zębado około25 30roku Zycia'Potcm z $'o]na brzcżncgo nego loótko prz}zębiem. rra sĘ rię koveńowego .uuaia. fwiąfku nic tJ.1 Procesten (atrophiaseniL^ prio&n.h. t''. nomiem}. gdrztdltnorreśnie z prznsulranicm pln. z\^ła.lla tkanek pnyzębia i badzo ścis|m nt. w sĘ ro$'ków dziąsło$}'c]l 8łębokość pż}'czepnal'onko\Ąy zwanytakżenabłon. są. d rozpoe}naiqcysię starc.zębla Rozrvój prz}zębia wiqżesię z w1tz1naniem zę. może pozostać niezmie iona do późnej starości.ię jul stna i kość w}'mstkazębodoło$'ego. 1. polegające $}d]lużeniu ich koIon klinicz. bia $.n obnażaniem się szyjck zębów. kó\Ą' mi tkankami 7ębodołow}'cll i dfiąsła(R]''c' i 1'2). ncrcnentowej' Z lriekiem pr4'62gp nabłon]{o\W prle. p2edstawi€ n iebierneqo Ryc'1'2a-e schematyczne !Ą. korzeni' Ponie$'ażobniż]aniu tomiczno.allpn/uiań. po lemPn.rll.ie pouohy'rn u zasadzie i rou.l ha].e zaawansowany nalczy .. ze się w obrębieszyjki zęba.e' W skład zęba(pż}(zepnabłonko\r}) utrz}mujesĘ w okoliq pż}zQbia (Pno dontiummalginak). ostatniafaza WyEyraniaa}nnego' b.zbigniew Jańczuk Wprowadzenie ptzyzęhia Mofio|ogia przyzębia strukturymorfoI09iCzne pEyzębia Uwarunkowania mońo|ogiczne łizjo|ogiapato|ogia a i Wprowadzcn!e Plf]zębie jest częścia sl.yżyna nia się zębÓw a . się 7l r I Ryc'1'1 schematyczne przedstawen]e wyzynania 5ęfębóW ffiffi.Ęsła szkli\łemkorony ze ]i się na plfj. spolenienabłonka dz. gdlżrttedylr'laśnie bólq kszta:łtujq stosunk ana. czyli tZ\'!: jeśli loem łącząqmoraz prz!'czepłącznotkanko\ty ocz}Ąviście nie dołączą \Ątóme prccesyzapa.wchodzątkan]<i sB'kajace Zacz}nasię plżesu\''ać szkliwa ku granic1szldilr..lączonyjest cementkonenio\W Gostniwo).{adow4 nażądu żucia'DZie.zębiebŹeźnei \tievchoikou.a mianowicieidziasło' oko. sldad pż'\'zę.fujologiczne okolicy Po\Ą.prawdłowewarunk W pz'fębiu.anik puyzębia f q/raŹn}mobnażen korzenia em fęba (w9 furmy) 11 . t\ędIUic W ddl.

) ' n posfczegó|nych Ryc.-1. '.-.r.tl i--I i3pŚ|a rl ---..rr.' -.--.hematWg Woelfe|ascheida i Rorek dziqqlowy mm 2 Nabloneł lążący mnr ]..\']l\ Nablonek l Dziąno srqr'. ł. -:']\--f.przyzębia MorfoIogia .I i'.'3 Loka|ifac]a 1 prf}zębja' elementóW s. Blona ś|ufMa dfiąŚ|a mm 10+ .9 DfiąŚ|o fębodo|owe ]2 mm 3 .. I =- t_-a ź:.

tach Regt arny i bezobja\łouy tach siodła|ub pze|ęoy Widoane od śronypowierzchnisiycz 1a moźezoŚać zmieniony \Ąskutek '1ź.widoczneod stlony ualgowo.oza kości. cz]'! miejsco$Ych(brakizębo\łe. orak \ł]TaŹnej jest \\T'nikiemńwnolegle przebiegają. pr4'zębiaodpowiadaj4 olo.szczfiów.stosunkowoniewielkim rczchwianiem ob" przebiegiem nażonychZębów oraz bezobjawo.eślone objałyrctrtgenow. mi. jest pEyczepione ani do zęba. 7a]aesko!Ądepola są das/(Ą7nami elementów pŹ}uębia. punk. go. o pEebĘ tego pocesu Ryc.ani do szczpn kontakto\łych ffd7gindlis)nie widocznesqna Ryc' 1'4uspo.mi między dwoma sąsiednimi zębami. mniane \łyżej siodłalub przełęcze szerckości o od nierza. rra dna (param€trów) prz}"ębia' Tabe|a1 ' 1 Zestawi€nie WymiaróWpos. pzestŹenie międzJzębowe.. wegow .lr5m wrażli\łości obnażonych szyjek i ko. otaga fąbw okolicyszyjki.przechoćlząc wYsokości mwka dziąsło 2 mm (międfy siekaczami)do 7 mm (międzyzęba.'olne dfiąsłołączysię brodawkamimiędą'zębo$5'.0 12. zwężenie brak pżeshfeni dzi do punktu st!'cznego. (/tm ' harakerwu.dljiJa prLy.ostka zębodo|owego szelokość szerokość g|ębokość dtu9ość dIugość grubość grubość szelokość 0.t\.5 0. po/in. \qTostków zębodo.33 50.0 więcej i 13 . umz zgĘŹowy' błę.38 2.a Tabela 1'1 ich \ł}miary kontakto\ł].przyzębia MorfoIogia w lenia dziąs.86Made) 0.77 '|. rzeni zębów ' w rych zmian \Ąstecznych miazdze zębów) W brodav!€k dziąsłovlyĆh|śzta|.14 Zag|ębienia szczy.9(\ivoaffel) 1.Brodawki międzJuębo\ł€ lub ozębnej'na\aaNtlvianie cemelrtu(hapercem"ntns1s). przyzębia cych do pun]dów sĘ'czDych'rrają jednak w śrcdku struktury morfo|ogiczne międzyzębamiksztah siodła prfetęczy@c.e 5ię latem po$o|nyrn.!on4cmdfaj koł.5 1.5 0. kości.08 3.1o\łych' Poniżejtych pła. nych (wg Rateitschaka).585tm 0. dy w lecueńu zęMw) lub ogó]noustojowych'Wów. Ltóre w prawidłouychlvafunkach qpetoiają Sz(z]'tblo.lawki dochc skie| poziomy ńlteł brzegu$}rostka Ębodołowe.la. przyczepione'T\'|'orzy ten sposób i w c]zas taci on cechyr€gu]amości pŹebiegaintensyw.aegó|nych e|ementóW (brfeżne) WoIne dziqsło (pżyczepione) Dzią5ło zębodołowe Rowek dziąsłowy (pżyczep Nab|onek łączący nabłonkowy) Przycf |ą(znotkankowy ep ozębna Cement korzeniowy B|ona ś|ufowa Wy.policzkorłej języko lub wej i podniebiennejw postaci .12 0. w}Tril.69 0. l.'dochodzą.uprz]ćpieszonejwędrówki przyczepunabłonkowego' Prz}zębie w wieku star.4)' lub Rycina 1'3 p€zenfuje lokalizację poszczegóLrrych \iebiP\kic. mlm i regrrlarnJmobniżaniem łolłych.|zĘsło plzl niejrr okolitar zarlliłIrni: czlmymiejsr h orrcj' mwek dzĘsłowy' przestrzeniachmiędfylębowch W opisanFn objawomkliniczn]'rnstaĘzegozani]ot i.osteopo. ]tóre w wafunkach klinicznych noszq naz\'r'ę :.0 0.2 250 !m 10.97(l\tavnard) 1.0 t.:: \!'()LNE DZL{SŁo Dzi4sło brzęjne @inłiDa tóv stj'Carychlub konta1.

cicmnoczeńĄ'ona..3) nie jest widoczn]. (Ryc-1.Je do \Ą5Tostka zębodołowego tą ]inia jest ruchoma.dziąsłowe' L\. powoduintens]ĄM ejszegouna.Tostka Zębodołowego stonie 1}ZL1sŁ(} PRZ!1]ZEPI0\E Inaczejzębodoto. 1.dlis) albo (po Szerokość dziqsłazębodo:łowego odliczeniu szczelina dziąsłowa(Ryc. jest po nie Zębów tMono$yh żuchły Naj$ęższe predsionLowej . niżlr Źuthtlie'Przrimujc.że szerckość dziąsłaZębodoto.Iest to połaczenieśluzówko\Ą.zań\łIo kość dfiqsłazroqowacia|eqo u tEe(h osób W obrębie do|. e Ne '/el\/P \Ąsrcze.idal ma j. Mię. Jest z czepionedo kości'Zloka]ifowanejest między dzią.lcllŁtr Pżechodziono po w błonęśluzową $. periodontologicznym' Rowek dzi4słowyto prze. iP.: jest .|ziqsłową. w zrogowaciałe poza nej)' Przebaru'ieniamelaninowe sięgajqz\. Istniejąjednak duże indrtvidua|ne ńż]nice sze.egomm (niepEyczepioneśo)' 2 Jest wyścieiony naMonkiem warunkuje odpomość dziąsłabrzeżnego rrrazy .Jest ono najszeNzepo przealsionl<owej stmnie górnych pŹednich Zębólvi jęZ}'kowej sht.óżna. graniry z ruchomqbłonąśluzową' mocno przy.z.lronip dolnli h prcdt17ooo$.ię stlzeń międz}'szyjkązębaa strefą dziąsła rvo]ncgo na ogół.ldch(pociqganie wędzidcłek mięśni) i ' Z badań rt:Iasnych rt1nika.3). u których nierzad. kaczy pEyśmdkowej trzech dorosłych od u osób w tlm df}' dfiąsłcm\'volnyma prZyczepion}mu około1/3 samJm ńeku: 10mm' 5 mm i l mm' osób dorcsłychobecnyjest tz\Ąlivolny lo\\ek dzią.| lPj tinii s \/'{ /ęLppo 5hlniP pdnicbiejlnPj' gmmadzenie komórek bań\Ąiko$T'ch w warshvie gd}z dziąs:ło pżechoduibezpośrednio Zrogowaciałe komórek podstatnych nabłonka rv tl.c i aźrr 50. rę.l'5)' DZIlsŁo ZRocot'l. os.az po stronie jęz}'ko$ejw żuch\Ąie' 5/arclub bladornio\e' \4ożp iednak(iemnipj.okości' DZLlSŁO BRZEZNE (]\l)L\E) Razemz zębo. plfy zabiegachpłato\t5lch stem$]anej w regeneracji nychslekacry 1 do 10 mm od jak i W plastycznej chirurgii śluzówkoł'o. .najczęsejpj i od 5 do 12mm szer.lreĄ iuiqrc' jamy ushrej. w rckościdzĘsłazrogowaciałego.'o.ance podniebienietwalde' Błonaśluzowa lub łqcz. ma istotne zna. tkaneĘ (w9 Rateitichaka).e bJ'1va ZwJ.. u ku 15 1? lat' plfy czym nieco częścĘu iIziewcfąt' \Ąpdlug $op]r{']d S. h.2 do 2 nrm. ta ma niż Linia a blond}nijaśniejsze bflmeci. Bftk niż ko sposhzega się nawet me]anoplakiędziasła(na.n. zwanc jaśniejsze sze. co Ryc. walgo\ło. .Dzieci maja nieco dziąsło doroś]i.na.oniertargowejdolrrychsie.owko.thal. dołorĘmt$'oEq .zależnie możeb}'ćnajlepiej zbadanyi ocenionyzgłębnikiem głębokości rowka dfiqsło\t'ego) od umiejscowienia' Dziąs.1'5 ZrÓżnicowana sfero' czenie w chirur8ii peńodontologicznej.o.5 prze.cina 1. ró$Ąrieżlini4 śluzówkorvo".rlardifomis). przebieg gi andouaty (LitĘagi.MońoIogiaprzyzębia tkanck mięl."u żuchwie miod.ło zębodoło$.\t'l.ie)yr^rvie.w'o]nJm a (Rr/c'l'3 i 1'5)' w]Tostkazębodołowego |iOl\iEK DZL{SŁol\\ (sdtx1sgingi.\ł]łn. mi huono\t5mi)i głębokości 0.Ifiqsło zmgowaciałe leiąrcz prx]nir'bipniem h'"dld}m do.. czynieniai cieńszegoniezlogo\łaciałego nabłonka' (bżeżn]'m) ruchom4błonqślufowq słem. sło$T(Ryc.lsta\t'iazńżnicowaną po szerokość dziąsła sh.l. że dziąsłozębodołorre szerokości2 mm i węższestwierdzono $' ]1% r' .policzkowej zaró$no W żuchwie' jak \\e tgiilgira ahpolaris) ma przclraznie :abaruerue i w szczęce. rra który łqczysię na brzegudzi4sła wohe. dziąsłorvej' Rl.

dc s. / \l o o .Iuu}nip posinjcn1. żPnjPule8Jro8o\'€ l Pniu ta Ryc.c. Rornck dzia.zl: i.ko$o(napr2.1. słowejmiędzy Poilobnie kicm dfiqsła' czJ'linablonkiem. / J .7 Schemat prreplywu krwi W ozębnejpodczas ruchu zęba (Wq L€ n za)' Ry€ .ch głębokości (średnio mm \!g Gar8iuloi wsp. t) . xs70 (ws svejdyi Kreisy).oznisĘ istot. nie dria długość pEekracza l mml' Jest to miejsce polączeniaoszkliwia wf'l'Z}najqcego zęba z na.] mimo de]i że dochodzi ona do dna mwka wlścielonego J D k a l n \ mn d b l n n k j elm.owkow]'m' jak wspolTmiany plzyczepu'l. który stanowipIzedfużenic naMonkarcrv.8 Uklad naczyniota.ryrn stronieprawej)' |\.Lkim nm. l1cztr(a. cl}'Li nowi on dno m\łkadziąsło$ego. \ m .5 mm ma lvid:low1.5mm policzkowo). w drie a rcwka z nierogowaciejąqm nabłonkem łączącym.ki dziąsło\ł€sa głębsze: w obrębiezębówbocznl'clrniżpnednich (naprzy. szkli\t.1.czyIia części Ryc'1.do którego pEyczepia się. ro$.9 Pojedyncze włókna ko]agenowe ozębnej.em a wewnętrznFn nabłon.l'Idad dol 2'5Itrmsb'Qnie iv obĘbie l.przyzębia MorfoIogia go Ze zrogowaciabm nabłonkem dziqsła. Z dokładl5'ch p6.1. / \ s i purvidłow}ch. l. u h .'ienchołkowej ko$'ego\Ą'cZęści kiem z zębem.|iędzy Wiązka pEestrzenie naczyńkMiono mi Wlókien ko|ageno!Ąrych da x570 (w9 sveidyiKrejsy)' śnych' Powięksfenie Ryc. '.3). zębatżonowego i nego. ro$.b naczyTia środkowej częścizębodo|u kontakujqce się z sitem fębG doiowiłn' c n. Powiękzenie wieftcholkowej(ws Lenza). i.51./). się Prz]''czep nabłonko\Ąy odgĄfuabar.Prz5'62ęp naŁltonkow! x'tnlolnx (R}. szcfeliny iIfią. czy1iprz5'c7gpęm rowek dziąsłowy od 0. nal'onek nie od nabłon]<a ze\ł!ętnnej powierzcbni dziąsta pv. sĘcznie niżpoliczkowolub jęz]. nowegoszczęki. ścieu'arunków miarórv u 267 studentów ameĄ'kańskch dokona' że nrh przcz Woe]felalw'r'rrika.9 mm w obrębie tżonolwch i 1.6 PŻestreń ofębnejmiędfy kościq śro. 1' ldad 2'l mm po stronie po]iczkorvej zębatlfo" zębó('pżed.kai jest łqczni.le ]ewej)' bo (po a cement€ m korzeniov'. blon]<iem dziasła' dzo istotnąrolę w fizjologii i patologjipŹruębia' Sta..5 do 1.J'!.a$ p"ńL'(lontdlnd' pr} /ts|pbnikotlaniu'ond.ry ozębnej' a .nania fębów może być U g|ęb.nacfynia przFt bia breźnego. Jego fi€.ko$'ym' W warunkachpm.Bclo 1'9 mm w obrębie]da).l. 1..7rnm jęZyko\Ąo1.5)' 0'69 dzieci w okresie WTz}.

| krv'.{iem 0.raea 1 rnm. je poszerzenieozębnej.ner.08mm). ny do kości' z dlu8iej do cemenfu a wiązadlaozębnej kiedy nawetdo zębiny Gnbość w. zębodolo\'rego.1. 1. Te średnie dłvóchkartek papiefu.odgĘ{ąiqtĄ'iókra przebieg(Ryc.2 nosi od 0. jest połączeńem bar.no{ementowej. a wg Maynardai Wi]sona szersza niż zęba rłłitqczonego ńn*cji. ldóĄ''l1l ząb 1'?' Przechylajqceruchy zębasq minima|new śmd.6).rosu<al. l pro. jej przyczepiąiące z jednejstlo się a zutaszcza u.5 mm jej a (średnio około1.rn nowP nadzębodololnP posuczegó|ne !\'lóknaozębnej(Ryc'1.lokien W duiJ. na jest sze.Vegoskupionew prz!żębiu (Ryc.omiji b|aszki przesbzerrmiędzybtaszkązbitą ozębnarĄ5. odpowiada to pmkrycz.łókna (R}t' 1. zębodołu cenentem koŹeni zęba.1.około 607o między biegnące szldilvno. Przycfep nabłonlow delikatnlm' Pod nim zrrajdujesię przyczepłączno. ku rctacyjn}m.12<lo0'53 mm' Śre<lrria stano. gnrbość mm 0. Md ku korzerua|?. ozębnej wg Ićnza pnedsta.yrn (szyjka zęba) a bifegiem \aT1tstka koscią /ębodolu a (Pmentem' Sklada się ona z *'lókien ĘcznotkalkorwcĘ komóreĘ naczyń.pehia pionego' Jego długość waha się od 1 do 1. M.]zo Wiadomo natomiast. Brak jest sĘłnuluj4cegofimkcję zębaa' antagonisty bo\.co jest jednak zwĘzanejuz zbitejrębodolr-' tkankow który waru*uje moc dzĘsta przycze.Morfol ozęb ł'atwowięc poddajesię nawet słab}mulazom me.9)lub ich (\ło|ne cement r. |icq wieżcholkowq' Sieć dacuń ozęb[ej pogrubia łEnJ.3i 1'10)'podaas gdywtók.l mm. duniczdlm. mary stanowĘ\Ą'łóklakolageno\rc.77mm' na Ęba będącegow funłcji zgĘfowej jest nreco nablonkorłego z śr€dnio wgwade 0.a e.elem rc. Należydodać'żeozęb. ' |ą(4 cemen| koPeniow! |o28000$.dznić włókna dzĘsło1\€) omf z dziąsłem korzeńo(y fe szc. chówzęba Byc.97rnm. jest PEyczep łącznotkanko\ĄT/ utlvofiony przez uów i substancji Mstawo\łej ' WedhĘRateitsdraka2 pźyczepiasię ok(> w wiązaniaĘczrrotkankowe. żew kazd}m wieku ozęb.ot\€ny Mają s/( \ĄymstadiumchorobypŹ}zębia. k1órychrttókna kolage.rni . M ozĘnx.żehipelfunkcja zębapowodu.5). pved i po zastosc nacz}'dami dziąs. 7 nl. jest dostępny badaniu ]dinicznemu' stanow \tręc bieg hoĄfonta]ny maj4pŹebĘ skośny części ozębnej na w środkowej bardzo istotny parametr kliniczny uĄĄ4€ny pc do ńencholkowej zbliżony piono$'ego' zęby a w części wszedEie do ocenystanusystemumocującego prĄlczepułąe. Bardfo istotna wĘ efubość informaqjadotyczyfaltu. anniejsza się z wiekiem do0.fćnio\'r'ego powiek/eniu moŹia r1)7.szaprzy szyjcei wierzchołlolniżw śmd. koĘenołych na Ryc. .t ooery*u .86mm. 1 nie odtegłościtrrmmiędzy połączeniem cemento$.podczasgdy zawszewiększew okoli.Ątem 1{tostka zębodolowego vliqzki o baduo chaEkerystycznej budowie'wśńd u'lóken oĘbnei oajistotriejszqlolę w pocz4tkc (t\. Pońeważ poziom plzltzepu łącznotkanło\. baktwjnyn itp. lo Z:!vią/ekinlens}ĄĄ.i teźróżnicomplzepł}'\Ąu w ozębnejpodczasru.Posiadają prze. Lldad naczJmiow Dtategopoń\tnanie poziomu powicraho$n}. odpowiadato cy szyjki zębai wierzchołka . wedługWoelfelal nie przel.'lokna Ątu \Ą}.notkan.ła' sitem zębodołouTm z od granicyszkli\Ą.nlle@eniu danej metody leczćnia' się w kierun](r wiefichołka korzenia.eżnych' tb . one ^jżnj.' l'8' Uuad ten lq(/}<ie7 dna kowego oraz oko.1'8)' stąd ńżnice v|'szerckości rcgiomch. DŁ'gość nej w tych trzech przyczepu łf'rrosi od 0'3Bdo 2. kożenia. Prfestźćńe metrów ocmy skutec7'ności widocznesa między wĘzkami 1t:lókien rracz5niowe cry zabiegu.9. na 1 mm cemenfu ko.zcfegó|nąmtę w prflzębiu.jest jedn}tn z podstawowch para.noścjq jest poddany @c' chów rctacyjnych.czyli odległości keszonki przyzębnej wia R}. toksycznlm. one bzezn}'rn. ' 10 sóemat prz€bieguMókien br.

kołWnie zawieracementob]Źstów Jego ze\. pr. JeŚ to wg Rateitschaka2 ruchomość fizjologiczna pokrywąiąca B]aszlra kostnazewnęt-Zna korzenre niekórych zębowjest częstobardzo cieDka' zdarza się nailet.rostka zębodołowe. kotyjest odpowiedzialny Lnnoco\aEnie w ee za zęba ści wierzcho&owej międzykorzenio\'/ej' i mortologiczne Uwarunkowania pato|ogiawzyzębia a fizjo|ogia i Jak łynika z połvrrższego opisu morfologii przyĘ.którenapinają się po stronienacisku (wlóknablfeżne) po pŻeciwnej i stronie(W|ókna bżeżne).. Natomiast pr. go (zabalwienie czerwone).orzenia ueests'io5 g]ówdje n jegorcsorpqjącementbezkomfuko spowodollaĄr:h uy z .składa onaz trzeche|ementóW się ana' tomienych: I blaszkizbjtejtłyście|ajqcej zębodo|y. data ś|u. środku gdzie ozębna W jest najwęższa napięde jest minima|ne.Vnętaa warstwa zawiera\Ąłókla (cElnelt $łókistd ' cenent komórkołlyWstępujeg|ó\tniew 1/3wiencholkowej korzenia. i wedłl€ Schrtlderao Mtiuera?cementkomóI.dle tł]'r Aająq ju' z pełmejelastyczności blaszekrł5.WedługWoelfetai Schei<lal fu utrz}mującego w wanrnkachpmwftllow:<h środ]ow€powierzch.przyobciąźeniu (B). pokryCie kazębodo|owego.cerwonepo|e nronie po (wg prawej Rateitrchaka).to nai pzedhzonowó\i[ Tbki częściej siekaey kłów 1ń hŹk ze\ĄIętrznej blaszki kostnej przy kilor zębach przewainiedopiempo odprepamwaniu slwierdfaśę pod(fasChifuĘjczne.u 500p (B) obseMuje sĘ |ei fuchomość fujologicznązeba.IĆórenie pfzechodzą fzębnej. posiada nieregulamie Ez[rieszcrone ko mórki omz \Ąłókta. ząb. pod.óMkowo. widoanenapię.e}ruIościowo na]eł do apara.a|ebez deformacji zębodołu. Ta chomość jestwynikjem ty|koróżnej zęba nie szerokości ozębnej' i funkcjijej ale wlóken.przyzębia l Mońo|ogia xoRm\To\łY Jest alatomicnie I omr czę&]ią konenia ze}a. wtórna.ia 1 Włókien obrębie w (snona prawid|owej o. bia. gąbaastejmiędzyoboma (osqpoł} r kości blaszkami jestodpowiednia grubość Istotna !'vyrost9/b5a). Wrostła ĘMołowego Re8eneracia|e8ocemenfu ZJpocz4|kor^1jc r€ge leż pnłzębiapodczas neraqię tkanek zabiegów chintgic. poQqtkowaru. zapewniająca ko2eni zęoow. Dotycą.e\ĄnętŹn4 w?rstiłązawierająqłdókta koĘe' jest odpowiedzia]ny połączenie z kością nowe' za zę}a za pośrednictwem ozębnej. z t b|aszki zewnętrznej zbitq lamina dura). Kośc wyrośka zębodołowego stanowi strukturę porowq zęba. rycina 1.ł' nacisl. 17 .y.11 Ruchomo( zębatzvv'ozębnowa' czy|ipooqtkowa pzy obciąż€niu 00p (Ą. zębnowa.powodująca Ey'li 500p defoffnacię Wyrostka zębodolow€go.ębnej |ewa). nych5. do protevch naprauy l. ma ono bardzo złoźon4 struktuĘ' Posiada to slvojeodbiciepźede Wszystkimw nielĆórych fimkqjachtujologicrnych.larst\łąl.1.okostnowego go leoenia dehiscencji obĘbiejednegozęba' w Ry. Wiókien Jest to w9 Rateitschaka2 ruchomość fizjo|ogiczna ozębnowa. żekorzenienie sązupelniepokĘ4ekością albopoĘte tytkocienĘ jej \.ll pfedstawia fiZjologieną ruchomość /ęlE prry rĄzrasĘqr}mnaciJo| 5W /e!{nętlznPj' Przynacisku100p (Ą obserwuje tzw ruchomość się ozębnową zęba'wynikająCąróżnej z szerokośCi ozębnej. Ruchomo(zębażw. fi pok''i\a cienkawarstuacĘmmtubezkD ni korzenja 250 m&kow€go (około prn)'natomiaŚ rcsztajest po kł'ta cementemkomórkovwm cement bezkomór. drobnymi z otworkami naczyli i neMów (/aml]Ęa cn: d|a duń brosa)graniczącej ozębnq.

7 14.iększająp.!2 PEecętnewańośc M zębóW |-sekaae.1.4 14. po'ąegó ny.Zt.'Ększąruchomość jak i przJ'zębnową) \t}.! Rozbieżność koveni $fmaga stabi]ność nre1. cja zęba'DodatkowylrlĄrł na stabilifacjęzębawie.Ryc. t4!: Ln fiIkacja Znajdujesię biifej korcny zęba.Ą ro/miar /eba u pn"ldlrju po.9 12.h kÓżenj W śzoęce okowy pżedn. e koE 13.ar.iada tIopi'n .rcdkol\P .2 13.0 12.ainajest teżlokalizacjaflrkacji koŹeni (szemkość tŹonu korzenia. kacze (śIednio 12.\'l. dyśta po ny' ..4 13. Ryc.0 rnm odpoiviednio wżuchwieiwszczęce)' Mają one o wre.5 15. trzonowce (wg RateiBchaka).ednio mm i 16'5rrlm i odporviedniolv żrrchwie w szczęce).1 13.cf}'Liim kńtszy jest truon konenia. 1]rnlepszajest stabiliza.przyzębia MorfoIogia !!! 't! 15 fu.1 ' W fębeh tżonowy.'a.6 mm i l3.5 13. pole plz!. le lepsze Lrmocova e niż jednokolżenio$e.9 14. /eb\mddroŚ'i maiąpln. rł tościna rycinie).Źcdewsu}'stkim czepu *tókien ozębnejdo zęba.la\icnic' a]el prverrv iekz"nio mas} kości międry korzeńamil' na Zagłębienia koneniach i\fma(Jdająteżstabil.hwe moja n]. cz]']i ozębnoNa. c kly.9 12. sz]diw' Ffecan]. zorrc' [m rrie|.rn \! miejscu sąvjkizęba(połączenie średn d|uqości eni zębóww mm wg Woe|fel. poczatkol.l3). i kol7Pni Iokoncniorreso F.rrizabbardziejodporn}mna siĘ zgr].hpodańodlugoś.2 (dolne się pr4zębnowa w'1'.P pżedtżonowce.ie.0 10. korzeni poszczegóJnych zębólv Średlie długości Zestaiłiono Thbeli l '2' W}.9 13.8 10.1 11. (ozębnowejpż]Źęb fizjo]ogicznej i tości ruchomości h n6rrej po. 1'12zestałione zostałypżeciętne $.kazują siekacze. Izająbardzo korzystnąkiell]nko$'ą orientacjęt-vch rdókien' co czl.ni]ęZniej' żenajdłuższe w l5.po akowy Vn' podńiebisnyjW żo.a najkrótsze pomijdid. no ozębnorta' a najmniejszązębytlzonowe..2 11. i!'uĄ'ołananaciskiem 100pmieści w granicach 5 10 mm x l0.0 12.a dodatkowosh\a.biPŻroś' .8 ozębna 12.8 10.6 13.13 Trzon koEeni Na Ryc. Dla umocollania zębalr. ność zęba.urvegoblr grutrrcbos. Lo l posoduió m/. ęba. a ruchomość się v! granicachB-15 Nołananaciskiem 500pmieści na mm x 10.9 kolze e posiadająk\' (ś. l.0 13.homościposzaeqó|nychqrup RyC'1.Rurhomo.4 14.2(góme waltości rlcinie)' Jak W!ri]€ fizjologiczną(zarólt z r!cin]' najl.

kmi lMo. ki pżedsionekjamy ustnejomz nieprawidłowe jest na. pluyc4'l a się do kształto$.irnia z zębami odpo$'ie' nik opemqjn}. runkującegoodpomość do pnr'pad].t. ptj.ch'Płatauz]skanegona tlvald}m po.i drugie'W}dajesię' żepłat przyczepionego cieńszy niż l mm nie możespełniać ustnej nawet niewielka szer.do cementukorzeńowego.ch' La moi{'lci uhudnid. nie mówiąc już o jego moie zabczpiecla. rzepy tvęd-ZidP]e| mię'ni7 |ub rębóu 1zmial1 PokĄte Iub n]mi. pżed tlvorzenremsię nak ża.1'jqcyciągtość fi]€cji chońb poĘczerriadziqsłaz zębem. bańzo duz4 $agę do |$ory Lorvo..zębia przed urazami mechaniczn]. qy pŹykryć szcze]iie nie tylko ub]'teł kostny ale odpowiedniej szerckości. które prz]'Idadano pr/e. 8ru ptyoTnia się do stabi]ności Ęba. tkanek kich (recesja przJ" prz]. a lvięc zwiększonqilościq o znacnej redułcji lub bmk zeunętrfilej bla.|reb żuj4' ej w pżed um/ami Wady te nie inicjują zapalenia.Istotn]''rn b.rn przede i wsz]'stkimdla endotokyn. miejscu zetknięciasię z tkankami w pżestŹenie międzJ" ZębóW(oko]icapż-vszyjkowa.n. stanowitrudnypmblemhigiencmy nego ub]. sh€fu lub grubości dziasłapż}(zepionego. czasem nawet a pokarmów do p&estrzenimie.lub nauetLrnlemdliuiar pro$adfenie pokĄcia . NiedoskonałoścĘ str€fu jest nablonek tej zębowe).a/a]o.ale stkim z większqpowierzchnĘ styku zęba z koścĘ' i\.!t. pione stanolvińlmież oÓmnę dla glębszych dzĘsła.Lltki &Ę. Gęstość shuktura ko. ]lacznie naMonłiem łącząqTn' z rowka .lnego tię pMyĘ'cia.x rra ząb.lzon]mi lub nab]trmi tkanek mięk.zębia wad tkanek mięI.himrgi<łd4'zębowych.u $ dobreihĘipn) dano].lziąsła pr4zębia8' z da]szychba. Inou pryczepionego.lo!te ZabclpiPc?ają dem możebyć ogrcnrna trudność. zęba' PIz}.przyzębia Mor{oIogia no{ementowe).ieŻpiJl ślu7ó$ W latach 70. nikłychrozmiarach' pa]eniag'U.u brodawk.Mogą teżwarunkor.ecesji korzeoia w tej oko]icy ] DZĘsŁo ZĘBoDoŁoltE Stanowi bardfo Walur <ianatomicznepodniebieńa t\rEldegomogą istotay element nan4du żucja. nowejmięd4TMmdowej cryfi prz]'fębiaz 1999I' (pahf: Rozdfiał6) tkanl<or!]l NaMonek łą(aąqi\!arunl. taki posiadaniełątpliwie wptJ1v Stan stabi]izacjizęba.Irież stabi]izację i czepionei do kości. Z kolei lvolne przeszczepy 19 .ch przy bmk] odpowiedniej co nawetcfęściowego Zanil. dzią.P idm} mwą a niekiedy i jedno.Iziąsłowego.z8'lędnienie kacji chorób prz].linicun].jeślisię \ł€źmie pod na stopień u\\. prcwadzącą ruchomości do nie Dziąsłopnyczepione (zębodołoi\e) ma jed. nej ze\łnęhzlej $yostka zębodołoilego ułatwiają pŹ]'zębia's]'tuacjata.aruI*ów e\iPRCffJl h. $'skazujena peltną \łagę tego prcblemu.bona znacn a cienkość blak blaszkikost.. postęp pl. niemojliuo* przeprot\adrcnia pżed wciskaniemsię Ie(/enia.w!rcwadzony niegobiomateńałlub blonę zapo.ie.'ać możIi.rni. Dziąsłoprzycze. mają. b|onkiemrogowariejąrym. pż}''kła.Inego zabezpiecżenia p\tki nazębnej. ścimogąteżmicć wpbv na stabilność kładem_ jeszczefizjologiczn}m. i .ocesówpatologr(znychtych tkanek' Jak w klasy" rząc \Ą'łókna rradzębodołowe.7c uIormowanc brc. sięto nie tylko z większąmasązęba.tków kostn]. też w jakimśstopniu \\ł odĘbniona/o5la]a paóonib pr^zebid/wiaZa.u w prz!T]ad]. brak dfiąsła Zębodołovego. Nablonek ten nie logowacieje. lub istotnego cz].t]Tn lepszajego stabi]izacja. dniLh !..ż wcześniej.jest łatlł'oprzepu. przy tzw uśmiechu a szczegó]nie dzĘslolr1m' moroi\o. prązębnej.jako Wrc.kich.Ia jednak w ostatniej klas}'fi.Vvańwlrez na pr4" na Zęb&f Jest ono bołiem Morfologia t]ranek ń. pnd(zJt mo$iPnjJ' dniebieniu nie możnabowiem plzesuĘć ani doko. ale mogq wpły.v lzl1slr PRZł-CZEPIoNTGo Wpt}'wa zanik prz]żębiaz osteoporozą prz}zębia\qĄ. który w połączerriu powodować konieczność Zastosołaniairrnych tech.hvo. plzJzębiu$yvołaneumzem zgĘzo\łym). Ęcu!.$a. przcdszerzeniem za. co \ł]'nika postępplocesu cholDbou'ego przeteżz doświadczeń l. iam}ustnpi'sldnowi/abc/pie(/cnic tlrnikająqru z odełzania i żuciapokarmów Może waćna jego przebieg.okos }. kiego szcze. szczalnydla pmdu]dówbakeryjnych. przyczepł4caro hspomnranowyżej.nd}a w rozwoju chońb pIz1zębia. na z wa. wspolnnMno szk kostnej \rTrostka zębodołolvego ju. naleł do.okość wafun]<ów ta. temicznJtrni i bakteryjnJ'mi. ani bocr ic. lv b.łókien ozębnej].' pnede wszy. teżZapobie8ać lozszeźaniusię Zapalenia głąb' w D(} wości niektórych metod leczenia.agę szczegóInrelrumożonqsiłęnacisl. ] srł.możebJć staftzy kości. chemicz.

one są najsłtciej tracone.lusElą l ishieje powszecbne w bo@nego estety-E. nie za\Ąsze ze korrysmiejszewantki rrorfo. 1.5% dysta]nieod wierzchołka wracając do morfologii tkanek pr4zębia naleł dodać. o mniejszejroli uzębienia i I niepŹdkie są tez nieŚet} przyzt. powodu trudniejszego dostępu przybońw do z ocz!Śzczaniazębów patologrcane r isbdeją specrficzneuwanrnko\aania gYupie (procłmica na powierffibn'al w tej ĘMl^r ocłBzoania szerckiĆh niach żująryĄ b]rdności i niedostępBych przestneni międzyzębor.ly' 40 czaszek l' Śępuje pod .14).44 |at' Ryc.Na prryldaĄ mimo najlepsze' só. 407Ó bów przedtrzonow}'ch.Przekonuj4o tJm rł}'nikibadań epidemiologienych Wc. go. logicznedecydująo patologi@aycb.|ności pr'yĘbia w tej oko|iry \łychi . żeotwór bńdkow nĘdy rre r. szłtsza utata zęMw rr'''ielokol'reniowdl a wręc trzonowch w}'nikajednak z szercgu Ńżn}'chuwa' nmkowań: pEekonanie. i w 17.r^r' Wstępuje międry wienchołkami dwuzę.Najczęściej hzono$ów 7e \^z€Jędu na Loniecatośiominięcia większegq łycho Ętniry i nerwu podniebieDnego nazwie. powo|niejszlmprzebiegupmc€. o łlyki co do miejsżejdbałości zęby tnono\'ve.legoz nelwem bldkovr'Jm i tętnicąo tej sa.obowiemokolica częstychrecęsii &iąsla korzeni /ęh'\! przedtTzonowcb.i{ierzchołkiem zęba przedtnono\łe.5%bezpośr€dnio pod w wierzchołkien drugiego zęba przedbzonowego tego zęba10.lycząienia na. rzenio\aych przebie€u zapaleniapr4zsia)' w leczenia fębów trzono l uzasadnioEesą tnr.przyzębia I Morfo|ogia Y IJJ" N (J N = {J .a więc pG chirurgicznych'Z badń tencjalnemiejscezabiegółv łynika. '14 odsetkj lsun.N T % ---- .vr' go umomwania zębów wielokorzeniort5'ch. 42. mej Dazwie'Jest t. kanko\łe. zreszĘ s.vydl tworzenieulołtych u|q'tkówkostnrh międzyko.j Mdwiąc o ujściadlnen'vliw Warto wspornnieć o wynikach badaĄ dotyczącrd polożeniaotworu bńdko\.ętych tkanki z t\aaldegopodniebieniaę bardzo cenrym dziąsłołe Ęcznor lub mateliałemjako pfzeszćzepy pobieranesą w okoliry pĘ€d.| (brakują€ych) zębówu osób w wieku3'. z o dzącego ot\łoTu tej same.

1965mkrrw sposóbnau]<ouy w udo. obseNacje te nie Wjaśnił jednak wszystkich \Ąątp|iwości' koniec lat B0' Ińe i \'sp' dokona]i Pod kolejnych obserwacji wśńd mbotników plantacji heńaq w Sń lance' kórzy nie \aykony\ĄEli żadnych jamy ustnej. gospodana.lan}. l. lowane są przez meĆhanŁmy obronne i nie powo.awa' rf]' szczotkujemyĘby czy też nie. bó$' przezokes trzech tygodni. ńe tego zapalenia po usunięciu pł]tki nazębnej' Udo\ł'odniło żenajwazńejsz}m czj'nnikiem pfi} to. nia prz5.hanizmami obr. strojami pł}tki nazębnej.lla cholo seńvo\. patogenezychońb pź}zębianależą obserwacje k]i. czenie zębów Na s}stem obmnny gospodarzama \t'p\Ąv za.że chombaplz]'fębiapowstajena sl.\ł}stąpienia chorobyplf}fębia.nanocz}n.ale rór.vnież trudności obiekt]wn}.r)7umie(f.onn]'rni pluez czy iki Ąfyka' z kolei mod}fikowane są U osob/d-row\Lh /dÓowana jPs| ńwnowa8dmię. u jeszczeirnych r. shzeni ostatnich kilkudfiesięciu ]at wykafały .i ilości od ńwnież od imych cz5nnikóW L1óre naz.1ltekintelakcji po.. gicmĆ i immunologicznepźeprolladzone na prze.vano objar. kórz}' s/czolkrjd /ebydsa m^ aLienni.ch$}'stępowało zapalenie dziąseł' innych doszło rozwojuciężkiego u do zapale. dzy oddziałytująqtni na tkŹnl{iprz].JPlnoscipomię. CzJ'nnik genetycznymodl.vów /asu€ e rchdły.1óre obserwuje się u ludzi w krajach $. p\. się międzybakteriami znajdujqc]'Tni w p\'tce nazęb. wadzqc}mdo Zapoczqtko\łanialDzwojuzapalmia i dziąslajest sp.fębiadrobnou.1)W zdrcu]łn oĘarumrc małe. ki stomatologa' niektórych badanychosób nie ob U Ćharaktef]''srycznych.tki ba}ćeryjnej lenia dzĘseł]'Lije zaobselwo\łtsł bystępo\łalueza" palenia dzĘsta po zapźestaniu szczotkowaniaze. dujądestrukcji tkanek otaczająq'chząb'Wzmst ilo. fabiegówhigienicfnychw obrębie żeprzezłiele lat pozbalr'ieni opiek stomatolc by]i gi(znej' okazałosię.łrą wystapieniazapaleniadziąsła.tk nazębnejw lrrniku małoslrrtecznegoczy. równo genotJp. /enjd/ębóu moŻe cjenta. nikami Ą'zyka.Ltórc nej a mec.skrrtkowq wodnĄ' zależność między porvsta\łaniem obecnościa a zapa. njl /nP'lłóre dzy mikrofloĘ p\.2. \tie wsz}stkich ba.Wująqmi na tkanki prz}zębiad]obnoustlDjamiń't]<i nazęb' gospodaua. poAoĘlJ.enia fe i silenie choroby.jak i choroby ogóIne' takie jak cu. że stopień nasileda objawów ldinicznych różnil się u poszczególnych osób.a tak.W€łw bezpośrcdniej ' zagmżonych utraĘ nie pb{ki nazębnej.ikorvstdia 7 opie.k]iniczne' miłmbiolo. U pra.ozwinęto Zapa.ilość ubaconej kości liczba zębów pozosta.jak ńwnież ustąpie. i potwieldziłotezę. lub (Ryc' 2. npni gospodana (Ryc. plą'cz]'nowo.a mechanizmami obron.ale zmienne ilościńtki bakeryjlej konto.obio|ogia pomiędzybakteriami odpowiedzią gospodarza a Interakcja Ana|izaczynnikóW ry'yka L'rJp!'owadzenie Badania epidemiologiczne.zębia.2).lecf faleiało to zależnośc. Badania przeprowaclzone przezLije i \Ą'sp. cz.tki nazębnej a mechafuzmami obronnl'mi organizmu.Renata Górska Wprowadz€ n ie Eti0patogeneza pŻrzębia Mik. a się lenie pn}zębia podobne do tego. ń. klżycaoraz cz}'rrnikiśmdowiskowe' przykład na lenie Moniu czy stles.ysokorczwiniętrch. pa. nej a tkankami Do pżełomo\ł-vch {ydaĘeń lv ziczunierriu etio. ści Ś'7( qs|ąpi( niP Rlko '?\\in} pa. że b1przyzebia'z spoŚlże.'fi- .ch' takich jak źlezałożone \ł]'pełrienie(nawjsajqce) stło. na. choroba przJ'zębiarczuija się zatem w r\lniku za]dóceń ń\łnowagi pomiędzy oddzia\.żep\'tka nafębnajest przy.

tka balĆel]. den gram ńt]{i zawieraokoło2\10tl dmbnoustro jów Bakerie pbtki charakełfuje dużańżnorod. bidka sutwic!). MaĘca składasię z elementów pochoduenia bakeryjnego (polisadMrydy) oraf ze s]dadnikówpG chodzacYch gospodaEa (glikoproteiny od ślinyobu. pehi W pł.r.nikiem in.rzŹdzie: Eikalela cale (C.2'1 zdfowe pr4. a Natomiast olresowe znfany międzymilaofloĘ a odpowiedzią8ospodarzas4 przycz}rną stwierdza. telŹkqii pomiędzyCz!fuikiem etiologicznJm. a gatunki| mienia sięnajQęścjej następujące Po'?ŁuI& monas Eillgirnlis F. Tak więc Idiniczneobjaw najcfęściej q t h przeulelĄ ó zapaleńp. Ąr:h b'lączajqc to ufupeŁienia protetyczne'Pl4jmując w taĘ definiqięnaleł $rraźńe odńżńć p\tkę od in.'lm. Ryc. te. fukLesforsath s' Tąry1enn denticolĄActin.7\zebiasa W}.d.).'rr! Etiopatogeneza ó IL. histologir Tnegoi radiologicnego przlzębia.tlobac'terhnn mkbatuxn Ft.F..Ątka bakteryjnajest przylegąiqcJ'm powierzcłnizę'bów intrycht\łar.2. miękkim osademmocno nego.). wśńdńch r!5'. nych niezmineralizowanyĆh osadó\rtakichjak &brjs (resztkirozłożonego pokarmu)IDb|ruteńAąun ( L> stancjabida)4.nazbudowana z manycy i bak.c.f.).}.ii. marłekomórki.2'3 chorobapftyzębia na k1rjeosobniczo odpowiedź baktede znajdujące się w pł]tce nazębnej' osoby Ltóre chonrjq na cu.rrr<.).).).r ner<mnr'N'Ą (Da'iolpl4q&e) 2' Ryc.bacill s act:inomlcetemcamitĄns)t]€nlrami gospodarza.f ębie' przyzębia Ryc. Biofilrn stanowią ba]tede \łrazze $odowjskieą które \lyfiĄŹĘają' jest Ą. n}'chklinicmie epŁodów niszczeniatkanek prz]'zębia prowadzącychdo pog1ębiania kieszonek przy.fi( allmi bakeńami obe. tjm w prypadku spc. Bacte.Toego.2 choroba 1' MikrobioIogia przyzębia zapalnych zasadnioą mlę w inicjo\'aniu proceso\'r' jednostek chombo*ych toczacych się większości pr4zębia i \łraf z cz5nniłamiogó|n5mi W t]ljankach rł'pbma obronęimmturologienągospodaŹaoraz rra współdec}dujerczle8łości o i lnamice Focesu zapal.CatWldncter rectus PrcLotelk intempdia @:. do lub powienchni aujdujących się w jamie ustnej. ostatnio w piśmiennidwie uzjruEne jest pojęciebiof.g.).BactptoidesforyfhJ (B.2'3)' uystępują..n5mi w p\'tce nazębnej(PoryhanmmĄs gi11giL@lis.ujemne.vych i niepalącJch (Ryc. 500 tunkó\"[Jednak2apatogenne przlzębiau\łafasię dla bezt]eno\ae bakteńe gram. pŹyczepu łącznot]Gn]<owego zębnych' utraty omz kości \ł}Tostkazębodołowego. ldz!'Ćęlub palq papierosy sq bardziej narażonena chorobęplz}zębiaw pońwnaniu do osób z&or. Ątka bat1eryjna sldadasię pźede Wsą'stkimz ba]Ćerii(50 907r)'Je. okesy zaoshfeń i progresji plzeplatane są oklesami remisji' czy]i . lletloletu denticok G. _ ność wjamie ustnejmoże $ystępo\łać około ga.3 24 .labillarji slanu ldini(. dens F.

ucześniejsię mi ułatwiającpnitworzenie się masy IĄtkowej są W]'pustki bak1eryjne .'tki na7ebnej w Tabeli2. Byćmo.tów do szldiv{a' jest osłonĘ nab}'tą Powstająca warstwanaz}'Vlana pellick). odpowiedzialne zeba za rotunnazaile. za]eżności po. W szczeniu fębów ich powierzchnia pokrywa się war' stwa adsorbowanych Ze śliny białek bogatych w prolinę.żetylko niek1órc bakerie znajdujące się w płJ'tce są patogenne i wzllst tych bakeń powodujechoIobę.ie kolo. wa (zjawiskoadhezji). krótkim czasie po doldadn1tnoczy. l.któIe biolq udziałw kolonŁa. e M s|osuj\-u bnegu dziqs|aa' lożenia do Rozni. nizująją dzięki obecn]'rnna swojejpowieŹchJriad.ikabakteryjna NłatryCa ftora Ruch l\. po.tóry \\}t\'valuany plfy udziale enzy. Rozwój pł}tki bakteryjnejjest pmcęsem wie]o. etapow5'm.oiot\ nd drcdze mechanicznejlub chemicznej. że zane z choroĘ przyzębiasugefują. jest kowemu.rgodzirrachpe.a Ę"Tn sa. bakterie 50% pżewaga Miesfana.pe.a ilość p\.białkowa \'lTtwarzana przez baktede. bakterii t|enov/ych poruszających Brakbakterii się Wę9|owodanolvy później rośnie Najpierw niewie|ka.Etiopatogeneza naddziąsiowai poddziąs|owa' Tab€|a 2 ] Pł'. Ponad 90%bakterie GłóWnie beztIenowa ruchome obecnebakterie Bialkolvy DUZa Pł}tkabakteryjnamoże}ystępowaćjako pł}'tka w od naddziaslo(a lub poddfiąsło\ła. glupy bansferaf. pżedŚtawiono międrl mdaiami p]. że q.l na jako biomasa. polimery glukozy zrłane glukanamr oraz wstajq transferaua f ktozylowa powodującaodczepianie z czqsteczkisachalczy fiukozy i powstawaniepo|i. fimbńe oIaz g]ikoka]iks osłonka węglowo. ptz5pi.rn. jużmałeilości miłrooIganizmów rnogĄ dzia|aćjako patogenne IdenMkacja ba]Ćeryjnych w F@esie choroboi!}. hipotezietej od wielu lat opiera Na sĘ koncepcjazapobiegania lecueniacholoby przy. Iikulę zaczFajq zasiedlaćbakteńe. którv. trum bakteryjnego wujemyw przebieguprzeideldegoi ageslmego zapalenia przy7Ębias. hez}mom. i rebia'dazalado rpduk(jimaŚ) drobnou\h.h ro|a po|P8arra ro/po/nawaniu rcceptorów znajdujących się na komórkach na.hisĘd}'nęoraf mucjnę' które mają powino\łactlvo hydmksyapaĘ.r. da. Hipoteza niespeq'ficznej płJ'tkinafębnej zalda. Bakte. ze złogi bakelTjne oddzia]łujq gospodallz. mów z Istotne znaczeniemają:transferazaglikozylowa rozbłąjqca Cząste@ki sacharoz$w \ł]Til{uczegopo. i błonkaszczeliny dziąsłowej na powieżchni szkli. tzi{ pe]ikiq' osłonta stanołj (ąąui'red doskonałe podłożed]a ilzrosfu wielu gafun}ów drobnoustrcjóWbowiem jużpo kill. \Ą jett 16p1''. meru lewanu.Hipotera speqficznej pbtki zaldadanatomiast. m}Tn istnieje zwiqzek charŹktełstycu nego spek.4etabolizm gatunkóW Różnorodność 50%matryca.uje. W}różnia się dwa rodfaje fimbń bakeryjnych: anykłe.Polimery zewTĘtrzkomóIkowe odp(} 25 . ldóre plzyczepiły Dodatkowymi cz]'nnika.''o '.lanowo. Nie wsz!5tkie dicbnoustmje posiadaj4zdo]ność adhezji' Te ba]derie' którc tej zdo]ności posiad4q' nie {ykorzystuj4 zjawisko koaercgacji. BToz}'nę.tki niespec}ficzny w sposób (co decl'dujeo narusze iu obmnygospodarza obserprz]padku zapaleniadziąseł wujemyw u$vołanego plltka nazębną)."wiania Śię hipole/o nie. polegającena pr4'czepianiu mikooĘanizmów do ba]{1elii. patogenó\a chombieprĄuębiajest tudna. f chorobaprzlzębia' jaki obsel.1 Badania oceniające miloooĘanizmy p\tki zwią. cji po\'r'ierzchni oraz roaodcze.tce nazębneji jej roli W etiopatogmeziechorcbyprzJzębia'oloeśleńtych u4't po Iaz pieNszy Walter Lesche w 1976mLu.ię Dużezna<zenie pdtogenno<ci \Ą glikokaliksowi' to jest polimelowi ze\ĄnąhfkomóI.ficznej lub spec}ńcznejptl.

śńej kolonizują bakteńe z gatunl. funkami mogąqmi istnieć w warun]€ch tleno. jak i u 1udzizdmwch.ParyWamanas gixlqiLlaLis. inkmedius S. miczne oraz sityvan derwaalsa. przez inne gatunki oraz produkcjasubstancjiodsła.których w W wFtępuje kruawienie częściej ActinDb aciLh8actino|nace. dentbok'.'tka nazębna ma złożony ekosystem.tce W 7-9 zaczyna. szybko namnaża się go rozwoju' 3-5 dniach pojawiają gram. FLlsobacte|h1m się maczenie alla przetrwa. ce. o dojzałej bez wch' jak i w śrcdowisku tlenu możeułatlviać przebr. sangub S. oznaczona i odpowi€ d nim ko|orem' i€ s (wg podczas pr4zębia socransk.!Źrfebezt]eno\łców Badania \łyka'zały bowiem. oftz Acthamu ces.tszej fazie tworzenia pł}tki 5ię nazębnej 2 kościolvo spotykanejw zapaleniu dzi4seł'a nai od prz}zębia ma" gram-dodatnią ma bakteńe ziarniakipa. nyrn) zapaleniachprz1zębia ńżni się istob: e ja. i pojedynoo.lonkę nąwcze. rcdukcji utle ana sĘ oparte na analizie 15000pńbek p\'tki poddfią.N/óWimy wtedy 7r cled'łm do \tslńllrego zańwno z ga.uŻęsione bakteńe obdazone ruch€ m ' stopn|owo ruEleatum ma zasadnic-zq poddziąstowa' którq zaeynajq W do.uazniejszezrlaczenied]azapa]enia i dni)dominujq jej oddziĄwania'? pł]. kłasów duszczortych.w których stwiedzano kfua. analogów\'r'itaminy i \'r'odo. grupa gatunki okr€ baheryjnych zespo|ów idenMkowanych poddziąsłowej Każda ś ]ona w Ryc. poglądniek1órych autońw że pb'tka twierdzałoby w nielłórych (w przewleklyn' lelikim i urnia*owa. u6leąfuxn zfiIiejszA potenqjał pomoĆ4 i umoirliwiatworzenie odrron słowej za metodyhńrrdrzacji DNAwykaza.Vych' takich jak lozwłasiępłytka F|ora ce(hcho. że Fusobacterfum ostatnie badania' które przeFo\aadziłsocran.tka sa samejńtki i dhrgość podał cukróWta Wczesna oloesu łeaki' Przy dużej i two2q sięwarunki jejda|szedo Pł]. co po. być T K wowanow miejscach. późlnej gafii] (hpnd'ltopha.cje zań\tno pozJt1me.mr'fis s.. żeos.ego). ni gładkichoraz zlepianiebakterii nie posiadających adhe4n' Prry pows|at\€ n iup|yki znarlenie maja ńwnież mechanizmyfĘkochemiczne: zań\łno dc datnie' jał i ujemne oddzia\tvania eleltodJ'rra. nabiera przeĘ'\ĄŹnia plĄzębia. Ponadtoba]Ćedete obsel. Badaniate wkazały ńwnież.4).ffifi Etiopatogeneza żóttv zesDół S. jak i negat$łne' Badania ziarniaki i ją pojawiać bakeńe nitkowatqkĘtki'wżeoonoM/" płitki in vitro wykazaĘ żeobecl1ość. zdohość F1Lsobacteriuin mjnować bahe e beŹ|enowe. rra przykład B. badania wykrywane miejscach. śię Po pałe<zkj' okresie dniw pł}. nie (] W pien. i robotwóreychdla choroby p|ytce nazębnej. teruln|it ]s oftzba]neńe z ga' fusobącteriw\ CaflWlabactBr @c' 2.ujemne w którrm pomiędzy bakteriami zachodzqinterak. oftlis ptytce. nia irrnych gatunków beztleno\. swojego$odowiska izolowan]'mi bałteriami w mie} nej niszy ekologicmej dla bnych gatun}ów beztle. że ną'częściej Ę chombąprzłzębiabr'ł'v gingixujĄ nou1ch3' klademLofz}sm}(hinteralcji możle P Pr4 scach objęĘ/ch prcdukcja substanqjiuzmstouych. jedne gahn <i. Te ostatnie mogąjednak \Ąl€tęporłaćzańrĄno u osób z chombąprzyĘbia. forsathus. na zarówno zespotowo.któr€ to \4ykoruystywane ru przez są wienie podczasbadania. goraloni S.u|shepbcoLans niających receptory co sprzyja kolonDaqji innych wiedzialnesąfa przylepianiebakerii do powierzch.a zo .2'4 Wybrane jak są Gatunki zaznaczone czerwono.

rmom obronnlrrn gospoalarza. wodu. baktelie 8ramdodatnie.polvodu. pośrcdnirn pośrednim flory bakteryjnejw choro i 'agocytam€j' L N4echanizmy obrorry . migracii samojstnej ukienmkowanejchemo z powierzcbnifuobnoustroje: . teryjnej. ślinowe. .. ciw iniaazji patogeffrych drobnoustojó\. p|z€d działaniem di ply{di .ujemneiźfódlemjego s4 8rucuoły oraz leukoĆJty na ]gmmnej itościbaktelii oddziałujqcych tkanłi ńn szczelinydziąsłowej ]Ęanizmu. lakto{eryna.{Fa8oc}ty lll stałe złuszczanie receptorcwej mąiqzdolność adhe. ! enrymy: lazozym.ace. są ważn].łaściwości |]lMechaniŹmy obronne o8niwemvI systemie obrcny humo' ce. a co za po t orlponrtlŚ(.Ełi^n'fń. wej bakteń. Mechanizmy humoralnei bacb pvJzębia warur*Uje njc$loi(ta odpomoś( obrony nab].komfukowąlinię obmnyprze.L Przeciwciala wydzielniczetej klasy produ. Ponadto zaobselwo\łEno. \IToDZo\.ił'Ponadto śIina l-robnous|roje zavriera wiele substancji cz}'nnych' których I pmdukty jednych balteń stanowi4 sldadniki Do wspomagaobronęgospodarza. nuje wzrostS. głębiejleą' Opartajest na mechanizmachfilogenerycmiestar.4 glikozydouych l. na przy.\t?suN.\ \lł.wainiejszych nich należalifoz}m i lakofeIJ'Ira' f ŹIiczamy na pnyldad konkurencję o substancje jak ńunież produkqję sub.ie przerwanie cią8losci blony śluzowęj.a ulti'taEame )akteńoc}'nyprzez A actinonqcetan. działanie to dzięki bańerom ochron.rn s przeplyw ś|iny.lAnp7. nie śluzowe.s\l()lsT'\ t}łn id. z blonka' co powodujq że\łTaz nimi usuwanesą dzięki akwwności i rcncji.ojów' Jakiekol.anitĄńs ha. tylomuraminowegoobecnegow ścianiekomórko.ią.i blony neutralizacji wirusót egfotoksla bakteryjnych.ztostA actianAcBterrcc'?rzitdns. L\Zluvczanie nablonka. duiałaon niestety przede wszlstłim na DojrzalapM La łm' potrafiąclm opieraćsię naturaln}m mechani. ).r ciągłość śluzow€j jamyuśnq..'"prawidłou'a śliny ci4gb przepb'\". m]nej.że niektóre i wspólzawodnicząo pożJĄir'ienie' wierzcbrribłonyśluzowej zętń.lżywcze receptory omz Hydrolaza glikozydowao <lziałaniu wzrost inoych bakteń. wie|ugafunkó\\ bakteń' nie/będne mzwoju dta w Do bańeto<hronnych organifmiegospodazaza.d1jAiabakteńostatycznie adsońując żelazo. Ś4'ch niż odpowiedź folrnuje ona piervszą.iepenehaqię dmbEoustmjów do nab]ńa.()Śc BŁo\\.j nadzoruirnmunologrcznego.w której decydującq ( I'l(./ia|anic ddd \ĄĄt$arzanie H2o2 pnrl S' son4&b hamuie ba]deńolityon}łn.. Monę śluzową żasię.ŚLUZolvx..ch W slg. śtinot\€ &s LU(TIrrtltt r't Pro|eina n}łnjest stosunkowo[Iałosfkodliwe' |azo:.I Jest podsta. nazfvane profesjonalnlni fagocltami oraz limwą oblony organizmu jest foc}ty NK uldad dopełniacza' lŁozJan omz intelfe. bak€ befpieczającyó kowane są w śliniankachprz1usznych oraz w bło metabo|itów możeryza|i@]&: jamy ustnej.l.ystnych inteiakcji . [W uzonru itancji hamujących opierasię na które8od. wiek uszkodzenie mechanicare nablonka. dlenie bakterii nalezą: powierzchoimych warstw na.o któĘm będzie mowa poniżej9'l0 L slgA. Do czrlników utn.ldniąiąrychzasie. znacznie śabiejna bakte. obIonę tkanek pr4rzębiaprzed działaniembez. ś|iny: majq także$.Jednak pomlmo ńe gram. ich dżiał2nie polega na .i je spłukiwaniedrobnoustmjówb}tującychna pG nfunków. taksji' pochłaniania' jej cali fagocltozy opsonlzowEne. is8. mIę peh ą granuloclty obojętnochłonnemakofa. a co za tj'rn idzie na lizie komó*i bak. rczldadzie wiązań 1. nai obemość Do dla )dż}wcze iJrrrych. lr.W ogtrisku zapalnrm cych tkanek. badzo istotną medunifmów odpowiedzivyrodzonej mlę odgrywaobronanafuralna. ńekor. san4n jesl hłoręmdobrzezoĘanLow?. żenabłonekpokr$"r'ąiący ńeprzepuszczalny dla drobnoust. wiąża(a że. opsonizującei aglut}nu.Ń i przed drcbnoustrojami'Uwa.ta. mn ruw komórl.llWśńd wrodmna' jak i swoista odpomość i komórkowE. gi. ilość 27 .

28 .AnĘgeny obe. średnim pośIednio powsta.t. i endotoksyly i bloko$Eniu en4tnów bak1eryjnych. komórkowo. i ll zapahic zmienionlłn l€c' ĘA l€\'l l wiqzcsię obok enz}mówbaldzo ważn4 w pl. na wzmaoria.{b).bakerie i wydalanena drodzeegfoc]'tozy ze\MĘtŹ.ocesie mIę de.ll. prctea" limfocT'tówTh. \Ąe.1' TNFo. \ła omz tolerancjainmunologicurra.lviedfi Substancjewltwarzaneprez togeneziechoroĘ pr4zębia wiąZesię z czJ'lrnośc1o. działaro\łnież chemo.lnie njszczenre mi]rroorgani2mó\ł.\Ą. wicd/ite tvajernnie siebieoddzialują.odpo. pośrednichvem powodujeufbudze. W rczoronqly odpo. Takie enzlmy jak kolagenaza. uykazujq więc w mie} chanizmy obmnynies]woistej pełny scuinfekcji za}resdziałania: desbukcjioko. IFNy pŹez makofaśi)' Naturaantygenup|usczynnikirrzykawarunkują ost/ośc reakcji komórkowej. RoIa nab}tej immunologicmejkomórkorvejw etiopa. prz}"ębia11' wazję bakeryjną. mów prcteo]iwcznych'takich jał hia]umnidaza. Ts.n'1o balizowania przeciwciałi aktj'lvob'anialimfocjtólv i]zoną nieswoistą) zape\Ąłri nie ochronyplfed anryge.zębia odgĘlvąjqwielocząstecz' klasycznejdrogi dopełniacza. Be/pośFdnje fuia]aniPIoks} ją skuteczlość mechanizmów odpowie.[\\W Etiopatogeneza go (opLaszczonego) nieopsonizouanegoantygelub nu. ploglesję nasi|a choroby pomiędzybakteriami Interakc'a gospodarza a odpowiedziq Bakterie obecne w IĄtce nazębnej powodująde. pamięci noustroje. ne jest z ich uni}nięciem do tkanek Nie b'lko d'rcb.suprcsom\łych. niszczeniubaktelii. inmunologicznej przez antygenyp\.aniu toĘ'n ńżnia się e8fo.l2 nab}tą' swoistąimmunologlcżną odpowiedź nami bakteryjnlmi. prze. $1mi subpopulacjami limfoq.n(egotoks]myi end(} cne iv chorobieprzyzębia{$vołujqjedn@"eśnie od. uualniaaie IL.nątrzkomórkowego tmlłienia i degradacji bakteń' hlcesom tJ'In towal4szy degranulacja i uwalnianie el)f]'Inów lizosomalrrych'które mogą uczestnicryć procesienlszczeniatkanek pż}zębia. ułatlvianiufagoc5tozy kowe tok].z]5zqc}th' Me. od licznych tkaneŁ popEez bezpośIe. powiedź Ę. c}tów i monoc}tóW hamowania chemota}sji. actiiwftUcemałmfagami osi leukotokslna prcdul<owana omz dfiałaniemimmunohormonów.hlmlmo8lobt]liny sĘ do enamat}@neeorozpadu nabłonkowej strukfu.neu. dochodzido proliferacjipmdlktów balderyjnychi aktJ'vacjis}stemumotroq. ścĘ rcakcji i pamięcĘinmunologicuną'sldadajasię dni wiażesię z u\'r'alnianiem na ńą: wczesnareakcjahumomlna.lzipierwot. lagenaza..t Limfoc]tD prl'ez A. w L[{ładdopełiacza natomiastbierze udziałw bezpo.tów T 1Th1. możebrać uihiar w takwcnie. T.elaŚtazaomz toks].pu humora]negoi komórkowego. \Ą]. neutralizo\Ą. za dfają obmnne działanie\łEznychimmunoglobulin. się i Średni mPJlanifi odd. shrrkcjętkanek prĄzębia poprzezbezpośreilrripo. w pEebiegu chorobypf}fębia współdziałanie (odporviedź ci}'ciałz neutrcńIami humora]naz .ty\lacja monoc5. Najbaldziej poznanąegzotoks$rqjest (a]. nych Foduktów przemiany matedi. ściq selekĘ$negorfipoanawaniaant]genu.|ostolipafacĄ Ppi|PtiafapPyoyr'jąjq się zmoclty \ł}twatają pfeciwciała. Efe]d plżez bakerie enzy.niku w czecodochodzido drobnoustmjamibltująqmi pozakomóIkowo-Ha. od8l]Ąłajadecydującarolę w zwalczaniu załazeń ry międzykomórkoi\'ej.rn dfĘśleĘG' p\tki w głębszć \łarsti{y tkanki łącznejjej lozldadu. plfez opsonizacjębak1eń. foq't T (prezentacja antygenulimfocltom.poire. ĘĄ Z akt}vacją przez kompleksy antygen-pEeciwciało' sh'ukcji tkanek prz]. która powstŻymując in.Th2.?id]]'lvania' be. a waniu w plz}zębiu uszkodzeń to\Ąa. która fia zdolność niszczenia leuko. $[i onr'onNoŚĆ l''cBr'lA W}mża onazdo]no. hialuronidaza. cznebdk Prij /wiąfa. i Lomorki go\poda-rza produkujaerv)nej fagoc]''tamej \4ar1u*ują i zacho\łanie ale inmunologjcznej' Pl7ekłanic a]<i]'wnPj inJormacji my L1d€ niszoą stukfury nablonkowelub upośle. |oskla1ź. ko.rry o \Ątaściwościach anrygeno$ych'wy. oddfia\'\ĄEniana ant]Eenowq do 10.późrra komórko.c}tokin' JeśIi tenconita1s. przlspieszonej penettacji prozapahy]h ploduktów mowanie mzwojubakteńi (w zdrcu!. 1A.swoisto.tki nazębnej.lim. toksFy)' jak ńwnieź poprzez działaniebakeryj. nie linrfoMów B' które po przeksztatceniu w pla.

tki nazębnej do baktedi' Xlinica e objawiasię to hławieniem przy Zg]ębnikowaniu kjes/onki pl7}7ębnej\onda pefio. /mó$ obrcn}ndturd]nei lchemotak5ia. cz)'niosej . tomiast picdukty metabo]iczne\ł]rtlvaŹaneprzez bal. W nieswoistej rc.1eńe'do których zaliczamyamoliah indol.'Klas!fikacja cho.lN. duktów prZemiany mateńi dochodzi do Wstępnej deshukcji okolicznych tkanek. cja antygenu. ryjnych gów w kerunku ogniskazapa]nego (zjawisko chemo. niczyćw mechanizmachniszczeniatl€nek popŹez Brak lub osłabienie aĘ'wno u\'r'alnianie enz}Ęnów.zapalny powodujqc lozpad tkanek przlzębiala (Ryc'2. i om7 nic nu $}^ięko$eao w\m!.. fagoqltoza).Etiopatogeneza LPS ---------> MAKROFAG rL-rF rNFd v OSTEOKTAST PGE. . jak i odporności naby. bialka lub immu. siar.rva P meLaboli|ót\ prz}twieJdzonych konglomerafupłJ. a ponadto zapoczątkowany zostaje mechanizm pośrcdni. W !Ę'niku działań enz}'rnóWtoks]. sta. komórck (dlsfunkcja w określonych ści117ch (patrzrczdz. . akc.rofa.twa. które porządkują przemiany komóIkowe i tkan.malcofagi. Lulr C\TOKr-\1. moga uczest.tki i hamuj4 in. obecność antygendvbak1e. speltum aktyuności kle istofuą lolę w mechanifmie obrony ale także i destrukcji tkanek pz]zębia odgrJwąjąlel {oc}ty Ltór€ opńcz tego. \Ą ko|ein}m tf]<sji]' eldpjeanhgenJbakervine .5).ii immunologicznej gospodarza uczestniczą głównie system immunologiczny błony śluzowej neutrofi]e' makrofagi' komórki NK i biał.EndotokJly dfiałają na mechanizm inrmunologiczno. nu kieszonki powodujemi8rację neutofilów i mal.) możebyćprzycz}TĘ prz}zębia. ktfue umozliwiajqłatwiejsze śnych. i Ózrnnafanie komórck tkanek jq( inl"alię bakteryjnai odabiają| mc(balrizm! obronnegospodarza. nościnabfiej humoralnej i komóIkowej kluczo.wa (opńcz immunoglobulin) sieć rofpuszczalnych p\Dnych mediatolów i q.lPs FIBROBLAST i NISZCZENIE KoŚcI przyzębia' struktur bakteryjnych niszczenie na Ryc'2. fibroblasB kelat]noc]'ty charal.Na. nach chomborłyd' plue. Źe fagoc}tujabakeńę z płJ. w4 lolę od8Ą.o/. ciężkiego rób prązębia'. tej (humoralnej i komóIkowej).-\ lv. ka oshej fazy (opisane nyżej)' W swoistej odpor. opsonira. dontologiczrrą zwiększeniemprodukcji E\al pły./n) przyzębiaułatwia.okim biologicznej.lnikidopelniacza(przyewen. bieguzapalenia W pienłszlm etapie dochodzido odpowiedzina.Hormonopodobe nohormony którc wplywaja na fimkcję kom&€k i warunkują ich rrzajemne oddziabvanie' W}.Zatem e^!y.lSą|ipopolisacharydami błonykomórkowej ba]. i śliny.n oraz plo.wacji prą' powtóm}m zakŹżeru plzez 29 .2.\Ąazję balderji do tkanek.q prfez s]da.ujemnych'k1óre w lqniku mzpadu komórki bak1eryjnej zostają urtolruone do tkanek otaczajacych.tokin.który się wiąże z zabuneniemprzezbakteriemechani.5). kowodól kńasy tfuszczowei inne zapoczątkouują pm8iEsji zmian uszkodzenieprzlzębia lub sprzyjajq palologi( (h.1er5zująsię sze.5 Schemat oddziaływania endotoksyn (LPs) ' E\DoToXs\\.:tefiigram.zereda drobnrch naczrn lorvionoprzenikaniepb. kowe (Ryc. opłaszczane fuahej aĘ. rzane przez pobudzonekrwinki białe (elanuloc]'ry' limfoqty monoclty plazmoctty). oraz przJzębnej. Da m/Mój o . Dzia]aia onp hamują.

ly mo.akt!Ą\o\łac dopehia(z na je powierzchnibakerii oraz opłaszczać przedfagocy.IL. a ZaoeJ.]zielane jdl przezba]deńe. oraz pa]nJch l$ Ęm 8lównie ILlp i TNF. Bodzcem akĘ11. u\. Ryc'2. E2 Foteinazy (MMP)' która Fowadzi do degradacji ploc€ kolagenutkanld łącznej dziąs. i q'tokin:IL.wienienie obejmo\ła. w pŹekształcasię mencie inicjacji pmcesu zapa|nego w $1sięk' zawien on więcej lizosomu' kolagmazy neutrofilouej. mocniczych(Ih)' sĘmulującychlimfoc:. Rozpadowikomór€k obmnnych zawierajqcychsfagocyto\aane bakterie towarzyszy lizosomalnychi ni.6 Mode|powltawania wg po\łstałe przeciwciała)pocbłaniane plfez wcfćśniej i neutrofi]e i rna]śo|agj' cze( malmlasola mi8IujP drogą naczyń limJawcalych do lokalnych węzłów chłonnych celu prczentaqjiantygenulfufoqtomw Fjbmblast7dziągowepmduk]ją kolagenazę..w Ltóryn . Ą'rr dzias.ła.ńezwykle si]nychchemoatrak' tantó\r'r' indu]<tońwWdzielania c5'tokinFoza. ny nasila zjawjsko chemota]$ji.!adzi dalszejdegradaqji do tkanki łącznej dziqsła' Na tl'rn etapieńeswoistej odpowiedzi fumunologicznej dochodzido obrzękui zmiany konsystencjidziqsła (bald/ei rc/pu]Ónione)' ]au.8 i meta]o.$'r'oisĘodpowiedzimmrmologiczrrq humo. lisacharydów (I.lvq'totoksycznych (:rc). TNF.Tnie spektrum -6.którc wni}ajądo kwiobiegu' Przeowoa" ła mogą mieczrnniać prcduky płJ'tkiĘdź jak tn\pornnianowc7efiiej .dmoistn).zaczytająucze.lp.iłydfielaolbrzJ.vtv i Udział w procesie destnrkqji przJzębia mąą więc zań\ano enzFny pmteo]iwcune vly. wiedz humoralIĘ dultem antygenorym z zapalnie anienionych tka.PS).5.łor. tozą' odpowiedź komóIkowa cechujesię po\asta\aa' niem limfoc}tó.4.a. ni zęba r€a palna Fovvadzi do u\aalniania pzez baktexielipopo. duLejiprzeciucial lirnlo. któr€ nacieczonejest ]iczn}ni komórkami inmunokompetentnJani:neubofilami.tyB do p. stniczyćlimfoc}ty T i B' Zapoczątkowuje kolejny to etap . o1 anqńłps5tty i o2 rnalaoglobuliny Z dnĘiej sbony postępująca kolonizaqjapowierzch.uj4c}Tn odpo. ki pochodzeniaautogennego. Postępujący s zapalny jest pr4lcz}rrą obrzęku i rczpulchnienia duĘsła.PGE2. Ta pula kom&ek .-3.l. i mela]oproIeina/y i itrnP.horobypży"ębia Page.oraz T po.obok wsponx an}(h \^eesniejkomól.MMP oraz immunoglobuliny IcĄ ĘM i ĘG' większość 30 . -10 TNF-o. -2.tr Etiopatogeneza PMN <_ ----> LPS {MMP) ----lr- . nek pz}zębia do węzłachłonnego' \łTTrilol W tego produkqję timfocrty B dojrzewaj4i mzpocą'nają pzeciwciał.limJocf'tamiTiB.awienie możB mieć (haraker . przez balteńe i zapoczątko\łana kcja za. jest dotarcie makrofagów z pm.o.d) i enz}mów degradujqcychtkankę łą. ralną i komórkową. pro. możecałedziąsło brzeżne' Tocący się pmces zapal. IL.ek.Va|rliarńe enzJ'TIów szczenie tkanek pr.Ą'nni. co \.Zapoaqt}owuje to tły&iPĘq pro.G (ytotok$cznels. makrofagami.zną.]uębia. dalszalaskadę realcii tmakrolagi stagland]'Irę (PGE2).

6 stóW co zapoczątkouujedeshukcję u]Ąostka zębo. prowadzido aĘt\acji osteokla.a \!łrefgislvt na. 1v {i $.lsIL4 i IL]o działają obecność arrniejsza Wdzielanie ILlp' IL6 i TNFg rcceptońw d]aIL2 na limfocy.lp i T\F. a|ne ryzyko \łystą)ieńa przyszłejchoroby l stw'G r4'ć bardziej efekĘ\a!ą stategię.ro'tka i uwie].l\łl! \lmK Zaobseń\.m JI . PoiawiPniP IL. żeną|większJm\ł}uwaniemdla piz}szłychba.slŹrenicm jq komóIki obronne gospodarza.owadzorra podstawiebadń epidemic na logicznychwykazała.llaniaru{homos(i "topniowego zębaw zębodole'Mog4 dołączyć lównież obja\. gospodaEa.mmi inmrmologicznj'ni wToduon]'mi przykład pomiędzy płytką gospoda. najczęstszJTni że czJanikami.tj'rni niedoboramiimmuno. bieg procesuzapa]nego osób starszychjestsz]ószy u d zmidnJ destnrkryjDc$ pr4zębiu są bardziej zaa.utr"ty pMyczepu połqczeńa zęba łącznotkan]<owego' więzadłowego z tkanl<amiotaczającj. aby zapobiec\ay. llraz z wie.wych społecmyora-z cz]'Tnik a czJ'rrnikówrlzyka: pa]enieqtoniu./!ma obpjmowa( $o\M/a. dolonego. wię/a.'ład ża.owano. Je. jakim stopniu starzenie się przyzębia W w jest z \". że sla r17yko d)ombJ Dobch@a\oie $yia.apip/a|a. w kórym Wydaje że się.llyjątkiem agte. rriż z gatun|ó\Ą r Ęch spe<l. nich tatachumoztiwiły jącychpodatność gospo. lepszych i skuteczniejsz}'ch dań jest opraco\"r'anie metod identJ. niejszą lolę w patomechanŁmie chomby odgrf'\Ą'a.I]o o/ębnej' Doóodl do l. zespół endodontycu nope.Dlatego wydaje się orgaaizmu. sie /niP pmdukcjęinhibito.lr kolaScnu 7a.Ą'rrnikiem i prz}zębiajest cf}I! am do w]stępowaniachoroby nik genetyczny Badania przepmwadzonew ostatpodziałczj'nników zwiększa. baheryjna odgry.logiczn]'mi(na AIDs)l6' WaWiodącą uruchamiajqc ro|ę kaskadę fjawis| zwią.wch.Ini.tki nazębnej' na gospodarza czJ. lujących odpowiedź n}łnna rĄYsĘpieńe choIobyprzJzębia.'Źz. datności korzenia zębaz tołaĘysząq'. dzialne wywolywanie zmian z destfukcjątkanek wydaje sĘ' żeprze. osteopolozęolaz chorcby przebiegające niedobo" z jest Destrukcja tkanekprzyzębia Wynjkiem (na zespólure. Cdo\łrJm.'r Etiopatogeneza wtmienionych substancji Fowadri do desttukqji okolicznych tkanek i podhzlmarfa pmcesu zapalprzeciwzapa]rie.'iekiem Ina Zwiqzek grupybakerii'ą odpowie.l. cz!1liąc go podat. tońw moze to byćspowodowane kumulujaqtn dzia.h' Jefualoe it} t\]d.'ielanie na |}m et.Wpl}'wając}mi odpowiedź opńcz plj. Z ue' Aktywacja makrofagów w połqczeniu \ł:. cą'li determinantyomz ł'łaści\łe cz5'nnikiryzyka' modu.rni mechani. za przyzębia.linitznej manifestacjizapaleniaprz}zębia.lvnego zapaleniapr4zębia' Wedfugnieldórych au. są: cuk'zyca. osteoporczai stles. palnd degrada. laniFm phtki nazebnej'$edh€ ilnyÓ . zanychz wszystkimi wyżej wymienion}. że nie wszystkie rłaI|souane u ludzi młodsz1r:h.odsłonięcie mi objawamibóloł1mi. pl}'tka pźy]. sIerująrymprcd1. status genetyczny.l.fikacjiwinrletrtnychbakerii i metod rozpoznawaniapodatnegogospodarza. cukrzycę. do rł'łaści.śniono. str€s. jest znikomels.lrnikgeneĘicfnypalenie Ętoniu. pa|nydoprowadza kolrsekłencji do destrukcjiko.y się po. pr/}7ębia' zmami'Jednocześnie ostatnie badanja Wskazują.i oĘanizmu zwiazŹne togenna źespecyfiane i i patogennych. jest nielcżdap|ytka bakteryjna równymstopniu pa.Zespć'ł akcji bakteryjną a tkankami Dolłna)lub nab]. na Ltó.rtreki i iuthwr tRyt. stopniu są zdo]ne\aTĄ\''ołać choIobę-Być może\.lub obu rych c4'lrniko\t a co fa b.ich nego. Niezakłóconyproces za.dzie.ponujq.fitzn5ch baklerijw ńwn}m ry. stępowaniuagres}'[nychzapaleń przlzębia' AnaIizacrynnikÓw ryzyka Ana|iza curnników sprZyjąiących chorcbom prz}zę. od osobniczejomz d}namiki procesu chom.Ix'[Ę osłabia a ra t}rh zwiqzków TIMP'przez fibroblaswdziąsło. . sila rlyŁielarrie N. lenia' pfy b]lĄąiącej statejpodazynouych bakteń. riodontalny rcpień pŹJ'zębny ekfoliacja zęba. oraz zmniejszailości tŻ.lanana \ĄysĘpieniecholG by piz}zębiana te. dodatkowe'za]eżne cz]'nników miejsco\.w ten spo' sób można byłoby doldadnie przewidziećind}Ąvidu.kiem ze lrzm. bia przepr. się. 2'0' [r$aj4(ala. Do pierwszejgrupy za]iczamy: v.lnocześniesugeruje się. bowego. laniem PGE2 i IL.ieh płeć.\ań'\'u.e nie marĄ.

bia niż osoby u nió 8or'zahigjenelam\u. istnieje także zależność pomiędzy nasileniem przJzębia'U pacjentóWktórzy mająodpo\'r'iedni progiFsii lnis/l^7c.vane na śrviadczenia niekorzystnie.l]dada ie się jak już.telii pb. ńutież na zmianę mi]<roflG gospo. że pozostauaćw zwiqzkrr Z Ę'In' że stwierdza się lem 2) zapadają pozostałe Łw allelem 1). klje podatność odpomość mzwój zapalenia z większąintelrsJ. ńe jest bezpośrednią działanie czj'Tniłabak1eł.l.lana. chorób przJzębia możeilT'Irikaćz fakfu. IL. chorób !Ą5 ]i:Pł.i'g ?esf) Wykorz]sfujeon polimorfzm genów ko. wzicstu ilościbakteń leczenia wz].}ś/ei że chomby przJzę. /wieksza nzyko t\'vs|ępowania i przlu ębia.'ToNIU Jest najpowazmelszlm nie chomby pEyzębia u tyci osóbl6' chońb plzlfębia.nao{/ekit\€ ( ' wię. pmdukująodpowiednio czteryi dwam' mzygotycune Badania epidemiolo. nia tkanek prz}zębia w odpo. cech decydować powstawaniu o prz}zębia' 1ych zapa|enia lv|ogą bycróżnice mi to w sie napięćpsychiczĄvchdochodfi do zaniedbń na.Związanyze stesem \Ązrcstpoziomu koftykostery. chomby przlzębia. komercyjnytest ' 'i. czFnikiem ryZykawystępo\łania LlStcztNNIK GENtsTYczNT obecnie wiadomo Ma ono wp\'r'łzańuno na nasilone o. połqCzeniach W międzykeratynoqtami częstego palenia Mońu.\4ystępo\łanie prz].picie alkoholu) oraz rzadziej stwiejdfono zalezność z Mendlal komórki homozygoty(zne allelem 2 i hete. aktywnoscien. 5ię do Badania nauko. picie. iżw ohe. nieogranicfa wy|ącznie IL.zmniejszonJodsetekkom&ek CD4). bardriej nasilonlnni pielwszy mlal Komman GrsĄ) opraco\'lał W 1997 geneĘcznyPsT (Peridont^Lsensi. I PATENm T\.l6 d|a . /więk\/onąpodatnoścĘ in|e]<.tki rrazębnej dopr.Izieobmn' cjękieszonek 16' 17 przyzębia. nałogami(pa]eńe. któle mogą I srnns J"go znaczenie w patomechanur e nie są cechymońologiczne pierwszych k|inia.EĆ częstsze IL1p (zŁW ale. ńw zapa]nychPGE2 i IL. sJ bard-/iej fgodnq z prauEmi genetyki żenina nałogi(palenie.owadza r horob przyzębia. mi.LżJwianial ko|agenu Więzad|ach W krostrulctuŹe i dziąśle. mo mi w populacjiallelami kodując]nni badania' u męi(lpn n' u kobiel'jakrł1kaza\ na 6"ldltnie częściej chombyprzpĘ.odpowiedni genotJpwanm.ne8o'Testten nej. Ponadto (z ndfa.\Ąnością ge. pEyfębnych przezba|derie patogenne dów możeprowadzićdo zmian w ukła.lnei.Róllnieź sporadycznewiz}ty u stomatologa brakiem śmdków finansowych na nia ĄŹyka chorobypŹyĘbia' spowodo!.toza' chemotakja.co \łpłF!aIrapowiększeniepotencjału ry jamy ustnej. Genotyp przyczynqclrombylecz wzma. osoby/ rzadlej tvy\tępujaq.wiedzina obecnoŚć łykazał}r więkza intens}'wność jak ńwnież gorszych llyników produkqjimediatc pbtki bak1elyjnej' bia u palącychwynika ze \. ga zapa]ne jest pomooly w oceaie plfjpuszoa]nego \!ystą)ie" niem.W Etiopatogeneza idfie zmniejszoną odpomościąimmunologiczną na oIaz oĘanimu.1& i IL1p (odpowiednio . choroby a |iczbqrqpalanyĆh papiemsó\"{Badania no|}pmo. o nizsą'm statusie spolecznJrn z higienąjamy ust.r8 genevczwe v\.o\Lu bezt]cno\^ych Io]"sułrrsl.1p. fmieniać się odpomośćtkar <owa gospodarza' W nab|onku mórek nabłonku W |ączącym umoż|iwiające ko|oniza. zy więcej IL1 w odpowiedzirra ał'nrLik bal.1eryjny i$ sT]lTUS sPoŁEcZ\lgiczne wkazaty związek s]'tuacji finalsowej osób niźkomólki homozygowcfilez allelem l. p|zyzębnych lłyków higienicznych.zębia Ja-k kaAja badanja. a choroba przebiega u pa]aczy do zapalenia lub na w por&\rEniu z niepalacy. fdeterminowane że pż}zębia. odbjĄ'r'ają wizlty kontro]neu stonratologals. {B' proteo|itycznychomz zabuzeń tnmlmolo zJ'mów przyzębia gicznych (upośledzona związekmiędfygenomem zapaleniem a fagoq. Z dlĘiej shony może |ącfącym zabulzenia odnowie {ub w ko.1a' nl'In organizmu. Palenie Moniu utn-rdnialeczeme patogennego bal.zmiany sposobuo.ję prccesami desttukcyjnFnil4.ykazały również.vzrostu peńodontologicznego.LĄ i ILIB)' dujqcrch IL. nalkoryki) i odzJ'\'r'ia. że cz}nnik genewczny modfikuje odpowiedz złogów nazębnych.$płJĄvają \Wstępowa.

Ltót€go . w badańu wstępn]łnobselrt'o.gd/e nieToże u'u'lię iw powinni zębóWzatem|ekaŻe ta podaas cĄlszczenia pos.tkj przyzębia popżezutz}. t]'toń lub od poiJĄĄ/iPnje' usunię( możP \Ąóko na$m(ai. makmszczelin pomiędzy rl5" lub peł:rieniami powieEchnia Ębą k1órc predlsponu. odgryl.]ronych badań kamicnia pod(Łiqsłowego $}.tuz takimi substancjami.wygaśnięcia jajników Bola estroge. Cą'nności \Ą'odu rcsolpqlnej nów polega[a hamowaniuaktsĄ'ności kościotwólczej osteG osteoklastówofaz a]<Ę\!ności blastóW Efel1em dfiałaniaestrogenówna osteobla.zabufeń mecha. ń.tki nazębnejmimo stosowania mnnych zabiegówhĘiericanych' Dlatego niezwylde jest \Ąażne r. jak ści kontal. lub jest widocfny Jest twardej położony dokoronowoi białyżółw żóhobnmatny za]eżnc lub w konsystenqji. Zaobsefuo. ńa i aktJwności metabolicznejosteoklastórvli |ii[ I\NE CZINNIKI Zasa. La. ska Wpełnień olaz uzupehrień protetycmych' aby zachować zdrowiutkan}i pląfębia' w 33 .l<onarle w]lełnieńa protewczne' ńepla\vidłoily zgĘzi inne' i uzupełnienia Kamień nafębnyjest frnineralizo\łaĘpbtĘ nazęb. zlviękzonej akĘ$noścr nizmów immunologicznych' mi]ooangiopatii' I€czenre koĘenazy i obecności pfebiega wolniej u osób z Cukr4'cąi ma korzlstny $pł}\v pżebiegchombypodsta\ło\lej'r3 na I'i$. niPza.W}lelnieniasa przycry!ą mi]<Io.jP. rv L1órych na początku p.'ykon}.k]to pod. Wieloletnie badania u 156 nłodJ'chludzi z a8lesy\łn}{n zapaleniemprzyzębia wykazałyżew miejscach. w porót.lrstająca hlkanaście ł jako zabie8u czyszczeniazęM\arMoże \tystępo\Ąać jest naddz. poilieżdrnie zębólv zrrajdujące b]isko mienia są się główną W podtŻymy.W Etiopatogeneza iiiitl ctxnn-ce ścisł zaobseńvowano ^viązekmię. Nale4 do nich: kamień nazębnyniet. u dzy osteopomza\łystępującą kobiet zie a nasileniem się resorpcji struktul kostn]Ch plz}zębia'Wzicst destfukcyjnegochalakteru choll} by przJzębianasila się znacznie u kobiet po meno pauzie palącychBtoń. kamień. Po iu pacjentnie przestrzega fasad prańdłowejhigieny śLi jamy ustnej' Miejscem \łzmożonego od]dadania ka. b|iskim ztkanlGmi W kontakcie naswojej pł}. także aynnikóW a|e mienia iinnych powinnizdawać sprawę skutków fe zaniechania sobie procedury Usuwania ztogóW nazębnych']9 !\.\łTnikiem jest powstawaniekeszoneĘ te z kolei prowa. w któ4'ch w1. d.Iniczą puycąną zapale' nia dziąreljest pbtka baktełjna i\raz z cu]. st]'jest hamowaruesekieqji przez te komórkl q.nallku P. dzy obemoścĘ ńtki a zapaleniemdzĘseł' U młodychosób częściej Ęstępuje p\tka ńż kŹlnień' ale sltuacja zmienia się \łraz z wiekiem' PłJ'tka bak1eryjna rozpocz]na zapalenie. ą.ykonania ujść śLinianek to pońcŹchnie językowezęb&! Sa siecznychdoLrychi powierzduriepolicfkowe zębów .IlP/ulldtem . s|ężPda / naie.} po menopau.tka byc dziąs|a miejs(ac1.huł(ii pr\Źebida fuk'f.\Ąę w}.Zeprowa. u żono więkze jlości w co możepozosta\Ąać zwiąZkuz dietątych chorych' Chombapr4zębia u osób Z cułrzycqjest \ĄYnikiem' na zńększonej podatności infckcje.i du.Wa.adać usunięcia kak|iniczne j ętności umi€ niety|ko pred}sponujqcych.naniu do miejsc.ry stopnjem leżnieod wielx i stanu higienyjamy ustnej' Zau. dP.rn}wanie choroby Waniu powieżchni.\łanie agodnychze sztuk4 lekar. około 75% stanowĘ fosforany wapnia' Ltóre \łystępuj4 w postacikYsta]icznej' JegooddziĄN"nie jest zi\ią" odkładania nim pb'tki nazęb.łaści.lm8Pnó$ po. sadania epidemiologiczne osrnoponozt pomic.va lo|ę Kamieńnazębny pb.Ęsłoły poddfiqsło\lyNaddzĘsłou}. a ja do zalegania sta.Wano kamienia i . IL(j oraz TNFd) stal not\iąc} h wine pJJnkl]Tne 5BĄnu]JIory doivet\€.]ro nie cz}nniki iahlgenne Niestaranne lub nicwłaściwe (nawisajqce niepełne) lub iq'konane .]zą od]dadaniapbtki oraz \Ąiększejilości do bakedi w kieszonce.\ł}stępo1vaniem zapalenia obecnoścĘ dzĘse! ale korelacjanie bla tak istotnajak pomię./Ą fdlAżnoś( iej erup}knbiPl\\ | SA $. godzinpo zaniechaniu nq. osteoporozapomenopauzal .po. pb'tki nazębnej osób z cu]<Izj'cą. na zane z obecnością poz]''tpmqkolelację pomiędzy nej.tG kin (intefleukiny IL-la. dziąsłowy wano więkzq utratę przyczepułącznotkankowego rv ciąg! kilku lat.nJlikami predysponujągmido jej odldadania. nych (70 907Ą i organicznyci sldadników. ILlp.ię |ruono$Lh.kfto.47pki'Kamiens|dadd / nieorganiL/.

jak i na powierzchni zęba.polerowane.fe wykona. Ęierry t$ĄŁą korclacię międzysdoczmiem zębówa cholo Ry. podobnieosadzasię na powierzcbni\\.7i 2. olbrzfmiego (patrzrozdz. powierzchni stycznych.ykonane korony lub ty(zy to międzyinn}'l1ri przycfepu niepmwidłowego uzupełnieńa prctetyczne IBogqbyć przyc4mą za. wę&idetek ilafg. P\tka nazębna się pl}tkŹ nazębnaBrc.2'9' i 2.. co jest prfycjŁ}Tą kolei zaburzeń fin <cji z shukcje powierzchni stycznych częstopozostawa.2. Rekon ziomej. !'}TG ( hod7io brzegdod'iaslolq. na slaltek tnrdnego oeyszoania s4tko gromadzi kiem w1pelrrień krzemouych.8)' kich lub defeĘl powstałe przebiegrr w chorob]a Do. no w osi pionowej (wlrĄnanie bieme)9J0.a Laldf w . jqcrtri do \'V}st@ieniazapalenia dziąsel..{dkjenmię. aczkol.I etbpaogErm ne uzupeforieniaprctetyczne mogą być przycz}ną \. Błędneodtworzeniekztaftów chanie ustami mogą być cąmnikami predysponu.2.11). szkodli\łyllt}b'\"/ prz1zębiemajqteż na i uniemożiiwĘą i!łaści\'{ą hĘienę przestrzeni mię.(o ulahlid |uorzenjcsie pb{ki' Nawilające nasilenia przejścia umiarkov{anego zapalenia w}pełnienia dĘżnią brcdavlkę międz}zębową w ciężkie2o. jq wiele do życzenia. bo\r'r'iem Utmta zębów i bĘk odbudo\ayEotetycznej niń. nażądu żuciall. międry nieówĄm brzegiemgrzebieniakośLi Takie wypehrieniapowimy byćdopaso\'Vane.zapaleńa dziąsta. niektóĘ wady mzwojove tkanek twardych i mięk.pod warunkiem ze możebJć pr4(/yTĘ przemies7(/eń zębó\^ 'ialó$.lych i do wiek nie wykazano zależności do między oddycha. niem przez usta a zapaleiriem dziąsel z wjątkiem snv(h.2'10. dzpębowej. lqlpetrienie jest prawidłowo rłykonane.r1 Nieprawidlowości 2'10 zgry"owe' 34 .warciu' stka zębodołol'ego porrstawaniem śLi a kieszonekprzysam mateliał \aypełienia' jak wkazały badania Ębnych.utek zalegaria pbtki' pod p\'tq prctezy czy w miejscach ldamel którc zrrajdują w bezpośrcdniej się bliskości brzegu dziąsła'20 NiepfawidłouTzgĘz Uraz zgr1zowy możebyćńw ńeż przyczlną trudności utrzrmania prawidłowej jamy rxtrej' \ĄĄeluautońw \Ąykazdopozy. utratąpnvoepu i zapaleniemdzĘeł' Wa. wielu autoló\g nie wpłyva draźrriąco tkanki dy zębowei stłoczenia na t!łorzątzw nisze..two. języka i po|iczków omz języka palelia dziąseł albo chombypn1zębia. Również nie\Ą'laściwie u.8 wypełnienia ' Ę przrzębia'podczasgdy inni tych korelaqjinie ot} ęr\otł€li NalomiaŚ !\rykafano sJabaLorclarję po je. rzenia kieszonek pElzębnych na sl.5'peł. 2.9. Wklno$Ą'\Ą2nia 5ię polarrnowych iĄ.l Gyc' 2. iv których przrzębia ((r'lqczając reakcje a]eryiczne)'f wyjąt. Takźpd}Śfunkcje języka i oddy. anatomicznych zębów i pro\"r'adzi rctencji rcsztek pokarmor..lzrosfunrchomości zębów. a po. jak wienchnie odpowiednio iq.Diagnostyka)- Ryc.7 Nawisające i2. i po.

.D. Levine. Kowa|ski. 1995. s'K':Etio|ogyoJ przlze 3' Haaką Pedodonta| Diseases' c|inical 15. M.l prłzębia' stomat 993. EA.13: 445..19'Hinńchs. Wr R. Natura| A.Cohen. gin. nie mod]'.111. SciRev1976. Gen<o. M. J.nnil<a-lJli ka. H. WydawnictwoLekarskie Choroby na PZWL.W factors in clinicalperiodontology.etal.rSaliva dentalpel. Brown al.e do slerowania rob1pv5zębia. 5i .' H'.8r 132. Praca Warszawa 2001. R. Wiele spośródczlnników rluyka jest niejasnych.KT| l.: Pirlę TG' The genotype a seveńty 6.J. N4'G.Kornman. E': habi|itacyjna' Wlocław AlV] ]990. Cugini. Oral Newman. Ks'.Anerud. Rolainterleukiny zapaleniu J. Genco. Lóą H'. F's. dontal Diseases. !!1siJki a t1rni cąmnikami sąobemie istotnpni sldadnikami zapobiegania choroby i jej leczerria u dorosłych. F'W.'4icrobia| |nteractions the Hoś Periowith in 43'1 1986. plaque 5.J. Konie|/ne nie są tal ważne.Kowalski. żeporzą|eki poŚtępinfek(ji pŹyębia iest u}'raź.17. M.S.lensen. chorcby R. dawnich'o N4edyczną WloCtaW 1995. M'G.Wyd' I po|skie red. l': pod przrzębia |a. Warszawa historyof periodontal diseasein man rapid.e z nich Czasvfendikujeje' okazujesię. Mechanizmy pato|ogiczne 7' Urban Pańner: & R'..J.omór|ii.Górska. inter|ekin. 9' WieŻ bicka. Miyasa14 Labores to 46 yeaB of age'J c|in Peńodontol ki. cranąA'.: Ca|cu|us other and ' predisposing licles. Experimenta| 12'zięteĘ Aktywność s. rmierąją.251231. zapa|eniu Roz.:cuftentviewon skfactoE periodonfor ..furcndyĘWpł}Ą. bia'Praca dolĆorska' Warszawa 2002' 4' Haaką Newman.: |ecenia i Podlęcznik studentóW d|a stomapżyzębia |. R'J.24: dontol 998.nTuno|ogicznie tologii. choloby Z. tions".1 jamy zapa|eniu Mag 0|42-4' 21. są więc dalszebadaniamającena celu dokładne Wjaśnienie ich działada. pruez miejscowei ogóJrroush.B'I N4': obojętnochlongivitis man.M. Kongman.A. Wang.. czasstomat 1997.lańczul( Bana(h. dokorska. Wy.Haakq and in S. Nisengard. s'K.:Peńodonta| Microbio|og)r Pe odont 996' c|inica| tal disease.l M.A.l pżyfębia' in Periodontol 1965:36'. nychW pomłodzieńczym prawa 2.Nissengard.9:65.: AM 2000' moderate no lossof attachment S Lankan 14.:Mi S.: 1w Periodontology 2000..Wi|son.źe jal przJrpus7( lano.1.. Tp (. Periodonto|ogia [l': k|iniczna' Mechani 20. c|in Peńodontol J 1997. Clinical Periodontology 2000. St Luis 2000.A.AlbandalJ..J.34' p|zyzębia. Haffajee..G. Thei|adą E'..o. Chemotherapydental WJ. Goldman. Theroleof denta| and J'E. Boysen.. r wane r r].50|472475' rychqrtoń' L Scannapie<o.J'trnir\7l ki zauwazalniew!łyrtąiąna inicjaqję i rozwój cho.fikowany jowe warunki. Jr et a|. Socranslq. Contemporary Periodontitics Mosby1990.stanisława Potocfka.Warszawa kompetentne. Loesche.190.I Etiopatogeneza Reasumujqc rolę wpłJmtr cz}aników ryzyka na \lystł)ienie choroby prz]zębia można stwierdzić. as factorin adu|t plaque. 13'Górska.tóW obojętnochłonnych w pomłodzieńa}m Periodontol 1998. D.onset peńodontitis' 10'Ziętek Konopka' M'..Clinfurio peńodonta| crobial complexes subgingival in J disease. Newman.: b|ony ś|uzowej (hirurgicznego Ustnejpżtzębia' ] 1' Laskus. N4olńson..K.v A. R. niektó. T:ZabuPenia czynnościowe disease in J c|in nu|oq.: et Gingival infla' pMki zmypowstawania nafębnej' mation subgingival and calculus deteminationts as of gra progressionearly. pod Parodonto|ogia red'W Ketter 18. Periodontol996. di Giovine.25:1 1 34.67 J 1 11041-1049. H'Y.: o{ infec. andsaną I6.3.. Lóą H'E'. 72-77. granu|ocytóW 1.. zachodzące tkankach w osób użytkujq.

ch. ko\yesq bczspome.a.pdod|rosc l^ c7asie 2) opisońe: dovisko\Ą'lmi W kategońach pl7!'cz]nowo. i nieekspono\łanych domniemany cz}nnik etio.s1ęp69211i2 każdcjchorcby jest roz.da\Ą'ać podstal\ę do podejmowania dfiałań pmfi.skut.lrr le'zni'z\. na po!.kontrol.!. \!Źć\\]. logii po$ima ledukowaćkoszt} ekonomiczne pro.no.bófprzypadkóW oasie B. biologiczn1'chi śrcdo\Ąisko\Ą.stanu socjalno-ekonomicznego.la\l€ n i.nnlrolną .Przypailkami sqłórrczas osob]']' k1óĄ'ch \1} u stępu.ośCi oraz zapadalności różn}'ch w i pod$upach ludności' częstość $''1'stępowania cho. c (chorobowośÓ' \Ą}bórkohorty cfasi€ B' c ub D W za]eżnoś.rodn"ralon\' i niPnar. menialnych (inter.plci.| (.lno\\i a re. któt]_chocenia się zapadalność 4) klinicfnokontro|ne| w W]. dontopatii. roby odnosi się najczęściej \\'ieku. htblem rt1.ji nnilou nz1J'a.oss. lakt-vczn}. 1) ekperynentalne: aasle A ekporycjabadanego nJ'ch) chodzi o interpretację zależności w czynnika W qrupi€ badane]' zapadaniem na choroby a ulr'arunkouańamr sro.'aniachorób' okrcślenia po upł].l we (c?. poni. sto.| \ażnd lołr'Łp)' $ któĄch \{ g. . do nicznej. tia lrnri: ! . etiologiczn]ch (ńeekpel]mcnta1nJśh) i ekspeł. lp( jeże]ib lko $'nioski przycl}no$o. \Ąieś. pień urbanizacjircgionu)' (wq \v badańach etiologicznych(nieekspenmental.'ych Choroba jcst okrcślcnie\Ąaftości $'spółcz.]żo.\Ąie zespotuunarurrkowań logicfny okresu obsenracji określa się pelioilontopatii' zapadalność dana chorobę' Badania plzekrojo. W \Ąf'ch. D chorych fa|eżnościod na Ladana h 5) przekrojowepomar jednocześn ekpozyc] ] choroby e nych na domniemany crl. 3) kohońowe: się ne (cdse'Ćonirol).lencyjnych). populacjach \'.dernrm. 8rupy et. mie ubczpiĆczcńspołeczn$h oraz datać podsta$:' sztabadanejpopulacji' Badaniaetiologiczne mogą dla rrn. czasu chorobyi jej miejsca (klaj. miasto.upach ekspono\Ą"an]''ch z hielu \tfglęClów: epidemiologicznego opisu \.nnik etiologiczn! w plfcw crasie c.bór prccedur stomatologiczn]ch\'.ch. ob..ip bp/ znr.:l Wiedza o rozpo$szechnieniui zaauansoNaniucho.stę. zaivodu. patĄlvan!' na hfech poziomach|badań opiso$'.1.o'oby ^ (' d'ie B ll.r-3 cclcm epidemiologicznych badań opiso. kiLh osob tr populd(ji. czlnnikicm ryZyka a Ćhorobo*'ością i plogrcsji' \Ąliedfao rozpo\t'szechnieniu tj'ch łśńd wsz5st. progla. .l.h. Im]m rodzajemsąbadańa kohoitowe (lblji rol pvrrcLia '' o'pnian"ipo|uId.sztości. c |ub w w choroby ' hurub" '\. \!'}Tóżnia tutaj badania]diniczno.v.skutko. jP.TomaszKonopka Wprowadzenie Epidemiologia ptzyzęhia chotób MetodoIogia badań epidemioIogicznych Geograłia Występowania Chorób przyzębia czynniki rrfyka zapa|eńprzyzębia i |.ra'grxllę].emarjirr r za.(h rc!\.].seĆrio?zrl) ocenie Z'lviąfkupomiędz} służą pato.\Tnikólvchorcbo. 4 amonprofilaktl. Ryc'3'1 Rodzajebadań ep]demiolog]cznych Jędrychow skiesor)l pomiędz]. jc badana horol.]'ch na r zt idPnrrti]. znrrh Jo LomnlFk5o$ego /pnidpcrin.

weBją \'skaźnikad?iądo\Ą.badanyi lekarz nie Ę o Ę'In pG in.towej' Fomiarow dokonuje Śię pamdontome' edinq IWiEIĄwMnhlell. Ró\.be4.Pomiarowaglębokość kieszonki to odle€lośćpo.vnastępstwieperiodontopattr jest pomiaru poloŹenia pr4.IĘnngnrĄ[ Celem badń eksperymenta|rLych inteMenqji (zabie. po W s}stemie Bm kwawienie z brzegu duiąsła oraz ! ocnxa sTANU ZĄPAINBGo TKANEK zelębniko\ł'aniu wido(zna gobm okiem pbtka PRZIZĘBIA I t[YsTĘPowANIAPŁYTKI NA. w którFn ocenia się je6nie łystępc !\. a !!€rto badń prze8Ędowch Wkorz}sB\łany jest zmod}fi.|.zenimiędzyzębowch' rejestraqiępomiaro.trałł. Wartość tego uskaźnika podawanajest procentach. jak i płJ'tkinazębnejw badanychodcinkach przrzę" tylko te. I ocnnłurnłrv rrrłnnxPRzizEIA UtTa. l. dóg \".tvej nia p\.bazują.I Epidemio choróbprzyzębia (er. wiadomieni) dla zapewnieniaporowny\łalnośLi metodatestołania hipo fomacji' Jest to skuteczna ponieważ słttł ocenieskutków tez w epidemio1ogii. tlem \Ą}skalowan}m od(4tuje się w cdych milimetrach.mole€le do oceny\łystępowania ści reakeii zapalnej tkanek pflzębia ocenianejest IĄtki Wstępowaniepl]t}i naĘbnej' we \'Vskaźniku (PaqueInneĄ wg si]nessai Irie6 rcje. programówprofilalrtycznychi lecznicrych' (mod. s. pońł|rłĄval' pńĘ cednosnonnie ślepej nośó zastosowanie 8Tup.w miemiku Ęm brak wizual. sh.łąenotkankowego jest iako dystans pomiędzy polączeniem jesl jako 3' $ana ishe8o la!ławieniarejestro\łane po zgłębnikowaniu lo]Ąawienia kie szHiwoccemento\ł}łna dnem kieszonki przpęb. z do wraźlie faznaznne zapa\enie tendenqją samc Depth). przy brah lcwawienia okęśIana na podstawie nieznaene Taczerwienjenie . w kor5'rn w5raia się ko!te8o'hmiPje wie]e wsk2iników i s}stemóĄĄ jednak w prccentach zarółvnoobecrość stanu zapalnego.Ve prz}pisaniedo gfu. Bmk pĄ'tki mnaaana jest jako 0. glądo\lychbadń epidemiologicznych.2.LL:nrn pr4'nŹjEmiejco 1 mm. Do Ł\.anie kwawienia t5 sekfd po zglebnikowaniu jednostekdzĘ. należywska. bid w odniesieoiu do \szystkich oreniarych miejsc.lr iest a GsBl (c.faczerwienienie.łowm. i odnosisię do \ĄszJstkichzbadanych słowch. (CAL-ainimlAttoc|menr podczassondortania obrzęklub czepułąonotkan}owego przemst dziąsła przy jedno(zesn}ryn kn'awieniu .ego Uproszczoną bokości kieszonki i oce. ca lub podwójnie . I.1. Intensf. przesu" ki złóguwidocznionydopieropo delikatn}'rn dziąsło\ae8ol. stawą py ekspeĄ. centad\ odnosząc do \łs4stkich badanych przegłę. cierl./onek wykor4ĄtJĄĄana wskażnil.nej. \'r' iintenquno. pl}tki Badanie stanu prz}zębiana potrzebyepidemiologii w lc&}n ocenia się jeąFie \Ą5.y brzesiemdziąsła dnem kieszonld/szoeliny s nia z kieszonłi dzĘsłowej i Sorns' Dla potrzeb dziąs.\aiązaniu ocenąv!5/stępowa. brak hrławienia i niewidoczna ocenra. i p\'t.vyana elubość dziąs.Mix\g Pd:]lpt definio. .tki nazębnejor. Metodo|ogiabadań cych na zasadzie'lłsrystko albo nic". ki jeś lvska'łik o.'lvność we krwawie.2. W działarriu ocenianego jest randomizaqa ooso\.stępowanie w olaeśleniestanu zapa]nego w przestrzeniachmięd4Ębowch i \ł}raża prG obejmuje najczęściej z tkanek przpębia w po. wizualnie ńtka jako 0' ZĘBNEJ obemość stanu zapahego dziąsła GI wskaźnika dzĘsłowego (Gin' na jest na podstavr'ie gi1:4l Innei vl€I.utIatA prz'aJgp.flzĘbnejPll jest płrtki przy brzegu zalegającej stTo.az połozeńaprĄ'czepuĘcznotkan. ąych cech zapalenia dzĘsłaoznaczanajest jako 0.ii' brzegrr waniu sondywztlhrż .GSBD.b1gh)a]'suk Ble' międ. ta tkanek prz}fębia \. sfirdE) jest oc€na skuteczności gów Fofilaktycznych lub lecznieych) poprzez po ńWEanjP ió sku[(ów pomiędzJ dwiema gfupamj jest badanyĄ z któlYch tylko jedna podda\łana bodźca' badaniachtych pod.q wskaźników dychotomicznych. epidemiologicznych furk API @pptctimIl PIaEE Innei wg IŹnge?.badanynie wie czyjest poddawany działaniu bodź. 8luba warst\łapłJ'tki!w" docanygobEl okiem pehiająca pf€strzeń międz}zębo\aą omaczanajest jako 3.eDełi 8łęboko&]i kieszonek (PPD .oceniane Ę jako 1. kowanywskaznik lswawienia z kieszonki dzĘsło\łej ści 38 .rnenta]iej lub kontolnej). ny tych paEmetTóW \łFnienione mstaną ld&€ mają szczególneznaczenie dla prze.

mj: niP od/wicrt icd]. Jedn]'m ze stal-śz].13 23.łącza do 36. ftliższy.po.Ho badania przy zębach rmkaźniko.t'l'' ..5mm 3'5 głębokość kieszonekmm iWięcej 6 kompleksowe leczenie periodontologiczne instruktaź W|aściw€ j hisienyjamy ustnej W|aściwej instruktaż jamyunnej. |or Nee. 26. 39 .t6.I11outh) wsz}stkich 28 fębach ne w bazie danych\\rHo Globa]oral Data Banł]o. parcdontomeheln (\M{o TBs. T]rJFjni l. Badanieprfe. OCEI\. pŹy sites fuI|. 34-37 33-13'4g7.Ą4)powirrnoWlzględniaćocenę stanu prz}" badanychmiejsc u pacjenta. higieny skaingIubl Usunięcie letencyjnych' .ch wskaźnikchoroby pfz]uę. i dal. miejsc w przyzębiuz utrata plzyczepudo wszystkich PRZIZĘtsLl Pełnebadaniel. zaawansowanie punktach pomiaIolr1'chlvokół zęba utratępŹy'cZepu' zębiaw sześciu ł.l)oceńajqce śrcdniq środkowo.11.językow1. b]'ł (Peridorltal Diseaseltu1e.iebadany w t.Aby zębów wskaźnikou].] bliższy środkowo.PRĄ.) wg Ramfjonla bia PDI t |959roku'or enja]o n nim zaar''ansonanie się ra.Lrant szczęce w .27.}tączając hfe.chDane z wielu kmjów sq gromadzo.s]{..^s lej. nip uh\r3r\ u zn).-XlD!L\fr. nia w l68 miejscachwjamie ustnej (\.]aych Wlkaźnika CP|TN' ]. h badaniar perio po]iczko$'J*.62l)' .po]iczko{y dalszy. pr/. tologionych potżeb le(zni(zych w dułch popllla. (se1.ożnym zg|ębnikowaniu kamień nafębny uwarunkowanja lub sp2yjające p\'iki.'SC B.Z}Jcz\-fi 11 Wskaźnik oceny periodon' s4"językoły).głębokośćzoneknieprzekracfa rctencji ki€ s 3 mrn gtębokość kieszonekod do 5.nie (/esloici \ĄFtępo\\ania olaz zaa\{'ansowania chońb prz]zębia'niepeŁle opi' prz]'fębiaw pn5pailku rckomendowa.37' 5l. zęby we wskaźnilrrCPITN badane się plżeplowadfa w sześciu seksta4tu sąsiedniego' Zgłębnikouanie miejscach 17. Iubteżsą częścĘ s]stemólv oceny utratJ tkanek prz1zębia.4'l.oilkowo"policzkolr1 dalsz5" cpidpminlogi.nprzez Carlosasocenń sĘ Do \ładsJ'stemuCPIIN Za]iczasię mięĘ' ifił.eri. (tLrBd.24.PmD zosta] opmcowanypzez . p.. !\ d\o(h lub bTpLhpllnkd.] Kodyobjawówchorobouych kategorie !@ 0 1 2 przy?ębie zdrowe prfy krwawienie ost.Ąinamo Na potneby badń epidemiologicznychłykonu' i $sp'gw l9B2 mk1tz inicjatIly \łTlo.liniczne (tzw fuIlłn. loso$T $tfuóI miejsc w pn1zębiu (random się specja]n]'m badając dtxlkoła wszystkie zębylub zębywskaźnikowe half'mouth) la przykad jeden L.iabe|a potŻeb|ea.kod}'CPI nie korelująZutatą p|zyczepułąCz.Tveba lrólr'czas pveprowadzićbada.'ch miejsc w przjzębiull' lub .W".za(hy|kóW Pomiańu'Ę'ch dokonujesię niezaleińe.OGICŻ\YCII PO.pmt!Ź.|t cie zębyhzonowe). 2Ł27 .].36...]ril _ Ąenę \F|5lallfu'musząby' $ nim Najczęściej to:tzlt Zęby sq Ramfjorda 16.'APERIODO\TOI. jest naJ$!z' i żuch$. stemie zapmponowan]. je się badanie uprtszczone (tzw parti\I recarding pro\Ą€dza się w sekstaltach' Ltółmi są odcinki uzę. liczkor\.EpidemioIogia choróbprzyzębia . h pomiarot\)( h. jach cfimwitu Petid1antalIn..l?nl ' o(enidjąq pnrponję NIETODI \1:iTORU -! E. pa]eniadziąseł(skala od 1 do 3) oraz zakres uhaty pżyczepułacznotkankowego (skalaod 4 do 6)' W s}. sanie stanu nego przez \Ą.L!.31.Zech miejscach przy zębie i dla każdego sektanfu rcprĘzentaĘ'$łu sza ualtość kodu cPI' Wskaźnikten jest po$szech" . notkankorĄ€go' L]\\iP/miPfure: /dk. polegajacena ocenie określonych bienia 17-14. protacDl.Zynąimniej zębyPojed]ncze d\Ąż zęby$.c!1t TfeafuĘ.F.bliższy.ł6'47. h ustalony W-vbórmiejsc u' pIz}zębiu ilontologiczn]. 1l.policzkot'1iśr.po|iczkorty języko!!]. rtych.

prz]zębia są często uzupełnianeo analizy ich zębia pomiędzy oraz wewnątrzróżnych populacji.3%plzy zę. 40 .zębówlub kieszonek palologir /nie pn5rebiem.około 90%zmian patolo. ryjnych prz5zębia. .Epidemio|ogia choróbprzyzębia (Wg ĄbandelI)' chorobowy pein}.iąca całeuzębienie je się zaawanso\aanie na olaz zakrcs zmian destruk' czy sektant).zepui 4 mm n badaniu mipjsr\ jamie dziąsełi prz]. tie w kontekściespeq'fiki miejsca w prz}zębiu Badania na temat częstości \aystępouańa cho. któryCh idenMkuje badania uproszaonego uploŚzc'on. pnyczepu łącznotkankowegow bada.qo.vych.stępuje wysoka chorobowość ustnej w ocenianej destrukryjnych pe.yzębiu miejsca a+c plawdziweiChorobowości preyalence TPfM) (true to: Wskaźnik n chorobowości Wynikająry z badania uploszczonego l+g PPRP. zaczęto opis}Ą'vać bach Ramfjordall. do zapalenia prz1zębia. obecnie występowanietych chorób nie jest raczej prz5"zębia) stfukqji tkanek oraz zakesu (śrcdnia odnoszone do glup osób ze zmienionyrn lub nie liczba jednostek w przyzębiu.ób (średnia miejsc maksJ'analnej Zaawansowania Z de. wykazĄ. 25. mem ogólnospołecznJ'm' szą utratą dotJ'czqwiększośĆi osób niach National Institute of Dental and Craniofa..2% w ustalon]'rn miejscu przy trzech punk tach pomiaro\.ale u badanidch opisuzajęwchchorcbowopŹ}pada. jest pĘe. ustnej' od lat 60.powyżej 3g0 lat. ńodontopatii' Badania dekady lat 60' do\^riodĘ szczonych współczynnik chorobowości że ważnie niższyodsetek pacjentówz 4 mm i więk.ł . wvnioll 29. mm oznacza liczbę osób z maksyma]ią utrat4 że z rviekiem wzrasta zapadalność zapalenia na pny. 21.W badaniach upm. zacz}'naj4się jako zapalenia cial Research (NIDCR) w USA z 1985-1986 roku dziąsełw młod}lIrwieku i nie leczone pro\Ą'adzą pelnvm badanilrldini(rnlm.' losoulan miejscu Lr\c wieliem pacienta stanemje8ohigienyiam) i periodontopa. l68 populacji. Iozpo\'|'szechnienie osób mających utlatę przyczepu pĘrrajmniej 4 Badania epidemiologiczne w latach 50.rn W badaniu klinicznyrn badaniu iw uprovaonym Knqman' Ta be|a '2 ogó nystatus 3 (PRP) Badanie uproszcrone Pozytylvne Negat}ĄVne Razem Pozytywne a c Negatywne b d !+d Razem a+b c+d n PRP miejsc badanych w FM' b = 0' ponieważ badaneW sączęścią w pr.1%\. oraz iłykazylvanoznacząceńżnice w stanie przy.= -!!BL jestjako| badania Uproszczonego okreś|ana czu|ość a+c TPru procedura i oznacza odsetek naprawdę chorych. w trzech pun]dach pomiaroWch i 20. swoistość badania =l. Wskaźnik a n --Ł.7% w gicznych w prz]'fębiu w populacji możnawytłuma.zębiaoraz w populacji dorosłych1!y. chorcby prz]'zębia są na świecie ważnyn proble.' b+d d poddanych ploceduże zawsze idenMkuje osoby spe|niające nie WarunkóW chotoby PRP ay|ijeden Pmwdziwe rozpowszecbnienie (chorobowość) Geograf występowania ia chorób periodontopatii odrrosi się do pełnego badania Przyzębia k]inicznego' Dla pĘykładu.

4 6yal4-9) 8oń 8d/o 3v.PIsl\żhał od l5 orla]ldia)do 54 (RG z się sja)'ze średnĘ 37%(wobec 33%w bogat]'ch kĘiach pozaeumpejskich407o ł}blŹn}. osób W wieku35-44 |atw badaniach |at] 985 1998 1217 u Wańośc koducP|oi cP 4 W brybranych lrlandra 1990 1991 395 8f4 157f 1900 510 33Ą4 848 847 712 1708 21352 975 406 519 f85 321 6v" 50/a 26k114) 4ok\1 15) 0.choróbprzyzębia EpidemioIogia z krajach świat.09 0. zie dan}'ch \ĄIIIo('Iabela3'5)W Eumpiersw badaniachz lat 1982-1992 odseteł pacjentów c.ch ldajachpozaeumpejskch 3M.8 0 Pomimo pełTlycho$afczeń.eciego śviata).7 1.mi kĘjami' \Ą'yniki badań Z użyciemuskaźnika CPIIN w grupie rviekowej35-44są dostępnew ba. 16) t11 (8-t 13% 9) 14% 0-18) 0 't3ya 116 21) flya 118-24) 220k (20-39) 30"/o 31'/olfi36) 400/" 53ro D.3 0.0.2 0. W cjentów z cPI4 walrał się od 2 (Irlandia) do 51 (Białoruś) średnią ze 14%(łobec97Ów bogatj. 0.1 o. Średnia li(fba sektantów na osoĘ z keszonkami 6 mm i 8łębs.rnoasie odsetekpa.1 0.6 0. 5% zYa 11o 2% 70k 1% 10 If.1 0. Ź ik CPITN dostarcuainformacji pozwalajqcych na porównanie stanu pEJzębia pomiędzy poszcfegól nr.lo(Gf}) 130/.2 0. $'ska.O.]mi wahatasię 4'l . $'WbrEnych ubogictr i Ia]ajach tr.0 0. 0 0 1o/o 0.ch i w ubogichloajach trzeciegoświata)' bm sam].0 Węgry (Guangdong) 1 9 9 8 chiny Polska Turcja Brazylia laponia Grecja Wielka Brytania Niemcy 1995 1991 1986 1991 1985/1988 r 985/1988 't985/1992 1985 Hiszpania Slowenia Izńel Ro9la Bia|oruś Nigena sierraL€ o ne 1985 1987 1998 1991 1986 1995 1991 0% svo 1Yo 70/o 0.

ZapaIeń 30 U osóbpowyżej roku| 3.3% i pęyślednio > u osób 13. (8.05-0. 10%.okreś|ano kamień.o umiarkowanym . ono 480mężczyfn dostępu programu bez do profiaktycfnego n ia pEeb przyzębia i lecz€ periodonto.iowe dwóchwybranych W |osowo NHANES USA12 kwadrantach III. PPD brak7 zębóW Wieku |at'0.8"/o |agodnezapa|enie frekwenCja faawansowanych zapaIeń plzyzębia nalasta pEedzia|e 70|at.PPD.) p|y.91% 35-44 dła |at. W 30 53%pacjentóW i 19.5 0 1 9 8 35 5 2w 1 9 9 3 w 5 w i rokuw wieku20-70. >4mm cAL wszystkich u 68%wWieku 25-34. 21.l"/.20% i6% cAL> 5 mń.powyże] at Wykafano 60 Wzrost chofobowości i faawansowania pEyzębia.Epidemiologia chorób przyzębia pzekrojowe doroslych.2olo WWieku osób 30-39 1. 2.20 Baelum Kenia tonevaraws0.brak roczna CAL.kamień 10 85"/o na na powierfchniach. kamień 91. badanie radiologiczne .2% i WWieku 70 79 latr PPD> 6 mm. rbieraczy herbaty wieku w cAL 35 po W 40 0.1olo zaawan.łednicALWWieku |at4 mm. 3ajn' > iwsp. u Badania LóeiWsp]9 sriLanka Wyodrębn trfy grupyosób:o plo. plzyfębja.tuchomość PPD fębóW P|ytka 75 95%.stan zapa|ny dziqda.5yo zębów kMawieniedziqslowe. następnie razy' ostatni raf rocrna cAL. w wieku 1% 2029 lat 12. i cAL napowie. gresylvnym eguzapa|enia (8%) średni W W]eku lat9 rnm.pełne badanie k|iniczne uwzg|ęd' niajqcep|ytkę. 35 W]985roku.5olo ś|ednio zaawansowane. sowane.yblanych |o.oddonięcie min' 1 fu*acji 5o/" wieku 39 lati 40% u w 30 w wieku 80-90. 1983 1993 i plzyzębie8' 23 stwierdzono| 2dloWe i 22olo. 50.owo osób w wieku 15 65. 97opacjentóW1'6%zębówf i PPD 5 mm. Odpowlednio w latach 197i. stanu zapa|nego dziqsel.1-1 mm 1Ł30 badanych lazplelwszy ]970 W blak20zębóW wieku ]at.pelnebadanie k]in]cfne uwfględniajqcePPDoraz G|. icAL. 96% 45-54lati 99% 55-65. badanie częś.0Ł0. 9.niski osób/miejs( |Ub % PPD 7 mm. dla dla PPD >4 mm u 87%w wieku25 34.4% wleku70-79lat z w cAL > 5 mm. > 0. kamień. 1131tł. logrcrnego. zapa|enie dfiQsei41'22i38rk'za. ods|onięcie furkacji i recesje dziqseł' Huqoson 22 iwsp szńecja 5 3 7 1 9 7 3 .5 W stycf IzĆhn]a.ecesje dziąse.tkę.2 Japońia 319 wyb'arycr lotowoosobw weku f0 79joeJne badaniein|(zne I -wzg|ęd. l/3 p|zwębiautratq 41 i 21o/a] zapa|enie z 1/3 do 2/3 kości 2' 11.30818osób w wieku13-90. cAL. 83% dla 15-44 92%dla45-54lat i 95% lai. (1988. pęć pEebiegu roku. i dwóchmiejscach zqb na uwfg|ędniające Występowani€ kamienia.8% u osób. tylko z zapaleniern (11"/. r alące PoD'cAL i . 40 stan zapalny dziqsla.h nychi prfedsionko\Ąrych mm rocznaCAL. zapa enie plłfębiaf utratą u3 kości 1. dziąse1 średni WWieku lat cAL 35 utraiy zębóW 0. z cAL d|a55 65.) W5zynkich fębóW. Albander badanje 1994).09 mm 1 mm.6% zębóW cAL>3 z pacjentóW zębóW2 mm. pa|en]e przyzębia f utratq kości47.

Tfli w"hatasię\r pżedziale 0'l-2.5%.u. bogatszych\łl'kazanonąjnizszelvańościCPI'{ (Ąu.m kont]nencie średnia żeokoło rckU ^.-.bd5pl. kami 6 mm i głębsz]mi mieszkańców^fĄ'ki mie.m.57o) spadekod.ii i 53%w SieITaLe. ] .l%.tĘ nazębną' opró@ nich \Ą.vkafano.żenajbar{ziejagleąvu'ne zaa*€nsowae i szansana rcalizacjębfeciego celu na 2010mk nie pr4zębia' nieza]eżńe stopniauq. mngd$ hm s ie|. -' Naj(uestszą Z wiekiem $frasta takźe zaa\tansollanieoraf Za. w Ffedfiale (!].I.IL\ESItr o'lational Health and kompleksowe]eczeniepeńodontologiczne(Bangla.ł(Iajlandia a jl.h polskicJrdanyc. Tabc]a3'4 przcdstawiametodologięomz \lyiki 75%minimum z 20 czln\łazniejs4.h badń epidemiologicznJ.a Ii'. na n1'Ó u doms\'ch z ńżn1'chl\:rajów śtiata12.uM. h naiuLużwr. sięg zapa]eń plfluębia. nie więcejniż10% osób z keszonkami >6 rnm (odsc. Sudanie.chbadań pżekmjo$}'ch pźeprowadzo.5%). zapa]enia od w pżeklacfają B 12% populacji'odse. tek rjacjentórv bmi patologiami z \rŻastaz y.l W badaniachNIT.0'09sekstanta CPI4)I7 u. nościolr'o w]'doln5nri zębami 6Ia]< dan].'eys) UsĄ12w. (c-Plo 6.|r Z epidemiologiczn]'ch \Ą]'.\Ilosił Une / 26'47Ó) NależysĘ spodfie.t wahatysię od ŚoZ do 2000ml.]ŚĘpić przj"Zębia pżechodzi lv zaalrunsolvale i uogól.ię / doLhoddmi $ $ieku pŻyzębia' awansowanQ destrukcjq lln\.19-22 mat z polskch badń epidemiologiczn}'dr)'Jest \\'}. pv]zębia w Egipcie. pacląiąqrnina jedrregomieszkańca.l' islPclnjo /. bęz utratq .!.nika' powiększa również się rv W konsekwencji się rozbieżność ta udało frca]ifować Polscecel Śtiatowej oĘa.udla wiek.naiwicl:ze rapotvebow'anie h n. faawansowanej i średniej utraty cPIl CPI2 frekwencję g|ębokośc| pomiarowej mniejsfej z \\. Zd]owept7rvzębie u męzczJrzlr. ności rcalilacji celólv Zdro\r'ia u w ŚoZ na 2010lok dla ściła w zakesie 0'l-2. $jęcej niż0.1' się tej grupy \Ąiekow€ji nie więcej niż 5% bezzębnych (w 1995rchr bJ'lo35.ilizo.5-5'5Irun (z 4l do ne pomiary Na obserwowany tymwiekuspazawansowanych fapa.choróbprzyzębia EpidemioIogia pol.HongKong 16-17%).Inoto\łano\rAĘ'cel0.Vnie CPI4 _ 5%.3Bsektanta.o nlonc (po' a8res]ttnezapalenieprzJuębia prcd}'spoz]tjiosobniczejw b. ]icfba sckstantó\t na osobę z kieszon]{ami(j mm c. lv k-a. Wie]e stanólv zapa]n$h sełzwĘzanez ń.]pa]Pn /ębiJ'. cPI.\.ponie\\'af 1995ro.u6!?4lat.7do 6.16. Japonia B7d. Nutńtion E:amination sur. choróbpląuębia u dzieci i n odzieł sq chorobydfĘ.ch ten te. njka z niej. przyrc|at).iekiem. CPI! -n. 27. wplywajq k|inicz.-il.'A1gieńi' kolr-vc. na Ńzacji Zdrcwia (Śoa na 2000rck (cPI4 odsetkiem a odsetkiem przyczepu' tymWieku genera|nie W Więk' na 2010mk (nie \\ięcejńż 0'25sektanta z cPI4)l8. sfcfegó]iie w najstarszych u stllĘĆr.}( h /.ia kon.!tpŹ}'zębiujestwo]nyi ńeza]eżn]' stanu higieny od jamy ustnejońz leczenia. CPITN o. lĆóre na zdrcul1n ońz cAL w setka pacjentówz kieszonkami 3.4%)Zkieszonłamipo$'vej 5.ię suprematja ' B0 męż. pzycze.47...5sektanta z CPI.1L..7' Na tlm tle ł'1niki ostat]rich na Badania osób polvyżej Lat 65 Wskazujq na]Vlyższą skic.\'padajq dobne' pu. nie ni" pcńUdonlopd|iP. .tĘ nazębną.ozldadwaltościCPl4 u osób szośC osób na re|atylvlle 3}-41IdId poLĄ\a] .'Inprccesie' \Ąl więk. który z3ldadał 4%rłZimbabrvedo 40%lv Nige.'17".y\|ępowanie-n lat wzrostosób ze Iieszoreł' JesttofWiazare czę1tyn z Na plżestrzeni ośmiu odnoto$'ano plzlzębiem (z 0... lll' sledn..o ro\. w desz26%.tanlo\nJ o. NienLYkle zlóżnico\łane waltości wskaŹnika nież tłLunacą'' więkzq d]TtamĘ utlaB zębóW sĘ gfupach$ie. No{a Zelandia 5-87o.|ać t!d.$. szościplflpadkólv postęp zmian destrukqjnFh w krajach o niżsu!'mdochodfie śIednie\ĄŹrtości . \\'altości CPl. L:Ll \tEnia kĘju.Libii.!V krajach naj..ą . ńe uatośćta $Tnosiła0. staćzloka]izo\ł€na).]zono 10%dorcs\chmieszkńcól.5mm (z 15do 57o)' dekchorobowości i najbaldzjej żed]agrupyńckowej 35'{'1]a. : 5%)oraz pomiędzy osób zębóW oso. .n1|el|7q |ic7bę7ębóW 7 7d W Ęi i oceanii]s l. l3%. |eńprzyfębia Wp|yw duża ma dynamika utraty zębów Z badń Ę'c]lw.z}znpod \tfględem fiek$'encji zaa$€nsouŹn-vch plz} i glębszł. horob1d-/iasel ^viąfan.chz 1995 mku -9.Indie 32%) Na Ę.il.o\Ą. stalia. tek ten $. żeW 1995roku nie Zrca]ifowano a bmk zdrurego celu zdmr!ia Zailfe i SieIIa Leone. ni}a. pnrried4 50-60 o<iągaid( apogPum postacią rckjem^' ia' ..obę kie</on.l''karuie na /nal/enip z ń. WtymWi€ k u recesjidziqse|.przewleldezapalerriepr4'zębia' 43 .

2001[4aroko Ben Yehouda iwsp.iczo. na pż]]Jad.5 22.nia.\ajr arii': U\\oLr b'pkMpn( \UC uh4mujc td 44 .86 1.l.6 1.32 6.7 1.13 0.9razy cfęściej niź Mulzynek) u 1. . 470 13-17 24 f5.1 u {0.1-0.chorób przyzębia EpidemioIogia pźyzębia \Ąybranych w krajach śWiata Włód dziecii m|odzieży23 n ]. Chile 1991.0''0.02 bialych.76 (0..0 7.53 (u '4urzynóW 2.09 białych.4 (mężczyzni kobiety-22.r'ęilczyźni 7:1) 1Z-19 12-f5 0.ltudziesĘmznaczącosp.taŃ' 0'0370 wśródrckltów !r S. .8u Afrc karaibów) 1.8 6. a najrzadziejzapalenia pE}"Zębia przebieguchońb ogólnych' w fapalenia Irekrcncja martł.4użynów) 0.56 1'13'1ó/o rCAL>4mm D 161 N 241 5013 1314 1726 3. 1991 lzrael A|bandeĘ 1984 1993 i lrak 7843 690 301 I 160 516 502 i 1+19 18t9 13-14 7. u 2'9 u |\.7 0.7 16.3yóz>1 miejscemCAL z 5-8mm 2.27 cappelli wsp.5 0.74 2 l 5. 0. podczastr wojny NUG (14%) dła'\Ą'soka częstość śviato\łej spada do 27o lataci 50.3 28.obegie w $rsc w ko c$lilizouEnych lłajach jest to choroba baldzo l7adla.Norwegia 1991 UsA Lde& Brown 1992 USA 4565 780 157 1516 6-'.flo z PPD >5mm 2500 432 (kobiety/ . : Wstępowane zapa|eń Vande|Veld€ n iWsp' 1989 Holandra 2000Wlochy 1992Szwaj<aria Saxby 1987 Wielka BĄtania A|band€ r 1989 D.wrzodziejącego dfĘseł At]G) w \viek]rd.7 44694 1+17 f .14 t9-20 '15-19 0. i 1994USA Lopez iwsp.6 0.|anowi 0'00|%Zalhorowan w Danii i \Ąlielkiej Bł.2) ]995Bńzy|ia 1999 Uganda Haubekiwsp.8 marhficze chombypżpębia.3 0.

yka Pofu.ji rralula sie od 6. ndj(.l klwa\Ąieniedziqsło$e.m 11raŻnic W Tabeli 3'5 zebrano\\ł'nikibadń occniąjąq.ejc poszczegól.Łl% Azja.!t]Ąlosi]l CPIs (celzdrc\ria. by'va no\ĄYchrccesji w poń\łnaniu do stopruapo' też nentach (1ś%Eurcpa Zachodnia. rr:r.ĄmerykaPołudniowa. się rv 53%no$}'ch miejsc w prz1zębiu'podczasgdy a€r <ię e nia pŹ]zębia jest ńżna w zależności rasy istnieią.fy Zdrowese.. j. . 0.l8 61.jem łuku fębowego.kaza.ch w przlT]adku recesji dziąseł opisująq. się jeszczew ]oajachnozwijających lra prz}'ldad \Ą'skazuJą. no u 24%badary'ch'krwalvienie dziąsłolleu 55%' kaczachi ldach.ch i \t5'Śępo\Ąanieagrcs]'wnego przewleldegozapale.5% (w}'rnóg90vo)oraz 3. gómych pieńlszych koMJ'staniem systemu CPITN17' U 7latków rv 58. .l' formy agresJ.3do l00%'ptn Lr.choróbprzyzębia EpidemioIogia il rr. IGukaska.u ż-l'cia \ĄYstępuja i Afu)amertkanie).stą}iła b.obemość keszonek mr ou'aniasię oddziabłEnia czJ'rrnikówetio]ogicz.W konsekyencji z up\wem 0'ł)'B% Amelyka Północna.3-l. cji przeprcwadzoneju Sz$'edó\Ą' recesje rozwinęty Północna.ja reresji rolrnicżrmienia się z wie..U mlod.u'u. nych kontlnentach (0.\{tę.1u. chorobowość lat u pacjentapoilatnegozdecydowanie mniej pż}.msię ulazem mechaniczrym prz1zębiapo' zębów. dniowa. zwiękzata się z wiekiem' Patologiata \Ą:7stępobEła nia pż}'fębiaw ńznych laajacttśńata\śród dzieci zańwno w populacjach o \ĄYsokim.chorobowość esw'nego zapale.prcd:'spozJ'. obserwacjeserino okołololazJ częściej postaci a$es}Ą'mej. ńtkich bokich kieszonełpŹ]zębnych. i PółnocnąAmerykę cechujebardfo iska zapadal.to \ł].5% dzicci nigeryjskichponiżej10 roku żrcialtl' ne nad \\ystępołaniĆmrccesji dziąseł u U dfieci Ę'dl patologiata w:. z Ioku 1987. .0.:wencję hĘienyniedostatecnej'Częstsze 1!.243l rvprz}padl.rr jest od po$Enie NUG opis]"V\żne u pacjentówHNlpozy.r.kazano u 5'9%młodzieży l8. ilrne rasy cechuje zebnej'która indu](uje prfy postaćprzew]ekła b]'stępuje do uhaF pEyczepu łacznotkanl<olĄ€go wszvst. Genemlnie uystępująone częściej szcfęce w (Tabela3'6).Wo badan1. nąj( iej lokalVLlją.7% W Tabeli 6 zesta\tiono \!T'riki u'spółczesn]. omz ich najczęstsz4lokalizację.. dańl2. poglębiah $ 87o'prvpadko\'.7%stwieri]zono zdrowe pIz1zębie. 10-20%AfiYka). ll ZL:::jNl!./cw u a ipj porównaniu do badń pierwszJ'ch ł!. 45 .'lko u 2''ł% patologiata teżj est problemem ogó]nospołeczn]m' ba.prowadzacq nośćna zapalenia przJuębia. AĘka). ńunje/ /. tokatila.l \q'ch nie stlierdzono Wlstępow'ania i głę.ch kstanty miało rv poprrlacji 30-90 lat' odsetek mężczpn . i lronot\(al s 'ut h$ie naŚie. cja do rozwojurecesji.l-'0.5-5% postaciprze\Ą'lekłej jest zńżńcołana na konty. niu fapaleń pz}zębia rv grupie 11-25 lat mozna rzając].16.Iatków (1459osób) z \Ąy.częstość . uiększa zapadalność' od choro.' .0.l0 roku żjda mająchańk.letniej' n}Lh'\Ą |Pi . plfJpadl.2% A4aci. przl sickarzarhdolny(h.stępują mężczJzn (na przyldad w badaniach u młodzieży miało t. z\tiązanaz odcinl. 20 rcku Ącia |elpsj.77o t a. 3'5_5.latków do ił]..g). Powlżej kamień nazębnyu 2l%' W obu rych 8rupachwieko' |er najbard-liej uogólrrjony mo8ą!Ą]\|ępo$a( i n. od (0.U l2]atkó\r zdlo\ł€ prz]. fĆ 15. b!'łato najczęściej l. U o.p z0*.'s% . tnmunosupresjioraf niedoz]'\ł'ion}'ch' wielu osób badanych./ieljponi/pj 1995roku pźeprowai]zono W Polsce w badania /qy u 7.zębie \Ą{. W pieńł'szym i młodzież1i ta o Na podstawie danFh światovlT'chiĘ"stępowa.chfrel.h.\ł drugim ustalićz3: rasę kaukasĘ zamieszkujaca Eulopę wstającltnpodczasszczotko\łania konsekwencjatr ania p\tki na. H% Afja.dki istotnie lepszew umiejscawiąjqsię w szczęcena kłach.5mmĘ. kich powierzchniachzębo\łyh.lwstępowaniurecesji 2000 roku: B4.u prawidłowość b]ta zwiąZanaz powta.Iziono speŁrieniacelów ŚoZ dla l8. lś% AĘ. W l2letniej obserwa. kobiettl. h. osobni. NEĄNES I z UsĄ pży 5B7. wszystkich zębach. doblejhĘienyjam]'ustnejorazu 66.2 5%AmeĄ'ka 8lębianiasię jużistniejacfch.3. u 40.'lrnej ńżni się na bowość Eulopa zachodnia. BadaniaepidemiologiczsĘ.ób pomięd/!20 a 40 rokicm żJlia mo8.eakcjęzapalną. W zależności łystępowanrarece.jak i niskim standardzic higieny jamy ustnej.co jest Zapewneskutkem ku.amci 8rupip\ńelo\Ąeirplp\ip{/e\ iei Dowie.ach i tżonow.Ł1'0% panie i PofuClniowiAmerykanie.U dzieci około? rck. pPeJhzono\\LaLh .5% 0.1-ł. i r.kanie kiem. w tJłm]''ch. 0'6%kamień nazębnyi b}" pnrbierar rharaLter uoSolnion). 0't17o Hisz.naj.latkó\! (1140osób) i l2.W}źej l07o).ię na przedtrzonow.0 Ame.

p n n i " $ d ż n t n b \ l t t m s i c ] .]''\b\ ok. nic.w badaniu pże}cojo$5.ien]zo.]. zaa$'alrso!\'an]. u sce w ostatnicj dcka. \\ badaniu kliniczno-konhrlnl'In hipoteza ta jest sprawdzana. czepu łacznotkanko\łego55' prz}zębia.cL ze szczegó]n]mu\rzględrrieniem ncj' \cgatJ$.e(esji. ch!' $rodzolle lub Dab}te.ch.a]b'ch !\i badaniach di&l) obseNujĆ się powistallanic choroby pod ltp\rrem e|. gienyjamyustnej.f}']io roz}inięcia się chomb}.lrasta tak.}\\n\' h /Jpdleń!17}.. ło\'.ck$cncja Zapa]eń po\\'aniepostaci zaa\Ą"anso$anej \!7rasta do okoto 60 rcku ż]'cia. Zc f. i uogólnio.ćhirkto\rlr. loka]ifację i mzklad rccesji dziąsel w pos7c/egól.L dlurafu /d\ip../. stabilizuje się \' plzedzia]e6lH0 ]at. ] r a z t r z l i r i p j jak zapadaj4 zarórmo na z1oka1izo1'.mjest ona testo$ana Z Ęlorz!'stanicm ńe]ocfynnikou'ego modelu stat-\'stlcznego. su w's]<aŹnka Ąz.kształconrh' \\. giczne lĄskazujqjednoznacznie'że\!'razz \Ąiekiem . rniern"ikllLirzrLi. odniesienilr ilo dzieo w .IŹicci3o (qc + ol nojed}rrie vęstc tlstępou'anie tej pato]ogii.v 17lat j est \Ą.](a.Ńpo\tia.\.l \^i.iąz|:u c4rrnik moźeb]. d€ zębia utrz]łnuje się takfe w tżeciej Clekadzie fJria' . a następnic spada' pomiqd. Poz}Ę1\na korelacja pomiędz}' $je.] i] oftŻ \Ą]jccła\łskich dorosl]rhs] potrr. Brak b d b+d :* b d a+b c+d a+b+. $iek 15 nikiem Ą..d!'$embadan}'ch cz}Tnikó\Ąstosu.2 M erniki ocenycfynn]kóW r}2yka' dającedanlm cu. minantl) orazmod!fikowalne .fikou'a]ne detel. Ń"nl .którc lriększają 4z1'ko po\\./rlctn'^' .h iPdnokoPenio ll}ch s4 bardzicj mzległe Inżna hzono$(ach' Nlierau i FiebĘ2alrt'kazali rlpłrl cz}nnikó\r socja]rroekono micnlrh na fi€klencję r. d]iugotńl.vka' .'Ppo\aniem r P. \\' p]zlpaalku poh'.tki nazęb. po\\'ima być speŁiona cztercstopnic 1dem ry. na. r o J o n l o f d Ll il iu m d .spoącji na badany c4rrrrik i olłeśla siQr]z]'ko }zglęclne i pr4pisane' Po pohtiefi]zcniu znamiemego n.opĆjskim Clabela 3'6)' C/lnnik rlzyka to cecha osobnicza lub narazeme śrcdowiskote Zńększajqce r}.e .ny \Ądy\ł$ieku na poziom pż!'czeDu możnazleduko\\aćpopnez poprar\'ępoziomu hi. L młodzież-v pomiędz.a on statu.\'stępo\t. Ryc'3.ierdzenia znarniennejsiĘ zwiąZkunabie./]'ka dla agresyrtl1ch zapaleń prz1zębia.ch badań ocenĘąc:. Dla ocenl' łz-vka \\Istąpienia choroby lr danej populacjipod \\.skaź.o\\ Je .'ch chorólr \l. d. (lo?łqifu kohorto\[ch.cm a rr. tl u m u l u .dli''.)= )*'. u u . \ m r r \1.r) r h\ (relatiye Rvfv|o Wzo|edne ł5l.. ściej osób Z niast i u lepiej t\. je się szercg mienrików (Ryc' 5'2)' Człnniki rrył.!t]stępo$ał}'onc Ćlę. j' U\.![rasta \\'stępo\Ąanie(plocent osób).pż}''czym \Ą:vstę.ic nd /"bd. ku 12-15 lat23. nr jako pra$'dfi$'\ cf]łrnik Ązyka dla patologii' \\ mndomizo\ĄaĄdl badaniach intenenq'jnj'ch modJfikuje się oddzia\$anie czlTnika ry}ka i okrĆślasię efekt \t postaci powsta ia choroby jej progresjilub odpowiedzina terdpię.||hirI tLdn. zasięg (piro. plz}'Cf}m niekonieca e jest to jej pĘ}'cf!.nio$ cgo /ęb.un|.lqtnrani"nr ri' . czasie \lp\}em r\ielu czJłrnikót' etiopatologicz" p\. t l 2 r ] oi .ana hipotefa sugerująca ztiązek pomiędf} potencjalD]tl C/lrnikiem (cz}nnikami) a \\'Yst4pieniem patologii. 7ostaje sfonnu.EpidemioIogia chorób przyzębia Ybne]ama i \qip'2r w badini^ch popula(ji japoń.arie. / o 4i.32liii DużepżelQ.i p . r-a proccdura bada\rcza: Na podstawie opisrr prłpadkó\'.ka (tz\Ąl możnapodziclić na niemodł.stania Zapalcnia prz]zęlria lub prowadzą do !!.wlc. n]. ccnt ZQbów osobę)i Zaa\!?nso\ranie na utratj' pży.i].Pol. Z Wiekiemlt. \\ ocl1icsieniu do peńodontopatii sq to takie ce.J l. d .P.k.Ifie nie plzepnr\€dzono celo$a. P'p.+d=n (odds raiio): llorazszans : -EE (attributable = plzypisane risk) Ryzyko n1'chgrupach Ńekorr5.f]. tĘej \\.ana.ojo$e badaniaepidemiolo. ną formę t-\. \\ badaniach szcfecńskich l.ch w.}nni.

13.14/o 87. Ą4 31.31. 14 41 . 44 f7.33. 35 16.6-11.8'k: 34.23.so/a. 45. 15.44.2ab 84.36. 13-5.80/o 94.14.14.41o 4Ą'3ll 22.1-90.34. 1 82 9 30-41 42-53 2510 334/" 4Aak 33Ók 191a 5+65 444/a 464/.50/a 36.f%. .24.9'/o 28. 199531 PoLska 501 (Szczecin) Polska (Wroclaw) 18.Ą3 3Ą.5 96.26-14.46.64 30818 3039 4449 50-59 60-69 70-79 80-90 69 9-12 11-19 20-34 35Ą4 brak danych występowanle w popu|' 30-90 lat: recesje>1mm 580/0 rec€ s Je3 mm'22.24 Banach iwsp.&89. 21 44.|3.26.41. I 18-29 Serino iwsp199428 Szwecja 225 3041 4f-53 54-65 19901bad.24/a 42.16.44. 45 16.34.34 26. f2. 100% (3 10% mm) (3 190/"mm) (3 31"/omm) (3 40% mm) (3 45% mm) (3 60% mm) 6.9% 100% Loe rwsp.1Ą'26 16.50/0 > 97% recesjiżuchwie W Wszystkie Wżu.3f 21 13.26.34.4ań) 24-9 14-8. 199217 Norwegia sriLanka 480 20-29 3039 40-50 1 82 9 30 39 40-50 1978 bad.16.26.26.94/o 30.24/o 74.34 16. .16. brak danych Kleber 19902s Kó||esta in i Uh 199ff6 20 24 35-44 16 18 39. 19982e Matthesen iwsp. 43-5. 199210 Konopka iwsp.14.5% 47 .31. Ą4.41.13 f4'.40/a 6f.1%. . 16. 16'35.41'11.41.13 16.1 98.hwie 14. vanPalenstein i wsp. 26 16.46 16.24/. 31 f6. 198616 Albander badanle NHANES lll 198&199412 Tanzania 575 2A-34 3444 45-64 12 3039 5059 314/o 514/o 90k 18vo Gwinea -Blssau USA 83'/.choróbprzyzębia EpidemioIogia Wynępowanie najczęst9a i |oka|izacja recesji dziąse|' N4ierauebig iF 1987f4 Niemcy 2410 (Wilrzburg) Niemcy (Berlin) Szwecja 7500 570 18-22 19.f6. 23-l'/o: 33-5. 454.41 f3. 26.26. 3f 41.90/a 33% recesji klach na i pEedtrzonowcach 16-15.9ak 4i6Wszczęceiźuchwie 34.36 36'46.23.24 16. .4ak.33.

4 i 5 mm obserwo\ĄEno 3H2% populacyjnejzmienności czyn.3: w u dziewcząt ńek1r 12-18lat w]'nosiło l' w \. U (cD32) na komórkach fagoq/tujqcych3s' osobni.i\?ł w w obrazie klinicz. s\ĄoiŚr\łni prZyĘbia orazutfatatkanek niania i nisrczenia opsonizo\łan)ch choroby ku doncs\'m komórełAciinobącill:usactinonucetan.o.lrcrcba może \łystępo\4anre zek z płcĘżeńsĘ (częstsze o dziedziczeniu ?€ wano od 1. u]'nika z Fedyspozycji genetycznej.d.M. zn.9do 7 razy)'obecnie podkeślasię upb'\v |eno|ypor^yi "polou óorcbou1c}. netycznej predrspozycji do przyzębia wania odmialy allotjpowej R151 receptora FcTRtr wanej postaci a8res$lnego zapalenia gcnu l ei ep|orawi.Irówi 28%częstsza Meksy.rr4 gorszejhigieny podsta\'r'ą w}nikająmiędzy ilm}'rtrlze średnio mrue} postaci pEewleldego i \'r' socja]nc alozaawansowanej jamy ustneju rasy czamejorazze uzględó\'r' fomr zapaleń prz}zębia' szFn stopruuagrcsF!11ych ekonomi@nych.w jamie usfuej doka.9 (Tabela3.rtnikiem powstania zlokalizo_ w cją zwię]śzonej tej populaqjifr€kwencji łystępo. natomiaŚ ręcesji dziąsełponad l | 3 fifi o 12Ta dL geneBczn\33' ńżnic badanianad rnlodzjeliczrmza. keszonek u Mu. d'iiedziczenie Nąiczęsciej ffi nłst l. u przv. dziedziczonlmiv"ielogenowo. (I-ĄD. byćodpowiedzialny o odpowiednio 23.ek.!ystępo\!ać ta obŚerwo zębia. nąi.ĄNES w USĄ \Ąlstępc l cnNottp naa"''ia u btiznĘt sugem.5:.c zapalen przy. padkl g|ębokości który możebyć ' s:\ ga lv tych grupachw5'mo 2l1% i 1yIośRóiiice te polimorfizm genów cx. tórq przelr4eHej md'lŹ. cir'vciałami prz}"ębiaW}^lPpuje przy. zespole leni$ych leukocy' niern pienĄsz]r-h chombieziaminiakowęi. W rasie kaukaskiej u osób z odpowiednĘfor:nq al. u c7ę(Ljei mężc4 Równic7Z. zapmponował w Iujmóww odniesieniudo biabrch5a.iętnoddonnyĆh' 5.l). omz awansowanie zasĘ zmian destrukcyjnych zębia jest większy w poń\'vnaniuz kobietami' Dla żeza m przytdadu badaniachNIT.U podłozazmian łystępo.Wykazano perme chaiakerwielocz}tmikow anajestwielo_ genetyczna detemino więkze zaawansollane l za.I choróbp r Epidemio|ogia defelt pochła.. a agtesywnego ge. ro!t' eżpolimorfim ków będąc]. prcfuspozycja \tystępowanie. zapalenia przlzębia od braku istot.zespoleDo\łna. paleniem przJĘbia \łskazpv€łyna jegoistotny zi\'ią. częstsze genowoi \Ąsńł(Łiałaona z cĄTnikami śrcdowhko.iJ Śię pre$|e]de8ofapalenia Powodemmo_ cięższJm pźebiegu wahał się od 3. ą)mtttt|ls. UsĄ spośńd w}mi' IIart36 przlzębiaw opaiciu o wspoł.rexłerrcia zapa]eńprzJzębia (poligenołY)' t.chhomozygotani pod \Ązględemtej taminy D lub rcceptom fMLP na neutrofilach 4a .o i 55-" częscieiu mężc/. Dlspmporja ta w ndjrnlod5/ei pie przyldadwertmdzonejneutropedl' ze. niejsrych uwarunko1vń międz'osobńczyc} i 547ol2\Ą(ze(niejs. pefiodonlopatii jest zńzni. zowanej i uogóIoionej formy a€rcsywnego zapa]e.prewa.Za]ealość' lub ilościowe limwanej postaci ag€s}Ąvnego zapalenia plążębia w ich pnebiegrrmogąlezećzaburzenia na gran ocltów obo. spole Papillonlefelre'a. ności 4.\łanie Częstszć wielo na tę .. zlokali.tokino\łych' genetycznejprcdyspozyq1 molekular.żejcst to iedno/ \\€ Ż . adhezyjn}th uyrąna.nĆ sudal'i" pr. działanie czFnika środowiskowego lliusze ryzyko mzlvinięcia się zapalenia pĘ'tkina.mcz]. sji agreł1nych zapaleń rneó grup ernicnyl h u \'|ur}'nóra w}Ątępuje (odpowiedni prz1zębia.LĄ i IL]B iloraz szans pr}uebia o n4i.r'ieku cu'mościowe niellobo_ zespole g 1 2& 32lal 1.c. Badania Kommana i wsp'37Zwńciły uwagęna 5 kjeszonek mm i wiecej. sięg uh?ty przyczepui gtębokości model ldinicznejekspre. nia przyĘbia u lasf' czamejw porórmaniu do białej nię. że I pł. w wie odBrianyrcceptora cD32 wlstępuje pre.7) Istotn]. jakościołvy poddziąsłortej i u Meksykanoamerykanówjest ono tal. ru motekuł w whżesię prawdopodobnie wcześniejszjtn hzonolłów i siekaczyu dziewcr4t.'mi. moie by. wanie utlas przyczepuo 3.'z-rl n}rn peńodontopatiimoźe ytldaie cię. ność |anodmeĄ kanow \Ą pomwnaniuz bid. u w$lępo aniu ora-//aawansowaniu jakojednaz cech \.że istomie profil itościowy gospodaEa (aktyw w1zszeniż u bia\ch' Uhata przyczepu5 rnm jest uĘbnej)z cechami odpowiedŹi chemotakwczrraneuhofiIi i produkcja Ęc' u u o ?3%częstsza MuE}.Możeto byćtakżekonse]. teliczną gerrotJpuIL.jowe rmkazują.zn' i collana w gtupachraso!\rychemicznych. Piętnastokmmie częstszew}stęporłanie rczwl.75 do 1B'B. jednogenolltnr. że być si]i ejsza odpowiedz chemotakwcna neu.:wen. ' do hofili u tżsybiałej.

najciężsfe zapa|enie w niudopostacilagodnej i agresylvnej. 10 z postacią agres]. i 200f Yamazaki iwsp. i zapaleniaprz}zębia.ej hi8ieny jamy ustnej i blaku zapalenia dziasełjako cz]Dnika prognostycznego fiZjolo. agresylvnego zapa|enia W niesieniu przewleklego. 32 42 osoby kaukaskiejwieku rasy w 33-62 lat. Speqfika s}dadu pbł.7lazy więkze Utńtyzębów ryzyko Allele1 dla lL-18 3953i palacze tytoniu plfyfębia oD = 4.kontro|a 56' 104osoby żóJtej Wieku rasy W 29.df lencji wskazujQna specja]nąrolę takich bakterii w etiopatogenezie a8r€sjĄłn]'ch peńodontopatii' Wytiki wielu badairsugert|ją. plzy uogónioneagr€ s ywne zapa]enie zębia18. istość dob. 21' 49.konano szercg pmspekĘ'rmychbadań oceniająq.n.TKI \tZEl!NIJ od pueprowadzenia w polo\Ą'ielat 60' przez Ióe i w'sp'zflallych badań intelwencyjn]'chu stu" dentów wiailomo.60 |at' Allele2 dla lllB 3953 0D = 4. nioną.kontrola 52.zdolność s'Zńkiego szńkiej reko. topatiomi próch icy zębów W1'kazano w1sokąsrvo. do Allele dlalL1A889i lL-18 2 3953 niei paqcych = 3. agresywne zapaIenie -z|o|Glizowane Uogó|nione kon.42 średnio.chorób przyzębia EpidemioIogia j'7 po|imońizmu genów . genotypo.d Wpbłlern na zapa|eń 1997 Gorc wsp.ytokino!ł}ch powstawanie pżyfębja' Tabe|a Wynikibadann.67 przyzębiaodniesie. 10 ze dniozaawansowanq. noglobuLin możliwość ielania czlmików wĘ. 2001 Ł czynniki modytikowa|ne filal. 1999 Pa hilliwsp.tce zapaleń dziąsełi pneł]eldego Zapalenia plz]zębia dowodzi możliwości modJ'{ikacji tego peńodontopatii' cz]'rmikaetiologicznego poddziqsłowego obecność biofi]Jnu mikrcbiolo.oRA PoI)DZI'lsŁ0l1 [J PŁI. kontrcla. FI. tej 8resji ki deq. gramówopaloci na rcdukcji prytki nazębnejw plo. J.pEew|ekie przyzębia zapa|enie 34.]. dla gicznegostanu pfz}zębia.39dla ATA 0D przyzębia od.M/nq. 49 .2 ilL-18 dla pa|qcy€ hi niepa|ących istotnych brak pacjentami róźnic między a kontro|ą' Haplotyp genulL-10 = 2. 142osoby kaukaskiej rasy w wieku 62 16 pżyzębia Iata. Allele dlalL-1A-889 3953 = 2 i ll-lB OD p?yzębia od l8'8naręższe fapa|enie w nresrenru pos(acr 0o ragoonel nrepau lqcych Wiekv W 4G. ze zaawansowanq. i I998 pow}żej |at. do N/ccvire iwsp. 2000 McDevitt iwso.m stopniu o zmienności r1zyka postępuchomby.R(hjmmu.zaawansowane zapalenie prfyfębia44.9agresywne zapa|enie w odniesieniu kontroli. i u5.75 oD zaawansowane zapa. 2000 Hodoewso.Wysoka skuteczność pro.53|ata. rób prZ]zębia'Na początkIlat 70-. 90 osób ńsy kaukaskiej Wieku w 35-55 przewlekle lat. wv. Allele2 dla L'lB 3953i palacre ty.I I ]\III(Ro.ł\ HIGIE\\.chwp\'rv łłaści. łe. gicznegojest dezbędna dla zapoczatkowania pro.|ępolanip w ubl'tkach o sz]'bkiej utracie Fryczepul rv!-sokic po/iomy Śs|Pmnse i mipi\lo\ĄP st\oi. Actinobacillusacti. fe sT. leniepżyzębia odniesieniu w Allele dlalL-1A-889 3953 1.duje w duż].toniu 7. żc poziom Ęieny jamy ustnej i związanaf nim bezpośrednio płJtki nazębnej ilość korelują Z \Ą]Btępo\ĄaniemZaarvansowaniem i cho. ciężkq 43z i uogó]nionq' 64 osobyrasykaukaskiej średnia Wieku 42. lonira'ii powierrthni Lolrcnia.$I\ US'INE. uogólnioneagres}u/ne fapaIenie przrzębia56. 133osóbra5y kaukaskiej 35 49 f postacią lagodną. wej higieny jamy ustnej na fapobieganiepeńodon. ciężką 12z i uogó|.kontro|a 46' 112osóblasykaukaskiejwieku W 20-35 Iat.

B.Balr Ęp 1 zaleźno.lla ciężkiego że 2. co takiego|eczenia. pŹyczepu w plf}la. kościszkieletu a gęstościa nie większą utratę przyczepu łqcznotkankowego u pacjentek z osteoporoząoraz wię}szą sldonność do utrz}łnania zębów z głębokimi kieszon]<ami w pMlpadku prawidłowejogólrrej masy kostnej.3a populacjitej w 2. ci Zlokalizowanej)'Spośńdflory poddzĘsłowej osłych ze z!''iększonJ'mrlzykiem progresji zapale. U diabetykóww}stępuje większe zaawansowaniei zasięg zapalena prA'zę. koho.82'3 W}stępc lenia plŹJzębiau palącychwTmosił firary pEyczepu oraz głębo.o.4. mają od 2 do Genemli1e szacujesię' źenikot5miści 7 mzy większe Ęfyko iozwinięcia się zapalenia przJzębia' Metaanaliza (zsumowaniew]'rrików kil.ficzne odmiany genetycfne tej u młodzieży.5. |eczonych u osób Właściwie sulinę gIikozy|oWej poziomu gicznie spadek orazzna(zqcy podWp|}Ąvem Pima hemog|obiny u Indian z NIDDM dowód z badańjnter. o bdkPń.toWeoraz interwencyjnedowiodłyżepalaczeMońu zasięgoraz zaawansowa.E spośńd wie1u chorób u]dadowych badanych jako potencjalne cz}'nniki ryzyka dla zapaleń prz}zębia. u którJch w najoęściej świecie ystępuje cuhfyca insdinoniezalezna (\TDDM)' we rłszystkichgnrpach wie. wanie zaawansowanej kich keszonek pn}zębnych u palaczy w wieku w 20-35lat jest 1. kazała.oojo\łych kohońowch.6.7i 2.33 w Badania wskazuj4 na }Wstępowanie kieszon. w W badaniach przeprolĄa. nych wykazano istotny związek pomiędzy ogólną gęstoścĘ źuch*Yistot. wm. palącychl€8ulamie odwiedzajqcych 50 . a iloEz szans ub}t. dla Bacteroidesfo|suthus2.a rcsoĘcji kości wykazano dodatkowo. nie chorób pżpębia \ł odniesieniu do niepalącyĆh. a Lakips7c7epy $Ą\okiPiIolś)r4o((isa identfikowane u osób z sz}trkąutmtą przyczepu i kości \ł]'rostka(szczególlriew pM}!ad]{achposta. \\B\. do.\.U kobiet postmenopauzal. stanowi jako prawdriwego na wen.Iku .yjnych statuscukrzycy periodontopatii.|zonych oś.iż zaawansowaniecukrzycy' kamienia naddziqsłowego wiek pacjentai obecność są istotnie związanef nasilon]'rn.TE cHoRoBY oGóI. choroby i od 5'3 do 4. się sz}ókim postępem kach charakeĄzujących zmian destrukcyj[yc.2). kowych pacjentów z NIDDM stMert|zonoczęstsze peńodontopatii. Bardzo spektalulame badaniaprzepmwarlzono u lndian Pima z Gila Rivel w AIiZońe. oftE zaawansowaniem iż stawie badń rych oszacowano.2 dla obecności gennych'SugeIujesię.zycy i l. zei\\arcm dlaHetpetaDiridae.5' u]mstka miemik ten dla Dta alaczącej utraty kości bakterii tych wt'nosi odpowiednio1. mająwiękzą frekwerrcję.te om chorobotwómzJmdla pŹ]'zębia' Dodatkowo mogq one rcpliko\aaćw kieszonkach.chorób przyzębia EpidemioIogia jest głó\\'nrm czynnikem nom1JceterncomLtans etiologiczn}m aglesJ'i\Ąlych zapaleń przyzębia speq. Dla te ści $Tnoszą|oD 5'1 dla pro8l€s]Ą'vnegoprzebiegu bakeńi pato.występowaniem zalElenia pą'zębia' Na pod.:ązane Iloraz szans (oD) sĄókiej utraty ides fffsathtLs.s8 nej kości głębokoścĘ a illl NIKoTnTZIu Badania pwekrcjowe. i sąPopharomatus gingfuąIis BacterG ria zj^. przebieg! zapa.trazy częstsze oclniesieńu do nie.lku obecności Pot?h3rlomoi?as gingioalis tĘTosi l. wirusa Epstein. gabinetstoma. bia. potwierdzonotę zależnośćbadaniachpŹe' w kr.? i z obecnoścĘ w keszonkach bakterii ualawanych ra wirulentne (oD 2. nzyko uzględne $ysĘpienia peńodontopatiiu pacjentówZ NIDDM jest 2'6 razy więkze niż u niediabetykóW pźy uwzględnieńu plci i wie]o. czynnika ryzyka Wskaźnikem ITzyka dla zapa]enia przlzębia możebyć osteopoloza. jest dlategoteżzmienione chorcbowopt'Zyzębie rc.h wirusów z glupy IJe7pes' szczegó]l e wirusa q'tome8alii (EsV"s)' w}stępouanie tego wirusa jest uwiqzanez ciężkimprzebie" giem zapaleńa prz}uębia (oD 4.u \4lTostka3.tylko dla cu. ilolaz szans.źe wirtsy opryszczkipoplfez miejscowe dfiatanie immunosupresyjneułatlv'iaja wzrost bal. w]stępo\Ąanie prZyczepu łącznotkanl{owego i!5''Ilosił nich u L.iodonto|o. ku badń) obejmującałącarie2361 pacjentów wy. Złrócono takżeuwagę peńodontopatiina pEebieg cukrzycjł na \apl}\v na mniejsze zapotrzebowanie In zaobserwowano pe.6-3.|aw\kim równieżpoMerd7ono is|o|na uiemnq mineral' korelacjępomiędzyparametmmi gęstości kieszonek dziqsłolwch.

ch) funłcji fi. wT.rrikaz obni. h zarhouańtna prz\']Jdd d|.lrdesieniu akceptująq'ch w do s\ł'oją sJtu. nikóW ĘuJ'kaob]icfono'żeosobypŹeżJĄ'vajqcc s!."nników ryzyka dorriedziono'że aktua]ni palacze Ęto. Bangladesz.Glupy ludrro' ści niskim dochodziei /lub niskim poziomie edu. dieĘ i dostępu do opieki stomatologicznej.aĘ Arabskie i Ifuwejt) brutto (Malezja.DKo\oNIICZ\. nia prrrlębia.ouai obniżcniem ustnej)'które decydujao pogorsze iu stanu klinicz" negopź].4lata 3-327o. serwo$a|i.dla wieku 5H4 lat 0-9%. przpębie może acjęfinansoNa. ' upośledzenie h.oblastów ozębneji osteoblastów. dochód' poziom edukacji i miejsce zamieszkania są wskaŹ.lm\ moi{' .EpIdemIol09|a cnoroD przyzęoIa tologiczny W badaniach amerykańskich NlJ'ĄNEs irur\. Iłaje o najłyższ}mprodukcie blltto na jednegomieszkańca (Japonia. sh. jak żc ia odpowiedzikomórkowej gospodaĘa. landia' Zjednoczone Emi. z niedostatkiemfinansou5tni manifcstującys1ę prfebiegprze$leldego ko depresja wńwa na cięższy zapaleniaplzluębia. obniżeniĆ stężeńaoksyhemoglobiny na' w czającT). dla po\\'yżej mm: dla wieku 15-18 lat z kieszonkami 6 0-1%. Chiny. Indonezja) stuicrdzono odsetek pacjentów ze zdrcw}'rnplżrzębiem:dla wieku l5-l8 lat w przedziale 0-77o. s}Tia) omz najniższ-lĄn nam.espsychologiczny może zu'iązany większą być z frekvencją i zaa$€nso\aar em pŹeulekłegozapale.rus SPoŁEcZNo.wpl].'ieku 35'|.t\ . bruł srirq. ńeż z upośledzenia }'ej łączącej układnelwo\w endokrj'norwi irnmunG logi{--nyWiele deprcsji pro$'adzi takze do nievvtahnoł i Ą. Wiet.us W uaaniactr pżekmjou5'ch$.Wna odpowiedŹimmunolo' gicznGzapa]ną(mod].n. stfujacy {Tń]nvczJnnika ekonomicznego na stan prązębia.chw heszon.u h ( /.Australia. ków środo$'iskoi\']ch. patogenn}. niu mają4]gotnie l ięk/p r}"ykopouslani] .?dpa.wcześniejsi w odniesieniu do l. setek pacjentów ze zdro\ł](nprz}zębiem:dla \Ąie.obr po ut\/Blednipn. czJ'niach dziasła. wieku 3H4 lata 3 20%.ykazano.lpvna więk.812.Ircwotn-vch.dla wieku 5H4 lata G-2%.l]a powstania peńodontitis \lTnosił poniżejdziewięciusztuk dziennie 5.2dla sz}ókiej ut"ty pP.chosocja|rry źe nl'iqzanygłównie ja.'ania' Zwiquek pomiędzy stresem a zwiękzon}m ł4kiem destrukcjitkanek przlzębial\t. io\ĄPj higien} i. nikają z innych zachowań warun. proz.r5 Różnice te \Ą1. Nepal.fiłacja flm]<cji neutofili' od.ekonomiczne. ffi sre. ku 15-18lat 35 75%. homeostazyw sieci mediatoro. Iran.utl.f}uębia.Genco i wsp'40 martwioych chońb zaob. Irak. szą]iczbędn]bnoustTojó1! kach i ich utŹ]m]'rvaniesię po leczeniu.!.Wśród nikotJ'Iifmu na stan prżpębia \Ą. powiedzi komórkowej i humoralnej' sieci qłokino. nikami Ą'Zyka dla chorób prz1zębia. (Indie.fębia- jak kie warunki społeczno.I.W krajach o niskim produkciebrutto (Tajlandia. lcnia prz}zębia. Noła Ze.voje niedoboryfinansowemająoD 2.'yższe chońb pIą'zębia' Azja stanowi dobry przyklad ilu.9.uczc8ólnośti potł\ldw"ni. l ] srr'.7 ilości wwa' niepaląc}ch'zaznaczyłsię także\łpĄ^v papiĆrosów dla palącychpo\[żej 31 szhrk lan]'ch dziemie oD . żesh.esps}. z kieszonkami pondej 6 mm: dla wieku l5-l8 lat 0-2%.Wńl! stesu na bJć jednak minimalizowany przez odpowiealnie zachol.Arabia Saudyjskai Turcja) notują od. Po uwz8]ędnieńuinnych t7].a w. 0l '12329 o.mienia się39 e Upośledf ie mi}rokĘżenia (efekt naczJ'nioobkul. Korea omz o średnimprcdu]<cie Pofudniowa.zepu tą&notkankowego l'9 dla uĘtlrr kości i $TTostka o. wej i molekuładhezyjn].dla pal4c]''ch przycf}n tak niekorzystnegorłp\wu 2. ńw. )l .m / p. o r]zyko rczwinięcia się kacji mają istotnie r.dla l.I' Ta.

niu uniciq.ie żałować c/asu na jego przeprotadzcnie. lecz w1.któIe 55 .ch chońb ogó| n.u p]. dzi'' r. Wania|ekaża pooątkowychmornentach W kontaldu b.r.mikrobiologii' . Nie ma.\'czącJ."n'n" przl rn m popn. sto zdaIzasię' żechol-". sferegll ęs' Ro.\}iadogólnolckŹiski zdobywaduże dośw]adczen tym Względzie. tinien zebnć ta].. doeg Woścach' zJpe.''ciągnięcia jest z ni.\'ch. zaha mowęna \tŁści\letory Po uąśkariu od pacjentaingló\łn]. /d$t/" I]a]r podstawielqników badań ustalać ro7.z za. ie nip muina \a|ł)l jcfual.że.i ił1'.'mi oraz umiejęt.Z lqtr'iadu zebranegoplfez lekarza w rozmo\rie z pacjentem |ośdv\\/q'4 Ą u/}sl.]lub /ębo\r' l.h logiczn}chlĄ'Iioskó\Ą' podsta{ą irluumo\\ani3 ldioqn.udnością Wypowiadajqcym o swoich fomacji do1.l.{Cprerqiad.Izić sci' cha.\'ch.leldej'a do takich należą chorob]'prz}zębia' pacjentó\r z chombamijamy !V odniesieniu do Z ustnej.inJnma'j. eW umozli\łiajqq usta]elrieewcnfua]n].nieIracze] osobą a z t. Zna ic się 2 obja\Ąamichorobowf. w ramachpostępol. zt.Ji doswadcze.E-rpo\Vinien z chorym' za|eł to Wznacfnymstopniuod osobowo.'ch mowanym. czej postępuje z pacjentern się onieśrnie|onym.a osoby bddd-qce. pmktycznc Zapo.Pl.Banach Jadwiga Wprowadzenie Badaniepodmiotowe Badanie kliniczne Badanieprzedmiotowe '.qpo'.ładnej poczatk.Zębia. nia się pie sĄ'ch obja\Ą.m $'annkiem prawi.W. musi staraćsięnapnr\lE. ściskh regu|doryczĘcych lub pon'ol' tlposi".l przeu.a szczególrńc chombąprz].'Ą/' klini(/ne8oi rolpo/nania Badamic p o ti l.akte.obJ. pJ. niestety. cholego'Postępw dziedziniechenii i nriazane]z ru4 tecbni]dlaboĘtorincj.poaunia na dodatko\r. czy]iod zebmnia $l'wiadu (dIĄmŻe. dziny Dlatego przeplo\t?dzenie anarnnez]rczęsto nie jest łat\ve.ania chońb' qla'. osĘgnięciarr. jalru..potrafiok. pewnqŚiF qrviad. nośćfcstańeŃa llynilólv badań i $''.' nd.l'ch.Iłorvego rozpoznana jest dokłailna znajomość metoil badaria cho. \Ą'fględlieistnieniatego]ubinnegoolr.tania dary c]lolobl'i dopiercszcuegóło\re poz$alająna wfględniedoldadneokrĆś]c. lub o5ob4 na].ty gabinecie W lekarskim nego.entgeno]ogiiitd' o8l1rmnietfbogacĄ' \!' ostah ch latach sposobJrozpozna\.] iÓto Badaniezacą'namyZ\].kle od posta\t'ienia chorcmu pJtń.o Zasadniczl.ldóra poprzez|icfneWift.vania pedodontologicz.'ch 5ię skafg ]ekarZ Zbiel"ja. zu kliniczneśo' obok \!ięc znajomości teoń. baftbiejjeśli czyona choroby t"\'In clol. bad7o czę. bó]ui obnęku orazruchomości zmianJ pozJcllZę.eśLić nie dol.znalzenie iaJuni.v}'stąpienia ^vhszcla o pż}'puszcfa]ne usta]enieczasu po]a\\'ie. ich leclenia lub chońb q'Śemo\Ą. lrunimo.tń.. odpo\Ąiednich rof.r' bie.zen.lasanl" . badającego piensz}'ch objalrólv Chodzi nie Cfasu \.lqczńena podstawiecałokztałtu oha.ów k}a\tienia z dfiqseł'ich postępo. doĘgqce obecnejchomby osobychoregoi jego ro.

się DobŹe b]'loby aby paqjentzgłaszający do ga. nadużywaniaaIkoho|U. dzlzębowego do ocz3. przycz}Trę utraconychzębót przeprowad. . cukrzycy (kontrolowana. ag€Ewnego du powinno dotyczf także c4mników ryzyka (na pryHad Śtrps.. p]. go tę winno się tylko uaktuahić \Wwiad. ogó|ne W odniesieniudo chorób serca. częstość odwiedzania do nazwisko popEedniego lekana stomatologa.hypofosfaDowna.chorób krwi.podajac swG je dane osobowe.ię na ponortn4ńz). zespół chediak Higashi itd').tki nazębnejob(> paqjentów: wiąfujew stosunklrdo wsz}tstkich plinIonoNT0l0(ilcz[Rozpo. 56 . szcfote(. (padaczchorób neuro|ogicznych (zespói genetycznje ka). gor' 4. czepy urupetnienia prctetycznei r. tazja.4. niekontro|owana). pa|eniapapierosóWWięcej dowego i socja|nego. rraw5/ki zębami. .zmiany u lekarzarodzinnego lub specjalisty domatologicznym.óorob\ u]dadu seĄow(>nacĄ'niG jeś w\. $resu psycnrczne9o. karty pacjentape.pa]eniepapicro<oll. zmiany w le. na otrĄTĘł do $yp€ł.ostatniegobadania ogó|no|ekari skieooi ieqo wvniku. fizycznego i chorób zakaźnych skóry upoś|edzenia j umysłowego.. czeniu oraz o ewentualnąwlz1tę u lekaiza ogólne. i] zaburze a z€Rzo\Ąę' (zgĘr. chorób uwarunkowanych neutropenia. inJekciawiĄsem HIV AIDS) nabierająqchmraz więkzego anaczena w Ptiologiińońb pr/Jzebid'\Ą w\'viafuiezwKńc rla.nając $vwiad i badaniepeńodontologi(zny po\"r'inien uzlskać doldadneinformaqjedotycząc€: pa(jenta sbon\ pr/}"ębia /e do|e8liwości dotychczasoiwchzasadutE]'m]'rĄŹnia Ęieny ja. o cjentaw gabinecie pmfilu peliodontologien]Ęn.' lub.!su leczmie ortodontyczne.Prawidłowo ny Lwestionariuszpzedstawia IVc. 4.ĄToL(XiIcZN\' hzlstępu.m pr/pprowdd/pniu w l-akiego wlwzó. a to w celu mbmny zespołu )onego ru niebezpieczelisrlmkontaktu r lawĘ pa. llĄ o c/ zdrowotnego Aktualneproblemy zdrowotne.1 Pacjent gabinede w tkanek pr4lzębia (na mają up\Ąv na reakĘ$ność prryLlad cukrzvra. L pd(jentd4|dslajq. Ryc.hirugiczne w jamip ustnej./onp /abiegi . dole8li\.ria dzrzębouycn). na7wisl. powódjego zmiany którego uczęszczał i .'kowania pŹestrzeni mię. ze Pacjentz€lasząjący dolegliwości strony prz!Żę.szcza.tał.kliniczne Badanie Dokładnywywiad dotyey: skarg gtóWnych.{ościstronystawówskrcniowożuchwo.l[Lłl jqc do lqtviadu stomatologic lego na]eżyzapl'tać pacjentao: gabinetustomatologi(znego. bia winien udzielić inJomlacji odnośnie: l l początkui czasu ich tnaora. my ustuej.tanie zęMw). \l\. binetu po mz pier.tę nienia kwestionaliusz zdowotny zanaczając przy jednocześnie p}.i\śfy wiz}. Pomo(n). ] Wstępowania la1r"wień samoistnychalbo poja.'tając o zaismiałe w międzyczasieprcblemy zdmwotną stan upnednio lozpoznanych chorób.o adres e|aża Ieczeni€ zaap|ikowane rodiinneqo Iub specjaIisty. rĘra. niż pół paczki dziennie.nje. statusu zawo. Papillon-Lefevre.zaĆiskanie zabiegi profilaktyczne (cfęśtotliośći metody 7ębó$. Kwestronańusztaki zawieradane dotyczącechońb przebltydt obecnycĘ ich lecze nia' a take eilenfualrrychnawków G)a]enepapiB \łykona.2.e8o.wanie s}slemumię. upgol rR}ł4'l)' Nie be/ zrra(?enia zebranie ' rodzirrnego'gdyżpredyspozycjagenetyczna wiadu jest po\tażnie w brana pod u\łagę niekórych tlpach i zapa]ei plzJuębia(doka]Ło\aanauogólniolrapo6tać zapaleniaprzJzębia)'Zbieranie \Ąywia. wiadu możebyć dołaczony ńodontologicznego' sT0]\I.tanidch . ze !!ych. rlłrlnl lekarz czr. (lĄz\q HI\ł ' ponadtou\'vagę choŃby za](ame rra leży stomatologi@nego. uĄ. i]sóW naduz$vanie alkoholu). IiVWiad dotyczqcykontoli pl].

ś I ! .9 E e '.) a E 9. +ł a E E o{J Ry( 4.2 Kwestionarluv zdrowotny o o o i ' E E ł Ć o o .-a !ar aflua a! E-3f ! t tl L] -l O -] -l fJ .9 rl rl Ll - a . .: 95.. ł' s.€ 00{J I35 ł ł I P - €P = ! o o o o o zao!aa!fr FaaaaaO!! !aft:l !lll:r 9 ! d:ę E E € . iEE€ E I E E = = = ź = 6 ł f E ! ś a a : BEE : ł F q E E5 . .9 'ó E 9 I € ś = E EĘE ł g F3 e ł ł :g T g I I P 5 == ł r d p Ól. e I U 5ge:9.ali]! F!-- a:]!a 'E l]]l a:] --!!!!!!a!! . E ^. ś. .Badanie kliniczne za-.9 -9 : : ! .: '=Ę_aE EśśEE E!aa- :ż' FE 51 .. E:g. Y . = a . E 9Er x ! :e: i E:-e = = 6 6 fi* € P Ź EE!€9$ Ę l3.9 . ł ł .9 e E -9 ^. .9 e g 6 U -' - E9 a s. =i B:: o o o .) .:a+^.': ą e p :Ei : *: ==E ł 3Ś źE ł ł * E Es .

EE* E€ś FĘ E: :p ą: EgE E i B E E 0 g E*€E ą..:JJ +]J.ĘEElTe:Ęś :E '. =! o+E' <f *.I Badanie kliniczne ŹE E F@ :a ' ! b Ę1j. 9H'F s 9 9 9 ó ż = z 5 I s ó- o = = ś f I B c I B B B 0 0 E 6 c s ż )ó .

remu Mlu.Iług usta. konaćstosującwskaźniki hjgieny p\. bóIu i obrzękudziąsel iąseł. badaniem palpacyjn}'rn (penj?^io). prrya}nę q/ch miejsc. tle dzielnłm' bar.) (patrz Rozdział8)' Wartość WskaznikahĘiely winna być zapjsana każdorazowo karcie badń pacjenta. i podoczodoło.Wlstalczą \łó\aczasońentacyjne inJormaqje o mięl&im lub Zminera]ŁowanFnosa.abyńe sprawićcho.rndo zwięk. 9&n'rn'łNrnznrn4rRZUsTNE z\łraca tu slę 59 .jakie \rykonrrje on \'{ domu w celu usunięcia pĘtki nazębnej. szczoteaki jeś|i pęakowe). zc chowanie się paqjenta'$. obecności \lydzieliny rcpnej \'rkieszon]<ach zębnych.i\yk. w . prŹepm\ładzane ono we. Wstępowania owrzodzeńdu ruchomości zębórl wędńwki zębóW obnażeń korzeni zębów przy.rnalny i $skaznik płJtki Pl'I wg si]iess i liie . usta|ićg:lówniestan spojóweĘ popzednio rtosowanametodasreollowdnia i jej r ich zabarvrienie. uogóIoiony lwsięk ropny w przyzębiu).Wania. odnoto.roniowo.e rząduufroku naleŁ.wilgotność obecność i $'ykwitólv @ęstot|iwość' W badaniu nażądu powonienia zwmcamy uwagę szczoteczkido zębóW . rodzajużylvanej na kształtnosa. na . badaniuna. \aykwiB obrzęki' W badaniu gło!'!y z\łTacasię u\'ragęIra ewenfua]ną bolesność lub zniełształcenie.lub foik ap. zowej oraz obecność pzyboów do oayszeadodatkowych . W prz]padku higienyjamy ustnejpa.ścio.witówwokół skrzydełek (zas pośWięcony ten zabieg.wierrie.tki API \agI-angego lłsp.\Ął. jest gnoswcalego. 1łej formowany o wzrcście na]daduczasu i kosztólg ja. va'egolnlm lwrd(eniem utlagi nd Zd. się (plptio)' niem (inspeĆ'io).zaleca się jeszcze badanie Wykałaeki. powonierua opukiwaniem zm}słem oraf mierzeniem (7'?en&ro'io). zapześta| uż}.ę twarzy. ponieść' kie musi Informacja taka może być do' datkow]'anczJ.a zldaszczaba. usta ich na|eł okoliry uszu' Niekiedy pacjenci zgłaszają dolegliwo. się kowalia zębów cżykńĄawieniasq ciąeleczy z przerwami. głowę. pźeFowad7a się bada. {nitki gaoteaki międz}zębową go badanie fe\Ąnętrzne.'IrnikiemmotJwując}. higieny ok€ślenia stanu higienyjamy ustnej na]eży do jamy ustnej (wska.. nia cą'alnikauldadovego.I. ma Badanie p.oczy oko]icę prz]'uszną' nos i węĄ chłonne.balwę skóry wil8otność błonyślu.|zienazębnyrn. następnie przechodzimy do bada.Ę Badanie k|iniczne wiającYch podcfasżuciapokafinówlub szczot.j"nt winien b\( poin.zedmioto\łe pra€ nie stanu obemego (st4fuJ sans)' Polvinno ono pr/y w bć przepro$adlone miaĘ możliwo\Li 5wie.Wuje pżede wszystkim jej się zabar. szczególną uwagę na| skó.a pżeśżeni międz}zębowych dentystyane.możeto sugercwać istnienie oloesu zaostrzenialub ismie.żuchwo.Pl. Aby uni](rr4ć blędu dia.jest to zwi4zanez d}sfin*. śosowanie nosa i w fałdach nosowo"wargo\Ąych' Pżed prz}sĘ. lonegoschemafu' Najpierw nip ogó|ne.dzo delikatnie.lanie prĄlębia' Badanie pżedmiolo$e obejmuje adrówTo jak i we\łnąt-zustne. badaniezełnqtrz. obrazuje on stan jamy ustnej. powinienobej U pacjenta rozpoc4najqcego |ecfenie t\ę8ooml /ębodolo\\e8o do|ne8o). & ści bólowe posługjwaniadodat.Badając skóĘ twar4. szenia wysiłkuw celu utrz5'rn1t\ania odpowiedniej jamy ustnej.\ły popmwęlub pogorsze. w badaniut]'rn poshrgujerny ogĘda. okeślenie\łskaŹnika }iładWzodziejące zapalenie dzi4set ]ub przyzębia.ędzyzębowymi' ślinianekprz}usznych. jamy ustnej nia ujść ooktadny Wywiad dotyczącyhigieny nent! tójdzielnego (nad.oks}. pieniemdo badania$ę/|ów l hloonJ(h' kończą( e. nie stanu higieny Na pieJwszej wizycie nie za\Ąszemozliwe jest higieny jamy ustnej (na przy. $ystępowanienieprzyjemnegozapachuz ust' Stan higieny jamy usttrej pacjenta odzwreiroe" dla zakres zabiegów. Badanieprzedmiotowe pr4"Zębia na celu ustaie. n.yglądi skóĘ jego t\łarzy a następnie badaniejamy usfuej. cjq stawów sl.i\'ych chombami sprawdzania sposobów 5ię lub przyborami łowymi m. W prob|emy: mowaćnastępujq.

]l jP balla się r(e\\'nę|17ną ich spoistościlub ewentuaklie \Ą1vołaneob.którcmu to\łaEyszypielwotńe lub wtóInic \ĄaĘ i pżedsionka jamy ustnei mzprr Zwężona ny śluzo!. ./ęśLidnie W kieszoncept]'zębnej lub dzĘsłowej.iLa.ierdzeniu II t]'pu pfzyczepu wędfidełkawargi B'ID'ł\IE \\T1\T{]\TRZUS'I'NI' Badanie MG do]nej.ch d2iqs|a i'łubzgĘzu umzowego' nieprawiilło\lypnyczep wę. czy l4 gó|rrione(polr'iększenie węzłówct onnych obwodo się do brodawki międf}zębowej'zaś t}pie czwalw \Ą5'ch)' Ponadto zwTacasię uwagęna ich spoistość. Ziamino\r.iPkd'/ami przyśIodko\ł]Tni' zrastanrasię Z otoQeniem.rłG.Ifiąsłowe.lżuchilowe 1bdi Lamphaticisubnkndihtla. dzidełkanależyrł]'konać test pociągania(]łll. w z pod:lożem są rvórłczasnieprzesuwaLre'hvafde. festonóWMc calla)' konsystencję.la plz)(/ppionp8o. w prze\łlek\'ch stanach zapa]nJ'choraz Ęłdrome) w celu st1vierrizenia objawówblednięcia. \łzględnie kalibro\'vanej sondy jego sfemkość' Badanie dzĘsełdoĄ.z.ka jP\| ro!\nieżp17} lR){' 4'5' Te\l lPn \Ą\ka/an} iTr. bm. obecność wargaolbż]mia. przyczepuwędzidełka ne wa. tzw chome. Liot\anc jest na granil\ d-/iąsla pvyl/epionPgo pżedsionka jamy ustnej.lkowe (ndi ]. sta. jak i niekiedy ob\ł'odowe (kaIko\!e' szJ.iqsło pżyczcpione).\łT' i u]Ąvijajqc zermątfl pa]camiobuĘk ($'ilgotność' knrawienia' Umoż]iłia ono ponadto stwien]zenie na zabań{ieniei stan strefu przejścio$ej Ideina).zy' obecności \lysięku w szczelinie dziąsło\Ą'ej.3 Reakcje dziQse| wargi Ióżnic4 całkowite.lmphaticisubmentlles). danie . brodawkęhędzidło$tlika bolesność uciskowq.zastestupociągania Ry(' 4. rcs)' po. )|epuiai nicn! diagno\hlznei jak pfedsionka jamy usfuej.kiempozlrala na określenie Ętów ust (zajadypęknięcia.g.i szerokości dziqsłai gtębokości 60 . 8rubość (rozszczep pżetok cą'nnJ'ch. i błonyśluzowej itd. l w zu. . jest Z klinicznegopuiktu widzcnia pożadane ba. tflv penetrującj..Iz.ia. gdy wędzidełko pnyczepia się do dfiqsłaplf!" leżyspra\\dzićczy powiększe e jest zlokalizouane gi jedncj grupy węzłówchłonnych)' uo l Zepiun.hń.'ej strefa dziastaFfycżepionego' je (dziąsło cz}na badanie wewnąhzustne'Przeprowadzasię Wzmkorrc i palpacyjniebadamydz. niebolesne' lub st$. nieplawidłowametoda szczoteczkowania uzębienia) Dochodzi wóWczas ' do odryWanie dziqsła obnażeń zębalub zębóWw w1mikutzw recesji dzią.Ifielrn]'m sztucznJm' lub brzeżne' brcdawki .o /. Badaniewęzłów clrłolrnJ'ch ważn]melemen. a także prawidłowość tem w większone zań\łno w procesach zapa]irych'jak pźyczepuwę. streFrdria. gicznie pży@epionegowędzidełka i wa€ lub jęz}. pu \łystępuje wówczas'gdywędzidełko waĘi zloka. na. w pźcźutach no.u zapdlnego nd ogolmielkie. $'zglę.P. i Na]eżyocenić.Ęsło ogĘdającwargi Zwracasię uwagęna ich zabal' zwTacając uwagęna jego barwę.) sq . odnoto\\'uje ełenfua]na obemość się postępo\Ąaniu lekaiskim' często są one pG tok.ne' nad.pia (dotyclącc prz!. Pier'\isfy t}p przycze. oraz \\ylś'ity /d]iko\Ąe. nałżerki)'Następnie powiĆżL}Uie sa]g' uno\Z.borłei i m./proLo..jest plfe.|alcj do t.żej mm).Izidełka Igi gómej i dolnej' \\€ Placeka i wsp-si.vlrńżniasię cztery typy i nowotlvorcrwch'Badaniu poddajesię węĄ chłon.rn.szrzelin Stillmanna lub i eu'enfua]ne zabuuenia rozwojorve waĘ. \Ędzidełek bocznych. czyjest zwężona pierwotnie (cecha 1 BIednięciedziąsła wr:odzona) wtómie (obecność lub wad zębow]. stopień wiĘotności.lvohvorowYch często zrastają się poluszania lub odl]M'aniai|ziqsła oko]icypato]o. przetokirvaĘ i ich spojenia) W ba.ruchomość ich stosunek do do brodarłLimiedł.TYT dfui podobojczyko$e ' Jeś|i one powiękzone. węĄ chłonnepowię]Śzone Z powodu ostrego Pży stwiedzeniu In lub IV t]pu pEyczepu lvę.d pru e.tak w szczęce. chwie.ide]]. bolesnci m.czy jest ona {ystarczająco szeroka (po*l.Bo' ĘTie flecim !\Fd. ' a daniu tj'm dokonujemyta]<że oceny t'ony śluzo$'ej ]. szerokość strefy dziąsłapEyczepionego jest pod. Ruchomość dziq5ła dfidełkawarg i. \Ą/edług po.ęJĄ .4ubjęfyka. kztałt i przebieg (obżpLlmidn} prem\|o\Ąe' wienie. w śviet]e. za pomocąq'I. pozo.

B a d a n ik l i n i c z n e e
kieszonek przyębnych pźy badanych zębach' pomiar ten dokon}'$€ny jest rvobszarze Najczęściej gdzie stefa ta jest często fębó\t siecznychdoln],ch, \Ą ,na.znie rucżona6' pr}!ad|u obc(noś(i niepra. pŹ}.czepionego podczas vidłowo rvędzidełka \Ą]a.gi, .!.vl,kon}.!va tzw tesfu pociągaĄra |pull.sunnrame) ia
można /aob\pn\n\\.ll

negoobjawj egoblednięcia.Amerykańscypeńodon. tolodzy llaz}1vają część tę zrł'ęzonej st.e|J dziąsła tz\Ąr wątpli(ą sh€fą dfiąsłaprzyczepionego'

"

obrebie dZidsld pl7}c?cpio.

a

okreś|enie ruchomości zębów

.@r.

Do tego celu słuł również badanie palpac]pe. Ryc.4.s Ustawieniegiovly Ryc.4.6 Ustawieniegiowy pacjertaprzy poniarze upa..enu prry pomia?e ru W.|dnalh thoroboĘ(hprzyębiaich ru(homoś. chomoś.i zębóW przednich chomośc] fębów w odcinku bocfnym' znaczniez\Ąiększa i z cfasem dochodzić się możedo W 9cfęce iżuchwie' posługiwaniasię rozchwia. zupeblej niemożności n],Tn Zębempodczasaltu żucia'rozdrabnianialub pĄkania pokalTnów' tr stopieńruchomości: ruchomość łu}u>1 mm, w ale <2 rfuĄ . trI stopień Tuchomości: ruchomość fuku > 2 w Prfybadaniu ruchomoścjzębów posłułć płaszczyŹnie pionowej, moźemy się nrm i/lub w dwoma metodamil lub zgodniez ł1tyczn],'r Niemieckiego Towarzypomiarem statycznym ruchomości, stwa Parcdontologicznego 1988r: z pomiarem dynamicznym ruchomości, - 0 stopień: brak stwierdzonejldinionie nlchomG Ścr, ' I stopieńi llyczuilalna ruchomość l mm do oba pomiary możnaprzeprowadzić Ięcznie lub w kierunl<uporiomFn, za pomocaspecja]nej apamh]ry(Periotest) Badając powyżej mm \Ą' ' u stopień:ruchomość 1 kerunlrr pomial ruchomości stat}'czny poziomFnl można$ykorz}stać instrumenfu (luste.ka,zgłębnika) palce lub m slopień ful homo\ poiawiajq(a pry na(i. Ękojeść się \!łasnej sku wJrg i ieA].a nd Zqbtrębyli,4ub ruchomośr Ęki (Ryc' 4'4). Ptfy tak pŹeprowa.|zon}'n badaniuprzyjmujesię w ska]i Hal]a,D: w kierunk1rpionołTm' . 0 stopień r'uchomości: minimalna ruchomość lub zębów przeplo. Ętramiczny pomiar ruchomości jej bĘ\ tadza się \Ąykor4stujqcaparatrrę mechanoelel{tro. t I stopień ruchomości: ruchomość łuku<1 mm, niczną aparatPeriotest (Ą'c. 4'5 do 4.?' w

0 I
Ryc.4.4 Badanie tuprfy ']ryj! Ękieio gienxh (vW Rateit-

l

-08 +10 +20+30-

+09 +19 +29 +50

Ryc.4.7 Wańości ska]i ]chomości zębóWmierzonych Periote stemi odpowiadające k injczne im nopnieruchomości ,ębóW ol

Badanieliniczne k

g|ębokość pżyżębnej iednejz ba kiesfonki na RyC' 4.8 Różna j zęba. powierzchn danych

g|ębokość mieźąca kie Ry.' 4.9a, sondaperodonto|ogiana b .7onti pŹ}2ębne a pld.^|dłowo -T"./(/o.a.ł keś7orce ' umiesrczona keszonce. w b - nieprawidlowo

jest istnienia Uruchamiany eleLhoma$et]'cznie i sterolvany wieEchń uwarun]<o.!ł'ane mozliwością jej głębokości jednej z badan],'ch ston znajdujqcy \t specja]nej ńa1ej się na elektroniczniemłoteczek prostnicy udeEa 16 mZ! w korcnę zęba od sbony (Ryc-,{.8). zapisiediagamu w karrie pacjentaodW .l mzy na sek.un. notowujemyZbadane głębokości pżedsionkajamy ustnejz częstością kieszonki \tpisujac je po odpowiednich podstawiedostarczon},ch shonach. dę.Na danych,mikmkom' pulAls\Lic/a uaio.. pPńo|e.|u' Iu MiP.,7l /ą.ięone Pomialu 8tębokości dokofuljesię sondąpeliodon. -B do +50.ApaEt ten określa ilościo. tologiQną cechouEnątępozakończona, łprc.Wadzo n granicachod kiesfonki na głębokość uT'czu\łane. wo chorobo\te i,llub cą'nnościo\\e zmiany tJ<anek ną delikatrriedo pżez dno kieszonłi-PżJ.rZqd plazębia, łąonie z kości4 u]tDstka zębodołowego' go opolu sta.lvianego $lsoka cena cz}ni go nie.lostęp. pomiam\ty\\plo\ła.lzamy kieszonl{ipod nie.lriel. do Niestety .iegodość gabinetówpeńodontologicznych. ni'm dla.\łielu kim kalem onsiPflL}lniP \Ąf7ne),.l 'l.lilepiPj '.o\\. nolegledodĘiej osiĘba (powieżdnia waĘoŃa lub gdvż polioloua i ię,1].osa|' tuvskrmtrtótrrzu.n.l'i. Badanie rowka dfiąslowego E] kieszonki dziqslowej i/lub przyzębnej mniejsz}blądpomjaru(R].' 4'9)' fiłologicmych rowka dfiąsto. Badaniew lt.arun]{ach pŻyjęto pomiaru Zaś żadnej kieszonek z wegolub szczelinydziąsłowej, w warunkachpato. Aby niepominąć ' keszonki dziąslolvejVlub pnrzęb. powieżchni ]ogii plzJzębia stosować zasadę badania dystalnej od ostat jest jedna z najistotniejszyĆi (zęścibadania niegozęba łuku, od strony prawej |ewej, w idąc ku bądź nej? - oddf prZ]zębia'z l.ilinicznego punl.tu \Ąidfeniajej głębo. odwrotnie ie|nie szczęce, w oddzielnieżuchwE. w 1\'\Ąafunkach fizjologicmychwahasię od 0'5do kość 2 mrn, u osób st.uszych przfimuje się głębokość nie w kieszonkach pŹluębia hfonowcólv na\ł'etdo Siła użlta do zgłębnikowania powima b}ć jPj nie pnelru 4l. nale)5r9. 3 nrm. Rcjcstrujemyten pomial oddzielrriedla każ. \\ięk\/an' 258''.\b} degozębai oddzie]rieod stroĄ' policzko\łej ijęzyko. konać kilka lub kilkanaścje razy próbę podpaznok. śro.lkowej komny Zęba omz na po. ciolvq'Polegaona na umieszczeniusondypeńodon. lej w części wierzchrripoliczkowejod stmny blizszeji dalszejpo- tolo8icnej pod pbtkę paznokciowądo momentu W \ieżlhni .l\C7n1'Ó' |en.posobo|17\mujPmyodczrrcia bólu' Jegopojawieniesię Wskazuje pŹe. na kesfon]d pff}' jedn}m ki.oczeniesiły25 g. Prfy badaniu głębokości kieszG 4 lub 6 wańościgłębokości pG /ębie.Bddanielo \\ ld]].umiejsld(h tpi samejpo. nekpvyzebn1r należ1 h lp( iedno( nie odnotońa(

62

postu€ującsĘ skaląs.stopniowq, użyciem z specja]nej (dębnik Nabelsa)Byc' 4'10i 4.1l) sondy cechowanej pneraczonej \d.tcnic do badaniatakirh mjeis,: ! 1 klasa (slmbol F1) - sonda uprcwaalzonaod jam\ ustnpjwprpŚtżeńmie. tron) predsion].a penetTuje głębokość szero dzykoEenio\'r'ą na l/3 kości Zęba(do 3 rnm)' zg|ębnik N.bersamierący utlatękości .' 2 k|asa (s}łnbol Ryc.4'10K.|iblowany w Ę) sonda i!ni]<a przestrzeń niż3 fum. ale nie penehujejej na \Ąylot; 8Jębiej .1 3 klasa (s,mbol n) - sondapefletrujeprzestrzeń jawiąjąq się objalt,k.wawienia. Świadczy on o czyrr. międzykorzeniowq \aylot. na nyn plocesie zapaln].mtoczaq.rnsię \'r' obĘbie ba. danej kieszonki' Jest on także ważn}łn WskaŹni. pŻ}zębia, obrębie kiem tempeutJ'cznyn' Ustqpienie kwawienia przy W zaawansowanej chorobie W zę ponołn}m zgłębnikowaniu kieszonti po zastoso$,a. bóW tżonowych dochodzi zniszaenia tylko do nie nej terapji świadczy jej skutecmości.8 o dziąsła, i tkankikostnej; a|e ods|ania WóWCfas się ich Pomial głębokośc]i kieszonek powinim byćpŹe. o|o|io międ.,ykozeniowa i hvozą sięw obębiefę prowaiIzony baldzo doldadnie,nie ty]ko ue wfględu bów vfonowych w żuchwie tzw bifurkacje' zaś - t fukacje. na ustalenie foLpoma a i rokowanie, lecz tałże W szcęCe postępow z uwagina śledzenie choi]by plflrzębiałub leczenia'Niekedy zb'laszczailla oceny wytików le. powin. G aenja' pozapomiar€ m 8|ęboko.(kies/onki i ocena stanuuzębienia oo dokonaćsĘ pomiaru k]inicznejutraty przyczepu uhaty tego pEyczepu Bierzemy tutaj pod uwagęliczbę zębów obecnych Ęgnotkankowego' Waltość popnpl doli(zenie 8|ebokos( obUgam! do i kiPsón. w jamie ustnej,ich kontakty z ZębamipŹeciwstaw. ki* odlegtości' brzegdziąsla- połqczenie szkliwno{e. njĄni, stan .\ł]p€łnień - szczegó]nie klasy I], m Eentowe' W prz]'ladkach,w }dórychbraluje punk. i v omz ocenęzębówzmienionych choltbo$'o, uzu" jakim jest gmnicaszldi\łnccemento. ppb ony( lub pokra.tv, koronami protebonlmi. tu odniesienia, h h E. konshuuje sĘ specjalną sz5nęałrylanową. a takżestan uzupehrieńprotetycznych. jednak zdar:Zyć, okolicamiędzykone' MożesĘ źe odnotowujemy ponadto obemośćwad zębo. j'rłŹ. w obĘbie której doszłodo ńznego stopnia ltYch (stłoczenia. obmĘ \Ą,ychylenia)' wad zgĘuu poh]ta jest w da]sąłncią$ dfĘsłem. i korzeni zębów Bardzo ważną jest kości' cz}nnością rÓw. ń.tlql ien uwko&"nia miPjv międ/ykoŹenio$5c} pG nieżustaleńe mdząiu zgryzuoraz WkrTcie węzłów byćpoddany\,nildiwej ocenie.g oceniamy je urazołlych.ro Badanie przeprcwadzasię Zapomoca p\tki wosku o szerokości cm. lekko rozmięk. 5-7 czonejw ciepłejwodzie lub ko]orowejka]ki od naj. gfubszej do najcieńsfej, w ostatnim etapie moż]]i. wie dwukolorowej.Z\amcamy ń$'nież uwagę na ścieranie zębów (obrosio), się Ltóre możebyćobja. wem bmksizmu. Niezbędnyn uzupełrrieniem badania podmioto. jest \aykonaniezdjęcia ra. przedmiotowego wego i diologicznego, którc jest niezastąpioną pomocą w \łyk]Ąvaniu i ocenie stopnia zaawansowanta zmian chombowch w plz]zębiu.
Nabersa bifuńGcji W zęba36' łc 4r 1 fg|ębnik
t Wańość pomiaru dia kieżonki pEyzębnejdo g u dziąśla. od bż€

o5

Joanna szymańska
l l ! I

Badanie radiologiczne
Metody badańrentgenowski(h Moż|iwości ocenyradio|ogicznej periodonto|ogii W Monitorowanie |eęenia Ograniczenia diagnostyki rentgenowskEj

Badanie radiologicznejest wainą metodą diagno stycżnąktóra uzupeh a kliniczne badaniepacjenta ipomaga u usta]Pniuv!ąaścilleao mzpoznania' jest w dia8nostyce chońb prz],zębia' Przydatne w l.tórych dochodfi do zmian strulĆu.ry kosmej.Na. tomiast w patologiach,w ktdVc.h zmiall koshych nie obseiłujemy pozwalana ich \aylduczenie.l'2

Siekacze

Klv Przedtrzonowce

szczęka 0 60-750 70 800 80 900

Metody badań rentgenowskich I zdięcia wewnątrzuśne

w schoizeniachprĄuębia bEeżnegonąiczęściej \ty. torzysĘ'rvanesą zdjęcia wei'nątlżustne _ zębowe e. i 2€ Ą lo!.o.Śkr4dlo\Ą z /as|o.o!łŹniem napię(ia trądu lzędu 70 75 kv zĘBowE Mogą byćWykonanetechnik4 izome. Cieszyńskego olaz techniĘ Ęta prcstego'

w splzęt l€ntgenowsk. Ważnejest pozranie technjk ich u'ykonania, aby mialy moj,lilvienajwiększąwartość diagnoswczną. obu technikach ważnejest ustawienie orto. promienia centra]nego,czy|iprcstopa.]łe \łraz i danego $ycinka łuku zębo\'|'ego i zębami. Prcmień środkow biegnie powierzchni stycznych zębów Aby unskać
ienie ońoradia|ne trzeba zat|o.ol,racodor.

ie ( oral . /ęś( s|omalo|odz)w}|.onujq|co ici i zdjęi tłę 14".n,.1-. 8abincld(h w}posażo.

poziomej w stosunku ie ĘĘ w ptaszcz]źnie ii środkowej ciała.Jest to tał zwana skala

rv\tększość apalatów rentgenowskichjest zaopa. tfzona w skalę poziomą tużprzy głowicy ułatwia ona ustawienieoltoradialne pmmienia środkowego dla posz(zegóInychzębów Część apamtów tałiej ska]i nie posiada i odpowiednie ustawienie Ęta q4ko od dośWiadczenra w skali poziomej zależy oso. by \łykonującej badanie (k4t ustawia się w przltli. ' żeniu' odch\ |erriPod projekcii ońoradialnei po\ oduje anie]Śztałcenieobrazu vr postaci \ay.lłużenia jednej czsci zębaoraz shceńe innej. W tecbnice k4ta plostego (ńrł'noległej) błorra renĘeno\,Vska umieszczora jest ń.wnolegle do osi długiej zębą a pmmień centralrrypada postopad]e powieŹc-lrni do błony i osi długiej ńg zęba. !\,yko. Ah!' nać takie Zdjęcie,Hisza relrt8enoraskamusi być umieszczona \^r specjaln}'n tŹ}madełkq kóre urriożli\ir'ia utrz}maniepłaszc-x'my filrnu ń\anolegle do osi dłĘiej zĘba.TżFadełka są odpo\r'''iednio przJstoso.wane poszeegó]nych8rup zębówszcuę' do ki i żuchrt5ł Pozwaląiq takjt na uf}skanie $,łaści. one wego padania promienia centralnego (pod kątem pmstjr1r)dzięki pierscieniom,w których r,mreszcza się fubuslampy w badaniachtą techniĘ łażnejest również,aby pmmień centralny padal ortola.lia]nie do stycalej danego$,ycin]€ hrl.rlzębowego.

65

esąto kqty (-)' (+)' żuchwie poniżej plaszo}zny fgrFu jako sięjako W W technice ifometrii cieszyńskiego wĘka prG obrazuw badaniach teÓnĘ \ĄY. żekość Zaleta tych zdjęć zębówwieloko Doryczyto ^!.zustnych badzo . jest zęba długość na Zdjęciu dającza kazdjłnmzem poń\łnl\€]ne zdjęcie'Powta. l€psza jakość Ę raza się lv minimaln1nnmietształceniuzalysórv Pa mieniowaniajest skemwana na dwusieona i głów.\Ąykonane W technice tej łatwiej o nieprawid]łoue kem i fi]nem . lazem zdjęcie.i w tet hni( jaEmo\aarfu' my $tedy oblaz powiększon]łpomniejszony lub jest teżto. (osĘm). b.fe€ zamaczasĘ mala grubość u kG ciu . W |ampy pioniemoże widloweustawienie obrazu lub waćskróCenie Wydłużenie badanegozęba' 56 . to na zdjęciuotrz}Tnamy zęba'a osia długą tegomiędzyosiq długą metodąw dia8nostyce zatem kofzjłstniejsz4 genowsl.okreś|a W sfoę. przedsionkowych).homień ze wz€Iędu na sposóbłrykon]''\Ąania padapod Ętem. pmjekcjęwierzchotkowq projekqięna lub niczn}'rn albo \\TTostka zębodołowego obiepmjekcjejed" brZeg p|zyb|iżone' Pa w Kqty ska|ipionowejj€ d nakty|ko Ę ustawieniem Śobą się cjen(i różniq m|ędzy napEykład posz(zegó|nych zębóWDlatego każdy i pochy|eniem W pacjentpowinienbyćustawiony tej techniceindypionowej wóWcfas są ty|ko Kqty widua|nie' w ska|i Niepra.otElmamy sloócony obraz Gdy h$' Powinien badanychzębó\łr rratomiastpromień centralny vu'eLi |ubżu( cinla hrkuzębowego padaćprcstopa. nip lampy ni.lledo dwusiecznej kąta zawar" będzie padał pod kątem mniejsz:łn od prostego także obraz rwdłużony błonyrent. (głó.w kiego uloerurkon'ania pmmienia centralnegojest schorzeńplzylębia jest metodaĘta prostego' obnzolłEnia uzyski\tanaza pomoca R{udzielczość . nie korzeń omz ńenchołek zęba'Przy takim usta.!Yiększr.ątd pmsleao' ob.m rzecz}tvisĘzęba.radioloqiczne Badanie w.laszcfa zniekształcony fuje się ponad$iefichołkami zębówhfonouych.rnadeł.ltlsoka.za każdj'm p l. promió cenha|ny fdjęć.5'1).taściuych zastoso\łanie Ętów ustawienia lampy skala pionowa' Kąty rentgenowskiej'które okrcśla \ł]'liczone: te został odpo\Ą'iednio szczęka +300 Ry!5'1 zdjęcie W!k& Zuchwa -100 -150 -200 Kły Siekacze +400 +50o +550 p|zFębia bftfnego' p|aszc4zny po!Ąyżej zglyfu.pnebiegchorobri |erzenia. osią klszy a osią zęba. wienru geometry(znj.Dlate' go naleł rtT'konać zgodniez zapotfebowaniemldi.Wnie koMeni nenio\łych a takżestnrktul beleczkouych czy ub}tków brzegu W technice izometrii ciesz!ńskiego łatwiejo btędy Jeże|i uyostka Zębodoło\'r'ego. 1q i moż|iw€ od nichodstępstlva.szcuegó]nie poziomieprzegńd międązębowch' a du. istnieją jest zdj* jednak pewne ograniczeniatej metody Wymka to na z ńżnicy gnbościstfuLtul uwido(znionych zdję.jak w tednice kąta prostego. w stosurrkudo dwusiecmej Ęta za\tartegomiędzy czy]i zgodnie z promieniem kołado badanego*y. st]:rego na żowiękza rrapoziomiewielzcholków korzeni.erwujcjest w taki sam sposób (Ryc.ortomdialnie. WskazóW|ą powodo.'m prostego(mzwartjm) od poziomej pada futaj ńw. /iom przyzębia nie ipsl dobrze uwido( to Umozli\\'ia Zss'ndrronizowanie jest ustawie. centra]nyw płasfcfyźnie nież.jejumieszczonejZazębem'Warunkem ta. pońvĄrya]na z długością Znionj' tubusaf trzJ.ale po na}rośćzdjęćjest największazaletą tej techniki. zębó.wewnąt. ^'Źlaona moni|om$il.

vyrostek linii zębodo|owy' 67 . górnych i dolrrychzębówodcinkarttaz ąnie korony zębodołołgo' r bi egiem W]Tostka E: Radiogralia cyfrowa jęzvko$ejko.o\te obrazo\ranie zostało \ł!rowa.zdjęcia.'cienką odwapnionakość \a r'3'a pozostać nic!. zny zgr}zo\Ą€j.'ban]ziej na miękkie'.rfn\\a. no(7eśńe' Nlożnateżw zależności skielD$anE Wskazania: od lvarun]dc]rspozJ'cji dostosować .vidoczna' może Przecirł{skazaniaI zaalransowanezmiany w prz}zębiu (zdjęcleurfl.zgĘ.lnn€ \Ą}konane techniką cyfrową a znacznik na pleqzyjnych pom]alóWib pomiary (GENDEX)do dokon}Ą. zębórvgóm1'ch'Klisze majq skrfy.lmieni.Nletodata porwala (GENDEE' ka|ibrowany (kó|ko) pofwa|a do' b.( Zdjęcja wewnqtf. utrzlrnujq fi]rn. logicznej cyf. i doczne(Ryc.Tpt. jak zęMw dolnych.$''l.iqs lcn.że Blon\ n nlgPnotl'\kl Zdjęcia weunątrzustne zaló\\.5'2 zdję.}fębia'gd1zuwidocz.ktad.po.5.Do tego celu mog4 byćteż dzonew 1987r (dr Mouyen). lub ldjęcia o więkzej htlrrdości sowania. (.l/ebneBo.perio'r. ch \a zdjęciachrtt'konany'ch technika wi.rn loweqo.no zębowe.vanemonitoŹe na komputera. r dobrze zarJ owan).|k\). protet]''czne. runek padaniapmmienia. gónla latomiast do powieżchni i . Zaslo.' prĄuebia rlogj |.wYkG kV zrnienić wczesncstany zapalneplf]'fębia bneżnego.j nie ]iczbyzdjęć jedno zdjęcieshfyd]owo.Badanie radiologiczne tE]madełka' w kóITch Z jednej użlwanespecja]ne rentgeno\t. stnrl<tuĄ'bcleczkowe.grJ. do<znesą lepiej shul1ury pI:. n!1!ać plą. przylegado r]owierzchni i dolnaCzęść l\]dada.2owo'skzyd|owe' Widocf' zastępujedwa zdjęciazębo$e' ł4czy się to Z mnie} breg! v!ryrcstka zębodo na górna do|naoęść pacjentaolaz oszczędnc napromicnio\\'aniem szj.. (JkY) zmianyw plf]u ębiuo mniejsz]m stopniuzaa\Ąan. C-U&ie progra Vix. gómej części ! sxłmlorr'o'zcRYz()\\:E Jest to rcdzaj daczniajed}'nie1/3 konenia) ' na f espoły endo.łtmień centra]ny wany jest pod Ętem +10ow stosunl.Zo$e Ryc. tylo]'Vv"anie cz}'rnikó.i€. k1órepołożone plaszczJźnie \r zglluowejodpo.2'4'5 tdięć \!'ewnątrzustn]'ch.2).\4n rnu i zdjęcw systernie c!4ro\Ąym Wykresana ]fy gęstości W"d|uż poprowadzonejprzez!.ornanie melod\ pn/walana ograni.!v spżyjająC} Zapaleniom .rni blaszkaml zbi ścią blon rentgeno\Ąskch'szcą't korzenia. dłoweł$etnienia i uzupcłnienia ońją się lttedy naivetcien]<ie próchnica wtóma i na po\łieżc]rriachsB'cznych' zdjęciach. a zatem !m] fębodo|ui p'feglody mĘdłzębowe]' plz]'zębiewieŹchołko\ł€ pozostajajednak nre. któĄ'ch widocznesąjc.l n.sĘ. z &ugiej a stion]* umieszcu sięL}łonę a Lamp} ' LLjękj'7pmu ol \mui' m\' ń€ stron] |ubu< jednocześnie ustawieniekliszj' olaz kie' odpowiednie skiero.Lrrl dloxovgrl roue moipm\!\yLonl /.ciL. moĆqladiogtafii cyfrowej' Do radiologii stomato.'mięL&a.udo plaszcz!.. niepm'vi.h\aldych.

do gęstości). a . można niż k7. jałiemu kładn}ch pomiarói\l gd]'f obraz jest pol.ii kundyr naj1\. \tiek5/'F\ $\TniJnas stfuktur' Zatem u]r pomiaĄ' jnteresujących plono\lTan od konane pomiar1sąnieza]eżne stopniapowięk.na którym po.ane' na możnateż!.c.(o md cej informacji.lę.Po. w wania ńg umieszczone jamie ustncj' obrau rtg choregooraz list)' paclento\ll natJchmiast przetworTony wpmMadzaniedan5'ch danegoobiektu zosta.oio'\i zęby oraz ub:'tki kostne można u\Ąidocznić stanu zapalnego prz}zębia.ri: i: ul'nosi 0'02se' jedlego leczcnia. /djęi.ł odtsoPone ne' ^\Vi.Poz]'fY\ r stapiony p. na obracaćobrazgóra . Zdjęcia weunątrzustne.c s. sa o około 15%' uległznacznik i w tald sam sposóbkory'gowane Je. Zo$ania film do zdjęćzębo$ych. \\ie wszystkch systemachc-\'ftowego zbitych.miaEch.wĘkszenie.l.ppodlp8.ocenajest bailan].\. zneiobrób|. jednak całościo. obrazie.ITowej zatem jakość dnio rcgulo\'. ani odczJnnikó1.5c).5.miejscach sĘ kotory głó\łnie uzębienia.'iększony mo\\'aniu.dół i prlełqczać negao}' struktur.fa ocena poniervaż każd]m zdjęciu aparatu stomatognaB'cznego jest w schożeńach rra miaĄ.ch. oprcgramo\\. co dokonaćpomiarów gęstości' umożLir\iaja stkich zębach..Tostalza_ ob.lniemu oprogt?' ficzn1'ch nie ma rólmież moż]ifości dokonania ilo. na precyĄ-jne temu ufyskuje się lepsze u!.]'wionychomz pomiafów ĘtóW (na prz}'kład mniejsfą zdolnośćod$'fom\lyvania szczegółów pomiary ub].h struktul a także $. Nlożliwejest czujnikówi pl]tckjest wusza od czułości tMeba ani ciemni.ob]iczanejest po.Czas ekspoz]'c. we\tnatźustnedostarafajq tkanek Mimo.rl.$any postaci c!'frc\lej ' Uzyskany nitolować leczenie peńodontologicznĆ' pokazaćna monitone lta monitorze obraz jest dl.utek ńeróunomiemego \Ą)miafi.1'.lr_ :al . ZdjęCia pantomografi czne \\.Zez innego t]!u detektory promleluo. \Ąarstlvo\teZdjęcia znataĄ rólr.'idocznienieblaszek obm_ niczne.ko. Po w5.E ll 9lo cfltelny obmzńg.azutajonybadanych \.nr/viaja.\stępuje zniekztałce.rrieżZastoso\Ą'anie dużeznaczenielv leczeniu periodontolo$can]. a mlxejsze w l[mrarzc poNĘkszenia w d\róch szenia czy pomniejsze ia obrauuir trakoe uT'ko_ lvsk. 5.. się i usioa'rni. kresy analizy gęstości oceny osteoporof -vogóLnoushrojo!.'staje .m: -pdnlomo$dti(/neldięliJ lc mai. takiejak: kontrast'nieostmść zdjęćjest lepsza' logią zmian' Uzyskany obraz w technice q. Ize poziomym.\.łanie filmu rtg' Niższa dawka plomieniowania 8w.pseudo 68 .lległość celu aran.radiologiczne Badanie stoso{aćfiltrację i $mocnienie bĘeżne. obrazui dan}'chna o. \\lmjan' n]1rElliaZdjęcia(R]c' 5'5ai b): po\iększać odpo\riedniefragmenw .l ln powi.l za.|ej' wego(R}(.1 PIży kolej. to w diagnostlce chońb mo." jcdnoczesnej ocenyub}tkówkostn]rh plzyi\sz!.Pi obrob' terlx '/nei.L\/PniP rn'dnjP. h n.r.iest co ojednako\ręj o8ulncio. h rol\.o trrjąca podczas konieczne.-l na pIlanie monilor. 3D".dzięk pomiaryi zapewnia standardytech. T. !^! kr}Ą\dnia( /!Tnikó\\ .anieumożli\Ąiaalchiwjfację Zdjęć.1drukować papieże' Technika nie ndpromipnio\Ąanip | ż]'.re. wzdluz \wrcstka zębodoło.koĘyst!'wanesą do: lub obmzw odcieniachszamści rrpIowadzić oglądać ogólnej oceny kościi żuchuy i szczęki oraz stanu (ednakote kolorypojawiają \'. są dok]ladne. /dIem po.v. wtedy doldadniejsza.': czułość \'. jest znacnik o okrcślon]th ul. gd:ż l'1maga hemi. prz]'datnc. umozli\tia'jezcli jest to konsultacji.lamiczny Parametr! nej ńzJ'cie pacjentamożemy . /PMnq|l'U\lne dokonaćpomialóu'po Liniachpmst].tkó\r poziomych i piono\łych).4aib).1. \ł' bJ'ćpżecho\t.Kykonanie wiclu ekspozJ'cji _l-i i:i:: :. plz}zębia baldzo ważna.IJ nu pżwębidb|/"żn"Bo' i ocenyosteopolDzy osteoĘl 1!. Na zdjęciach pantomo8ra.r pacjenta (obniżenie da\t'ki rzędu 60 90%). ent .ie ord/ moip Archiwizacja zdjęćna d]'skut$ard}n pozivalamo. teżprzes}. nie obmzu (RJ. Iei mplnd\/mniejtza iP ni. iZ zcljęcia oplócz korekĘ kontrastuobrazbadanJ'ch pn}zębia e d. szystloe etapyjego leczenia Z Zaanaczonq chlonomogąbyćodpoł. naniu ekspozycji'dzięki odpońe..

Analiza obmzupozualana wykycie rcsorpcji. być i omz\Ą. jamki i twoŹąc rnniej lub bardziej gęstąsiatkę.l iesI patologii w pżJzębiu' fi xośĆ\r. Jałoii pan.ego obĘbie pżegńd międzJzębo.-u komn pm|PtJon}Lh o(enia sj\ przyIe8anie ich wp\'\' ru przyfębie' omf 69 .\łnąhzz ębodołolvej' rentgenogramie uwidaczniasię jed}ł e kość \.nątizzębodołowej do zęba c]Zęści r.tsaoanre raotot09lczne Ryc.]sIo\^ych ora/ EoRoN-^ w obĘbie koron}' ocenia sĘ Zaslęg priduicowycJr (ich stosunekdo miargi).peńo. szpara ofębnowa. nych zl[ian okolowierzchołkow5rch. prar ir iui poba.skiei nie dają obrazu na ]diszY ie8u brzegu dzĘsla podlega jed}.5).rta PantomogEm. i zmian nich uystępuj4cychna rentgenogiamieuwidocz. ka zębodoło$.iu na pantomogEficzn}m ułciu radio. wem lat oczkazmniejszajqsię. w pż!pad].pekńająca be.Kość sldada się z isto|y gąboastej i zbiĘ.$'yrostka zębodołowego. z upl]. ore możemyTkanki miękkie przepuszczajq anie rcIltgeno$. doczna.ieŹchniach na swcz. ib pŻFębiabr.]Śota zbita w pżegrcdziemiędążĘ.de zęba.rrrosrr<'c. . i lamości blaszki zbitej zębodołu pŹegrody między. od sbony korzenia graniczy ona z ozębna. je. Bla\/ka. prfy grani. pro.leczeĘ które ułożone r€gulamie otaczajac sa kost. @rnniki sprz]. pzegmdy ma budowę Istotagqbczasta $].eżnego b}.kształfu regu.l. jak ma to miejscew pŹ]'padku Zdjęć zębouych (Ryc' 5.Ifi w strukturę gąbczastej' kości Badarie przebiegu. . ZĘBoDoŁo[]EGo Na jak zańMo części miękkich (dfĘseł). podlegatakze polączenieszkliwnocęrnentG ie Jego obrazmoźć ualdóconypopnez występu./bila/ębodołu liniin\ Lień olal7ajqq lo korzeń zęba.5. E xonznŃ' Na podstavie zdjęcia ocerrićmozna (mierzy sĘ ją od ksztdt koEenia oraf jego dłueość sze1tu koIzeniado poĘczeniaszkliwnotementowe.ojowi statru zapa]nego przlzębia.5'5Pomiary dokonane zdję.}Tost.ypeŁrienia po\Ą. mniej dla wie $yglądu istoty gąbczastejmożrrawnioskować o osteopolozie. Moż|iwości oceny radio|ogiczne| w periodontologii Na zdjęciu rcnĘenortskim \tTostka zębodołowego o. moźna po.Pozostała \ĄYchi ta jej część część' rzutująca się na koźenie zęMW pozostajenreM.rie ocenie o(cnd 8lebokoś( i kies/oneL dZi. go).a obrazkości stajesię przepuszczalny prcmieni ńg' Na podsta. bowejodpolviada blaszcezbiĘ zębodołu blaszce oraz (linijnycień na bĘe.| utedy dużo ją tomo8rumu ńekza.co 'naoenie w diagnuowaniuzespołów endo. zbitejprzegtodymiędA'1Łębo$'ej gu kostn}trn międzysąsiednimizębami). l kość .hipercementozyzmianw oko|icach ńfkacji oraf Zapal. i /eboMej podś|a$a rddjo|ogi( /ne8oro/pozndni.ve.. ocenie podlega też Śosunek części ze\Ą.}trowpj.di pd( . La dokonlT.Janiu ienLd.ające rozi\. ne U osób młodychsiatka ta ma €rube oczka.€nie podlegają: t tlGn]ri t\ła.tki po Przewlelde zapa|enie U Ryc.r kie komputerowegoprzetwarzania obmzu. w podlegaocenie.r'f j (GENDEX)' row€ obecnie możliwejest także iłykonanie zdjęcia panIomogra|]c7np8o $ Mel\ii .z dngiej strony Fzecho.

U osób mtodych ozębnaprzy szyjce oraz przy !ńeŹchołku możebyćposferzona.0M. prżeglody mię.l7 5. Zębowej) łączqsię ze sobą hvożqc \tlTaŹIrre znaczonyo ostr}łnhzegu zewnętEn}m Ęt. jest pońWn}'.nia2. szpary ozębno. Wnioskowanie w pen'nych oraz szpary ozęb..ia.1s 3.6 Oblaz rentge novvskizdrow€go pżFt Dobrzeua. b/la|fu kor/Pnia uC|awienia jego przekrcju. cnT. międzykIawędzĘkości s odległość dzpębowej a połqczeńem szk]iwnGcemento.az iego cednmi: pr4uębiachant.h ia|o linjinc pęeia(nienie nrzebie8dia.ĄN'flZ'I.5. b Kierunekniszczeniakości zapa|€niach pEya fębia brzeźnego.radiologiczne Badanie na widocznajest 1łlszperr..vy' Ryc.Warde nie dziąsła da się uwidocznić obejrnujqcyclr zapa]nych Ryc. zamkniętegowielżchołka ( o moie sugercwa. przlpadkach na podsta\Ą'ie szerokości nej możebyć ątpliwe. jest Wraźnie zaznacŻona m Z nie) btaszkaZbitabrzeguzębodołu blaszĘ zbitą gómego brzegupizegrody międz}zębolvej. 5unl rapatnepn.\łatla pne8rody międzluębowej ści w zakrcsie oblazu do stfukfuIy kostnej otaczają. roz1zedze. radjolo8jcml \\ obĘbielkanekt\t6 tó. Szerokość \\'ej Zaleł jednak takze od innych cz]''nnikóu od cn /ębarl rębodole. i B obie blaszki zbite (zębodołu przegrodymiędzy. wT'mnie jest większaniż2 rnm' $ obĘbiP kośrigqbcras|ej m slnrldura 8ómei(7e. blaszki zbitej zębodołu.39mm) w zależ.. blaszką zbiĘ zębodofua kostniwem zęba.5'8a. ta}że uwagęobecność bIzegi uy. od ozębnajest poszerzona.5.2.ębodofupŻ* grodyrniędłzębowq oraz kąta zaokrąg|eni€ ich poią W Ry.'zębiawierz. pod ST. i szek zbit'th. bia b'zeżnego' znaaone bla'k zbite zę.IxIK sPRZr'J^JĄcERozwoJolvl mozliwa na mdiogramie'St ktura kostnaprz}zębia jed}nie na pra\'r'idłowo uykonanFn jest do ocely Cdv patien| nie ma zmiarr ldjęciu\ĄewnaLv\stnlm. fmia.7Poaqtkola/e W ny zapa|ne pzyzębiu b|a Niszaenie brzeźn}. Konieczra jest wtedy dokładnaocena chołkowego.rs.1eryZqje następujqqtni się (jako Linijne zaoenre. RyC. ob]az ńg zdrowego przyzębia brzeżnego Na zdjęciu IĘ możemyjed5nie o€niać ele-rnenty zęba.rozĘs]{o\\Aozębna e rdję. gąbaaśej' t.l4.PA]-NEGo wśródnich na]eżybrać a kamienia poddziąsłouego. pomiędzy od szyjki Zębado wierzchołkakorzenia.poziomy b piono\. jestjednakowej szemkości i noś(i wieku' \Ą okr\ie njcu|omnwane8o fue.9 fmiany zapalne z w przyzębiu bEeźnimprze Wagą ubikóWpofiomych' 70 .l6.w zębachdojŹałychozębna (0.13. prawid|owa śruk' bodołu. nieprawidłorlolr5'konane (nawisające) protetycznych' Diagnostyka Ech pehień i koron zmian jest moż|iwajedlmie pny powierzchniach stycznych.rn.Zmian podparriakostnegoomz tl€nłi t.5. obr. korzeniabez ognisk o charakterze cej do]nączęść (Ryc.6). za.rraiśoty .

. obu blaszek zbiq'ch (zębodofui pże$ody mię..wq ocenykienn' do l ntrq. w I ubltki poziome (osteolizapozioma).l0a. hfech lub cztelech ścian. jpd}nje nd bach zapa1nych pfzJzębia są pmcesem osteo|itycz.5.\Ą!qnfustnych(zębowT/chzgfzowo.. l ńżnego stopnia zniszcfenie blaszek kościzbitej l]bltli po. niszczerria !o'I kości jest lub punlty połącleniaszldi\Ą'a cemmtu W prz5. d).8).lvielokorzenio\.laateru.Badanie radiologiczne ffi RyC'5. b.kostnegoi tZWzębówzawieszonych po. zdjęciachwe.lla.obserwujemy wtedy obraz \a zdjęciustwierdzamywówczas: .j' /drót\no oĘaĄi( zlrej.16..twielrl/i. a ObjaBJ' w zaalvansowanlm stanie zapalnlm je powieżchnię języko\Ą'ą pżedsion]<ową.9).}Tostka zębodołowcgo kierunku u' l zmiany o chankerze ub}tków w obĘbie furkacji poziomJĄni piono.na( poslępująrobniianie /Jjq e będacejzewnętĘnąbalieĘ kości blaszki zbiĘ brze€u $]'Tostkazębodołowegoobnażanie i korzeni zębodołublaszkizbiĘ przegmdymiędzyzębowej. do wierzchołka korzenia. (l(ążuje się z nią)' struktur kosln\(h moiru . wietrzLl(ang.]m cechujesię dużpn polimor. e miseękowate' B objawy radio|ogiczne obrębie w fuóch sąsiednichzębowNiszczeniepońome \Ą55tę. c.lt.l9.lr FURKł( JI KoRZE\t Nai|eplPj wi.' d trojkątn€. ry ozębneji naz}'!va je kieszonl{ami kostnJ[ni. zębów. pźy l obniżeńe brzegu wymstka zebodoło!. n}'mpolegając}m całko\Ą'itrm i na zniszzeniu kości skrzydłouydr)(Ryc'5'7)' obserwujemywtedy] jeiczĘsLi jdk i nieoĘani.vych.padku nia łącząca i zębówtójko.\Ą. d)' Mogq ny bMe8u\'lyrostkazębodotowego' one dotj'czyć dwóch.zn.l8.gdyjegobŹegjest do tej linii ńłnole' przyzębia g\ Gdy rratomiast bżeg nisz&enia kostnegotwotł' objawypoczątkowe świadczqce o staniezapa]n]'rn to taki bp osteolĘ nauyĄŹmypionoiĄF lub Ęt(} pŹpębia brzeżne8o toczącego już w obĘbie \łym (Ą/c' 5. (poziomego pionoi. I ubltki pionowe (osteolizapionowa).tek. w Najczęściej obserwujemykształb' tójkątne. b.vego) Ii. wyrostka zębodolowego przebiegu w zapa|eń puJewówQas.cementowego' znanie ilu ścian dotyczyub}. się dfyzębowej) miejscu ich połączenia.bitki poziomei pionowePodsta. i l zatarcie ostrości (zaokĘglenie) kqta połączeua miast niszcu enie kości strony gómej części od szpa.20 l osteoporozę brzeżllq' t'. lub Gdy lv miarę rozwoju procesu zapa]negodochodzi do $ ubyku r 71pro\ pnebiegaai iennlm niszczenie <lalszego niszczenia stluktur kostnych pż}uębia. 5. łuko. zębów (Ryc.|0a{ Ubytki pionowe w kości: ó..zeniołT'ch furkacjajest 71 . poszerzeniegómej części l szpaly ozębnejod stlo.'iomp o.halg in dir) (Ryc.Lrb]tki poziomei pionoweW cholc się z tą linią mniejszylubwiękzy Ęt. takżecfy obejmu. b' c.ve8o ponad c4tn Dle jest moż|iwe podstawic zdjęcia rcZpo' na 3 mm od połączenia szkli$'no.Ub]'tki pionowe oznaczająnato. doczne są fuIkacje zębów dwukoŹeniowYch. Niszczenie \Ą. we miseczkowatei linijne (Ryc.s. fizmem.

5.12a b). zniszczeniekości dan}'rn na obsfarze.W w dJobnychnaczJĄiachpowoduje. do uwidocznienia. co w obmziel€ntgeno\'vskim \tidocale jest jako (Rlr. czyli stanem zapaLtlrm nlm z korzeni.fłogi 7Z .rkacji nie dochodzące ni pzez ciągtość drogqkanali. zwiększonq przejnystość. w d Klffia 1 przyjed.r2a i b zmiany ŻenizębóW t|zonoĘ(h' Ryc. leżące osteoporozabrzegówkostnychjest spowodowa.|o subipkĘMa' Pre\ĄJż'njF zębia w szcz]. w :.5'13aib osteoporcldb?e/na . pozostałe plze8lód międf]zęboilych może .vite plz]])aalkuosteolizy. ' oznaczaniszczenie kości fulkacji na pełnybrak. całko!. jpdnot ub]'tekkostny (nawyloD' śWitujqcy że kvi Zmiany w firkacji mogąbyćjednak rrie Ęlko po' przepł}'. diagnos$ka jest jużhudniejsza2'l3'ld]6.W.2r ne' Kość na. q d w kztaiciekrateru kostrego (niszoenie cztereÓ ścian dochodfące wież.] Klasa 3 /e(nje /mniPiszon} a l. obEzie rtg rlych prz]zębianie sq $ykorzystJwane. W ma to miejsce w oneolityane obrębie w furlęcji ko Ryc'5.yronkd fębodolowego' lozĘedze'rienrukury kośln(. . stanu zapalnegodziąseł do przeciwle€lego koŹenia. b.to ostcołiza flrkacji hlt\ła&ającapże' ków nacz5niowych do stluktul kostnych' Prfc.obejmujezmiany niszczqce pŹestrze.ale takżewermqtrzzębowe.Za rzadziejniż ("anik kostny) w przegmdach w chorcbie przJzębiajest obsenmrłana ffi osrnoponozrt jej ocenajest objawystanu Zapalnego'a międzlzębotych. plzrzębia.i ona u Ęłnpl"}Tadkuq\Trikiem sie s/Przenid powieŹchni f.loshfieńZić rozrzedzeniestn <tu.s. na M Klasa 2 2/3 jednak Jp. W przewlekb'm zapaleniu przy. nych. polzeEenie kamłenia nazębnego' szpar ozębn€ j . i jako objawńg roafedzenie strukhrrv osteoporo.rie'ówny b"eg M. cji)' a tałżena zmniejszeniu ]iczbybeleczek kost.5'13ai b). nie jej zu. na lokalnyrni czl.nnikami. do chołka korfenia)' obraz żw zębóW fawie'onych w po najczęściej zasłoniętapnez hzeci korZeń i trudna sbvierdzamy (w przwadku zaniku) mzEedzenie jej ale kości. Nie iest to jednak ry Istniejq dokładniejsze jak zy (naprzykładdens]tometia' ale w stanachzapal. chodzeniaprzpębnego.NicniP |yth okoliĆ.radiol Badanie Ryc. metody oceny osteoporc. musi utracić około307o gEmie można b!. /ę. obszane nie więksą'm niż2 mm.tedy nieuwapnionajest kościqosteoporotycz. . co naz!'$amy zanikiem.1]}J Ubytki pionovve a. żebyna rcntgeno' rra odwapnieniu kośĆi(zmniejszeniu mineraliza. dostarczaniewapniado kości go i . jest bardzo ograruczo. a nie czjnnikami ogólnoustrojoiq''Ini..tach $stępuie ona $ystępowaćobjawosteoporozybŹeżnej'Polega on w zaostzonej postacichoroby (Ryc. Kość wapnia.

tuiesię ne. W 7a]cżośtod |dinicznego nia(jężko. rmniei. b' c z. W ĘrchpEJpadkach jest teżzjawiskiem roznia się trzy typy zapaleń przJzębia: po]ecreniu.dlatego objaw (Ą7c'5'14b c' 5'15).h b|aszkach fbitych zębodołu i przegrody'niędf}zębowej' 73 .7 mm)' czy cfa się pionowautrata kości poziome8o.14a. qliska zniszczeókości dos'czątylko ogrŹniczonego kaqiiAAP z 1999r) ' k&e zastąpiły grupęwczesnych tt6zanl \ĄltDstkai sq \ł obĘbie jednej lub dwóch zapaleń przlzębia \4ystępujących lu<lzimłodych. ne 8 mm i \rrięcej)'2.rh dlatego i jest badaniekaźdego indywidua]nie.13'16.20 fDzioma2s. gd!1z to zmiany którc histopatologiĆz. n i stop i tom aniu.22'25'24 piono\r'fa wę długości korzenia. \Ą}Taźna utrata = osteopomza.5.blak podłoza są kostnegopźek€cza polo. . ten jest niespec]'fieny osteoporoza brze8ó1v.15 P|z€ r ylekly charakter procesuzapa|nego.u1o*i..18. ka zębodołowego nie .ratcru i 66ęj..ladkach klinicznych nie jest też\łskaznikiemstopnia zoajdujeto potwiedzenie.poczarnarle_ brzegi przp*lTostka Zębodoto\łego osteopolozq bŹeżn4 z mogąo faostzonej fazie choroby a gład.*zoi zębowtral.s zęba Nieregulame zarysy.la. Ryc. rakter prccsu fapa|n€go ni€.5. w w stosunle do umiant]pu niszczeniapionowego (kieszonki 6.a]. kości obĘzie ftg (ldino\aate w kieszon]<i r nis/rzpnie ko(ci osleoliza.\ł}Tost. l Lekkie radiologicznie utrata kościod l/4-1l5 gdyz d]n!mi U\lępuiP odwra' jacy się obrzęk przytraca prawidłową praę drob glównie pozio. I ciężkie.E Badanie radiologiczne Ryc. ńwry brz€g ''{'yrostxa zębodo|o l'l/€go.stkichzęMW ale mogąteż lń s|łąć &tygyć rylko zębowhzonorĄ5(hi sie(zĘrlr.Prłzębie wokółńźnych zębowmoze ńzne rrasileniezmian patologicznj. wygladzony o zaznaczony. jest to jedrrak i Nie dowódpew. przy na ldadpionowa. rostka zębodo|owego róWny. a obrazIentgenowskilly'glqdabar{zo podobnie uogó]rioĄł Rozległe mjszczerria pr4zębia' kości obserwo do lmian \apve\^|ekĄm zapaleniu gtlzaszczękimogąsię8ać na zdjęciach oko]icy w do pozjomu dlra zatoki sz@ękowej'2]3.(Ą .Dlz€g Wy. dfueo<(i Loftenia o cham]<IeŹe .r6 stan Zaawansowania znian w przJzębiupo\ĄTuen opisanymdiologicunie oddrielnielv stosunl<u do iĘo zęba. Nie porvirmosię uż}'r\ać telTlinu zanik kostny Do poziomegoniszczeniakości obrazieltg dolą. zęba' l.ostżony ch.dd$anŚnlaanja stanu fapa]ne8o nie pod]e8a i moni.immunologicz.26 W zapaleniupffJĘbia dorodychnniany mogqdt> E pEyzębia Agreswne zapa|enie większości $'są. Jeż'e]i Jest to grupachońb zapaln}rhpr4zębia (wg}dasJfi. l zalik kości przyĘb.tuje jako prrxesmiejscolry w t'm nrłodzieńcze się zapa]enieprzyzębia'U podłoża ub1tkikości dotyczą całego obrłr}du czyli są tych chońb lezącą'nniki genetyczno. nie odpowiadajq osteolifie. a zatem i prawidłowe nych naczyń lawionośnych m}łn (kieszonłi prz}zębneŁ5 rnm)r'apnia do kości. UMd poziomei pionowe' Nie mieży się stopniazaawansowania osteopolc ki' ńwny zarys o przewlek\tn chamlterze procesu zy w pfZegrodachmiędzylębohych. dostarczanie l ŚIednie utrata koścido 1/zdfugości korzerua. u iaĄ to zmianyte t.ny gdyż we wszystkichpż].

5'l?)' W cią8uki]kx lat prfebiegrltego &c. plfetoki.\łypoziomyub}tek wlekł}.ch.e najcfęściej obseńWjemy na pc wieżcbniach p.eś ' W ].ażd}Ąn nje cz].długość kamłó$l .vdzĘda \Ąlglądają zdmwe'lv pzlpadko$]łn badaniu raclio]ogiczn]. lub oba te pmcesy mogq rozwinqćsię niezalez.mi.ji (brzeg się) Wmstka uygład-za ' W a$esywn}mZapale.ok}ma1n}.]iczbękorzeni i kanałó\ .5.fnjany wu dilarąolja. zmiany w fu*aqji korzeni mogą być jak więcpochodzenia wewnęhznego.a tal./akl7}\vie kor/eni' nia E Patologiezębów: . neniowe8o i komory zęba.d. Zmiany w obrazieńg pieNszych zębów trzonowYch mogą dotycz. . łegouzębienia(rvpostaciuogó]nionej).r'ć tr'lko i (lub)zębówsiecznych(postać zloka]Do\t€na) lub ca. Ryc. h.pie zapa]eniafazwyczajmiseczkowaty i łuko$'al].em!.nętrzną i we\Ą.W innych plzwadkach stan zapa]nyw pżylębiu przez kanałydodatkowe bżeżn]'mmożesię szerZyć lub dmbne szczelinyzłamańw kerun]<ukanałuko.l .tlętlzn4). zloka]izc W postaciobseNujemy chaĘkteĘstycznyobmz lvanej mdiologiczny postacitzw lustrzanychodbićuszko w dzeń kostn}'chna powierzcbniachstycznychpo obu stronachłuku\t5. go.5. no('.radiologiczne Badanie Ryc.l.mi Ptiologi'l]l}mi a ClopniAm Zniszclc ia pżJ"lębia. kanató!'' bocz. Niekiedy zespołyendo" perio mogąmieć pochodzeniez obutych Źródeł jed. rapid.iacub]tek kości \łyostka zębodołowe.tkiĘto\t.m' s4óko postępuje i kości c'j''c' 5'16ai b)' obse$ujemy okresyzaostŹeń Ir PrP8uldm\ $!'n]stka bI"pA lębodołol"ego' i r.Tra od leczenia endodontycfnegoi pod t]'an się kątem lależy mzpatlf$ać Zdjęciercntgenowskc' Na zdjęciu oceńam}'i * Elemenry budouy zęba: . lokalizacjęotlvoruwierzchołkolvego. cę flrkacji. . nia.żeZajmować okoli.próchniĆęi jej sto$mek do miazgi' . zapa]nezmiany okołowieżcholkowe' . pląfębia doi]dych biak jest zalezności niu międąv ( miPjslo\\'J.IesoĘcję korzcni (ze\Ą./djpLiłh ip.rczmiafy komóĄ . pŹy ujściukanału koźeniowego.17 obtó/ ldd|o|ogEny tsw |Ln|z.l3'l{l6. gdy Tludno jest wtedyje odróżnić. nie od siebie.16ai b Agres)'wne rapalenie p|zyfębiabreźnego'a zmianyz|G pEy siekaaachW szaęce kalizowane ub}łk pionorĄ/q zmianyuogó| b Jednak drnamiła zmian.n.t Lillv rd^ wieLsrani/ r zapaleniuprz'piono.. tę podparda kostnego'Iśztahub]'tków pionowYch jest w lłm Ę.złamania. da.ostka zębodołowego szcfęki i (lub) żuch\ł.m mozna strvierdzićgłęboki ubltek pionowyi poszetenie szparyozębnej' L]b].\. nyrh i dodalkow1Li |ąL sięue zmianań pny.2?'28 choroby przyzębia związane z chorobamimiazgi (zespolyendo-perio) jak Zańuno chomby prz}uębia. i chomby miafgt mogąbl'ćpzycz]'ną. zapaleniaobsenrujemyw obĘfie rtg całkowitą utra.Prcces chombowyrv zespoleendo-peńo możezaczlnaćsĘ rvprz}zębiuwieżchołkoł}m. pr}pailku / mian.clcsn}mstadiumchomb!ł we jak gd. którc obscfuujemy na . dotyczązębówze stanem zapa]nymmiazgi.zęk) shemai . i pŹ]'zębnego.nyclodbicpo (|ub stronjepraweji ełł€j żuch!ły sz. r1i Zębn].miĄ nnik.a talże skutkiem tegoschoŹe. perforację.

29. w okoJicy wierzchołka część omz \ł]aaźne ub]tki eek i blaszkę zbĘ zębodołu pionowe i poziome w pruegrodziemiędz}zębowej danego zęba.!wch granulocJtóW zespół chediaka. a poŹniej sta\d|.20). i 75 . p. o charakterze kaau leczon). (ale nie w każd}m plz}pa. lie gulamP. Higashiego.rn zapa]eniu pz}zębia z dodatko$1mi cechami cha. je.wot.31 Zmiany pzyz$i'r w Ryc. ze mniej lub bantziej ogt'aniczonego.]zeńa miazgowe.lku).którc dajq ldiniczne obselwowane obja$y zmiany w prĄzębiu brzeżn}tn Ędiologiczne sa podobnedo mian w pnewlek\. 13.30. podstawowesq takie same. 9).lją teżplfy irnych zębach.5. procesy Gdy głębokiepionowe ubJ. moż:na uwidocznić na zdjęciu rtg fachowanych bele.Tnacji dostarcza nam także obraz innych zębów'Jeżeli zmiany zapalne plzyzę.enłujem} górnej cĘściszparTozębnej. /la. Prowaduito do suybkej destrukcji \łyrostkazę.to Śugerujemy pocho.W ńżnico\'raniubierzemy pod uwagęzłama. piooo$eo niPrc. można uwidotzni(\Zclelin) pionow€ . Róźnicapolegagłówniena plue. ujścieprzetoki znajduje się a w obĘbie keszonłi dziąsłowej. .tk poziome i pionowe) łystę.gMałtown].aniszczenie kościpod postacia ubJ'tków pozio. dzenie przpębne procesu. jq z ciężkimi uszkodfeniami przlzębia .ffi radiologiczne Badanie p Zmiany w plzlfębiu brzeżnJm: .zq się pro(e5} nisrrrenia Lo<Lin gómej l lę(.l9Zmiany zabutzeniaogÓ|noustrojowe W przebieguchońb ogóInych. rakterysb. bia hzeżnego (ub]. Medy ubJ''tki cial b ob.fespół Papi]lonai l€fe\Te'a) przebiega. Infol. bodołowego utraty zębów (Ryc' 5.W białacz. sie $adzi do Mómego uszkodzeniaprzFębia' Na zdję. na. furkacji. w . \\ pl7)padku zaoslr/Pn dorhodzido Jrenaiu !'!vsie' a ku śródzębnego. cY i dzając do kieszonki ó'.16.i gpary ozębneji okołowierzchołko\'r'o.r'iekgutaperkoi. się' E łączą povr'stają ' iąceaj do wiepcholka korrenia 1R5l 5' |8a i b.duż}rni ubl.Tainego zdafla sIę.tkarrlipoziom}'rnii pionowlmriobsemowanlrnl na zdjęciachrctrtgeno\j{skich' zespole Papillona W i IćfelTe'a w obĘbie pr'J'uębiapoczątkovr'o zębów nJerrny.5.tki się. b.5'18b Znisz@ona próchniczo korona' |ączą Zmiany przyzębiu w bźeźnym prry ośeo|ityar}łni sięzezmianami Ryc.rn mdodontllfnie. ob<erwuie niere.Inał rozshfygająceznaczeniebędz ie we. biegu klinicznjąrr'częstociężkim. ponadto i w przyzębiu brzeżnym i wierfchotko.poszeEenie szparyozębnej' Jeże]izmiany obsenwje się tylko przy jedn}'rn iĆh zębie' możeto sugerc. niekiedy w okoli. mych i pionowych. duży( roniJńu ub}'tkiporiome b ipionowe. Nigeenie kołi od sironyprzyzi i '^.iełfcho|kow€go' biab2eźnego zrnianytypu endcp€fio' Ryc.m. lub Najczęściej ie piolowe (całkowite częściowe). Zawsze miazgi' w Ę'poiłych miało badanie ż}'\'r'otności plz]Dad]€ch pielwotnego pocho. Jeśli nie prz}zębne.Wać pochodzeniemiaz8o. ono Zębówleczonych endodonryczńe lub obraz rtg możebyć wtedy zIóżnico.niszczenie kości fulkadi kożeni.czn]'Tni.h.vy pźeśle" ją ażclorrierzńot|a' cz}TmJpn"lola Śpryjd d'tir gromadzeniu nh4kj podd7iqs]owPj' klorŹ prc. Chom. 8ulamych brzegach\^r pochodzeniezmiarrjest natomiast pier. tomiast obja\Ąy by układowe defekem eianulocltóvl (zespól leni z . go rr okolicy oko|owierÓolko\Ąej oblerwuieml przeiasnienia ubJlpk kostn) M poslaLit\:. PEetokę można uwidoczńć \łprcwa.18a prry endo. niezależńe od siebie w zmianach połączonych. .peńo sie.

a !Mpd}podobne /mianJ wirrnarl5mosić ltysokości żuchwy pozromle na ]/6na poziomie zębów przewle. W nadcz}'mości pźy' powodubraku w]. osteopomzyogólnoustrojowej(czyli zariku kostne. kach dochodzido nacieków w ozębneji w kościlly.24 \ĄłTostków Podobny$'p\Ąv na przy. szych.zębiubźeżnm.osteopomzaza]icza do czj'rmikówr5zykawy.terystyczned]a osteopomzy ogól.kości(poziomei pionowe).20.21): I obńżenie !.lległości wujemy osteopomzękościpod postaciąjej zwięk.22a. co na przegmdac.v]Tostka paufalnąa ZrrniejszeŃem 8ęstości fębodo. ne sąna zdjęciach figjako lacienieniańznego kztaŁ . tomograficr€rafiotrych są następujqce(Ryc.5. stępują rylko w plzegmdach'a]etakzew pozosta.vać się Kamień nazębĄy67c' 5.u których z racji wieku należy spodzie\. ciach mzne. nie żuchuyi szczęki oraz w innych ko.usta(zego obja$5r W wy. ny są odwraca]nei doryczątylko pze$ód. powinien być na poziomie rh odległości czę.20 Zmie strojoła (zanik staftzy) jest zupełnieinnj/m p. w pŹ].Taźnego z mz8laniczer a na be.21Ob łolvegoi orrr sŹrmJrm nasileńem destrukcji kości jego zapaleń' w przebiegu porozy ogol Cechy chaĘ]. no teżścisły zwiqzekmiędzyosteopolozaposhneno. często oba schorzeniapŹebiegaj4jednocześnie.1'l'u'la. t zmiany w położeniu otworu bńdkorvego' który W niedobofzewitamin c i D na fdjęciach obsel.16'22. niu miejscoilych cz]aników uazorłych' któle mogą często dochodzido sekwestracji.2. niem się ścieńcfałych odwapnionychbeleczek i mstka zębodołowego manifestujacychsię na zdję.oce sem niż osteopomzabżeżna1vpżebiegu zapaleń przyzębia.Ifeniem struLtury kostnej i osteolizą I brak uwidocznieniazarysu kanałużuchwy.co spowodo\łane zapada. Badania rcntgenowskie pomaśają mzpozna\{a. podstawnejtrzonu żuchwy ści oraz plzedniego szonej przeziemości' niedocz]Turości W od gómego zarysu części zębodołowejJest to plata pzysadki stwierdzamyosteolizębrzególv ko. kostnych.23. noustrojowejobseNowane na zdjęciachpantomo.5.i..i:.2. stwiel{Zo. tarczyc obsemuje się osteoporozęi osteolifę kości leczki kostne pE]pominajqce sieć.W po utraĘ. nie sporyka.'"q powodować powstanie ognisk niszczenia kości Chorobyprr1zębiawystępujQ eęścieju ludzi star. c) Jego złogi b. Ryc. \Ą h biegających osteoporoą'ogó]noustrojowej bez zmia. Mieiscoweczynnikiurazowe W ZespoleAIDS obselwuje się z kolei dużetem. r/s i breżn}Ąn Ze. dzi do po$Śtania głębokichub1tk(w pionowych. się przyzębia. Ębodoło\'vychzębie majązabunenia hormonów płcio\.osteopoicza ogó]nou' st ienia choroby Ryc.5. . od 2/3o. w imych oko]icach szczęki i żuchw W Zębówtźono.\łyctrokoło i kł1mzapaleniuprzJzębiabneżnegotych zmian się pŹedtI]Zonouych. . widocf.lr naciekowqw międz]u i vę\ma odwapnieńe jego ścian.lYsokości w]'1!stka Zębodołowego jest o gładkimbrzegu. pE}padku zanik.ll aadanie radiologiczne go). jedrrak obja\Ą' niepe$'ny ze względurla odmiany 5' i wwoslkn$ zebodolow1Ó i lemcnfu LorzPniG Meso'Podobne /mian\ t\Ą5tepuia niPdo{ \^ /}Tmo(i l obrazkości gqbczastej Wgląda jak matowe szldo tarczycy i po t!1€idel1omii.ale nie docho.lolo$al7ys. ębo\aych w okc licy wievchołków korzen| Zmianom w pr4zębiu I ściFn' Zenieis|o|y /bi|citżonuźuLhtq' ldorapo.]3.!.!ych. łcI częściach 5(iań lr organi/mie' rapaleniar pryzębiapne.

pokazująstao plz]zębia. c]' b. iach rentgenowskich przy prawicllow nyo pracach ploteĘ'cznych obserwuje się pre Ryc.r. mostów na zdjęciach powinny mieć ' bezstopniowe p.fylegania jest możliwa na zdjęciach p. chalaktery.24Korona 77 .ocena do. b.22a. urazowego) Nawisajqcebrzegi q1ełnień ob.tkii sa przycątą miejscouych ą resoĘcję kolżeni zęból\'' zapalnych'Najczęściej objawiasię to posze.5. hry ldinicznie rozpoznan5rnurazie zg4zowlm radiologicznierozpoznajemy: (tzltl węzty umzowe chaIaktelYstyczne dla ii: miejscoweposzeżenie szparyozębnej.V]łnogi W stosunku do tkanek okołozębowych.5. na zdjęciach rentgenowskichspnyjają in fniszczenie kości (głó\. muszą być i pmwidłowejo]duzji i atrauma. się fii cyfrowej(Ryc.J. z Wielkości prz}zębiabEeżnegopm$.b.lkoweprzyleganiebŹezIre ścisłe. kierunłują leczenie k1óre musi być wtedy skojaizofle z pe.5. kor.cz. ści w przegrodac. pionow€). Wypeinienia tżonowcach sprzyjające zmianfapalnych' fu Wstępującena polvieEcbniach Ębów (pierście.onyi wkładóww okoJicy sryjki zęba. twu ostrogi)'Rozpoznaniete. \t5'konane pŹed leczeniem prcteĘ.adfi do utraĘvkG szparf ozębneji różnej ub}tkami leniem (Ąc' 5'25a.ltmiędłzębowych. pży pog|ębianiu Ryc. !tcwDąh7usInJ' b kon\aPnljonJ]nJ.il Badanie radiologiczne Ryc. grudkowate' jest czJ'nnika&ażnĘcego uż]teczne 80 miejsco\łego poloże.:u dziąseł' i(Bolae tlTpe.zejściena powierzchnię W przJ'padku protez jednozębowch' ńżnego typu Wk]Iadów korcn.Inieniezęhiw i uzupełnienia oraz ilne niepmwidło\łe kontakty gła.24). diagnostycmiew pizwadku poddzĘsłowego lia kamienia przy stwierdzonFn ldinica e dułtn Órzęl. E Zniszczenieblaszki zbiĘ zębodołu.Nawisajqce'.lkie'bezscho.vnie iu się płl. h (możrra służyć lupą) i \łykonanychza pomocq radiogta.c Ziogi ksztany.2]a' c '. Uraz zgl]zo$y w połaczeniu pnewlek\tn zapa. \.5. ńowate. kładnego p.

skocenie ko.zmieźyćzmiany w przy.które \'r' obraziertg jak po\Ą}.Sk.20 b7e9u !łvloslkd /ębodoio.Reteitschaka.yszy im stan zapa]ny(czyli ' nieńlĄność brzegów i osteopomzanie \ł}stępują) z patologii należy1\ł'rnienić tzvł pe.lko stosc zębodolowego.l. sze uErtościoznacuaj4obniżeniebrzegu \ł]'mstka Metoda ta obemie jest rza. ten ne za pomocamdiografiicf. hzegil Wmstka Zębo Merzy się poziom obniżenia po stmńe mezja]neji d}śtalnej. t]b}tek poziomy możebyćwiększy lub mniejszy (niewielki poziomy ubfiek należytm]dowaćjako do nol. serwujemywtedy ich coftrięciepo lóczeniu zacho. 78 . pomiary \łykon}'wa.2-1 mm rccznie. obrazu.tek 3.Yynikający zniekształ.32'33'3. Zdjęcie rentgeno$rskieunrre. menfu. teczność leczenia możnamier.r'mdnienia ozebnej i dorbo&i do przerr'rania kości cementotwóMej. a w latach na' stępnych0. od nych zębó\nl Utrata kości go obserwowana zdjęciachmożebyćod\anca]na' na Gdy jednak stan zapa|nyprzechodzi w przewlekły poc|łcza kostnegomoze byćzahamowa.\{ego tworzy się przy dan}anzębie ły.idch konie(lna iesl interuentja chirurgic la. zaleźna z€Iyzu urazowe.lviększenie leczenia.wego w wskaźniła waruntach prawidłowch 60 79%'Niż. i cz}Tności Na zdjęciu rtg obseń\ujemy wtedy rcsolpcję ce. gdlz umoż]iwiadokonanie doldadnych pomiańW PrZy implantach można stwierdzić na zdjęciach pozio. zębiui ocenićskuteczność pozlomyó rrlatwia laslo.lku dużychub]'tków obserwo.ffi Badanie radioloqiczne ub]'tki Ętowe i bardziejwierz./onki Lo<tne glębokości o żej5 mm.16.owanie or"enę ńlrlóu wskaźnika Engelbergela.rnę) W patologii implantów możedocho.|zić ' pionowychnadłamańkostnych.V}pay ją dokładne ' Wskaźnik po. wana'gdyż \. Ryc. wygĘdają kic\.uie Med} Zmiany rypu ro/red/pnia Śin|kturv kostncj i \ł]'Taine brzeżneub]'tki kostne wokół implantu' Zmiany te i mogą być częściowo odlv'raca]rre na zdjęciachob.| poziomychłf'rcstka Zębodołowego. regeneracja trwającego uazu mo8ąpowstać na' W w}łi|. szeniagtębokości jest dzoważny doldadnyzapisbadaniawstępnego' pomiarów kieszonek kostnych możnastoso' Do wać ćwieki gutapelkoue. a nawet zębiny po\aodujace jest nieo&qacalny W łyniku rzenia' P. WanyÓ na 7die. poIó\anylvane które /ębiabr/cżnego. Ltóre wulwadza się do zmianyw przyzębiubrzeżnym w przebiegu leczenia implantologicznego Leczenie implantologiczne ma ńrvnieź *p\ł na przyzębie brzeżne' Do oceny zmian nąjbaldziej pEydatna jest wtedy mdiografia cfiowa. my ubltek blfegu kostnego:w pietuszFn roku po \Ąszczepiemoże\!:mosić 1-2 rnm.Mańhalera @RI4) (Ryc' 5.5. obr"E ń8 poka.w:mikileczerria(zachouawczego chiruĘicz. nia ozrraczasię jako 0u' a szczJt korcny jało 100.l leczenia Monitorowanie Aby monitorowaćpostępanian zapalnychw kości czy Iub .udłużej rr.15. czyćpo.. nego) pacjenta z chorcbązapalnąpżyfębia na]eł przestrzegać zasadyżekoĘne zdjęciapowinnybyć pońunylv?|nej tech. lub cenia obmfu (wydhźenia skróceaia zęba).18. ale nie towar. ltalvczlm' w prz}la.Iramik Zr an w plzJzębiu moźna Wkorzlstać zdjęciawe*nątrzu. gdzie szcz}tkorze. milimetrG siatki z podziałka stne z zastosowaniem wq o skalibrormnejwielkości możnartedy ob|i. szczasię na specjalnejpodziałce.yć stopniem zmnie} kieszonekw ohazie ftg. stad bar. kostnybez ub}'tków raźny' Ęto$y (piono$y)ub}.25).'frowej fe zrłalaweliminormć Łlłąd r.25 ocendobni/enia ERM' Wegoza pomocq wskaźnik. \wkon}'wEne zastosowaniem z niki rcntgenowskiej' Do o€ny dl. wielkość doło. srycale są zwilaszcza cholkowo poszenone szpary oĘbnej poszczegól..oces ten Zgryzuuazo.iimplantitis' jest ze statremzapalnj'n przy.

y są prec]'fyjne dzięk kali. zrtyLh po /alub 79 .35. ie uysokościłlTrostka zębodołowego granicath mozliuos i biologi. znacznikowi Widocznemuna zdjęciu.2.18. tami' Następujeplżesunięcieobrazukieszonti ko.(i. m nie zawszesq widocznezłogikamienia rrazębne' go.o.ni Ę.@yli osteoporozę brzeżną. Za potltr.ostka zębodołowe gobezzabiegów chiruĘicznych. odtworzenie kośĆi na. Flrametry techniczne mogabyćre8ulo\łan€.36 ocena rcgenencji tkanek plfJ'zębia oraz ocma zabiegówchifurgiąnych na pżlzębiu skuteczności jest uła liona obecrie dzięki ztracznemu postępowi radiologiiq'frowej.a]e kieszonki dziqs]o\r're doczne.Można wtedy oznaczyć każdąz kieszonek inn1tn znacznikiem i uykonać zdjęcia rentgenowskiepod ńżn]. stępujetylko w pewnyĆh sranicach (Ry{' 5'26ai b)' o. liczkowej czy językowej' Podobna metoda sfuży w ndiologii do lokalizacji zębów zatrf}'rrlanych i ciał obcych' Metoda ta jest też obecnie rzadziej $Ykorzyst]\lana.o podstawie na zdjęciartg.13.hudowakostnauz}Śkala podczaszabiegów chinr" jest gicznych ocenionana podstawie zdjęćłykonr\'a.'Jkonaniem Zdjęcia.26.owa ub}'lku szk|iyfi o.20.ei w1 je't doNadnr pomiar g|ębol. a p?ed rabreqreml w b-3 miesiące zabiegu' widoenaodbudowa śruktury Po biegu) poprzez odbudowę kostną.Od 0-30o/o ubttLu masy kostnejZmiannie mozrra<renićwzroko \Ą. nych rozpoznań: & ubltki kostne od stronypoliczkoweji podniebien nej nakładające na cień zęba mogą pozostać się ruewidoczne.rkacjach korzeni mogąbyć zasłonię.39.26.20 Metoda q{rowego obrazowalia struktu jest ttostsza i sz}tsza niż konwencjonalne techdki ie' Pomia.ubltek rrasy kostnej.iłi Badanie radioIogiczne kieszonek przed r. tnrdności spEwiaja ub}tki kostne od str.26a i b ocena odbudov'ry konnej po lecreniuchi wsfoepu f hyd'oksyapaty.5.37. się na pozostajqniewi.16.38. stnej zależneod jej umiejscowieniapo stronie po. mincralia( ję i odbudot\ę ubeleLrkouania w miejscach. \Ą.40Jl Ograniczenia diagnostyki rentgenowskiei Meto.(grnenlol^€j konnqo) dobnElr Ryc. wedfug Dlch tedniką c}'frową Wzoru| odbudowa w mm konna oozabieou ---= \ostnei -l 00% t odbLdovw qlębokojć (odinii mieF. . które utrudniajądia8nostykęi mogq byćprzycz}nąMęd. wariu leczenia' Ma olra wiele ograniczeń.2.tu' fdjęcia ruĘianym f użyciem vry{onane sFletrE qlrovrym.'anie blżeg! \ł}Tostkana tło zęba.nttp t\}Ttikileczenja można urnać ie na zdjęciurĘ: dtworzenia blaszeł ZbiBch zębodołó\'r' i przegro' ja)' międ4zebotei'naslępuje mineralLa( ith Q tEz}mjĄvanie ilyrostka zębodolouego stałym na piomie' nie pogłebianie znian w obrazieftg się stabilny obraz).16. sionka i od stmny jamy ustnej ułaściwej często na zdjęciachlvidoczne jest wtedy podwójne Ęuto. a nie zawszemoma strdeldzić.20.Jest to tzw re. te pźef trzeci korzeń.Można też stoso\łać ó/r'ieki srcbme z podziałkq wtedy moźli' i \ajwie. p ostmpomzauwidoczrla się dopiem fow(zas' gdy nast@i 307.zie uprzednio stwierdzono ozrzedfenie stfuLtury kostnej. gd. paĘcyjna minela]izacja. PrcceŚ:yosteoliuysą w większości ńeod$'raca]ne i nie można uzyskać odbudowy $}:.ollypŹed.czy pmcesjest za(! stfon]1 czy w okresie klinicznegozłagodzenia ob jawóW y l}"an]<i miękkje'd-liaslol mo8duwidollni. B a[iany \v f. zdjęciu.la rcntgenowska oceny zmian w prz!'zębiu w przebiegu chorób zapalnych jest tylko metodą pomocniczą w ustalaniu mzpoznania i monitoro.

vadzenie xlasfjłacja prezento\.EoP) Wcześnie Występujqce przyfębia zapa|enie {earŁonsetperiodontlt.ia}v i'nq można wpd]u8 RamfioK|a A\ha / |979l'. lończł.zespolem Downa . ne z 1989 lokul' Nor'vypodział chorób przyzębia Dia€ sĘ po staĘnn}Tnprzeanalizo\Ąraniu danychuzy.oŁ. i procesówją powodujących.Princ€ton 1989' zawiefa ona fdaniem ucfonych wie1enieścisioścj' (adult pe.zespołem Papi||on.vanie systemów ]dasfikacyjnych. coy. nozę sta. Zapa|en przFębia dorosłych .cukrzycq l typu . pŹedstawia Tabela 6. na opinia ta była przedstawiona i pŹedyskutowana r. Diagnozowanie choroby prz1zębia powirrno wg Pagei Schroedem l9B2 r.|opnia.1Tazili temat chońb i stanów tkanek pżlzębia. Aby ustalić ogólne zar]sy i kĄteria' w których w uponądkowany sposób bada się etiologię.AIDS innymi i -ANUG) (acute 5. się od potwienLenia jej obecności.Le'evre .j (p/epubeftal a) przedpokwitaniowezapa|enie przyfębia periodontitisPP) . nasi]enia i roz]eg|ośl sce do 2001 k]asfikację chońb pŹ]zębia opraco. zapaleaie nie się 83 . rra wyodrębnienir waną przez swiatowe Walsztary Peńodontologicz.Wrzodziejqce zapalenie gingfultA dziqsel necrotizing ulceratlye przyzębia poddające |eczeniu 6.fikacji w podmioskanychpodczasbadaniaprzedmiotowego. od lamlecol/dsu opra(ollano l8' \Ąymienii ith ó\]QdemiePeńodonIo|ogi.zlokalizowane (rapidly pżebiegajqce Gwa|townie zapa|enie prfyfębia prog|essive periodonfifis RPP) pEyzębia zapa|enia związane chorobami f ukladowymi . i . ostle mańWiczo.iodont'tA AP) ie t.z roku 19861\'BVoz po.uogolntone . Periodoltologicznych w Stanach ZjednoczoZoĘanizo$'anych celu pzyjęcia ldaE. ol.zlokalifowane (juvenileperiodohtitis JP) b) mtodfieńczezapaleniep|zyzębia .Renata Górska Wprowadzenie choroby dziąseł Klasy|ikacia ptzyzęhia chotÓh choroby przrfębia Wadywrodzonelub nabyte wpi. ąrrarodowq glupę uczonych opinii.JeilcnjP ' chorobowv.y\.uogó|nione .2' 6 1 Kag'ńkźia cho|6bp|fyzębja.1999roku podczasMędzFarcdowych Warszta.'anaw t]m rozdfiale jest @afia na najnowszej. Amerukali. h.zaakceptowanejprfez mię. któĘ Zgodnie $. towegooraz badań dodatkorłych. Prensze Idasfikacje opracowali Mc Call i Box w 1925roku. gla i Cattabri8i olaz obowiąnjqcą w świecie Pol.Ę pod. i .. pato' logię i leczenie chorób niezbędne byłoi jest opra.

l Zlokalizowane.rych i.periodontaIne ś|uzówkowo.tikowa1e czyr1iki d7|Ęsel z uk|adem hormonalnymI a' zwiQzane po.tych/ a.tkę nazębnq: 1 zapaLenia Wywo|aWy|qcf przef ne nie dziqse| czynnlkow mlelsco\.chorób przyzębia KIasyfikacJa cznych 1999roku W Pe WarŚztatów odonio|og k z UproYcfona as!. b. przycf 4 N]eprawidłowe epyWędzide|e|y'mięśni' urazemfgryŹolvym zmianyW przyzębiu W}Ą'ołane 'I Pierwotny z9ryzowy. a pochodfenia 4 Zrniany ogiczne pato ulafowego' dziqse| od miej5c utratąprzy(zepu z W zaIeżnośCi rozk|adu (<30% I zlokalizowane miejsc). uraz 2 wtóńy u|azzg|yzawy' 84 .ych z nazębną dziąse| zwiqzane płytkq choroby p|}.witaniowe dllarel.dziąslowe Nieprawidłowości (podzia| Mi e|a]' 1 qe(e'je d7|ąs.a Wg 2 Blakdz ąsiazębodoiowego' 3 Plytki przedsionekjamy ustnej. bezinnych (fylr'\ow n eF(o\.7ef o9oIne: 2 cho. śluzóW|. pęcheżyca.wrf iejące odf chorobyprzyzębia ' MańWiczo'WrzodziejQce fapaIenledziąsei' 2 MańWiczo'Wrzodz]ejĘce pżyzębia' f apaIenie Ropniew prfyzębiu zespoły endo. rumeń Wieopostaciowry.rrycl^ b. a faburzenia toczeńrumieniowaty). (>30% 2 Uogó|nione miejsc)' od W za|eżności zaawansowania (cAL| mm)' 1 Łagodne 1-2 (cALi 2 Sfednio zaawansowane 3 4 mm).fikaciaM]ędfynarodo!^. 2 Uogó|nione' przyzębia hematoIogicznymi' 1 ZapaIen]a zWiązane z chorobami genetycznymi' prfyzębia Iub zwiqfanecholobami zespo|ami z 2 Zapa|enia W innych choróbsystemowych' 3 Zapaeniaprzyzębia przebiegu lVIańwiczo.oby nody. reakcje ergiczne.oWo-sIorne p|asIi. prryooeclosci p. (CAL 3 Zaawansowane >5 mm). zaPaLerie menstrLa(yinvrr' l 7apaIenIe dliqse| zwią7a1e (ykIerr cuktzycy' dziqse| przebiegu W choroby krwi: b' ZWiqzane z chorobami białaczek' W zapalenie dfiąsei przeb]egu cho|óbkn/'r'i' W przeb innych egu 3 choroby przez dziąsei mod}.fikowane lekiI zapa|en]e dziqse|' a' poLekowe rofrostowe dziąŚel' b' poIekoWe zapalenie 4 chorobydziqse| zaburzeniam odż}vvianiu' W modyfikowane nie chorobydziąseł zwiqzanez p|ytkqnazębną jamy 1 choroby qseł fwjqzaneinfekcjq ustnej' f dz qenetycznle' 2 cho|oby dziąsei uwarunkowane 3 objawy w cńoroo noustrojowych: ogo ozlałowe orzeoiegu (|iszaj pemf]goid.\.

"Vvcila.lo hamlle ryło$ jalo zapalenic W obecności4' jednegolub ry podgrupy pielwsz4 z nich stanowią zapalenia ne do brodawki lub brze8lrdziąsłowego plzyczeputącz.ti.2 zapalenie dziąse| \Ą]y Ryc. . po l. lelnieńa' Źle\łykonaneuzupełnienia stloczenia zębów spźyjać mogq odldadaruu i nazębnejna skutek utludnionego oczyszcza. nlm prłzębiu można schaĘ]<tel]u o. $upy' postaciąchońb dziasel Zapaleńe nazębną. a taLre lekami lub nicprawidlouym z kolei możewohlvaćna nasi]eniei czast|walua ' Nliejscowecz!'nniki' takie jak nawisajace protetycz.'lvołanych poziomiepEyczepu i a€dukowanej !\5'sokości kości p\tki nazębnej' Znalazły miejsce choroby cnością (aedukowane prz}uębie)' przel \ł]Ą'\ołdne spec\...ficz.|rębniono ane czte. Ryc.Ry!.afębnqpży przy?ęb|u' zredukowanym znaczeniediagnostyczne. rji) b). istniejącej już wcześniej z PLYTKĄ NAZĘBNĄ (Tabele6. z s}.nnikami miejsco.glżybyoraz choroby dziasełuwarunkowanege. pł].punuj41mi do odlJarlaniaph'I|ł nazcbnej:na.6. p\'tkq nazębnabez miejscowych wietuzębórqbez zmianyw położeniu uT'lvotane dziąseł czjmników tub z miejscouTmi człnnikami predy.Ta rów oo. ianiu' leczenia peńodontologicznego ustąpieniu stanu mnJ}ti-ko$€ n eZabur/eniami odŻur prfy stabiln}łn. tkar <owego Zapalenie dziqsełlwwołane pł]'tkąnazębnąjest $-laikiem interakcji pomiędzy bakteliami znajdu. pemfigoid.2 85 . niespeq.] cHoRoBYDzlĄsEŁ . objawówda]szej bez nych rcakcją alergicznąlub urazem.l jak w pŹ}'!a. z ldinicznąutratąprzyczepułącznotkankowego' jaki obseń\ujemyw następstlvieakĘ$. oddy. Uwaga powinnabyćskoncentrowanana !!ry.2).\ańt ba]deryjnego zapalenia ubaty prfyczepu'obja.żezapa]enie W ślvietle grupę stanowiq choroĘ dziqset mod1flko.nego sełmod5fikowanelekami. ostatniąchorobydziąseł to stan.. kolejną choroby dzią.. rji znajdującychsię w IĄtce nazębnejjest nącfę.5i 6.tka na) a komóIkami obronĄ'rni gospodaila. 6.\Ąaż moga Wo|ane one pt'. pnez chorcby skóme (liszaj. ponie. podfie]ili na dwie podstawowe Pierwsząsta.Pl zwjązane p\tĘ przy Zreduko$a.chociażjuż obniżonyn obe.lk zapalenia rty kJiniczne są takie. słowego. ia powierzchli koron i koneni zębów (patlf iopatogeneza choiób prz]fębia.Ńagamożebyć zmieniona cz]. i[mstka zębodołolvego d/ią.\Ąać netycznie i W}Ą{ołane . ldinicznych dziąseł tnie. Zapa]eniedziąseł jako na. Ćhońb nie w]. iąc}mi się w pbtce nafębnej (pł].tk4 jej dzi4seł 1999ml(l (opraolwanienowej klas5fika.2) autoży klas}fiłacji Zapalenie dzĘseł'k1órc \Ą.pęcherzyca)omz gmpa cholób w]. ściej i{ystępującą nowią choroby dziasełzwi4zanez pł].!vobĘbie brzegu dfią. hani"m.6'1 zapa|€ n i€ dziqseł zmianach tkanld.rni]ub jednjmi i dngimi Ęzem.4.ystępuje skutek bakte. . notkanl<owego. dziąseł ń\'vnieżw obrębieZębów może\Ąlstępować stępn4 Jest wane cz]nnikami ogólfl}mi.tka nazębnq' wolanepbtką.zapa]nego.'\:.chorób przyzębia K|asyf ikacja .Ą |! zapalenie dziąset wywo|ane wylącznie pEez pMkę naŹębną na Choroby dziqseł (Tabela 6.1i 6. }]rni lub ogó]n].)'W ocenie trzeba postępować konse. . do Drugą obejmuj4chorcby dziąsełńe związanez ( ograniczo grupie pienszej \ĄYo.tĘ' f iłyjątkiem obecnoscr zW|ĄzANE dzĘseł$rywołanego I cHoRoBYDz|ĄsEŁ uhaty pruyczepułączno. W grupie drugiej. ostatńch badańustalono.../ne bd|terie'wiru.

zmieniaja one odpowiedź pł}tkinazębnej' da. wrafiwość na dotyk i ból.płw budowa zęba lub inne cz}'nniki miejscowe. Zmiana zabarwienia dziąs|a' ia choloby dz|ąsg| modylikowane plzez . Różńcuje je tylko Znc pl7ez nni.lemmen. ale w miarę rozwoju zapalenia objaw kli" Io'że( holob)d.ni' Śie dziąseł. po przrfębia ' Występowanie zapa|eniu |Ęczno. Zmiany histologiczne. takichjak zmiana kształtu.iace| pr7robccnotrire|aĘłvnie ma. tsodwracaInośćusunięciu ii się do powstawania zapalenia . KrWaWienie eńa hormonalneuystępujqcew okresie oraz zabuIz .]silenip od struacyjn}tn.kololu' konsysten. zmian zapa]iych łqczące.na pnyldad źle\łykonanerłypełnienia lub uzupełnienia pmtetyczne lub ortodonryczne Zębowe pEykład stłocze. obrzęh k. Na nasilenie 86 .zycą i chorobami uk]adu zrraczniezarórłno osobniczo.ponrewaz inmunologiczną gospo. ciążą. po dojrzewania.€l vlywołanego Tabela6'3 chalakterystylę możemieć $.Iziąsła zapaleniem dziąsełzi. klwawienia i bólu jest pod.'iazanym fębodotowego.]ziqseł.r'e Ę.czego. przJ/zębiu' kąpzy zr€dukowanym rĄ'eji bocznej mi$acji komórck.ficznych s Zmiany histologiczne.lłowości p|ltkina brzegu dziąsła' '] obecność nia zębów. l7t mod}ti|oManF doczne. zapalenie dziqsełZwiqzanez cyl. takie jak cuhzyca. niczne stają się wyraźne.Zana duiałanie wykazafu żezapalenie chomby dziqsełmodyfikowane pIzez cz5nniki Dane epidemiologiczne p\tką nazębnaWstępuje w każ. Zmiany histologicfne dorycza pro[feracji na.pobudzenia utraty stwierdzenia wcześniejszej p|zycfepu miejscoltych fibroblastów i nacielu komórek im.|a Temperaruryszcze|inie i|ość wysię\u ŃiellonIidfias|owei.cuk. dziqsla' n Zmiana konturóW Stwierdza się zwiększonq ilość W dziqs|owej' Ę zmianaIe. \ch ilościpll. częściej W]ŚtępującąchoIobq dziaseł. k1inil h możp Zn}( N.określenie koloru..tki nazębnejpokwitanioweZapaleńe Do chorób tJCh należą: stawądiagnosĘ'kichońb dzi4set' nbjdwót\ Io. a Brakutraty kości Wylostka z p\tka nazębnq.rvawienie samoistne dfiqsla' 3 Zmiana zabaruVienia lub podczas badania. Zapaleńu dziąsełtowaIzysza zwykle: dziąs|a' się na * Rozpoczynanie choroby brzegu zaczerwieńenie.3 dziqs|a' na na ' Rozpocfynanie choroby blzegudziąsla' 5ię . choroby krwi . dla p|}tki' po bakteń patognomonicznych tejjednostkicho. na oraz nieprawi.rn yłaczniez pbł. go.nie nYizolowano speq. men. i pod$yższoną dziądowej' ny dziqsłowej ze r zwiększona Wysięku szcze|iny iIość linie dzi4stowej' przy E Krwawienie zg|ębnikowaniu' Pomimo ńżnic pomiędzy florą bakteryjną przyczepu |Qcznotkankowego' 6 Blakutraty a zdmwego. tkankowego kości g obecność płytki brzegu munologicznie kompeteltnych.4 umiejscowienia. kio8ólne $ystępuja ksztaftu.. z Zwięk'zona prfy zgłębnikowaniu' chomby ogolne. z zapaleniem dziąsełzwiqzanJ. konsystencji.5"J choróbprzyzębia rIasyfikacja p{). ogo]ne majq wiele wspóhych cech klinicznych dziasel \tTĄVotane dej z 8rup wiekolwch uzębionejpopulacji i jest naj.Początko\. o Tabe|a charakterysvka 6-4 błont<a łaczqcegoprotadzącej do do\t'ieŹchołko.jak i w zaleźności zmian zapalnych kiwiotlvó. Iub Wyrostka). Zmiana dziąs|a' konturóW crynniki ogó|ne W dz|qs'owej' Zmia. zvnia. Wstępowanie krwawieńa. $Ych ze zmianami w Ęlach kolagenu.lrrrar j tiażvmogąptn. p|}tki. . cji. do w nacz}niach przylegających rrabłonka (możIiwość postępującegoniszczenia włóken kalogeno. ł odwracaInośćusunięCiu roborvej.lddia t horobymo8qb)( małn wido( lub niPwj. zapa|enia dziąse| !ĄryWolan€gpM.nperatury Ś/cze|i1ie wsięku ze szcue]i" temperatulę w szcze.tką' fapa eniadzią.

Wysięku kievonkidliaŚłowej' l le cz]nnikólq rvliczajqc to ilość .tki brzegu obecność na dziqsła' przed NasiIona odpoWiedź zapalna dziqsia oWuIacjq. zwiększona odpowiedź glQdziefĘczn]m i zachowaniu dolastającej mło. z poll'itaniem ma liele wspólnych cech |dPmmPD. Wynosi i.hnire zebórr. którcgo Wdzielanie.iom hormonu |uteinizującego >25 mlu/m|.]TaźnJ'ch tomiast Zdażająsię pż]. mniq20% przyczepu notkankowego' Brakutraty |qcf Brakutraty kości Wr/rostka zębodołowego' ..w re..tk w okesie poklitania jest t]1n' się jasnocuerwone. przyzgłębnikowaniu' u5m} tol odJ)(hdnid. d/iąsP] osobdofuslJjqc}Lh \Ąpl]^\ u mJ pł].yż.Badajria\r5'k6ząry c2ę.ębo$pj' ipj spoBk/ne 5ą/mid.*a p|t.i.. podczasouulaqi u po" uzrasta o 2070 4m Po miesĘczce następują okrcso\'fe zmiany || \\l. c/ęw ny zapalne w czasie o$'ulacji' Dotycząone uysięk1l zapalenie dziąsel nriązane z cyklem menstruacyj.iqse| eiąfanego f q'|dem ffuacljny W czasie tego q'klu udokumentowano Tabe|a6'6 charaktg'yśJ. po u *pb\v na odwracaInośćokresie w21651 stan zapalny dziąscł.6'5 i 6'4)' daw P międ/J. ma\'ch ilości łatwoklwawiące Zmiany w bro.q na.l|oęenid pro.!adki'międz]miesiaczk(} ja\!ów fapalenia dziąseł przy obecności re]at]'Wnie wego zapaleniadziqseł'..witania obu płci ma przejściowy pokwitania. nad 75%badanychkobień (Tabela6. zTianakonIUrow d/iĘs|amoż|iwą f znianqjego &iP^ Nd $1ttanienjc pa'enja wiP. jak wykazano.m Cy. klinicznych z zapaleniem(ŁĘsełzwiąfanymZ p\ć.pł}ł z kieszon]<i dziqsłowej.lecz faza endokłlto. i. 7łożonym szegopoziomu estradiolu (>8.K|asyf ikacja chorób przyzębia a zwiqzane z uk|adem holmona|nym Tabe]a6'5 charakt€ryśykapoh]vitaniowego eniadz]ąse|' zapa W \'\. stości \Ą]stępo\. Zmianaabarwienia f dzią5|a.5 horobynie . do steronu zultaciektórego następujezdo|ność rcpmdukcji' jest to pojed}'nczy pl}tkina brzegu dziqs|a' Nie epizod.6)' dzielania steroidow].7nmol/L).m.tj o pąruj podeasowl]lacji.tki w bakterInej' zwięk!/ona i|o(.tnpień/adwan\Ąt\dnid /a. ' ^ljązanez objal. Krlvawienie i !(5rr1 nanie 7ębó\\'\Ą/no.b1|a( yjn].duielaniuestrogenui progesteronu'R]'tm \ły. do ob.l poziomu hotmonorr Brakutratyprzyczepu łqcznotkankoWego' . < qccgo $idoąne ZmianyZapa]ne dfĘśle' m u obu p]Lj bP/ w\pob |njej w Jednak u \Ą'ięk.5) (R]'c.lpmiJowll (psfradiolu lpslo\lcronu r.Tasip BrakUtraty rw h lub kości Wylostka fębodotowego' po]. gdy v]Ąstępowanie W okesieowuiacyjnyT' po. rc i!]Tóżniatę cholobę6Gabela 6. obraz k1órych sldadąią na pĄ. lone i występujadość rzadko' hzed miesiqczĘ rra. odwracaIność po owu|acji' PokWitaniowe zapaIenie dziąse|' 87 . obecność preks/laLenja tĄ]s zapaIna dziqsta' logi( h /mianpl'woduiq(a /n!.'ch hormonórv płciolr'vch n okesie 25-50 dni jest opispvany jako cykt menfapa|en]a d.vania zapaleń dziąseł wwieku około. Pokwitaniowe zapalenie dziąseł Pol$vitanie jest WystępowanieWieku okotopokwitaniowym (>26pmoyl)lub testo pmcesem dojEewania plciowego. rn]<\\i|dniow] \\frostu ilościpł}tki nafębnej' Zapalenie dziąseł szości kobiet z zapa]eniemdziąseł związanJ.4ub pofiom >200 eśradio|u pEm|' zwięk'ot i|ośt \Ą^/9ęku zesz@eliny dziąśo\^. Ę' Jednak skłorrność tYstąpienia \Ą.

jąc po pomdfie8(Tabela Byc-6-5). zwiększona odpowiedź lub |ub s zapocfątkowa W okresieCiqł(2' 3' trymestl). ! Postać masy egzofityenej. nionodwd $pJ i t}! sulilozależna. mie.3 niskiej ilości powiedziązapa]nąw czasie ciążyna cz]']rnikidraż. dziąsta' ' Zmiana konturóW kobiet \\lepuie c7e.zależnie od Źńdeł.głębokość e obraz histo|ogiczny przy dębni. p\nu w kieszonce ilziąsłowej obja\ly sq zapaleniadziąseł podobnedo objawówzapalenia ziarniniak ropo ziaminiak ciężamych' do z pĘtk4. żesystematycznakon. choloĘ dziąsełv przebiegu cukrzycy Cukrzyca jest schorzeniemogóInoustrojo$yn. kająqmi Z tego/abu'cniami t\ melabolizniel u. umieiscowionv nie . . iIość ze dziąsłowej.z t]m. występowanie żamychlg pomrmaniu z paqjentkamipo porcdzie. D obecność zapaIna dziqs|a' ldinicznie jako bezbolesnewygórowanie. związanego krzycą Bpu I' objauy zapaleniadziąseł z cukrzyc4s4 podobnedo objawówzapaleniadziąseł uwĘzanego płytkq.na brodaw.ffżLieżamvch n zwiększona Wysięku szcze|iny przy w ściej szczęcei może. od krzyca niezaleźna insutiny cuklfyca dorosłych)' zapa]enie dfiąsełZlviąfanez cukrzycq zwykle jest klinicznie rwkr}Ąvaneu dzieci z nie\ł}'róltnanqcu. 6 częstsze |ub uszypułowanej nie' p\.ższona. .tki pozostawał podob.amych jest Ępo. dzj'zębowej.rn niżkontmla pł!.HarŁella i inne. ziarniniaka n]'rn poziomiew obu grupach.tlę. w sbukfuu e i funkcji naczyń krwionośnych' g|ó\\'ne (ulr4q: r}p| ( ukr^.5 Guz CiążotĄ/y' 0abela 6. J in.tt) tr (cu. ! obecność jest podw}f. Ziarniniak zwiąfany z ciążą(guz cĘżox'y)opisany jąc}m sĘ zabufeniami w produkcji insulirly i \!}. nad-liąślaL r natryń krów białek i tłuszczy a także zabulzeniami ko: nadzia.o w1glą.pcrza więkzą skłormości4 wy.tkiw cżasie (Tabela nie 6'7).tki brzegu likah}'m sprowokowaniu'Guz ten przedstawlasĘ na dziąsia. Guz cię. 6.. . nikiem.rn płlki na brzegu dziqs|a' ptzez okres kilku miesĘcy W czasieciąży łzyko wy.co więcej. o zwiękfonaodpowiedź zapaIna dziąsła. quza ciążowego' 88 . * częstsze interproksymaInie.cukrzycanrłodocianyc. . jest ponadsto lat temu 8uz ciężamych określany ja.8. kwawienie kieszone}b]''ła nasilone.W}'rn ciqzy7.ozwinqćsię juz w piel1\Śz]m i] Krwawienie fgłębnikowaniu' hfmestrże ciąfy cofającsię lub ostatecmie zanika. duiegt4'ba. e lń na bnegu dziąs|a ' Zmiana zabarwienia dziąsła. z \łydajesię ważniejszlrnczJm. stąpieniai nasilenia zapa]eŃa dziąseł okresie ciąży.ciej . trola poziomu cul<ru na zaawansowanie zapalenia. pomimo że \łskaźnik na ropotwórczego. wpł}'Vvając}. Brakutraty kości po . chank1elffu. bezcechnowotworzenia.9)." do S.u czego powstaje pojed}mczy klwawi nawetpo de.choróbprzyzębia t r|asyfikacja 6'8 cĘżov'e zapalenie dziąsel Zmiany w jamie ustnej Tabeia charakerystyka towarz}szą clqzy o podłożuendokĄmologiczn}. !Ą'łosolłatych.GuZ !'!ystępuje. p\.lak naczlmjałortary' W1róż. nacz]'niaĘktóry łatwo twórcfy p|}.Zanikanie stanu zapalnego porodrie. zwĘzanego h!órczy choroba crockel.Brakutlatyprzyczepu łącznotkankowego. dziąse|' mpo ciążowego zapa|enia Tabe|a cha6kter}^\.zaś ilość ł cofaniesięzmjanpo porodzie' bardziej kowanrui szczotko\łanru podw5. pogłębiona.|G 6'7 nĘce' w uynil. ż. stqpienia objawówstanu zapalnegopŹy lelasunie guzem..u 0'5.leczrumożonąod. BadaniaWykaza' ts MożIiWość Wystqpienia ca|ym w z szonei nie zwiąZane iloścĘ Wrystępowanie w szczęcely zrramiennie wższe nasilenie chombyu kobietcię. p\'tki.tkinazębnejg Ry(' 6. wyrostka zębodo|owego.u\z)eulowan\ nie.

8ranu]openii. przy KrWaWienie zg|ębnikowaniu' częstsze występowanie dfieci f niewylóWnaną u cuKzycq Typu |. jego loz. 'ego tozwój niedolawistości. pocrqtkowo opisIĄano \Ą'białaĆzkach loie ustnej się osĘch i s}dadały na nie wTómczlny i nadżerki jak również zapalenie dziąseł ich błonyśluzowej. Białaczkę dfieli się !v opa. obecności jamieustnej' niecna do w}.ciu o czas trwania (ostra pEe\'lekła)' tJp zaangażowanychkomórck lub (szpikowa lub limfatyczna) i Jiczbę komórek łe krrri 0eukemic?nJ aleukemirrnar. Ryc.6). LtóIe z kolei mogą być pży@y a zlruan slępniP ro/pr/Pctrcnia się na dri4rlo brzeźne jamie ustnej. Zmniejszenje plltki może ilości ogranicfyć nasi|enie zmian.6 zapaeniedzjąsei prfebiequ w biaiaaek' olan do ciennopurpurowego.47'pacjentów i odpowie. biegrrbiałaczki'ńe sq one konieczne do powstaJia lociczn}'rncharal.l2 (Tabela 6. lb'ch. się a na.77o4. Knvawienie z dziąseł jest częsĘm objarvem u na(iento\Ą r bialatzka ie. pży zg|ębnikowaniu Ktwawienie być " kowyrn objawem chorobywjamieustnej).Wiqfan€ g o f c!.a takżezmiany w wędach chlorrnychszyi' Badania ostatnich lat do.K|aslikacja chorób przyzębia fapa|enia dziqse| . 8a $. ' zmianakonturówdziąŚła powiękzeniem z I! Rozrost pocątkowo obserwowany na brodawce międłzębowej.tpienls/]mobjasPm i Róźnomdne chombyu]dadukwiotwórczego i cbłon. Tabe|a ch. (może poczqt. Zapalenie dziąseł pIzebiegubiałaczkiobja. (bialacuki. złośIił]'łn schoEeniem hemato. feracjqi dojrze\łańemlub zńżńco$.!ńoĄl żeobjawyte mo.aplazja szpiku) mogq powodować dnio z ostrą i przewlekłąbiałaczkq'Przerost dzią.teryzująq'rnsię nadmiemą pioLi. Pornimo.?ębo$ej. H Zwięl6zonaodpowiedź zapalna W za|eżności od p\4ki. lub Obiart]M jr. p|ytkimożeogranlcą/ć ' zmniejsfenie ilości nasi|enie zmian. w *ia się oblzmieniem .|nżńące moga zapalenie dziąsel rł przebiegu bialaczek Bia]Iaczka predysponować nasilać zapalenie dziąsław pIze" i jest postępując}m. pEyczepu Brak utraty łqcznotkankowego' Blakutratykości Wyrostka zębodołowego' pzy odwraca|ńość pGwid|owej kontro|i stanucukzfcf.jednakobecność plytkinie j€ s t ko.lziąseł fabalwieniu czerwo' o RyC'6.10. . zmianw jamie ustnej2.e| /a(ZJma od brodaMkjmięd7y.imiem leuk} qt1óWi ich prckursońw we kilvi i szpiku kostn}'n. b związane z chorobami krwi 89 . i przerost.s w r przycfeprone.I eż w bialaczkach przewle.6. pomości. zaburzeniaod.stqpienia zmianW ]j Zmianazabarwienia dzjąs|a.żeczjrniki miejscowo. wjamie ustneju 17.'istępowaćró$.rakterysryka 6'9 kEycą' w biaTabe|a 6'10 chafah€ r ystykazapa|€ n iadfiąseł pŻebiegu p|ytki dziqs|a' obecność na brzegu zwiękzona odpowiedź zapaIna dziąsła' Zmianaabarwienia f dziqs|a' zmiana konturóW dziąsła' Zwiękzona Wysięku sfcze|iny i|ość ze dziąsłowej.

szonJrmstosowaniem takich jak fen}.u |udzi okreś|ono stężenia |ekóW nie miesiąca po rczpocfęciu tempii. dziąseł częściej przy gupie fen}toiny.Liąseł stanowi charal1erystyczrryobja\''' W zapa|na dzią\ła fa|eżności g1ó\łnieze stosowaniem leków r zwię|śzo1a odpowiedź uboczny zwi4fany pł}'tki' od i|ości obecnej przeciwdrgawkowych.l'z że obecność i]l.il flasyfikac choróbprzyzębia ]3] choroby dziąse|mody|ikowane Przez leki po|ekowego zapa|e.po$odowanv i\ą c?ęs|o ata.miejąry pPercs| .iest silnlrn lekiem immunore_ kom dusznicyPo raz pierwszyzaobserwovano g1órmiew celu zapobiega. njP zmian' lecz Ina istotne Znaczeniedla niowego jesl twiaśniona. hrq i sa /ęki. kerów kana]łu zmian. cyk|ospow d \Ąlystępowanie stomwaniu kath żu.'wołania jamy ustnej pacjentama l\pll'w IIarastan higieny stopnia ich nasilenia.}rrolaneprez powczególne nic roznia. dziąslowej' vlysięku szcze|iny ze '' zwiękzonai|ość pŹy zg|ębnikowaniu' E Krwawienie polełowe rozrostowe Źapa|enie pŻy kośCi lvyrostlc w B W}Atępowanje dziąś|e utracie dziąsel iil związku Utratq z bez |ubbez. Rozrost międzyzębowej.wapnio\r'r'ego prPrc\lu \^ gru|ie ie\| n's^ |pi pł].óW " zmiana dziąsła. /e dla 1ł].stępowanie w za|eżnośCi h osobni. blokeńw kanałuwapnio\'r'ego' nie lołi. Ró\łnieżwrastające uż}'Vvanie pvez kobieh mo'e $p\'\Ąa. umiejscawiasię w przednich odcin. a na$et cofĘ. verapa. ze z ne lekami \^zrasta rcku na mk w z\. i CzynnikóW zewnętŻ @ych pżednim głóWnie dziqsła. takżeniew]'kluczonyjest współudział śmdkówanty.or. mil i ime. przemst dziąseł. na plzykład nifedlpina.lviekoweji rozpoczJna się z\łykle okołotrzeciego blokerow kanalu wdpniow+ A lubo(reslonych ryny poziomóW go.|ecz bezpośredniego pŻy@epu ląenotKanKowego' Pnerost .ię ra.wego p\tli może za. naleĘ do lełówrły' awansowanie Blokery kanafuwapnio. takich jał ryklospolJna i inne. iPdna| \Ędaje. FenJńoinastosolvana w sad iczo międzysobą. 90 .. do w surowicy koniecznych wywolania |eki l. lecze.viąZku Z!t'ięk. W 4 Zapoczątkowanie |eku' od sietrzechmiesięcy podania prowadfqca zTidny do dziąs|a kontu. oraf blokeń\a kana. łów wapnioiwch. faty.Wyka. q Zmiana zabarwienia dziąs|a. /ę!le i dokladne wierającychdziałaniena posiadające jU7 w ływapnioweuloka]izowane błonieplamatycznej pobie( wFlqpieniu prcro\fu. a]e Iek\ły\lępowania r.ie. rozmiaróW początkowo na obserwowany brodawce !.11 chalaherysqła nia dziqse|' Liczba zachorowańna chorobydzĘsel mod}fiło.tki naĘbnej njP /apobiega p\tki nie jest konieczna w uystą)ienru przemstu po blokerach kanałuwap. pot$'ier.|zĘseł niowegow 1984r i od tego czasuliczne doniesienia nia reakcji odrzucenia organu po przesrczepieniu. pnvjmolĄaniem e pŹepi!Ąlane iało|ekiobnizajątcisnie.tki zmniejsfa nasilenie przerosfu dziąset.na !n!. Zmiany k]iniczne zmian. rozrostow€go Tabela 6.'rn fen}toiną była plfedlniotem badań Wielu u wszlstkich pacjentów pEyjmującYchblokery ka.lo' Podobnie $ plzwad|u len}.leków inmunosupresyjnych. h konrepryinyr stępowaniei rcZwój zapaleniadziąset15 od ce€ różnic a W]. niu epilepsji uTĄvofuje$tóknis$ pnemst dziaseł pohĄ'ierdziły ńepoĘdane działanietych zwiazków u okolo 50%pacjentów pfyjmujqcYch ten lek' ja-k nje przeroście pbtld nazębnej\'r' rĘł'lo.laria kliniczne WkazaĄ. i.\ i szacowanyla okoIo 2vvo' Rola p\. lek anĘarjłniczne i zapobiegą|ące prfecyldosporf'naA. E \^/ystępowanie Wodcinku u dzieci' rĄ/ystępowanie @częstsze procesu chorobowego okre. immunosuplesyjnych i blo przemst ograniczyć nasi|enie i|ości moźe u Zmniejsfenie płytki Lekopochodny wapniowego. po zastoso(Eniu blokeńw kanałuwaP gularyjn]'mstosowan}'rn rost . jest odpowiedzĘna stosowanyle\ a]e nia dziąseł pl}tki nazęb. na &ią.że. odse" rłystępuje autońw Ba.loinv dziąset Rota łan].l3 zmian' Badania na zwielzętach. lekó\ł przeci\dĘav{ko\wch. jak nych' pacjenta.Wa. nej.W]stepuie m|odsrej .lloiowi zmian' VodP| 7wierę. że kontmla nału. Rozwój i nasilenie mzrostowegozapale.toira. usuwanje ładrrnek kana.

d. obecność nabeegudziąsła' I Zwiękzona odpowiedź zapa|na dziąsła. koncepcję hormonalnq częściej występujązapale. z cepcją homonalną l€ki antykoncepcyjnenależq rorpolrrerhnion5r na srtie.4.uo\ła ł.W obĘbie tkanek stępować pżluębia zmiany uystępują stosunkowo rza.el rv pnmwnaniu Lobietami pryjmu.ch. do grup\ nąjbard. chorcby\vinrsoue. doustnej anrykon' związanegoz plżyjmo.. możP na modclu Zwierzęcfm nad osobńczą podatrrość infekcje.klospol]'!1ą zostałwialYgodnie udokunentG w u]dad-/ip nie odF'mośLiow\.onvijających i u osób ze anniejszonq odpor.W grupie śrcdniego zakażenia(zmian}' tej znalaĄ się ń\'\.1.ujesię u osób Z niskim statusemspołeczno.owej' przy .elaryrmieniskiej ilości przerostudziasełspo\Ą'odo\Ą'anego u kobiet przyjmującj. . objauy zapa]eniadziqseł czepu łącznotkanłowego.8lzJóicze i inne mogą\W.ekonomiczn5m kla. rozwłajqcesię u kobiet w wieku prZedme.'fstępo a ia W]. nych jużprzy r. gospodarza bakeńami ń.m.ogqpłcio\{ą' Należądo nich neżączka i Źadfiej kiła. lecz nie eliminuje całkowiciepowiększenra la oĄł'iania lv zapoczątJ<owaniu i postępiechońb 15 (Tabela mas]'dzi4sełla 6. niPm dl.a d $lstąpienjem i stopniem nasilenia przerosfu dziąseł !.ficzrJmi baktenall1i sq w znacfnFn odsetkuzwiqzanez choŃbami pŹeno.nież zakażeniapaciolkowcowe' 91 .iąfane z infgkcią ia.ll.klospo4try i pl}tki na plfemst dzĘseł ńolłe mogąza]dócać rclację pomiędzyodpo\\iedfĘ jamy ustnej redu. nopauzaln1tn w1niku stosowanialeków anĘ/kon.belao 2 CFa. że higiena a |. szonyni dl. się . ność r.uje.tki.aherysty|azapa|eniad7iąsF|7w|4/dre9o nością ilnmunologicznq'z -L choroby dziąse| z]t.ł. objarvów zapa]. takich jak kła' że.ch Irazębną'częściej fmiany te obsen\.ipj h cie' W badaniach ldiniczn5.P] r^ia/aj\ąnJ p\a].tki . Zmianyw jamie ustnej. pmwi. i $}daje się' ZeĘstępuje on u 25 do 307o niamiw odżywianiu pIzyjmująclch ten lek Związek pomiędzy zapale.'raźnych do pł}tki nazęb.ię. pb. nych lekówantykoncepcyjnych' my ustnei choloby dziąsełpochodzeniabakferyjnego chorc. pierwotne).akazano. wany W badaniach na rrp$lem q.ch \łYkrlto zmiany \ dzĘśle. żaczka. Jednak doldadnam.Zmiany rvjamie ustnej mogąbyćlry.lvołane speq. w cepcyjnych' U kobiet pŹyjmująqrch doustnąanĘ.[volane8o U osób niedoż]tvionych rłystępują zabużena . / rua nie &: cHoRoBYDz|ĄsEŁ zW|ĄzANE N|E z PŁYTKĄ NAZĘBNĄ doustnych z p2yjmowaniem ekóWantykoncepcyjnych' W przebieguchorób ogó]n]. Niedobory ąttle.Pomimo braku pewnJ'ch pl7yjmo.K|asyfikacja choróbprzyzębia j4q''Inileków tego rodzaju. by dziąsełĘ. R]'c'6'7i 6'8)' dzĘset{\łnagaobecnielr5iaśnienia Zapalenie dziąseł z\|.waniem cepcji sq podobne do objawów zapalenia dziąseł zwiapanegoz pł}tką. Ry. zmiana zabarwienia dziąsła' jego l zmiana kont!lóW dziqs|amoż|iwq z zmianą loz' miaróW r Zwię|Ślona Wysięku sz(ze|i'ry i|ośc ze dzias. Krwawienie zgłębnikowaniu' po r odwlaca|ność zaprzestaniu stosowania doust. nikiem ogó]nejinfekcji (Zmianywtóme) lub bezpo. żedfugo|effnino\e wanie tych leków możebyć pżycztną utraty p.' 6. w jach r..lko pł}tką w pońwnaniu do ĆhoróbduĘseł \'lywołan].o wTĄvd.ch 1eki2(Iabela 6'12)' Klinicale obja\ły nej po mZ pierwszyw l9B3 roku cyk]ospoĘlĘ opisano pacjentów ia choroby dziąselmodfikowanezaburze. L]oloddl w]daje.ia.7 i 6'8 Po|ekowe rozrostowezapa|€nie dfiąse|.obsemuje się jednak sldon.]iązane doustną antykon. na c.

ych lub liszaja fiaskiego.lługoterminowej terapii ant]tiorykc wej o szerol'im spelrttum dzialania.linijnci ĘA dermatozy herzot\ejrl n|mie.lopostaciowego' Zmianom ty. Rzadziej\ł}stępuje przebiegrrpęcheMycyzi\'y. nia \łysiękowego wie.d organi. w pęr r L]ei. nieoia bżegu ilziąsłowego Z niem dziąsła' Diagnozapowinnabyćpostawiorra na podstairiebadaniamykologicznego-lg E]choroby dziąsel uwalunkowane genetycznie Dziedficzna rł. Obniienic odpomo.zlokalizo. leczonychsterydami ze zrnniejszonl.10). związanez cho.rl 'Wydzielaniem ślinyz cu]ozycq. podstawo\'t.Jedn4 z najbardziejznanych chońb tej grupy jest dziedziczna$'tókniato\Ąratość dzi4seł' Przercśńętedziąstaw przebie8utej choro. Na|oty mogąbyćusunięte pomocą te za pozostawiajqc po. oe( iej llaIomiasl obserwujc je się u osób z obniźoną odpomością irrrmmologicznąlub u których zaburzonajest flom bakteryjnajamy ust.u hrtj&ielnego.ą. b\ mo8J poknĄva. waćtkanki prz1zębia.ystępuja infekc]e Cdndidl albbafu9. dziąsel. Najcuęściej $. 92 . nej na sk1rtek.śluzówko$]'ch Wstępo\4Ećmogąjako zfuszcfa' jqce zapalenie dziąsel (Gi|1giDitis desą1runaturl). tentnej fomie znajduje się w zwojach czucioi\'ych ncn'.łókniakowatość dziąseł choroby dfiąsełpochodzenia genetycznegomogq obejmo. wjlusat?./r'i. obnDon}mpH śliny jamy ustnej Gżybicze zapa|enie !Ąlystępować moze postaci W bialych na|otóW ściś|e złączonych f podło jęlyka. W ponad B0%przJpadkó\j{złuszczające zapalenie dziąsełstano\'{iobjaw pemfigoidu błon śluzo\\.|eniedfiąseł walle [ajczęściejna błonie śluzowejpoliczków w oko]icyzębówtlżonov!]'ch.lvego mogq być spowo. jest cz]'rmikiem splzyjająqtn uwalrriania się zmu (I{yc. dowaneprzez wirusy DNA lub RNĄ najczęściej przez wirus opryszczkiHsVl' zmiany te mogą nak uTĄ'r'o\'i\ać zapa]eńe dziąsełlub Zapalenie jamy ustnej na skutek uaktF\'nienia wirusa. po\ł]m dla Zfuszczajacego zapalenia dziasełmogq towarzyszyc ilrne obja!'!y miejscołve. w zap.l8 6I Chorotv dziąset pochodzeniagz}ticzego Chomby dńąsełpochodzeniagr4'biczego rzadko h]. jed. /s4ds/clŹ parjenló\Ą pm. i 6. zy zaczerwienionq krwawiącq lub Wielf(hnię. Liszaju płaskimbędqto \wl. U osób zakażonych wirusem HIV obserwujesię jamy ustnejw postacizaczenarezapalenie Srzj'bicze nienia dfĘsłaprzyczepionego linijnego zacfer\\'le.ikacja K|asyf choróbprzyzębia Ltórc mogq $Tlvo\avać paciorkowcowezapalmie dziąsełlub paciolkowcowezapalenie jamy ustnejobjawom ogó]nJ(n (pod$5ższona temperafura' złe samopocfucie) tolvarzysz4zmiany w jamie ustnej o chaml1elfe zapalenia dziąseł z naĘstająqtn knł?\'r'ieniem moż]iwościq i tworzelriaropnil6' chorcby dzĘsełpochodz€nia wirusowego choroby dzi4sełpochodzeniawiruso. 6 . i połączonego zapale. który w la. opóżniai u]'ujłrade fębóW mogą im towaŹyszyć Zmiany ogólnoustlojowe'2 w chorób E obiaw dz|ąsfowe p|żebiegu o9ó|nouślojov{ych Zmiany w obębie dziąsła pEebieg! chorób skóI. 9i 6 . u uŻ\MJiącJ(}l urupelnleń tetrcznych. w no. talp koron} Zębo\^. po|i(zków żem obrębie W błony i|ulowej Czy ga. 1 0 grudko$'eu]dadajqcesię w siateczkę. rcbą W R y c .stępują u ocobzJrowych.

pmjfębia jest kliniczne stwiel{zenie utraty b.mi miejscowmi.o. i poź].vych. sto zaróWno materiałami Mogąbyćspowodowane ft1cloryp"rnx1onlilił|. potenqja]nyrn miejscemuhary żebyć notkankovego w miejscu lawawienia.nad-/erkiplamr tumieniowP. tych no bolviemdestntkcję Diagnoza nej(pasty. WiĄ.ZaobseMoua. w spe.lvieniem. ł}stępujqcych |ub do mato|ogięnymi środkamj pielęgnacji ust. t'Ą'(|ępou. kaqiironych klinicmych postacifapa]eniapżlzĘbia' Mo.wwołane na skutek Zapalenia pnyzębia chalattełfuje prfewle]dy zrniany lrazowe mogą być ząb dfiałń $łasnychlub lekarza-Do uszkoilzeridokona.''a\'r'ienie nąiczęściej uystępujqceobjawyzapaleniaprz}zębia' Krrmwienie nie zawsze musi być poz}t$fl].1. \iemnjei nalcĄ iP stego krwawienia Mcuas badania sondą na koĘ. jch Za. \ł]'tDstka zębówizmiany kszta]ltui konsy.\łady !r.taÓ lłska/uie obecnośt zapalenia mo.ond]ości' i 841ob\. prlef siebie możnazaliczyćumzy szczotĘ do waly speq'ficzrytni balteńarni lub grupąbakteń.ymagać badań być zmianmoże trudna może postaćchorcby niź35lat. liegi cechq dulak1erysryczną rŹda ub}'tkulub imych zabiegówstandardor. jak płyny). recesji dzią.l':l choróbprzyzębia K|asyf ikacja mogąbyćobecne choroby przyzębia w pemfigoidziebłonśluzo\aych blizny po Wgojonych zmianach. 4 zmiany pato|ogiczne dziąsel plżewlekłą i chorobęprz}zębiaobselwc agresj.'fchoraz nta ulatzoweEo waną .'ykłej pęcherzy Runień l. wego i ruchomość podczasbadania to stencji dziasłaoraz k. kieszonek obecność Grrzodzeń lub recesji2. śnie plzpębia związaq z cz:tmika.Lacirrcze.lniP c7e. peihef/p.zębia dorosłych wanie zapalenia prz}rębiaopomegona lecfenie (7?. ńókien ozębnej i kości\aymstka zębodolowego &nĘ'stycun}'rni'Do urazówzewnętnych na]eżą wykon$\€ne plfez lekaźa podczasopram\ły' z tlvoneniem loeszonek prłzębnych.bone nab}te' i ostre stany prz}zębia. rv}niku urazu może dochodfić do rradżejeĘ chońb przycfepu łącznotkanlo\'{ego. stan zapa|nytkanek podtrz}mujacych spowodo.fuje się wielopostaciowością. . o}'ch destrukcji lub !Óóir ńtk4 dentystJ'cznq inqtni akcesonaml wu}tliku czegodocho. c7epumoie wFtepot\a. a w pęcheżycy wiele klaqfi' stŹępy nabłonkana obwodziepęknięFch W minionych 20 latach przedstawiono z\. stosunkowo rzadko' ti'is) i zapa]enia leakcjewystępujq A|ergicfne a mzlrń po. takimi jak p\'tka nazĘbna wie}a' i w. na ticzne $spierającychoddzielneklasjfik(} bmklo do\Ąodów (dddi p€riodon' przj. słalub obu jednocześnie.ter. Utrata plzyalboepizo. W s/czegó|nośo nicdoll.lzido postępującej za.rn postępujqcej choroby' \j{skaźnikiem pdmie|a'.a a$es]Ą'WĘ woeśniejsąm cjalistycrnychlT. pn}uębnych oraz ubJtek kości zębodoło.i\Ykwitó\. ją.'f sięko\t5' wielopostaciowycha. i n}Ch na pMyczeput4cz.$ ŚposóbLią8lv podczasnasilenia chomby2 dycznie 93 . La]<ze jamy zapaleńpż}zębia.l. obselwoilalo u pacjentówńefaleznie od wieku'l uploszczona' Przedstawrcno Klas}'fikacjazostała grupyzapaleniaprz}zębia: trzy podstawowe bowiem pochodze.'$łrą jako objawschorzeń ogó]noushojor. jednak wietoletniebadaniaweryfiIowa\' je uskazural.

źadziejh(. . pEyjęto okeślenie'. |ekarza pżykład nawisające Wypełnienia). pl}.) Klasyfikacja chorób przyzębia .il ZAPALEI{|A"'' . Najczęściej Łolowane z głębokich kieszonek robyogó|nouśroiowe. stres. Treponmn d"ntimla. lub się Przew]e]de zapaleniapr4'zębialelrkie i umiar.uębia Mj(zęstszą po. seł'Dodatkowomożewystępować obrzęk lub rece. \łaćw postaci zlokalizowanejlub uogó|rdonejoraf przewlek\ch za. s]fikacji ostatecznie z f|orą je!| pntzebia.cechykliniene: .. nad.ponie\łaż ono pojęciem ' może powiqzanez (zynnikami rapalenie prc być miejs(owymi szelsz]'rnniżpolviązany ściśle z wiekiem telmń uzy.|l Ła. Ryc' 6.varzyszy porczat obemość ńżnJ'ch gatunków bakerii umiejscowionychna powierzclni Zębatub pżez ] ńożebyćmod}4ikowane Czynniki niż inne chodfiąśa.a|e fda7a się u jest Przewlelde zapalenie prz]. Głównj'rnicechami kliniczn1tni paleń przyzębia są: kliniczna utrata przyczepu w pocIa(i l]o|alj/o\ł€ n cj/mianamipalologic?D}mi (cĄL).na.12 Śr€. ? może modyfikowane z chorobyogó|noustro prz€ być jowe..i. u dziecii młodfieży..zapalenie Fzlzębia domsłych'' kającymi budowy z anatomicznej zębóW|Ubmoże lub ..a jestklasyfikowane podstawie na stopnia zaawanso' rilon nucleąh]|n Eike||el]ą i anodens '20 przyaepułqcznotkankowego' Waniautraty Przewlelde zapalenie przJuębiajest chorcbq in. stacą tego schoĘeniaobserwoua[qu dorcsłych. które mogqstopniowona.L-) pżyzębia Przewlekłe zapa|enie V!4/óźniajq następujące . u dziąsłowego. ale lv patogenezie integra|IĘrolę odglT. bądź pn}zębiajest infekcja cfj'llą pDewlekłego zapa]enia (uraz warunkami miejscowymi zgryzov'y).lub teżoklesowo gwałto\Ą.l z przez byćpowiqzane Czynnikami z spowodowanymi (na Wedługwspółczesnychpoglądó4 głównąpży. PRZEWLEKTE |l enzYzęall 'j' .Acti|bbąciu1ls acti]1omacetem.a takze zwięk. sja oraukrwawieniepodczasbadania. jak wają mechanizmy obronne gospodarua' Zapa]enirl takie Cukrztta. 7 rozwija wo|no W umiarkowanie się |ub szybkim tem. ale ł często stwierdza obecność się kamienia i pod. koi\'ego(odpowiednio nrm i g mm) ońz obe. Fusobacte.'łli.ukcji PĘewlekłe fapalenie prz]zębia może występ(} lltókien ozębneji kości rq'rostka Zębodołouego. .nie rrasi]. możemieć pżebieg lekki. zakażenia m H|Vosteowirus€ przyzębia to\. fekcyjna tkanek podtzlmujących ząb pmwadzqcą do stanów zapa]nych i postępującej dest.|notowano obemość kieszonek i utratęprz}czepułącznotkan..Lntelk intemedi\ C'amphlla. ni€ pr4"ębla' bia. objęte jest mniej niż 307o miejsc badanych' przyzębnych stan zapa]nydzią. c'omitd11s.przewlelde !' jestpowiązaneróżnolodnq baheryjnq. pnewlelde stanyzapa]ne. BacteroidesforstthLls.rką''. kot'ego i ubltek kości'natomiast w postaci uogól. l-2 rastać.ać' się pEpębnych ń'tszych niż 6 rnm' cnościq kieszonek Ryc'6.ros.. nionejwięr n} 30%miejs(objeĘch ej bddaniPm' szonaruchomość przemieszczanie i/lub mta. wany poprzednio'. w których o...'. pią a|emoże pośępóW miecokesy szybkich bacterrcctlts.kc postaci ZalMleniaplzlfębia to \Ąane cja zębów Większość chaĘkteĘfująśę utrat4przyoepu ĘCznotkan. .. umiaIkowanylub ciężki.Peptjstreptlxocars m:ic. łlstępuje ró\łnież dzieci i młodfiezyW nowejkla. jak pa|enie takie t]^oniu Czy to:Porpwnan1s gh1gi1)aLis. utrata kościw1'rostkazębodolowego (BL)..tki dysponujacymiodHadanie na nazębnel \Ąyni. !Ąystępuje najczęście|doroslych. balter].'fapalenieprzJzębiazwiązane trĄ.

je obnażerrie fuIkadi. a w postaci ciężkiej Więcej 5 mm.22 gozapa]enia prz}u ębiaopiera się na analiziebadania klinicznego.7ębia. PRZYZĘBIA 95 .listości (]lelpina wego zapa]enia pzyzębia 6.n'ansowane Zapalede prz}z+ przJzębia'Wczesne zapalenia prz]zębia zastqpiono Ębórł: ba możeĘ$ępować w folTnie zloka]izowanej uo. uoglrrionej' KIJteńum rozpomawaniaagesprne.|enie stopień zaawansowania choroby charakeryzuje na się (CAL).}stępowały 'łzny / uogdL on\.chaut(} zębia. Ńenie rwstępujacepodczasba. ne Zapalenia ElrzyLębia(aggressżDe które zastł)iły grupę wczesnych zapa|eń (Earla.ostka Zębodoło. ile im.12).riodonlologjcznp D!'rnmial\ poM. nicarej w l98g nrlll.13)'T}po$łmi cechami Zaawansowa.zębiaciężkiecharak. frzekraĆząjqcl'ch gĘbs4. . predpokwitaniowe Bc.utratą przyczepułącznotkanlowego większq Ętetów w dziedziniepeńodontologiiuzgodniono'ze oiż 5 mm. postaci podstawie klinicznej utratyprzycrepu W (cAL) p|zyeepu iekkiejq/stępuje k|inicznego utrata od 1 do 2 mm. dych' Jednak kĄ'tedum r.chombyrv tej gmpie dotyczftyludzi mt(| nego zapa]eniasq: obrzęĘ zaczerwienienie.ą u 2l . dc/ morno/aa!\an5o\łana dctnull ja kosti nie m. lv kości'może!'!5'stqpić pod parasolem wczesnychzapaleń zlviększonaruchomość że ukrywaćsię Przewle]dezaa. słaoraz kwawienie podczas Jezeli !'vystępu.nie postępu.ecesja dzią. więc terminem agres$me zapalenia pźylębia' i ' Pacjentmoze miećmiejsar zdrou'elub ob' które moga łysĘpować w formie miejsco\Ą'ej lub !ńlnionej zmianami patologionymi w ńżn}'In stopniu. ...mdiologicznego. W klas}'fikaqji 1989rol. wqĘ]i$ych prz]'padkach w mikrobiolo. pzlzębia.lasę. gólniona.. 6. AGRESYWNE ZAPALEI{IA'::]]]. nie przekacza ono pierwszego Do grup!'wczesnychzapaleńprzylębia zaliczano jak stopnia i takie jednos&i chorobowe. zapa]enie i ter'\'Zuje utrata ]dinicmego przyczepu łqczllotkan. w L1órych dzieci z uzębieniem nr]ecz. f (po\ĄMej5 mm) z posĘpującądegradacja ne i uogólrrione(IJĘ GJP) oraf gwałtoy. histologicanego taboi ratoryjnego.. wskazqle. h kóre mo. podczas .krrm.u istniałań$'nież grupa Z pPedpol<wilanio\$l/apd]Pn pr/].|!. badania.h niż6 mm' obP(DPsą radio|ogiczne /mid. obecnością ubJ'tkówkostnjth i fukacji wiek nie moźe \Ą']znaonikiemczyklftefium.'ieku rozstrĄgająceo roz. niż . omz obecnościq kieszonek podstawieLtórcgo diagnozujemychorobę'jak ńw.EoP) ilyodlębnionych pod.r q.'7ds5!tlaIowy( \Ąd^/laIou Penodonlo|ogij h KLi. GPP).lanialub samoistne.rznp z... umiarkowanlm lub ciężkim2]. Dodatko\Ąo mo.f ikacja Kolejną glupę chońb prz}zębiastanowiąa$esylv' periDdaxitis).?( a więc te same objauy k1órc \Ą. p. jące fapalenie przJĘbia GPP)' Jak sama rranra \ego (Ryc.:.rni/ midna.jn}mi tkanek prz1zębiarozpoznajemy postępującę Czlan \{obec tegońżni się przewlekłe Zaa\łansc gwaftouTlie zapaleniepr'Jzębia czy uo.lerniP8omę.13 Przew|ekie ciężkie fap. poznaniu budziłodużowątp]iwości' Dyskutou€no.l zapa]enia Fo pier-wsze większąniż r/3destrukcjqtkanek przy.że $lstępo\łać obrzęklub r. . przlzębia zloka]izowaneuogóllrione(LPĘ Przewlelde zapalenia prz].W postaci umiarkowanej 3 do 4 mm od cAL. Podczasostatniegospotkania najłyżsą. gly przebiegać miejscowolub pr4bieIać postaćuo.6.. gicznegoi inmunologicznego. . onset Periodonntis .chorób przyzębia K|asy. lekkicgo lub umiarkouanegozapaleniapŹ}zębia. mi destfukq. na być I l.rbur7enia Dzisiajjużwiem3iżelriękzośćpadentóW u k1órych zdiagnozo\t'ano uogó]nionąpostaćprzedpoL:witanio.]'r. w lfe(]z$. młodziencze apaleniepżyzębiazlokalizoła. kowego $'lókien ozębneji utiata kości\Ą. prz}zębiaod popŹednich postaci? gó|nionapostaćm]lodzieńczego rrŹne Zapa]enie pżyzębia.11 6.Kate8ońę taką uhvolfono w celu objęcia pz5padków.

icy kiwi silną odpowiedziąhumomlna shvierdza się podw1zszonypoziom przeciwciał pEeciwko czlanikom infękcyjĄ'rn). (.pror€dzącą do sąibkiej utra. bia jest z:łożona i ńżni się od etio]ogiipfewletdego kach Porpharcm(fiasgingixnLh) .ale możelłystępo.rrne zapalenia przyzębia chankeryuuja porność gospodaiZa. horobt' n].h plf}pad. podtE]mująrych ząb. rMmożonej cydowanie częstsze \Wstępowanie speq. i tq rosll'a zęborJolovego>2 rnm s ciągrr logicznychomz neutrDpeniiq'klicznej.. Etiopatogeneza agrcswlIego zapalenia pż}zę.1/ne ]ub zapa|enia częściej gwa]townje poste waćpoź iej. u których nie stwiedza się współistnieją.ages5ttne lł Ilość złogórv rrazębnych niepmpoĘonalrĘ do stoP /dpJPnic plzwębia'.1c. zębia uogó|nione' WyeIiminowano pujące pŻ}zębia (RPP). kamień)'25 jednqf chońb ogólnouśrojowych. iPsl pa]eniaprz].. z|oka|izowaneagrcs}1.obselwowane pżyfębia' w badaniachklinionych mzległe slunychlubpzew|eklych ciężkich zapa|eń destrukcjetkanek prz1. wleldegolub agt€sJĄmego zapalenia iij Ro. spPrr'fil zlr\m rodzajem ze. jednak u ludzi ogó]rriezdronych' ne diagnozowane terazjakoagresywne są zapa|enie która \łystępuje przy"ębia prfy pned 30 rckiem życia.zmu.zujesię| W\.lępowaniPm.. w cych chorób ogólnych' pŹyzębra. o&óżniające postać wsze zallczono: tę ryjnie. ce się WraŹnie Zidenbćiko1\'ać klinicznie i laborato. cz]'Tników ogó]nych. jąrych do się "qb.zębia niewspćilmiemedo cz1nnikórł mie]' sq sco\łych(pĘ. przyczepu łącznotkankowego. !j Upośledzenie fagoq'tozy' paleniem prz1-zębia pacjenta r]m\Ą. przewlelde' jest chombą tkanek otaczających ząb. !l Wystepowaniea8rcs]M'nego zapa]eńa prz].h.binne $! stępowaniecho.] i PGE2.tóW ue rqldzon]'ch niedobomchinununo.pluewleldego zapalcniaplzjfębia''.90Va).Ltórych stwierdzono u de. choroby oĘz zde. Zapalenie prz]zębia może \ł]stępo. łqcznotkankowego kości i !{Tostka zębodołowe. Do ( eLhdflr8opldnoBy( klóre nic t\}\lępują h.iIobdcill "sac. l.czajacy chombyod. w t]łn pŹede WszystkimAc. zapaleniaprzlzębia' U pacjentólvz agresJ'!Ąn5'm fa. Ustalono na" 3 micsĘc1': tomiast' żemłodocianyc.. '] Nadireak{Ą\.w sposób$'ysta.o. Defel<tobtony gospodarza główny'ch zaliczono: obseNujemy międfy iinJmi w Zabużeniach adhezji tj sąóĘ utmtę prz}'gepu łącznotkankolrego oraz gŹnuloq. \łać postaci zlokalizo$'aneji uogólnionejw Ę z|oka|izowane Zlokalizowane aślesw\'rre fapalenie plf\fębia cha" rakteĘ.adzac]' obsenĄujesię defekt immuno.możnaw'ł4<zyć gnrpę prze.tka.ny fenotJ'I} do logiczny rodzinne \'v}stępo\Ą?nie produkcji IL. tinorvJcetemcomitlns Cv niektóĄ.z}maniepostępuutlary pnyczepu baktedi. podobnie jak pżyuębia Młodzieńae zapa|enie miejscowe i uogó]nio.ż i się jednak od przewleklegozapa.. /d. że.rerie u dojrzewania' (w sum$.zębia.ficzn]''ch 3 samoistne Zat. którego odnoszą cechydąją.oby' Uczestnicykonferendi zgodzilisĘ.rn okr€ślone ceĆhygłó. powinno kwa|i{ikować ru uogó|niony(h się do g py agre t]. ĄIesJĄĄ'I)e il'łn i inn$h. Do cech i na infekcje bakerljne.l lł obecność tkankach plzpębiaAci:nobacjllxLs w .K|asy"f choróbprzyzębia ikacja Agrcsl\łre zapalenie pn]fębia.!t'ne dlgoplano$'e. Ró. nia zaawansowania destrukcjitkanek podtr.zębia stnrkdę pr4uębia bez zadnych wspołistniejqcych u osób. pŻyfębia' Ry('6'14i 6'15 AqrEsywne zapa|enie 96 .pacjentówdanym lenia przlzębia znaczńe szyrsządestrukcjątkanek zapa|enie a z rozpoznaniem fdaniem RPĘ ucfestnikóW konferencji. glngigo (remisjaĆhorob]') tirbrnUetencamitans Paryfulrornonas ' Da|Is' anph! Lob C ącterf ech 1s'FI1s actef ob itrn nllclea. cz}tĘc go bafiZiej podatn]. lrń'vvajqcąna od" Ęres3.

l-. po odslalr'. wśródnicll choń! uldado$']rh.h ob. ) lotoL). mozlilr:ch plikacjach i slojej odpo}. 2 uogó|nione n]'ch pżcf cz!'Tniki ogó]noustmjowe'2J2 chońb Do pn]zębia charak.nja ulż]muj4( idpJn. modfikująqch przebicg Zapalcń przs'zębiaza|icza Uogó]l one a$esyl\Ie zapalenie się trzy glupy scholzeń: tel-lzu]e stę: \\j'stępowaniemcholob!' pneważnieu osób po..lępo\ĄdniP ki fizycznc. r zl po. żeodpowiedź bją \lsĄŚtkie postaciezapaleniapląu ębia'szczcgól.orr' opi\anl lv części doĘ. a td]'e Lonse](wenl l/)' l\l/pre\|17P ni./PniJ.ąodposip.lki. Chorob ogó]noushojo\Ą\ch pnsinien lr!.rhi uogó]-ronych u jamy ustnej jest miei (posocznice).czqcejzapaleń dziąsełmod]tkowa. siekaczylub tEono$aó\ł stałych. llr/prrr' ial surnwill Lrvi na czlrniki infekqine. chłonnych!t€ k1łi możebyćlr1rrikiem piem'otne. . korĄ'egoutatą kości i $]Tostka zębodołowego) ' \!. jiniPrcdję' d lc.rniP. bardzobolesnymi oruzodzeniami (R5'c.Cz}nniki ogó]rremocl1fi. lĄ .]'niku .j \\w. mórek.pn\uj. Phtka bakeĘ'jna bia.]/iq s]stemowe. Chorobyhematologi(zte.lt'ościach leczenia. ograniczeniem procesucholobowegodo Irle$'rę" rze zaś . piPn\o|niako\Ą\ i innt't Rot'nier ' zynni. szą btć rt1konyrrane w osłonie ant-\'1rioFko\Ą€j' 9l . Zmniejszenie ilości$anu]oc]tów obojętno. szpikLl'Neutmpenia nabJta \Ąlstępujepodczassto. ka ic \Ą}\\oluj.alc znaczącą w etiopatogenezie rolę odgĘ'V\a tak.?dkaż.\Ą. idioparycznegozabuvenia lub \ttómej supresji gospodaża. upośledzają or-afz$ię]śzaćnasilenie zapa]enia \tTtwananie prawidłowej ilości ko.ldoD.| N. jest inicjatolem clDroby pżylę.dLieqimu. a cji do rourł'ojuakażeńmiejscou:.s'!Źźńe \\5'stępująqni epizodami destlukcji z chorobami hematologicznymi tkanek plf]fębia (utrata plz}'czepułąc.]ziąsełlub za.h /o\|a]] r horob|ubl"l. po1'ażnrh Zakażeń' tyczyto fębów innJ'chniżpieńlsze siekaczci trZC]. jFnlo\\.poza zmianami obe]muja.mi."1'likiPm lakażcn baktcnin}. 1 zapa|enia przyzębia związane u.pniJ njc i \] o rrpłpvic c4tników ogólnych na /mian s pr\/eLiu.KIasyf ikacja chorób przyzębia powbni b]ć ś\łiadomj nacze ia $r']Ą!u cho. *iedf zapa]ną' Uzrrajesię $'śród nich chorob]'ogó| \\\l h.|n. Blona śluzo\Ąa ZAPALEN|A PRzYzĘBlA scem.1óll. <nsania lp]. nie\ielkim udziałem /midn\ rinno się rozważ]''ć wspć'ristniejqq udzial czrmików w tkanl€ch pż]. cfeńst\Ą'o rówlież w jamie ust.ch' .iB\-f.] hi8ipnęjdm}U.]' P8oll' u neLlIrollcnii cz]łr]ików miejscow]. Chorobylub zespolygenetJ. .tirł' nai(/en .czne.h' może iei nie pop ez i\pł!\v'na układimmunologicznyi odpo.znotkan.iedfia]nościza lecze.tów poniżej500/mm5może stano\t'ićniĆbczpie..lębia mogą \!-"-st4pić na8le' To\\a. \Ą któĄłn często dochodzi do nie\Ąie]kch W PRZEBIEGU CHOBOB uszkodzeń cĘłościtkanki i rozwoju zakażeńgrz1. moga po\\oJoMd' l7e\|\/P \\}.cniu nni. ńb ogóIryrh na przebĘ i leczeńe chońb pżpębia' cej niż dwóch zębów qmi powierzchnie miętlzlzębowe pienvszJ'ch na Do gn.]'stępo\Ąaniem uogólnionrch zmian chorobo r]EUTR0PE\L. niżejJ0 roku Z}cia' Innechoroby SlJl.spółist' z owaln].ię .2 mojnafrobonaro8lani- tv choroby możli.'\ obniżeniegranulo.o. Nab}te neutropenie mogą być stanem plenja prnrpbiaI pa' u pomiędz}' ciężĘ chombąpż}zębia pl7Pj'. lh h. go./n}.Pacjent rz]szy im zapalede plf'lfębia omz błonyś]uzowej Grpiacr' na .|Pka. qriln]ch. rm 9ę d}sploporcje io\^ym' u<|ępujq. $żnie Zmian w tkanłach prz}zębia należy wiele \ie]'lóre/ ni.c 6']6)'\! neuIropPnij ma mnżLi$n. OGOLNYCH biczych lub bakteryjnFh.' b\l \\.chemiczneomz zabuĘeniahonnonalne o€ ' l.h rviru. l. lrych plfy co najmniej tŹech zębachstałych(dG c].lapaleniepżlzębia w l. 23 nowce) 21 nej' NiedobóI kn''jnek bial}'chprcwadzi do upośle. dzenia fagoc}tozydrobnoustrojó$': $' konselo^en.rpycz5nnikórv rtpłIĄ'ających \Ą!'stępo.

r Czasowopowracaich dojrzewanie. postacią' U podstaw procesu białaczkowego leży sow].o$anie' każenia' Zmiany zaczpraj4 się już w uzębieniu Nlutacjew aparaciegenetycznj'mmogąbyćsamol.Iferki lub ulega czaso$'ej owr/oaLcnia zanalenicduia<el. przercstem dzĘseŁ Plżebieg sąóko narastąjąC5łn ffi nolzm''ł I (\T[IĆZNA NEI. Przy Ępowi nych. plf}zębiaz fomowanrem schożenia uldadu czerwolokwjnkowego. dać jużu dzieci' zmiany w prz]'uębiu jamy usfuej' obseru'ujesię ż}woczer. nia .ffi K|asyfikacja chorób przyzębia |zjzapa|enie pfllzębia związane z choro. ffi znsr'Ól norr'r*'q.7Pniem cc( autosomaln]mdominującF' obja{ia się obniżoną całkowitą liczbąleukocltów i $zględnąlimfoc}tozą . Wraz fe wfrostem ilościneutrofiIi stan plz]zębia popm$'ie. szczegól.wo. nig" ale q'cznych' Bia]|aczkowa komórka macierzysta daje dy nie utn}mują się prawidłowe wartości leukocy. slnc |ub indukoltanc( /lTnikami uważan}mi Zd nyszyć owzodzenia prąpominajqce afry obraz ldi. rł1Lazuialnieprarvidlni\y w/ro<li rożni. pż}"ębia pżebiegu glanu|ocytopenii'nj.Wienie ne i uzupełnienia dziąsełz tendencjq do o\ttzodzeń a o\łrzodf błonyśluzowej.l2 eń wość. nia brodawek międz}zęboiłych' tostatyczne)'a takżebiologiczne Tj.12 waćkńĄŹwieniez dziaseł.mZatż]maniem dojże$. mleczn}m-obniżeniuliczbyleukocńói\' mogątowa.wej.tkc cia obsenuje się zapalenie wego czy zaburzeniakrzepliwości mogą mod1fiko g]ębokiń kiĄńnek pmzebnrÓ' Naioeśclei anian1 waćchorobęprz}zębia'Nie ma jedrrak doldadnych destrukqjne obseMuje się ptfy zębach sie(znych danj. tr't}.7eniF RyC' 5.KRtl! Prz}puszcza Ze pacjentami'U 3670 slę' chorychdzieci ponizej6 rolu ży. z przewleldą białaĆzĘ obsenĄuje się przerosty kiem wzdfużbrzegu dziąsła'sąóko postępujede.TRoPENL{ 98 .Zrnian tkankach prż}zębia' w lecz mogąrrasilać szqcezesp{'owiDowna ma duraker uogólnionych odpowiedź zapalną' Sama obecność choroby pod.Ljem i zanilipm girlando$alo(i.2.tt ź]voczerwon}m Iqb. wft|Iocz}(r].Ąlępuje o8ru. odpowied/i ncutrofilind 4kdżpnia. Roalzinnatreutmpeniapolega m zanikaniu lub s"t'olfenia prz]'zębiacręsto ob.zę' eleklnrmagnetl'czne).padekodpomosLi.naniu ich z mdzeńsb\em lub inn]mi upośledzonjłni Lnnyslowo ffi rnn crronorr. Mogą to być niczny chorcbymożebyćteżpodobnydo \łystępują. tów obojętnochłonnych. o ń.]-/inna neutropPnia hujP . stukcja kości\ł]. może\ł]stępo. Przeciwrvskazane ruchome aparatJ oltodonrycz. szĆzególnieostrq q'ldach od 15do 35 dni Spowodowane to okrc.aniatych komórek ffansformacja nowotwolowa komórek hemopoe.r'stępo.Jna5ię nntwiPnl?rir.rostkazębodołowego' We a Cyldicznie nie w postaci osbej monoc]1o. zrrian oĘmujacycl uzębieniem]ecune stałe'czę.ńrażliwość tkanekpźyzebia na stość \Ą}śtępo\łania i nasilenie chorcbyjest więkua rozwój choroby przyzębia'2J2 u pacjentówz zespołem Downaw poń\Ą. ne zabar.Zy. w szpil. do usposabiające rofwoju EĆh chorób.chw tl'In zakresiei koniecznesq ilalszebadania i hfono\Ą)Lh' ZdpalPnje pryfĘbid ro'?poo. spadkukĘżqcychrvekr1vineutrofili w regulamych ffi rtłrłcznł.ię d7icd7i./ poModu nis/. dziąseł.7pjest ost. zależqod sta.e (wirusyonkogen.€. leki q/. liczbie neutrofili poni.wszystkichtJpach białaczek.fale cego we \łrzoiIz iejqc]'rnzapaleriu dfiqsełZ ob.zapalenie plzJuĘbiatowdl. początek okreśłonemu komórek potom.w. kóre dziedziczą tę sama uadę genetycznq' żell500 \\ mm3/na(/dP t\fas|d poddtnoii na /a.chemiczne (beMen. i stat'owej zwiększa. nu higieny są prcteryczneze względuna możli. cz}amikifizyczne (promieniowaniejonizuj4ce. jest senvowanesą u osób z białaczl.P tc tP7.16Zapa|enie W . na. bami lub zespolaml genetycznymi Ro. om/ Miejsrorre czj''Dnikidnżniqce nie sq konieczne do powstawa. i monol\'1ofą' W].!va i ziaminowania.powe ne)' U 36%chorych z ostĘ białaczĘ i 107Óchorych ogĘniczenie zmian zapalnyc.

w fależności postaci choroby'. Eleenych i stdych. podatność infekcje. szczeniazęMw i uhaty ich Cz]łnrości2. metabolizmu. mi. się prtptltox.l. stologiczn}. od tu gene. cięzkoprzebiegająclmzapaleniemprzyzębia'Zmia.)' noSr 8lanu]oq7.1 Ięceptońw komórko.a postępor.u.. go zapaleniaplż}zębia'a różnicowanienalezy prze" plzJĘbia pojawiające najczęściej przed po.Ificzonvna dr.t2 a u 16%\łykl]''!Va chorobę na ich podstawie.edukcji na szoną przyzębia' Zaburzenieto dzie. poważnych zabużeń funkcjono\łania do hlonnpgn. siane lub pojed].oma|nei popneduonejest bardro M HIstloct-roz.Ą śmiefie]n}'m.r.IDzlanemgowaenie skóry z towa.rnii różn]rynpżebiegiem poszczegól. E]sząc4 nadmiemq potliwoścĘ oraz ciężkiezapa]e. Iolę krwotocmo. z i leces}'iĄnej hwcrkeratrzą i agresjtn]'m Ęeniem fiu*cji i obniżeniempoziomu neutroflli.na 'miany w obĘbie błonyśluzo. zu. 8ospodana nych chorych 36% ma zmiany w jamie ustnej..ł. stnrltx€]ne w cząstecukach adhezyjnychpro$'adzą ka kłasochłonnegoi lr.niu n ec7n}. występuje w tŹech \awęl naimnjejs/e l re.lIEDLĄInt. Rozwojowi anian sprzyjają wadyzgry. Zębyobjęte chorobqs.Występujq mz.va. kwitajliem. bakteńi w prz}zębiu.oboh]ch.l2 jesl lpn dTied/icTony Dadlroclze dulo\omdlrpirp'esYimej i to\łarzyszy ciężke Zapalenieprzyzębia mu będqceskutkem defektu leukoq]tów i monoqitów (nieprar.Munka. ho'enie moipdoB. mi.Tn' o. pno$adlić podsIawie nie się na badanja hi:ltopdlologi( ZnF. o\łrzodzeniamii bujaniem ziaininy' Klinicznie pĘ na plfe\Ąlelde.z utmĘ fębóW ecfrrychi stałych' ja.Ifie.t2 ko\ładzi to do cięż}iej destrukcjipE!zębia.Ificzone schorzenie ogniska w kościach czaszce' i r 5q1e pnebiegąiace nadmiemym ro8o$€ ( eniPm obja\ływ szczęcei żuchwiepn1pominajq zaawal.]'DPshr|.rybko na z lóWbioĘcych udział adhezji'Zmniejszenieich jlo. troŚr.Ificzysię na droi]zeau.ozlane :]znspÓł. skóry z kół.'lrt}t tr. nych jednostek cho.rn lmidn} postaciach:ostĘ mzsianej histioc]'tozy'fiaminia.HRZĄ\aĄ GLtr(oGENU bnościich ul'Iz}TĘniai nie rna dotądskutecznejte. Zmiany nie poddajqsię leczeniu. Jeśto rza. lia od lol postępujesąóko. giczne i immunologiczne mateńału pobmnego ze i przebiegajqcą zapalną destnrkcją /mianami t\€ !\tze. tryw przpębiu dotyoq tylko dzieci i dotądnie zaob.nei farie Lhorcb}'r. mie ustnej aniany $ystępujqwcfeśnie charŹkerT.:.ja lkaflPkprwęLia plotadzidopremic. go' Dia8noza powima obejmować W badańe histolo.węglo\Ą.nlZoNTJ IDIIEZJI LEU.IlD Jestto autoso. ńofująrc cjer. selwo$ano przewleldegozapaleniapEJuębia u do.ieloogniskowego zianunra.po]em' ro. Uhata zębównastępujew ko.. Ęuyko {t'stępowaniachońb plzJzębia 2.l. ffi złsrnznnr'r SPIc. du inmunologiczlego ze spó]nj.IIIGr\sHIEGo Zespć'ł 99 . prz}zębja 2.}pada. się ri uz''bi.obl ru ni. pieNiowej.Zapa]ne KoCYTÓ\T Badania molełularne podkreślają postępująr.rni objawami hi.lkiezabuzeŃe geletyczneo. podatność pńdrnicę i złahĘierrajamy ust]:rej.2 !1 ZEsPoŁ c. ró$rnieżte dotyczą@ nie w takim pz}padku ogranicza się do l.Spośród50 bada. destn&cjq tkaneĘ szczegóLlie w olaesie poku'ita.ncze malnie rcces}'V\łrie .odanów z to\łaĘysząqłn Zabu. ka lśrasor tóq obniźajac odpomość i zwięksfajqc worodków dzieci lub dorosłych.rn :lącry destukcja tkanek prZpębia sowanącholobę prz]zębia z głębokimikeszonka. stopień zaawanso\łEnia Zapa]e.odze auto.2 dziqseł mozebyćńżny a]eutratakości począt.ońel /ne arjq się sąbko pmwadzącqdo wczesnej uhaty zębów jest badanie całegouldadu kostnego i fig k]atki Ff]zębia. w powoduje ści zaburzeniaadhezjileukocjtów i zwięk.2 ree5t\łnei'c/e\lo Lońq sie rejsciem lo.stłoczenia zębórt olblf]'rnijęzyĘoddychanie usta. obĘZ choroby możebyć podobnydo lufodziejace.bko j.'idłowabudowa komórck)' leukotaksji i nieprawidłouejfagoc]tozJł Pżebieg chomby jest buz]i\ay i chank1erJzuje się sąóko postępujqc}mi \ię /akŹżenjami' objawy\Ąjamie Us|ncipojawiają poczqtkużycia'WysĘpujq ortrzodzenia. Klasyfikac1a choróbprzyzębia jest choroby są4rkii zależy od \łafunk&! miejscc też pmgTesji q'ch. wcześniej a ']est to grupa zabufień ukła. nia.LEFE\.Iuiedaczenru Podobn]mschoŹeniemjest zespoł autosoma]n]'[r lecesJĄm}m'Polegana upośledfeniu @ii tej chorob}a im. ń\łnież dfie. rrejomz lmiarr1u przyzębiu .\Ąych powielżdmi neutTofi. na tracqstabi]oość i . } znspÓt.

l.iuŻ $.tkęnazębną. a estmgenówz powo.Czy g}ó\Ą!rie J/ą5el'Zagerwic. ścizębórtl a gospodar rla p\tkę nazęb. adpaleniem jak najwcześniejsze objęcie osoby chorcj opieką ttuje. IL.chorób p s K|asyfikacja innych przyzębia przebiegu w l nzmt4c'r rmolzoNrr'ĄGRł\L1. i dominująco.l powildalie cukrzycy wadzi do ich szybkie.nie. r koś(\^ i ub!. Dodatko!. Nie\Ąątpli\łie W \aóW. homonów płciolwchna tkan]d prz]zę. jlości pl]tki rr I o/na(l)apo/iomlnslalan alLalitunei surowi' pale ia plązębia niezależńeod \aiekui od Rómież przebiegchorobyzależy długo nazębnejkrwi tub poziom fosfoetanolaminy w moczu. jak W ńżnicowaniu z inrr].Meldzono osteoblastóvll zębów2 maja meoopaurie poddaoP e\trogPnolerapii Towanyszą mu zmiany skóme z nadmiernJ'm porórvnaruunie pnyimu. nie udo\łodniono bezpc prA'zĘbia' jak łp\.rni jest to \. B osrnoponoz. . ostatnie pub|ikacje^łracają wc a iwĄ'tępuią. zębodołowego tkanki łqcznejchamkteĄ'uującasię defektem s}'n.ozwijasĘ beztlenc urodzonyrn W okolicykieszonekdziąsłowych E tmorosrlrr'łzl't Jestrównież jej lecz zabuEeniem metabolicznym dziedziczonl'm za_ wa floń bak1eryjna. kim ał'iązanesą z niedoborcm jajników cf]nności głóWnieskóry i sta. jamy ustnej. średniego hormonaLnych Inn]'m pE}'kładem zależności PaijPnci ( ierpĘn na lo sńolzeniP maia /mniej. i insuli. tefy kolagenu. Niezń4zanie zębów z kościąpro.rrasadowekości nie dziasełi zwiękzoną odpolviedŹ cz}'rulikimiejscowepo. /a.a ich powierzch a możebyćpozba.']rrostka pżede wsz}st. du. to Choloba nie poddaje się leczeniu i celowe.ię przpw|eklvm i zapa]ny l. brze8u\.ll'jm schoźeniem dziedziczon5łn ( ie/.l2 100 . pa. dIugirh i nieprawidlotłe cementu kolżeniowego.Ę'gaśnięcia nymi objawami dotycząc]. nujaco' Wlstępuje \'r 10 podĘpach (I-)0 z klinicz.zeŚnm ńe.lrNl-osA tochoroba osób Z osteoporozą osteopeniąWkazały żeub}'tek i utrata zębówsąza. fr ctxnzrc.t]Tie IV i u jednF z pośiódobjałów jest teżzapalenie plzyzębia' W t}pie \IIII obsenłu. pok. genów na osteoblasty które hamuja sekrecjęc!to. bez wienia Z dzi4seł uch\t]tnego pł. obrzęĘ stomatologicznq' moga mieć miejsce juz w drugim rcsĘcu ciazy . / PppbiP8d rP( \Ą\po\óbautocomd|nv es\'a\łry.D'.2 l. hĘienicznychjamy ustnej Zabiegów objęte sq zęby szczególnie !.wu na uapa]enie równo autosomalniercces}'lr.ctolru Wadomo.tLi łuszczeniemi kruchościaolaz zmiany w małych mniejs/e jąq'rni hormonów2s stawach' Początkolvotjlołlan objawemsą klwa.\łysięk ńerlie dziąlel. jest cukizyca.t ką neutrop. odpowiedź modtdkować przpębia' tkanek miękkich i nanife.vodcinku pŹednim jac sklteczność Korzenie zębów otoczonesątkan.fi/yawienie .wŁrcstu nrchomo.iutraty już w pielwszych la.łnijednostkami chom. możnaznaczniepoplawićstan plż}2ębia'25 szczęloi żuchwy' Ę ziarninową.nns.6 ofauTNF.mulalon dojEewania i akNĄamoi( ciężkiezapalenie pĘlzębia i prżedwczesną że ró\łnież.']aikiem działaniaestm. ZwięLslłą ryzlLo r^rstępo\^ania nonip/dl"żnd' bo*yrni należy lłykonać badanie ńdiologiczne. szony poziom fosfatazy zasadowejw surowicy lub jest wpł}Ąv od bia w zależności fazy qklu miesiączkowego' nadmierne jej \wdzielanie z moczem. fe ciąfŹmoze następnie szybka destrukcja tkanek K HoRMoNl.vo odJJadanieoraz Joltvój pb. menopauząa choroba przpębia' Badania i Jest Bs znspÓr BIrr.ocYTozĄi!. Dziedziczy się autosomalnie domi.nia międzyosteo.o) stanołńqcych\aażne jemy kruchość naczń błonyśtuzowej i utratę rakĄlrne Śt\.wita[iaczęstoobselwuje się zapale' Do objawół k]inicznych tej chorcby należą: W ok€sie gospodana na niepmńd:łowe kostnienie pIz1.Z. leżneod gospodalki homonalnej. zańwno insulinoza]ehra.większa.iest ną a]edot!. vr'spółzależności u!!agęna możli\ość ku znacznądestrukcjąpŹluębia'|2 polozq. za szóste Zkolei co do częstości Jednym z cz]iników lylyka dla chorób plf]fębia tach żJCia. plązębia uwazanejest zuputut1ie wiona cementu.]Zapa|enia chorób systemowych Jest bardzo rza. Procesem chorobou}m wodująZaoshfenie prccesów zapalnych. pacjentk po St. kin (IL.

chorób przyzębia K|asyfikacja twania cuhżycyi jest cfęstszyu pacjentówcler. d-/ią.m komórk posiad4qce Ieceptol CD4.rcpnie tkanek Z\KIZENIE HI\.u do Zdpa|eń stomatologa aniany w przylębiu'Poczqtkowo Ę jąUnet hara]<1Pr diagnosrykii leczenia każdejz nich' /apa]enid dfid.|b}t}Ąn Zetpolem jestAIDS.ch na A]Ds fa|icza się: Doośrych stanówpż}zębia ze zmniejszonaliczbąlimfoq. ?iry uceratil)e Gingil)itis NUG) jest oshą infekq'j. ści V osTBE STANY PBZYZĘB|A piąCychna tę chombęod wielu lat' Ustabilizo.. pomośc| ZcspółAIDS do l.lziejące zapalenie nie shfieldza sĘ u nich patogelu]ej flory bakeĄłnej bia \Ą.m \ażnJm ( Ąnnikjem uh7}mdnia Zgodnie 2 no\rąklas}fikacjąchońb pŹ}zębia przy. stępie chorcby w poló\Ąnaniu z pacjentami nie le.iDY Pomimo że sterydoterapia moze żaneZa dwa różne etapy tej samej chorob}:W ich prpd!sponoMa( r$.WRzoDz|EJĄcE oraf poddawanpni immunosuprcsji a 8rupa E ności bĘć pod uwagę'żeczęsto osoby cHoRoBY PRZYZĘB|A kontrolnq' Na]eży podda{aneirnmunosupresjiprzJ.}. w. upośledzenia (bJĄdo$' \Ą bddanial inn)lh dutoro\Ą g'upip s h pacjentów plzj. ] Ropnje tkanek macmą utratqpźycfepułącznotkan]<ovego.m zespolemupo.ty T pomocnioe.uj . i STER.fębia ze Martlviczo.I'Ą chombyprz}zębia ńżnicy w stopniuzaawansowania międzj''osobamiz pier\lotn]1niniedoboramiodpor. stępowaniesilnych dolegliwości bólo\łychoraz obję.wtzotlziejące zapalenie dziąseł(Necrotl' cztely lata nie stwierdzono istotnej różnicy w po.rzecionowców w tkrikach plf]uębia.wrzodziejące przyzębia. śI-EDZI'VĄ oDPoR].Iednostka b}łaunanaod \tie. na cronl.\Ąlspó]ną tez ilnmrulologiclnej poczatek. Prawdopodobnie tego powodu w grupie maf|Wiczo.eruĄ atakrrjąq. I ZE sPoŁ N^R. I.mujacych hydrckolĘfon przez MarLuiczo.z zapaleniem iprzlzpbia' Voga mie' pvebicg miej*rlrn] vi|'Lts) LależąC!.Wzodziejących martwiczo. i . do niedobortl odpomołi bami miazgi kanałowej ibJddn\Ąn ll.r zapalenia d'/Ę.Pl'\^lool]dmud\ie ind}Ą'vidua]nej e8o do!łwod'/ieja( zmial) na. do nip etiologii podki€śla się rolę spec]'ficznej 26'27'2lJ do końca\riadomo' podobne czy zmianyzachodza ryjnej:krętków i lr.wvodzicial zębia' obydrviejednostk chorobowesą częstouwa.ostry pfzebieg $y. jamy usmej i póŹniejszego plzJzębia. gicznqmarhlicze cho.Io.LówCD4 obser uje się pŻe$ielde zapalenie pr4. ną clorcbą dziąseł' ta ków pod ńznJ'ni naz\Ą.1órcgodochodziw \Ą}Ttik. do od' chońb jest gw.mujqń\łnieżlcki przeci$bal(teryjne.oby należą grupyosbych cho.IoŚcI Najbadziej z.ITI]Go pżyZębiazwiązanez chorc. głólrtrielimfoq.rn podiod2inyl.oby prz]zębia. l Mańwiczo. koniPc7noicj ora/ ma. in{el<cji rctnrv usem lTI\r Ghrmon h nltnDdefi.en'ż?ir"'łlde.ltEny jp. MARTW|czo.wlzodzieiącezapaIenie ńw potwierdzajausfkodzenie przJzębia na drcdze dziąse| fivożenia kolagenu i mukopo]isa. choroby ń$nież ciężkie 2 pż}zębia.Z]'cy chorobypEyzębia pod kontrolą.To. strojoił]'Tni.alni.Plor"' m.''ouylll pżyuębiaonz chor. pż}'ldadjako choro. oddzie]ne sldas]fikowanie tJ'chjedno. z chońb przrzę.l mPlaboti.ni objarva. Ij\I]'ttNo slTREs. Istotn].l związane chorobami z miazgi ' chorobyprzy"zębia Badania nie \'lykafały kanalowej.chdo stek chorobolwch świadczj' ich odĘbnej etio]ogii mi będaqmi (fęsĘ przyc4tĘ zgłaszania pż\'?ebia.i]aia doprc\adfajq.$t-zo. lub uogóInionyz ewentualn]ni obja\łamiogólnou.mi sterydami.uk]. .l 101 .aftowny ne stanJlw k1órychmożedojść upośledzenia jest nablt.u cie procesem chorobowyrn tkanck otaczająrych śledzenia odpomości. flory bakte.c| do ci. chociaż ccchą rqżej rt1tnienionych \Ą}'stępuja in' rób przyzębia. sic zapa]eniadzĘsełlub pl4uębia' U choĄ.tapienido\teoporor).l jęĘ plzez AmerykansĘ Akademię Periodontolo. o choł. Badania niektół'ch auto.różniamy p rapalpnie prrr.ząb'Mogąbyćone związane lub nie .]Jtwi( /o.

\anodziejqcJm po. chatal. kie jak limfoadenopatia. ż}ĄviP.t.' niedoborami niowlTni szczegó]lriew zakresie białkaoraz infek.gorączka. Rozlvój martwice\ufodziejącego zapaleniaduĘ.w]zodziejącego zapale.. cjami wirusowlmi.zę. zapaleniempŹ]'zębiastrvieldzonopod\\']'zszony ziom kortykosterJdó.rólnircwanic martwicy broda!. poborowych' ste \Wstępowanie chorobyu żołnierzy u osób uzależńonychw okresie odstawienialeków omz u sfudentów w czasie sesji egfaminacyjnych.lk|5vatją podtlzgónouo. nach ĆhorobyPrzwadki. pa]PniPd/ia\e]i ldpa|enjepr7}7ębia.g K|asyfikacja choróbprzyzębia ba vincenta' krętkowezapaleniedziąseł. nie ponieważmoże \łystępować innych morriczny w chorobach pż}uębia.złesamopoczu. logicznej. owai z opryszczkowlm zapaleniemjamy ustnej lub mo- Ryc./n}mi obiJ\Ąamik1ini' mi 7n\ \l md]"twi. powiedzi komórkowej (chemotakji. nia dzĘseł'ponieważ $'ystępujew wie.upośledzenie odpolviedzi im. draclrrvielokształtnJ'ch t\\iczo. cie. jącegozapalenia dziąseł śrviadczy róunież fal.ied-. odpowie./wią/Me z pl}tĘ nazębnqEadko b].iąseł' 102 .'wa zwiąfanez ostifm bólem)' jest I K. fagocltozy fdolności bakedobójczych PMN).m) zmipnionl'rni zJp. ta. tej żonych wirusem HIV lub choryclr na AIDS' co wię.teĄ\Ę(. w .hvie | lubbrodardęmi did. U pacjentówz mar.U pacjentów z martwiczo.$.]]nje pou'oduobc(no(cipł}1ki / ndlębncj' l Ból dfiąsełsamoistnylub przy doĘl.chobja\"''ów jest jednak patogno.na k1ór4.*fzodzie.h się' Zwialallc ip.!.!Y. |oadenopaIiJ i 7le.lziirnmuno" ĘNĄ' o t!m' żeupośledzeńe logicznej ma Wńw na rozwój maltwiczo./ni. takimi jak od. jak i humoralnej (dotyczącej poziomu immunoglobulin IgĄ IgG.o ieŚl 5po\Ąodo$ane .Ini.ch \. NUG możebyćpierusz]'Tnobjawemza]<ażenia wimsem HTV wźodziejąceZapa]enie dzi4sełNUG jest chorc. /o.lwyższony po/iomLortlzolu hamuiehurk( leukoq. odziejq' r\']f jamy ustnej.a.Wfodziej4Ćego zapaleńa dziąseł i\rystępuje ostrych zaawaJrsolvanych i w sta. Iimfoadenopatia jest nad.luzo. w któĄ. żP 7 brcdahek międ'f'fĘbotq moŹe$ i ńrv.takimijak stres. pa]PnieModu' pogarś/a odi}avianic Śię !ł7rd\|d oraz następujeupośledzeńeodpo$. dziejącj'rnzapaleniem dfiąsetsą podatni na na\łTG ty' co ie oznaga jedna\ ze choFobawystępuje u nich przewlekle.wr/od/iejqqńlapd]en d/ią. kim objawemmartwiczo.niedoż]'1Ą'ieńe. stępuj4ce wcześniej zapaleniedfiqsą uraly tkanek strcs jest ściśle zwiazanyz rozwojemmarh!'iczG Wzodziejqcegozapalenia dzĘset' Stwierdzonoczę.[stępuje lim.rni z anienion]'mi w wlniku unzu (na przykład są.tor\ j4o ie (PMN). w . obr€ rh nież anieniony przez ńeprawidłorly ksztalt lub uśa$ienic /ębo$'ls|ohc jPs|la]df.\\-rzodziejącego zapaleniadzi4seł może \!ystę. .ei objalry ogólne.\'ek br. pa]enieĘ'tonu.17). martlticze zapa]eniedfĘsełoraz osh€ mańwiczo.16 76p3dajq &iPLi w kĘja(h rolwi. dzj.!!1u o.u (tlpoweza.6'17 Wrzodziejące zapalenie d. pzysadkowej drcgi adrcnoliĘcznej' Po. czo.ostTerqzodziej4cezapa]e. wlekła postać chomb]łPacjenci Z narh!iczo.wierrioneobrzmiałe)' i Należypamiętać.ietŁi immuno.benieszćzJ. W przebiegu iufodziej4cego zapa]cnia dziąseł może$ystępowaćlefor eJ' or. sełjest zwiąZany speqficznJĘli cłtni](anx r'vtor. W stanie stresu pogarszasię higiena jamy ustnej.rwawienie duiąseł najmniej różniĆujacą ce.rzod2iejącJm zapaleniem dziqseł stwiel.tów bmdawekmię. munologicznej. dzono upośledzenie zań$'no inmunologicznej od.zębowchlub całego dzi4sła brzeznego(dziąsła są zaczer. bą. dĘ kliniczną martviczo.eł l Maftwica i o.odawkamidzĘsłou].\ĄEodziejace zapalenie dziąseł(ĄNUG)' Wediug niektórych autorów y. stego lłystępowania chorobyu pacjentów zaka.t cfę. powaćsamoistnie (Ryc' 6.IzĘseł. iajqq. Zaden z tJ.luinnych chorobachprĄzębia' jedrrakże odńżnieniu od w innych chońb' kmawienie w przebiegumańvi.\Ą srrmwicyki'wi omf moczu. ce zapalenie nie .}stępujeostra i pfze.amopoczu(ie naIeĄ rc'. cej.l |o . ze nj.

rvarra ropniach pny. sz}ŁĘ destrukcją kości$f'r.V}.chorobie mogqto\łaEyszyć prz1zębia. lub się w wcześniej zmianami. 103 .rostkauębodołowego.Mfo.ną przyczepu utmtę łącz. nych epizodów martwicfo.wrzoCharakteĄzuje się obnętiem i zaczerwienrenem .ch2g ' ogóIoomedyczne8o stomatologicznego i oraf po do.lłrzodziejqce zapa.wrzodziejącego zapaleńa pźylę. ia pmpębia sq podobne do objawów maltwl. łf'In.\łnego zapalenia biegu martlviczo.ozwinąć w miejscu nie objęt]'m dawkę międą'zębową.js{ owąropĘ in. go' Choroba ta możebyć następstwemwielokrot. ze fapalenia dziąseł.]Q!h Mogab. podobniejak w pnlpadku martwiczo.ać cją chalakteĄzuj4cq się maltwicą tkanek prz]'Żę.teżółto. ie8oruLhomoś. U pacjentóWniedoą'vio. Podstałowm objawemkliniczn]'m jest bole. na 26.biał}m lub zębnychjest Zbliżonado \.zadko spotykana w pże.ostka oraz sa' prz}zębna' który pr.' \4ożna obcFn\oual . siln}.U pacjentów z upośledzoną od. Iopna. z obniżonąodpomością pnyldad zakażonych brzeżnego.2g bia: dziąsła. objęcie furkadi. Ropień prfylębny możebyć połączony zmra.g1adĘ. Ę jest .lorut} i r alego kazaĘ że mikroflora llykr1.ebiP broda$el dzią.r. obĘbie tegozębagwałto\Ą.która prorvadzido matwicy bokej kieszonki prz}zębnej'z kórej . czerrvonq.m infekcją w obrębie tkanek twolżącychkieszonkę bolem. choroba ma pżebieg znacżnieclęższy !*'1 norrnŃ rnn'z4rNT Jestmiejscol\'ą mpną r'omościq objańa się głębokimi owrzodzeniami.lokrotnych może nawrotach prz}zębia' Ropnie powstąiq skutek miany Wslda. lśni4cą z wirusem HIV lub chorTch lra AIDS) i u pacjentów ią.NL]P) jest infek. ozębnej i kościW}aostkazębodoło$'e. opnie przyębia lub ropnreokcłokorcnowe'2. Llinięn}..owadzido destnrkcji \ł'łókien moisnrjłn klwawieniem. ozębnejomz kości lł].hombowej.Wzodziejącego jednak wystqpićpo wie.wnoozieiące przyzębia polvaniercpni nalezq:zamkrięcie kiesmnki. jest zanik kości\'Wrostka zębodołowego' mzprzestrzeniajasię w tkankach prz5'zębia Ropień j położonych. na]eży ie oko]iczDych $ęzłow cb]onn]. że$slępowa. Utrata przyczepułącznotkan]{owe.waódziejącego zapale.Zab może $'1azlilĄ. ]aryid RopniPlkdnekpl7}7ębid wz8]ędu $aoje zapalenie MaftWiczo.\ł}sięk'29 niedożFvionych.lziejącegoza. .LholkotĄego'W obralP radjo|ogi. i kości pPJ"ębia'Badanid\Ą]. następujeutrata przyrżepu łącznc jest częstp objawem ]diniczn}m zaawansoivane.a heść kości' objawyjej są zbliżonedo obja. NIoże\alstępować ropny. nPk otac?ai. pochodzenie mogąu}stępo$. fekcjąobejmującą dzĘsło całe bŹeźnelub Elko br(> nia dziąsbł r.T'stępujq nai €r o/e. obja\'y kliniczne martwiczo.zn}łn\ĄłTazlr} głę.ło.po.2? 23 poddzĘs. notkanko\łego. od tej jednostki c. odńżnieniu ndmj tldto|o8il w Znyrnju obrębiepn]zębia wien.Diagnozę obja\Ąl' częściej spośńdmpni tkanek fe'or" postawićna podstawiei\'nikliwego\lTĄviadu takie jak goĘczka. i sekwestraĆji być na *ów martwiczo.W}p\1Ą.Fetor ex ()remożebyćzwiązanyf inny' 3 mi chombami. lenie pŹi'zębia \łystępuje częścieju pacjentów sne \4ygórowaniei obrzmienie w obĘbie dziąsła (na powieżch. miejscu upżednio zdrc.hf. Stwiedfa się obecność destrukcyjnąchorobę.y opukiwanielub mo. kieszonkach pM}zębnych'Ropńe te }. na pnyldad przewlek\rn zapaleniem pn]zębia.' Rrrplg\ DZ|\sL\ Je\l mi.!v lia u pacjentów chorTchna AIDS. Mańwiczo.'alodziejqce /P na jako: IDpńe dziqsła' cra zing Ulc'eratiiePeriDdoł'itis. zmiany matwi.Klasyf ikacja chorób przyzębia RoPN|E PRzrzĘB|A no\uk]eozą. rv brzeżnego mogąbyćpokĄ.lziejącegozapalenia dziąseł'obsentlje się ostrą tkanek omz bolesnoścĘ' głę. w}Tostka zętrodolou€go' zmiany 8o' niP le' /oncgo.rn go i kości \Ąlaostka Zab' obiauem zapalenia dziąsel cięzkiego przewleldegolub agrcsy.7Jpa]cnia i' /P w obr. de samopoczucie.'!vanej głębokich w Źekomobłoniastj'm na]otem'Częstowystę. Ropnie t]ranekprZ}zębia miejscou'ąinfekcjq tka. prz]zębia (Ne.wej zmnieJszenń lub cboroby dzie flory bal{teryjnej odpomości oĘanizmu' Spotykanesa częścĘ osób u zapa|enie ie lecfoĄ'ch' Do czj'1lniMwwpbĄrajqcych \Ąystę na l ? i Martvviczo. nych. stosowarte ogólne antjóiotyMw ońz cu.

2e objalły ogólne .r\tepne7 różG tL|ze środowis|iem Ustnej' orllorem ''lę 66cy tkrnki larrrirro\"ei' opmŻnid mpnia nic się i perio. jeś]iich zawafiość u się przez pŹetokę na powierzchnię dzĘŚłalub do chołkowego osób z zapaleniemprzyzębiabrzezne. ektruzja. i ropńem okołowierzchołkort1tn. Do po$śtawania Wy. E noprrŃ ox. ń n]rh węzłówchtonnych' Ropnie ostre mogą pże. paqjenta zwTócefua do stomatologa' Złamania obrębie kolfenia mogą równiez być W żeskłonić do się za. ronę niecatkowicie lub całkowicie\łyrzniętegozę.Ro. giami endodontyczn3'rni. żu( palpacji obrzmiałego miejsca. na i Toże zębodołu. kłatiry'In badaniuldinicznyl i radiologiczn}nr. take jak złesamopoczucie. poduyższorra ZM|ANYENDo. stwierdzić utratę Można ropień przyzębnyjest zazwycząibezobjawotwĆho' z kieszonki i kości \Ą/yTostka zębodoło.PER|oDoNTALNE tempemturą limfadenopatia \Y obrębie regional. zapa|enia miazgi.aniu' ujśLiP 104 .2g I ostny nopmŃ' zęba. żuciei nagĘua" wego'zębymogą Wraź|iweooukiwanie nięcie zęba z utrudnione szcze|ina z|amania' nie.m do wykrycia bia'jeże|i ebieg jamy pur do\a5Tn Zmiany endo. ounq dfiąsło scu \łygórowania powierzcbnią. Pacjent rra ł'ość opukiuanie lub ból w czasieżucia.29 Zmniejszenieodpor. zapa]edu mpny *Ysięk oraz szczękościsk. nież prcdysponowaćnastępująceczpniki ogó]ie kieszonld przlzęb. byćobecna w jeśtj pr7elokirrlegnie kana'tu zatJ. tkli. bez |iniizłamania Ujściep]zetoki może być trudn]. ropną infekcjq w obrębie tkanek otaczajacychko.]ługiczas i mają tendencję do Śię mc okrpsoue8o oprożniania \aa]c opróżniPnic przy.Czasami mogą \ł]stą)ić nych.hzy delikat. podczas ból dotyku Wysięk i ktd€j Wlstępuje kieszonka p|z}zębnej' pŻy.goĘcz.perio i mde b)i po]. go znalaztouzasadrdenie ilprowadzeniatych zmian kieszonti pr4zębnej. zazuYczaj powstajew oko]iry plata dziqsłowe" brvać się lopna . nione z gładĘ lśniąc4 bżegu dziqsłowego możeilydo. obejmującemu do olaz przyśrodkowo podstaw języka' zęba.częstopodawanejest i obrzmiały bolesny plzy doryku' Może \łystąpić Infekcja moze ń\łnież uczucie ucisku i rczpierania.ka. by. leaenjeendodontycfne głęboko tkankach prz]zębia pa|enia mofe a sĘ w k1óry rozpocz1'na pż}zędo Wygojenia tkanek dziąsla.1. pień pnyzębny należy ńżnico(ać z mpniem dziąsła i miejscowe:zamknięcie ujścia nej. powiększenie okolicznych węzłórvchłon. takie jak cu. może Możena. choroby ogólne.W miei dziąsła rzucie kożenia w w1niosłość jest obrmiałe 1zaczenĄ. zqb tkanti otaczające możetowarzy.wydzielina' Doleg|iwości z8'łaszane ba. Plai d/iąs|ot$ jest /a(/PrlviPnjon\ dyskomfortu do ostregobólu samoistnegolub prfy !.29 prz]'zębia'Zapalenie miazgi do klas!fikacji chorób pnzolt'r-nxł-nnoPNm PRZizĘBNE Mogq może powodowaćpiocesy destrukcyjne tkanek E ilystępo\łaćpfiez . w sĘpić sąóka utata pżyczepu łącznotkan]<owegomieć trudności przeĘkaniu' czasami $lstępują objalłyogólne.od niewielkiego go pokiywającego kolonę tlzeciego tnonowca przez pacjenta są aóżnicowane hwie. i poustanie keszonłi pE}zębnej' Ropień plulzębny możebyć związanyz patolo.l. zajęcie firkacji.złe samopocfucie.jakpÓŹniejszego i czynq rozwoju Ujście ropnia ma zazWczaj postaćkanafu Ffetoki. nej pa]pacjilrfdłuż .choróbprzyzębia I r|asyfikacja mpni prryĘbnych mogą ńw. krzyca lub chorobypowoduj4ce pRZYZĘBNY ChaĘktełzuje ności irnmunologicaej. prowadzić całkowitego i ohvierasię na powienchniębłonyślufowej pŻ pŻebiega kontak. rczpnestrzeniać się wstecznie do oko]icy około. }spółistnieńa patologii pŹJuębrawrerz.endo po|ączone lub mogachdńkleryzować nic może W16tqpić obrzęk dziąnastępujqcymj objawami: za\łsze\łystępujerra tę samą stlonę kolzenia' po pIz1zębna'Przelvlekfu sełlub błony ś|uzowej.le. zmiany pzewlelde mogą przechoduić ostre.ll-ol''oRoNol1l JesI miej5. pŻyzębia. czepułąCznolkankowego ciażpacjenci mogą odczuuaćMl niewielkie rqsu. uwa]r a Możliwość chodzićrv pnewlelde. gardłowej szyć zwiększona ruchomość zazbyczaj podaje w uT'viadzie ból. różniamyostre i przewlelde mpnie prz}zębne.

prz}zębiu.30'3l konenia' Nieprawitlłowe kacii lub inryrh częściach leczy zmiany w ZlogiV|J$'Ire M tei okolio predJŚponuiado nivcfF. obejmującpv}zębie brzeżrle. pog:Iębiaj4c czasem aż do powo położonego w korzenia' W zębach tnonouych wy. ko. nąćsię oiezależnie.32 pale ach prztzębia mogą przedostawać się do korzeniowe i mogą \ł]Ą'rołać miazgi przez kana:ły |ub @ynników modńkujagd przebieg Domiejscov4]ch stany zapalne miazgi. PeĄ szkli.i\'a znajdującesię w obrębie szonlę prĄzębną. W przlpadkach.Vo r7}.Zenia fęba pźez kie. W wie|uprZ}pddkdch t$orzy<iępŹelola v\ óżnej z'ł^\yęĄ mają kszta]ttbójkątny zwęzającysię W to sfel]Łfire odle8łości miejsca przyczJ'nowego' poĘ pod.H K|asyfikacja choróbprzyzębia kierunku w okolicy wiencholka zębai szerzyćsĘ \nr WADYWRODZO pr/}7ębia Cborcb) płyębia /wią/.ołe'baktene z mia.endc jak olaz olwartekontakty międzyzębowe' bów i korzeni donrycznych' Zarówno chorcby pĘ}fębia. w obecności mogą mod]fikować Nie. prz]'zębiew każd}łn t okoloszyjkowa resorpcja korzenia hipercem€ntoza. o złoźonychschoEeńach peńodontyczno.7apo.]łowo jednak w prz}pad.llni. \łych. lub nd.me bżeżncgo. wzdłuż mieć swoje ujście ją szkli. szldi{nych w obszaĘefifkacji zębórv tnonowych' co okołowierzchołko\tych może możebyćprfy@ynąutraty prA7czepu chodz4cy z tkanek Ęcanotkanko. fifkadi wierzchołkowo stosuntu do polączenia wierzchołka sięk może znaleŹć ujściew okolicach frrrkacji' szldiwno{ementowgo. omz zmiany połączo.stopnio\. możebyćutrz}Tnane zdrcwiu. IUB NABYTE możnapodzielićna: z chorobamimiazgi kanałowej zmiany pezmiany endodontycao-pedodontyczne.endodontyczne i lv ne. nia t}anek prAzębia i mogą byćuwazaneza jeden z miejscowycłt cątmików Ęzyka chombyprfJĘbia' Iolejnlm czpnikiem miejsm\aTmprcdlsponujqc}m do alomulacji pŁ'tki i rozwojuchorobypŹy' położenie zębówi ko zębiamoże nieprawidłowe być ustawionych rzeń' PrzJzębie zębów nieprawi. gdy oba te predysponujqcychchoróbdziąs€łi prz}zębia na|eąi na|crvmówi. uzupe|nienia r Aparatyońodontyczne. Grupa ta obejmujecą''nniki. protetyczne pźycz]łĘ' jak i skut. ktde mogą predyspo ńodonryczno.ię plD ku z]ejhĘienyjamv ustnejmoże ro^^'irĘ( 105 . którc zmiany tJpu e[do.W zdrorl5rn pŹvębiu \ł]sięk zapalny po. wego. i Prcces zapalny możeobjąć micjscu kontaltu z miazgąi mofe byćw zależności od sił obmnnych olganizmu ostry lub pźewlekły' jest Wstępo' anatomicznej Zabuizeniem budo\Ąy Jeżelijednak prązębie jest zdr. Złamania kozenia.peńo początkowoobejmu. '7ą|kobanjc zmiJn za' wanie szkliwa w postacrszyjkolĄ5'ch zgi mo8aŚpoltodowa( palnych.Szyjkoweprojekcjeszldir'ne to obszaryelĆo. Budowa anatomicna zębóWkożeni.peńozacĄna nowaćdo mz\tojuzapale ia r]zĘsełchorobyprz}zę. do roałoju'procesu zapa]nego.endo bal1elie z kieszonek we w okolicy fuków uzębionych nieuzębionychoraz i W zmianach plz}Źębnychw przewleklych lub agfes]ĄĄnych za' uraz z8Ąuowy2. i choroby miazgi mog4 być lub mogqrozwii!Ą/ype|nienia' kiem schorzpnia obalc s.ilai jej prPbiee. Proces chombo\Ąy zespoleendo. do rótłno(/eśnic 5(hoflenia\ł}5|epuja i uśawienie z+ . w . projekcjii percł .Nalei4 |u mieiŚcowe ją t]'lko miazgękanało$q' ki fębopochodne' deformacje ślufówkowcdziasłc peńo.'}Ąvołują chorobyjednak się w prz]'u ębiuwierzchołkow5nr ujściu p\tki nazębnej'cz}'nni]€ końecznego koneniowego lub kanałów bocznych i dodatko.iłne duże' od jęte leczenie chońb miazgi zapobiega]ub sĄŁko się ekopo\łefogi szldiwneznajdujące w obrębiefirr. samodzie]nienie r. horzenid . przy one karrafu bia. w kiennkr firkacji.

wające $TTostek od tej strony jest ń$nież cienkie.prowadzqce akumula. Proces chorobo$yzacho. konJ"Vvane do cji ńtki i nasilenia zapalenia prązębia. Również znacznie cieńsza jest w q'm rcjonie kość Wrostka Zębodołouego i tkanka łqczna. ńwnież cfęsto obser.Iło\ł'ościmogądotyczyć leża./\slkimnd kJvcrid(hlJini(ln). LonIal.?Liwia h u.?ębó$umo. jedoL]ddnp lcganiewl pelnien. przez pacjenta. tc też cz].( iami rozuoiolwni obsel. zlobserrrolai moŻna trywać nie Ę.|nu h mied4zębow}.|uje się podatną na resoĘcję blaszkę \Ą}mstka zcieńczałą.jako powildanic lecfenla PndodonRl /ne8olub odbudorł1 ZIJm..dem k]irliczn]'m może być rozńżnian1.prd\vid]ouoi. cegopod nimi \Ąlaostkazębodołowego.6% plzJpadków usuwanych Zębólv siecznych ńwnież.Złamalria w obrębie korZenia moga powstaćw {}'niku umzu mechanicznego$T\!'oła.uwanie|e.umoż|iwiajqc $łikanie balĆedi i destrukdę pżyzębiai kości więZadeł w]rostka zębodołolleśo' '106 .ch. sutek pokarmorwch z pŹestrzcni międąuębohych .tki nazębneji twovenia prccesów fapa]nych' starcie ZębóWniepra$'idłowości anatomicznezębór! 3. tak jp nu h oBvarty. PŹy.ną z\Ą.r\o\ĄJn}mi rozmiańw i morfologii dziaseł i/lub luznejbłony ślu. usposabiado sz!'b co kich ub]tków kości. jamy wość szpaly ozębnej śrcdowjskiem ze kontal1u ustnej.Dz|ĄsŁowE niepEłidłowe \ł]peh1ienia klasy II i IV \łanepunkty sĘ.7anie Potl1ztzalJasrfi|.'na w kofu ie zębai rozpościera dowien. picn'vsz]. zowej'Nieprawi. na|pia bru/d}poLlniebiennoiziąs|ol.lko w kategoriach patofiZjologii.'czne) mogąbyćprZycz].Inczęsto towarzJ'szy zapalenie tkanek prZylębia i trudno je odrcżnićod tJpoi\ych endodontopatii cuyperiodontopatii. Komnowe złamania Zębów jak nie są plżycz]'ną zapaleniaprz}uębiatak długo' nie są przJ'cz]. ces Zapalny'R]'zyko to najczęściej nych zębówlub zębówustawionychpozatukiem.Iziqsło\ł]'m powodo\łać mogą rczwój ch(} icby pżylębia. że prawid:łouy kon|a]d..a.v]'stępowaćobrębie w korony lub kożenia.r]rią{orn"zarowno Do ni. krżdy proces fa. lub n}rjednak b'lko resoĘcja le\Ą'nętrzna możepoulrdo. są nie. sprzyjającym cZJTr4 mogq b]''ć uhudnione zabiegihigierricznew1.Bruzdy podniebienno. (nie odbudo.cZJ'nypowoduje poprawęobrazuklinicf nego' ZłamaniakorZeniamogqr. a dla pacjerrta katego. h' Pżpl dpformai (lu.cz}nązaleganiarcsztek i ń.\Ąl w 4. pojawiać teżna innych zębach' się uiele pŹ}padków podobnychdo siebie pod tzglę.arja d"forma(jiopiPra Śię i st(arZa dostępmikmoĘanizmom do tkanek pod' prede $. Badania ostatnich lat tskazują. g'łólr'rrie obrębiesiekaczyszczęk.'ch drugich w szc.dziasłolre mogq fo]ogicznych' Dzięki względnieniu morfologii. N|EPRAW|DŁoWoŚC|ŚLuzÓWKo.f ikacja dolłczy stłocfo. q'ch ze sobąjest kolejn}'rn miejscow1mcąrrnikiem powsta\. i obecność bfufd ńa(}! esteryczn}. tozamogąmiećcharakel zełnętrŹny wewnętŹ. Ęsłowenależ].Ą]enie tylko.h i mordziqsło$łth. u obĘbipbrcg! &Ędn$ego urruilnja ocłs/.1ni. Wo.Wsrystkiete .zęce. \b7cnj' |ę nj. waćzapalenieprzpębia. Ltó.nq nadmiemego odkładaniasię pt]t. .owadzić mavoju recesji' Ponadto ząb i do jest Z $-Ysunięty łukunarażony na urazy podczasźu.o'lLolo.lvczasie aktu żuciaBrak kontaltu lub zblokowane przestfenie mogąbyć plz!. nego siłamiol. miemy wszelkiego rodzaju odstępstwau fakresie k1ore pratvidlowo.pmwidlo$otci budo\q i k5/tdJtu korenia w odcinku uzębion1m. \łEnew pmtetr/ce'Usunięcie pIą.e sa stoso.ale przede\Ąszlstkim. się się chołkowow ń'rych kierunkach i na ńżnej prze.lzi wtedy w pobliżubżegrrdziastowego' Daje to mozli.niom zęba' t].cemen. Defomacje śluzówkowo. cia i szczotkolr'aniazębów co możebyć pIą'cz]'ną nrwanip<r^nai mrpcii Zb}t bliskic ustałielrie korzcni zębówsąsiadują. szane pod.koron.e. Ta ostat ia cecha jest powodem miejsco\łychrccesji' od strcny !v którą Ząbjcst wysuniętyobsei. okoloszfikowa rcsoĘcja kożenia i hiper.chorób przyzębia K|asy.vaniu chońb prZpębia.]u Iozpa. nia naruszajqc lvarun]dfDjologicznepanującew ob. ki nauębnej. in.ą\iPdnj( .\Ą}pełnie. w Defekt ten mzpo.JuĄjnj. wollane sąaleĘie na metal lub ahTl. określeniem etiologii'33 ich kolf]''stniena stan pż}zębia. Zębodołowego' Jeślidziasłopokt-\.ch przed pr4 N layów w okolicy poddziąsłowej równieżu'p\'wa rue. palny może łahvo powodo\taćdestrukcję tkank łącznej pr.jak i nieuzębionJtn' rczll.

pEJzębnycĘ ubJ'tełkości).Izenia tkanek prz5zębialub w przyzębiu pPyczepy przez chorobyprzJzębia (utrataprzy.rn defomacjiś|uzóWkowo. więc działa. od wie]ulat uraz z8łzo.w w1.zowego pien. Nieprawid|owe zabarwienie dziąseł' W uszkodzonegoskutki umzu są większe. łrailiwość opuk\tŹnie oraz na na zmianytemperatuy Możeńy.3. przJpadku przyĘbia ./mianę NE URAZEMZGRYZOWYM lenid/wia'?ane8o. podtlzJ.fi K|asy"fikacja choróbprzyzębia polożeniu pŹycuepułqcznotkan.w \aT'riku czego po' .lrpbv uIazuzgr}zowego poziom prz5'częptl na iem działania oklufyjnych.Wy lliniczne uazu zgĘ.fuJ . a nieprawidło\.ly kŹah btfegudzią niem nadmiemych sił na zęby ze aedu]<or{an}1n d Przerosty dziqseł. dziqsła Tak więc uraz Zgtyzow może\.uzmian w obĘbiekości lr1mstka zębodolo.1orej bodolowego. dfi.lqonior^ cj.|ziałarienormal. $andje. Podstawo\łe obja.lk. |ub czyćpowieEchniwargowej/policfkowej języko (brodawkowej)' wej i międzyzębowej Povstaje w uynik1 działaniafizjologi@nychsił na a Zmniejszenie szerokośCi zębodo|owego.(cii ojuchworr przJzębiem. 9 Zmniejszona przy@epy s Nieprawidłowe Wędzide|ely'mięśni.Wy jegol\pł}'rv tk2n. pb. bral. pozostajedo końca nie lq'jaśniony zę. dziąsła zqblub zębyw przebieeuzapaleniaplżyfĘbia zrc. wstająsily uszkadzające apaĘt zawieszenio\Ą5r zęba' r zmniejszona szerokość zębodołowego.enia zębolqból zębalub Ąlskom. trraża się. poruewaz znrłiejszasię odpomość tkanek na działanie sil I ZM|ANYw PRzYzĘB|uWYvl|oŁA. f mniejszona czepu łącznotkankowego. omz.]możP po$odoua.azu Zgryzowego' tt9lod/pnipanara|u zęba Podeas gdymla pł}t.Fą Pierwotny urazzgryzowy folt Mczas żucia. ze głębokość pżedsionka' dukowan}mprĄ /ębiem' rczasamjmam} do . u pacjentów z przewlek\'m zapaleniem prz1zębia' dzialn}Ąnza stopień nasilenia objawó\ umiejsco.dżda w oNu/ja. ! Nieprawid|owe Wędzidetely'mięśni.prawidłot5.l ondjako ]. nia z umzem z8Ęzo\łymdożon]. l!] Wtórnyurazzgryzowy 9 R€cesje dziąsłatkanekmiękkich. ś|uzówkowo. w przebieguu. uszkoi]Zon}tn g|ębokość pżedsionka' pogłębieniekieszonek . Zębnych ie usfkodzenieapaĘfu za. Do okołozębovvych wychna|eżq: j które mogądoiy. 107 .? pEebiegu pmcesu zapalnego. słowego.tki bzegu Wyrośka zę. ' Pionowe poziome i/lub ubt.1 e: rębot1retesje Y naŚępujql Mdmiemaruchomosi prfemiesfc.:'stępować bole. lub przeznadmiemedziałanie na zqb ja!.Sam uaz z$!zow5' nie jest jednak . DoĘchczas uraz zgĄzow b:'ł definiowany jako wieńe zmian w kościi miejsc utraty Ffyczepu rawieszeniouego u w1ni.dfiqsłowych dotyaqcych nych lub nadmiemych siłzgĘŁoi\5'ch.nic.u1.nikuczego łącznotkan]<owego sił i powstawanielqeszonek przy.rn.. uhŹta przycfepu łqcznotkankovego ' Nieprawidłowe uabarwienie dziqseł.tka nazębnallydaje się byćczlanikiem odpowie. przycfJnę Za Do deJormacji jest taumatogenna oHuzja' Defirdo' bezzębnego \.r' .wieszeniovego lń tkanek samegozębaalbogrupyzęb&vWJ.zmiany kości postaciub}tków kości kie.rnujqcych uszkodzeniem tkanet ząb' snośó uciskowaw obĘbie mięśni żrtaczy irrneob. lq'l działanianadmienych sił zg4zolt. ze ?Ęby zdro'Wym Dochodzido niego obecność nadmiemie staĄ'ch powierzcbni Zę.q/rostka należą: Lrazu uważ]ana po. !qni].obecnie ki nazębnejw chorcbachpz}zębia nie podlegadys.w stanie !a w}ńżniłaparamety doĘuące urazuzglylo\łego Pb. uego.w]Ąłotać zapalenia dziasełlub puyzębia' 4skusji Anerykanska Akademia Periodontologicz. stlvierdlono' ic ura? Zglyorq rłobernoscjzapa. bóW nie$'spółnierr e do ńeku i konsystencji die.ńż.Z}.['sĘpić przy braku t Przerosvdziąsevtkanki tqcznej' cech uszko. żejest on odpowiedziqrra dfiałanielub kusji.ych.nież\\. przlzębiem') TolvaE]szy mu ub]tek kości. kowegoi z uiIfiałemnadmiemychsiłzgĘzortych. sił ioln*id).dziąsło.'otnyi wtómy ul'azzgĘuo$5r32. wstąją oraz na w w i jest tematem wielu kontm$'eNyjnych szonel< ki przyfębia kostnych.

Ann on thePeriodontium.: 4. niczne.lla tego scholzenia i mogqw]stępować pomoc. 2001 Ł22' Współczesna .96-109. tol 1999.: Drugsand oral discorders odontol 31'lour Peńodontol' 14. .Reprod 199q41r'. J Dent 1874.NovaLNl. Nagy. ]8. Periodontol hormo_ Onset of and diagnosis management WE.l'I 1999.1:84.21 2000/1 Peńodonto| clinical Periodontitis M.. 1999. Nishioka. Rossmann.1:53-55 k|asyfi.siennicka. oral mucosal T.:NoWa R'. 26. Newman. Banach.Scully.pzewlek|e EA. AnnPeriodontol rol1999. l3:345-355.J. Ea and S. widoczna jako pEejaśnieniaw fifkacji lub przy wicnchot}o korzenia zęba: rc.Hallmon.P: Nutrition 1998.moga róunież świadczyć uystępo.67414 pomiędzy oneo. Coles. strider..: 34.8. and Effect lmpact Traumal WW: Occlusal 32. C. chronic in and A': 5. Borakowska.Huan l\/eng: 1999.: M Zegarelli.. Lesions. Sanz. Non-Plaque-!nduced Lesions lssues. 1999.llego ozębnolve].azu zglyzowego.W. M.:Clinical Clin Aggressive Periodontitis. patotogiach'W różnico\Ąaniu nieżw innych ne mogąbyćdodatkowebadania diagnostycme.1:1 of Periodontology PZWL i uśnejprzyzębia' 1995' and of Diseases conditions classification 2. że powyźsze ńw..998. Nagy. Newman. and stem Periodontal for ś|uzowejjamy b|ony choroby Z. Bloodand lymphoreticular 2002.Pini. nyś|uzowej 1999. 7. and Nl R. jednak pamiętać.Haake. z chorób doóM@eń zakresu R': 11'Górska. Borakowska. 17.1 Periodontol DiseaGingival Plaque-lnduced A. chapter Pe odontol Med J nuloma)..1. 2000..1:32.zębia.Blieden. :84' 999.J. stomatologia PeDiseases Clinical of Systemic as a N4anifestation M'I Nowak|asyfiR'.A. N. przy}dad badanieżWotności cji. Dental l\4. badanie radiologiczne- mo8a WskaŹnikirŹdiolo8iene ulazu 'ZgĘfo.l:98.4154. 8:47.1r74. ]0' Górska. of Parameters Gre' supp|ement Pe R. Mariotti.Ann Periodontol b|o.l:91.Nagy. R r lnfectious 108 .: L Armitage.4:64.J.1:20.. Pe the Affecting Periodontium. ora| responsive o€ 9 nan(ytLmor(pyogelic na||y 2002. Novak. tis. 23. AnnPeriodontol tol2000.rotiring R.siennicka. Gingival P: 16. 1998.1:39 Ann Periodontitis. zapa|eria kacja Chońbouyfęoia and Periodontitis Refractory Pe Ulcerative odontitis. r Ph)'siologic Hallmon.C. parasites. s.G .30. I\/.: le_ F: Hidalgo.orpcid korenia' W celu postałieda ntaściwejdiagnozy odnośńe urazu zglyzowe8oniezbędnejest urri}]iwe badalie ldiniczne oraz Ediologiczne34.5:27-53.Ress. 22.4ateńały Ann Pe Necrotizing Ulcerative odontitis 28. 9-GórslG.5r71. Hoschander. Carranza. ńodontoIogy kacja cholóbprzrzębia Gingivi U|€ Necrotifing e rative W 27'Randa|. Kinane. 2000.Holmstrup. Chapter 999.: R. fac. in role J.nidwa.24.lzwiqzek and of O.8. {V. M. Rivera Clinical odontology 19.Thomas. Pe odontol by modified syśemic D'F': 12'Kinaną Periodontitis Ann Abscess. waniu u.:The of drugs WW.27|403' dziąse|' stomato|o. Sposto.21r176.J. . RoWIandI giaWspółczesna.79. asą andma|nutrition.21 1125.ty oraz pęknięcia szkliwa i złama ia koEenia lub o korony Zęba. sexneroidhormones ce|l 2002.F. Periodontol F 1986.na zęba.Huan Xin N4en9: of the pathogenesisgingival 1999. 1999.stanford. fungi microorganisms and caused infective by sions 2002.: R.26:398 Chapter turiodontology cńt oral N4ed thepeńodontium' ReV Bio| 1994. poszeźelie przestrzenr byćnastępujące: zniszczenieblaszk Zbitejfębodolq resoĘcja kości.Jańczuk.NowaStomatologia M. Akademia i pr4. Nova(M.3:52-59' 2001 1999.4:1 fębia.l. mouth Perio_ the affecting human diseases Sy_ tropical of Development a classification G.. Periodontic_Endodontic overgraMhPeriodon. piśmien.1:7' of ses' Anna|s Peńodontology in PeriodontalMicrobio|ogy clini€ a |' Periodontal discorders D. Medyczna 2000.1999.1:102. d}namics 2l.Należy objawy kliniczne nie sq patognomo.65. in roleofthecomplement Ann Deformities Periodon_ Mucogingival PG.G.Pagą R'c': Gingivitis' c|in Periodonto|ogy 1999. sills.: 3. gra.1 RJ.ocenaparafunk. 2000.. K Y. Tooth_Related Ann Periodontol 1999. Ann Periodontol 1999. 20. lNe.8:361 Am ounng 2001.J..siennjcka. Tonetti AndrealMombelli y_ 0. Ann Periodontitis.F..14:391-398' 33. Fujisawa. TM.1. Nova(K. orzy.D.1 1 dontol Annals Diseases Conditions.. Nisengard.. Flemmig: '] 6. 15. Monteil.S.K. N.: 8.Sakamoto.4ańotti.choroby chapter 2o02. 13.M. furiodontol dis+ system hostdefense. pż}zębia podstawie na porozą chorobą a S(i prcgnancy. On the condition the mouth teeth 25'Borakowska. tors.J.18:21.lMaurizio. Periodon Periodontal Xin 29. 200a.E.28:409.

Wnrowadzenie dontolilaklylti
Zbigniew Jańczuk
Wprowadzenie i chorób przyzębia strategiazapobiegania |eczenia persone|u pro'ilaktyce Ro|aśredniego W

i leczenia

udptrowadzenie
\'!T''stępo\rErxa za. \r Jużdzisiaj$jadomo' źeczęstość celem postępołanialecZniczcgo chombachplzj" u o zębia jest p.fJ,\.'Toceńezdmwia - mozliwie pełrrej paleń dziąscł dzieci możebyća.edukowana 507o sobie tr'lko pizez poprawęwafunków higienicar}'chjamy sprawrrości narządużucia'Trxi]no w-vobmzić postępo$Enie]eczr cfe \\ chorcbachplązębia bez ustnej, Natomiast systemat]'czne usu\Ąańe Złogów \,I"m fu n.rm\.li no\\o. nazębnrh' poparteutrz]traniem jam]' ustnejw do. l.8o nal7ądu' FhdbjLild.ji po]egającq tJ''lkona b4'ch warurkach hĘienicznych,możezleilukować pojętąrehabi]itację, nie cześnie prote1}canJ.ch' oltoped]Ł.znych'chirul. \tystępo\tanieZapaleńdziąsel nawet do 90%'Aby zabiegach giczn5'ch fĘkaln1'ch, ale i psychoterapeutycznych, profilaktykachońb przJzębiab}'lask.uteczna, nalezy i ja jako żekafda ingerencja]ekajzaw strefęfifycznapa. stosować na \tszlstkch poziomach.lz,iałania opie. ró1'nicżuwzględniać strefęps]''chicu i ną' ki /dJD\\ornPi' Z8odnj"/ Sol rolroiniaŚiq /dpnbiP. cjentamusi jest skuteczne 7r\alczaniechorób prŹ}Łębia moż. ganie:pieN'otne' \t,tómei hzeciolzędo\łe. przez połaczeniedzia,lań profilak. Li\!e \ł.\,łącznie Z lĆczeniem'Są to bo.\Ąiem bardzo cuęsto Z,\POBIEC:\\-IE PrER\T0T\E DotyczypopuR'cfnych Powimo się nim objąć stany chorcbo$e o przebieg! przewleld].rn, lecze- lacji ze zdrowtm prz],zębiem' a pro\ad/ido \}lP(/cnia' pvede \\'sz}stkimdzieci i młodzież' Po]egaono na: ni" i'h rylko\]ją|ko\\o b}'ć edukacjizdfowotnejskierolvanejna popra\łę wa. Sukcesemw ńqksfościprz!'pa.lkówmoże nato. - chociazbyna kilka lat miast zahrlmanie choroby fu nkó\ł'higienicfnJ'chjamy ustnej. pro8tamieżFrreniolr.1tn, który pozt'o]i podnieść a rvĘc uz}'skanieokresorvejstabilizacji.\,tożlirre jakość jest $plawdzie uzJ'skanleznacznejregenemcjitkaw1Ątienia' stomatologicm]'ch, l.1órych nek prz]zębia, Zniszczonych prccesem cholobo. okrcsołychbadaniach jest zapobieganie\['stępo\Ą€niu zapaleń s\ m,al. Lllr7]manje |ąme|odq !{rni. o.iągnięĘlh cclem w."v'łqcznie rvspólnp dzia. ków' możnazarrdzięczać dziąseł' łaniompmfilakryczn]m, zaló\\'no ze strony chole. Rola zespołu stomatologicznegoZapobieganiu w go.jak i zespołu pienłotn!'mjest ściśle stomatologicznego' określona. Polegana działa. niach oświatolvo.2dro\łotnych. skutecznej ualce z nalotami bakteł'jn}mi (pl}.tkanazębno.dziąsło. komunikary śWiatowej Zębówi b.aków zę. oficja|ne organizacji zdrowia $a) olaz do]dadrrej odbudowie (śoZ) próchnica choroby borłych, aby uniknąć moż]i\l'ości \'\,yraźnie \'vskazujq, jeże|i że i zatlz}''In}1\ania pŻ}uęb]a zostaną powszechnq profi|akykq, nie objęte to się nalotó\^/' p7e|.roay | P d n . l k / P/ o h l : J | n } ( h r d p o ń o s 5 o 1 U ! d Ą . h |\osfT egów|egrigych tych c|.orób zab rroż. .1a15owe prospe.ulących li\łości nawet |ep|ej 1a Vajov,V na udokumentowanych .\Ą]łkach badań nauko. $'l'ch wiem};żenieskuteclne będfie Zapobicganic

109

i Wprowadzenie profilaktykileczenia do
publicz. popEednio z.Iro.lllem pien\lome pozostawione\lyłącznie ind]Ą'vidualnej m Piervrszyokreślany jest obemie mzumiatrysze' n]'nr (p bliĆ i€altD, relacji stomatolog-pacjent,sfczegóhie w warun" rzej' jako zdjowie śodowisko\\e(efuiom1entąI kach niepełnegozapewnienia opiek stomatolo. gicznej' stąd bardzo istotna rola promocji Zdrowia w lrcal',h), odnosisię do popu]acji ogóle i rych dzie. na &in łcia' które wyvierająwpl}'\jy to udm\łre' zmierzającaprzede Wszystkim do popra\łyZacho. pmmu. ffi Drugi kierunek dfiałań to mzi\ój samoopieki Działania Wańzdrcwotnychspołecueńsfiva. pruezśrc.lrri jące zdrowie, dotycząceszczególnie zachowań hi. i opieki pmfilaktycznejsprawowanej podstawową personel medyczny w stał}'rn gienicnych, spełniają kontakcie z leka. rolę w profilak. już tylko u1ónnych gIup spG pierwotnej' Mogą one w1nikać z róarych ini. rzem' Dotyczy on tyce łecznych' cjaĘ\ nie musz4byćrealizowaneprzez zespćilsto' jest podsta. gdyż podnosi to ogmmnie koszt opie. E Trzecim dopiero kerunłiem działan matologiczny, worłaopieka medyczna,powĘfana ze szpitalem' ki zdrowomej. przeznaczonych na Pochłaniaolra aż2/3 śroilków |t z'qrosrnc'wlE WTÓRNE Dotyczy JuZ w]. opiekęzdmwotną' branych osób z wczesn1,rni objawami Óońb przy. zębia. Ukerun]<owanejest przede wsz}stkim na jeś poziomach na dzia|a|. Zapobieganiedalszemu postępowichomby Polega Profi|akiyka istotna lvsz},stkich jednak stomalo|ogicznego' Najwię|Śze ności zespo|U ono na speq.ficznej edukacji zdrcwotnej ukietunpierwotną skuteczne metody zwalcfa. znacfenie zapobieganie ma e|ińinujące rrzy kolvanejna szczegó]rrie jednaknaitrudniejsze pbtki bakteryjnej i korekty nieprawidło$ych ko l.,Vyśqpienia choroby, ono Jen ńa W rea|izacji' cf|owiekzdrowyi mlodyfadko prześtfe nawyków higienicznych. ga zasad prcIi|aky|i Wierzqc, może nie że zachorować' Zapobiegańe wtóine, czy]i dlworzędowe, jest jużtylkoopóźnić postępo\Ąaniem ponęp łńęc opal\m na wczesnejdiagnc zapobieganie Mórne może choroby, tzecioŻędowe a fmniEszyć skutki choroby' srycei profilaktyce profesjonalnej.

czy pacjentów leczonych z powodu chońb plzJ'zę. bia. I kierun].o\ĄEne iecL na zminimalizo$anie skutków choroby a nierza.lko i leczena. ujemnych Polegaono na: B konh.oli osiagniętych\4ynikó\r M zapobiegarfu.la]szemupostępowichoroby Ezapobieganiu moż|i\ł]m powiłłaniom, związa. nj'm z nie daj4c]mi się usunaćobjawamilub skut. kami choroby Yl specfficznejedukacjizdmwotnejuzaleznionejod aktua]negostanu chorcby ze zi\'ńceńem ulłagi na szko.lliwość qdko !Ą/tki bal{1eĄ.nejna' nie zębno.dziąstowej, i gromadzącejsię na uzu. ale pehieniach Foterycznych. Zapobieganie tżeciorzędowe jest lealizowane w mmach fazy podtz]mującej leczenie (patrz: Rozdział 18). System opiel.j zdro\łotnej\'r'laajach rczwinrę. tych koncentnrje się na tŹech kienu*ach (Łiałń:

ffi złrosIBcA\'IE TRztrcIoRzĘDo$ID Dory.

Kierrulek pierwszyjest ściśle zwĘany Zpromoqą zdmwĘ kóra wspćrłdziała z zapobieganiem, Ęm, z ze odnosi się w ogóle do zdrcwia' a zapobieganie do konlaetnych chońb. DziałaniapromocyjneZdrowia wobecwielocz]tnikowego u\łafunko.\łanja zdrtwia (śIDdowjsko b]towania. pacy i $lTocz]1 {l-Lz$v. ność' woda,powietrze, stan sanitamy),rĄ5daaczające. go pozazasięgresoltu zdmwią musząbyćrealizovva. ne na zasatlach$'ielolesortowejodpowiedzia]ności. Nie są to więc zadania doryczqcet1ł4canie opieki zdrowotnej. profilaktyka Ina na W nowocresn],mujęciu zaś celu nie tylko zapobieganie chombie' ale i zatrĄma. jej postępu.Cele Zapobiegania nie chorcbom przy. zębiazostały ściśle okreśIone: F utrz1,manie zębówna całeżycie, t utE}manie c4rymości rrarządużucia, e]iminacjabd|u i dolP8lwoś.i/wią'/anył / nje. s$ŹwĄ.rn uzębieniem.

1l0

do Wprowadzenie profila

iIeczenia.'ł

i zapobiegania leczenia Strategia chorób przyzębia
Zastoso\łŹniesprawdzonychproEEmó!.v Zapobie. w k4id(h dolnd(/nei doprc\Ą€ d /i|owieIu 8.]\ĄL/\Lh próchnicy redukcji intcns]Ą'\,ności Kjlka falttów pnemawia za tFn, iżtaki pro8lam w odniesieniu do chorób pŹpębia teżma szansę: inicjujqcetło ustalono ponadwszelkawątpliwość bakteryjnec.horóbprz],zębia. ziden8fikowano szer€g cz}nników ryzyka, wa. kon. nn]<ujacychposĘp chomby,z możliilością lrolowania niek1órychz nich, systembadania suemkojużprz],jęb' \Ą],praco$Źno pohzeblecznicąch (CPIT}q' peliodontologicayĆh sz&egóIniepl4datny do działń g po\WÓ. niekórych systematycz. spEwdzono skuteczność dobrc. nych dfiałańprofilaktycznych(uhf]''Inanie go stanu hĘieny jamy ustnej) omz lecuńczych (stosowanie ńek1órych zabiególvchirurgiczn}'ch, przede\r,szj,stkim omz antltioregeneracyjnych B'koterapii) w kontro]owaniu postępu chorób przyzębra' sku. dopracowanosię poz]t'rm}.ch doświadczeń pelsonelu stomatc tecznegodziałaniaśrcdniego póLhni.\. k1ór. moi. t\ lapobiegdniu |ogi( /ne8o i na w],'kolą'stać pr.ofesjonaln]Ęn grupo\!5m w pm8lamie zapobiegania chorcbomplz}fębia. .\Ą,!nika' dotychczasowe \aT'siłki Z badan ŚoZ że do chońb uązębia \Ą]'lącz. zmierzajqce opanowania wizlt u stomatologa są nie podczasind5'tt'idualnych i nie pmwadządo wyŹźnego zrnnie} małort}'dajne i a szeniaich oęstości intens}amości' więc .lo zaha. mowania utraty zębów lvj.niki badań rmkazqą ze poprawa hĘienyjamy ustnej- najbardzĘ skuteczne zapobiegawcze stosun].rr chońb pŻy. w do .lziałanie - zwiazana pnede wsz]'stkimze \łzmstem jest Zębia ku]h]Ą /dro\Ąotnpi' wie( rn).regn poziomu.wia. a zdrcwotnejspołeczeńst$Ź. bez znacze. Nie domości i nia sa też\łarunkisocja]ne ełonomicznepopr acji. Wyliclono na pŻyldad. że lekaĘ stomatologmoże pacjentów sl.utecznieleczyćrccznie tylko 40L}-500 przlzębia' z chorobami tę Gdńy nawetpod\a'oić ]iczĘ' to i tak prcblem nie zostanie rcaĄ1azan} Podobnie smales i Shei. haml rłskafujq. tradycyjnepodejście opanouŹ. że do

nia chońb plzlfębia podczasindy'vidualnychwizlt jest nie ttlko nieprattyczne i mało u stomatologa .kutpr lne. /np, dlp przpde!ns/Jslkimnipekonomi' obLiczyli oni, że w \Ą'ielkiej Bł.tarrii jeden lekarz |ubwie. il dPnĄs|-a mu.iah]po(więr u rolu |60dnj leczyćpląuębic u 100pacjentó\r co Zredu. cej, aby ko$Źłobyut]atę zębów i bezzębie zaledwie o 5% larunJ<ówhĘieniczrrych w ciągu]2 lat. Popmwazaś jamy ustnej u tych pacjentówrylko o 5%w ciąguro. ku ' dałaby sam efekt. taki możliwości bar. Poł]zsze dane dotyczaocf]'tiście chorobompl4zębia' dziej sl.utecmegozapobiegania nalomiasl \\€ f l o.ci i t]..uleĆlno.Li \ie podważaia profesjonalnejopieki peńodontologicznej, którcj do profilakrykapmfesjona]na' oprócz leczenianależy Rozważającjednak ogólne kierunłi stmtegii w zapobieganiui leczeniu chorób pżvębia propo. wiele nowanejprzez ŚoZ i FDI*, naleł podkrcś]ić jeszczebrakujących danychw tej dziedzinie.Trudno jest na pnyldad ustalić'jałie powinny b!ć \Ą$onio. w ?apobiegania. ne gmpy dyspanseryjne pr.oetamie Jak dotqd nie możnaoprzeć się na sprawiluonych wialygodnych wskaźnikach(ind]'katomch)aktual. procesudestrukq.nego w plf}u ębiu nej a]<ĘĄ!ności w ani na prze\tidlwniach takiej aktjĄmości na} prz}szłości (prcdyk1ory)' bliższej

progńmzwal(zania choób prz},fę Praktycfny i rea|ny kiebiapowinienfdaniemsheihamar zmieżaćwtŻech runkach: popu|acji całej dqżqcej popra do Jjstrategiiwobec przede Wsfystkim hi. Wyfachowań zdlowotnych, gienicznych, . strategii wobecarupwysokiego ryzyka, W l strategii Mórnej profi|aktyki, ce|uopóźn|enja poŚtępucholoby,Wobecosób |ub zatrzymania jużniqdotkniętych'

po. Jed}'nFn -jak dotąd istotnjtn $sl'.aźnikiem jest stępu chorcby $edług niekórych l.linicystów i utrata przyczepu(nabłonłowegołacznotkankowe. go), nieproporcjonalna do (ieku osobnika' są4:!. kośćzaśutraty prz!'czepu zależygłównieod czlm. ników ryzyka.

. Jo|r Wo| I kingc'oup l 0 on Pe'iodo.taqedk| seruices I|e FD|and ń€ W!o' of

111

i do Wprowadzenie profilaktykileczenta
że świadomość' krw.awieniez .biąsełw cfasie cz-v. szczenia zębów wskazujerla nicdo}dadnei niesku. teczne oczyszczaniezębói{ Rea]izacja Pofiomu l zespolu sto. w]rma€a pe\łnegomzsadnegol.vJsiłku matologicznego podstawou'ej opieki stomatolo_ gicznej w danej gminie.

opieka eraowa komp

ffii;:iil# iliil:tilf'*"

I

' . o pe | "' " d o laż^a.ow!Ą.rIlE oEyoaorow

.pB)i:l'f#'.

.---1 :{
l

l; l;l !
l€ r l€

pżekazaniepojedjłr. P0ZIoN{ 2 zaldadadodatkowo czemu pacjento$'ilub małejgtupie osób niezbęd. śaaoop'Pu sam"peka ctlombom pr4'fę. nych wiadomośc]iZapobieganiu o | --l l -J l -_Ji i irh bia z poin.truolndtem o.posoba'h ufrnmanla Pozate8omdlaju nadmrc\łErĘ hĘienyjamy ustnej. samoopieką oferuje się też prcfesjonalne Zabicgi w postaci usuw€nia złogównazębnych,szczegó]nie - \.\--\ jq9! q9Ę!!a I personelu naddzĘs1oł}.ch, wykonaniu śtedriego w nateiahrl(h > Wzranpaaanu zaŚabóv{ jednak r\5']ąCz. stosując zabiegi te stomatologtcfnego, jamy ustnej'W prze. nie u osób dbającvch hĘienę o penodo.Io ogiolej 'wg iol ooietu Ryc.7.1 Model oTwojowy ci\Ą'nFn pr4padku Zabiegiprofesjonahresą nrało iFDt). skutecale, RealizacjaPoziomu 2 $lmaga udziałuśiedniego personelu upmwnionegodo profesjonalnychzabie. I r ur pmponulP vYspommajra lrspoLJrd Eilrpa 5uz rozwojo\\y model opiek periodontologicznej gów higicnicznych' hofesjona]ne zabiegi profi]ak. (Ryc'7'l ) s]..ładąjący z cztelechpo.Ziomów w.lnrźa' tycznew odniesieniudo większejpoprrlacjiw tvko' sĘ nych,w zależności dostępnychzasobówmate.ial. naniu lekana stomatologasą nieekonomiczne. od nych i poziomu opieki periodontologicarcj.Model ten opartyw zasa.lziena ocenie potźeblecznicfych Poao]\'I 3 oprócz dfiałańpoprzeilnioomólvionych CP]TN oferuje głóiłnie opiekę prcfilaktyczną (P.} faldada badaniaskriningoweza pomocąwskaźnil..a potrzeb leczniczych (CPITN) się ziom 1 i 2,a nawet3).nie odcina.iqc jednak odpto. periodontologicznych grup populacji,abyuTtrać osobJ,; k1óre (Poziom3),a nawetopieki kom. określon].ch stejopield lecŹniczej pleksowej(Poziom4),jeśli takie moż]iwoścl sq należy otoczyć staĘ pmfesjonalną opieką' Bada" niem takim należyobjqćpnede \Ąszlstkrm osoby programu edukacji upośledzone, chorcby uldado. cierpiące na cięż]kie P0ZI0NI 1 za]dada rcalizację ga. i rloruńp. we' kobiery cięźame p.acoiłników $T;branych LtoĘ t arr^ilbJ mip.zLanrom /drc\Ąolnpj, nie rc]i zd1rwe8opż]"Zębia utrzjTnaniauzębie. łęziprzemysłu'W naszym kraju należyobjąćbada. dla ze niem skriningo$Tm rńĄnież młoduieżl8"letnĘ, nia w ciągrrcategożyciai korą'ścirt-r'rrikajacych Zdforvej c4stej jamy usmej' Program ten porłrnren gd}z- jak \ł].nikaZbadan epidemiologiczĄ(h plże. i motp\ujq. prowadzon]'ch 1987t - od 1'4 do 4'2%l8.latków w }ftwożyć w mieszkańcachś.lviadomość dbałości hĘienę jamy ustnej (samoopieka), W l /ęćt i WojP\Ąód/h\ md kje5/on]d o glębokos( i po. o ca do powinien objąćwĘkszość nad 6 mm i ł]tnaga tneciej kategolii potlżeblecz. a tŁścilvie zaplanorvany popuiacjińżĄłni sposobami(radio,kino, telewizja niczych w zahesie przlzębia' W],niki badania skri. . nin8owego{yrnienionych grup popt-acji mogąbyć i odpowiedrieprognmy miejsco\re) $ykoE]Śtane w mońtorowaniu sJtuacji Należyńwnocześnieuczyći zalecaćstoso!.'anle dodatkowo (samokontro]i)stanu hĘie. epidemiologicznejstanu pvl'zębia' Ie8ulamej samooceny W prcgamie Poziomu 3 powiino byćtez Za\t'al. ny zębów i prz}uębia. Najbardziej skutecfn],'m przwadków i praktycznJ'n sposobem takiej samooceny stanu te leczenie śrcdniozartansorvan]'ch jamy ustnej j est ClroróbprZylębia,z usuwańem poddzi4słolrych zło. i sposobówutrz]m]Ąvaniahigieny

L.l,:::-"

._r

:łf*:$"."n 'J t tś

I

-t-I -1 E r\ l FĘ E Ą

I

lE

't't2

'padków kieszon}ami gtęb. Poziomy 3 i 4 powinny u\Ąrzg|ędniać założe.neso i /p. skuteczny bef dziatań i profilaktycznych. i nadmiemegoopb. jc\| op[. ści. nych doleg[$'ości' wskazujena koniec choroby.lowego. Więl6zej |iczby mieszkańcóW ].szlstkichushĘ st(} planu. po.ta(h. h podstawowych promocyjnych rozumień i niepowodzeńw leczeniu. po.ut.latków' nych uzyskanych z \ł]. jak zaawansowanych z z nihilizmu leczniczego. nie wclągnlęcia powy'ższych do działań Toź|iwie naj.zedewszy.v}maga $'ięk. począ\{szy leczenia pod. peńodontopatie a zębólr zabiegi chin-rgiczne. i samoodpowiedzia|ności za wiasnezdrowie i swych żepopmltawr'raraiqr sie uslapieniem a bolu. szy.opallan na dokładnej ana]iuieda.4.lpposanja|P. badania przedmio.czy[ leczenia niechirurgicznego. Pacjentanależypowiadomići uprzedzić.systematycmość bowiem powinna polegaćnie tyl. IrrnJ. jak ekhŹłcje cz]. są najpoważniejszaplzycz}Trą ekstrałcji zębóly ny i uzupeblieniaprotetyczne. u mieszkańców tego klaju po 40 roku życia' gów nazębnych (dn-Ęa kategońa potrzeb leczni' czych CPITN). szczego|nie higienęjamy ustnej' o W niektórych lDzwiniętych krajach sbategia ta Faza korckryjna' czy|i aktyĄnego leczenia to daładoble u]tiki' kompleksowelecfenie. zawsze lPj poziomóW uryźszy może gdyż niapopŻednich nie być Iemby\łd niera. Profrlakt]'kai leczenie c. samoopieki pż]. ale pzypad(u skutecznej ooarcia w {aidym się przestżeganiuprzez pacjenta\^r na oqa lam}Tn domu uale.iUZ w leczeniu chorób pz}zębia należyp. Pacjentowinale" jcznych.żębia.'wiadu. przez ńżne metodyleczenia chirurgicfnegoomz le.In istotn}1nl\Blunl<iemskuteczności lecze.rnaln}Ąn nie8o osób wieku 35'14 lat.ona oLtP. łqczniez leczeniem kompleksov}m i rhabilitdryinego' lqpmnadzaiąr 80 Zalo\łno pź]. osiagnąc aby md|śimum koz}'sci ceń Fofilakrycznych i lecniczych. niepo. pl7\golowania szegozaan6a)owrniape$. żeZastoso. stkim uwzględnić koniecznośó $'łaściwej i stałejko. W naszJ'mkraju jest jeszczewysoki odsetek i \ł}. spotustomatologicznego. czych).$. badań dodatkowch oraz nowoczesnej wiedzylełalfa' ji 2. pŻypadku W każdym na|ełdqłć do: nia iesl koniec/no(i\)stemaR'/ne8o /cnid. towego. od . korelta zg4zu.ow\Ó kontro|n\Lh wiz\. i le8u.twolzeńau pacjentaprzekona ia.zni(7e8o P0ZIo]u 4 powinien zape\łniać i granj''L.ych zabiegówlecfrri.chi rehabilitac]jn]'ch. wane poslępo$dnic d]d lvego leczenia (Poziom4)' Potrzebytakie zacz}nąą mzwiązaniem.Irorób nie tyczno-leczniczego. lpr na przewlekł}'mprzebiegiem chońb orientacji promocję zdlowia profiiaktykę i u\r{arlnl<o\r'r'ana rozwijania śWiadomości zdlowotnej. jej postępowi omz zapobiegania dalszemu W Stanach Zjednoczonych leczenie periodontolor uryskania jego zgody na pzeprowadzenie tego giczrrestanowi rnniej niż 3%\Ą.wości ujenrnychsl. matologicznychdla ludności tego kraju' W Nolwe. munilariil pacjcntcmPowinna doĘ(Ą| : ona czenie f armakologiczne. 1izacji dzia|ania. a szczegó]rrie niektó. zdrowotnych i ekonom ^ wpoi' pre|onanie. pacjentowiobiektJ. ztnu.z} in. sta\.nych ] nalaeślenia możliwości pehą opiekę perio. przejściortychńek1órych zabiegóu ków .Wprowadzenie profilaktyki do i leczenia wskazaniapacjentowimoż|i. gminy. się jużu l8.u|eonośLi dontologiczną. 113 . które wftnagająkomplekso.BrzL]ubniedol]adlośi komunikat / paLjen.rrawet powildań i niepowodzeńpo a nawet możliwości lecze-niu. zrcsztąnie tylko w nasz}m kraju. podopi€ a nych.lło prvl zr'nqpciżniei. RealizacjaPoziomu 3 \.tałich gii odsetektenjest niższyniż67o.Inisz]mi niż 6 mm (tlżeciakategolia pohfeb leczni. I uz8odrfenia z pacjentem zarysu planu profilakprz]'zębia nale. ie pfiepro\!€ d /one|e(?enie jego ńe bęilfie skutecznebez systemaĘ/cznej dbało. żq do najlepiej realizowanych elementów opieki t wskazaniamu jego mli podcraslecrenia chomby stomatologicznej.

oba te zawodysą wań na peńodontopatiemoanaby uniknaćw \aarun. pacjentó\{ czyściły narzędzia.zmienił się mdyka]niewi. prz}tacza fakt powszecbnieprzyjętegow niektórych laajach bar.!TaJ$ |d.w Szwecji od lat 60.z sJ" Chodzi o udział higienisteki rlziałaniach.realizujący po\vffł niestety do stal€j konceŃi stomatologii program profilakĘki glu' .!.oc7enjem ilustruje Ryc' 7'3.Inkraju od 1993[ Laeh racjondlnejprofilaktyki. konJ'.ofesjonalnej by kontolo.{itab \Ą z w]cjera[ podlogi' Lalaó 60'. i nadzomwaniaprofilakryki gl.ileczenia E Wprowadzenie profilaktyki do personeIu RoIaśYedniego profi|aktycechorób przyzębia w w aasu pżeznaaonego po Tabe|a 1 W|iaenie pfocentowe 7' pr.t'kach pl]'$żtnych higienistki filaktyki profesjonalnej.. stem opieki stomatologicznei reformie w 1999r istnieje zawód hĘienistki denĘstycznej. \ bowiemdo. haju przeżJva obeĆniepo\taź]ny kĄzys' gdj.do sl1rtecznego cy jak i chońb pnlzębia' W laaju t]m stworzono dodatkowo zawód asystentk profilakrycznej do laktyce $upow€j i pmfesjonalnej. a dalwc 304.i{ać'nie dopuszczając ubaty zębó\Ąl plzltacza bardfo intercsującezesta.tępne s^ne.aktycznieprze.sonelu w tych w Zawod hĘienistki stomatologlcżnej nasą''n u.pl.ji'd /abie8i drogie' filaktyce profesjonalnej.' 7'2 Udzial d. Rateitschak2 od dla dzieci i młodzieży 6 do 1B roku życia. poe7 nie t\.w ra. prz}zębiamożebyćpm\ładzona zerunek zawodowypomocy denĘtstycznej. pmfilakryczna profesjonalna w zakresie chorób $l'ł4cznieprzez hi.'. moind baldzo intensT\Ąnie do do reaLizacjipmgramu pofilaltyki p. Powsta. przy współpracyz pacjentem. po nlch asystertek Na przyldad. {'lqcfane w t]. stomatologiczne Znajduja nadal zatrudnieńe w plo. wab wtedy szkołyasystentĄ nawet z możliwością gienistĘ.2).*".a do lat 50. z ryciny tej hynika' żedfiała]ność tulv siedzącejdentystyki.\. prze Eczonego w niekórych fazach potl.prawie\Ął"lącznie kas z ogromrĘ skutecznością pouej i profesjona]nej' Zawód higielistki stonatologicznejstwo dotycz4cyzańiłno pńcbni.zer hnyth ube/pieczen ZdrcrĄom}(h' wienie cuasu mań . stałbyćwięc w tych warunkachpotzebny Jed}'nie HĘienistki nie wszędziesą w nieltórych pra]. świadczy a dopieropotem zawódhĘienistki.Iziału śreilniego dzo anacznego przeszkolo. Wykztałcił się nadforem lekaŹa' o oplacaLrości fakt' że okolo 307oprąpadków zachoro więc najpierw zawód as}ste[tki profilaktycznej.'-l|-d"l'-l1"-j.e.q"'ęlt*p1-.ji rdrowia.l P5Mjl:[#ffilą:i:Lm poszcfegó|nych chorobom Ry.J.W€nesą stosunko\Ąo pomoce dentystyĆŁ z Zagadnienielvspolpmcylekana stomatologa hiaz W Niemczech3.Llpowej rea]Łacji pro. leczrriczej' ibiałaniaw profi.ji!Ę]6ńjĘ.ialań zapobieganiu W Pż}żębia' 114 .zenia pomocniczywg Ratefuchaka3' ża stomato|oga persone| i Na tle ogó|negoschemafudziałańprofilakĘ'c rych w stomato]ogiizapobieganiechorobom przwębia plo powirrrro opiemćna działaniach doryczących się 86 5 gnpouei prordrowolnej mo.cdul<acii oraz na prcfilakryce domowej i profesionalnej 95 75 14 lligi::qF. pe. też rzony w latach 70. (Ryc' 7.l'1l.tylko pod takiego dfiałania doszkalania i speqjalizowaniasięs.sprzęt oraz gienistĘ i pacjentem w leczeńu chorób pŹpębia ne \.Rateitschakz podkreślając wagę działań pmfitakrycznychw peńodontolo8ii.w mmach nov!5/ch chorych. peńodonto|oqicznego |eka' 9aćgó|nychfazach|e.

zji. i na nis|ki)po|egd pry8oto\Ąaniu lekalzowi.1. R lko /e ŚlinoLj4giPm pacjenta ' mozrra u najcu Zabiegi. ok|adyże|u/pianki z f|uolkowej lyżce moż]na pmco!.78 profi Tabe|a7'2 Zstawieniezabiegówperiodonto|ogi. as}sto\'vaniu rzędzi oraz czeniu $'stępnyn (hĘienizacja pacjenta). sz@egó]rrie chodzi o zabiegi prcfilakrycane. śomatologa higienistkq z Ryc. m{hananemózynowe plzy lezqq'Inpacjenciena 2 Ęce moznapracować .a szcze. Xlasyczne zasady ergonomiis. DoĘ/czy zań\Ąno to śrcdni jak (higienistkatubasystentka). Paqenta że irrnychautoń\Ą€ r0wskazujq. ahie konsultacji i zbadaniapacjenta. fluorkowanie nie zawszekoniecznyjest ssak w pracy przy ]eżą. najacYchsię.to dobEe .\ł]. problemuergonomiipmcy w za.\łykony'\ać tej lE.jej rola jest dominu. Doświadczeda l@@t@@l $'a nie jest takjednoznac Ę."drcj |y(. ce nistka z aslstentkd.lakso\łej i koŹ}stnej pozycji' Zestawiede zabiegów peńodontologicznych.7'3 schematl'Ą]spólpracy i |eaeniucholób przyuębia' śentką) zapobieganiu W przez lekarza stoma_ Ieczeniapedodotologicznego peNonel (rabela7'l).6.]znq tiberalilat \\v. nąćpodstawowego peTiodontologicznych' one często. piaskowanie zębóW ./ne naibaid/PieĘonomj( V\ jeślis4 rłykon}Ą'vane przez pacjenta4. niczajac się do przekazania s\łychZleceń' ewentu. położFny że ślają jeśLi i ze \'cznie pracować ssakiem z asJ'Śentką na 4 Ęce.jednostajn}'ch jących llygodnej i stabi]nejpozlvcjioperatom z ła. analirakorekta zgryru warowego ńf^J l.6 szczegóLnie. którePowinny wykonywane siedfącego ęściej M lrYkonujączabiegipmfilałtJ'czne' (podmiotowe d m]otowe) .ipn. jamy ustnej' hłxĘndostępemi dobĘ widocznoścjq i Takie Ę prfer.'ażńezabiegi prtcfilaktyczne leczni. góLoiew fazie podtrz}nującej. tonoforeza f uorkowa ]ing ultradźwiękoĘ piaskowanie zębów).Jeś|i pracujesz". nierza. ir h / ka ia.ipoddziąślowy d&iękowutndźWięko$ry (metodaSolo). natomiast w !e. cl'In praroua. W zakończeniutego rozdziałunie sposób pomi. .lka nawet podkrepreq. lahycznych leczniaych. rażającq klótkim stwiedzeniem Skovsgaanla: się dobrze siedzisz i dobrze widzisz .znych pacjenta'to należyautoma.'ch ruchó! a wjęc. peĘonel3. gdJż: . aby więkfość zabiegóq suczegóLie dłuższychi w]'magajacych w większejkorcentracji' .lłĘG Sq biegach a trwałe.rĄ]magajqdoldadności.\Ąrenie to to]oga śrcdni i profilaktycznych w po. poddziądowy ing l jeś]i . i na 4 ręce (Irigie..kon}Ąvaneleżącego (asy. żezabiegipmfilak.skalingnad. Zesta. peiodontologii' cze w stomatologii a szczegó]aiew \ie /nd('/ylo iednak że /a!\s/ena|ei\ pra. W leczeniu chirurgicznlm rola asystentk (higieClanowiska na. ]nstrukraż hi9ienyjamy ustiej .lłuższego cfasu i po$'ta.{u Na wspomnianlm Konglesie w Kopenladze za_ akcentowanoteżbardzomocno. hi]patri( i Beatha]' r\'\T. o8ra. pacjenta u które mogą być . Barkera.chodzi o to. jqca' Lekan nadzorujewtedy tylko jej placę.i do Wprowadzenie profilaktykileczenia Od Kongesu Eumpejskiego TowaElstwa Ergo_ się nomicznegow 1997x ł Kopenhadzezaznaczyło od odejście szĘwrlychzasadcztercchpodsta\łoi\ych metod prary na 4 ręce (metody schóna. . kontakiowe pacjencle. do Zabieg&f\ł]magąjącj. ska nad.iA 115 . praq/ na 2 Ę. badanie i pż€ nawet. pol\(ii Śa /nP |e. dotyczy głównie zabiegów ńwnaniu z leczeniem chilulBiczn}m. jest przydama pacjenta szczegó]nie Pozycjależąca .'aćmetodą Solo ze ssakiem też . spra. to ia ind}B]dua ieJ .o$ai przy leżąq'rnpacjencie.W}'rnaga.. u którc mogąbyć \Ą}konywane|eżącego zabiegi.']^m ntr.gdyjest pohzebny ssak (na pŹyldad ska.

].3zestawiono czterymożLiwościce. przy leżqc]'m w pE}padku tych zabiegówssak o lńele skutecfrueJ cujqca możebyć\Ąy.ka lekaĘa pmcującego \!yko. pracy Jeślihigielristka (asystentka)posiada kątnicętuiino\Ąą.ch. lcaju stosuDl<owo $IĄRLĄ. rtydąjności czq niskiej na ogoł sztów zabiegów prcfilaktyczn]. a Tabela7'3 skute. Aemzol towav]Śząry urządzeniomultradńr'r'ięko. ale jednocześnie RozpEestrzeruasrępo matj'czniew}€Iiminowana' i grzńy omz inne substancje' pacjentaW oterech rożnych u Wykon}$/anych leżqcego zab|egóWprofi|aktycznych. 0.ale moż]iwe w pmcJ_ 2 Ę. ' lekaEstomatologmetodą so|o.[\]\RL\N. nad trafuością dJ6kuto\.ała'Uż5lie na też w pmcy na 4 Ęce12.zabiegiperiodontologrczne pa. |ekarz 5k1rle'.zność ko9zrpro{esjona|nych rzad. Higienistka asystentka 4 ręce wysoka wysoka wysoka bardzo M/ysoka bardzo niski \Ą'ysoki bardzo 116 . metoda pod jest prof€sjona|ny<h znaczmekomfort lecrenia Podobmeskuteczne o chodzi możliwościWykon\.kon$\ane u siedzqcego gene_ cjenta.!h skutecz. leczniczą'Wady dow.znoio' odno(nie ny(ho en poddn\ó \\ tabeli z |ub z higieniśka asystentką asystentka as!Śentką zabiegów \r'r oi]niesimiu tlo posz@e8ó!:ry(h ' metodą Duo' za_ Jak $}'nika z tabeli. tub wanesprzętemultradźwiękow}'n dfwiękoulm) ' i-''. o 94%po slHo sekundachppepłukaniu roztworem chlorhekyd].i leczenia do . soka.2 Dotyczy ono ta mh1iezańwno metodySolo' jak i Duo' Tabe]a nie uwzględniaogolnie plf}łętych przeciNwska7ańdo pacjenta. Zawiera kropelki wodyo wie1ko.1óry wi to znacznypostęp'bo sk]teczność tworząry się aelozol D ślinociąg' \łYłapuje niskich kosztach Zabiegó$. Można i lu poń$nania ich shrteczności kosztó$l 5olo. pacjenciemetodą Solo-Stano. l.t€nia stomatologio o. metodą |ub l higienislka asystentka poszczegól. ce. Wprowadzenie profilaktyki pa. cjencie metodq SoIo' Ponadto sporad-vcznie nuje on zabiegiprofilaktycne' fajmujqc się z\t!lde.u/ania Jeś|i ustawieniessakapoilczaspiasko\.kl€w bakteńe oddzielne stanowisko ści 5 l]m. możebyćjednak \Ą]soka.2% nej przez paĆjenta ny przed Zabiegiem' Można go też zrcdukować nu fizycznegoi Psychicznego. ność (metoda 5olo) na stomato|og 2 ręce 1' Lekarz (metoda so|o) na |ub 2' Higienistka asystentka 2 ręce (metoda DL|o) na + stomato|og asystentka 4 ręce 3' Lekarz (metoda Duo) na + 4.ciei itinocią8ulnieldorejeLlnal wr. działalnoścĘ z konieczności' pracy i \Wsokichko.'ać ocz]'"Vviście z stomato|og asystentkq metodqDuo. chodzi tu o zabiegi*Ytwaizająceznacznyaerozol (na prz]''ldadpiaskorłEniezębórvi zabiegi w]'kony. równo Fofilakffczne' jak i leczńcze u lezącego gló\'nje pr\ uŻ\ou ' ien|a mo8dbJi wrLonwvarre naiLle.zestawiolo w Tabeli T. . wisko pmcy wada ta zostaje auto_ ślinę.]rfo.u]Ąikąiących z wieku i jego sta' potożenia jest rrai 30 ca\.magaia ie o wielela|wieis/e svkaje<loL/$Vi. jeśli gabinecieznajdujesię Ę ko Jedno stano. plzy jednocześnie zbieratylko nadmlT plJnu z jamy usmel profilaktycznych'Wadą możebyćblokowanie lbte.l.. i które powinny być n].rn gabinecie'na$'etna odległość m i banlziej szkodliny dla opemtoral3Aerorol ten moz_ bakterii na a€dukować. się ko spot].\T 1 W nasz}'rn prfy leżąqm pa. o 95%'jeślisĘ pIacujeze ssakiem tak.lpowie.1óĘ. w \15Ą!jest o wiele dJobńejsz}lnD uytlvarzany przez la. aby ch\Ąltał j"Zsza Ta on aerofol bezpośre.|nie w gabinede profilaldyanych zabiegow zęb&vl3 to pacjencią Ę onenastępujące: nymprzy|eżąqm w te W Tabe]i7.T f HĘienistka (lub as}stentka)pra. jeśli chodzi o zawartość jamy ust. s.

ZabiegiFofilaktyclne' W każd]. gnialki Ilie mająbowiemw naszJtrn kĘju upmwTlreń mniej wmosaione. Lekarzmożesię vv|ącyć raziepotżebydo roz jakiegoś baldziejskomp|ikowanego stŻygnięcia pŻez asy. jamie ustnej' PehĘ od. przez uykonyvane sa na osobnych stano\Ąłskach Kualifiko*ane pomoce den$styczne. k niższychkosztach.u zlece. podobnie peńonel' stanowiska przezrraczone rlykc> do średni n}Vania zabiegówprofilakĘczlrych mogq być skrc zresztą i asystentki' jak i nowo zatrudnione pielę. 117 .3 \łynika więc je. koszt a]e bardzo\ĄYsoka. \ł]magające: stentk)' pracującejmetodąSo1o. fwiqzanego lń/ykonywanyn ll!\RLjrNT 4 Jest bardziejkomfortowyi ekonopaqentem' stentkę gjem |ubz trudnym zabi€ miczny niżwariant 3' Higienistka z asystentĘ lub może as}. stomatologiczn]. matoĘ' po zba. Z Tabe]i7. z Lekażma lahĄy profi|akyene moż|iwość i zabiegi ką.lvania opisana $]żej praca zespoło$aw różnychwels. tak.) ' Istotny jest też aspekt pnwny Higienistka sto.i do Wprowadzenie profilaktykileczenra ]] $iARLł\T 3 Lekalz. z prob|emu. mPtoda dwi" ds}s1en|ki pracować metodąDuo na swoim stanowisku. Trudniejszyprcblem stanowĘpv]'padki. jach gwaranfuje\Ąłaści$Y nadzór lekana nad prac4 kiedy zabiegi ptfilaktyczne zleca się k!.laniupacjenta. prary (na pżyldad wspól powiedzia]ność ścide pojętejzespołorvej ne pomaganie sobie przy trudniejszych zabiegach. potrebymogqpra(ować oddzie|nie na a w raz|e nie uzasadnion$ ale rylko dla tudniejszych zabiesolo' metodą dwu 'tanowiskach górv profilalacznych' rt1rnagająqch użyciassaka |ub higienistkęasFtentkę. i piaskowanie) lekażzatrudnia Jeś|i (skating ulhadźwięko\ay/dźwiękoĘ praca od potrzeby to dwie as}stentki. w}Tika natomiast. $ykonuje oplócz fabiegów lecnicą'ch. na sta się metodq |ubso|omoże odbywać dv\. asynentka jestW pełni Koęyśd obopó|ną są dośWiadaona' nie pracy zespolow€J' co sprzy]a w . może być że zabiegi pmfilaktyczne' Skuteczność podobniejał i wdajność. Ltórych doświadczeń pomocedent]stycune \Ąykonuj4 skuteczńe organizacyjnych i teclrnicznych 8niarki i \łfch cz}'nności pź]paclk. nowi koncetrrjaoddzielrrych . bardziejpl€qzyjnego radzofu lekaiza stomatolc gdy necie stomatologtcznJ'Ir.jonalnpi. przeszkoleniaasystentki.ch $'ykonJ.lo z nią rvrkonuiar zatrudnidjednq Jeś|i|ekaft prdcujq Duo.m zabiegów profilaktycznych bardziej.rn w rvo]n$h c}wi]achĘ. Możnasię dopatŹyći innyc. ale Jest to m^viqzaniemożliwe. tycarych. że pielq nawet pmcując na 6 Ę\ lwkon}Ąvanie dodatko. że większość możebyćdobrzeuykonarrametodąSolo.lnoznaczńe wTsoka pvy ndi.stent|ę.'alifikowa.zle.tn pomocom dentystyczn}urlub pielęgniarkom' asystentki. cajacy rtykonalie tego rodfaju zabieg&v Z fue. zabiegipmfilakĘ'czne ga nir w przlpadku higienistki. matologtcznaposiada uprarurienia zawodowe do gńlrce lub asystentcepowinien \!ydaćlekarz st(| zabiegówprofilak. do wykon$ĄEniazabiegówW ponosi więc lekan stomatolog. n]. w wykonaniu hkienistki (asy. jestszaegó|nieważne. Jest on baduo merl'torycz_ zabiegi profilaL'ryczne.Wykonujqcą jeśli co nadzoru. pmcujqcmetoda Duo na 4 Ęce. zabiegówprcfilakwcznych musi byćbardzowysoki.ltkonyścitakiej u'la.pielęgnialki Istotnyproblem w prwadku wariantu 2 i 4 sta_ . nie na llYkonalie zabie$l p. korzFci: ma stanowisk następujqce Mode| oddzie|nych kontakt asynentiq|ubhigienist.kute(/nosaprofrlakn prole.ofilakrycznego pielę. wańant ten jest lvięc bardzo nieekonomicYnyt].Ą] Duo go pacjenta.' doldadnego pomocydentyslT'cunej zalaesie tych zabiególr w stanońsk pmcy w gabi. W za|eżności atbogdy zabiegi te lwkonwvane są u ńespokojne.

ca:ląpe$łrością Z należ]'stwlel.n]'. z i choi.lków Po wskazaniu jest $. i p d / i a l n o ( i h u t l 7 \ I n a j l i u $ l a 5 L i ! \ e j stomatologiczną. sa \Ę'soce skuteczne i stanowiq dominująq.i jcgo\\r.ic lhorob1 sk. niach międz]'zębo$.ob]'.i' Uważasię. przede rvszystkim w warunkach domo*ych' Inną /ne8o obejmujp dolladne monilororran.alki u kar. w z(?lczańu nalotów bakteĄ.. osobnicząsplarvnościq.2.il|ó\\ z p:l"\.]óoŹe metod służąq.vlenieza pomocąśro. \\'jększośćpaz popr/c/uapobi.przeshze. Wszechnie przyjętejako prosĘ'i widocznysposóbsa. higieny jamy ustlej musi spoczyNaćna każdjłn dzić' iż wimo ono być stoso\Ąaneplzez pacjenia z pacjentór{ odpou'iedzialność zespołustomatolo.. osiągnięciu cz]''stejjamy ustnej i uzębienia.jak al1iplf}'pomoq.nych w jamic ustnej skuteczn]rm' komplekso\ł]ryn ich leczeniu utĘJmująca)' Ponadto.ną jest uśrtiadomieniełskazarrie i ' Il 9 . horobl pll}/pbia'zapaleniP jcst d/ią.. i.ch niejsząlolę w Zapobieganiu leczeniujużistnie. że samoocena oĄry-wa łażną rolę Eliminację nalotó\t nafębnJ.h można prcrva.alcfanie płytki bakteĄ'jnej odgry'\Ąanajwaz.cjentów nie fdaje sobie jednak spra\rl' z \rtasnlch d/i' dlbo i.iaozenie Motywaciai samoocena Z\. albo popżez ich usuwanie' Według altualnego niedoĆią8nięć oczyszczaniuzębów często także. lpnie pr:rrcbiar orrl \ ulrv\maniu zdrouiapo go pacjentaczynników socjop$'cho1ogicznych' Nau.cia nic sób ZaIó\Ą.Sanie h po\51a\\aniu.spo.rnane lt.. \!ażn}m cąłrnikiem w \Ą. się odpowiednio udoskonalane celu zaspokojenia narriazaleconychcz1'rrności' w t!'ch zlóżnico$'anychpotrzeb'l. (faza czając] zabiegów higienizaq.Io zapobieganiachorcbie plfJu ębia.h.a i policzkóll| Uwidacznianie ich popnez ich ł5óar.vbańviąjacyc1r po" mato]ośiczn4 metoil i prz}'bolów higienizacyj. mooceny olau ocen]' pźez lekarza lub hĘienistkę się d r l ' / d o d p o ! . zdefiniowanieu każde.e metodą oceny przez pacjenta s]<uteczności 8i.aby stosowanemetod!' aby Pacjent właściwie zmzumiał otrz}.anie każdego pzńorów higienicznych. nych. walki Z ciągle odk]adającą p\'tką nazębnąb1'ty zówki i czut siQ umot\wo$'an!'do luete]iego t\'}ko.pi .tkq bakeĄl. różnorodnamolfologia musi tak pEekazać i pokazaćodpowiedniąmetodę zębów i dziąseł' zaró\ł'now stanie zdrolvia' jak i zastoso$.ska.ka lub mięś harg i jej zwalczania.ule( /noi. w pacjentów stanuwiedz1i większości dla metodyte z$taszczamiękkie złogi utEJmujące się $. zmieŹa do tego.Jadwiga Banach Wprowadzenie Profilaklylra domowa lvlotywacja samoocena i Wskaźniki higienyjamy ustnej pomocnew wybarwianiuplytki bakteryjnej Preparaty znaczeniehigienyjamy ustnejw |eczeniu chorób przrzębia Przybory higi€ n y przestrzeni do międzyzębowych liilpro!. są możliłę do \WĘ. $'zroku' ani ję4. \Ą..Ii /dl'a. pżez lekana ]ubhigienistkęsto. poza i ja. nauczeniupacjentaposługirvania nimi.1'ch.

I Profilaktyka domowa
mu obemości stanu zapa]negodziąsła, Ap.okjyma|nyw,każnit (AP|) bądź krua. 1 2 wienia Z dziąseł miejs(u, gdzie znajdujesię pł].tka w rD 1 i ich bralrr - przy zębaÓ dobrzeoczyszczanych. Nauczanie rĄ:laściwego oczyszczania zębów po \tinno u$,fględrriać wazne elementy|moty\aa' trzy cję,jnstluktażolaz kontIolępacjen. Jeśliistnieją tnrdności umotylvo\łaniu w ta lub nie jest on w stanie prawidłouoi przez ca\ ąas wykon!'lvaćzabiegów hĘienicznych, a lekarz plz}stępujedo leczeniachirurgicanego plu}zębia, na niegospaddnaiwieks/a odpowied/ialnosa nippr} /.r wodzeniai powildaniaw lecreniu.Liczba wizJt pizeznaczonychna tempię higieniczn4 Za]eł ściśle od mzległościciężkości i choIobyprzyzębiat'Aby osĘ gn4ć końm\,!ysukces w le.zeniu chońb pfz]uębia, Ryc.8.1 Diagram oznaczania do aprokyma|nego wskaźnika średni przeznaczony moB1t,owanieinstruk. p\tki(APl) ws bnseso. czas na i tażhigienyjamy ustnej powinierr.\Ą,]'nosićpr4óLi. w żeniu1 godzinę12 minut na jednegopaqjenta.s wskaźnik ten jest godny polecenia ze Względu Wskaźniki higieny na jego prostotę olaz bardzo laótki czas badania iamyustnei (okołotrzech minut). Uzyskane z badania za}resy Przed zademonstrowaniem pacjentowi prawidło wskaźnika API powinny być inteĘretowane w na. wej metody szĆzotkowania użyciaprz]'torów dG stępującysposób: i datkoł]'ch,na modelu' a potem w jamie ustnej pa. a API100%-'7ryfa:AaBena jamy ustnej. cjentanajpiel'wnależyocenić,określić ]iebol\o tub I API70% 44vo| przeciętna' ŁEgtena pro{entachi wpisać do kalĘ choroby \'rskaŹnik l API39vo-257o:tlgjelaw miaĘ dobra,z\ailasf(za w higieny jamy ustnej. gd1wska,;nił zbti-ia do 25a..|slniej4 \Ąót\czas się wanmłi do ocbronyprzed pńchnicą i chorcbami I lvsrr.ł.Źlu< i.p""i''rrri Ptaque irrr przyzębia. móc przystqI]ić zabiegówchirur. lrulel)G Ne Aby do lcżt do naimnieirza.o{hJonn}Lhobe(]rie gicznychna prz1zębiu, i ndjc7ę. wskaŹnikmusi być< 157o, ścĘpolecanych wskaźnikó\M uwidocznieniupłJt. r API < 2570: Po opĘ'malla higienajamy ustnej. ki w przestrzeniach międzj,zębortych pomocą za zgłębnika po \ĄlŁaMieniu pŁtki tabletkamialbo I rvsrrMlu< PŁYTKI BAxTERI-JNEJ el'I) lub .oztworem \tybalwiając]an. ocenia się higienę $g si]nessi lije' SłużT ocenygrubości pł}tkibak' do w przestneniach międf}zębo\łych' k.wadrantach teryjnej umiejscowiotrej w okolicy szyjki zęba.7 W p\'tk bakeryjnej rra powierzchniach oceny dokonuje się na cftercch powieżchJdach 1 i 3 obecność styczryÓ badasię od shony jamy ustnej rĄłaściwej.Zęba:po]iczkowejlub \aa.goi\'ej, językowej i dwu zaś k$,adrantach i 4 - od stronypzedsionlo\Ą,ej powieżctlrfach stycaych: blizszeji dalszej' w 2 (RyĆ' 1).Kr'teńum ocenyjest \Ą,}stępowanie B' p\'tki KĘ/teriaoceny| przestzeni międfFĘbolvejomaczonejako (+)]ub 0 brak plltki bakteryjnej, w jej brak (-)' Waltość \Ą,skaźnika oblicza się we. l-cielka warstwa pł].tki przylegającado brzegu API dIu8następujqcego oru i podąiew procentach| $'u dziqsłowego szyjki zęba stwierdzona zgłębni. i kiem, ale niewidoczragĄm okiem' 2 umiarkou'ane nagromadzeniep\tki na brzegu sumaPżestżeni międzyuębowy.h f plytką x 100 dziąsłai (lub) na po\^,derzchni olaz w kle. zęba suro s46tkch 0'.€n6r'yÓ pże.|Eelri międąlzębow}th szonce widocznejużgołJmokiem,

":;td'#
Jsr..'FtrFFf

,O

:Tfl-|

120

Profilaktyka domowa
w 3'obfite la$omadzenie r}ł],tki kieszonce i (lub) na brzegudziąsła powieEchni Ęba' i Aby oblicz1ć wskaźnik higieny jamy ustnej wg si]nessa i l,rie. należy wartościuzyskane ze Wszystkch powielzcbni zęba zsumowaći po.Ifielić przez 4. W ten sposób otrz}'rnamy wańość jed. dla nego zęba' Stan higieny jamy ustnej powinien być fbadany pn}najmniej plzy 6 zębach,na przyldad: Liczbowa wskaźnikaom ńwna się su' Wartość mie waltościJiczbowychobu wskazników DI i CI i możervahaćsię od 0 do 6' Wskaznik DL jak i CI tĄ obljczasię oddzielnie len \posób'iP sumujPsię 12 uTników (Z 12 po\'r'ievchld zębów) i dzieli się przez 6 oiczbębadanychzębów) '

l

Preparatypomocnew wybarwianiu plytki bakteryinei
żebyćWkonysBwany w gabinecie stomatologicz. njtn' zaś tabletki o tej samej nazw'iewimy służyć samokontmli zabiegów higieniczn].h \łykon}va. nych przez pacjentów w domu (Ryc' B'2)' Roztwo. rcm Red.cote w pł].nie(5 kmple na 20-50 nl wo. jamę ustnq pnez dy) poleca się pacjentom płukać 50 sekund. Po przepłukaniuust ciepłqwodą u$'i. dacznia się vybalwiona na kolor czelwony p\tka nazębna zlokalizowana zarówno na dziqsłach,zę. bach,jak i uzupełnieniachprcterycznych'

ffi nłl'qnvtq.cz noD.coTE\r Pł]I\-IEMo'

przy poszczegóJnychzębach sumujqc Wartości przeztiezbę i dzieJq' lębo\\baddny( ob4'Tnujem\ h (skaŹ ika Pl-I-dla całej jamy usmej' średnĘ Naltość

i# tvsr'łŹNrx rrrcrnNY JA]\II. UsTNEJ (oHI)
wg Greena i Vermil]iona' sldada się ze r.'skaźnika nalofu i hskaźnikakamienia'8 KĄ'teria ocenywskaźniła nalofu (DI)i kamiena (CD nad.lz,iąsłowego sątakie same: -brak nalofu, brak kamienia nazębnego, 0 l-mięl..ki osad lub kamień mddziqsło\aypokry' tęiqą nje wic.ei niżl powier(hnj /eboB: " pokĄ1\,a. z'miękki osad lub kamień naddziqsło\ly 2/3polr,ierzclni badanegozęba' jqcy lvięccj r lub u}'stępo$9ńe pojedj,nczych $,ysepekkamie. nia poddziąsłowego dookoła szyjki zęba' 3-osad lub kamień naddziąsłow pokĄ''lvający wjęcejniż2Ą portjerzchni Zębalub grub€ pasmo kamienia poddfiąsłowego dookoła sfyjki zęba. Kazdy ze wskaźnikówpowinien byćocenianyod. dzielnie. Najczęściej stosuje się uploszczons'!.vska. źnikoHI ogranicfony,podobniejak rve wskaŹniku plrtki bakteIvjnej(?l.I'),do sześciu zębów:

itu

W gómych zębach trzonowych ocenia się po. wierzchnie policzkowe, \ł dolnych językowe, a w siekaczach- powienc}nie wargowe. Zsumo$aposzczególnychpowielżchnijednego ne \łaftości z zębadzieli się pżez liczbę badanychzębórv.

t

Ryc.8.2 Płyn tab|etki d i R€ pbtk cot€ do Wyba|Wiania bakterynej.

Ryc. PM Auorescencyjny 8.3 PlaqueTest wlbaMiania do pMk bak'eryjnej.

121

Profilaktyka domowa

Znaczeniehigienyjamy ustnei w Ieczeniu chorób prryzębia
pł}tkaba].1eIyjna Ponieważ cią8]esię odhlalza, ce. lem instruktażuhigieny jamy ustnej pacjentajest zapoananiego,w jak sposóbmożebyćona skutecz. ńe elimino$€na, aby nie dopuścić ponounego do jej gromadzenia. W czasie tej fazy leczenia pacjent powinien do" głów. wiedfieć się' Zepł}tkabakteryjna,stanowiąĆa ny czltnik etiologicznyw chorobachpE]'fębia, od. pM(ibćk]eryln"l By('8.4 |ab|elter}t.ozy"y wybaĄ/Via.ia do ]ddda na powiefl( się hnia'h rębów, nlpe]nień,uru. pełaieńprotetycznychomz na dziąśle' zaplzesta. Po niu cz1nności hĘienicznych' juf po 3'| dniach do' PL.\QUE-I LST Jest znanlanna polskim ryn. chodfi do powstania stanu zapalnegodziąseł'Ko. ku preparatem w roztworfe służ4qm uwidacz. nieczne jest poinJormorłanie pacjenta, iż tylko nianiu zlogów nazębnych (Ryc. 8.3). RoztwóI ten pż}.\Ą,.óceniecz}'nności higienicznych powoduje mJ ].olol żółtvi ies| ma|eńalem fluorestenryj. całkowite cofnięcie sĘ stanu Zapalnego dzĘsel Po. go jdmJ u\lnei ip.t 'n'ajn!m. nvm.Po nanipsipniu na /pb)i dlidrlapr/) u/\. 8]ąd. t!,łas( hi8ipna ' iwa jeśli nie najważniejsz]melementem plofilakryki ciu dol4czone.jdo zesta\Ąlr specjalnej końcówk preparatu promicniami ord,7 na(wie|lPniu świa. i leczenia chońb pfz]'zębia,po$'inien ukierunko. potimPĄ7d(yjnpj, \\ać działa1ność Ila nadfioIelo\^e8o / |ampJ na. każdegole]€Iza stomatologa,nie. lotj' baktełjne fluoryzują na kolor żółb', rcprezentuje, ale także ,'czysta'' faleźnie,jaĘ specja|ność pozbarł'iona pł}tki powierzchnia zębów i dzią. i innych członłówzespołu zaś stomatologicznego. kolorem niebieskim' ze względu na ko. sełś\nrieci nieczność użycialampy polimeryzacyjnej, prepa. mt musi być stosowany $T{ącznie \r'fgabrnec1e |nstrukaż dotyaqcyutŻymania Właściwej uft higieny ęrnm'rn|ndi."nlm powinien bienia, tymi przyzębia, W dovayć doboru: : odpowiedniej szeot€czki, . r'ł.nI,nrrrnnrl.coT[ I ERl"TRoZY\ot\E : sposobu szczotkowania, S}uł do ul banłiania nalo|ó$baktPryjn\ wirrn) .: dodatko.^Ą/ch thl nażędzipomocnie]ch, polecane do stosoi!tsniadomowego(Ryc. 8'4). być I past. Samokontrcla higieny jamy ustnej przez pacjenta w domu pozwala na tratychmiastowqewakuację pttk baktelyjnej Ze ź]e oczyszczonychpowierzch' :.i szczorri'l no z4BÓ.tY Jestnąjbardziej uni. ni zębów (widocznewybarwionezłogi)poprzez wy. weNaln}m i powszechnie pŹ],1:z zaakcepto\łan}m ą. konarie pnez niego po[tómego zabiegu hĘie. dem słuz4C}mdo elimirracji p\'tki baktcryjnej. nicznego. który powierzchnię zębó\^,' i/lub dziąseł u (e]ulwięk7PnjdPlekĘwDo(t./oo|kowania i lę. pozostawi czystą orak wybar.wienia zastosowa. bówproduko$Ene szczotkińżnią się kszta]łtem, po rcz" niu tabletki). miarem oraz śr€dnicą\tłosia. Biorqc pod uwagęśre. pou( pd. dnil e tl'łosia. Pod{ stoso\Ądnia lds Idb|eIPk na|eż\ zJi rolńżnia .ię ndslępująt slopniPjcj e prZesuwaniatabletki po ca. twardości: cjenta o konieczności łejjamie ustnej (od strcny podniebiennej i pżed. .r szczotkatwarda:0,25-0,50 mm, sionka jamy ustnej)' Utlz}m]\Ąanie tabletki w jed. .]szczotkaśrednil}twalda: 0.20 0.25mm, nJ.n miejscu nie pozwoli Wtaściwie okrcś]ić stanu : , szczotka miękka:0,18-0'20 mm, jamy ustnej. higieny szczoteczkado imp]antów:0,0M,0l2 rnm.

122

Profilaktyka domowa H
pracującejwyńż. W zależlości budoll:' części od skut€.zność szczotkowania zwiękza się, gdy prze. nia się dwa rodzaje szczotek do zębów: pęczko\ye stżega następujących się zasad: (2-5 lzędy IĘczków na szemkość 5 6 rzędów rra i . sfczoteekę na|ełtEymać d|onią mocno, dłrĘość) \rĄelopęczkowc całą tak (3-4 rzędy na szerc. omf przegubu abyniewywołać zmęczenia i '9 Ękipodczas kość 10-12lzędów na długość) szczotkowania. metodzieBassauchwytszczoW parametńq kóre powirrnyzadeq.dolvać Spośńd teczkimoże ,,pędze|ko\,!y'', być o tt1'botze odpowiedniej szeotki na]eł u\,Vzględnić: a nieopuszczać żadnego w łuku, zęba którymÓgłby l stan dziąseł, pozostac ocyszczony, nre l ustawieniezębóWw łukuzębo$}m, powjeŻchnie a żujqCe na|eł oczyszeaćWe Wsz}ś. l stan zdmwia całej jamy ustnej, kichmetodach ruchami szorującymi poaqtku r mot$'vacjęi zĘczność na pacjentajubna końcu sz@otkowania' Za|ełto od indtĄ/vi. Powszedmie zaleca się szczoteczki o śrcdric!' przypadku. na przyk|ad osób ze dua|nego ltak u w,]osid 0'20-0.25 mm.o knjtkiejit\'ąskicic?ęi(i pra. powie|zchni skłonnościq do próchnicy żującycn, na. cuj4cej,gdyżz punktu widzenia anatomii jamy ust. je |eł ocyścić jako pierwsze. szo1/vniejsfe po' na nej tylko takie spehiąją swoje zadanie,umoż]i\'ia. jac s]wobodne czqtkuWlosiei mniejzmęCzona zapewnia do. ruchy podczasĆZysfczenia zębów Pole. ęka kladniejsre ocryrzczanie brurd.Oayszczanie in- ca się takze tę twaJdość gd]'znadajesię za. sfczotki, nychpowierzchni pżedżującymi po|eGsięwóW. ńwno dla osrjb udmr\łĄn pryebiem. iak i W nie. re aas, gdy inniejepotŻebastymu|acji dziąsła |ub \r'r'ielkiego stopnia stanachfapalnych przpębia' gdy jeśWidoane nagromadzenie pMki Wokó| polecićokrcso$'ow plzy. szczotkęmięl&ą należ]' trzecich zębóWtżonowych, pa.lkach faostrzeń w przebiegu zapaleń przJzębia powinno E szczotkowanie llwaćokoło minut 2 (zwiększone krwawienie dziąseł, r,vysięk ropny ą stosujqc metodęro||i ruchów okężnych podczas t\zros|nl(homoś(/ębów|ora/ m/po/nania i t\fio. kżdego przy|ożenia sz@oteczki łuku do zębowego dziejącego zapaleniad2iqseł prz3,zębia. lub czyszczqcy powinien lęby Jiczyć myś|ach 5, zaś w do Bezr,vzślędnJ.rn.Wskazaniem użycia szcuotki do pżyruchach wibrujqcych 10' do jest miękkiej, koniecznie wielopęczkowej, stosowa. ruP przpl palienla metodr Ba..a' tż}lie innej szczoteczk niż miękka i rłielopęczkowadopro$,a. Dobrc szczotkido fębów powinny cechować sięl dza do recesji dziąsełporviłłanej nadważliwościq e ń\Ą,na długością ł:losia w pęczkach oraz prze. obnażonyÓ szyjek zębów sb"7enjami miPdz] pę./kami' po/.$dląjqq'mi nd Recesjete sąwpikiem uszkodzenia.Ifiąsła pruez swobo.Inyprzeplywwodymiędzynimi i utlzJ'rna. .Wnikające średnio.twarde twarderĄłosie lub szczotki nie szczoteczkiw czystości. do keszonki pIz3'zębnej lub szczeliny dziąśowej' jł odpowiedniodług4 pracującq, częścią która pod. Metodę tę możnapolecaćtylko Ę'ln pacjentom,co i /d5o{4^Z( /.nia powi]x]J obejmowa. nąjwyiPi do któI]ch lekarz lub Ęienistka sa pewni,żepo zu. tży sqsiadujqce ze sobq zęby (dla dorcs]ych życiusię szczoteczkispełrrią $5''tr1óg oni kupna nc -23 do 50mm,7,5do 11mm dla drieci), wej szczoteoki miękkiej i \','ietopęcfko\aej. ]Ź$,],starczajaco dłrĘąĘkojeścią(15 do 17 cm dla Skuteczność szgoteczek mięk.ldch uĄVanych dorostvch,l1 do 13 cm dla dzieci), w innych meto.lachszczotkowania, metodaBas. niż m Ękojeściąszczotki ustawioĘ w tej samej pła. sa.moi{ra tqdluiajql t /a5ŚZ( Zwięk/vi /otko'"lanid' pracujqca.Zape\łniato doblą szczyźnie część co Znaczne niebezpieczeństwodla pŹlzębia moze kontrolę Ęki rradczęścia placującąszczoteczl.j. stanowić użylvanie szczotki twardej, z$łaszcza Pźedstawionepow}zejw1'rnogi doq'czqceszczo. w metotlzie nieEawidłou,ych ruchów poziomych tek nie wklucfają mozlirvości irrnych skutecznych lub piono$'Ych' Ryzyko uszkodzenia prz5,zębia mod}fikacji ich kształtui budo{5l (na przy]dadpo. zwiększasię u tych osób, które oczyszczają uzębie. wierzchnia szczotki W kształcielitery v) ' nje r ręsliej niż dua raz1 d,/iPnnie' ob.Pn\owa(

123

w]'miany końcówki. ia. kształcie.lrpacjenta sku na d.Ila ze. maĘ7czne zatrz}manieruchów główkiszczoteczki' pach szczoteczekpoz\Ąala jeszcze doldadniejsze rra oczyszczanie uzębieniaz pĄ'tki bak1eryjnejBledrĘ.1rcnicf systemzwięksfąiącystopniowoprzez ny 12 cyl.la..1 Profilaktyka domowa na można wówczas.ztzoLlow.oraz aparatJortodonryczne- iŁ mrony sZcZoTKol\ANfĄ Spośńd v.Nlniej.rzb1t duzegorracisku następujeauto. bienia w tl'rn samlm czasie. ndrel pacienfin d ci ogólrriezdrowi'kórzy majątudnościw opanowa.]łuż zębowego.Wskazanajest do oczyszczaniajamy ustnej pacjentów posiadających im. klóra stanowil/" si\ .u. czącoulepszonei unowocześnione'lo Powstałynowoczesne. ]lletoda roll jest wskafarra u pacjentów z cholobq sza liczba rccesji dziąsełpo uż]. stil]mam. tach 60. podcfasszczotkowania szczoteczĘ tradycyjną.pomła'. . Połąc/enieemisji fal dźwiękoi\ych bafiZo Z szybkimi ruchami częścipIacującej szczoteczki (31 000 raly na minutę) zapeunia usuwanie p\tki bakeryjnej taloe z przestlzeni międzj.]nemodele ce. du ła mniej tmumabzujaco na tkankę dzĘsła.tĘ bakteryjnądzięki w z zdolnościusuwania bakterii bez bezpośre.zrvtaszcza zagięciachłukuzębo. oczyszczanie części tów na minutę do 20000 obr/min. ryjn\Lh. a ocz1szczaniepowienchli rra.ar'ia u/ę.'ielu polecanychi szemko stoso!. '] metodywibrujące (Bass.zwmtne oczlszczajqc dosta. bierlia' Inne posiadająta]oe czujnik nacisku służący do kontrolowania siły nacisku szczoteczLjna ząb.osq laryjn \ pracujqcejna okĘgły no w nich takze kształtczęści Takie szczoteczkiumożliwiaj4 optyrra|neoczyszcza. jej elekhfcznej Zlviązana obrzęklub rczrost dziąsła.waniu szczoteczki przJzębia.va. nie z korlych i przedsionkollych. wego.Ióżnoro. Ele].|rriego ('losia szcz]teczk od kontakfu z zębem (odległość po\r'r'ieŹcbni zęba lub dziąsla może $T'nosić 2 3 mm). dzięki anniejszeniu siły naci. stanu prz]'zębia. Duż]łn ny co 30 selond sygnałdŹwiękoły zmuszającydo doldadnegoocz}szczaniakażdegokłafuŹntu uzę. szczotecfki imitujące fale dźwięko1ł€ wkazują du.któ.iadająrou. żqslotec rość \'r'a]ce p\.7ębo!. !v bezpośr€dnim sąsiedztwie szczeliny dziąsłowej pulsacyjnycłt oscYlaqinych w niektó.zęboi\5'ch. nież miemil cza.ać . anarrych techniŁ do szczoteczka elektr]''czna jest stosun]<owo łatwa nych metod na]ezq: w ufyciu. tego od czasu elekfu]czneszczoteczkido zębówzostdy zna. [j metodaro1l (uymiatąiąca). ' pod ce zaś wp\'nem uz1waniazielone w.1isiłępracy pozwalapacjentordtrałatwiejsze pMyzw5/czaja]ie do uż]''!vania tj'pu szczotki' się tego plusem szczoteczettego Ęrpujest emitowa.. 8|ośny gnatpo dltóó mioutdchkbie8u o(Ą'Jc.zią. sługiiłańa sĘ nią. W takich Warur rach \Ą.ej nie toważyszyznaczqcego stopnia jest takżez kształtem ka.któr / nith po. nie w tecznysposóbprzestzeń międzpębo\łych.łosie szczoteczki teczki elektycnej możeuykonj'1\. w główki szcfoteczki pM}'pomlnają r\'llętrfnej części .ł000 przyszyjkowej zęba od obrc. chującesię możliwością \łykon]$ania ruchów lota.|ępuiepŻez bardzopouo|nejej pnesultanie i. chóW i '124 . yjoyr Zmienior h oral wibra( h. łuku WZ. zębnąnaleł polecaćszczoteczkielekhyczne' W la' pracującaszczote@ki!wkony\.ych Ę.led.6ya1ęj omz jego poziomu intelektualnego. Recesje dotyczą \aówczasmjczęściej ldów zębówpnedhzono\aych' i picl'\łszych W pe\Ą. Chafiels).i ].1óre w przeciwieństwie do szczoteczk tra' bodołowegońe stwier{za się zaburzeń w jego dycyjnej mają zaokraglonekształty'Główka szczo. W przypadlr.lól. obnŹźenia koEeni zębów z powodu rccesji p.'eni cznielub um\5louo. Dla paqjentów o koniec. Ponadto stoso\r'fanie szcz(| WlbóI metody szczotkowźrnia uza]eżniasię od teczki elekhYcarej. Połączen]e ru.ności mających problemy z nadwmżli\rr'ościa zębów do' prędkości stępnesąmodele z opcjądrtóch działania (3D Plaque Contol).tkąna.cfęść łaruchy posuwisto. dziqsłat1tvolanych urazem ZadanJrm tecfkę. niu którcjśz opisanychmetod)do walki z pb.zez szczo.l metoda okĘżna (Fones). lub kieszonki przJzębnej. a wędzi' l.va.lo. p\tki bakteryjnej ńe tylko powierzchnijęZy. w obrębie$yrostka zę. oraz .i 70. ale takżei przestrzefu międ.nychsJtuaqjach ldinicfnych (paqjenci upo.rÓ' \i. gd}z nie \ł]'maga specja1nej tecbniki po. planty korony mosb.anja daiąc} sy.zĘcznościmanualnyc.

wielżchołkakonenia zęba. tający ki ruchowi $Tniatającemu poiączonemu fuchem u (pólobrotem)rv sta{re nadgarstkow]Ąn.ocz}'szczająca' się N{etoda jest szczegóhic polecanaprz!' st\Ąieldfe. da się pod katem 45. tak' aby \Ą. ab}' do szczoteczka obejmowała b{ko hfy sąsiednieZęb}i t]c]Lo{jla sti]iinlanoa szczoteczkę uldadasię na dzią..zki m€ t odzie Ryc.lo skiem$'anedo szczelinydziąsłouej ono ftieszon.Tn kieftnku brzegót' sieczn1'c}lub po."lzęborr' Czę. v .Utec/na.ls. pŹesun€na jest z dziaslana koronęzęba'Dzię.wibrując]rn Z dziąsła teczki tuclrem pŹesu\tanajest na korcnę lęba' a stąd.rjs pra.W metoiIzie''dz. ta' niu cienkiego dziqsłai obecności obnaŹeńzębów (recesje dziąscł)- prawidłowe nieprawidłowe ś . do ta\ aby$tosie szczotecfkibJ'ło pracująca Cholkakorzeniazęba'zaś cfęść szczoteczki .zotecfkiw metodzieBassaw po' pracującej lekkiego ucisku części sucZotki(R!'c'B'5)' \ / ' p o o | . ostatniej w ja]< p\tkę zalótno z dziąsła' i z ko' faziemchu' usu\ła rony zęba.|o.Część popEecznie.m miejscu oczyszczonlm plzed pl7ejściem następne8o'Zaleca się.t\] mia.r.wanc wierz.Profilaktyka domowa + Śzczote. skiemwalle b]:lodo pracującaszczo.8'5Wnikjącedo kieŚzonki Wlosie w ś.\losieszczotecuki u]da. ki pl7!7ębnei]do niei snjkdlurcd. pod kątem 45.\ .w okolicysą/jekZębo\Ą aby taĘ b}.lo|e'zki. * LnctodatsassaByc.. Tecbrikę tę u\Ąaża obecniejako masujqco. tvrLonują. sze o(ą'szaenie mwka dfiąsłolrego zębnej)z p\tki bakteĄinej' \. r )-) !y N F 1\ * x- pod Szczoteczkę ustawiaslę na dziaś1e Ętem 45" skierc. się Ł6 co.obrctow]'chrv jednJ.o\ania Ryc'8'6ado e U|ożenie i sf.uchem wl" miatająq. h w i ' 't25 ..Ęsło zęby'.^. B-5i B-6ado e) umozliwianajlep (kieszon}iprą..lL tz.7.--> -<- Y>' r\. \r wieżchni Zujacrh zębó\^/' Ruchy popneczno"rvibru. Io d c n ( d c | J z ę b e na s z c 7 ę k i i ż u .. l ujqr a rurhobrntollo.rosiesuczoteczki.'ab! b}'laona Zaleca W!'konać nchów\ł]aniatają" s|. jące muszą mieć małąamplitudę drgań. nohgJe duputńcn'hniiu a. ś]e podobniejak rv metoduic roll.

tórych le. których inne techniki ocz].17mm.valdej i trładej' Metodę tę na. jqc jednocześńe ńurnomiemy ucisk na dziąsło' Po 10ruchachzwalnia sĘ nacisk szczoteczkirra chwilę..u szczoteczkiśrcdnio.v''.pędzelkowy'' 2 wierzchni stycznychmdą szerokość mm i kształt pJramidyz niewielkim wgłębieniem jej szczycie. wielopęczkowejo ń\tnej długości uzębieniab}'lyniemozliwedo opanowania. {Cicka(/y)miejc(a /eIknięLidsiq po.|o.uoteczki.delikatnychfuchów lvibruja. Larz 1lubhĘicnistka)są ppwni.12J6.. na \|cloda ( hrrtersa jPsl e|ównic me|odąrnasująt4 Natomiast w obĘbie przestrzeni międz}zębo. można gaŃcio. \\ !ł.e. cać korz1stanie z dodatko.u(recesji)'Ide[.L. ab) Lre$ ponot\nie naplyneld d/iasld.ruchy szczoteczkiku góEe.. lub po\'r'ln.u s/czoteokina d1ia. międzyzębowych się gqcwnikaćdo mwka dziąs}owego kieszonki prfy.\łq zabiególvhi.l plaszr4'z-ny4i]"o!'ej tłykonulPsię pG wo]i.8'7 PE€kroj przestrzenimięd4rzębowychmiędfy wodującej polepszenie ukrwienia dziąsła aż do trfonowymj'Widocznanisza(col)o s. moŹe mieć u4\ĄEnie w tej metodzie gienicznychWjamie ustnej' Użylvaniesamej szczo Ę'cznyłp\w prĄpadl.udołowi) stosunkowoEadko polecanadorc ruchóW wibrujqrydr) sfun pacjentom. .\Ą}t Ltór}m ttflana szcu otecf. w żuchwie and jest po\.zęb(} meto. pozostałej kiej' która ńe traumaĘrzuje przyczepionego dziąsŁ brzeźnego. no staćsię niezbędnączęścią Itegodoprowadzaj4c do sldado.30 pod do .oklęźne ruchy szczoteczkiprz}'ł(! zoł]rrn oczlszczeniu (20_.a. teczk do zebów r€dul1rje w najlepsz}.]iczącdo dziesięciu.tr.żepo zdjciu się w plzlpadku zdrowego prryządów Ęie.'tal śęŁ5 IaZywjednJ.\q . ]lIetodaFoncsa. u których stlv'ieldfasię l./b!.t Profilaktyka domowa prz]'lożenie oteczki\ĄTtnaga lĄvko. jeszczesh.lziąseł utl"tę konfuru dzi4sła' i ł" jest wólczas uż}'hEnie Wskazane szcfoteczkimięk.Po każdora.'.]7 lr'łosia0.\ły towj. $ko około 607ońtki nazębnej.lata słabo ocz}szcza we.erokości fębami oko|o7 mm' zwięlśzenia stopniajego aogowacenia.\łych powierzĆhni $ d/iaslo'S/c/o|].abyuch.ecesje .tam i z porłmtem''(bącfu |o'th)' Ruchy te (w szczęce.1 uże. Dlatego nawet leży pźyzębiana]ezyczęstopole. chy sze4tecuki poziome) i metoda Smitha-Bella cych. na]eży najpieIw oczyścić Zębyiiną metodą. Każdolazo\łe szcf nania 20'30 drobnych. nie tJ'n paqje[tom z ciorcbą pfyzębia.podobniejak metodal€onarda (ru. Dla fmdejszeda Kiłd o średnicy W}'nikająone ze speq'ficznejbudo\Ąy anatomicznej polecirpacjen.rn polecaćtylko tJTnpacjentom'co do l.szcfana u teczki miękkiej. h (nzy palce)kę zamielił rla uch$}t .:{?' fib tzo . upbśledzonFn.utŹ}Tnu. Kńtsze \łtG Przyborydo higienyprzestrzeni sie znajdujace na pęcfkachtej sfczotecfkinremo.aiqsla kaIPm90.\Ąych kiej i wielopęczkowej' Najlepiej' aby do tej metody nien}Lh'l2]3'l4'lŚVąjgorszenarunJ<J higieniczne uĘwać oIyginalnejsz.tożyć tę samą okolię' Metoda kontrclowane' Metodę tę moana polecić osobom i w szcfotkowania Bassa i!]tnaga bezilzględ[ie sz@o.rnmiejscu. szczoteczkispełniałlTmóg Lupna szczoteoki mięk. oczyszczanie powienchli międz]'uębouych zębnejbędziepowodo\tEło jego zanil.ia pęcz'kfLh'Pw"ciww. na powieŹchniach styca1ych' W obĘbie zębów ucisk.Poniewi do przestzenie międz].na przykład rclL Metodę Chartersapolecasię szczegól. mniei ponortrrieprą. sĘ'cznychma szefokość 7 mm i wklęsłyprzebieg dziąśle' częściowo koronie zęba a na aż r" kienrnl.d i szczoteczĘ nalEł usun4ćz miejsca ocz}szczanego żonej d. ]ddreiWlosie <ześciollo zębów trzonowych niedostępnaczęść leĄ na pod Ętem 45".ruchy oblotowe.kazaneieŚ zatem użf jako \Ąanieszczotkiokreślanej Ę'! .lx Bassa tzi{ Right istnieją w przestzeniach międf}zębou]ych. ciqgły ulaz dfiqsłabrzeż. pr/edni. . fy dziqsła i Liczne badaniadowiodły duzej skuteczności metody pG tej Ryc.|o. o wk|ęs'm brzequprzyaepunabionkoweqo' ..

i:] Profi |aktyka górską'' (tz\v' Ćol) porórmywany z . moca szczoteczkido oczyszczania nie międz]zębowe więc miejscemicz\łojunie tyl./oc|'e do 'ej od(in. ale si]nie plfez kilka sekund na każdj'rn poziomie porvienc}rnizęba. kiedy pEechodzi ona tak blisko wieŹchołka zęba jak na to poavala przyczep łąc'znotkanłorw bez jakiegokoh.Nić woskowarra natomiast łatwiej.. oraz liczkoweji moż.. z nu zapa]iegobmdawki.kle dogodne$Erunki do grornadzenńsię nad. Za niezu.powieEdtnie stycznezębÓr. pody]tołanajest konturami (Łiąseł shony po. Głębo' kow. odtworone ks/ta}Ą anatomi(f np njepmwidlowo zębów (wlpehienia.ub]'tki próchnicowe.a nasĘpńe pociera się delikatnie. Uch\t5'ttaki jest szczegó|nie. po. P\. fluor lub byćnasączonemiętq' sq ki mogazatvrerać produkowanew postacicienkiego .]ziąsłowejnastępoiĄ}łn kieszonek prĄzębnych.nu moie wni].laszcra stłoczenia . Zrylva i zahacza o drobne nierórurościzęba.Należądo nich: .aĆ Lie\/on.tóre ułatwiajaakumula.lrności i manua]Irej ńele inrryc}rczrmników l. cję p\.lpi ZĘ(/nośLi' kf/a. najaĘ nj.cznq go porólrTlaćdo teÓniki stosowanejprzy . ' szczot€czki międzPębowe. je umieścić speqja]n}.| nd\vijanid nilkilub Ldim}na pa]cP.fo\łej. z irygatory sryczna\Wkonanajest albo z jedwabiu. i pńdnicy zębów pomocniczychza]eży molfolo. pzygotowania dentystycrnej nitli sposob Ryc. 1 szczote<zki ' stymu|atory dzjqsłowe. są a]e ko zapaleńdziqseli przyZębia.8.pL'zełęczĄ (Ryc'B'1 ' PźebĘ pr4oepu naMonkowegoĘczno.a w uż]'tkx' rnniej się stżępi. Sposób posfugiwania pluedstawiaRyc. noścĘ usurmnia .apamtyofiodoltyczne. a.m w uchrlycie do nici' Nie. .'iekuszkodzeniatkanek.'pastowa. i w tkankowego pzestrżeniachmiędz}zębotychst\ła. _bruzdy i wgłębieńana powierzchniach żujqcych zębólvboczn]..8 do |stnieje rok asońyńent pżybolóWs|użących sz€ przestrzeni międzyzębo!Ą'ych' Na|eżq do oczyszczania nich: r nitka dentystyczna.albo nylonu. wsta\Ąanrem niP utund|la pc ryjnejtam /lokdllowanPj można Zębów Przestrze. \Ąargowej stanembmdawkidziąsła. na posiadajaw swojejobudowiedo. .mjJ. zębóli ZrĄ. od Wńór śmdków gicznj. w ńtki ba]łeryjnej do niach tych najszltciej dochot|zi tworzeniasię sta. wanych i nielawosko\łanychnie lwkazały znaczą..v. przestrze... do od ki. które z uch$ytów /o!\nik dlugoŚ(i nili ora.uzupełnienia protetyczne.do góry i w dół'' .sznureczka" lub płaskiejtaśm]ł18 Prace pońWnawcze nad skutecf.tki bakte.domowa Ł.i podduió.chllpo\Ąatość szkliwa i cementu korzeniowego' .B. w go ndleĄ paljenlowio nmipi.kieszonJ<i dzi4słowe. ńu butóv/' za pomocaszczotki' Nić wldada sĘ mię. dfy zęby taĘ aby przechodzila kolejno nad kafdą powieżchnia stycfną zęba. jest rych różnic.plaque''za pomocqnici nawosko.ch ltafunków pŹeshfeni międz}zębo\at'ch pacjenta-Istnieje po[adto spra. si.turkacje korzeri. ffi lrrxr r rłŚl'lt nnNTYSTltZNA NićdenĘ/' 't27 .iest trudniejszy do kontmlowania. Możebyćwoskowanai niewosko$€na' Potradtonit.okolice wszczepówzębowfch. AltemaĘĄ\'ly prosry ruci czyszczqcy.ch.. międązęborvej bocznychodcinkachuzębienia.W-vkonujqc luchy piły Taki ruch umożliwiadokładniejszekontrolowanie nici. . zębyszlnowane' .tki bałteryjnej.niJ' przy ocfy.Można się nitĘ dentyslł. _ rładyZębowe.Wskazany w szczaniupowieźdni stycznychZębów pEestzeni Po. jednopęczkowe. korony pmtetycznei wldady) i poivierzcJni stycznych. |ub|Ź. . itaśma ! supeń|oss. Z.

50cm.. .których rĄ'łosie ocz5zrzania pokĄ. u osób miejŚ( / las/c?epami a zebow}mi' Pozd Ęt. Nić Eez-Thru \łykonanajest ze specja]nego mate runek pnedsionek .zy' której się taśma być Ió$nościachcemenfu koneniowego.. miańW które powimo .odułowa' szczona innym.undi pMke ba}. nitkimiędzyte a napĘżoną |ubta./uiąt na nie. nięĘ'Iai koŹeniami zębów omz fulkacji 3 ldas]'' nitkę śmę d|ugości4 Wprowddzic pŻestr7eni o cm do mię.zrzania.k|óreukon(ĄĄ l0 |dt' |J<ie pozwa|a usunię<ie ufębienia na z powierzchni zębóW oko|o 50%ptrki nazębnej. Wedlug do GjermoF|ótry i zastosowanie sfcfot€ . wieŹdni stycznych. zkijed.ialnepętelki nylonowe llpmrtadzające tTwające dwóch rygodni' do nić pod pźęsła mostóW między korony omz wokół aparatówol1odontycznJ./(zonaw miei\tu przeznacmnlm do rrry.:Profilaktyka domowa q'In..1 środkowe Wska'. P. który za" Na ry1*u pojawiłysię ló\tnież szczoteczk mię.]9 szczotecki sąszcze. ą' do wpm(adzŹnia jej pod przĘsło co mostu' Część pewni dobrq kontro|ę niąi zastosowanie nad Wtaści.fpehienia).leryjna |oka|i.śzczania w tzw otwańychprzestrzeniach międzyzębowych.przy. nici tej wmrodul<owano Do p(} ksyd}aĘ zape\Ą'niającą działanie anĘbakteryjne nadto spec.lylko ten Bp szczoteczki jest bowiem w stanie powierzchnia dz}zębowej'Kaźda styena zęba.CzyŚtym fragmentem aby nie ne sq d$'a Bpy szczoteczekmiędz]zęboltych:tJ! nici. Stżępienie się lub świadczy obecności o nieńwności na powierzchrd nach zębóW do których przJ. szczoteczkamiędz!'zębou. te Nić superfloss jest odmianą lĄlrżej opisanychnici' po|ecane brakach pży brodawek dziqsłowych 9ó|nie przestrzeń między dzĘ. Nićdentystyana musibyćuchwy(ona si|nie.E Sfuą do przerywanie nitki lub taśmy usuwania płńki z furkacji' z powierzcbri na koro.' szczornczw nDNoPĘCZ[o$.li.łosie uciśniętepŹez odpowiednie zęby na cemencie korzeniou]tn. pacjent powinien poinformowanyodtaśmy.te jest chtorhe. koniecznego oczyszczania.rcdkonr o rujwiekrei srednlq powinnaby umiewegonacisku. shĘ ona do ocfl. których rt'ro. do i tj! stożko\aaty Każdyz tych qrpów ma kilka rcz. być o cięciu na d|ugość ich 40.niepmwidlowe\\. Przyciśnięta kor.dopasować do szero' się.Nitek mogą nopęcf kowej najbardf niedosĘpnych W iej miejscach uźJĄłŹi iddecj.'rni ze skłorrnoścĘ prochnic51 do powierzchni szczoteczkamijednolĘczkoił}tni pmduko\łanesą zwłaszcza sq'cznych nitkifluolko\łane' jednopęczkowe także szczoteczkielektryczne' wska/aniemdo 5|oso!Ąania sąwaskie pr/e. 128 . sh(/nJih prze\rneni mię. ńału politetaJluoroetylenowego(PIFE). ko.. .a llie możeoc4'ścić wklęsło' (. za.chimplantóW i '. |ub tak pa|ce kciuki. przenosić bakteryjnej f|ory pzestrzeni z jednej mię butelkouT7 kształciecylindĄ/czjrym (bottletape) o dzyzębowej drugiej.i nd powicn(hnidch bienia z IĄtki obecnejna korzeliu zęba.zelria Pnylegająca ściśle powierzdrni korzenia zęba do do zębanitka lub taśma jest w stanie ocąćcićzagtę. ą 5ię przesuwa nić|ub powinna o. po u. do W padkach zaistnienia wskazań uz}Wania |ub laśnajdhższy do nitki odcineknitki owiniętyna palec. sie szczoteczkirĘ utrudniony dostęp.onym że \Ą. nitek strzenie międzpębowe z nie\^rielkego stopnia uszkodzeniembrodawki dzĘsłowej. Taśma składa z odcinkaszB\anego' sĘ l{tórysfu.?n]. ruchem szorującopolerują.lnępieniusię nicJpodczal pobiega pcr dz}zębowe.jama ustna właści\''. jest raglebienial obna'. zębóW ze stałych uzupeł1ień pmtetycznych ońz Powszechniezalecasię nitki woskowane. do Szczoteczkętaką wldada się między zęby tĄ nośr nicrorł'noscj rdolki. dz}zębowych' Ruch szczoteczkipowinien mieć kie.cj or4szr lanej przpstrzenj międĄ'7ębouej Przeciwwskazaniem stosowanianici jest obec.nawinięciu pa|ce na sZczDTF'{:zlńI yIĘDZYZĘBoIłIE słui4 do ":.mocowany apaEt jest koEenia lub korony zęba (kamień nazębny ub]tki ortodontycznJł dystalnychpowieŹchni ostatnich z prochnicowe.a. słema przęsłem mosfu.ujq(e aby po uchwyeniu oczyszcfania pżeshzeń międzyfębo(ych z odsto.

29. StJmulator dzią.. je ze sta]ej szeoteczki do zębóww następujqcy spo. / i q . na IIłt'G'uoRY UŹądzeniate pozwa]ąjq w5T}łu.30 ne. l o \ t cd o | | | .Drer\trianeuykałacfki fluorcm lub miętą'Na przekrcF mogąbyćnasączone ju poprzeczn]''rn mają ksztatt trójĘta dopasowane. jak i leczeniuchoróbpr4'zębia'20źl. ale stanow. 7U ż \ L i P mk o ń ' d l t .2spolecaja kiem clrlorheksyd:ny27 ]e p{} nawetdwamzy . do PIfy zdlolwm kath dziqdobyń \qka]aoki nie n(Minn}bvl t|'/\.bie]niedostosu. Flemmig i llsp. hzy nie.25.W pozostawionych Pozostawione ułosie nie może być o. go. plf estrzeni międzJzębowej. po mulator gllmorły zaś ustąpieniu stanu zapa|ne.2. do ki Pik.ltyokrężne stlony pżedsionkowej językowejuciskajqclel*o dziąsło. uprowadza się ją do przestneni międzyzębo.22 w żad.lawionyt ręboll n fuL:u' bard7iej od się drobneruc. wej' wierzcłrołkiem pun]du sĘcznego' do mo.lltalfa tę czynność razy w każdej l | \ g a (j c p o d d . i jako urzqdzeniesłużqce zabiegówfjzykote. tetracyklina. wo lub całkowiciebrodawki dziąsłowej' wielkim stopniu zapalenia dzi4sełstosuje się sty.2s iryga. do słowy IŹpii poprawia klqźeniepoprzez masażpozostałej pozwdlaia( l7eś( na iowa . ręśr d-iiąsla ibr. lh do przest'eni mjęd-/. są rt5'łączńew gabinecie stomatologtczn]'m uą. kieszonki od Ł7 nm.I|IUL.st''rnulatorem wykonuje Ryc.21. pęcukimogąbyć\aykoEystanedla oczyszczania na} h do|ylnie u. k1óĘ padent samo. prcparat działąjący ciem końówk Peńo. dzy pa]ecwskazujqcya kciuĘ pofostałe po . W $Tnrznia się irygaqjenad. pod kata powiina byćskierolvanado dziąsła.pomię. i mienia wodnegolub *ody Z dodatkiem lel. ażwklinuje się w przestrzeń-Podstawatńj. Je. Ętem \ĄYsu./' /olkę. był one skuteczne. Nątardziej skuteczneokazałysię Ęgaqje z dodat. do mentu. szonek>7 nun. bieganiu' jednak przwadku ńe mogqzastą)ićszczoteoki n}'rn od do c'Tszczenia ĘMw W zależności tlpu końówk' poddziąsłowe. zębo\Ąych kieszonek plzJĘbnych za pomocąstru. palĆeopie. pozostawiając pęczki rrajblizsze trZonła\łycina sób: jed}nie kilka pęczkólv na końci szczoteczki(szczo pęczkach teczki kilkupęczkove).\Ą}kala. czo.AcZKI Wykonane są Z dJewna (najle.. Z tŹon]G i osa.5mm *nikajq do 8G-90% kie.Pjk' Jako ST\.domowa Profilaktyka Do ocz!'szczaniatrudno dostępnych d}stalĄvch jeżeli powierzdni ZębówtŹono$ych (szczegó]nie.6 konylvaneĘ W domu mdzierlnie lub co dfugi dzień.ll\Ąłe.j /ęśt ł l\ pvesnzcni miednzebo\\ei io.Pocket \łprowadzonej kieszonki na głębo. go głównJrTn przeznaczeńem jest masaż thiąga po/bawion.lowchst$mień odukuje pr4uębie nie|dóĄLhbddacą p€ n Fbuic nd bne)ne i wedJug głębokość Z.hiegi te \ły.a polega na skiemwaniu wieEchołka st}mulatola lekko dokomnowoi umieszczeńu go w przestrzeń (Ryc.8'9 stymu|ator dziąslorĄ/y' międzpębo\'{ej 129 .q l\ĄęŹonena 8o kon(U.ki)lub plastjłowego(h\aldy)./Lę (ht\Ma. do osi długiejzęba'NasĘpnie. któĄć Z ich jest ostatnimĘbem w łuku)możesłu. nieco twardszy plastikow Użyciestrmulato.r'7ębotq i . cz}m delikatnie.Ikształcone. n l P. 90. częściowo Ł5 wa się jq i po.9). podd7iąsio\replofesjonalnc uykon!'lrŹne koktajlo. gdJuplrc$adui do uszkodzenia to broda\Ą'tri' Wyka.amy na żuc.i{€ (oldĘgłe) 'rtpasorłują odpo Ir!. kwanie rcvtek pokarmowch z plzestferli między.28 winny byćpvćpiowadzaneufez 2-ś wiKłł. głębokości prĄzębiu i zacho$Enychbrodaw" kość 0.!ToR DZIĄsLo. łć szczotecd€.'i qjach naddziąs.odauki]ub ich rcgenemcję. Aby miesiące.lzonego nim \łyniennego stozka heklydtna.lzierrnie.qacie nie się'' ła@ki Z i nie wiedniow pPestźeńmiędzyuębo\aĘ Ę polecane.8.$a.ię jak . powidonekjodl'ny nadtlena gumowego(mię]. piej bŹozowegolub bdsamowego'gd}żnie ulegąją mzpuszczeniu)lub plastil1r.r-Lk1óry w końcó\Ą'ki sposobciągły $Ydob"Wa ze specja]nej się przeryrmnylub wirującyDziałają slutecaie w zapo.t\T składa się leczniczow tJan Ępie iry8acjimożebyćuż}tachlor.

]/Jwieru. 1. wodnf( mnżna Mint. uszko. lvoclują zmniejszenielicfby bak1eIiiZgahn o Bdcte. \Ą.ześnie n\lh pd\la(h dn /cbó$ iednm /e src.a/ujqn $'hs.lk]ladaniu kamienia nazębnego możedochodzić gacjiustnychi $Ystąpienialub zaostEenia Zapalenia $ł'kazująpasry:Me[tadent.5% od' porótmanju/ pa.Bńght.LłaCzone t'lewać wodę lub wodę kĘnu' Do zbiol'nika moź. gatory posiadająponadto pżełqcfnik pozwa]ający na bezstopńowq re8ulacjęciśnienia wody oraz kil.dzięcza jej s].'i mi przeciwfapa]ne (na pvyldad zioła' ch]orheksydy.Wykazały.Bada. past o . prze.Izeń szkli\ła' We wspolc. nę). Biodent' colo.Ifiny Sfużyć rakteĄfujących past! do zębówsprawia'żeich uży.Ira. W\krluip on nyrh je<lnr/pu.IGm.Waj4q_ pop. Oral B-Sensitive oraz Perio dn h na obnażo." irygacji Wodnych domowej n. Szereg 130 . foidosan) w celu kontroli p\'tki bakteĄ.ni' \Ąla.I L Profilaktyka domowa nek \t'odoru24. t d n . Dziatanieoczyszczające za\Ą.ndmiwv].na \\ poląl/. do sny zbiomik wodny lub mog4 być po.kład cl ońelksyd]ną. ni.tki'jej sl. i pielę. ka dr'szdo Ęgatom z kilkoma (2-4) końcówkami.v].itroiri do bakteriemii po Zastosowaniu lry' zapobiegające o. mogąnalet d]akilkuosobowejrc. iż niaparodonta|nego podrażnienia wskutek ńa pasty zawierającejtńclosan !.re.'P szczotĘ do Zębów zmniejsza stan Zapa|nydziqsta o około50%. roides i kĘtkórv na okrcs 5-7 dni' Ir]gacjepmfesjo.lloM 5iier. sensod}ne Ę sensod}ne ji pr/pdp'\C|qpipniem irv8a.mniejszaja qtokin (IL..niu / ri!.azyjny' Po.spolvodowanq retencjq kopoli. pl7erol. fc mać od lekal ' W badzo nielicznyrh prz1padkacłr. chamoŚald.t pozwa]ają Znoszcnienadwrażliwości pnj.. Niew|aściwe stosowanie jamyustnej.. podczaszabieguszczotko$ania zębówstano. .tki bak1eryjnej przyczyną góWnad'i poddziqs|owych.laściwości inhibowania llzmstu kfyszlałó\\'.31.. i /ania u/ebiPniaWlał i\Ąoi( lŹPbn} do n.j i /apd]Pń w d/iąslJportoduje uzys|anieu pal i"n.m' in' Parogencyl. ralerjr paripntom$ĄTluLaniP idm\ u\tn.tsrr. pouodui.l' TNFcĄ PGE' w pĘ'nie my niekórych dfiqsto\Ą]m' Użądzenia do Ę8acji domo$Ych posiadaja!t'la. Aby pŹeciwdfiałać tego ro.^ zdln) pirofo. oczyszczaiące zawdzięcząą kom i(icrn\m i .zniP. colodent' Anti.J o' 4sl.awę hi. jakim jest ślrdekab.i!\'ielostru.|. WedługBaer'a i wsp.32 Ęgacje poddziąsłołe 2.Ini\..metylowego lśvasu i maleinowego tej substancjido dzias:la zębów. jedno. Apamt} do Ę'gacji mog4b}'ć mieńorrc' W niekórTch tpach Ęgatorów ruchy spira]newirującegostrumienia docierająw tfudno .lostępne okolice przestrzeni międz}zębo\ł$h od i dziąsła strony pŹedsiontowej i językolrej' Iry. Multi.lzaju powi]<]laniom.Iziałaniu plfeci\azapaln]m zalicza się tłącfenia Ęgatora do Do InstrukcjedoĘczącą gnacji higieny jamy usmej powinien pacjent otrzy.' o nąj.ub. omz zmniejszenie stanu Zapalnegodziąseł.IJnljompo\Ąier/(hnio!vo.i' n. i o m u biologicznie cz]Ąrn]m' pastagłóWne. dent E. czynnJtn' zaś działanieprzeciwzapalne prepam.a ral !t |ygodniu mniej tEech miesięcy iż i' h Badania udo'"{o.IĄ€acjc rr'odle zmieniająbowiem pH pozi(> pt]. stoso\anie pasty że zawierąjąccj5% pilofosfomnu obńża o 14. pŻyfębnej resńekkamienia zape$ł a ona dhr8otn€łą ak6'wrrość Wdoczenia kieszonki do (l2 godzin).\C/t pasl"1'głó\t.lładnikowi. być może rop. nJ|nPpole'anc . pŻyk|ad usunięcia higienie na bez z|o ta niskich wartościwskaŹnika p\.kazały pveciwtak.|. \'vanie na wi dodatko.no zĘrólr \Ąłaściwości cha. dcn|.foran. nafębnego bakterii. kladani.3% pirofosforanó$':33 Dodawanie do past środkówbałteńobójcfych (na przyldad cblolhe.laia. Mentadent C. mu paście zębówopbmalne \Ą'ła' winien on na. nych sąiek zębów' ffi p. rywającpltces pnekztałcenia amorficznegofosfo" mnu uapnia w ]€micń nazębny Badania kliniczne . |ub dziąsła takze. lub teĄjnq meru poliwinylo. produkowa. n. Forcver.lawać do jedno(/e5nje śr illo.nie środ. jamy ustnej' I-]. oral B Sensitive.SensitivePlus.'ład chemiczny oraz z.Pdlodonl. I o m o d / i d | d n ib a k l P ń o b o j l / }im u L .życie szczotkowaniazębów gieny do odpowiedniejpasry ułah!'iai skraca o l/5 czas po.i\\o. wsiel{zia po niekontrolowan}mużyciuĘgatorórv Natomiast pasty: Elmex.slń\owa]-rie lq.25. ksydj.dniowez zastosowaicm H2o2po.Wy cz]mik \łp\'. Lamieniat jqcą 5.

na\tetna]baldziej plą. wanychw Emach matologii. z \łyjqtkiemlakowaniabrr.lTm polerowaniem komn i szyjekzębó\ł' ffi kontaltotĘ'm stosouaniu prcpamtów fluofu. aniu zębóW E mechaniczn]łnocz}szcf z tf.tyki' Rycina 7.wo(zesnestaĘIme' .irnrukaź 4 (miejscowe).tlow [l y}pelnianie i Druzo wrvm I lai. E $ykon}'i\aniu innych zabiegów g}1lp zabiegów!!ykony.3 przedśawiaprawidłowe profilaĘki z leczeńem w modelu uspółdziałanie Samo leoenie zapalenia opieki periodontologi@nej.usuwanie l przebaMieńl Koron ze00w (piaskowanidl ll .skalingu naddziąsło\.| profąonaInej Wstomatoloqii' nicktóryLh nicrbędrlrch zabiegrjt\ uzu. . 1 .l2s's Polegaona aa: pa. dńgno'tyka cy' Ęka'Prochn z . Rycina 9'1 zestawiasześć prcfilaktyki pmfesionalnejw sto. beu z nie Ędzie slaltecare Prcfilaktyka p. go leczenia. higienEacja jamy ustnej .W\.ilEpołdziałania pmfi'lakb'ką. LiCzrrP dośviadc7enja w\ka-/uia' polqoenie prr że profesjonalnejvvykonwanej w gabinecie filakryki i stolrratologiczn}Tn z ukerunko.korzystny dla niego progrm higieny domowej. nej ltykon$łane s4 więc prawie wsz}stkie zabiegi plfesjonalne. . ! $} konaniP peiriająrych program profilaktyki domowej' kórych pacjentsam nie jest w stanie wykorrać.to leczenią jak fesjona]rĘpomoc zań\łno w zal<resie i pmfilal.zn}Ąn. E----f I 6---:f I ."4bia i no. oklady borcwinowe tltl Il r podstawovvych zabiegóW plofilalcyce W Ryc' Zakres 9.w ramach profilaktyki peńodontologicz.\łan}anikontmlolła.iegorealiuacji.jpnkonlJDlnJm ukierunkowanipm z n badaniu ta na odpowiedni.bielanie ll zę.proflakryczne l.ofesjonalnastanowi prede wszyWstępem każde. do będącą stkim fazę higienizującą.zbigniew Jańczuk fi & s M m m ptofesionalna Profilalrtylm wprowadzenie higieny Badanie instruktaż i zębóW Mechaniczne oczysz.2 133 .zańie koroni szyjek zębów z po|erowaniem ska|ing naddziqs|owy |eków KontaKowestosowanie profesjona|na Średnipersone| pro{i|aĘka a Wprowadzenie Zadaniem Fofilaktyki pierwotnej b}to niedopuszczeniedo zapaleniaw obębie pIzyzębia'ale jeś]i szukaporadyw gabinecie onojużpoltstaniei paqjent powinien Lam rv}sla( pft} Śtomato|o9.ud' Celem profilaĘki profesjomlrrej prowadzonej jest: na fotelu stomatologtczn}łn I ukierunkowaniepacjentana odpowiednidla nie. go pmgram profilaĘk domowejoraz kontrola ..owanie I ootenone I . n}mi zabiegamiprofilaktun}łni w domu daje nai lepszeł!Tniki.

brak lub Z\łężenie strc. Korzńci sąnastępujące: ts oszczę.taŻa|.ono W qdb|rĄie \lordIo oq(/nym Lwdg|nd dd.9'2 Przykiad hóremunigdyni€zwó. iecznościlakowania zębów u dzieci. od W Zależności stanu hĘieĄ' uzębieniaomz \ły.Badani€m możnaborviemuyka. szkolona pacjenta' Ryc.. takch jak p\tka llazębtra. który prowadzi takie leczenie u pacjentów ze złąhigienq jamy ustnej.który powinienkoncen. p?zębE Bardzo korzystny jest opisany w Rozdziale 6 wskaźnik API (higieny pnestrzeni międz]. mających\ĄdJ.svczna).( sLo5owanie hl' uż}.a ĄPI nie t\ĄNu(/d W].ta |ekaża ocenęskuteczności M.isJslenlkar profilak. polecanekażde.2).lonltn czasie.niezawsze pomocna. cia w szczegó]nychprzypadkach irrnych wskaźni. kóW. b}. 9. krajów w systemachubezpieczeń W rviększości Zdrowotnychw Zald.\Ącldbjpgj' i nd utJate alp /auldnia pr7Jsz]osl wini( ra |.l też pół stanhigieny pacjenta. na higieny lo8icznlch. kach niedostatecznej higieny będq po prostu ma.instrukcje lub zostanązastoso\łane powiedrriezabiegi.Lalawięcind1widualny hĘienyjam} ustnej dla pacjenta. no\l .t czasu'Naj|epiej. nieprawi. eń abyobnĘć kos. czasu m)waćsię na dzialalności leonioej. wielupa lub stwierdzenie jestCzynnikiem nie cjentóW takieogó|ne jaki mot}vującym' Lekarz nie zawszepamięta. pfeka/a.nawisająceuTpełnienia nieprawit|łowe usta\uenre swczne i pżydziąsłoivc' Zębó\'! uzupełrienia protet}.niu ich lampą polimeryzacyjnqUstalenie stanu higieny jamy ustnej pacjentana pielwszejwizyciez rozmową go mot]'wujqcą i instfuk. pdcjen. u na jego gdy teu p}. Wańo zastosować zatem Ale ona nq i pewnq me1odę' niemoże by( drobia/go gdyby Wa i zabierać dużo fbt. Ież i iP pnyszłe zabiegi lecznicze wykonywane w warun.? jako Dość oęsto stosowana umowna ocenahigieny jest Dla dobra zta.la1órypo\\ińen się dowiedzieć.iac na zabiegach się tycznych jest zwyklebadriej skutecznaod lekaĘa w tej działalnośc| zabiegi te dla lekaĘa są mniej interesujące(potwiejdfająto r'!5lnikisku.'. k|óPy mo8q8o narrp|t\ i niepowodzenie.zębo' ssla/njl. dnich przylmrórt Ęienicznych'l program l .profesjonalna ffi Profilaktyka Badaniei instruktaż higieny Badanie jest dzialaniem profilałĘczn}m dopiero \łtedygdy w jego ł]Ąiku zbadanyotrz}'rtla okrcślc od.zeprowadzić pomocdentl. ne zalecenia.ysiło jakąś prostą.]ność lekaĘa. tażemhigieny \ł]'rnaga zwykle okoto 20 minut. cjerrterĄ ła]ność' sprań jej duą sat]sfakcję Idóra za]Wodo$ą po u.iw. żeju]łnienionych cz]anikóv anatomicznychi pato.esiestomatologii stosuje się ja]T\uŚtnPii \ma€ a się iei Ws|ępną ene higjen} o( pofraw!do per\Tpgo poriomur olrp.zębia. nieprawidłowe przyczepywędzidełek warg. Pa. prowadzqc ukienn <o$En4pnkałzn4 dzia.koncentru. *pra\ły.Ą świadcf stomatologiczrrych'6.gdypo mzmowiez lekarzem racjonalne bardziej rlykonuje to Ęienistka lub pzyrczona asystentka. taką (pże nawetasynedka ocenęmogla p.czle. po\l. źerlie sąto zaleceniastandardolve. po podświetle.ryskaniu pewnoj r higienjslkd{. Nai jest. jącej est obejrzeniewybarwionych nalotów na srwch zębach p€paĘtem Plaque Test.narażanie ty]ko na małqskutecz.]iowe w'arun.rnanie pacjenta. zać obecność cątmików szkodliwch dla prz]. fy dziąsła zębodotowego omz ki zgĘfo$e i kntery @c. pEyKadprzed rokiem. ło skuteczne'a chirulgiczneczęstonawet mńej bezpieczne' Natomiast lekan stomatolog. E Ęienistka (asJ6tentka) łatwiej u4sk]je kontaldz pa.\v utrz]'. uzyskane w ogólnopolskimbadaniuw 1995r) '8 134 . mu pacjentowiz zapaleniemprzlzębia' ale dostoso wane ścśle pŹebie8u jego chorcbyi pohfeb' do jenla należy powiadomi. ków Dla ńek1órych pacjentównajbardziejmoĘrwu.lekarz sto oraz w zależności zĘczności od kierunlri i Zakrcs prcfesjona]nych matolog określa dziaŁń profilaĘki domowej Z uzyciem odpowie.

'm51annwi.zajmującbal.rnie umożLiwiaiqta or. monstmcję (instruk1aż). stano\Ąisko ProFee] Classic posia.]w ce. jamy ustnej.9'3 Kof.lziĄga. W krajaĆh. Funkcjonują on" 7wvk]c w Iym sam]m g. poszczególnych zabie. gów i zaleceń profilakrycznych' Jest te'żduza ml. nie nąćzabiegamihĘieny domowej' | '') .dmuchawkę. a nociąg.wane na . Należywtedy pamiętaćo modelu szczęki niektórych przńolach do demonsbacji higieny jamy ustnej oraz o odpowiednim' dość duz}m lusterku.ę prawiillouegn. t]1n wie jest teżduże'oklagłe lustro. czy stanowiska prcfi]akwcznego' któr€ zapeunia moźJirvość w1.Inq lub nawetniedostępną oczyszczenia do metodami hĘieny domowej.Inne rczrłiązaniedorJ*. nietiephtLj nazębnpj. u}.Bardzo istotn}Tflulżadzeniem\^r zesta. ]<torej udaie.luuslnięcia zewnqtrzpochodnychprzeba. lałtycznych omz skl.rn odJrieln..LŹWięki). Zabiegi profilaĘczne mogą l.s troli higieny Wsą'stkie te stanowiskaprofilakrycale poz$'alają paqjencic 2 Ęce.profesjonalna Prof ilaktyka ekranu fe ZmieńająC]mi się w kamerze odpolvie.e Zestawieniekożyści \rTnikajqcych uhfynania z hĘieny jamy ustnej pŹez pacjenta s]stcmat}rznej pokazuje Ryc.tlu. w których take stanowiska profilakt-vcznesą ]uz norrną w gabinecie stomatologiczn]T' istnieją specjalne urzqdzenia (unity).konaniawsfystkich zabiegów pnrfi. przed kontakow]m fluorkowariem zębólv (żele. gierricznychnie powima być prułailzona w new-v. godnejdla pacjentapozycji. po drugrejssak i śli. : .kon}.3. wień koron zębó\Ą' jako zabiegestetyczn}i Celem mechanicznegooczyszczania zębórvjest: poprawicnic stanu higieny uzębienia plżez usu.€ wybelania dla Wynikajqceutżymania z dob|e] Ryc. zenia z1.!tpżede wszystkimjako zabiegdiagńostyczny. lakiery pianki.ybielaniem fębó. r. ie jffi} u.ienta hiqienyjamy ustnej. jako za. Ętnicę wol..kony'lania profesjonalnej działa]ności tj'cznej w gabinecie stomatologicznlm. dnio dobran]. jest nasta\tioteż a]e głóimie na instruowanie pacjenta za pomocą na Mechaniczne oczyszczaniezębóW oczyszczaniemechanicznezębóww periodontologii Wykonujesię: : ] aby doszczętnieusu1ąć płJ.łt w]. przed leczeniem periodontologicznlm. przJ']padku W żadn}'m demonstmcjazabiegówhi.komfoń i \ł]'godęoraf fdobrtają uznanie u pacjentów Możnajednak urządzićtakie stanowisko skromniej.krnmniej luvpo.lne|i nauJ.lbine(ie.azniejsze ulzqdzenia (strzykawko.$. ułabtiąjaam de.ale Ecjonal nie biorqc pod uwagękonieczność zape\tnrefua skuteczności działańprcfilałtycznych.ka odptJrvowa pluL.y.tkę nazębnq. dzo niewie]e miejsca.ięusu.rtecznego instruktażu i kon. pżystosowane do pmfilak. Korryki wynikają.rr zębówgDruga weńja stanowiska profilakĘcznego posiada niektóre urządzenia. roztworyJ. niż stanowisko lekalża stomatologa.ści pa. pżed . noobrctowąi Llltn.aion!.' któI]'m pracuje lekarz stomatolog.la \ł konso]i po jednej sbonie naj$.rniobrazami.ięgu stąd openjącego' Ęk omówione powjzej stano\łiska shvarzają lrle.9. przeznaczajqcdo tego celu mniej rcprezentac].ku.jako zabieg prcfilaktl(znll . bieg popzeduąjqcyleczenie' l. . wqtpliwie duz}.ryl sta$zy unit. na ocą^viście pracęprzy leźac}m na pos/c/e8d|ne ulzqdlenia najdująsię u la. któIe umoż]iwia wizualne przekaz5vanie pacjentowi niektórych szczegółówmetodycznFh. .

śę N{echalfczne oczyszczariieZębów nie jest sku' żemdo zatrzs'1nanja miękkici na]otówstwie zapobiega złogów Wstąpieniuzapale. l.sierpydoskalingu b nego naddziqs|owego' ośrfa IA Ryc.twJlYąją'lmi niny duulr'ęglanu sodu' poifiehza i Wody (t^v ''4'slt'u'r. końcówkami (Ryc' 9'6).trzy końcówki Wykonywać fawsze na|eży p2ykryd|apacjenta. cemen.v. iT umożlińcnie skutecznego się aogów ru szkliła przedmocortaniemszynunieluchamia. n kątnica wolnoobrotową lub najlepiej kątnca w zapaleńe przyĘbia.fębowe'ce.ip na.it\o\.anych no.ldlią.iększenie kontak. teczne w pfz]padkLl ob€cności zminefa]izou.\\. natomiast w przllraalkuistuie a n]'jest skaling naddziąsło\.lvego fabiegu skuteczność naj\. systematyczne jeśli jest utż]arny.Wacze' końcowejfb. j.lr.5)'Zestawmoże $zbogaco.ych dziąs|owej od ruchypionowe brodawki dodatkowe ale siecznym.5 TEy podśa Wowe końcóWki do ska|inguu|t6dźWięko wego naddziąsiowego' t. nazębn]'ch w pełniskuteczne. któryci osób Prophl. ko$e' W zestawe końcówek do ultradźwięko. skuteczności s z\\. Eędziami ręcznlmi (Ryc.y prcfi]akryczną Prophy uż]Ą'vajqc jest jednocześnie hĘieny jamy rcżimdomowej szczoteczeki 8umek oIaZ pasĘ profesjonalnej.9'4).lonne prą' uryciu apańfu dźwiękolvego zębówi pEestżenie szyjkowe obu Sl. pEede \łszystlomsieĘy przebańvieniami2 pochodnl''rni rrniueNa]ne kirety (columbia)' zie możnateżużyć st(} nazębnlch naddziąsłot'lych Do usuwaniazłogólv ultradzwiękowei dzwię. ruchypoprzeczne resztk|' zgarnięte przestrzeni międzyzębowej lę(f.']r Zabiegi Zabiegi profesjonalnego mechanicznego ocuy' zmian zapalnyci dziąsla znac7nieCzęścĘ' przejściu zapa]eńa dziąsła dwomametodami: takie mogą zapobicgać szczaniazębót'można lrT'konać usuwEnleZIo.\. skaIingnaddziąslowy koron z polerowaniem zębów i szyiek tu korzeniowego).e$'nqtrz. ) piasko\łanie)'Tę metodę stosuje się zwkle do sĘ z ocz]sz&aniaZębów si]nieplzy!\alt]łni."Ą\anc Wtedy potveb' nia dui.yższq Aby uzyskać sie l]'laiduja prĄTajnuiej nie zębówi abyzabieg był . oczyszczenia Iudokładniejszego pamięta' ie nd]e^.la' zło8ó$ia więc kamienia nazębnego' 10 1-2 mzy w rcku. odpowiednich gó\.ate(zność metod jest pftestŹeni między. \Ą pvc.rt l roozt \rl-ol\\ \Ą knnuie. nigdyodwrotnieNieko_ ku brzegom poziome. (juf 3-4 dnia).9. będzie ny dodatkoi"']'mi |ub pó|ko|iste' szczotecfka gumka nicqruchy jest przy Usuwanie Ęczne złogówrrazębnych bafiIziej plzedeWszystkim oko|ice Wtedyoczyszczała niż W międf\.narastaniezłogów bardzosąókie' .profesionalna W Prof ilaktyka kontaktowegofluolko.'o .lngólrrie u nie. pracoch.ihy praLlmie. W pł}tcenazębnejsąóko dochodzido mincralizacji $f'trawimia poulerzÓ.]ędqcego kamienia nazębnego.rn ffi specjalnfmi aparatami (Air-FloW Prophy-Max' u\tr|cj' jest .do których za]icza \v i zry. naJuĄĄ\€ n ie ale szczot€czką stożkowq jethałpodubna. rnożna wykonywać zębo!\.]. lub ulhadzwiękowego. być kąt. \\'Źniaprzez stwoEenie bezpośredniego fu jonów I' f powierzchniqzęba(szklilra. prze sfczają przyszyjkowa bi€ oko|ica stżeni międz].Jet'' .ka|inguna. suje się ólłrież naIzędzia profe.z.|onpgo oczyszczania sjona|nego (Ryc'9.żeLlsuwanie plz\'nainlniPi b\l Powinnn WĄkon. Ryc.9'4a. którenieoczyruchy sq natomiast rzystne ani dobrzeani okolicypżyszyjkowej. jącychzębyitp' zo."szcze do wpychajq a dziqsla.zębowej' do róWnolegle brzegu gnie bowiem pó|ko|iście. \łany lttpadku.co prcwadzido odldadania doskonĄłn podło.

\Ą'ieŹchni nie Jąc zęba.katirgu. katniej. ś ej' ii ró$'Io dla pacjenta. Plfesu\Ą! się Mko lekko końcóu. a odch]'leniejej nic możepvekraczać 15o.r pd.eodn4 pozJ'cjąleżącą mużna unsl. ]epiej oraz Z mniejszlrn wTlsiłkiem' Jest to L.kęńlrrrole. kowei l r fir.owadzićzabiegsą\.!. poddfiąs|oweqo oraz do ply.jeśli zuĄ'te.rn 7abie8iem' bachpacjenta następczym z wygięciem nadgarsiku W rękiWce Niezalcznie od poz!'cji pacjentai operatora bar. n](hó\\ .h. nJ'm)na Zębach s\\. odpowiedniejakĘĄ\acjinażędzia (lł'lko\.reni' napiPLj.' korzenio\\.a. do.linnl idgu'JP.cą/ szczegó]riĆ nanędzi ęczn}''ch (Ąr' 9'B).h\'1].iki€ g oska|ingu tem calą dłonią). |Pżą' /a.lvego rraĘą się do ultmdŹtjękowego nie oshzenia.rnr|rricj i rvi.6 ZesiawkońcóWek naddziąs|owego do ska|ing!u|tra Wfbogaconykońcówkq da pacj€ n tóW nad.lilkuti' rnoMlęU. cjenta' operator Zaś' dzięki lr}godnej s$'oiejpozy(]i .( i bclpo.bciej' deli.\" dżWiękoweqo.|ibrac]i ie w \Ą''!niku koircówki' \Ą]Ąt'ołującej ka\Ąlta' gólnie łatwo możnaw ten sposób uszkodzićcement cję i prady a|.w prĄ. gle do powieżĆhnizęba'a usuwanie7.musząb!ć \Ą]'mienione' są \Ą]'konującslGlin€ naleźvocą..7 Uch\^łt narzędzia zrnody.cl il ia' iolu]nt'.obh użr' \a pmUur| uż}lla. paclkunalfędzia Ęc1nego).rdlo irtolnp \\ pr/\fadku .ln\ieis/\ po/}.1fildN lttaści$.$ . ustawenia i p.czn].ancj padku narzędzi Ę(żn!'clt i ń\tnoległego do po.lm mo/e on Ryc'9'8 Podparcie bezpośr€ d nie rękipacem serdeanym zę.mnjei.|l.o\adzenia ostżapod odpo\Ą. jak i t.. Wlaź iw}ch(10P).^id'.kmbiaialh iJ].|']akt}ryacj narzędzia' dzo istotn!'\1T]ł}]1.r' pżlT. mocniej DaĘędzie Ęczne f 1r0x0zl. podpan]iaĘki jcdn]m palcem (zw]'klescrde(z. terólv na powienchni szldiua i r.Wiście stosować . L]oLrpi Pi.nn.1. . możepŹep.fikowanym u. do1.Izia Abv b}'ły skutecale. na blt czasoclrłonn}.*\$ unane fasail}'dotyczqce..lni jest prostszy\Ą. n]. co niesteĘ czasem jest nieuchJonne' $\. r ultJadń\ięko$e BJ'c' 9'7). skirn.. Ęcme muszqb!''ć dobrzcnaostżone'Końcó\Ą'ki apali1tó\Ą' Clo j dzłięko. Większc odch]'leńe pnr$adzi do poi\'staniakfa. uchwltem pisarskim trzcma fralcamilub uch\\. doczności. kątem do opercrł.ie.logów następu. "fiidN ".v4 131 . nie d]a nujące{o zabieg' nalzę.ied/ą.tem pisar wieocbrri zęba ustawicnia końcó$'ki Lr]iradŹr\'ię.uslł'cunc (fenomenakusł.vptż}.. Ry('9.o.ego uch\Ą}'tu naEę.IPL'no. t F fi Roz\ażającuż]'cie narZędzinależyshlierdzić' że ska]ingnalfędziami Ęcfn\.Inim powierzc]I zęba. Bardzo istotne jest utv1manie rórtnoległe lub nalzędfia u]iradź\Ąiękowego stosujesię nrm prawie równoległekońcówki do po.1pa]cu to Ęki.profesjonalna Prof ilaktyka aparatuultrad^vięko\Ącgo jest obojętne w}'ko."r"dN *.IZia(zmoil}4jko\an]m Ryc'9.'poz}'.ojej le\tej Dadentalub n. tr.'' na skutccznośćczasochłonność i Zabieguma ńrmież \ĄtaśCi\y dobóI nażędzi.zlarzn.1[.jak i operatom' Dla pacjenta skaling moze b}ćbo\Ąiemniepżiemn}.t"dl .r1pełrrień' Szcze. pacjenta' Nie rqmaga użJ'cia cji leżącej ssaka' lecz hU.

niac. możli. dotyczy to szczegó]rriemało w rowkr. dą'uĘbolvej.ostka Nie zawszeje&lak koniecare jest usuwańe ta\aystatza kich urpelnień lub korcn' Najczęściej tych miejsc spe.hstycznycĄ i. rt1'rnlub woJframowyn o różnejziamistości. n}(ni: naniu z rrafzędziamiIęCu i cuasu BZ . umoż. na się I odkładaniem pMki nazębnej szorstkiej. Poddfiąs. \'r' sz{2egóInie okolicyprzy. banej języka. aby osiągnąć \tą i powierzchniestyczne. iu m prĄ lel.\łyiku fe.zwTotny towującnadlniar. Hi cy Pmfin ma zasięg l.rg:ladzil(a.przy. z lub dzikiem umicsrczonej w1m uĄr iem pash poleruiqcei. tr. polemrtniczejlub bez.wych kamykami i skuteczniespiłowaćWgładzićcienkimi po diamento\a}{ni odchyleniubrzegudzĘsta' za|eł i ska|ingu jego skuteczność od Powodzenie (Wypolerowania) skrobanej Wygładzenia dok|adnego pPed: powieżchni zabezpieca zęba. nień }rlasy u i v (szczegóhjez nadmiarem)omz z ńeprawidłorlych \'f]dadówi korcn' sfcfególlrie lw.iĄlpeł. p kątnicąPrcfin z pil iczkem \'r'olhamow]'n. Ęmi. w zwrotn}'m sześciu Ruch posuwisto. wość tych ruchów jednocześńepozwa]ana obu enie !!ygład-z kŻwŁn koŹeni. prfewagą groźnych beztlerro*ychbaktemidów W lr5mikuza.ldól1P z sztek pokarmowch i ptj. dziaslolrcj' 138 . cjalną kątnicą nicźków o 8lubości0'2 0. ubJ'tkikości sĘ tych miejscachgłębokie t\Ą. nawisykorcn akrylano\aych.lajaZnaczn4oszczę. gła. szyjkoue onz powieEchnie korzeni zębóv)' ewenfualnieZułciem pasty l paskami ściem}rni. ńe . wanie ścian nomenu alrrsrycalego. mog4 się dodatkowo chu obmcać dookoła szlifowanego obiektu. (ryc. i: nie uszkadzająpowierzchni kolzenia' ]zape niają lepszy dostęp do ńektóIf'ch miejsc' do a w szczegó|ności bi. zane z kawitacją.zkóWszornĘ po.i kamieniern diamentowm o odpowiednimkztał. pelnienja. ścierania bez porce. a nawet metalo.profesjonalna ffi* ilaktyka Prof w Końcówki apamtów ultradźwięko\Ąych pońw. drażnieniem zębóW.m)wciśnięciu do e majqc możIiwo.Wpro\tadzić doprzestrzeni go mię. powierzchni.a|ninopńr r ru. a pracujq Ęlko ruchem posuwisto. Wargi poli. Polerowanie skro.\Ą}'Dolerowania szJiforraaych sóW a \Ąoll. ciei ziamistości. na niekorzystnie działają przyfębie nawrsal4ce się po$oduj4/ah7}m\. pokĘ.otnego. ściobrcfu. spiłowanienawisów i wygładzenie Profin' Zestaw bardzo cienkich pil.tychjednostrolrnie ziamem . plasti]ow5'rn drewnian}Ąn dodat]ro. lińa sz}tkie i preq'fyjtre usunięcie na\r'r'isu brzegukorcny nienia lub nawisającego nawi.j i dwóch biegach: wcićnię( idt do k. łatwo spi.tnj"ń też zeszlifo$ać metalov'yn paskem szldistlm' um} małe. Dodatkowegładzikiplastikot{ei &ewniane s/ijołanego mjejŚLa. powodująsąńĘ detoksyfikacjępowieżdni kc e. go napotyka się nierzadko \'r'obĘbie szyjek zębów nieńwnościlr1mikającez nieprawidłowch r{]!eł.z. ich ffi przy mocńejsz}m (dalsz:. ńżnych pozycjach.2 mm plzy sz}'bkości na tys. Ęmicy zostająufikso\łatre. o różnych kształ.nyó możla \iPwielkie rudmiaĄ wype.towe moż]na często też lanot1rh.g i Podczasskalingu naddziąsłovego poddziąsłowe.tkiba]Ćeryjnej. duza do zeszlifow:ania Pi|nic/Li dirLrnenlu$e . cowanJłn uchwcie L}I.|ność (do507o) mniej.9)oiaz past do profesjonalne' szczoteczek go ocz}sfczaniazębóWstosującruchy póIobroto' szczególnie okoliĆeprzyszyjkc we. powodujqc komórek bakteryjnychw.'k. d/ialanieu|]cniaia( 7wiq. b}'lo ku.irn posuwisto. abymożna punkhrslłrcal€o. szczegóIoiena powierzch. WieftChnią powierzchnizębówmożna uykonać: PoleJo\łanie pny użyciukatnicy i kie|ichów lub x masz]'nowo. $1'r. dostępnychmiejsc (powierzchniestyczne. chó\rr' mmutą \ty.3 mm.Liamento. umodiwiaja$yglad-/PnjP gladziki kdtniq Profin pra(uid nd Pniul.amowedo miejsc. tach. 9.2J. . l. palenia tkanek przpębia po kilku miesĘcach 1w.'lub pod. sze zmęoenie operatom. i trifuIkacji i m klasy roay.$!.aEają \/r zębodolowego.cbllo' ksek posiada na pole gładkie' polrrte śmdkienszlifują(ł'm w środ.\tŹnjP re. lzenja'ńwnieżpoP'. ' u1łolują zmiany w bakteliach.

?nP o ma\Ó glduka. fluol lub hydtlksyapaĘ.:pasta Chema-PolishI (czerwona).h i polerowni. przecirtpńchniczo.9are (bardziejmiękkie)oraz szczoteczkio róż nych ketattach. przed zabezpieczajqc nad\łraż]]iwością zębów' 139 .9. głó\'r'ki pla.oprc(/ srodl.możeutfudniaćjego \łytrawie. nic za. ostatnio dużąpopularność zdob]'rvajq specja]ne sjona]ncgo i oczyszczania polcrowaniazębów: r. pro{i]dktyt.\łania nieróimościpowierzĆhni korzeni ZębóW ' p. ze nre ccmentu korzenio$'ego.'Ąno]ac a metalow]. jcdlesopatjenIJ.h.alność. ne i ekonomiczne rofńąfanie.t. lł'ch kanalików zębino$ych oraz dl. eprzAdwrikdnipm llz! mcdrani?m)zabprpierzric( nych omz innych nierównościpowierzdrni ko.o\ła(do oc7].Biocer zowo (szczegó]nieu pacjentów obawiającychsię o zńżnico{anej ziamistości oraz różn1m składzie.obnozramrInnym świetnym rozwiązaniem tego problemu sta do polerowarfa oczlszczolych powiencbni główki plastikowe katnic profilak.Pj' z lvęglot1mi. iuiaparatem Air-Flo!! Prophy'Max lub Prophy-Jet. kielichy pasty te dfięki zawartości fluoroaminy i ks1. ją otwarte kanaliki Zębinowe.r\la 'r zcrl\ona) usuuania drobnozi. działaja PasR Pm\Tt njc ndleĄ slo.ita)IubW.A' (P'elątine sioit!)' Do polerowania zębów zaleca się wartości RDAmiędzy 8 a 40 i BLĄ między 3 a 15. E.fkliwo.óv liernr. warunkujqc]'m past' kłzylowego fakażenia). krwi i bakteIii. pokĘvciem t\. Wymienione odmienne\\.rni Z diamentow}m' red|cic uc/u]eniowe' nje' PdŚa Proxf1moŻe \a]cĄ ją pneLhot\}Ąa€' M lempPrufuJ7P pokojo\\.obnychuszko. z przeznaczeniem. szyjeki kożeni zębó\g .ld do p\'tki nazębnej i polerowania o BDA 7 plofi|a|dyczna polerowan zębów z ma|ą do a Ryc.Wania rcsztek złogó1v nazęb. Zawartośćhy&oksyapat].taściwości 78odnie stikowe mogąbyć teżpo oczjszczeniu pżecho$lv. plcm!. wiprają.\ar2 Pasta chema-Polish to Zestawdwóch past do pmfe.Wniczych qiówką zawieEjącą try meóanizmy usfoe|niajqce.rmi.gąż fluorck i g]kirctami u]tradźwięko$]mi poddzĘsłou]łnl: utwardzając s.s/czŹnia powierzcbni zęMw pveznaczonych do Wpetnienia p. a Ęm sam]'rn do ich \'nętl śIiny ron.9 Kątnica opńcz n'|aściwości ściemychi polerc. .'l. uż}4ku IPs||o b.rrunelAbra.litolu bia|e (twarde).o|iq' Glrilrki ich mają .'kiretą GĘcey po skalin€! poddfĘsło\ł]m nateriałami złożon}mi do lakowania.pasta śrcdnioziamista (zielona)o RDA 36 do usu.Pasryte za.|aniąją(e pŹebaflr'{ień.ancj n]. opisane kątnice dzeń twaIdychtkane]< zębó\qa szczcgó|niepęknięć znoszącbaldzo skutecznie Fofilaktyczne mają dodatkowo tę zaletę.profesjonalna Prof ilaktyka @ Pasta Proryt to zestawtnech past do profesjoi zębów: nalnegooczyszczania polerowania . są \Ąlmienne i usuwaniań'tki nazębnej' tycznych' którc moga b}'ćużWane tylko jednom" obie pasĘ Zawierąjahydroks}"paĄt }łĄ.tu wane pżez pacjenta lub lekarza do wyłącznego o ńżnej ziamistościumożliwiablokowanie oti\'ar. gruboziamista k4tni(.sldadnik te bloku.]rd/o bP/pi. Dentin Abrasi1. ale tylko korcn zębó.ł pasta gnrboziamista (niebieska) o BDA 83 do usurłaniapŹebalwień' . czych. przed przenoszenieminfekcji międzypacjeltami' a pasta Chema-Polish II (niebieska)d. do usu. powodująrozbĄzgu past]'' nadwrażliwość zębów ffsffiCI@8 & wewe lgpapp oczyŚzczania zębówmajq Pastydo profesjonalnego oznaczonąliczĘ RDA (RelotiDe ńżną ście].

sk]r. %t) ] .zoneprzcddosleppm Śio\uje Cie/d.\Ąrażliwości zębówpo wy.Należypamiętać. Duraphat (2.facz a. Fluoridin t) 140 . \Ąi/}slkje metod\ me(hani( /ne8oo.. z.75 r ELmex (1..żew końcówce miesięcy. F|uocal (2'75% NaF) żel kowanie zębów.lnieniamateriałamizłoźorytni do lakowa.Zaopatfzenia ko. Knuisona) r5l Kontaktowestosowanie IekóW . s.Polish I i tr nie posiadająfluorkóW Tabela9.powinnybyćosuszonei zabez. śę ZtJ'n dosił lub nadwmżliwość cie leczenia. l FLuormex f) że|(1'25% jest: ce peńodontologicznej . tych metod nawet lo-krotne.25"% szyjek Naf nad. Bifluod l2 (60/0 t) (żó|t€ ) b barwione . nja pred po/abie8ot\€Ważlit\oścĘ W niowego' Zostajq otre najczęściej'Zremineralizowa. s./a(ZJĄMid( gahnefu oraf od okolicy szyjk zębai pżesuwającgo w kierun. gdyż utrudniajqwl'trawianiaszklilva. Gelee F) m zapobieżenie żej1qmienionych Zabiegach.u (co2 ty.ol. oraz po skalingu ultradzwiękou]łn przy odchyleniu końcówki więcejrńZo 15. (metoda nie r2%NaF nia bmzd. w pŹ}padku zaś1lysokiego rruyka pló{haicy cztery razy w rok].1jetlnomzowo.i. E Utrata ta możebyć w niektórych godnie)wcierania. bów faró\Ąno szczotkąobrotową' (]'250ń am]nofuorki) ! Ernex ńu zębów oraz po skalirrgu i polerowaniu kolrn 6elee (1'250ń amin0l|uorki) kontalto\Ą€ fluor. lel(alfa sąlakiery dla dolosłych . abyskutecznierozprowadfić pajat fluorko\Ąyna powierzchrue zębówtrzeba: . się pojonoforezie'Naj\łygodriejsze pacjentaoraz nąjlepiejbezbańme.75% żel F) .jadólv na łyżce ind)Ą'vidual.Profila profesjo aIn n a kontahoweqo gabinecie w Pasry chema. zębówm' in. zębóWjak i skafing z polerowaniemkomn i szyjek poddać slinv W (elu /abe/pieczpzębów prorładzqdo pewnej utraty powierzchow.krctnegow ciqgurol.26% F) (6% . przeznaczonych lerormniapowierzcbrri i do u]pe. nych warst$' szk]iwa. jPs| /as|osowŹnie kor$lne rqm uslrwieniundrzedlidlub /bJ'lm(! nlm nd.fwadkach przlnajmniej +.ute(żność uz]slalje łcrenia paqjenta'Najwięlśzą d]a lony pozwa]ato na równomieme rozprowadze./ania oczyszczonelub $yskalowanezębyktóIe chcemy fluorkorr'aliu. F|uoca|(2. stawo\łe metody profesjona]nego'kontak1owego na indywidualnej ok|ady |yżce fluorkolr'aniazębów celem tego Zabie8uw prcfesjona]nejpmfilakĘ.zr Po merhanicrn!mprofe.rn) połierzchni zęba. zębówpo trch zabiegach' i Wńór metodyza]eł od upodobania doświadcze' ./}5/l. pie. że z regułykontak1owegofluolko\Ąania powierzchni żyteżpamiętać. nej oraz ionolole7y: (dń^rięko.towegofluorkowaniazęMw na]e. Fluoca|że|2.. Fluocal (10/. i szyjekĘbóW należyzastosować . biegi zawartew Tabeli9. pacjentsię s4ieĘ jeś]i ts zlvalganie nadMŻżLiwości pojawiła w hŹk.ale mo8ąbyćprzy.iunalnvm jak i po piasko*a.lo'ot\ai nl(hJ póuo|is|e lĘd/el|a. nia lekarfa (hĘienistki). od & 2.W Tabe]i9'1 opisane są cztery pod. po ska]ingu ĘcznjĄn pIzy niepmwidło.krctnego lakienc\łaniaw ciągu mku co ffi r. celu zniepotrzebnyjest uwkle powtór' ne w ciąg! kilku następnychdrri. pre. plyn NaF) r F|uorrnex (]%AmF) płyn raniu ze_ oczv. Fuol Prot€Ctol{0. NeutralFloam 1% & zabezpieczenieich przed prócbnicą.l Metodynuotkowania nadajasĘ do $Śzys&ich zabiególvocz]szczaniai po. stqd Iriezbędne Podczaskontal. ku bżegu siecznegolub powierzchni żujacej sl.L powstają obrębie2-3 mm w tej Mjwiększe wibncje jest zastoso\łańe jej zakońoenia. sienia rradlłraz|i\łości na cz]ną znacznej uraż]iwości bodŹce tenniczne ny zabieg po 2 3 dniach' stoso$€nie tych metod pńchnicy !'!T'Inaga| \r'r' zapobieganlu i meĆhaniczne'g p.a szczegóIrie cementu kolże. nie prcpamtu.{.

lecz Zawsze kieszonJd.Ljerouż l s'"|ronqLlna Ly' Lip". n$'vane \Ą'domu. ki.jnien mieć około no$e) moź]Da stosorvaćnaprzcmiennie' Zapobie.l'ch gabinecie tkanek' Natomiast w celu skutecznego$-vłapania $TkonJ. SkielD$Eniesi]nego je się je 2.06%.$lot ssaka pourflcn todq piasko\1'ania.ki apaĘtu ta\ ab}'tensilny pĘd I. lo\ A\alcr Pik Bro\\n.1ko. przy Zostać usuniętetz$'i \'viedrrici apantórv (\a.ł d\\. w pż}'pailkuposicdzcnia od u bźk4 oko:lo minut' Patjentowi należyzlecić.l'Iax. 141 . dn e podśawien$aka podczas e Ó. gdyżtaka gruba {'arsh!a po stwardnieniułahlo odpadnie po $'tarciu ]akieru ]ekko gojesfcze rozprowadzić po\rietnem.! e pl7Pbdn\iPn Loronis/ljpl. tem 60 80'do powlezchniszklwa i odpowi+ żonJ.a i ustarvieniukońcó.Flowl Pmpht. nia na t$'anie tkan]<izęba po$. Z możta też stosou'ać pon.\Ą.akier Ceń'itec Zawiela l g acetooctanu c]rlolhc.Z|sfczada f? mentu korZcniowcgopenetrującna głębokość 100-500 /'m' skąd u\Ąalnia się c] olheksJdyna (l p92 cm2 powieĘchni dfiennie) do śLiny głębiej i pamiętać odpowiednim Nie do tkanek Zęba.10 Ustawen]e końcóWkAir'FoW pod ką na ci\t'lraktełjne'Zastoso\Ąane po\rielzchrię obna.'aniem uż}duodpo. mn zębórt pochodzenia ze{'nętżnego(palenietjto.. 6G{}0.ch' oczyszczon].ch kożeni plzjĄĄ'iemjądo ce.|ości (oko. / /. stosu.on.odować odeńla[ie Do profilakĘ'rzn}.Ęt 90. . ani k"vd}n]'i 1 g \molu' Stosorr. he.uwę.!t'ody rozhvolu clr]orheksydrat].v.ęboM mP. Philip. si]n]łn pląilem stężonegopo\ĄietŹa' wody mogą b-\'tnad" i poddfiąslo\te (patrz Roldzial 18)' Naddui4sło. metoiIfie \Ą. prze.\Ą€ mogq bJć r. ba i abyb]''ł w]'ch$}tłlEny plzez ssak (P'}r'9'10) Nie ' ńe hamuje \Ąfrost wie]u patogcnnych bal1eńi może tr ogolc.ości Ryc'9.'ciemńa lakiero\ł?ńa po\!]nren i $'l'Irosić 1'5do 3 minut.aby 8 1.'ó.3 mzy z pverwq kilkudJliollq' łoB00kn'godz') w sh1]nę kies7onkimożełabvo dna plzj'czepu nabłoDl<orvego spolr. prleban\iają tkalek zębai bło.odzeniem]akiery cblol. hekydj'no\re. uszkadzabońem tkanłi pr4zĘbia ga\ĄCzo przed próchnicą koEeni stosuje się je Ćo i zęba. ani tkankom zę. Ęt od a oba roduajelakierólv (fluorko\łei clr]orheks}.ch zabiególt' i łąQnotkanto\Ą.arr}' oilsłoniętc na loIze. u.lvilśoci) te plepa... nie szkodził tkankom pżpębia. Proph]' Jet).r\to\o\rdnipm .Uh. rJżeZ jad:l. glanu sodu.lrody i powiehza. omz byćstaleskiercwanydo tegomzpĄ'sku' UzyskuJe 5lę plzJzębia' $tedy teżznaczneznrniejszenie napJlelriagabinetu '2 Ę'gacje pr/-ebanĄienie : : to Zabiegusu\\'ający ](o.iedniclrapara.5godzinypo zabiegunic płukał nie pit ust. któIe mają tnvałewlaści$. do Z\Ą]'ldej lub 0.lrTażIi!.c: nrzprysku si]negospray'ufa{ieńjącego p}.profesjonalna Prof ilaktyka nic poulekać zębów 8ruba \\al:sh\'ąprepalatu (chodzitu sfczególiie o lakier). ńu' ka$a.rbata' nickóre pokfnn})' k1órc mogą piasko\\.02 0.szcze8óhie cementukonenio}ego' pĘdu o duzejsz1'bkości 6 miesięry W celu zniesienia nad. Czas ekspoz}'cji na oez dostępu mty ł. i d(lwęglanu sodu'Należy o ny śluzowejnie drażńątkanck jam} ushej.d}.clych i zapa1eńoti\'órc4(h' padaniastrumie.ego ocllnę powietźnąr'!'głębi oraz peńodontologiczn. pńcbnicot\. wieczorem e czyścit i nie a zębórt Po zabiegachmechanicznego oczJ'szczania zębó$' i po skalĘu z polem$'aniemkomn i szJ'jekzębów.lvan}'ch lv stomatologicznlm możnateżza]icą\. pźy użyciuodpolr. Iłgacje naddziąsłowezastosor'r'aniem z so.

niennie monto. cho. zębort1.l falic. Z den raz dziennie.lani.\" u'ołać baktelienię lve k1!i' jeślinie zostanąodpo. Te rozproszonerozszczepione ie w faostżonych stanach zapaln!''ch zana zdecydowanieze średnim peNone]em' .ch. ten tematZnajdują poddziąsłorve mogąb-vć $-\kon$\ane też Ę8acje W domu (końcó$ka Pik.ą \ . \łie.godnie. a a profesjonalne.ch cltokin w Natomiast skuteczność dfia]lańprcfesjona]n}'ch jest plżestrojenia miejsco\t€j odpo.Ą.cm fluo.szlrn Zabiegiem(pabz: Rozdział ' 1?) powi]łania ńektórf. tię rtżni.iająca i w}Dehień' Ęgacje nad. to szczegókriĆ w wTdku dziaseł' obseńtuje się zamiennej ledukcji niektórych bezt]eno$'].otne' dziło Eozdfiał18)na: penetrac.]] Końcówka tU dani W m eiscu kątnicy rbinowe]' lanki stoso\łanesa w niektórych sanatoliach.D pnr. t' l.h^rnh\ nej błęd. ja]<profesjona|ne i mogąu niektóLlch pacjentów\ł. poddziąsio!Ą]ych Perio. Ryc' dziasłow. rv po.kowT'm.Zębnych głqbiej prĄ. przelranłień uębów skuteczna' nie pozosta\Ą.Izi o e\Ą'enfua|ne zastoso.. Ę'gacje poddziasłorte prz]'lębia' \\ prz1padku próchnig do. ]B /ne d jlość p\.ch zabiegach po profilak.stkim o zapobieganiepien\.Pocket !\ aparacie \Ąater.Ii]. końcówka Peńo.i nadiIziąsło\t. na mi as!stentkami. pluJzębiu (IL1fJ redukcji szkodlirrt.ch działń promocji zdfro$jaomz plofilakĘ'cznej edu.szorstkości sz]'jek $'aniupoltierzdni zęMW omz nadumż]]i\ł'ości Zębównie zabezpiecf on}'chlakic.2.ii sttumieniawodylub zastosowanego mz.cz-rną drl. specjalnychustnikórrrBliższedanena zastoso\Ąaniu sięw Rozdziale lB.tki baktery} fiJal. gó]nie hfeciolfędo\\Ę.prof Prof ilaktyka esjonalna jest w-vkon]'wana $lrńem rozt$'ort ch1orheksyd]n]'' Metoda ta jest bardzo \r gabinecic co 1 2 Ę. $ \r.ane M .].gotowani' jednolazo\Ąęj prcfilakb'gnej dall. cfJ'rrniki etiopatogenet$zne' SĘd dfiałania pmfi. pr4.m(specjalna pod. że niewielka popmwa hj€ieny $' zapaleń h{oru do kieszonekprz].o( hni' y /ę.lania zętj'czn$h mogqdotj.ch' 9'11)' Można \\aćw każd]Ąn unicie w miejscu tuńjnJ: Końcówki do nadclziasłorrfrh irygacji Brutna i Philipsa mogąda$aćjeden silny stl. lub w gabinccic stomatologicznl.chkrajóW ZachodnichZńą.Li dla]dn \\ profilJkĄ( P pl..\'a. lakt-vkiw redukcji częstości choptfede $sz}. kacji $upo\ł€j. lakB'czne dobże ukierun]{ollane i systemal]'cznie 142 * W obu przypadkach słab9e irygacje pEestawieniu te uzyskuje po odpowedn]m się końcóWki' .3r4 zabiegachchirurgiczn1'c}t polega.?\.n. zwiazana głó$nie z profi]akq.kuIP(/no.rea]izowaną fazie podtrzy.f}' niedolda.n''ch chorób prz}zębiazgodniez darrimi zaprczentowanlrni$ Tabeli 18.Izi w ej Natomiast iłYgacje (szczególnie naddfi4słowe) mUjql lRo/d/i.r plż!"Zębiu.Pik irygacj] do nak|a Ry('9.Pik sq bardfo skutĆcznJmuzupeł. jamy ustnej obniżaskutecznieczęstość padkr iłgacji poddziąsłowrch. stępne do działań profilakĘ'czn]'ch są \łszystkie trz]'' n \ i h ^ \ } q \ o d ą P a i j P n l \ L o n u j Fj P \ \ d o m u j P .gadi domo\Ąych pacjenta $'l'kon!Ą.. Inne mzch\t.Ę $'tómq. końcówĘ furio. !\ladomo bowiem.oyć\ł-1''stapie1ia nazęb.Inympoleb n}.rpn. rolę skuteczność Ę'gacji pod.Lo korzyst prz]zębia' r'. lub lvany lub znacznie słabsz}] staci siedmiu słabsr-ych stlumieni rofproszonych*' siomatologiczna profilakĘvka plofesjona]na jest jĄgacjedziałają i bar. W poprzedrrimrozdziale podkreślano profi. lv większości rozwinięlr. 12. prz}.stoso\t. a niekiedyjeszczejest.\.:u gospodaźa.umieńpEery. bó$' i chorób nieniem i[. niają. a szcze. bów po usunięciuduą'ch i lrtard}'chZłogó\Ą zęMłl p.kianBt]iotJ'' \€nie ku' na godzinępżed pieM.Plk do iĄ€acji profesjonaln}ch ją w]. i PGE'. i poddfiąsło$e'zaIó\Ąnodomowe.ch. 6ę2 p6 a pżede \łszystkimz hĘienistkami i pżeszkolon}. rozszczepiony.a Ę'gacja poddziqsło$'a Zastoso.co bflo. naMe| ty\łiclajq firniejsz]'upA''Wna no /dlr/\'ma'' . Prk). nego niedocenianiatej metodf: l\lnicjpl orazbdIdliej ut idac. szczepó$'baktelfjn]ch. okolic-r'implantó*. wiedniopż].rl S\slPmdh' d/idl.

Iln 143 . Nie ma jak doĘd _ możli\łości pofilaĘcznych dzia.B].Nie możnasobie obecnie (dń'viękotlych) ptzlpadl.'ygajc ic zaś bla uważana rrryĘcany qrvieIania więkzej siĘ profilu|t ki v'tĄila] bo\"iemz ulnanpj pyc]rnarzędzii konicrzność n1.caly ciE'ar Zapobiegania skutecz. (. kamień. r nawet|ekkie oa ośrym narzędziem jednak działania poziomach. co unre.0% . Sredni per_ lona asystentka (pomocdentysryczna). osób dotkniętyÓ chorobami przyzębia.ująsiłępotrzebnado przeplD\ładzenia na zabiegu. ta]<ie zabiegiprcfilakbczne na sonel może\ĄYkonać wo|n]'mfotelu lekaża lub na odtŁielnjtn stanowi. w ei. w jest Do|IToLocIcn{YCH Niemoź]iwc skuteczne . PmpozycjeŚoZ i FDI z poptzednichlat.zapoczątkowały p|astikowym powoduje zesklob}Ą^/anie de|i.-lR) i pmstaglandln (PGE2) takid! jak ygacje przy obracaniu źródłem pęed świat|a.abyb}'ło jamy ustnej'gdyzpbtła bakteryjna ne . CóWki odbijają nie świat|a.edni nia wTmagają \łyĘcmie naEę. stkich prz1padkach' szczegó|nie a uwarun]{owanych ńefzdlni cementukoEer owego.| wotn.W}Ąvie.IZia Ęczne. t 1.ćhz}nany 2'r3 prócłrnicę Źębówl mocniej isiJniejnaclsLan) o'tn. z Dosprawdzenia ostrości jących na fedukc. a więc taniej niż stanowiskolekaŹa stomatologa.rnnia po.ly one sl.ls WskaŹnik.8o/o ! Finlandia 4. finniejsząją \!5rsiłek operatomomz uczu.i' lilillo.a na\łetstrachu pacjenta'ostlfe. istnieje (nieW charak' pracującego fote|u przy Wyraża odsetek W asys9 łedniegopersonelu' 1982 r Według terze ten śozodsetek Wynosił7: 14. Tamjdslu. sku. persone]' działlB).e' ich pozostają szare. Ęku.ięuydzielania niek1órych q'tokin testy: powodują t tępekońcówki nażędzia odbicie śWiatla G.' donLu ie. a rcalimwanychprzez ś. rdżnit po pociqgnięcie owaniaopiPfupeńodon|ologi.fędfia peńodontologiczneo osĘch kmwę.kobiet ciężamych.76.. dziach tn4cYchzna&nie rcdul. Pżp. nych tań w odnissieniu do tJ'ch czj'nników genetycznych narzędzia naśępujące służa czy immunologicznych. od pracowników niektórych gałęzi pŹemysfu oraz Na.zas tępy rcalizowanepofwoliływ ńek1órych hajach plawle zreduko. nie zdańe pG ale Fopozycje nico\'r'anych dfiałań prcfi]aktj'cznych.6% . skalery periodontologicarej plDfilaktyk pm. dotyczą. ostre dzĘslone lub elektryczneszczoteQkidźwięko\Ą.dotyczqcych wież{:bnie. instr mmt musi b}.gdy \łykonuje higicnistka lub pzeszko. urządzonyn o wiele skromniej.Wana. skalingu 8ładzenie NAMĘDzIPERIol osrnoŚĆ r osrnzm.\łykon}Manie i koEeni za pomo.może być też bafl]zo negat$Ąnie odbieran€ poprawie Ęieny opemtomdo tę.. cie d}skonrfoltu. pe\Ąne obecnieistniejąjuż takich aDz. za cz]'Tniketiopatogenerycz.anie pa]e[ . choclź nic b}'ły one jeszcze bliżejokeślone. pozostawiają cz]stei 8ładkie. lwjątkiem metod poz$€la. Wielka Brytania 5.a creĘią.znej roż. który lat specjalny od początku 80. nisr.a szcfe8ólr e za.]5olo' 0becniebrakjest tego odnośnie W5kaźnika' \Ą Lq |ępyLh rral7ęd'. moźliwia procesyregencracyjne tkanek pz].5o/o t Dania 9. bezniej wT'obmzić jej zasady oczlrvi' karz stomatologpowinien znać ściemoże iwkonjĄ{ać zabiegi profilaktyczne' ale jest o wiete kożystniej.6o/a .tępeostźekruszygoi poleruje. Szwecja 8. i kircty uż]''wane aparatach ultmdźlviękowlch sloltecaność w jest fesjona]nej ogmnma. nych Wa|ku do katnych Wiórek' ukierun]<owane giup Ą'fyka. rych jednocześnie niekór.KieruneJ< prowarlzi. fazypodtfz]Tnujqcej leczenia(IJatż: sz(zegóIrrie Roz.profesjonalna ! Prof ilaktyka peńodontologiiDlategokażdy le. koncennowEł na dużego się naciskll tra tępe narzędzie.\.zębia' cą'lrnikami ogólnousfu)jowmi. skulingu Nie \łe mde do etiopatogenezy mógłon byćskutecany Wszy. pŹez pacjenta.jero\'lane do młodzieży l3 roku Zycia.ekcre jedMk zad. Norwegia Wówczas danych r w Po|scewedługdostępny<h pEekraczał danych nie ]. a pnede wszystlom ekono' je micuniej.$zmamiają ut'czucie do. koń.u$ar ni zupełnie wyeliminować W pżWadku chońb pląfębia .e chombyogóhe.rr zużyciamusząbyć*Y.

1999.: dea 3. Sheiham.: Health. A. Hospital Fund London Kng Edward's Heidelberg 1997. Verlags choA. Laurisch. Diepraventive Konzept orga_ Munkgaard1972..Duddeck. ch. Quintessenz 2. and PE: of Baltimore. P: der Denlalhygiene. u+ia narzędzi i Parodontoltherapie.Anderson.: Promoting Dental A.wyd LekPzwL2001. DiePraxis zahnmedizinischen Wlaściwe P: 1. Podsta\ty centrumEdukMed. sposobu osmenia całkiem Do Ęcznego lub masz}mo$ego się tępych nalzędzi uż]Ą'va si]rie abEz}. held GmbH.Rondo' Jest to sposób maszyno\łe. natura]ne (drobnozianiste) małoabńz}'lvne je się. lll Pro_ K. Hellwege. boziamistego kamienia kańorundołego (węg]ik wodą. Philadelphb Febiger Edition. Jańczukz'. ve 1994. 14. Cowell. for 1981. Die Zahnażthe|ferin' Lehr. Symposium in Odo 1986. wierzcbnie końcówk narzędzia.T: Handbuch 15. Preventive 5' Jańeuk z. opis koue i u]tradrwiękouedo\bargąjąna żadanie hch naĘedi' orcn\ sldnukoń(óMel.: epidemio|ogii Z.Warszawa lób naządużucia. Ein D. und Praxis. profesjona|na A. 25. gii. Au{lage. Dimensions Tokyo and tistryWiliams Wiliams. Frandsen..Ein Leitfaden fur lndividualprophylaxe.rndo Wkon]'1'r'anych czas zabie8u' ostrzy się ze\łnętrale ooczlle) po.tmegogru.:ProJessional Lea Dental Hygiene.: 4. Kangasniemi.: ProfilalĆyka Munkgaard 1976. A.H. 1M . 2000. naĘęd7iP 15 \łyżej razy potem staje się zb}t cienkie i ulega Kamieńe alkanfasowe szfuczne (Al2o5) złamaniu. of 7. GmbH.]' phylaxe. 1982. doostrzanialekko do stępionychnalzędzi Ruchy ostrzące. Quintessenz 8' Jań@ul( cięg|o.: 2001. Gjermo. atal. po lel&im rrao]iwieniu.Heidelberg 199E' Press Warszawa |nt.: 9. 6. bardziej slutecay i doldadĄ7' '!. Nachschlagebuch..R.o Ważności pe odontolo. PreventionDen_ M. 10. Publ Berlin lags-VerlageGmbH. tJ'n naizędziem pod. go doboru sposobu und Gruppenprophylaxe Initiale gicfnychW śWiet|e Periodontologia ergonomii.: Ver 12. ags. Berlin Ve in nization. też Do oshzenia nalzędzi służą różneufządfenia na przy]dadLM. Berlin 2002.H0thig Verlag.steele. Promotion Selfcare in Oral Health.zużycietych naizęduidotyczysamejkoń' cówki 2ś nrm' Fimy pmdutojącenalzędziadŹwię. (tziv o śrcdnimpotencjale ścieralności India) lub stosu. oral Hygiene. HUthig ag.: W stomatolo 13.$ykonuje się w kierunku prze.uncI C.uważasĘ na ogoł.onalna mieniane. 1994. ci\Ąn]..D.Frandsen.Frandsen. MedTour Plevention' Zahnórzt|iche Wspó|..że krzemu) nawiłżanego bard/os|ępionemożeb\( ostponc naj.Bofticelli. Quintessence Co Incchicago Dentistryin Practice. DentalHealthcare in Scandinavia. {Ór A|tersgruppen' Prophylaxe a||e Quintessenz 1982. Professione||e a. L. splieth.

WęgIowe) pasty polerownicze. chemioterapiamiejsco\Ąa antJ' potneb}i biotJ''koterapia) $ykon]ł\anesa.'' cholób p2yfęb]a' Tabe|a 1 Le.ania oraz (unieruchomienie fębóW kolek1a\Ąę. lvia Tabela l0'1' I€czenie to. i (hiJurgi{ rne.^lo$ego polemrt. biob'koterapia) które możewspieraćza. rcsekcljne.2% toztwórg|ukonianiu chlorhekydyny.ó\\łro . nia niechirrugicz.zębóW szyjek odwraż|iwianie i kożeni Unieru(hamianie zębóW sptawdf WarunkóW enie f gryzo\'!rych WęzióW z ewentua|nq korektą lub chemioterapia mieFcowa antybiotykoterapja ogólna (WpPypadku wskazań) .\ły polei}!anicm komn i szyjekzęb&{ korcka z węzłólv rrraauych. na. Iaza higienizuj4cajest działaniem pluycz}Irow]Tn.pokryc]ern f diamentowrym.niechirurgiczne Leczenie Rouutatzane zbigniew Jańczuk Wskazania poddziqslowy PeriodontaI debridement Czy skaIin9 poddziqs|owycn złogów Metody usuwania !'l{skazania Leczenie zapaleń plf]fębia powlnno przebiegać w trzech fazach: 1] higienizujacej ' 2) korckqanej. podt.fen. regenelecze ie chirurgiczne(metody racyinei plaslłczne) ' leczcnie famakologiczne (immunotempia. dawkilecznicze antybiotyku 7 dnido 2-3 tygodni.m.'pnip hirurgi.i poddziąsto.kirety (Gracey. szaotki(gumki) maszynowe. Gracey mini) specjaLne u|tradźwięko!'vrych i dźwiękowych końcówki aparatóW do (meialowe.iego. l})podtvlmującej ' wstępn]. pilniczki.lotycz}' skalingupoddzĘ. z niezĘdnlmi narzędzia.unwersalne (columbia) .1do 0. mateńałami pr€paratami lecznicąmi pluedśa. nip. jaL (. obie n}m. Zł€ne da$niej podsta. . s4jek i korzenizębówl' Pcr . . fostałezabiegi lub złówru'azolq'ch. postępolłanrem zJĄV'anJ(n tez Do fazy korekq'jnej należą: leczenieniechinrgiczne (skalirĘnad. pvede \Ą6z}śtkim lĄ'o$']m. paski ścierne akiery uorkowe f ichlorheklydynow€ zestawy unieruchamiania do fębóW f€ s iaw do korekty2gryzu 0.zenie 10 niechirurgkzne le. pieNsze fazt nazFvane sa lecfeniem akĘw..Tne.fJmu. od jednorafowa godzinę przed profi|aktyczna dawka zabiegiem K|IeIy ręCzneI 't45 . unieruchamlrnie zębó\v).afi J.Wmz i mi.ie poddziqs|ovlry SkaIing iko. jącejuz1skanerqnjk leczenia' Zestawie ie zabieg&!wchodzqq'chw sldad lecze.!vraz. lv pneowieńshvie do faz} hzeciej.

dFą szansq na uzyskanie pe\Ąmej zostajewttączniemożliwość Badaniek|iniane ińg <5 Kieszonki mm niezaIeżnie od >6 Kieszonki mm .spółpmca ljacjenta)będąpoz]t\!rle. crynnikiryzyka .l0. bardziej zdecydowana .zdrowie ogó|ne ) (-) . skutecznej\tspółpEcy pacjenta. @y niechi. niż polejmo$ania ku kieszonek głębszych 6 mm będzie zdecydo. /nP tlóoru metodyleczeniaw za]eżno. operatora'2 tody i umiejętności ność użyciazębówna fitary prcte8czne i inne). o co nierzailkoprtająpacjenci'Podjęcie pżede \łsz}'stkimmoźliwość ważanabyć powinna kiej dec!"ji musi się bowiemopieĘć na: (glębokość leczenia chirurgicznego.Wia.r Podejmowanie 145 . l r l (?) zapalenie (?) ogó|ne zdrowie (?) czynnikirlzyka (7) pacjenta Wspó|pEca >6 Kiesronki mm (+) l zdrowie osó|ne (+) .lds(iwie konie' r_ będliejuż .?n\. te war. niż|e. wtedyo tej.lan urebipnia icnta.! zaa$ansowańu stanu chorobowego kieszonek prz}zębnrh.moż]iwoścl !. poivtaŹane leczenie ńechinrrgiczne moze b5ćje. miczne zdecydują opanowania rrenia Lhirurgilznego'Beda lo /abicgi różne. . lrraniałIil'wu cz]rrnikólr'łzyka chorobl. głębokości. to rugicznĆ) nie zawszejest prostyi łatwy2 lcczenianierhirulgitrnego podjęcjedeqzji na pieruszeJurz}.'. WJbór metody leczenia (ńechifuĘiczne czy chi.kaniu ienldna /abiPBhimrgit. czynnikiryzyka (-) pacjenta . MeLI)/d|eżald t\.lawiono zenier hirurgitrnc. czyinnej metodfie le. i' moźIiwości lub znacznegoaeduko. Natomiast leczenie niechirurgiczne w pĘ'\!ad.wTżej\ły.arurrków od to popra\lY stanu leczenia niechirurelcz. W przlpa. Współplaca pacjenta {+) ! . Ljerunld Na Ryr. na plżykład' ilarunkóW ści po\łyższych od kieszonłi pn1zębne nie przekraczają5 mm Zabiegchinrrgiczny to mimo głębokichkieszonek Jeśli po. analomi(fne. niektórych ifi1ych dan]'ch (micjscowewarunkl tod stercwalej rcgeneracjitkanek' lch skutecalość me. nego'Jeśli Nąjcuęściej ki Ązyka' \Ą. ruĘiczne. decyziiodnośnie braku zgodypacjenta na Ale 1vrazie. dobranei od pa.po.powtarzane niechirurgiczne Leczenie czlnni. czą*szy od kiretażukieszonek pŹ]'fębnych do me. nieza]eżnie innych w.lku keszonek głębokich 6 mm) roz.{2ybędzieto teczeniechiruEiczne. .l /e. stopień rozchwianiazębów)' mienionych \ttrrmków Głębokość oraz ruektórc dodatkowewarunl. ( /god\pd( u/\. l (+) zapalenie (+) fdlowieogó|ne (+) czynnikiryzyka (+) pacienta Wspó|placa ł r zapalenie i-) ( . . wspó|praca chiruĘiene Leczenie (?) karz!Śtke}( ) wa|unkinieko?ystne) hkzhane Uwaga: Warunki |+) prz}"ęb]a' de(yzji a enia zapa|enia |€ Ryc 10.rrnki (stanogó]nyzfu!. stopień i rodzajub}tków w pn5padku poz!t'\łn}'ch pozostatych. możebyć\. i mdzaj ub1tków kostn]ch przpębia.kute(lnoia podietego nie jest możLiwe cie . b€ n ie mniej5Lu|P.'Jsoka' (> ta.J anato" kostnych :] ogóh}'In stanie zdrcłia pacjcnta.

b/o alboi i<trrjeie pozostałych rĄ5'mienionych \ła.gd}z nega. pllykład palenia higieny tltoniuczyzachowania odpowiedniej uzębienia' świet|e etyki W zasad |ekarskiej moż1a nie ]eclenia pacjentowi. a]boocena takich cz].e(l bo o. uzyskać po przeptlvadzeniu pńbnego skalingu poddziqsłowego.i. przlpadku celowejest leczenie chi. od zapełrtrienia \a'łaściwych takie zape.. jest zdeadowan}m pŹeciwwskazaniemdo ka Pl.któIa po. $łny \łpb{ \tr. a w drrrgim pozostajewyłąĆznie ie woś. Ia|ierr'U a|e odTówic u takich metod le<zenia. \łziqć dwie następujące moż. MedL nąjt iPipa.ch i ewenfualnl'chkonsultacji.. Niemożność uz1skania znacznej poprawf higie.pozwalana po4jęcietudnej decy. boru metodyleczeaia'oprócz \ł]'Trików konl. spoda.u leczenia $stępnego \ĄY. Dotyczy szczegó|nie to zyka. rvstępnego. raźnej pozwalana fasto' bokimi kieszonłamiprz}zębnJ'mi ( .treniPslanu/Jpalne8o. obserwacją ie zwoli na \łyjaśnie Ę'Ćhtrudnych i istotnych pm' (Ryc'l0'2)' blemów ogó|nego stanu zdrc Uzyskanie danycho.pewneinformap'webia można . spodarfa'czyli odpomość ne gojeniesię tkanek prz}zębia cia8urygodniapo w tJ'rnzabiegupo$tno $zbudzićuatpli\ł'ości do tej co odpowiedzi.re. rv prz3.|Pc7cnia nieńirurgiru nego."". n leczenie \tstępne nie mogłobyć sl. któreza|eżą pacjenta' od regeneracyjnych lecrenia. metod 147 . rapewniaiacej chirurgicznychmetod regelemcji t]€.) |. Najczęściej jednak łybór metody leczeńa zapalenia pE}zębia głębokch kieszonek plfy.i orz5tistie nie( u prz!.'o. Skutecaność prz1.społpraca na.ane]. cz!'nników łuyka i $. postąpić pżypadku przyzębia.za) badń dodat.zej rulków na pmcesgojeniasię tkanek pvyzębia.45war1ości wskaźni.owaniu 5tarL. mimo żebadanie k]iniczne i rent8enowskiedo. ler nailepsrcro.ip t]. w rachubęw będzie jednak nrniej bieg chi Ęiczny Najczęściej sLl]tecflre. /nego.wiazanie zni.I. niepowi1. to borviemzabieg wpewn3.lnośnie g(} wia i reakĘtnościtkanek pacjenta (odpowiedz jest bardfo istotna dla prawidłowego \ły. czyli około0. niedostępneub}tki prz}uębia)' poZG stałe$Enmki dotycząceogólnego stanu Zdmwia i czFmików Łvzykanie budzą\łqtpli$oścj. n\ iam) uŚtnei pżel pa(ientar\PT nie potvinoo przeknczać l5%.zębia zalezybortiem w o$omn]'rn stopniu nek \Ą'żIunkówgojenra./enia hiJurgi.f er. W |stotny p|ob|em. stosującego do cjenta zapa|eniem z nie się na od1ośnie ograniczenia za'eceń |e|arza.pailkubmkrrzgodypacjentana za. zębia '. qja. w przwadkrr braku popla\Ąypo leczeniu wstęp.poMarzane Leczenie niechirurgiczne domowch fabiegów higienicznych skutecznośĆi i profesjonalnychomz rwjaśńenieogóliego stanu zdmłńapacjenta.je ' o do zańowania ./enic hiJurgir ne uJtod.patlku obecności jest bardziej skomplikowaly' Albo ismieje za.uteczne. bŃ głębokie du niemoaności utrz}maniahjgieny(zb]'t a kieszonki."di. ruĘiczne. W pierwsujĘn moŹ]i. zaprzestanie palenia t]toniu lub znaczna rciluł.owade odponiedniej mctodyle' . n}rn pod uwagęna]eży Liwości: !]l]eczenie wstępnenie mogło slute@ne z po\. podsIa$o$ l h dan}rh o raawan. możliwość pacjentajest trud. będanieskuteczne matoskutecfne że |ub Wwarunkach obecności Wymienionych czynnikóW ry. w Uzyskanie popm$y w stanie pŹ]zębia u pacjentaz głę. Cąlnniki 4zyka uniemożliwiają zaś qtril. uzyskanie odpowiealzina temat odpowiedniej "1'iń. Niezbędnejest wtedy pEeprc\tadzenie leczenia Z kjlkuwgodnioi!q.rrnikówjak \ł5reliminowa a ogó]ny stan zdro$ia. zji. cjent się Zgłasza.'rn Jest gc diagnosq'czny' okrcślający odpowiedź stopniu pacjenta'Trudne i niepeł./ają stanu chorcbowego. bra]< !'spoĘm. które no sięstosować niego wiadomo.Wnienre.}patienta."ńó"^ 2 jest jak pa.kóre oct:'vvi{ mr ej skuteczne' będzie skaIin9poddziąśłowy zębóWi zniesienie lJnietuchomienie -jeś|i wskazane Węztówurazowych KontroIa płytkiba kteryjnej obserwacjapacjentakilkatygodni Ryc'10'2 Leczenie wstępne V I przrfębia' a lr'ięc ulżeńa pacjentowi.

ypehień)./abiPgu w}ł ka 7 laltu. m wspć'lpraca to plfy \a}'borze metoĄr leczeniawię}sząrolę od.n.sjlwrlos<rą W ostatrrichlatach' w \{Triku vrielubadń nauko.tkówkostnych (pionowe'po. paleń przew]ekb'ch pmgr€sy\Ą.LPs zwi4zanych że jest badzo słabo wierzchniekorzeni Zębó\'r' przy.k]'tycf rra pżygotowaniapowienchni koŹeń. kies7onj. wedh8 klasycznychzaleceńcelem ska]in€u poddzią./c?enPmenfukorzeniowego niem końcówĘ gumowq.JpP}zebna |o roddj rany 4IGmiPń nalf. n}mi.ać pe\Ąną.bn) pod&jaslo\^y że sam przel sjq oie którcj jeden brzeg Śanowią lt'taśnie zmieniorrepo. 3' W konfu LalB0'z. na]eł bnegi rŹny w t}'rrr ustltrięcie njejeśmolllte anj nł7ę&iamj Ęo.możIltoil lnis. . i obecność nawisów omz nieńłlości \Ą. l \łrń\Ą. nie jak. nrowego'co ukie. sJĄłnego shrobaniai polerowania'5. w gu. popolisaduIydów (I. objętychZapaleniem z powierzcbniącementu.' Leczente ntecnrrurqtczne Dowtarfane Iirn]anistottrFn pmblememjest to. ( $ego. nie niż r przygo(owanie leceniachirurgicznego. aby mogłyone masę'' kamienia pozostawionego podczasskalin. ale i ce..która może biologicznie przyjęcia. i regeneracji jak tka.odpowie. r endotokslnami w nim zawartmi.dobne się uhzJmującejna zminem]ifo nej wielkości cząstecfekendotoks].d(. Aby uś.6 \^liddomo. ani ultEdzwięko\t]mi' Szorstkosc po.ujawnionona powieEdrni zr'|ellr(} nych periodontalnie korzeni zębóW obeglość |i.liadomić sobie sens zmiany poglqdówna temat przygotowaniapowierzchni korzeni. nekp|zyzębia. gospodaEa j4 w staniekonhololrać'lo jest na 148 .ujernnych. z bal1eryjnej. Jest patogemy ale ułatwia wie|fdĘie koneni zębóW Aby umożliwićgojenie dziąslo.unkowałozaleceńa bardzo m. obIG być do a nia tej ran51 czyli kieszonJ<i. dnio przygotować.Ilnikidodatkowe.pł$Ąa biorqc pod uwagęróżnicew d}namiceprzebie8rr za. dzĘsłowego tylko z:logów nie kamienia. nalezy ska|ing poddziąslowy czy prf eśledzić najważniejsze kierunki b/ch zrnran: Periodontal debridement L W latach 70.i B0'sugero\ła" W ze\krobaniemal-iw. czy na i\fóóI postaćzapaleniaprzpębia. 80 pMede rĄsz}ŚtkimpowieEchnie korzeń . zębia sq zmienione (obecrrość poddziąsłowej pł}tki czy naj ]zej 3_7pm głębokościpowoduzna@.gocemcDlu korzeniorego do h żeLPs penetrujągłęboko cementu korze./pg} jefulak 997.tką bakelyjną' 2. zapalenia'ułatwiąiąc nawet przyleganiefihob]a' \'!yÓ' badzo się jednak zmieniĘ poglądyna temat skiw7'&9.?ęb pojawiaiinlolmd(je. n' postaćzapalenia. i Ślviek /ębów\Ą{e]uurrudnicnia ad ia Śię od szczącoczystą''powieżdu ę. gromadzeniesię pod. gĘ'\ł"raczejrodzajub]. sta. ułatwiąjących 8mmadzeniesię balĆerji.nych' i Jeś]i wcho.Ps)' czy]i endotokĘą po słovr'ego być trnwilrno usunięciez kieszo[ek przyĘbchodzących ścian ze bakeń gram. a pe4etracjaich doĘ'. inme) i/aduansowanie prole\u chorcbo\łęgo. do zmierzającegozarówno do leparacji.l^łniki następnychbadń z lat 70.naniepoddziąsło\łych rrawisówlqpełrrień dykalnegozeskrobwania podczasskalingu pod.l0 Naleiy 7a2kccpto$. Zgodnie wskazaniami poddziqsiowy ze skaling słuł jako: bowiem posĘpowanie@ niae niechirurgEną ' Wytączne |€ poMarzane2 do 4 raryw roku.1 pł}tkiba](teryjnej.pŹy czJm całkowite kieszonki plzJ'uębnej. metody leeenia \Ą.ny c4'nnik toksycznydta tkanek u usrmięciezłogó\^rnazębnych poddzĘsłowyÓ wraz Ffru ębia5 z pł]. M obecność czJm4ikówryzyka. dząw rachubętakie cf}. nych przycz5'nowej komponentybakteryjnejprzez: nowĘcychgłó$. wierzchni ponadtonie koreluje z inten. pacjenta.'pi.5 Mogą być wanych nieńhnych złogachkamienia poddzĘstc więc łatwousunięte prcfesjona]n}Tn ocz}szcze.. [Bstan ogóhy pacjenta.bez potrzeby eksten. \ie Potrzebd lakiego . opĘtna]nie uczestniczyć różnychmodelachgoje. (polero\łanie) m i\5/gładuenie powieŹchni koŹeni menfu koneniowego' aby uz}Śkać nawet .ivej ńtki nafębnej. naktylkow przyjed padkach kieszonek głębszych H ńm.

cgo u.na\Ą'et ki]kuprocento. G. h u .iedź 6' Cement kożenio$.]'alĘiem u]lfird/" 'ęl. średnia (rnosi 250 itrm.niku dobne \\ kond]'lPgo sldlĘU poddzią.\\'L1óĘm zamiast ocą.. rZ]'ł opmco$. lz' nia'h . pnmi. po skalingu naddziąsło$'1rn. e r r p S F t r p .'Tabeli 10'2' Postępou.Zchni kovenia nie korelujeze ?.8sek/mrn Kieselr zgailzając z propoz$ją Smar1a) się roz\\a.o\\m. podejścia.' parJk.io\. niaif jest pżede 1's7łstkim bardzoistotne$' celu Zaperłdenia skuteczności zabieg! chirurgicfnego kie postępo.' po{l}'fe. Inq'. pvl' 12 nrchachklet! Ięcznejlub ka.W'anie teżsens i \\.bdon. Z slor\rch. które mofna określić żateżcelolr. l d l \ ( . albo skalera dŹ\łięko\\c. mienia diamento\t€go. zębia.16 ego Dawnaiobecnakoncepc]a |eQen periodonto przezMar ne o (]999) a ogicznegÓ febrana przyczynaI eń nafębny G|óWna kam p|y.u l t r a d rp k o r r m i ni s i lotaclin]łni' RóZniccmiędzr'dawnąa obccnqkoncepcja nie. szą skuteczność gicfnego' Natomiast plóby popra\lieńa skuteczno.<L]hq. su gojenia]dcszonki prz}uęblej.zn" ja| 'hi ul:i.tfudnoścj okre.tk. pozo.[esila ich z zs 50pi 0. a n e | p r z l / ę b i J ' U " r ' } d .van]'ch badańpr4'cąnĄ' sĘ do \TJ(} $aclzenia 1990 plzez s1ą6t+ p6jęcia \Ą r' Per.powtarzane Leczenie niechiruroiczne ponuiejszdącepatogen" 5.ane \Ą.LnGZĄ się teżpub]ikacje wska7.ujące na rclę kamieńa rloddzi4do\\ego na: koż!'stne Zmianyrv składfiebak1erjipoddziq.'ość ko'. \ a w ę d iu Ą ' . r'.ale po.g.urgiczlejest e e g e n e l .l'ahając się od 50 do grubość 585pm.lają.r\ poddriaslo""lol ipnjpm kJmiFnid w}soĘ skuteczność dekontaminacji LPs na ko.s pr. /P.ierzchrriocz]'szczonego korzcnia Zc]emEDT:Ąnie po\'ioĄ się' Nie uzys]Gno ani sąńszego' ani ]ep. r i ' L o s r m i . ab1' racji tkanek.nje w oparciuo uz}'skane \\'1Tliki badań. pvc'iFż podoLniP tlluln.bez utratJ tkanki' cement konenio$y należy oszczędzać' po.ał i l\'[al.d . l i i l l . bolriem rv $1.ln. m c n l o b l d . odpo\łiednie (ra.stejpow. hni korzeni. kamienia poddziąsto$egol2. ja. / a .jnello.sz(zeniamny cnergiczncgo skaling! poddziąslo$ęgoektens]Ą\' i pu"i"r. go ślednia utlata cementuN]Tlosiokołol00 pm' a po kielrecie ultlacl^liękot€ j około 11pm' powie.Po$tażane leczenie niechir.ladkość \ l . ogromną dzia ultmdŹwiękote Ctajq lrrniej gładką' ró\Ą" ale nomierną po$'ierzchnię. / a | : po\Ąierzchnię ne dajQgładką ccmentu. . rt.poltarZan]m le. . / o .' \. chirurgicznego leczenla chorób przJuębia posze. Lingpoddziqsło\Ą} możewrarunkortaćieszcze więk.h fuL dabidenertt deliłahego (chiruĘicmego) pn-rzębia. . posinno ncgn polero*anla się stosołŹć ocąszczanierrltaclźwĘko. niż opraco$anic n]) kieszonki piz]uębnej'a nie Zbytagres!'uflyska.tki Ilość bakteryjnej piytkibaktelyjnej Teoria s pecf]cznej n]€ Dosf c2ętne u5unlę.cz1. gospoda17a7' po\Ą. po$taizanego leczenia niechinrr.1.]ot. ści skalingu poddziąsło\ł€ g o ultla\ianiem po.ujp'ię teżznacfnq popra(ę lriektór]€h parametró\\ plu}. a \ l n i .anie wei]ług zasadPerżadanhldebńde. jestporównywaIny który oo cnrrufgtcznego czanra oczysf tany Doszczętne usunięc]e kamienia nazębnego iest nie pierwsroplanowym em eczniczyrn radan powieŻchnia gwarancją G1adka koPenia niejest caikowitego usunięcia kamienia nafębne9o 149 .nikiq. mo po7osta\\'ienia możli\'ość neutmlizacji endotokJn plfez od.!. jP(lno.yodują jcgo utratę!natomiastnanę. ż e I d . r n p ma r o $ i a v ] / ę o u ' 8 o . E.\\i\.''ol' "ą. L J r i a rr e 'r n lm i . !J\ 1' et/L'nl\j |r)/eonP niP tq głębsze 5-6 mm.l! Zostały one zeb. ] j es i ę .ie kamienia DośWiadczony opelatoI może usunqć kamień nafębny caIkowicie DośWiadcf k|inicysta V!rykryć ony może resztki kamienja powierzchni na korzenia prfyczyna: p|y.\Ąą z regenelacjqrń]tku kostnego.Yjest baidzo cienki. śleniaczJ. ma czeniu niechimrgicznlm. G|óWna bakt€ r yjna ptytki Jakość bakteryjnej jamy RóWnoWaga ekosystemu ustne] P€ r iodontaI debIidement.ieEchni koluenial5 i trudności uzi'skania gładkiej po!!icźc}Ini9'zafó$'no nażę.l.

stałopisanyw Rozdziale 9. na Zabieg moźna iczającsię za kazd}m ra'zemdo grupy Gs zębóW Przed zabiegiem wskazane jest przemycie zębów tamponem unoooĄ\.obie kirety koń' mają zaokrąg|one ce w pEeciwieństwie Ryc 10. Są to ^ĄVklektety rmiwenalne (columbia) oraz k €ty specja]lre. podczas jęZykowej' z dzone usunięciem ztogów naddziąsłorlych. i o konieczność z katem70"do trzonka.U osób szczegó]nie crulenia powienchniowegow postaci odpowiednie' go spmlu.ffi Leczenie niechirur powtarzane Końcówki Ryc. mujemy a cfwalt!'m (pa]ecse'dec^ly) podpieEmy Ękę na tub zębachpacjentaByc.i.dotr. fogów Zeskobywanie poddżąslov!ryÓprze.wTeszcie powieEchni stycznych.iłych nej. w więkzości brfeqamitnącymi' z 90. ale ostrych hfegach. nie z.o8xa.wz powierzdrri \łEĘowej(po]iczkowej). musi Usuwanie ztogówpoddziąsło.3 ręonychkret do ska poddziąslow€ g oj |ingu a. Ui do je uchwytem pisarskim w trzy palce.łogó\'r' poddziąsłowych pania' Usut\2jąt /|oginailepici/deimo\nae ną'.wych byćpoprze.r' niezbędnej.s Wprowadr+ krety nieukośne do ke Usia szonkpEyzębnej. 10'5) o zaokĘglonych końcach.onka' dwoma &Ęsłow jest z\łykletwar{y i mocno przF!€rty do \!y.kretyuniweEalnej po z ostEarni obunro b nach(ugóry).|0. Powiekszenia Rvc. teżodpowiednio kret końcóWek Ęonychdo ska|ingu nej Ęki. . 10. postronie prz}padkó.rn w uo.ilpm.1o'4 ostr€ postronie pod ko o zabezpieczenie pned ześliz8nięciem go się Gracey ustawiona tewej kircta póuaziąstowegó' brzegemtną. moźna użyć \^.a nie aywanie ich metodąszar. rozłożyć ]ólka posiedzeń. wienie pod kątem do 85 95"(prostopadle powierzchni korzenia). z suwanimkrctykuszYl- znie. Usuwanie złogówpodtlzĘsłowch przepro\ładza się kiretami ęcznłni (Ivc.rażli.6) palcachswejprzecrw.zmie. ie potem pier.klety Graceyz onrzem Po jednej śronie Wypuk|ej (u dolu).|zie utlenio.6 Uch\^/yt trzema pa|cami nalzędzia bezpośr€ d nim z podparciem pa|cem pacjenta na zębach 150 .. j€dnyłń (fewnętrznym) pelĄnejsĘ \t}'warcia ale pod ustawona kąteń praw€j kireta uniwĘBalna c!'n.l.104).chodfi ńe Ę.10. też zęba.na przyldadGmcey i Mini Gracey (Ryc. niając narzę.IGmień pod. się konanie zabie8u Metody usuwania z|ogóW (skaling).oob]'Wa. przez nie dotyczycemenfu koneniowego. i dziąseł pisaEki M.5). podpafiej.]ziarra szczegóhie dogodnedla każdej którego nie dochodzido tak znacmej utraty tkane\ gdyżzabieg fazy pracy Przeznaczeniekotejn]'rnnumeńw kiret jak podczas ska]ingu poddziąslo1vego.Wadzió glębokichkieszonek (Ryc' 10.Nie nale' ł natolDiaststosotać sieĘów do skaliĘu poddzĘ. nalżędzia. o możli\'r'ie je mdych końówkacł\ aby można b1'loswobodnie . Nal'zędziapowinnybyćostre. . sło\ĄĘgo. Zabieg ten zo_ Gmc€y do poszczegó]nychzębów zalecane Bnursvoldat?zestarlionow Tabeli 103.PodparcieĘki umożli\'r'ia pra1vidłowe pŹez powtarzajqce zesl.

aia ultradźwjelo\Ąe re.bezpieczniejsze \Ąygodniejsze]8 i B'c. ustawi je pra.Zwiękoi\ych końówe\ końcówki rtęglowe. Endosonic 3000)oraz dtradŹwięko\łe częstotlivości 15 do 50 tys. Byc.zne'ja.Leczenie niechiruroiczne oowtarzane Tabe|a 3 Przeznaczen]e 10 odpowiednich numerówkiGt G|a.le sa ndrzed.wgłębokich kieszontachpz]zębnych (Ryc'10'11 i l0'l2)' \^Ąliki badń ostatnich lat wskazujq. bardro cienkie są i mogąbyć zakończonemałqkieczĘ' Bardzo sku./więkowe naped/ane nie nniej sl. neracjanaTzędzi ultad.'\łane powierzchni zęba.ię ie{i Wie róWnolegle do powieżcbni Zęba(naj!'["fejod.8). nia . Ustawieńe pionowekońcówk nażędzi w stosunl$ pc do powie.19.10.q pehrienia na lub zarowno jal<i kompoz}.rn.?' Końcówki o ńżnych kszta:ltach /Śkalery do Śl.u|tradźwie Ryc 10'7 Wibl.Hz 5-6 (Endostar 5. i Ta (s}Śtemymiloo.10). ffi" (okrgne).to$'ego amalgamatowego.w czlm pomagawodny aerozol (Ryc.peŁfenia po\Ą'oduje głębokch(50-100 pm) uszkodzeń(kĘte. teczniei bezboleśnie wgtadząiqporvieEchniekorze. \trriei. wej pierodonty.20 nowage. Ńk. o od zon Maste.nębak.?ęba .a]iJlgunaddzĘ. rct do ska]in€u poddziąsłowego.lowegoloraz precrzyi. 10.). teryjnąz powielzdlni korzenia niżnarzędziaĘczne. poglqd. 151 .) i przesuwałagodnJ'mi fuchami bez u. nil ko sk1rtecz ejsze.ą odr].towi ka" od '$'itacji. Ryc'10'8 Wibracje |iniowe fakończen końcówk u|tradźwięko.zdmi zębalub i. ceydo Posfczegó nychfębówjich powieEchniw9 Brunsvoda' 12 34 5-6 7-8 910 11./o skuteczne. $ych Ębów) fostala wTtwożoM w u}'rikx potrzeb i . ostatnio niektóre firmy wprowadzĘ końcówk do aparŹtówulhadźwiękołych. . Tabe|i l0'4 zebrano dane świadczące W o większejskuteczności no!. Hz (Pie.cje końcówki dźwiękowej (|iniowe) u|tEdźwiękowej kowE piezodontycznej o6f magne tostr)lcyjnej(elipsoidalne). gd1z stwarza lepsze wanxlki przyczepiania się f. chylone do l5.u Podcza\ d-rgan/wibraljp' Z]ogjkamienia .końcówk Z poky.rnej(32 tys"/sek. że obecnie przewaźa tolo8ic r}Tnw więksmści s}tuaqjiklinicmych korzy.12 13 14 pnednie pEednie pEedn i pŹedlPonowe e t}'ln€(poliakow€i językowe) tyne(poliakowe i językowe) (mezialne) i).uteca1eniźr tradŹ\4'iękowe.wymogówstawianych narzędziom periodontolo.Prcphy-Max. grcfn].rnorau końcówki dla nadrtraż]i.}rh w prz}padku poddzĘs.vego systemumi]ookoń. 10.bmbla.Lźwiękoweczęstodiwości o około tys. k1órc spehiajq m]ę ki. ciem diamento$5. ne kiIPh sąbard.żeta jest no$a genelacja końcówek r tradzwięko\Ą.łowego ocąvszczania korzeni skute(zniejsza bezpieczniejsfa konwencjona]ne i riż narzędziaultradźwięko\veĘczne. ówek t tradźwiękouych' Niewielka nieńwnośćpowierzchni (szorstkość) korzeni uz1skiwarra po mikrokońcówkach ultra. Amdent). Cavitron. powic|r7em tq Ska]en d.9). jest dźwięko\łych nawet kor4stnie oceliana.dzięki efel.lne (d}ĄiaIne) ty|ne ComZ sze$ze zastosowaniedo usuwania złogów nau mąjq ębnychuańwno nad''jak i poddziąsłowych apaEty . o efekcie piezoelekhycznlm lub magnetostrykcyjnj'm (Ryc. w leczeniupedodon. wstawanie ro\a) powievthni .Cavi Endo. stów do powierzchni koŻenia'l0'l8'21 tntmdź\'[ięki usuwająteżskutecaiej bakteńe i endotok]. 400. 10.

Natomiast mi]fi} łatwiejdocierajado ma:lo końcówki ultradź\łiękowe d o s | ę p n } lm i e j y i . ki kostne międzJ'korzeniowe) sfuaza na ogółwska" zania do leczenia chirurgicznego. (wibracje./t /PgdlrLiP cemPnlu kor7Pnio\łc. go. i \\sp.mGyr. E|iminacja bakteńi. wóvczas odpolviedni dzięki $vej konshukcji rraoczy" ry Gmceypozwalają szczenie niedostępn}'ch zagłębieńna polvierzdni korpd w ubltkukn. Zabieg łah/. (dostep.nika. do (R]c.utecznew prz]padl. \ieo(enionp sąjednak pzede ws4stkim wtźej wspomnianekoń. 10. zabiegprzyjemniejszy pacjenta dla traumatyzująry. i] Bardziej skuteczne działanie kawitacja. ub}t. stępn]'rhmiejsc (głębokie kieszonłiplązębne.zny( spo\óbpominątIjż].zębie \ l |iniowa pi€ f oe|ektryc.na zgłębnik sondaNabeńa' K €. Nierzadkojednak prz1padkachprzecinrskaza.9Krater powierzchni na szklrwa spowo niepra\^/id|o|Ą}. (mniej . stałasię powodcmwpmwadzeniaplzez smaita ja.in!.10.11 10.r1KońcóWku|tradźwiękową ś. dobEe znoszony).ne r eliploidalna magnetortrykcyjne 1 torbita|na ] dźWiękow€ Dzialanie antyseptyczne (wzmocnienie piynu efektu uIvadźwiękóW) Efektkawitacji Efektwyp|ukujący spray'u Ryc. ko bardziejadelolatnegopodejścia teEpii zapaleń w (g|ę.w 1990I'la pojęciaPeriaLontłI debridement nomen akustyczny). cówki Lr]tradźwięłowe ska]ingupoddzĘsłowego. 10. h nie poddfiądo.r'iejszy d|aoperatora ak}^'acja' Widoczność).aty tkanek zęba podczas skaliĘu' Ta Tabe|a10'4 Kożyś. piefodontycfne Ryc. fe. dzrzębowe). pojawiajasię w takich ńa' Możliwość zbadaniai dojścia niedostępnego do kostnego ubJtku międzykorzeniowego zapeu. czFl ut..powtarzane niechirurgiczne Leczenie Dzialaniekońcótt€k u|tradźwiękowy. d-/ipPńodon|ologj.] U|tradźWiękowego ska|]ngu WegoGfcfegó|nie no!Ąymi końcówkami) nadmiefira utralJ'.rn ushwieniem końcówki dowany (w9 utradŹwiękow€i sta|ada)' Ry(' 10'10 Ko|zystnedfiaianie końcówek u|tmdŹWiękola/ych przyzębie' na ułat$iajqc zna(zńe prz]'czepianie fibroblastówlo się Konvencjonalne nażędzia ultradŹlviękowe oraz ęczne sq małosl. L u I e l r n i e o r 4 s u L r a jp o .aoko|icznej tkanki łaczneji nabłon1(a'22.lyp|ukujqce i dezynfekujqce. czasu prz}zęb do skajngupoddziqs|oweqog|ębokich W kieszonkach (EMs)' nychiW ubr. żenowe końcówki ultradńlriękowedo ska. r Dzia|anie \.|owe ! oszczędność (20 50%kótszy).h'a pż]. g|adzeniapo|erowania l\/oż|iwość i korzeni crn0. prrrr"zĘbia' badań cj'torłanJ'ch przef tr.12)' odpowiednio ł}gięte i oceniającracjonalność uż]Cia omawianychnalzę. złogóW kam'enia endotokyn i z zachowaniem cementuzębiny' i (suńa.utrudno dG stępnych powieŹchni korzeni.23 obecność małodo.Ialinellolo N Lepsze oe)Azeanietrudnodostępnych miejsc z pżest2enie boke kieszonk]' furkacje kożeni' mię ul.5). h 4 wierzchnrekożenia f mniejsząutratącementu kG Źeńo\r€go i z mniejszJm ulazem d].ikach konnychmiędf}uębo\Ąych 152 .10.

ząbćlw Jest dziąsło\ĄT'n' ono ńwnież bafiLo istotne po ska. l siła uderzenia zależnaod regulacji mocy która powiru byc nisLa.zki wolframowe. a]e i korzJstania z odpowiednichpara. tedniczne .iv chońb przyĘbia w ramach leczenia podstawowego pozwalajednak na całkowite usrmięciebakeń ńe i ich tokE.r Piaskormnienie nadajeśędo $y8ładzania korzeni w kieszonkachpEpębtrych' ko. Po I(tór}m llykonrlEno skaling podtlziąsłowy. 13 nych tkanek miękkich pŹ].a nąjwżejpre(ięlni.padku nalzędzi ulfuadźwięko.]niego tu naĘędzi.eń' Jest to \Ąłaściwie (wg Kiesera) redukja 'lĘt(]znej masy'' patogen.które r€gulują utratętkanek to: do l kąt przystawieniakońcó. l bocznynacisŁ który zaleĘ od wibmcji końcówki (około 0'5N). \aei &ewniarrekątnicyPmfin' ulhadźwięko1-\.iki koń. ręcznekirely Graceyspeqia]ne nylonc oraz mmtoł€. skaliĘu \aykonan}m kireĘ ęczną miweIsalrrą do rly.ycłt asortlTnen.'' Zacholłanierych parametróv zmniejsuaistotnie utŹtę t\łardychtkanek zębai uszkodzeniaokolicz. nylonowe drcwniane) lub 153 . Ryc. a linqu poddziąs|owego: .1 I il \ I r n r powtarzane fi niechirurgiczne Leczenie dL frl frL ilr /\( ilil"Ł piezodonty@ne. Paranelry metńw tecbnicznychapaĘfury10.naaone do \tyg|adzania uniwersalną RęCzną kiretą diamentowym lęczną kiletą Gńcey|ubspecja|nym |Gmieniem g|adziki |t]b końcówkami kqtnicy Plofin(pi|ni. pi]niczki\Ąol|ramowe gła.W g|ębokich'ma|o dostalowe stępnychkie'onkach i ub}tkachkostnychmiędf}łorzeniowych.l poddziqs|ovvyrn q|ębokchk€śzonkachpEyzębnych' W koEeni zębów po ska|ingu Tabe|a10. nych dmbnoustojó\.a|edonępnychkeszonka(h p|zy.W giębokich. ten tin8upoddfĘsto\łym' bieg w glębokichkesmnkach pfyĘbnych kielicha. końówk u]tra. (H2L H4L i H4R oraz pokMe nasypemdiamentov!ryrn i HzR) (sate|e€)' powodująki]ka mzy nniejszą lingu poddziąsłowego niż uhatę cemenfu korzeniowego końówki ęczne zastosorłana i kamierriediamelto\ae.\"r' \łych.e pokryciemdiameltto\ĄYm końcó\Ą&i ę oraz ówki z glowe.Racjona]ność peńodontologicznych narzędfi ultrad^'r'ięko\Ą. b fębnych (€dna prosta i dwie |ekkoWyqięte).! z powierzchaikorf.26 prz}. Ttudnojednak. .10. 8ladzeniakoreń mogąb]ćtez uż}te polqyciem diamento$Ttnlub wę8lowe' dźwiękoue z omó\'r'io[e po\ałzejopmcollanie korzćń Ębó.zębia' Wgład7elrie oczJszeonych powierzdrni korzeni (palisW) zostdo opisaneprzy skalingunad.12 KońórĄłi ulvadźWiękowe.5metol \ĄYgładzania źeni nie mtrsząbyć ściśle związanez narzędfiem.iaprze.5 Nażęd. sta|owedo ska.2425. $yni}a nie tylko z ułcia odpowie. Zestawionew Tabeli 10.\ł}'konać za. Do mi i szczote(zkami' urgtadfania korzerriw głębo kich kiegonkach przpęhych najlepiej nadąjąśę cienkie kamienie dia.inIki powieEchni zęba (0-1s).\r pozostałFnimusi sobie raZ dzićgospodan.Ll.

tki pńchnicowe ce. 5. Po skalingu poddziąsłort1m możeteżpowstaćnad. StożkiNeocones za\Ą'ielajq anĘóiot!"ki leczenia'Procesu zatrz]mywania lesztek po.m]ub ctilolhcks]dlro\r1n.lmo\\ /a.nIos\m. poddziąsłowym dojść Wzmożonej może do ruChomo. nJlh l. usuła rz]ć go cięciem poziom]m ]ub piono. i podejmo\tEniu deq'zji co do możLiwości ' PloNoćLi niu niert. PŹy ocenie ruchomości zębó$ ze znaczn4utraĘ utrata pŹ}'cfepu łącznotkanko$€go (nawet . się cJ. spłaszczonych stożkach(czopkach) Działajaone ' dziąsłai umoż]i\łia osiągnięciet. skuteczne niż leczenie chir. ra) z zastosowanicm /I€ lub mi. Podczas dokładnego usulvania złogólv nazęb. a pnebieśgojeniapo zabie8u.lo podpalciakostnegow pzebiegu zapaleniaprz5'zębia pozosta\t'ie. lub plzęsła mostu na bneżne pn]zębie' Nawis!' Sl1rteczną metodąw leczeniuna!\'roto\ł.lrrionycl plf}pad.łaszcfa lr:rch.w prz].ch pŹef stosowadiedojamy mentu korzenio$ego oraz nieprawidłowościni osiągasię w oblębie $]'pełnień i uzupcłnień protetj(zn}..l !1' fniecfuleniu powieżchnio\t. W pżlpadku głębsfej pulchrrionei sihie knrari.uuanie aby zapobiecttómemu {yt$'orzeniu się obnazenra plDfilak.padkunie.jek ku niefabezpieczenia skalo$an1ch powiĆŹchni lakiercm fluolko\Ą:. pionowepowinnobyćpfeprowadzone nie bliżcjniż się t'lko ich część naddziąsło$ą (cięcie sztę na następneposieibenie..praiu' Bardro e r'arun]<il' dobl się 8ojenju rop. sulfonamidów ]ubanl.Ym(lignokaina dziąsłowe'a szczególnie ub].vlklemniej szJ'jekkoŹeni i zębóu:zastosowaniela. $']konania szło powstania do WęztóW urazowych' nad\r'raż1i\'ość i korzeni zębórvrv prz1pad.tioB.lku mpni pn}zębn!ch konieczne jest poddziąsło. wkrocrenic do jamy ropnia w celu odbaftzeniago. szorstkość mjenia takich zębóW lefyteż na sprawdzić.)' od pn"i rlogrjrnarebn)l moie'\\t\old. prz]zębnJ.po jej \t'J*skrcbaniu prepalatu Apcmyl Korckta lub iclr rł1triana \ĄŹrunkujegojenie się !1. ub}|kjsĘ'/ne ipn\.rophinDirect.iD. karmowych nie uda się zlikvidollać bez odtwone. Należyteżpamiętać. ściorłq bal. W pŻypadkach faawansowanych zapa|eń jest poddziqsło\\.nie da się uniknąćzranienia ściany keszon]<i oh\arcia ropnia możnadokonaćpzez kieszonkę' jest loka]izacjiropnia nalezyotlvc i krrtawienia' Niekied3l gdy dziąsło bardzo rof.Ą.kó$: szonkę powinien być \Ą]'skobany odpowiedniąły. (po]im}. bezbolesn]' W plzwa.urgiczne'Możeb]ć też $Tażliw'ość (sil. kieńlv fluolkow1. Podcfas usuwania ułogó$lZ\Ą. czy polerc\Ąania. (I. kach.5 mm) i obnażenie sz}'jekzębów prfy stosowa. korzenia. cjenta na leczenie chiturgiczne)jest z\.now. uzasa.po ska|ingu mroterapra.ikłń: hamujqcej procesy gojenia' przypadku skalingmoże przycz]ną być następujqq''ch W unierucho po\\'ievchni zębólr.wa\ah !'']'Ilikó$ odkażajaco.\'ch ropni poddziąsłowe pl4'fębia okauała ieżjonoforeza $]pełnień najlepiej usunaćmal}ni (anodo. żeczką' Ropnie piflzębne najlepiej otwierać \n].Tkowa pilni.dziurki guzika'. śrcdekznieczuldący \Ąlskazane szczególnie są nia możlill'ie prawidłorrych punktów stJ'cznych \r głębokich kieszonkach z komponentq lopnq i \ł]'€]iminoltania ulazu korony czy w14ełnienia i w rcpniach pżyfębn!'ch. ł'cznego zastoso\Ą'ania.1eńemię' Fak1 ten zmusza do w Ropień po ohłaiciu prfez cięcie czy pżef kie. na\łetrcpni przlzębnlch.]'ch' miejscowa che. podparcia szczególnie ze znacznq utratą ko(nego. pż](z}ną powi]dań l. t'.się: 154 . a złogisą obfite.laściłych rrarzędzii ruchó!!: nialub u)u] eria reba'na]"Ą kicror'u.chlub/i chlorhek]d].Vch ne i tllt'ałe dfiałanie bakteńobójcze) pozwa]ana pa]nego.]h\omożn.eczenieniechirurgrcznelapaleń przpębia Zgłę' bokimi kieszonkami (bmk \t'skazańlub zgod}'pa. sz].ks}Trę tjTotryqnę i neomycJ'Ię) oraz się B.ch' ropńa . m i didm. Niepmwidło\t'o pveprcwadzony poddziqsłowY ści zębóWutrudniajqce] korzystanief uzębieniŹ i (|Ub) po\\. 4 mm od brzegu dziasła .W}łn' cięcie pozosta$iającrc. 1-2%ZnSOaInb2-5%ZttCI2.Ypostaci Zaostrzeństanu Za.zębia. h ż"u. niedo. \oIfr.niechiruroiczne Leczenie Dowtarzane I. Uzupełnieniem usuwania złogów nazębnych' prz}. kładanymina specjalnąkątnicę nal Slsteln) (patrzRozdziai9).

Fine. 1.35:29F299. M.. sherman. eta|': de in to L Ac|inica|studyrootsuńace of con. Pro.: et lmproved efficacy ofcalculus remotumtor healing following treatment periodontal of val in turcations usingultrasonic diamond-coated disease. się leczeniadotyczące Wspć'l(zesne moźLilości odpc wiednich metodunieruchomieniazębówi regenera. etal.A. u5bwieniezębastanowĘ.21 Jour Res : 496-503.Th.: rootsuńace peThe and 11.Sugaya.Brunsvold. detection re. 14'sma|t GJ.2Ą4. Sherman.351-361. palenia usta]ąią po ustą)ieniu stanu zapa]nego. Jour o'f Periodontol Int and Rest Dent 8.invo|V€ d suńaces the |imu|us N. effectiveness ofsubgingival 1999:19.Nonsurgica| an Ge|' dontol1986.furWith ic tip '10.. Jour 1990. Jour ot Periodoni 1981. D.: ofdebri9-15. fiśt Jour of |AP scaling rootplanning. Nyman. 2. Nonsu on M.:The o{.: effecti The D. M.19.powtarzane I Leczenie niechirurgiczne $ stopniemrrrzchwiania zĘba(rozchwianie stopną 3 a nauet 2 stopniapr4 niesprzyjaj4clth uarunkach l. cji tkanek pE]zębia pozwa]ają znaczneposzerz. of Peńodonto| 119-123.41138-142. fur zahnm€ d izin Univeritet 1999. w c€ B stopniem utraty podparciakostnego. Mombelli. Quintessence Co Chicago 7. 7:1 teeth. der Base| 21' Poison. root o. M. Wilson.rThe J.Z]mania rczchwianychzębó. Publ 1998. Lang.l/eeŁJour of c|in Penodont tion. Kieser. al.linien1ch.. R. The otsubgingival mandibuiar and secondmo|ars. dement ultrasonfurcation in d€ g ree l|. role rootcemen' 18.sugaya. al.: assesseńent uhrasonic The of root (haracte 4.4:132 137. Nonsurgical J.. of Periodont.1 3:748-7 .P Lang. Aleo.:The PR.e... A'M'. Periodontal In: Regeneradeaning 3 times a \.T. Smales. WB. of Periodont 1986.r and Restorat 2000.52: cementum boundendotoxin. lour oJ scheAnwendung der Parodontologie. Kawanami. etal. Marinello. therapy.. Veness subgingiva| Śca|ing of and root p|anning presence biologic 3. Jour 197 4.G. etal.J.6. Kieser. H.f Periodontal Therapy.B. A. Theremova| root R': of 5. M'.B.B. Thedistribution quanEJ. przeszkodę leczeniupmtet/czn}m). Moore. w ]3' G'N4'. ffl nie wskazańdo ut. Periodont 1980J5:1019. Effectr T.]:38.:Podejmowanie Decyzji Periodontologii. responses rela2002:4. etal.W PublCoSrcrecin 1996.19|3Ę-356 ' Publishing Chicago Co 1994:21 40.KA'.4. Jour Res 15' futon. H. Hughes. Kawanańi. clin Periodont Jour 1991:18:240. zakazeniaogni:kouego. a możliwościami technicun]'rnidotycząc}Tni odpo. Kato. caffessą fuh. UltraschallderZahnmedirin. takirh iak stan miafgi. nawmcąiące podejżenie ropnie przyzębnelub wierzchołkowe. N. H.61: 20.ArchOralBiol1990.C. inserts. dement of calculus associated of . Nevins. M.:The distribution of suńace depoŚits' oin Peńodont985i1z:1 -142. Jour 1 41 bacterial lipopolisacha (endotoxin)relation 16'Blom|óf. Ph.rPreliminary et sation maof suńace debńdement deteminationof residua| by terial elutedoJ rootr of periodontally diseased endotoxjn ls'J c|inPeńodonto| |eł€ 1990. tedto residualcalculus.: of sidua| ca|cu|us' of Peńodont Jour 1990. J. Quintessence 1992. Kato.ScotLJ.diseased" S. 155 . C.4. Hanes.H.451612-$75. Publ root by amoebogte Quintessence Co Ltd London 1994.P: in Klinicationinvolvement mandibular of molars. scaling rootplanning.P:Supragingival riodontal regeneration. Rabbani. an ultrasonic furcation to furcation tip areasof 9. The Int Jour of Periodont and 6.: effectiveness PR.B. wiedniej metodyrmienchomieńa zębai (lub)zo.12'chjew s'Yl et a|': fusessement u|trasonic o{ debńperiodontally ceedings the 1śWorkhop on Periodonto|ogy. in Zentrum IAP2002. and activity of in calculus removal. tification cementum of boundlipopolisacharide 17.. Accessibi|ity of T'. Clinical and ll.. Keś€rJ. pemwaniaubltku kostnego.W periodontal 1.20... c|inPeńo.Clinical and l.: rgical Periodontal pyin Thera peńodontal|y diseased suńaces huńan te. Current Status and Directions. eth. F. et a|.6:561 Dent 565. Hall. |ysate assay. periodonta||y invo|ved 5uńaces. Mellonig.McNabb.1 74-178.J.Bakel. root Jour peńodonditioningWith EDTA |.J. 51 tal treatment. Ustalenie \askazańdo usunięcia zębaw przebie' prz5zębiapowirrnoopiPrać5ię nd 8u /apa]Pnid trzech wspomnianych zalec€niach' gdyżniekedy anaczniemzchwianezębyw stanie zaoshzonegoza. Karring.

telapię lvstępną. olbŹJmią ro1ęodśĘ\\'ają względyestetyczne'Jeśli con.1 brą lub nieco gorszq reakcjq przyzębia . a t'lażnesą dla nich \ĄŁględy pacjcnto\Ą.skazań ogólnych (słabo kontrolowa.inrre clrorobyogó]noustrcjo\łe) Ntnre. skaźnik GeneIa]nie możnapŹiaq iż pacjent utŹ].stanie defeku kosmel]unego Ident!.a nie lekalu'l !. spo('odo\Ą. deq'duj4 trzy cf].czny zabiegub]''łby zado\Ąal4qc]'] ale nie niechirurgiczne. wówczas pacjent po' paim4).rn na ]ecze.tki bakeryjnej P]'I' nek pPr/ębid nd Icrapie \Ąs|ępna. efe}t telapeut].zębia. wego postępo\łaniaterapeuFcznego' Zasadniczo żemieć \Ą.Iługotrwałego uhf}mania (\Ą pł}t.ktorego u w1.zględy esteĄ(Zllc.7e' P na leczenie co kilkumiesĘczn1tnopraco\tyvaniukoŹeni zębó\. winien zgtaszaćsię możliwie często ilo gabinefu wEiunlo anatomicznedol]. (na prz]'kładnawet minima1ne obnaźenie r<orzenr pono!\'acpacJentom dobrze reaglj4q.waniaoilpowiedfĘsłapr4'czepionegoi stanu brodallek W prze.a. o $]'doŹe metodyleczeniawinien zadecydo. ut. rcakcjatkanek na teEpię $'stępną (sł.cznysposób postępowanianależy zapm. doblą reakcjq tka. ją przeci\Ąwskazania !rykooania zabie$t do chrrul.]wanrekożeni Zębó\ czyli po'n.Jadwiga Banach Leczenie chirurgiczne reparacyine (resekcyine) Wprowadzenie Kiretaż opera(japłatowa zabjegdowierfchołkowego przesunięCia plata:metodaNabersa Gingiwekomia Osteoplastyka lJl p:rolr-rra i cize il Ie Decydując]'m harun]<iem yst ienia do rcalizacji Ten ostatni parameta ptf anatomiczny ma L.zd]re |{'c7cnie /aLhot\a\' po|psJjąl n. ci vrielokrotnego opraco\t}-V\'ania koveni zęoow Jeślizaś ze1l.Z]mana stanu prz}zębia popMez częste op. bo no\'1a]. dnich zabiegów podtrz}'rnujących kontrolqiqq.|aĆ gieny uzębienia i prz1zębiaoraz pacjentom ze Złą o \ĄVboPe mied/\ rabiegiem rhirurgil..rnu.] Natomiast istniejąd$a roz\. periodonlĄldet)ńr]ement). ki bake4jnej w pEestueniach międf]'fębołych Jqcy Jamę ustną i! czystości. u których stwieldfa się wskazania do Za.. ltzw.czqce szerckości sheĄ' stomatologicznegocelem r1. nalezy ogranicz}ćsię do popra*y f abieguchirullicznego w prZedliĘ o.chslvejhipacjent..i konieczność Wskazując na $']''(onanra esteo.viaza[ia: zabiegchinrgicfny al. stępuja $skazania do chiruIgicznej odbudoĄ niu chońb pr4zębia możezmienićkierunek planG prz].lo.rli?g+ roo' 8lcznegow obrębieprzpębia. mo.45)' Niespełjfeniewpehi teśo w]moguw lecze. u paclentólv atbo z dobrąhigienąjamv ustnejomz . nie wstępne'lecz r\tiążnie poprawiaj4q.{rrnne zaplaaowanejfazy chiruĘicznej (korekq'jnej) jest znaczenieprzy \']'bone chirurgicznegopon]Ąvanra otena stanu hjgieny jamy ustnej i sta]Źń pacjenta recesji dziqsła' !r celll jej . na \Ą. z API < 15% lub rvskaźnikp|. a nieistotne sa \Ą.kon1.lcinl{uszczęki. < 0.'r]niki: na cukruyca.IlBctk]niaLl biegu chirulgicznego.cfne.' wstępne.]do[anyzabieś chiruIgiczn].ałby po$.tarzane lecze.tr.ch i sbzeniach międ4'zębo$1(h' hj€ienę jamy ustnej' 157 . zęl]ól). ocenahigieny jamy ustnej.nJm hĘienq jamy ustnej i fĘ rcakcją tkanek prz]'fęDla a powtarzanymleczeniem zachoł'a\Ą7czJmposta.

r' Rlu w \łasię po 7 dniach' Po zabiegu.w dziej dosuczętnych 158 . !!ych \łskazan€ ksyd}nqd\ta razy dziemie po jednej minucle.iła. do zęśrie! $4 nrm 8lebokoś( nyrb.chiru iS Leczenie (resekcyjne) reparacyjne Celem zabiegów chinrgicarych w leczeniu cho. i (v'Tłyżeczkovfaniu) ziaminy ze śĆian dna kieszo.m Peńpa(lub sPp|opa. i' gdfiemoi. nia lopraeorraruar. w zabieg kiretażu\4plo.cia ty Gracey11_12' w zabiegowe ki. i mentu kożeniowegotkanki ! xnnr'łż ZA]IIKNIĘTY Kiretaż klas5. llykonarym usunięciuzłogóvnad. dopiero odraniając dzĘsłood shony zełt'nętzlrejpalcem dziasła.klor. cemenfu' zabĘ pneprowadzasię z użyciem regeneracjitkanek nej i Gmceyw znieczuteńu w obĘbie Ł6 zębów po tkanki kostnej).nowej. hirurgic?n].Zonli' 7 ich obsenl€cji \ł'ni. KiIEtażzarnknięty możebyć ponadto uskazany u pacjentówjako !\stępnyzabiegeliminujacy zapa. najlepiejdo szonki i pIofesjona]neopracowaniekorzenia zęba. usu\tasię takżekiretą podczaszabiegu. lub do I dopm\ładzenie odtworzenia powstaniano ]iua jest . Ryc. endotoksyną bakeńamioraz i mieniazasied|onego (RyC' ziarninowej 11']). ńb przpębia jest: poprzezrcdukqjęg]ę t eliminacja stanu zapa]nego czyli metody rc.ety 13-14. kir€ uż]. dziąsła do jej dna pokrlte b}lło aż tępo zakońcfG roztworemsoli fizjologicznej. \łaflnlGch domo.oraz penetraĆja narzędziado doa ki€. kieszonki prz:'zębnej briegu ściany Wykonująck €taż ze ścięciem brzegdziąsła' a należynajpieM dokorraćścięcia.' szeniagłębokości ad' uciskiem palcem na płatdziąsła ną i delikatn3'rn szonki (oŃźnienie W"stania nabłonka).niasiędolmniel. inshmentalnego oczy.ementu koEeniowPgo z jcgo nek. kalo. resztek ściany kieszonki wewnętlznej Ce. W]'nikem tego zabiegub!'lo bliznowateobkur' uszkodmnej powierzchni oraz z bakteń. ' . zabiegó. wskazujqc]mlewejĘk| Zapobiegasię w teIrsposót) Po prĄ degoprzebicie). wegoprzycuepu kirety uruwejsal' prz}uębia(ozębnej. lenie pved innvrni procedurami Lhirurgjrznmi prz}zębnychlub ja.]zony leczeniukieszonek stalnej zębaki.jeszonek których wnętźe od brfegtl z luźno gładĘ' Po przepłukaniu kie. hstlvorzenie możlliwości korzeni zębówpo ic1lopera. kieszonek prz1zębnych.. ściach porłstałej zabiegu.'lerzchni cyjrytn odsłonięciu' najbadf'iej fizjologicaregokonturu il prz}ĄtTócenie i dzĘsła. nair lamy usmej.lqrostków zębodołorlych pnedsionka je't kióry po|+ rozu obecniekiretaź miany jakozabieg. szczaniaporł. a głó\łnie pofostawiaia( / /wiq/anei nim endotoks\m]' cfenie się l.'rraślepo'' a tącznotkankowego. tych czrTno. nablonka patologianie zmienionego ga na usunięCiu prz}zębnej' ka.iŹlen sposobzabiegu e\. i zębówNie.rni etiminacji kieszonek (bia|a ko jed}'nyzabiegu pacjentówz chorobamiogólnou.dodatkowo'wo]ny Gracey zmieniony zapa]nienabłonek\łewnętfznej i Śkach ścinaj4c oraz ziaminę u jej dna. upne<lrrio dziqslowch' Kiretaz po stronie mezja|nej$rmaga Kiretaż natomiastpo sbo e dy.. uszkodzeniudzią5ła ponownieprzepłul. aptujemygo do \łlTostkazębodołowego kiedy pole pooperacyjneodraniamy opatrunkiem usu.CzJnności pnez Riggsa w 1867 mku polegałna Wskrcbaniu retazu zamknięBm na]ezymzpoczqćod oczyszcze. Nieco odmierrnątechnikę przeplowadzenraza. szonl<i bie8u w drugiej połowie)c( wieku podati Kostlan ną igłqz otilorami bocznFni.uje kieszonkęprązęt> się po kie. które są pizeciw\łskazafuemdo bal. operacyjnych.czny zalr <ięw jest stosouany w kieszonkach przyZęb. poiniej Śkrcbania kie.i pod. bokości sekryjne.11'1Zasięg kr+ shiaq. powierzchnięcemenfu nabłonkiem. df tażu ią!io''{'Pgo pod i ki|etażu śrzałka) strojow5'ni. jest ph*anie jamy ustnej chlolhe.

z.Wskaza. w 1918r Wd. nikiem pionowego ĘDu ub]tków kostnych i w uszkodzeniach\nr obĘbie flrkacji koneni zębó\{ pofwa|a sfybkiegojenie Zabieg kiretażu otwańego na pŻy 5ięranypozabiegowej. 1|'3a) lub czę.po odpreparowaniutrńata' uwidocz. \Ą'idnana. \\Źje\l metodqz uyóoru pny g|ęboki(h kies/on.\łykon}vany jako metodazabieguelimi.4.1msa.IGżdy je.lkie.ia u|tradźwi*G konieeny (dobrepźyleganieplatów) należy Wegodo kireiażu za.nie jamy u..'ateobkur. bieg chjfurgicżny ledul.speqjaln]" ze mi końcówkami zakończon]ani Ę (Ryc-11'2). Zapmponowana przez Kirldanda metoda kiretażuotwartegojest wskaza.J?zańa pońeEchni korenia zęba (pozostawienie obumarłego cemmtu i emoz.ostka zębodołolrego i dzĘsłem(zaniechanieosteoplaswkii osteokomii olaz skńcenia płatadzĘsłowego). kach pŹ}uębnych podzębodołowych będących1\. niebiennej) 4oże być płatempehej 8rubości (Ryt.ykonać przy uzyciunarzędziulhadźwięko\Ą5'ch.11i.kiedy to Cieszyński dał podsta\'vy \Ą:laściwe temu zabiegowi.Ir pok_ycia kostnego wskutek pmcesu zapalnegoto.ostno!Ą\) grubości płatrozszczepiony(śluzówko\'!y) (Ryc. prJ7ębiu. ]dórv.lubżuch\ły Płat od stmny pŹedsionkowej i językowej (pod" (ślu.hprzwadkacĘ nie IIĘiqcpe\a.h upnpdnio$1konano inn) zJ. ni.boczne' Iekko skośne' aby podstalvapłatabyłanieco szeNza d]. NajpienĄ' należłopraclwaćścianę we.prowadzono postępo.a lepszegojego ukr'lvienia. opencja płato.ności do co profesiond]ne8o $?!. na nienie tkan}i kosttrej olaz utwoŹenie dostępu do kościi porvienchni korzeni zębów pofbawionyc.(resekcyjne) i{'ii Leczenie chirurgiczne reparacy. & podczaswi.tzenie.od rcku 1914. które naleĄ7pozostawić v!5polerowane' Po pr/epfu]. płata Wskazaniem zastoso\aania pdlrej 8lubości do jest opelŹcja plato\ławg ciesą'ńskiego. na przy kieszon]€ch prz1zębnych.Inakieszonki. plżekracza6 mm' kość w takic.y. . usrlnąć pzystąpićdo kh. szeteg zmian doĘIczqcych wania z bEegiem kości\ły.rnej r h]orheksydyrrq' raly ńe aby narażać urazymec}Enione.ni. ąIt w fazie utrz}Tnującej nującegostan zapalny w pojed}'nczych miejscach W !. a niekiedy njewielkiegostopnia obnareniekomlan. aniżeli w kiretażu Ępie Operacia platowa Operacjaplatowajest zabiegiemchinrrgiczrym po.]1'2 KońcóWka zalecić nazęd. Kir€taż jest tałżeczęsto. giem winien być bezwz8lędnie powiadomionyPoza kiretami Ęczn]. prz]'zębne. t. zabiegkiretażumohla y.T kiPm ka. wnętŹnąpłata..Ą \\--d t.\Ą. tz\^r po$ nPk LosIn\Lh pod.których głębo. ziaminęz .rio!\ei ló\kot\o. 159 . pionowego ku t}!u rcsorpcji kości llymstka zębodo. l<t [lj runrr'łż oTt\'AI{Tt.aniumiei\La fabie8u rane naleĄ ze. w przeshueliach międzpębonych pmsĄłn szwem pętlo\ł]'m' prz]'padkach.o]. stępnie gła.eto\łania powierzchnikorze.lłiłale z oczłszn.dcgo dok]adlegowyłyzeolowania keszonłi jest jej bliznor. tzvr płatutworzonyjest przez trzy cręcra: ll '5b).ł na ńem zęMw Szty usuua sĘ po siedmiu dniach.a na. odchy]ać m. czqcegosię w obĘbie tkanek prz1zębia. nia)' powir'nosĘ' talge \Ą' anieczuleniu. minima|nym dyskomfol poza cieorazminjma resorpcji biegowej |nej pozwa|ajqcej zachować optimu estetyki m i minimaIne obnażenie cementu.. Neumanna. ńem do tegotJpu zabiegujest obecność kieszo. zwalajqc}m. . powierz<łrni ność do]dadnego \Ą}'polerortania kove. w kiedy opatmneknie jest Ry. spatoremblzeg dzią9apo upnednim przecięciu bro dawek mięfuzęboltych' KoĘnośćcz]amości tlrn w zabiegu jest odwrotna. pful.?ębodolowyJ| 5ldb( h $ w}. lowegoszcfęki i'. Izeni zębówo ĘTnfakciepacjentjeszczeplfed zabie. a mana i w 1920r Neumalrr podali podobnysposób operowa]ia tz\{ wówczas ropotoku zębodołowego.lno poziome i dlla .ujacykieszonti \'Ą'\.jne zafi <niętj'm.

okostno\ły w}rostka oreDarowujesię na tępo od bEegu kości pnesunięcia plata stwa. dziłNabers brzegówkości na polegajqce do' fi..3b.{ej ii ste' 'wancjre8eneral lkanpk' Lorłko.ego błon h( Zeniu sięgĄących po stmnie Walgo\. Technika zabiegupolegana rlykonaniu od strony jest Wkotfysry.rkowo.4 MieJs.okostnow i wvrostkazębodołowegodwu cięćboczn}. nrłrr.aPla_ 11.(resekcyjne) chiru icznereparacY.3a nejqrubości' Ryc.ch i kości cie to pozwala na usunięcie zmienionego zapalnie 160 . $zdłuż Wanaoperacja płatowaWidmaIń cięciapoziomego i DEedsionko\Ąej języko. pońepdrtti którcj celem jest uz}skaniedostępudo (ięLiapolome8o\Ąe!Ąłrelrz. ganicy dfĘsło\łGśluzówko1łej' taż kieszonek kosmych z Wgładzeniem ostrych w 19# rol:u' obecnie zrraner stosolva. oraz polerowaniemkorzeni zębówki.ĄZ(7epo!.llykonujesię poziome cięcie skośne nie skosnjPdo gpbietu W\'roŚl|.fiko. operaqja dowierzclrołkowego kość W ten sposóbodstaniasię zebodołowego' stosowan3rnzabiegiem chirurgicz' jest najczęściej rząiącdogodnydostępdo ńej i pońerzchni korzeni pnlzębne slęgąące kile. wertaętrzneokoło0'5'1 Inm od szczltu bpe8u od okostnej cię.rn kieszonki zębóvrW następnejfafie zabieguWkonuje się Metodę tę wpm\ła. Do\łjerzchołkolve Widmaną W zmod1fikowanejoperacji płatowej pionegopolegana utwoneniu płataroz\'r'arst\rcne.eliminująq. pionowyLh M lub (policzkowej)od !.. pve.a zębodołowego.t" do granicy śluńwkowodziąs. cię( id piono\e ndlc.\. 1t .] poprowadzi( abynie przez Zabieg dowierzcholkowego chodzib pEez brodau'ki międĄzębo$e omz plata: przesunięcia ' korzenia zęba(Ryc. (śluzówkoilego) i je się do pien'ohP8o polożeruaumorottl]e szua.11.ri metodą tń"u a"'ą. ne są ńżne waianry tej metody r€tą Gracey'Ranę przepluk je się mztworem soli plala rozszczepione_ reponu. dzią. tal.wierdtotlow)m pflesunietiu zjologicznej. Eo na ostro za pomocąskalpela dfiąsło słatworząctakżepłatśtuzówkowo.i po /ębodo|o\Ąego .lcze.5Z€ p onowa' Rvc' z nabłonka\łTaz l'jeszonką prz]zębną.11.ine ! Leczenie Piat Ryc.4) \łTpukłość największą glubości od.łowej.a plat śluzówkowo{kostno\ay (metodaNabeńa) lub plata ślu. oddzielajqce. obu stonach uTTostkazębodotowego.zmod}. so iówkowo'okosmowego(mod}fikacjaTńedmana)' międtwebo\''milR\i ' | 1'5)' mi pętJowrm! przesunięcie plata mzs.ivej vprcwadzania mate ału bocznychpionowch wana w przypadkach i dziąsłowegodwu Ćięć brzegu ub!'1.Plat ar-T "\r'. metodaNabersa pełne.^ aT-T i Ry.11.i Piat śluzó\. \lTmstka go poppc/ $\konanie kości części korzeni i tylko do grzbietowe.

. we plata. jal h Pl. kolejnej kieszonekdzĘslortychi popmwiaj4cy kości w kztałt dzĘsła. płat' pńchniczych lub wlpehrień' D\ła ka zębodotowego' cięciaboczneult'a]niajq b tol .o]Iiepodniebiennejdokonuje się popEez wyko. się bólv i kirctą opEco.ię kieszonekoil stronypeedsion1{o\{ej i językowejcię. dfiąsła. polerujesię powieEchnie korzenrzę. mańwy cement i poleruje korzenie zębów'Ranę opeĘcyjnq płucze powieŻchnię można pokryć prepara.ą urr}łnanju Paste. .iq potlt{imip dziąsja /a]oionJ opa|June]{ Mra/. Gingiwektomia stępujepo strońe ze\łnętEnej. !\'o za pomocq pincety Cmne'a.nności pEesunię.b. W metodzieNabe$a aż dfiej kieszonekprĄzębnych' obecniejest ona.]z do powiencbni zębórvprc\tadzi się róMolegle' nie.lazabiegiemeliminacji głębokich w zapaleńplą'fębia stl. powieźch. obu stronach\Ą]Tost. łych) Ędących wynikiem rczn]stu .Kaplana głębokość \"''ierzcbni 'ób jal u innyrb opra. ' U\uwa sie bości t(lurrjukol'ookos|no$ Ndq|ę|nje prfestlzeni kircfuje się Ziaminęz ewentualniezłogi.iĄlTostka wego'ńemożliwe jest pneslmięcie dowiefichołko. stateĆznie jaka uy.6a.? tworzy nowąsfersze Ę.(resekcyjne) reparacyjne Leczenie chirurgiczne Raspatorernna tępo odwarst$iasię płatpetnejgru.lziedowienchołkowego $y.Wuje weł. Na i!\r]8lad/Poiepo. pEemieszczenia nych poddziqsłowo' W meto.'hviedzając sz$'em go ulmstka zębodolowego 1 ony piat śjuzówkowy. Gingiwekomia możebyć zalecanatakżew celu odsłonięcia bżególv komn protety€znych usfi uowa. zębodołowe8o.lzeniutoalety mn} Po dwóch Ęgodniach usu\ła kóla razem dowieŻcho|kowo z pasrno pŻyczepionego. pŻesuniętym p|atem rva. ta7iP /Jbiegu sl. temso|cosery| DentalAdhesive Ułatwja p|o to ĘdfuĘ ces ziarninowania i twoEenianowej tkankidziąsła. nanie operacjipłatorvej' płatrozszoepiony w przed. sionku jam]'ustnejpowinienb]ć odpreparo'lvany na Zębodołowego i nieluc}omej bło. . go' k1óry zmienia się po siedmiu dniach po przepr. dziąsła pozostajeokostrra. co poniżejdo . kieszonekpowstałych przebiegu oraz ŁW kieszonek rzekomych (obecnie dfiqsło. usuwasię l€sztki złogóW nazębn]'ch.!vprz}ladkach ob€mości kieszonek (mod]'fil<acja płataśIuzówkowookostnowego Fried.rozrośniętego po siedmiu dniach od zabieeu. kości Za]dadasię na zęby obnażoną tluią. nie 'R}l' ||.l \Ą obrębip pnyczepionego' podniebipnja.lhrżeniakomn anatomicz. ' za on}m pod kqtem flff 1-2 mm poniżej bżeg! kostnego i pż]twierdza cie poziomeskalpelemprowa. ciąglym pęt]o\ł}.ia p|atameto Ryc. ny ślufouej.ating.].jrptaż koizeni pzeprowadza się w ten sam spo. nych zębórl i marra)cięcjepoziomeprowadzisię wzdłużl-2 mm prz}zębnychw obrębiefurkacji na \Ąylot (ITIklasa) poniżej po bEegu dzĘsło$ego. Eliminację kieszonek pE]zębnych po Gingilvektomiab]. pur Ranę pokrf1vasię na 7 14 dni opatrunkiem chi. zanajako zabiegpozwaląiacy całkowiĘelimńację do $anic]. (Ryc' 11.]rulq.m. $1'gładza bMegi kostne w]'Tostka międzylębo\wch. W ptaB. jeśLi kiem chinrrgiczn}m'\fetoda ta jest \łskazana. przy głębokich kieszonkachprz5'zębnych ma do.5 ZabiegdowierzĆho|kowego gicznej'Płatlokalizujesię na nysokości bŹegu kości ' w€ dą Nabelsa. ciędapoziome l vnętEne skośn€b.t| Lrmiesz . jest ruchomej blony śluzowej' tałiej brak zębodoło. się roztworemso]ifizjologicznej. mzt\torcm soli fizjolo.7)omz konieczności ub]'tków . o|a|nlnkul hifurgi( /np.wołan]'ch .tów krwawych na się mĘrcznjryn'PieIwsza zmiana opatrunku pollmna dziąśle' następnejfazie zabieguoddzie.oddfi+ aprzJ.\Ą6ka.11.o.la Iaspa.lziąsła omz iza. zleperowanyplat ś|uzówko\Ąy 2 mm cpon]żej bŻegukostnego' Ranę zabezpiega się opatrun. ]' szerokiejstrefudzi4sła 8d/i. Po lwkonaniu znieczr enia zaatcza się punko. dwomaszrvamibocznJ'rni.!r1.Irętrzną nię dziąstabfzeznego'Ranę pnepłukujesię po kaf.odsłonięcia. nastąpić torem Wkonuje kireti.. dejz Wmienionych cz].

and modified Widmanprocedures.R. et a|': |ongi 13.: calculus removal gingivalgratu.R. W czasie gingiwe]domii'jako zabieguusuwajqce. Lindhe.1. 1954. {€ | d. cześnie prz}'nrócić prawidło$Y kotrfui dziąsła rt1pukłości prze. Theefficacy osseous dańs. lreland.Dec.. Postępowaniez mllą poopeńcyjną jest iden. 604. newsurgica| A proceedings a workhop heldat trinity college. L'D': to enhance estheticl' partial 41 Hrickness J Periodontol flaps. 38.lacoby.A. andfurcation suńaces re|alion probing and J ments-dilantin hypeplasia beyond. 12-14.okostnowego' odwarsiMcnu ras. Hoag. osteoplasrykato ZabĘ poprawiającY Zębodoło\r'rego uzyskaniajegofizjologicz..7 odsłonięci€ protetycrnej zabiegiem qinqiwektomii..Wych shf eniach ki). J. tualke 3' Parashis.Allen.Czas Stomat studyo{ peńodonta| gingiva. Themodified 5.ochsenbein.: The of W.(resekcyjne) reparacyjne I Leczenie chirurgiczne Osteoplastyka kształt\Ą5'1o. Abstr surgical access.a następnieplżeprcwa. I 972. Anagnon. eńu ki z uzyciemwiertla lub narzędziĘcznych' Po prze.42:1. syryńska. Beckel B€ c ker. tycznejak w zabiegugingiwektomii.45:601 surgery c.nNońh Am 1988.Glickman. l '. 4. Effica<y external l. go nadmian ro/ro.: of surgery method. B'.W.]u osteoplasty. on and without gingivalenlargc WP: Drug-induced in to depth' 11. Dent 1920. procedurcs 7. I979. Nymans. No 468(1971):169. M'.8. N4issle.PM. de.r the disease. clin Pe odoniol 9. O.tworzenie (zabieggingiwoplasty. 6. prednicgo poloipnia. Donnen{eld. Jlap. Results Quintessenz. Ramfjord.: 1.Wood.1:293.Vare|żides. Weyna. gitudina] therapy cares in of tii. w celu stka jest obecność $Foś|i ko' nego za4su' Wskazarriem (egfostoz' lub pognbiałejblaszki ue\tnętlz. riodontol 1985.\' obrębie prrzębia lub jako zabieg moĄńikujący ptfy t{T'Iostka zębodołolrego \wko.20:63-68.D.Flores-de-Jacoby. 2.: Widman of 5. A. Banach. Dublin. \!ych. rwipnia dddplarjiplald podrzd\ inflv(h opprar ii \.. l. międzpębo.1714&-51. płat płukaniupola opemcyjnego rcponujesię do po. tusoc1989. A'o'. Nabe6..D. 10. stnyÓ h nejpresfncnj mied/lzebowyr i mierlnLożnnio. A L. Useof mucogingival E. Smulow Ellinger.11.1r25.A..:Theeffect J.Lundergan. 12-14.PeJ periodontal Cl. gingiwowestybu|oplaśyki metodq pocket elimination the establishon na skutecności and surgical parodontopaperiodontal lth: lonw zaawansowanych of hea A Nabersa leczeniu ment maintenance and 1981.2167 c. Repositioning attached J advanced. bezzęble części pmtetycalego' nplaniu stałego uzupełrrienia Ryc.P.4:427-433. w bneżnegopoprzezrĘ.. Demetńon. H.N. Gli{ Dent I clin Periodontol 1993. Efficcacy treatment o{ tudinal study comparing realing osseus and chicago 1980.nję|e8o d/ia. R.P: fu|land Alveo|ar r€ d uction Crest Jo||owing Dent c|.. plaque E':oce z. Periodontol J 1974. positioned mucosolflaps {ree und from multirooted teethwith Healing ofapically A. efficacy osseous procedusurgery In:shanley. (eed): D.Tednika zabiegupolegana utvroneniu plata jego śluzó\łtoło.59:351-355. 1 yearJ Periodontol toz . after resin periodontics. 1988. Flores Bńt J 12. \Mdman. of control 8' ]ańouk. fJmlqlai ranepoope$ryjb\ ną' osteoplaswkamożebyćtakżewskazanadla uła. ITheoperative L' treatmenl pyorńeaaIVe of L. :12.. 32:307-310. Rosensurgical 1. patorcm.ld' m(rżiarówno.

pa. utl7}muiesię stan /apaln! |Pj okoti(\. w p1}tkimdnem rlżedsionkasprzyjaal.tnei lo zabipgi konlmarczanirrmo jak i błonyśluzowej w obszaźedziąsła.!'cuepionego 2 jest i!]staftzaj4qłn. ma]naszerckość dziąs. lq80 Werul. (!oni'żej n]m) Najęęściej \. / J p o b i P g a n i P/ d .ch definicji brani: .że istnie]eu.lykonywane wfg|ędóWperiodontolo ze skiej sfueĄ.ji oocdoś. : pżyoeŃwWędzide|ek eliminacja nieprawidłowych iĄYstępuje dodatni test poci4gania.\ł]'mialu morfologiczn}Th' $'ości dziąsła' Je.lnięciu\ł}Tostka następshvieusunięcia zębów w tycznego.lnej.ru.}mstkazę.rnisię podeas żuciaońz za. czepionego zrogowaciałego.$łieŹ. zębodołowe.n.p.lna ze \ĄsŃłczesn].W]' dla niepn\\i.lóken mięśIriotlchoraz pogłębieniu plfed. bodołorrcgo' obecrre określerria definiują ten duiał jako chirurgii pedodontologicznej plastJcznezabiegi chiful€icżne Wfkon}'rvane popm.'ości podczasszczotko\łania źucia' lub < l u l t j l ] . o l q l h l o l d ' J i m p l a l l ó r ^ ' . gwaiantująca p.I]lo\\'ości anatomiczn]ch' mzwojo\qch i zmian urazow:.e. Zdm\Ą. ponr przed plano\łan}'mleczeniem ortodontyczn]m i pnpdprolefy( /abipgi /ne d$) k5/lrttui wlsokości \q1ostka zębodoło\Ą.kanja mdlnpi opĘ hL8ton} w definicji tej mieszcząsię ńwnież zabiegiwy. rccetiidzia".. przyczćpów sła. nie zabiegiztego zakresu to: se poszeŻanie pzedŚionka. to5 .Sądu ń.thlub odzapalnych (Prccee. dna r$ sion]ajaml u.lvanierecesjidf iqsła.dfiqsłapr. łamitarcia i{$iąZując!.aźnego defek1ueste. V.la prcl mjq.G€\'€rsa lgn' Dońnam s.viad. pacjenta t.plast'vclne fabiegi chiruĘi{Ynelwkon1tane rv celu zapobiega.:rrmulacji niu Z pł}tkinazębnejordzutaoe pzyczepu łqcznotkankG we8oi poitsta\Ąaniu recesjiduĘsła' Badaniadoś\. śnie sąsiadującej blonyśluzowej Wmstka zębodołowe' go. U7\. cfa]nc u zwierzqt Wellnstliina 1992) obserwacje i klinicrne u ludzi (m.rdma 1987. dziąsła.esjidziqsla PokryWanie zabiegi na wędzidelkach bVprowadzenEa Termin chi$Ęja śluuówko\t'o{ziąsłowa' definiolya. jako zabiegisłużące no początkowo zachowaniu dzĘ.że ono wąlka strefadziqsła poł4cze. in' Miyasato i rvsp' 1977. 1992)ual. bP/piec7J |Ped poLiq8Jniem bl7Pgtr&Ę. flFpdmana i w. go)b]'ły lem sam]m w sobie.ponieważ c€ urtaź]ano' ze jegoszelokość odpowie. jeże]r zabieg taki powinien byćroz\Ąażan}.1\estionowĄobseNację. jegochinĘicunegoposzeźe ia!treń/ dziądai pog|ębianie pokr].ła.dziąslowa Ghirutgia Poszerzanie streły dziqs|a .pomimo jdm}u.Iło' pozycjilub .vstępuje dyskomfolt cz}'nnościo$'J d]łużania koron zębó\tl korck8 nieplitwidło\Ą.€gobezzębnego lub pmterycrnl. nia lub korcĘ' niepmwi. usrmięciu ńe\ł'laści$ych i\ędzidcłek i \Ą.TomaszKonopka Wprowadzenie ŚluzÓwltowo. (m' in' Wennstrómai Lindhe l9B3. rv s]'tuacjishvierdueniaWy.la'2 lPl !'fua.Z}zę.lria chroni pązębie przedsi. Wq.e \Ą bie ibral.m.ltsk'Zaniemdo Zabiegu gicznych pe].r PoszerzaniestrefydziĘsła prą'" Przezńele lat zabiegiposzerzania snt$ dziąsła (związanego. blony śluzo\Ą'€\ĄFstka lub kości'' j dingsof the World Workshopin Periodontics1996).

Rvc'12'1a. odsłoniętej kieszonek kost. Zabiegten umożLi\łia głębokości kieszonekprĄ-.lan /ąi."łli't"'i Podejmujqcdeqzję rrŃonr techniki zabiegowej./oe..i".p" w miejsce "*. międzJzębo\ĄYch po8]łębianie rccesji dziąsła. i/4ub Zalecanejest .o|towo s|Lzoń pŻe{.ń. o g.cJp. poz}cjęzębarv luku i łlmagania esterycme pa.'.laplonoweC.ubo(i 2 Tm 7 oooriebFn. keszonck plf}fębn}'ch)' nie i głębokość dehiscenqjikośo. rv twolzenie się wtórnych wędzideł miejscu blizny crc. cjenta."i.i" 't64 .lla poszelzeniastiEi' dziqsła . zębnych'L1órychgłębokość kou'MziąsłorĘ.^(ie i.or'ei d pooperacyjnej'Wstapienie ryzyka rcsoĘcji kości ordl rcslka/qbodolo!\c8o rc/osldiqt. pl.FTego d 'o./c R]rinr l2'Ia do d w posfenenia.l.o7iqslowe|' a' o.dru "".u l"t.]\ ŚLUZÓ1TKoWEG0 (Iriedman 1962)a \ty. odpo\liednia kości(clarka.e s Rvc.:.wszv. M!..olep. ' ".. \{etody te powo.ą'"l|eszolli'laczacerę.. l brak głębokich powstawańe lub ilowały nych....]l gnbos |ned.tas|. po/ome\Ą"cl'. ie ow| b .ś|uzówkowo-dziqslowa Chirurgia przedsionka śluzowej pionowe od biegnqce błony p|.Walunkami miejscowmi dla pże..ei o\o'lnej' w.ta uzóWkowego'cięcia apEesuwanE ś b.a ardego' std '^i"""J" i W9 sfycia Ho|brcokaochs€ n beina' technika pzóvoepu żapewłria sciirą adapticję l]orcze' ill'j*il "i"*:"'*pi"i'"l.'glan'a \ U7owkowo. Coma). okresie gojeniapouabiegowego li:. .12'2a'b' c' d oŻeszclep ' d' t'^ -i" p"edsionu' c-pooz' p pzeszcepu o'oĄ sLlos.vtll\IE DoI\rERZclIoŁKolTE PŁAl.Ifiąsła obseNacji\łieloletniej'2..ony Ulowp]' cię(. poza szerckością dzĘsłanależyu\Ązględnić: f $spóh\T'stęporvanieapa]eniaprzlzębia (położe."*. PrłZEsI.. i obecność grubość dfiasła.ion]. eliminacjępnedsionkow5'ch cześnie pnekracza linię śluzów. pzedsionka. sa:5 Na znaczcniu straciĄ' metody z pozostawienrem prowadzeńategoZabiegu grubość dfiąsła(> l mm).r.iliJ.ioko5tnpj' olaz byłyniepEe(id]'vlalne co do zakesu \Ąl'Tostka pved\|awiaid nąj\^€ ż niei.I"**"..3 po_ W etapyzabiegu.owego(Uę p|d|d lowego o|ostnei' do oowie|"c.ta ś'uu o.'ł'"..lrYstarcza]aceJ koim zębów plzy dhrgości dłużenia jedno. C' d Dowie|zchołkowe .

niem d]a lPj m. 165 . g t]'godnie'W tlvolzeniu tkan.ch' Płatśluzó\r'ko.pŹec/c/epo\ 7-l0 dni' 7wfti( u!!a8e'.ie b' metodą W ś|ufowej.nio.12.lś]uzG w erani(ach 1. gojącasię rarrana podnicbieniu.blPj dru€ i mc|api. rokości większejo u'anegoobszalu. st\łytkanki tączneji podśluzowej) l2'2c).3a.ego.kitej oko[cy'Pienvszyetap zabiegu to pE!'gotouanie miejsca biorcrego (Ryc.{a poprzez zlamr.loo]. sła i Wicżchołkowo do okostnej poprzeczn]Ąn \/uem mdtcrdlo\t)m {Ąl' l2'2d'' Ni.Po nacięciuMon!''ślu.] sbei' dfiąsłaprzy rtielu zębach.ej) obser. \ł}'magane jest założeniecementu chinĘicznego na okres gmbos.5-2mm u'alst$'J-' poprawiaich unacuj'Iianie i wgajanieo' \Ą. Z jest czego']Ćór!n najczęściej podniebieniet\. nowarie. \r}.a mię.h od-Ą. k1órq szczepuustala się za pŹenosi się na podniebienie.cl Lonie'/no!' Ilo.prepar.onoi. szczegóLoiegdy p\.ch tnech dlliach wgajaniaprzeszczepuzapeł" nia w]Ęcznic d1.ć ściqgnięte \Ąlażn]' jest ucisk pneszczepu po zsz}'ciuplfez około5 mi' push(h nr:p. \\}. i pomocqszablonuz folii.o.re. jest przesurvany do\Ąieżchol. . i rccesje dziąsła oraz pIą'.n}Ąn ie.? Ujemne następstwa tego zabie8! to: obecność dwóch mn pozabiego(5'ch. się \Ą. l' sz}.stępują przyczepywędzidełek mięśni. c Westibu|op|aŚb/ka Kazanijana' cię.|Ą]] j.klzPPó\Ą nuI r]lautunipcia i ki\'i. l2'2a i b)' P.lawcze zaopabuje się pl]'tkq temop]a.okć't \Ą'ania ska]pelem lub mukotomem pneszczepu o grubości około1-2firm (składa z naMonl{a. tMajace ki ziarninowejbiolą udfiałkomóIki z płataśluzów. i kowego'kości ozebncj-Po Zabiegu dochodzido nie.z'ueporr: ku duh.B mm preparuiP p]a|' uęścior.?e ono (obecllość po. kości \tlaostka' a Zakrcs znacznejrcsolpcji szczltu poszerzeniastrefy dzĘstaw olrseftacji wielo]etniej jest trudny do pżewidzenia' PRZEłłCZEP BLoN\' ŚLLzot\iEJ \Ą.ar.ię z icdiotzl'.skaza. jeden ząbpo obu stmnach opero.ZA'eni.iamąusmą wfń$łtuje się i usuwa tkarll{ę tłuszczo\łą oraz drobne gruQoly ostatni etapzabieguto stabilizacjapzeszczepu u ło.cia otaczającego do dzĘ.jbp/ przecinania olorrnejo .lki przedsioneĘ nieprdwi. pż]. apiata b odwarstwlenje ś]uzóWkowego W kierunku dfjąs|a.llohe wspó'hłl.virrde w okolicy pfedhzonowców Wie. rozległa d:ługo i utrudnioneunaczyrie ie (szczegóInie prz5'padrv prze.uszczegó]nych pacjentadotyoą. styczną'Plżeszczeppoza. się \Ą.'pisF\'ane nie się \łspć'łistniejąccj rcccsji dziasła jest peŁaniu przyczepu nabtonko\'.|rzpni. j lub Wlokjen pr. Ltóre uhudniaja unaczlienie.rvianie pi"n'. gojeŃe po uzeszczepie błon]'śluzo' nia.'\( l ipm /pnn$se&ide]].fuzjaplazmat1rzna z obszaru biorczego). pokryci€ okonn€j p|at€m ś c uzów qo ko!Ą/ym Wszycie Wpogiębione pfledsionka' dno się szeżenie strery dziąsłaodb!'\. i\l1nagń qrh pozabieśo. żubiolcz]'mza pomocą$su].skaza. technikę i w€j opisa]iw 1968mku su]lir'an i Atkins' \Ą'.t.bmk.\ły |\ l. Zowej szablonuprzystępuje do \Ą. \Ą'o$ane wiele miesięcy po tj'm Zabie8uzm ejsza.kę zęba (technikaszJ''cia HolbIG \t'g jęZykowo' oka i ochsenbeina)i b}.o\Ąadzsię cięciepoziomena grżniq ślu.ipowimr obejmo$aćsz]. . B}C' Miejsce .\sl\Ąranl .ś|uzówkowo-dziaslowa Chiruroia poziome b|onie Ryc.nnĄ.o.lrej esteĘ.lkośćkształtplfe. je sĘ pżeszczep|rłon}' sk ślufowej miejsca daw. i /nuko\o-drllslolt.Boczniei do{ieżchdkorvo L.1.

dziąsłowej Zaleca się stosorvanieńci resońowalnych oraz opatrunkiem chirurgicz(RJ.or/\ \l-aniPm us^.\( h.ną i oddziela się ją od kości tde gtęboko(Ryc.YGyl |2'Ąj' / nLnsln. pacjentówn1lod. kierunku dzĘsla preparu.nętżnej stony \Ąargr' słoniętą okostnę płatemśluzówko\\m.]niLu lJini.luó\' kn!.c'l2'3a)' Następńe preparujesię płatślufólvkG pokrlcie pola zabiegowego w dziqsła n}m na okrcs 7 dni' W zabie€! t}'mdochodzigłów. prorradzisię cięcie poziome.tóry pIą.ji naleĄ okretlj' t\. \vskazaniem do zabiegumetoda Kazanija.osaniLlpne_ .:ulame. ś|ufowej odwaBtwienie b W Ed]anaMejchara' cięci€ pó|kięfycowate błonie ] a metodą Ryc'12'4a. nd nflyldad mipnia rn.$łókien mięśniow].]eqo do okośtnej dno pneds onka oraz WszycieokostnejW b|onęś|ufowq i jest (Wszcućp ja. .8 4 sz!'ch przedtfonowców prowadzisię cięcie połkię. c. tej patolo8ri' Należ}. dnie pl7.czny niezadolralająrł ś iejszyi! poló\Ą'Ianiuz okoliczn]. ^ nnili pliologi.u poszerzeniesfely przedsion]<a' pola (Ryc' l2'5b)' Na całejdługości zabiegowego dG nic do pogłębienia U chodzi się do okostnej' ZsuNąiqci \Wcinajqcplz!" dziaslajest mniej spek1al.rnWsfy.TnF lP{e. czenia rcce.u\\'3 się pżyczeps. pola zabiegowego całej szemkości na \\ s}tudciiLonie.runk.b./. szych obse$owano niekiedy st\Ąardnienie czep lrędzidcłkai włóknamięśnia pokĄĄra sĘ zreponowan}mwcze.'5lgnowaniP /\flni.vym pokry.lurnweiprcd<ionkado pienr.mitkankami).$}eliminować mod}fiko\łrlne u . okolo 8 mm od 8r.Lilju]opld5|}kd / pułor*rn1'ch Edlana i NlejcJraraw mod}fiłacji Pned podjęciem decrzji o fomie chilulEic lego le.znegopo rd\lo.lvkowo.r blunje 156 .ie di ce idziqsła pŹecięc okostnejodwartwienie W kierunku t' ś|Ufówkowego Wargi' W ko\Ą}. ]. slopiPn po8lpbiafua pluedsionkaw oko]icyzębólvpnedniclr żuchwy do. Na błonieśluzowej cięcia (R]''c' 12'1o. d We'tibu|oplastyka jej piatem kości ś|uzów wieżcho|ko!.5.Ltóry uszwla się bocu. sion|:ujamy ustnej lrYkonuje się Zabiegiwestibulc prcpalowanym wcześniej pfez l-2 minuty Płat ptastJ'ki.ii. okostnej bródkorvcgo'od.g l jest Scbmida i Nlómannag stosowalra w celu posze. l.' dodatni).rgiaś|uzówkowo-dziqslowa Chiru pia. tt L\TIBI LoPL \{ n h \ pok^dekoi i \!\.al].nosi ntn) 2.anicY w odlcgłości W dziąslo$€j (Ąc' 12'4a).i'\\.jU. \ie i rzenia Śrcry dziąsła zębodoło\'lego pogłębienll kou c|iologicn}ó i o Pni.iwyżsątn śluzórłkort'o.którc winno b}. w. 12'ł)'db}umożLj\\il poszeŹenia sbeĄ' dziąsła ności płatem śluzówkow]n.c\a następnie płata na śluzówko\\ego u podsta$l zmobilizou'anego przecinasię okost. j" siępjJl .ciskasię do podłoża na jest płytkipnedsionek i nieprańdłow przj''czep ten następ ie $sz]l!a się w okostnąw pogłębion}m pociągania Z okostnajest $1.kolei Lmiesiona $ędzidelka \\argido]nej(objaw przedsionka wljana rra pozbarr'ioną śluzo\łej vŹĘę' i tam trłon}' złilaszczau dzieci. \łielo]etnie obserwacje pohłicrdzają przervid5" l\alno. \\.ć odda.o\i|c prĄ' p\'tkim przed. wszj'tejdo $e\Ą.ll szczepów ilziąsłort}ch poszeźaniustreĄ' dziąsła (pveciętn!' wrost szerokościdziąsłaniązanego \Ą5.3c)pla|ó\Ą h )].tórc w rra. śniej recesii dzi4sia Pokrywanie drro nie i w pogłębione pMedsionka (Ryc' 12.cowate. \Ą.]lodwa$twiającgo od podtoża kie. lt]nik esteĘ.e.edsionka. \.. $sz}$'anaw miejscu pień\'szego lorre o ti-B mm od 8raniqYśluzó. punkcie powimo być żJ.

sĘ l plzeszcfep podnabłonl@wejtkanki łqcznej w pokrywaniuEcesji uz}slauje u pacjentówfit{} (subepithpliaL klasie m spowodowanej wadamizębo\Ą]'mi dych.ze tącznotkankowegona po\"''iecchniach między. chirugiczne pokry'cierecesji nie jest kove8o i kościłlltostka w przestrzeniachmię. Przesuczepy (ITee tis1e graft)| cjenta.wania go pokryciarccesji w ldasie IV jest niepe\ane.brak uhaty plzycze. się łołany f ptatńoi.ieiełi prekra(fąjq grani(e sĘ) giczne' U pacjentówponiżej14mk] Zyciadec}zjata szkliwno{ementową. przwadku k]asI i tr możnaspodziewać cał' sĘ W pz]padkr zamiaru wykonania korcn dodziq.]i' Metody chirurgicznegopokrjrwaniarccesji dzią6. jegolvJ'rnagń estetycznych planowane.otry @dwnced' w sJ'tuacjirccesji stabi]nejdeqfja o leczeńu chi. tkanek l Klasa I: rccesja ńe pfekracza eranicy śluzowko l brakc€ < h zapa|enia przyczepuĘcznotkan. l fadowalający przy do|eg|iwościach lub ją przekracza. &lp) _ na przyldad płat przemieszczonydokomnowo. Tłunacuysię to możLiwością r płatobrotow (flr'd'i"ndll7ap) na pny}dadpłat dzĘsła pełzania pfiyczepu łącalotkanko\'{e. e re. utraty brak o fizjo|ogianym |Gztałcie brodaweĘ kowegona powiencbniach międz}stycalych. Jeżeii kor.ecesji aktJunej rccesji nie na]eł lĄrpehiać ńrtłów poc-hodzenia (po8iębiającej naleł \ńoą'ć leczenie chirur. Usz]pułowanyprzesurĄ€lny płat(pedble\oft tis' qjęrecesji'nawetw prz}padl. (/ęśLio$e. fuliĆzn}'rn powinna być ufależnionaod wieku pa.pozabiego!Ą/ych. jegoo{zekiwania pacjenta.planowanelepo|qczenietkanek pokryWających koŻeń ońodonryone lub protetyczne. streJydziąsła zębodołowego l u4Akanieszerokiej wodziąsło\'''ej. Stercwanarcgenemcjatkanek @uided. <lzĘstortych' konieczne. W pokrvcia rccesji. dopmwa<lzić uycofaniasię sta{u zapa]ne. generąuon)' możecałkowicie v'5'elimino\aać recesję'2 Jeżeli ./l Chirurgia ś|uzówkowo-dziqslowa ńewłaści*ysposób szczotkolvaniazębóW usunqć pokyciarecesji powinna d/iĘs|a za. w planie leczeniaza]dadasię rłykorranie duiąsłową. uwagina utrudniony plocEs z po1vinna odroczona'Jest to uwarunko$. nak Iecesje\lystępująprzed plano\. p€ ' \'nić12| pod szkliwno.o$anie pokĄ.{aĄ]'rn \Ę (?nyó lub/aburenielopog]Ź lebaz re(esja' niem łU]ru zębowego. l śCisle czeniezacho\Ąawoe.Sobo(kiwsp.isę]€ .plat podwojnie uszJpugo w okesie fuzwijaj4cego uzębienia.ane ot} powsta ania pono\łnego nowegoprzycfepu' lub być i L1ór} !t $up'e serwa. technika |dea|na niepmwidłołe pżyczepy wędfidełełi zabufenra do zwarcia.zenjem prolet}czn)'TnPr/ed Zabiegami ' U osób dorosbch w przwadku .(iot\e' Ro]. tyczny dziąsła minimalnych dziąslowej pu Ęcarotkankowegona powierzdniach między.ubarizo \'rąskiej shery sxp graft): prz}czepionego. leczenie chirurgicanepl} ich fli l Klasa Iv: recesjaprzekraczagr€niĘ śluzóvkowc winno poprzedzać terapię ortodontyczną. i fwiękzonej Wraż|iwości zęba' .tlpy| tżech latach stwierdzili niekiedy całkowitqreduk. głębokości szcze|iny dziq. nieprcchni(ot\ego. orau blony ślufa\\ej soft (iee go postępowania stomatologicznego' I-epsze\ł}'niki l pzeszczep płata dzi4słowego gbqibxlw).rąft)' dojęzykowe przemieszoenie oltodonryczne zęba 3. pacjenta pozabiegowy Wyg|qd este l Klasa II: recesja sięga do grznicy śluzówkowo. ls. 1.onnad. w ldasie III możIa]iczyć sło\ay'ch poddfiqsło\aych (szeególnie prfy zębach lub ko\'ritego jest polaycie rccesji przed le. przemieszczony dokoronowego bocznie. l Klasa lII: r€cesja sięga do glanicy śluńWkowc dzi4slowej lub ją prze]oŹcza.jdmj Andlin.Trzebań\Ąłlież brzegu dziqsła granicy do \łziąć uwagę\'r'iek l p2esunięde -cemento!'vej (pokyciecalkowite). dzJ'zębouych. este8czne. pokry. filaro\Ąych) wskazane |yuo nd pokĄcie uę. bó|owych okolo. .W Wmectt1P t. usĘpienie sWcznych. tis jed. go pr4'zębia. nie 2 ldaqfikaqja wg Mllera:l0 cia recesjidobrzeoddąje prfyzębia. z fębempŻy k|inienej Roko\'{anie kwestii modilości całko\"r'itego \v s|owej przekracfajqcejmm.ut-ata przyczepu posze. mzlegb ub}tek pżyczepułqcznot]€n. 2.latków z pmwidłowq higieną jamy ustnej po sełmożnapodzielićna trzy gl.

b. .12.esunię.Cięcie rczszena się do zębów sąsiadująCYch NasĘpnie (skośne oblotoweprze' z rccesjąi prepanje sĘ plat śluzóWko$Tl nowaniapłatówobrcto.Harris 1994)'JedĘ z najEostszych wstaje w tej sposób ruchomy podwójnie boczlrie p]a| je\l metnda/ fas|o5o\Ą€ em daIa polksię.Margeraf 1980. $ t/e(' i kononol\ei o\!€ . 7 Lolpiod. us/t. pełnejgnrbości. nych dokomnou'o (Nońerg 1926.nczl.?\l .chi \rq.w o<ltegłości wjękzonej o 2 3 mm plfecina się okostnq rra całej wg 1965.12'5c)'Po. ob|iczana ' aod przesunię.dngie przez dno szczeliny dziq. d Dokolonowe i najgiębszejre.\Ą}th recesjipc l$'sokości najgłębszej rólrnej wg mieszczelie br. o najgiębszej esji powiękzonej 2-3 mm od bEegu dziąsia. da dokomnowegoprzesuńęcia ptata mostkowego w i cesji. dziqsłapółksiężycowate.']r (Ryc. b wyprepalowaniep|ataś|Uzówkowegopzecięcie oko. części tegoprzemieszczonego jest w przypadlu pojedl.ruiłni międ.jerunku korono.. skich r.N li..]ąslowej' dokoronowe d cięci€ W szczelinie Wo'okośnowego szwami.t. Hafley 1965' się plat śluzówkowo.I li.. weqo ijego nabiLizacja po.1arggrafa liniacięcia bŹegu df ąsłowego wg Ry('12'5a.Gflpe 1966. po zastoso\{arliu metodysięgało pier'wszego uzyskania obu.ujpsie \^to$. mm) recesjiw I ldasic' z szeroĘ stlefą dziqsła d 8rubością ii 80 \ldbilj/a' nip slo. l ] ]III. pżedsion' jej pohlda (technikaplata przemieszczonego bocz_ negotuku pm$adzi się w l'onie ślufowej wwna(/a \Ą?ór: od d/id5la nie).śluzółko\Ą}: Stosowana Płat ten jest pEesuwany w l. Dla wienchrri korzenia oplsali w 1956mLu Grupe i War_ CLĄ PŁAT'q. :i l .'ii ].:.ecesjiI ldasy .. Sumner 1966. ZabĘ ten bJ't następniewielokrotnie modJ'fi. wg vlzoru: 2 rary W]6okość .i€p|atamonkowego l\. .okostno!.lv wicrzchołkolrejtł'lącznie dokorcnowo(fararow 1986). clla Uz!Śkany plat pnemieszcza się dokoronowo.esji f dodatkiem2-3 rnm.Cohen i Ross 2 x u}sokość 1968)'W tym celu stoso\Eno ń\łnieżmetody lepo.łÓrotlau r m i pż\.Tamow 1986. j e. metodapłataobmtowego Pafuua197? ' pola (Ryc' l2'5b). ment chirurgiczny 168 . !t]m...ie podwójnie usfypulowanego popr2ez d.czepionego(> 3 mm) i odporviedniąjego (minimum1 mm) (Ryc. jpJ\nieie. utwo2eniep|ataś|ufóWko r€ c równej!Ą/ysokości nó W od|egłości p|atamostko.odawkdziąsłowej Pennela i wsp. ' .Allen rem do miejscapnecięcia okostnej i Mi[eI 1989. i dociskany do podłoża najnrniej 2 mm od bżegrr pionowepoklycie recesji (pienrsze cięcrerównolegte cjachrvieloletnichśredrrie go plata śluzówkowego tej 70%. pokrycie a do brzegu dzĘsła.pulońdnv mosllo\A./(/plin\ przcmierzrza.. całkowite 25_307o leczonychrecesjila'Najlepszen1" illa słolvejw kierunltu stlonnie uszwułowanego płata śluzó\ł'kowego)' niki uzlskuje się przy pokrytvaniu ptJ'tkich (do 4 pży. Attenatlwą dla płatów obrotowci sa zabicgi długości zabiegowego . llosTlio\rlTco jest dziąsłorlych \Ą]'kożystylvana met..hron) dlasloueiprpparuip plaInM /lożon\l h l !\]kony\|dniPm docho. od\łarstwieniu pŻemieszeeniu bocznie d]a o{arggra| 1980)'Piem'sze cięcie w kształciełagod. ka'JjP8oodlpg]oć' bl7Pgu recesji + 2-5 mm (Ryc' najgłębszej kowany (Staffileno1964.TODA DoKoRo\oll'EGo PRZESLNĘ. iiti i . s|Źbi[/o\fdn} |orr 0a Zabie8po|ega !łvt\orPnju M od|eslości (Rr. Jedn4 z pierwsą'chmctod pokryciaobnażonej pok]'cia rnno. 12'5d)' W obsen!'a.ecesji na rcn' zabĘ .ś|uzówkowo-dziqslowa Chirurgia lT .Iząc raspato. € .6a ib). 12'5a).okosmowego odległości okołopółtorazębaod rc.} polegał uykonaniu ptataśluzówkowo" gich r. pr.

I dobrypozabiegouyi!]'!ik estetyczny(iednolitość bari\y pneszczepu z otaoaj4cJ'ni tkanlomi).pokry.nan 22 dwa atapozabequ.rn. żeniebilaminame.nan pr.tEikata stosowana prz5.ca|kow|' Ryc12.Wadami tych metod b!'łamożli. '169 .a następniepo wgojeniu pnesu$.ięki uprz€ j mościdr med'W Bed. Allen 199429.Za I i II ]dasyznacząct] stlefędfĘstaprzyczepio. \7lko wqskch i pĘtkich recesji.o\^Eniu moiru [.stan p r z e d z a b i € g i e m 'l e c e s j e 2 i 1 3 ' ] b śandwa latapo zabiegu.Wacje gowe nkazują. b iednoczasowa metoda dokoronowegoprzesunię. w których w pierwszJmetapieza pomocą pŹeszeepu poszerzanostlefę dzĘsła.zeszczep podnabłonlrowej tkanki łącznej' mod}fikacjedc Jej gló\Ą. ki iqc2nejWg Bruno'a . których przeszczep bezpośrechjo w za' Ę ldadanyna powierzcbniękouenia ]ub dwuczasowe.:u pojed5nczych.tia rccesjimnogich(Ą?c'12.ielki uaz w miejscu alawc4rn na podniebieniu.12.Ą. poky . (Ryc'l2'7a i b)' Rocżne wy dziąsła pmabie. 2.padku w mnogichrecesji posze.ed fabieqiem' b śanCztery|atapo zabiegu.b Pokycierecesji 1 mnogiej pzeszczepem podnabłonkowej tkan. Raetzke 19851e. b . pok:.iem płata mostkov!€go Wg Marggrafa'a .Chiruroia ś|uzówkowo-dzias|owa i. nięciapłata mostko\r'r'ego przesfczepu i na|'onkowego powstałe aeponowanju po dzĘsłowego łozć w plata. \r'{ość zastoso\a.ca|ko.9a do d pĘedstawiają kolejne etapy za. Bruno 199418. l moz]i$ 7naczqt po$ubienia P8o o\.ls Tec.nie kształfui sposobuprcparowaniaplata $(Źq rozszczepionego po sfironie biorcfej (IŹngel & larger 1965t2.ia płata mo stkowegoi plze9oepu b|onyś|ufowej (d. nego tkal*ą autologicarą. I pnzrszcznp polxiuŁoNKorvnJ TI(ĄNXI ŁĄCZNEJ Najbadziej omnipotentn4 metodq chi.8a. wite pokrycie tet€sji z po9eżeniem prł12epionego' strerydziąs|a Ryc.t6 oraz 35%całkowite fi Nłrronrrortn PMEszcZEPl' DZLĄsŁo. pochodfące od we\anętrznej płataolaz od okostnej)' stony po]qfwajqcego I niey. recesje i 23. n' naęa)' a.6.aląjący pozabiegc gojeniesię lŹny na podniebieńu uy \\5mik estetycaly przez ziaminowaniei jej rozległośćZaprcponowano jednocfaso1łĘ tal{że metodę dokoronowego uzesu. Ry€.aikowite cie rccesji pogrubieniem z dziąsla llts lv pokr3'waniu rccesjiŚosowanojako metodyjed. nego.to. nd pokrycie pionowerccesji I klasy okolo 75%śIednie pokrycierecesji. d/Ęcld/\iąla.' b Pokrycier€celi mnogiej dokoronowympresunię.nan pżed zabiegiem.anodokoronowoposzerzonei|zĘslo. jest ruĘicznego leczenia recesji duiąseł p.Vystarczająca ilość tkanki ($ubośći długość) miejscu dawcz]. obser.8a b)' l mozli$ość i Przeciwwskazaniem jest ńer.7a.ania w przypadl.zapełnia estetyczlrq konfigurację zarysui bal. w Ryciny 12. wającnim recesję.ze poieila. noczasowe. Główa}'rni zaletamitej metodysq: I dobrc warunki odż]'vr'ienia plżeszczepu(tzw !oą.niezadou.

pr€ p atd(ja b' KĄ.2-3 mm od bŻe b sóbsci w gU d. I rncrnur'l xoprRTowA (Raetzkele 't70 . za się i zszj''\tapojedyncz]. kowej tkanki tącznej w połączeniu z dokorcno' rt1'm przesunięciern płata (metoda wg Bnrno]8 1994).iąła. po PozyskanJ przeszczepłącznotkankowy Wprc\r'r'a. trem lub nitĘ chiruryiczną' między d.9a' c d P|ze9oeppoonao../c.Uzyskuje <iępldl t7ętio\Ąei gnlbofui' poprcz preparat ię w kierunku przetlnio'tylnym oraz wierzchotko' przekraczając 8ranicę śluzówkowo. do d1ncz1rnisał"ami brodawek(zalecane re się szw}6. w4' Za]ecanejest opraco\łEniepowie*chni korze. odległość pzeszczepu. tak nowe pnesunięcie płata ś1uzó.Plat rozszczepiony str. gośćprżeszczepu mieżona jest palodontome. zaleź. bość na od wvsklepieniapodniebienia. i..0i igld Pc-3)' zabiegkoń.\'r'ko\łego. Wpmwadzona do pokrywania pojedj'nczychrccesji.i poprze/. \a możtiwienajwięksllm szczep' i jego ustabilŁowanie popzez erozpu.iapierwsf€go. pŹeszczepu oko|icy W zębów pżed.cemento\"r'ego' Następujejego stabilizacjapoprzez zszycie poje.prostopad|e dtugiej zębóww oddo |egłości mmod bzegu dziqśowego kontak.ś|uzówkowo-dziqstowa l chirur9ia t.rni cięciami \qŹnacua gnr. je się Włącznie poprzez cięcie poziome. rcsońują. pre. polegana ufomouańu miejscabiorczegow po. przechc | a dfą(e pvel pftesa lep i pła ' \Ą/ję]śzosiutorów 7a. d-wszycie biegu pokrycia rccesji przeszczepem podlabłon.n. ścipobranego przeszczepu (waha się od 5 do 17 mm).cemeltowego zębów z recesją. 1v}'rn. pDowa. pigwsze cjęci€ na stroniedawaej.: il \..dziąslo.:.iliuno.a IŹnęna podniebier u zb]i.ykonuje i trzono\ń/ych pien'Vszego dwacięcia: osi do l pieMsze. D|apobrania się tŻonowca v\. ńWno|eg|edo d|ugiejosi zębów 1-2 mm \Ą'je|zcho|kowo odniesieniudo cięda przeszaepu w mieiscebiorse pieMsrego.ięde poziome v!ry.onkowei do poląoenia 9 i!'Wo.Raspator€m uwałlriasię przeszczep tkanki Ęcznej uaaz z okostną.z} dokorc.odpowiadadługo. szczalne sfrły międzJbmdawkowe (4{). pod plat śluzówko\ty stabilizuje się }dejem dzeniu tkanlow}Ąnlub sz$ami po obu s|roM(h lP. na a srony biorczej tkanJ |ącznejw! Bruno. teca pokycie miejsca bioNzego opatrunkiem chi_ rurgicznlm na okes 7 dni.l2.dfugie cięciena ślonie dawaei.. aby s|opnju po]. a Ęsokość&lgiego cĘcia.onybiorczej preparu. plośopadłe diugiejosi zębów.vych najmniejszej ziarrtistościpoleca się przeprowadzeńe biomodfikacji ko\nr'o powienchni cementu kol*'eniowego za pomocą wodnego roztworu chlomwodorku tetacykliny (50-150rĘ/ml pżez 2-3 minutJ)' Potizebna dfu.ednictwemkiret' a niekiedy wierteł Dodat" o diamento\.esii' 1985). 23 tu z kością do osi l drugie' róWno|eg|e dfugiej zębóW1-2 mm W do Wierzcholkowo odniesieniu cię. . nia Za poś.cemento''Ą'ego. poprze/broda\Ąki wvsokosr polączenia na i d. Przeszczep \tpmwadzanyjest w miejsce biorcze.ni sz\Ąańi. płatakopertowegow oblębie staci śluzówko\'r'ego dziqsłai błonyśluzowej 8raniczącejz recesją' Nie stosqie się plzy Ęm cięć poziomych i piono$Tch. pod plat ślu.onP szldiwno. się zówko$li tak aby brzeg nablonkorw znajdował powżej polaoenia szl.

a.3"/o 98.\Ąej resońujace 5.20/o x.40k 82.'! Jeszcue \t'Ęks73 mini.oii.iqga \ię bo'/ni.cce.cementowej zębów z rccesjq' W ten sposób unika się ló$r eżcięćpiono\tTch i poziom1ch' Pnesfclep podnabłonko\Ąei tkanki łacznejwprowadzonyjest do kopel. a całko$. matcraco\Ąe one pU'Popvez ściąganie sz$'ówbocznych obu następuje pŹepychanie pEeszczepu pod platem śluzó\\'ko. rł]m.orranin rkJnFkmi.jsraLrion rlo /p- go' . Źó\'ko\'v'o.ie.30/o D.910 a4% 98.'.0)' lTt'il\ ii TL}:En. od sji z oduarst.o/pot nJ u\unięl nd.20/o 89.2001 Harris 2002 Dominiak 2002 w sumie 42 12 48 24 60 12 24 42 24 18 18 12 12-64 18/18 f3/35 '13/13 f5/44 11131 1001146 2U54 3281501 ritl ritl titl titl litl itl łi|| titl 3.w cz}''In przepro\\.]']'j sumaryczne zeŚtawienie pokrycia po \ĄynikóW nicfnych k| reces] przeszczepu podnabłonkowej dziqsla zastosowaniu tkankilacznei.'In plzjmosita techni.!.lJ nadokostno. u rr.'kamiZukośnienicbocznl'ch bfiegó$' pneszczepu Uła.sd/o 86. 171 .dziqsłouą 5 mm bocznie' Przeszczep i wlro$.\' cenhEhej lecesji.iqsłowej sąsiadującej recesjąi $]prepaIo$'ujesię z płatśluzó\\'ko\Ą'}. n}m jego końcu i prZepchnięciupod broda\\.91" 94. . wĆj dzięki zalożeniu sfwu rnatemcollcgo na jed.sokości nicy szkli$łro.O.|ieniem gra.2v" 93. Ma ipgodofa.1996 Paolantonro 1997 Zucchelli iwsp. bnrcla\tckna $:.30/o 66-1000/0 50 100% 55-100% 50% 610k 88% 48.adfa się pod piat' w'su\\'ając do najbardziej go pomocnesqpiono!\eszr\.ite dociągnięcie s^\'ówboczn}th na. E a8sĘE Nellon 1987 Borohetii iWń' 1994 A len1994 Wennstróm iwsp.lppuiF po \pra$d/pnju \\lJ* i\ĄPgo noloieniJpl7e.2001 Cordioli iwsp. a następnie dokonuje się loz\ĄŹNtwienia po obu stronach recesji illa uformowania śluzówkowe8rj pldtd kopPńo\Ąegn' }'lon ror.r ej b]on}(a sztzplinr dzic.If pvez końce przeszcze. /! iP granirra.6 ffi 910 70.letodakopelly nadokostno$ej możebyćró\ttież stoso\łanarv pnypadku recesji nmogich (.Iouei c"ją. malifadę cięćw miejsctlbiol!7j..2000 Hirsch iwsp. 50-100% 95v" 81la 71-10010 45-t01v" 890/" 740/" 7f.7t0 98.Iegostabilizację zape(rriaja sz\w boczne oraz piono!\y szew matcrnco\!]rw oblębie blodawk (nici środko.9 2.60/a 66o/o 74.1998 Schachef iwsp 1999 Jepsen i wsp.Ąl]en20 ]991]'ZabiPgśd\tl/d'l. i $'ierzchołkowo 5 do 5 mm ponad obszar . ka'2l \\'].konujcsię b1ko cięcie we$'Tr4trZ szczeliny dz.| 14/f9 15/15 12123 34ts8 Iitl il I 2.Chi rurgia ś|uzówkowo-dziqslowa r.9% 85.410 88. od$'aĘh\iaj4cgo poza8iŹnicę ślu.

bnrdawek ńum w]t'on tej metody jest obe(ność i dfiąsłowch o odpo$iedniejWsokości szerckości' jest ocenaprocesówhistopatolo.E\I]tĄCJi s. grubości (śluzów'kow-\) Pierwsze doniesienic na temat Zastosołaniastcro' pleparow?ćptat częściowe.'zorc\\'ej zębaiv łul.i jego możli(.rażająrłch nicze ia w jej stosolvaniuto wąska stefa dziąsła zńązanego' recesjemnogie i.ś|uzówkowo. cfep nabłonło\Ą1.lla rcgenemcji tkanek !. bocznychi wierżchoł.cemento\t€gou podsta\Ą! broda.o\t. ijej całkowit]m Aby sunięcie płataśIuzó. grubieniem dziąs|a 172 .1rtetyczn4 kolagenową) ZaĘdu poprzezdokoronoweprze. Zaletami tej lu zmniejsfenia \ł}puldości prZ!.okostnowego' uzy.standwa |atapo pokycjerc.dziąsło$ą. Najlepszym lra (Rlc. nia.miesięcznej Z leczeniu recesji pochoiIziło 1990rcku' Technika polega na pokryciu pojedJ'nczychrecesji zabiegu błonq (niercsońowa]nq . !.12'10aib)' pojedr r" re'psie na nr e /dią.1ptfedstańono u]miki kliniczne po" podnabłonło\tej tkanki Ę.te. ji ranej regenerarllanpk.lzi\włączńe do repa.ienia nej i mtodegowieku pacjenta możebyć odpowie. czcpionego oraf zadowalajqca wskazańemsqsze. i]łĘiegoprz}'czepu i racji pŹ].rrieńapóźniejszej regenera_ b Ryc. kowo. Najwazniejsz}m sz(zepuw s\ł'oist]m .kovo.€sj] z p} zabi€gu' calkowite pŻya€plonego. TI{'\\Eii RE[. jacegoplzyczepu. W Tabeli 12.dziqstowa Chirurgia kl]. tię ko$].który w plzwadkx Fawidłowego higienyjamy ust.'tunelu''. kowT''rn należyprzeprolradzićfozwa$twienie i \Ą. skać ptżestżeń . lub nie lq.Zębia \Ąl'tworzenia powstanie nowego błonko$ego' lnni obseńt. pżez szczelinę dfiqsłow4oraz na \ł]sokości czenia szk]i\łTlo.|Ymagane rv jest mekiedy przeprcwadzenie odontoplastykr ce_ korzenia.GlRi \. kolei odłarstwia się plat śluzólr. wek dziasło$}chpo obu stronachrcccsji' Następne linię śluzórt.VvisteJ jedno do.W.P|FE lub PTIE z bta. zgodyna przeszczep'o8'ra. nalow€' naiuażniej. Je.1 potą.2 stosowaniupżeszczelju odb]Ą\asię na &!dze tzw mostkowania' późniejopiswany jest proces pełza. W podobnlm zestawieniu 72Eo uwzględniająqm\łJniki ldinicme 20 pmc i leczeńe 515 recesji.kolzystana u pacjentów z brakiem możliwości ilości poz}skańa .u.$eprzekraczające Z kou'o.s]. klasy leczon]ch w ten sposóbu]Ąika. żeśrcdnie w-\'nosilo około kĄ'cie recesji w obserwacjiod]egłej w plfwailku stwiel{Zono a 907o' pokrycic całkowite \eczonychrecesji. Początkowafaza gojenia po Za.irma ń\Ądeż Ę.sp. na. dwa to cięcia piono.egenerac]l metody są:uzlskanie necz}.2.moż]ir\'ość estetyka pozablego.\Ąfsokiekoszty mate.LIĘo11'Ali'j. dzialny w okresie 12 miesięcy po Zabie8uza popm.ldwidią pokrf.i.ue R1..esjidz]ąs|a' stan pżed fabie giem. Kontlo elsyjna giczĄ'ch zacłrodzaqchpo pżeszczepie podnatiłon.r( ( /p\(i LoronobeiIormuje 8ló\tniPpvJ. r. lub nem lub f esońowaln4.'dopodobnie iłystę.il1 l2'l1a do d przPd.'kolzystaniem etapy techniki GTR wg metody opisanejprlez Piń Pmto Piefltsze cięcie poziome prcwadzi się po. pole zabiegowe' brc roko\\'aniew plzlpadku głębokch i szerokch ptz}.10a. czepułqcznotkan]<owego.y. i $.ości :latwe.Technika ta po\\.]a' być kłaclrw szczęce. i cementu korzeńo\Ąego' ha\. usta!.okostnortyi urtldaczniadehiscencjękostną' cftery milimetry od niej lv kienrn]$ wierzchoł. sterowana cja tkanek w chirlrrsionyrn leaenru a re.cia recesji dziąsłaz łf. 5 mm lokic i pl7el. pująobapmcesy'w częściach kolvej recesji twoży się noĘ prz!'czeptącznotkan.ali nabłonkałączącego pEyczepu łącznotkanl<owego. pogrubieniadziąsła Iecesji Il klasy.12.hiruryirrnrm dla zapeł.śr€dnie pionowe pokrycie rccesji w ob lt5'nosiło 82%'23 selwacji l 8-6o.\ł!5tarczającej tkank z podniebie. wę u1niku klinicznego pokrycia rccesji.cia rccesji przeszczepem w tąCznej okresieprz}najmnicj12miesięCyod zabie' gu' Z analizy ponad 500 plz]padków rccesji I lub tr po.rec€sja ]3' b . dla kowejtkanki łqcznej pokrycia recesjidziąsła' że dni autorzyu\Ąazajq' docho..

40.||.t k]asaWgMil]era na skutekzapalenia przyzębia llIB lllklasa Wg l. l.cznych po |€ sterowane] reqenerac]i tkanek P i n i P r a 1o 9 2 t9 TintiiVincenzi 1994 wsp 1996 Rachl n iwsp.1 3.61.d 4.es]] dziqsla fa|eżnoś.Chirurgia sIuzÓwkowo-dziqslowa sumarycfne fesiaw]en pokry.3 3 2s 100% 0-100% 8./% 73.2 12.dol a'ono'^. 8f. ż3mm >3rnm CAF 900/" 75oń 90% 80"/o DPBF DPBF lub cTG+ kopeńa CTG (rneioda Bruno) GTR GTR 15v.'aw"tega DPBF do|arcrcwe arfe.370 62. przesfczeppadnabłankaw. pĘesun'ec'e p!a.przedzabiegowe] k|in W od sytuacji czne] l I I ll ll po]€ d yncze mnogie pojedyncze lubmnogie poiedyncze ub mnog e pojedyncze pojedyncz€ <3mrn <4mm >3 mm >3 mm >5 mm >4 mm >] rnm >1 mm <t mrn bezznacz.9 33-8:% 43 100"/" 53% 39ya Ii ril l. l. 996 1 Zahedi iwsp.Un'ec]e Dldl" ńoyl av|ego p.4% s8.z?oaln].9 4.3 2.z5 72.ńdo chirurgicznego |eczenia recesir CAF -.4i era na skuteknieprawil|ówega ustawiehia zębaw uKu' 173 .7rn 86.5r/o W sumie 12 -48 198 |.fu |on e\zhoś(' ba'ze|z"r:a 5.dtdtasl Lo ^ eoa A aolqczPn'U bl ze.9 3 1. PTFE blonapoliteirafluroerylenowa.lll b. ||I 3. 998 1 Zucchelli iwsp1998 wsp 2000 Mrilier iwsp. ii l 4..2000 Narris 2002 Dorninlak 2002 18 15 25IPIFE 1f|PIFE 25/PIFE b.dpar.'e 7 |.d bfakdanych.ia c esj dfiąsla fastosowaniu eWynkóWk|i.synteiycrna blonapotmerowa.70k schemat doboru metody chirurqicznego eczenia |e. tkanki|QcznejGTR sterowanaregenetacja tkanek' lllA.5% 13an 59."ż.9 2. cu dor. >t mm >] mm >3mrn ż3rnrn <3 mm bezznacr.4yÓ *b.d.brakWskaz.4% 51.z.zczep"Ę Óld I" dz'""łatego ]1lzP\un]Ó.rcĘ d7:ą4a) cTG.ll 2.20n 85. 50% tA tB |V eczen|e ońodontyczne razie iW konieczności naltępowe ecfenie reces]i]'W rokowanienlepewne.8% 81% f5 1AA"n 12 24 1f 42 12 12 12 lo/kolagen 15/ko agen ]8/cuidor l3tPIFE 3llcuidor 11/Guidot 3Z/kolagen l.

. istotnych tkanki łącnej nie \aykaą''i\ano błonkowej poza paEmetrach l. żeśrednie krycie recesji lqrrosiło około72%. Rvc'12. szerokie). (50'150 mg/ml pŹez H minuty) lub k. ko1\'iteobserwowanow 407.3./enie za pomocą drobnoziarnistych wierteł diamento.id7iąŚtandilepieilas|oso$ac Ł5 o ultrasonograf (głołńca śrcdnicy rDm.Iziąsła tych oraz większlm prĄ'rostem szemkości 24'26 po przeszczepie. nowej gia icę sz}Ji\łno. rzystaniem rcztlvoru chlorowodorku tetracyldiny c].p"p".'ł-t"*e.esunięcie w celu biony dokolonowe "i"ii."ńl. powicrzchnikorPnia w nie_ slepuje\4{gladzenje je8o krzvwizn] LióĘń pr}padkaÓ /mnipj.iożeńie oraz pr.iĘ'rnnależy parodontometn.płytkie 3 mm.l"i.try.mi. o użyć a dla ocen) grubos. kostn4 i 2-3 mm otaczającą Błonę stabili. Błona powinna być założona taki pokJYc dehis( encie caĘ o ab} spo<ib. Z alra|izy leczenia około 200 recesji pionowe p(> Wtdasie 1.ię poprel biodPgradują. k]asę > głębokie 5 mmi szerokość 3-5 dniogłębokie mm.ś|uzówkowo-dziąsIowa Na. biomod!fikowanie powierzchni korzenia z łrYko. .l". powyźej mmto recesje 5 pojedyne]ch mnogich. W podobnlrr zestawieniu uwzględniając}m\ł}mikikliniczne 17 plac i sl1rtki te. Niektóźy autorzy zalecaJą $ych (odontop1astyka). sięcznych.ami Zabieg koń.apii 299 rccesji średniepionowe pokĄt ie re(csji u obserwacii12-48 micsie(lneJ w1nosiło75713.{ łr'niki kliniczne pokrycia recesji z \łykoĘlsta. do ny sj'ntetycznewprc\^adzane kości.ycie cal.II lub I \ł]aika. 1 \-). cą7dokoronoweprzemieszcfenie te oa calkowitepolo]ciP blonv i uslabilŁo$€ n ie płatapojedlalcz}. niebieniu Aby ocenić te cechy !! badaniu przedzabiego.w}łn.i"*ó6' d i"i"". recesji.j*i'. |ub zuje sie szw.Jiniczrrych.aloiwsp)'a-(ięciad|aUł\kania 174 . niem GTR w obseńtacjach prz}'nąimniej 12 mie.. tedlni.11a'b. w żW uśmiechu tkankina podpodniebieniagrubość i l lĄysklepienie tward}łn. pozwa]ają. brodawek l stosunek (szeegó|nie do lstosunek recesji |inii uśmiechu dziqsłowym). dziąsła i szelokość l grubość do międzyzębowych recesji. wiPvcbo|ko\Ą a kości' od shony koro.c'dst€rowanaregenelacjatkane|Wpokrywan|Ulecesj|helodykaw9P|ni?.e pi.i"a""top|ał'ika. plata.pprutu i śUzowkowego! | w czę(ikoronowe] oróstnowego ''"iowkowo pokycia b|ony' piata ca|kowiteqo . go zr€pono\. bezpośr€dniąskutecf' W pracachporównujących ność G|R w odliesieńu do przeszczepówpoiha. ka impulso\łGechowaW prczentacji A). sposób zbiorczy w Tabeli 12'2 ppedstańono \.r ska]i co 1 mm.".22 przyclepionego pok}Ą'aniarecesji chinrrgicznego techniki W \ĄyboŹe naIełu\Ązględnić: .\Ąasu Zalecane jest nowego (pH 1 przez 1J minuty). średo (iej recesji Wysokość . . w cl€ (. Schemat doboru metody chirurgicznegopokrycia recesji do ji przedzabiegowci s}tua( ldinji/nej predŚLańono w Tabeli12. lub recesji l v\ryŚępowanie przyczepionego.cementową. w róź]nic ocefuanych większjtn odsetkiempokryćcałkowi' zdecydowanie .z.a pok.miszwami międz1órodawkow1rni oraz poprzeczn}miwęzełko\tx.{ańa w kierunl<udokorctro.i. u ńwnieź usunięcie nabłoDka podstaw brcdawek w dziąsłowch.

lRnJ|PĄ . a stronnepoziomepve. niekied}' p.szego cięcia' R. rozciągaj4crvędzidełko i sionek' Płat}' noł]m miejscu ustala się kilkoma w sz$ami \Ą'ęzełko\r]łni' Irem oplastjka Glicknana \r mod!'filacji Kostiaje. (dodatniobjau pociąganiaw pIzJ" dontologiczn]'ch penetlujqclm i brodalr'ko. cz5.ofilaĘcznie wpŹyczepie dziąsło$'-1'm). Ź F n i e s | r P h d / i a t l d \ \ ' j d si'h P 8 o n a . czepie bmdaw'ko\Ą.ieprfef c środek Wędzid€]ka od A do B. dwa ńWnolegle \Ą"ględem e sieb cA ] BD dajązarys iiery Z' ZarnianamieFcamidwóch tróikątnych piatóWpopEezpEemiesfo€ n iepunktu Ado D ipunlduB do c ina Za.Ta ostamia polega na \ł]4<onaniu tylko w btonie cięć śluzo\r'ej pionowego plzez śIodek$ędziclełka olaz dwóch ró$noległ}.ilziasłowej oko]icy ld&Y w kierun]Q dna do pEetlsionka następuje odpt. miei poszeizaj4cplzed.Ę. tycznj. ka w kztatcie litery V rvbłonieśluzorĄ'ej i okostnej i plfJ. stka zębodoło$.mę zaopatrujc się cĆmentemchinĘiczn]''m na okres 1-2 Ę'godrri. P o 5 / .. \..go ora/ \q'|ępuj.Iłużenie Wzdtuż śluzórvko.arni bocznymi. \t]ch i wędfidełka okostnej. /egoL eArube i<ieBaiarebrnda*Lj nej $. prz]'są1a i się 3.epanlrEnic płata ślu.]npcńo.lnoczaso.. cych kztah litery Z (Ryc' 12-12)Po$'stajacew ten ' .stał]pozabiegutrói lLrb nrmboidahy ub]tek nabłonka goi siQ Ę1ni' wtóIńe' Na uębyuakładasię ligatlllę i cement ctn.cięcie plastykętędzidełkamożna lub rt1don3. dełka(lfem]'lectonńc) jegop]astykę(fe7rłloplasti. linii wo. sąt]kie \\.12 Frenu op|astyk schuchardta' Wg Główne ę.cemento\tego.}'gojenie pooperaqjnej i rqsoĘ rany akceptację plfez pacjentóW2? zabie8u]aserowego 175 . następnic jego obu.oń.h .czkami i ukośnie ścięclu go szczJ. ońodon. daja.ip.ch (obecność diastemy pla$.€go noż}. | c p u i p p u RyC'12.van]'rn leczeniem)' Wykonujc się je na ostro skal.lm rwm IV i m Hasa podfiałuw'gPlaćka. bieg rozpoczpa cięciew kształcie liteĄ V w śluzów.tu'Raspatolem odsuwasię go od okostnej w kierunl<u sklepienia przedsionka i stabilizuje pzez ziamino$'arliei $tóme nablonko\'anie' \Ą5. za pońocą diatcrmii chiruĘicfnĆj lub tech. scami.ch!\uględemsicbie. ruĘiczny na okrcs 7-l0 dni' pv). moc B\\).dzil ej plf]' cał' końcie w1rznięq'chrtszystkich siekaczachstałrh i przed założeńem aparatu) olaz pmteRrznych otak stabi]ifaĆjiuzupetnień płyto\\Tlhna skutck t5.Zyczepów{ędfidcłek lub plfed plano. $€rĘ po\łicżchnia. \Ąaćf w}koĘlstaniem lascm lv-vsokoenergeB'czne.|:9ji t!ięt zjcl€ ]jLia tr.naĘ(]miasto\Ą'a hemostazana.ędzidełka climinuje się popżez metody pla" s{'czne: L)iffcnbacha (cięcie u podsta. /d\l./Jmicni.ób(l$a Irojla|ne p].]' wędzideł.łĄó \Ą']dkipn mię(nio.kJ/.Polt.po.'l resońującyni się sz$'amido okostnejlv linii ńtnoległej do pien\.ń.sztde w krtatcic litery \').vcięcie wędzi.Po$'stĄ w ten spo. tlt.ie valg i poli. i Ća)-Najczęściej stosorvancw1'cięcie nadokostnorve po]cgana odcięciuwędzidetkau podsta!'['od \Ą']To.zS. od sób plat przesurtasię clodna pżcdsionl(a(I0-l5 nrm od połączenia szkliwno. Schuchardta.lt. ce u podstałn/wędzidełka. go Co2 (opcjapmcy Cjągłej.wrchodb\\\a /e s.Do Zalet tej meto(v naleŹą: cięcie tkanek bez ]ontaktu 7 opelr. niĘ laserowqTechniki zabiego\tedziela się na w.] e pE}'czepówwęd7idełek Usuwarie niepla1!idło\r]'. je.Chiru ś|uzówkowo-dziqslowa rgia dwomasz.sokich p.lve na i ŚkŹcha umożli\Ąia pogłębienie jest pżedsionłai stosowana głóu'rrie żuchrrie' lv Za. pelem.

ne. więza.ożenia długiego się Lrłonkolvego' nie łącznotlankołęgo. Źenie się stfukfur tkanek pląu ębia nie pro$'adzi jednak do odzJ'skania pełnej.opemcje płatowe). pnyzębia (kieszonki < 5 mm) mozna tlqmi stanu Aby uzyskać odpowiedź. ozębnej i kości) czyli bez keszonki przyzębnej.]'rostka. trfetod}' leczenia zmierzającedo rege.iotĄPi do reBenerd. staci kieszonek pEyzębnych i ub]tków kostn}'ch. z!\ykle w granicach kilku procent. skrłe się teżw \łyniku dobrze plzepr. w badzo niewielkim ale stopniu.padkach odr^.ie pl7P. niku zabie8! chirutgicznego do \'vTtvorzenrasię rv pewn].t$. Eenie struktuly tkanek.y.!f. dządo nieodwracalnejutrat-l' tkanek z różnąinten.Totnie. ncracji tkanek prz}zębia umoż|iwiająnatomiast odtrvovenie poprzedniej struktury a wiec wszl'st. moze dojść (/e.Zbigniew Jańczuk Melody ]cgenG]acii ptzyzę[ia tkanek Wprowadrenie Mechanizmy g eneracjitkanekprzyzębia r€ Blonyraporowe Białka matrycyszk|iwnej siarczanWapnia. sła. 't7 7 .ale mniej wańościowe odt$'o.owadzonych zabiegów rcparacJ'jnych (skaling poddfiąsłorwki' ietaż. prZebiegają. bez ale odbudo(y utraconych lub zniszczonych tkanek.\'}żej tkanła łączna.ch pf]. TP\||o tvię(prled" s\lFlkim bliÓosa(eniP dająceFlko pe\t'ne. kiem dziąsta. i tw'onyćsię nowTprzyczepłacznotkanko\\5/. a W im}. przez usunięcie ich ściany dziąsłowej nawet lub kosbrej Gingiwektomia' operacje płato$€' łącznie z płatemprzesunięĘando*ieIzchołkowo). kich utracon]'chtkanek (cemenfu koŹenio{ego. Dlatego u niektórych pacjentórvz okreś]on}mi pamme.zepowe regeneracji W tkanek przyfębia skutecf ność metod regenera(ji tkanekprzyfębia WprowadzeREe Choroby przlzębia.lr'r. JeśIi nawet dojdziew lr. N{inimalną rcgenelację tkanek pżJ.t|uiaĄ' h . tkanek stosowane następujące 5q metody oceny: zg|ębnikowanie kieszonek.mmiejscu tkanki kostnej' to z\Ą.J i manif.ji lkanPkprz1lebr.T'kle nie /o. bcz ale twonenia się nowej kościt.fębia uzy. Metody lĆczenia zmieżajace do rcparacji tkanek pż}zębia eliminuja najczęściej kieszonki pŹ1uęb. rurgicznego dosztodo reparacji do regeneracji <zy pEyzębia.pozostająw plf}zębiu zmiany !v po. W miejscu uszkodzon}'chtkanek (kość. ozębna) po\Ą'staje naj\. s]'wnością' Proces zapa]nyniszczy nie Ęlko dziq.Lła zębodoło\łego.lajPonJ 7e<po|ona poMiPr7' ą knĘenia r rU pnrzepu na' z powodur.materiał Wszczepowy/bariera Biomateriały Wsz. badanie lentgenowskią fabiegpoMórnegootwarcia operowanej oko|i(y.. waż]nie zaczeruienieniem' kr$'Źwieniem i obrzę. \Ą'laścih€j ńrnłcji tj'ch tkanek. Po uspokojeniu objawów zapalnj'ch L\Lh / |oind d}nJmi].a]e i więzadła Zębodoło$€ oraz kość \Ą. Take niepełneodtwo. w Wyniku cfy |eczenia chi. a szczegóhdezapa]cniaprc1\'a.

czy kowegopm\ła.]ułskużw. jak i po '?abiegu powodunalJadanlasię konenia notkanto\'v}m'PojęĆiate zostały 7 w]. podniebiennegona pżestrzeń międfy korzeniami ne w 1986i pfzez AmerykańsĘ Akademię Peńo. czyli powtóme otwarcie zope.]ziautomatyczniedo splycenia kie. podczasgdy sRT sh. moż'na ndicle\Liej o(enj( polom bl7Pgukoti.należyprzedeuszystkim bmć pod uwageróż. rowanej okolicy po okrcsie kilku miesięcy'teżnie we międzycemeltem konenia zębaa koścĘ.eniu badaniem klinianymrentgenowskim: i głębokości przyzębnych.ii tkanek uzyskać powtarzan]m leczeniem niechiruigicz.Ianiemrentgenow zębia. mogq sposodou€i pr> nych u operowanychpac. $ W metodachle8eneraqjitkanek pŹyzębiachodzi ku regeneracji tkanek. konip( rebd be/ /leczenia w sensie utworzenia nowegocementu ko.. śr€ d nio l'6 do 3. położenie brzeg! dfĘsła (od$anicy szkli\Ą. ale da a jest rzona kość związanaz zębemprzez nowoutllo. nie za\r'rsze się stwierdzić./ębnowPgo. z resztek ozębnejna przykładw pż]. w tńfu*acjach korzeni gómych zębów trzono.vierd. najczęściej możnaba.odbudolĄ/y \. klini@nego łqCznotkankowegą periodontologicznego możnaustalić: . prz]'padkuopero\łanych W ub]tków niezależne zja\'{iska2J. po nolvego \łY]..5mm'l i redukcji kieszonek pŻyczepu Zgłębnikowaniemprzy zastosowaniuZgłębnika .alkot$nie\l}tllorry sjęndpo po zgodyodpowiedniejkomisji erycznej.ię autońw zajmuj4cychsię Ę'm Po\łtol'nt' fu istotn}m problemem.''' Metody przyzębia regenerac. dontologiczną.nnienionej procesemzapaln5'rn.!adku pono$'.7onp. policzkolqrni.'/t\ol7ona jPst Zwi4/a.ó\\'no pĘed' nice międzypo\atóm}'mla no\r!T'n przyczepemtącz. Badanie histopatologiczne o uąśkanie przy(zepuĘcznotkalkowego.lviększości Wedłu8 pr/\(/epla(/nolkdnko\Ą]ol-^. Roz$. regeneracji tkanek. Są to uedlug \łiększości autorów dwa zupełnie Ifonq ozębną. n}an zatŹJananie postępu choroby. Ę'lko badanie histopatolo.w}Tti.raźnie okrcśto.onuje /c $ug|ędo$ się pr48otosdnju eR(/nyLh |yLko /wip.czy uzyskano jq w Ę1 ku Ęparacji. nej. stopniem odbudowytkanl{i kost. się nowegocementuz za@epion]łni nim ł'Iókna. ].jentóW przyczepu wstanieponorr.Natomiast ńe zawszespostlfe.(ij więZad|d o. na ocenę.czy utivo.4.cemento\4ęj dna kieszonki).ażając możliwość regeneracjitkanek pluy. periodonto|ogowi 'tosunkowopewnqocenę. dośWiadaonemu |ubi lP8enPrŹljiIkan]. wierzchni korzenia.no. l\1óIe pozwalana ocenęprzyczepułącznotkanło. Pozostaje więcwy{qanieocenak|iniczna \tyników|epnyczepu łqcznotkanl<owego Cfenia pozwaiająca wielkiego uzysku chirurgionego.olzenja.yklew pa" Poprawa tych parametńw nie zawsze pozwa]a rze.ce. nie we Wszystki(h opiela się ona na go pnyczepu łacznotkankowego.os|nej' Taka kon$en(jo. do . mentowejdo brzegudziąsła). odpoŃcdnim na powierchni kor?enia' rzętach w pracach doślviadczalnych' uzyskaniu NoW pm oep Ęcznot]. gicznejest w stanie ocenić p./yrostka kości zębodolowego obrazie w l. Badaniem rcntgeno\r'rskim sfonki prz]'fębnej. w rra Z powierzchniąkorzenia przez ozębnqmi koĘenowFni. Dwa pierwszeparametryidą ze sob4nr. odsłonięcieplata. nie skim ocenić nawet poziomu kościza.awdzi\Ę skutecznoŚć negowprowadzenia do /ebodofu./\ w. gęstość. na Choć na]naterapia daje nąi\aT'żej p|zypadkach' okoto 1 mm ldiruczne.i].rv wyniku nie. w ostatnich latach opublikowanychzostało tylko Natomiast pozostawio resztkit](ankiłąenej(ozębnej) kilka pmc oparlych na dowodachhistopatologicz. dfĘsłado dna kieszon]d). Pourlaieono popne/ fMor/enie \Ąe8o us|a]Pnie. głębokość kieszonek pz]'zębnych (od blze8u rentgenowskim. jpj ga się kolelację między ufyskiem pEyczepu łącz.ności tworzenia nowegocementu' veniowPgo. rĘch. notkanl<owego. t i koć.Ire8o Ęcfnot]rankowego'l 178 . gdyżuzyskanie nowegopźyczepu łacfnotkan. roqtalo zarvsze /nis7.o. .np na powiprzłli l. No\łYprz]'czepto nowepołączenie Ęcznotkanko. " lóżnic w objętoś€iubytku kostnegooznaczanych (od i' poziom przyczepułącznotkanłowego granicy specjaIną metodą' szkli\łno.

stercwalej regeneracji kości (sRĘ' Ufyskanie sterc.3.Emdogain).żemechanizm SRI \Ąa. powierzchni r Uzyskanie akceptacji biologicznej korzenia.2. Bialkamatrycy szkliwnej (amelogeniny) r efektbłony biologicznej j .4P'2 iPDGF 179 . (styńu|acja BNIP.2zestawionozeslńł cfJ.jako metody lecze a . B|t. wszystkie w}mienione vI tej tabeli warunki są (ho(iażich zna(zenicr pewnośtią is|olnp.szaepowy/bariera plzestrzeni r utrzymanie dla regeneraclr r bazadlarh-B. stymulacja komórekprogenitorowych. conychzróżnicowany. laminina) .mdIPńalwsz( /epoit]/baliera ' w piśmiennictwieprzyjęłosię jednak odnosić najczęściej do metody Mon zapor.zębia możnaosiągnąć ń\Ą. Biologicrne mediatory l w}lqcenie komórek nablonka i tkanki |ącznej iqs|a df t stabilizacja skrzepu r iworzenieprzestrzeni dla r€generacjI 5.4ub z kości)ekpresjqfenotypowq z Ukierunkowana mig|acja Adhezja Proliferacja Różnicowanie l/etaboIicf aktn. TCFI] r (namnażanie komólek wyksfta|. Decydując]m warutrkiem. Była to błona mechaniczna politetmfluoroeĘ/lenowa (e. sialoproteina kostna. nnłujq| ffi Mony zapomwe (mec. który umożliwiłwprowadzeńe sterowanej regeneracji tkanek przyzębia .k adhezyjne (fibronektyna. ie siaft/an$apnia.1 . stabi|izują skzep r f awierają chemoatńktanty progenitorowy(h dIakomórek r plomuiq miqrację. Skaling igladzenie koŻenialpei ado nta debrideme l n!) powieŹchni 2' Kondycionowanie (Usunięcie warstwy ńazistej) (FFSS) 3. jowych oraz duiałań leczniczych warunłujących 1' cfqstec. i niczne \łykazaĘ żesterowanąlegenemcję tkanek prz].ouych SRT W Thbeli 13. s Zachowanie \. Tabe|al3'2 stelowanaregeneracja lkanek pŻyzębia' Tabe|a13'. kości) powierzchni 1. obe<niemożnaprzyjąć. pobudzanie migracjjpro|ifeńcji 6. .vność na komó|ek Synieramatrycy tkanek (cementu. osteopontina.4P'7 komórek prcgenitorowychróżnicowania) do 3' Polip€ p tydowe. stabi|ność skrzepui adhezjado powierzchni koŹenia' ' zapobieżenie dowie|z cholkowej migracjikomórek nab|onkolvychłącznotkanko\^/ych i dfiąs|a' pEestrzeni regeneracji i zape!\'nienie dla tkaneŁ .1 Warunkosiągn]ęca sterowanej rcgenemcji tka.\"r'ej.b].PIFE) nie ulegą'ącaresorpcji. g|óWnieI r PDGF I tGF.haniczne) niercsońowa]ne i rcsońo\ła|ne.rkliwncj fulona biologirzna .1.Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Mechanizmy regeneracii tkanek przyzębia Regenelacja tkanek pż]zębia możebyć konholowalu M '?abie8aLh chinĘic7Dy( b po /as1osowaniu odpowiednich tednik operacyjnychlub odpowiedrrich preparatólv Nosi ona wtedy nazwę stercwa. a w implantologji . Biomateriat . adhezję I pro|reraqę 2' Białka matryry kostnejB[. material M. mórek nabłonka i tkanki łqcfnej dziąsłapnez Wprowadzenie błony zaporo.\łanej regeneracji tkanek pŹpębia \Ąymaga spełrfeniaszele8u warrDkó\Ąlzostałyone zebmrre w Tabeli13. Dalsze badania doświadczalne obselwacje kli. nej regeneraqji tkanek (SRD.z}nniki Wflostu.'lP.to zapobieżenie dowierzchołkowejmigracji ko.h) i progenitorcwe Komórki (z mezenchymyozębnej i.nnikówusho.nież pomocqbłon za egąiącychresoĘcji.1/taściwych wskazań zabiegu. n bialka matr)ry . jak i bez stosowania bloil mechanicztrych. do r odpowiednia po technika zabiegu postępowanie i zall|egowe. Regeneracja ubytku ozębnej. nie jest jednakowe.

iatkdfibr\mowa porvierzchnikorzenia.rlogu kilkr dni mign-lją dowierzchołkowo. zlokalizouanych główniew zachowanej.13.a ponadto zawlemj4c |$orfeniem śięno$€ 8 o cemenfu ].. Dokomnowanrl.most''mię.WanDkrjący . W€go. Pomdto gojeniesię tej m. pozwalająnna dokorono$ą gTację adhezjęusponnianych wżej komórck pm" i genitoro\łychz ozębnej. warulkujqcego rcgenemcję opelowanego ubltku. ń i pmMelację rratej powieŹchni. gracja komórck progenitorcuych po powierzchd konenia może być jednak poważnie zaburzotra w warunkach rany prz]. długiprzyczepnabłon]ouy\łykluczający nie sĘ no\tegoprzyoepu tącznotkankow€go' prz}zębia' regeneracjęub}tków Po \ł].ogenito. nie rrablon|ol4.na g]-adfonego koŻena bez jej wietzchnl kozenia w 21 dni pojej\Ąyg]adfen j wytawie' ! ptlifemcja komd€k nablonka'W ci4. sialoproteina kostna się do powieżchni korzenią nawetjeszczeplfed \!y..jużw duieńpo zabiegu z uwzględnieńem bYdą'P by qra-lnie prrytrepio się We wczesnejfazie gojeniaubt'tl1l kostnegotwc . ozębnejub].2 Dfug pżycfep na. wanie tlvożenia nowegopźyĆZepu wego.tworzone . l3.długi mi. h wytuor/}. pokrytego błonąza. rollych ńerzchołkowej części ozębnej' jest teżlekkie pzyleganie slofepu Niekonystne fiblfnowego do pońeźdni kolzenia' Folson i IŁ' nes1oraz szeregimych autońw wskafują że!'!ytm. na do juz gtl' \Ą:.or7enio$ego 13.adhezjęich do tej polvierzch. Ryc. pmmująułie. dokomno\łą mieracjętych komórek po powierzcbnikorzenia.}tworzona w \4ynikuoperacjiub}tku kostnegow plzluębiu ńż. nawetpŻedwyn4r'oże jąc skrzep fibĘno\łyod powierzchnikoźenia. łącznotkanko.iĄłókna przyczepiaja kolagenowe dzy bŻegami rany czastecfki adhezyjnetakie' jak fibmnektlna.13'3 W|Ókna ko|ageno.który n em nowegocementu.Siatkaułóknika przylegado korzenia.lla komórek progenitoro$ych' (Ryc.polbdwionana(4łl (Ą'c.13. enia' W \Ą}nikutegopo \a$aźnego fizycznegopotącu porową powezchnia kozenja sianowi jeden bŹeg fany (ubyfkukostnego)' 2] dnia. nlu Eztworemkwasucytr}. Ryc. wierzchol.q t\@rdq. ny przebiega śmdowisku w blonko\r!ry powiezchni wydo we ptzycfep one 0o pojuż Monka dfiąsła' w 24 godzinypo zabiegulzacu]. wyirawania. wie ie powierzchnizmienia balr]zokolflsmie tę sy.tk kostnego ko\łejczęści runko\aaną. i laminina stabilizująskruep.Następujezatem zabloko.ale bez podzębodotow€go. Bardro jstotnl'm momentem w brm procesie jest fak1' że migt.2 13.zębia'Rana $.wych jest dziąsła o wiele s4bsza niźkomórck p. ili się bowiem w Zasadnicfysposób rn przyldad od jeden brzeg rany (powierzdnia ko rany skóry gd].1 Schemat uby.Po 2l dniach po ?abierfy się fibĄnow skrzep.tkukostnego fuację.3).tkanekprzyzębia Metodyregeneracji pełzający ptączep w ten sposóbpowstaje.Isu\ła.. klwionośnych Ryc. tylko lekko do niej 180 .l się na powieęchni Loęenia \lytworze..tawieniu Imtv'orcm kwasu cytĄnowego i wspomagajqCych rcgeneracjistemilanej' $ygładzonego korzenia fęba. przylega.acjakomóiek nabłonło. jamy ustnej'Z brze8una. i chemoatiaktanty . osteopontrna.z nenia| je\t tlan].l). wyiwoŹony się migracjai w21 dnu po zabiegu. one o.

stałyobnażone $łók[a koĘenowe. powierzchni. Iacjętkanek pr4zębia byłozastosowa]iebłonzapo.arułowało irrny pnewiedź bieg gojenia rany prz1zębia. Po wMrawieniu i usrrniętlu warst(5. w 1982r. korzenia z kamienia i wierzchni kĄasem r el{olĄ5'm' osuszałem część ko rze a na ile to b}tomożliwe olaz wcierŹłem alkohol potem uIrue. i $ych \a'łókien'lPolson i Hanes (q't. fibr'na skrzepu b}"ła że mediatorcm początko. nie go' żemógł w niektór''ch prz}padkach uzJskaćre. czyli po|itetmJ1uoroet]. migrujac€ szrtciej po powieŹcbni korzenia.l) shrsznreuwa.yniki stemwanej regeneraqi ub1tku' kowane plelulsorcm stoso\4ania wedługwengas l]łon za. nek PowieŹchnia \łygładzonego korzenia była plzedWytrawiPniPm pr\pomirująi bezposLacjoua.. generację tkanek prz]'zębia' Jego doświadczenia i obselwacjenie zostały Wkorzlstane' też Następną istotną informację opublikov''ał Me. ! Vicryl. miast ziaminy do ub}tkl wrastało dziąsło. Papier mocowdemnil]q.któm jużnie mogła lrrastać do ub)'tku koslnego \a przestrTenikopenioqej. W}maga chirurgiczrreg{) w}tawiede korzenia zupehrie zmieniło odpo. Bio-Gide (Wolowe) t Bio. umoż|iwiając adhezję komóIek progenitorou5/ch s}'rrteĘ no. ze regenemcjęcemenfu Bfony zaporowe korzeniowego mogtfuyspowodo\aać komórki bioĘ. r . (hcr M 1976r. (błonae. którcgo \t{ók1a pzyczepiły się prawie prosto padle do powienchni korzeńa' tlvonąc noł!57 pŹ]. a llytwojako ruszto$. szrzałemkawa}ekjapońskiegopapie. W kilku prz]padkach u4skałem dobre w1. w pracypl. wegoprzycepu do powierzchni korzenia.]V]€nd tTissue Guide 181 . Nie r ega ona r€solpcji.aniedla rzona natryca fibłny sfużyła mi8laĆjikomórck Fogenitolo\Ąych. powicra }lnie slorupJ. w następnychdniach została zastąpiorra gen.6. tkanek prz]'zębiaz zastoso\łaniem Mony GorcrTex pom\Ą5rch przed stu laty dr Younge4k1óregoły. wiem z łatwoścĘ \Ą. żajq. dnie w sześć później. jq \a5'przedzone plfez komórki nabłonkaz dziqsła.Po o(7) zczeniu pohaktowaniu jego po.annłujący r€generację tka. czepĘcf notkaDkow u. zostaĄ/ lat bo opubli.ier)stosowdrew sRT' r Gore'Tex (e-PTFE) r Millipore r r .Vożyć odlmnną ścianę.:'trawionej do przezkola. Dolda. w osuszoną po\"/ierzclrnię korzenia. staniu i czepu rrablonłowego'FibĄaĘ przyczepiłaśę bo.Opotenciale ji rppara( tkanek przyzębia''piszqc.|\4etody regeneracji tkanekprzyzębia l siedzeniaAmedcan Dental club z 1902r Dotyc4'ła ona leczeniapUorrhpa olDeolariy.'. ab] apobie{ jegoprzesunięciu. Pientszą metodą zape$'niającą sterowanąrcgme. niezależńe od s}(rtezy koĘenu i tworzenia nowego przyeepu łącznot]€nkowego. naMonka dziąsła polłstaniu długiego przy..l.rrik|za. góIoF komórkom do zoperowanego pieMŚze \a. mwch' czy[ tzw balier steruj4qrchdostępposzcze. ścisłeprzyteganie skzepu do powierzchni korzenia zapobiegło wra. To pohTrcietwadiiało i twor4'łodoskonałą barieĘ dla tkanki ziarninowej.PIFE. jego powierzchni i uu. ce pooątek z zachowanejgłębiej ozębnej.leno1\. Tabe|a13'3 B|oly /fporowe (m.7 bJ''ł powiedŹna ten tenat znajdujesię w pmtokole po. Poligladin {kopolimer glikolowo-mletuwy) 910 (kopolimer qlikolowo-mlekow) Resolut (po|imer Guidot kwaŚu m|ekoweqo) (polimer Atrisorb kwasu mlekow&o) (utlenione) Celulozowe (pochodna Chitozonowe polimeru naturalnego chityny) (waeprfowe) .rł bar. zastosowanieMony zaporoweji jej unieruchomienie) i obserwacje' zdajqcsobleĘlko sprawyz te.a).nazistej' pojawiłysię tra niej otworki i zo. Dr Younger opisałw 1902r w bardzoracjona|ny sposób swojepostępotanie (wytra\r'''ienie korzeDla.ale zosta. .u nasyconego ńnem celuloidorqrrr nad korzenien i brzegiem dztqsła taĘ abv st\.

". lĘ migracji łspomnianyh komórck.ahle\\'pr4padku tĘtkórt 1"i 2. przcstęeńdla regenelacji mogą b. 9 10 mies 3-4 m es' 2. kożeni n' $:\. jenial pnxladzi do sfuorzcnia pŹestrzeni o d\t.r Sldad na Tapobiega chemiczn-v blon lape\Ąnia albo ich bioincrtność nbnję|no.ek na. a r ' r .W"runki osiągnięcia blon]{o\!!. a f drugicj odżI!'czJ. blorrr r".. p i . tkanek' \!' Znaczenie błon!' uaporc\!'ej zape\\inlenlu mi (pin}).ediu8niektór]ch autolów się |on)blon] zapobiegaja pżyczcpianiu dolnej możli\tiać do\lieizchotko\'. lub Różn€ bionypod ega]qce SRT Guidor Resolut Atrisorb SRT 5RK SRT SRK 5RT SRT d-co-ql id)10/90 ko Poi(L-lact Poli(L!lactid D/L-lactid) co + ester kwasu cJ. liullr lapL.nikurcces]i te $'afunki błonazaporc a jest pólprzepuszclalna. \\]łika. l I p ń d ) a | n i ' ' o ..Jm\m |ep-/e $drull].dld do].trynowego nrepTfepu5zcza na 010n4 co d a kornórek Po|(D/L'aciid g ico|id) + Poi(D/L-l.l'"'-i ub!.chi pol'. \'lagnussonai $5p' potencjałtĆn Za]eży umoco. lF \\. Jlbo bio/rodno. stabi1izację zapofępżcciwkodo\ieEchołko\ejnligracjiko.sz}'stkim pł]nóN Ab! spclnić to szczególnie \'. I r o L l p d r r e ż n \ mb i o m .ctid)N meiyl2 pyrolidon 2 wautwowa blonako agenowa Ko|agenśWinitypIi|| 4 6 tyS 3-4 mies.tkanekprzyzębia l\.ortu'ralneni" nn\inn\ pozostatać dłużcj dZ 7 t. odżJrwrzi:ch.4etody regeneracji (W9 biodegradacji bioresorpcji Nutmachem)./\. .gocLti (Tabela l3'4) lrtclajc się celowe' sknepu.o|ono\\pi 15.\[-jaśniajaca rolę na prostJn p r r a ' l i ' h z a p a J a n i e n .ciąg! ki]. 'niająbo\\iem: postępo\t. l b ^ .rr rolp b'onVd!r'tu\. dokolono\\. l / a i tżcch powl"ższ-lrh $arul lo r R}c' 13'1..Ll b]i- 't82 . (blon! ktageno$c). Ł6 tyg' Ł6 tyg' 4 6mes.ch stlon'l' lllnożli\\iając transpoń środ]ó\\.lkjjnuniP_ u\d \\.godniach' stano(. $ania bowiem odpo\tied7ialnr fa migmcję komó1.\'godni'Stad utrl}{ny\!anic się błon rcsorbo\\lal Zape nych do 6 |. płata i skifepu $' ub]t1al' Skr'/ep mozc b}'ć s nq rradę' obecnie częścicjloso{ane sqbłonylesol.r /. części do otievchołko\lej) juz w pien!'szl'chcLxachpo zabie$r chinlr$crjq' |\|n.aniu' ](u t.. 2-3 rnies. Stabilizacjaskżepu w l"nic pż!.lębiaj csl bardfo ważna.rt'u' I'oi in ndIrr.JlbU b:U"ktt\nU.r \\ h m muje skrŹcp pżed siłami Ze\mętifn]1ni 1'.stanie długregoprzlczepu nabłon.\. \\eJldr Call'. z a l ' p r n i a ich stnrje permą ich stabilizacjq ' pnykladzie.3).ijej lnacz.festa\\iaj4cej Błona utrr1. ścienn!'ch ola7 obnażeń Ll.\godni.iq.ą mĘDcjq komórek nateż p6 płata kolfenia' sh\'aża. biorqc pod u\!agęlt1nk regeneracji'\\iedlug stanońąc Z jeclnej strony zapolę do do\rienchotko.t]i s. Błony zaporo(e mórek labłonka i tkank ]qcznejdziąsła.o. od co usulięcia po Lj]ku Ę.. borlalnc(Tabela .loln.la \lIti"j'/" rrtmoęi roLe.rn' N'Irrsi jednak umoż]i\t.3 mies' 9l0mies.ria d/o i.1) ozębnej' Jest n].o' \\hlunkują to odpoŃednie ot\łorki \r blonie o pvclfi)ju poniżej100pm' Zastoso$ane Ł{ony zaporote. na poŃeżcbnic ]orzcnia po$'oilule bowiem szczególne l\arunki go. r " n i p . IóNlieZ resod)owalĄmi' \loga b]ć tez (óN' osiqgnięciasRT ilu. 15.ścienne' Bło. błollko$l'ch i łącznotkanJ<ou1.iaćr\l]nialĘ środkólv migradi komórck prcgenitoro\['ch pEede $.ch trolf"''iu .klęta.. sh\alfaj4 pod t]'m \!żględem ponadto resorpcii kolzenia. że ko$ego zamiast łącfnot]€Ikot€go' sterot?nej legenelacji tkanek plż}zębia b. P (Gieensteini caBlolr. Z Tabeli13'1.\'ćuńenlchamjate oclponicdlimi $. rpLln .

I]lo\\ego pr) SFnFrJ jJ ll.rL}l do . b€ odporność infekcję na balderyjnq pŻypadkuob W nazen|a. pla\ri. powiednim okresie.PlFE okafała się najgorsąłn subsfiatem do plzyczcpia ia się fibroblastó\t] Nasą" czanie błon anĘlrioĘ'kami pobudzało natomiast przl.t l). ttaq].\.ejsca dlaregeneracji tkanek.j i Resolut' Błony bń nasączane amoksj'c-\'linqlub te.ato q. stlojów (s.linic /dbfżonci\ nieiangiog".'-eplocoĆ&s m? Ltarc. jPsllJh'o(rpo.Ćznej(błony ko]ageno\Ą'€)jak i roz.\'I zape$nia porc\Ąatość po!\ielfchni. immunogennie' toks]cz. ne (szybkość.lługo. Zapobiega też jej obnażaniu i kolonizacJi na niej bakeń' popralviając skutecznośćSRT8 Koloni.. czy zastoso$'ana zosta]a błona rcsońo$a]na czy nieresońo\ła]na' Integra]ność błony fapolo!. wlm zestawioro Tabeli13.z' pian'n.aby stabi]izovać ranę i promo\taćseleĘ$'ną lEpopulacjękomórck.?bd\Ąion\'h und( /}nie. Jak Llżdr swlzepiont matpńal'blon}/Jporo\\p niP mogądfiałaća]eĘizująco. pod Lwagę roż1e nychb|orqc WarLnk| aratom|c/ prostota.3' |.ia to rólt. v! Ęłn Dje.ania.AcLbnn. z komp|ikacji).łasność ne jest wtedy ich szycie' przylriąz}-wanie mocowa.rnek /ebid\\ ldLiPiI'r/"\ll7enimo. jąc. j"Ll.niez stabi]izację ski. nia' Ńlgiogeleza w tej pEestMeni zależyod źńd:la wiefichołkowego ębnej \li8racj a komórek z ozęb.iliną' Rłona e.PTft. . niż do epolo\Ąatej błony RI]' Błony faporo$e są dobEe tolerowane pnez Zachowanie fizycrnej integracji pierwsrych w tygogojeniaregeneracjiz dniaLh i Ltrzyma"ier'r r. jące \\niki dot'\'czace\Ą. w pl7!'padkachopcrow'aniaub!tkó$' \r fuIkacjach koneni II klasy !\i}mogi stawiane lvspółCfeśnie blonom Zaporo. Lła' jej h\. ou ' od nej jest natomiast ufa]eżniona muw'oju unacz]. zacja bak1eń na błonie ma wg Seh'iga i w'. padu h]''dfo[tyczncgo pż]Dadku innlch błoni.! Najbardziej znane blony zaporcwe stoso\\ane \t SP'T (SRĘ fostał]' Zebrane\Ą' Tabeli l3.iącrmi. Różne błony 8mmadf4 niejed.t8) bardzo negaĘlrny \lp\\v na uzyskanic pi7-lczepu łqczltotkankowego.lds U/tsLneiLIo Iv"lh błon e. \Ątastanie tkanki łączncj do blony szczegóhie . nie i fapaleniohvórczo'Nlie mo8ąteżzmieniać pH środoiska' Dot]'cĄ''to ń$'nież pmduktów ich re. i ni. paeniotrr'/órczego)' pewna Komp|etna i bio|ogianie resorpcja rozpoęy najqca poffi tygodniach' się <ię po\lugiwfnia 1miWWa|Llrkd(h Lżn^/oi( k ini(z. . IstotnJłn rĄTeszcie$'. acja dot'vcz!'najclęścicj ubrtkóW kostn(h w lurka.za. Z drugiej stron}' do błony Ć'PTFE pż]'czepiało się też więcej fibroblastólĄ. przepuszcza|nosć p|ynow a d|a gazow | (brak gospodaŹa Zgodność bio|ogicna t|(ankarni 2 a|ergizaq|' immuniza(j|. rqn'ki' m \l. cjach korzeni. \. $et $ obecności bakteń'9 \vięcej bakteń pnrzepia się tez do błony e.P. nd. i plfel dfi (obseNacje ldinicfne)' Resońo$'alne funkcjo.l 8). sorpcjielu]1na|. plzestneni (Aukhil (f.esońo\t'a]ncj blony kofcrdamo$ęj RD (Coltellini i Pini. ko|agpnol". w sońowa]n].e.ódbłonka i il]nych ]omórck do błony od stron] \t'e\\1ętżnej sprzia teżresolpcji (rozpadowi) w od. od ra]nych powieźchni Mony Japońsc'lrbadacze opublikowa]i w 2002 r intĆrcsu.lces actina' macetem&mifuns) na przyczepianje się fibrcbla.lepu i ochlonę plued jego u]plukaniem lub uszkoilzeniem' \Ąiastanie ś.docinania i moco{ania błon' Bardzo koĘ]'stne są niek1óIe błony posiadajqce plz'klejania się do tkaleĘro nicpotżeb.7'7e8olne /a\lo\o!\dnA '183 .lugilania oimi' 'ię num/Jponr\Ą} m podczasdopasoi. ńezależnie od tego. d]F po.owym. nakowe ilościbak1e i rv zależności cech struk1u. cz}1i inte$acja z tl'ankami otacza.p\\\u nicktór}ch drobnou.PTFE nD do imych błon. tośycfnojd dzd|ania i fa.|cj Z ti€nkami ota.starczajaco .mogiem stawian}m bło. nĆz]i lvedług Greensteina i catona ({t i) iaka s}tLl. Nie uz$ikanie nienia tej gojenia. nują na ogól \Ą'-\.ndmi \Iaią 611a .Metodyregeneracji tkanekprzyzębia (koŹeil i po\Ą'ierzchnia skch ścianach bton]).ir 'lo niLh fibloblu-lorr o/ębn^j.iebie.5. u'.lwu\tEl5two\Ą€j.sp'(c]. z\łieżęta(\łyiki badańdoś\\''iadczalnych) lu.pla" 1ega'4. NiepŻepuszcza|nośćd]a komóreknabłonka itkanki |ąCfne] dz'qs|a.a następlie niecalkowitare.ch. chociażniekiedy ulegają lvcześniej rcsoĘcji. . ane Wyrnogistaw blonomrapo.

korzystnych\t'łaściwościach białkadla pro' tego cesu rcgeneńcji tkanel. chiruĘicznegousrmięciapo sześciu po*'sta.vo częstoobnaueniu'któIe jeśli nie przed upb''rvem tżeciego miesiaca po zabie8l. ie.chZ opercwanego naczyń i komórek ubJ'tkxprz]'zębia' Błona Gore'Tex jest niercsońoualna. w1'ch). Błonykolagenowesq chemotaktyczne.9 ją pełnastabilność shzepu i sa lat$e $'stosorvarxu' BŁoN! I(oFnRDA]|m$E RDr hfyczepra srę do nich m iej bak1eń. t}ch bton (u 907"pacjentówśrc. pmwadzi do zakażenia blony i gojąccjsię rany obri. stflrl\1r]rę' Somulują degranulację $tókien]<ową pżyśpiesząjqc plz]. też {ania służq t}tano\\ę.pobudzajqc do prz}'czepianiasię do p(! lvierzchni błony.7 Błona ta jest dlrutarstwolra (Ryc.ohvar1a umożliwia wnikanie dojej wnętrza pochodząc]. uz]sk k]inicz. piny usu.rkimje5l Ę. opubliko\ł'anej 1999r. ilzna .l2ljrzedsta. o \.\łych opiera się na: podobieństwiekolagenu niekóĄ'ch Zwieżąt do kolagenuludfkej skóry i |ak( żP kolJ8entlanowi 90q /at\ar]o\( niP. się ko$]i stqdu mniej dbĄch pacjentówobsent.lvorve' Pitaru i wsp.zppu m. Poja$'iłysię w ostatnich Z mate.Do moco. żając skuteczność zabie8ul.żyt]m re8enelacji ubltków kostry'ch tkanek przpębia' w Piemsze *1. zrr'ięksą'lopoĘoe korzcni przyczepem co łąclnotkanko\'lTm 95%w poń.13'4 Dwuwaśtwowa faporę d|a kornÓrek na. kos( 5.llliach.niki zostaĘ opubliko\łane 1gB2r'6. je blastów.w karod do diochiruryii' b]ta pieNszjm preparatemu. $}Ąnaga tJ'go.|\o1r'I. nie \Wmagajqce w $ania' W praq. ale i mniej fibrob]astó$i BŁo\\' KoL\CtrNollT Za$ierają natumIie białko zwielfęce' są rcZkładanc enz-\'maFcznie' głóMie przef kolagen.sąproduko.poclrodząrychz ozębnej kości' f lrnoŹiwa wnikan]e na.oNT T1"T. pogo^/enie stdnu h Ryc'13'5 obraf dwóch warsn/vb|ony ko]agenowe] (pow x1500). skaningowyrn B o-Gidew mikrcskopie 184 .E\0.1zę' kolageno.tkanekprzyzębia Metod regeneracji Bł.ltane biokompat'\']rilnego j. Wa6Ma We.tan' rnmagaiau. ga stosunko!.n. Prz"vśpieszają l€generację tkane\ niefa]eżnie więc od roli zaporcwej'Błonyte sa dwu\łarst. latach.egenemryjnego' Wed]ług l wńvoźony \t tej metodziece. 13'4).lk! kosl ] BŁoNA PoLITETPJI. któIej ruszto\t'anie posiada płr. niektórycll autońw] ment komórko\łyjestmniej odpomyniżbezkomór.\łnaniudo 65%po. pŹrl czym \!aNt!Va zewrętlzna stano!\'iZaporędla komórek nabłonkai tkanki łqcznejilziąsła'a wermę.'ionezostal!'wfniki ś\łiadczącedużejskuteczno. organicarejshuktury kości. KoncepcjaL]ton .czepianiesię fibĄ'ny tek lo1łi.I\A GoRE-TE\ (C-PTFE)StosowEna lat 70.unic'ia mi.lni ści a i npgopr\. żenie ulegająr€sorpcji (rczpado$i).nęhzną część błonykolagenowejsiarczanem hepaĘny i fihYną (bardfoatrakcfne ^viązkidla komórck progenitom.lla fibrc. po kilku ldta. Ule. zewnęl|zna błony stanowi tym b]onka tkanki|ącznej i dfiąsłaUmożiwia]ąc sa mym mjgraĆjęi proLiferac]ę komÓrek progenltorc. Wych.uje pr\/cbia.7mm' Zdpawrid5. do błona zaporowa Wa6twa Ryc. Wnęt|zna błony olvvo|anr Pyń krwonośnychkomórpkz wnęiza tby. \ie ńatu' mo. (c]'t' nasącą''Ii l) we\Ą.LLoR0ETIT.

ł ' a L o ' ków koslnyc|r] na puykladwąskch EcesijfębÓw ]ednoko' azen owyclr'b.iązekwlókien.Inimi'Natomiast $'Źrst\Ą'a \Ąe\Ą. ne wzastosowaniu lolmy Błony zaporowe\rprcwadzasię do ub-\tkukost. stwowq' PEedsta*icielem błonkolageno\'v. r 'll R y c ' ' l 3 . BL:}}i.x-.oss .mniż100/-lln. ńć rłielżchołkorĄ'o' możli\'!'e aby b}. go / csrlPml$'a.orrąlub jednoręr.\(T{}i f ko.jest alacznie Lrlepszoną ona \l'elsjabiony Bio.i" o8ldni.ego zmieszane. o gmbości 0. N{od]'fikacja doBczy ut$'ovenia płataw taki spo.\. 9:1./sięqw 1 siada banlzo liczne i małeot\t. aĘ umożlirtićs4ókie wrastanie tkaiki łącznej dziqsła pżestżeni między \\'alstlmmi. sób.v}: ot$'olki.lrlięciem' obe.llybłon]iĘm możli. w}m.i. elu .rje d\oma \rdr<h\dmi /. nutre Prłc.Chna. ) o o p o . \r1 \łiększyzasięglegeneracji' ^ł \\. d c l e r y r o ' r ' o l o r ' \ ' .a plat należyuivol jego dokoro. 6 ab ' c . l]cfnych okafałysię tcf bardzo sklteczne. ul|orłilc poknrip blonJ. ĆięciabocnĆ w odlegtości dwóch Zębólv od opercwanegoub]tku kostnego.ie b1on1 5p"ga' h ko* i' \Ą |rm . i 910) po]imeru glikolidu i kwasu mlekouęgo W stosunku jednowarsh\'o$'a. cnie tl\!ąiq place]0 nad !\'prcrvadzcnicm kolageno. lgodni. nego\. pooperaqine dziąsła obnażanie bton!'pżed jej i się resorpcjq]3]-o]:.co poałala na lr5'mianępł}nó. (Rlc.lkLl lrłonyBio.nrędzyzębowych okreżnyclr' granicfących slfeą dze 185 .5). suńęcie dokofono*'epłataumoż['wia pokĄ'cje tcz C].iająceprzejścic nórv odżJ$'cz}'ch. abY był mozliwie najńęksly i aby umożli$ić opar. siącach zupełnej degradacji' Posiadacztery$ygod.r. .6).iększa plzeshfeń pneznaczona do legenelacji' hn bo' \Ąiemwiększyzasięgdokorono. mi sąsie. Ulega ale h!'drolizie ciqgusześciu \'.cia nt]'1dąbtona dllułarstrr.o$'ej jedną!\'anjt$'ą niekolage.szeEzych.Guide takim najlepsz]m biomatcriałem jest Bio.!v odżIĄ'czl'ch.Btony ko]agcno!.nętnna (ki]kal.Guide (R}'c'13. w n]''ch'\Ąbm\adfenie biomateńafu . mogąsięje. to po. zahf]łnujqcekomórki. do zamkniqtcj !\rpłł1\a na kolf}stną inte$ację błonyz tkanl<a. Z wejbłon]tńj\ła6h1.132 mm' Zbudo' Wanaz l'.'csa bardzo skuteczne.|ovagęstqsieć (Pe' riodonLąIMesh) Posiada otwolki o przekroju ' pły. jcj dcgradacjatnĄa okołosześć ta miesięcy'Rozpad ten polega na roz]dadziek\asu polinrlcko\Ąego na mleko{} i następnieco2 i H2o' lvEstanie tkanki łqcznejdo pżestveni między s\ddie. na sąm ryrrl{ujest d\\u\Ą€lst$'oi\'a blona Bio.ło pne. rp(. umozlił.Zabezpiecaprzed zapa.rZelt'rrętrzna stosunko$'oduże ma stl.a całkowi. ięrie no pouiome nalcży przcpro\!Ździć!v rorvku dfiqsło. na puykład biurkacj kouenj.lventua]nej niewielkiej rccesji dziasłai zu.uni"'ie i. 13.i'!x[]!ł\l.ID|}i Zbudo\\ana zbiokompaĘójl" negokopolirnen ]ot'asupo]imleko\Ą..-czasiezmodfiko\\anego zabiegllltatoNego. w c. no!'ą' mającejstano\łić znacznypostęp' Inne błonylesońo\ĄELreopafie na estrachalifa.]'.u 'ltnnorrcgorarviera rhrierr.Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Ę. (P{){-If. mniejsz].olki cm2).\\' plą'pa. którc t!. a po tŹech mie.chubltkach kost.Tape.lnak zapadać $'ięks4.lrrastaniekomórck nabłonl€ i tkanki ale blokuje łqcznejdo ubrtku kostnego' Rozpad h}'drolityczny błonyzacf"masię po sueściu t]godniach.

l nared.\ylde 1 ząbdo przodu debridement). zdecydowanie aktywność komórek koŹeni i zabezpieczeniu ich ozę0neJ.vygładzenie rzeni przepro\ład'za w trakcie opelacji płatowej.em 0. się nych rcsztek złogównazębnycholaz \.Fo dwoci minutachsphk]je sĘ EDTĄ duą ilosciq powierzchni no\^.minutJ'w ĆeluusunięciawEIsfuYmazisteji odsłonię" jest pzymocowana do cia ł'lókien kolagenoi\5'ch.el opatnrnek z cenenfu chinrĘicznego nie jest kc i z krwĘ' PłatśluzówkowMziąsłorly upżednio przy.Usunięcie niewidocz.ię pneprorładr. Dziasłanacina się taĘ aby wytwożonypłattmlodi. rzanie d:lugie8o Nośnik (ie(z Bialkamatrycy szkliwnei odd7iela.ulhadzwięko. Po dopasowaniu ewentualnie ze wstępnego modelu papiero\'r'ego) Irięciegobef napinaniaw końmwej fazie zabiegudo. dobre rra\r'r'g HafrrarstńIrra .ft]re.'otkotlanjP miękkasz.lu) umoż|i\'r'iajq odchyleniepłatai przesu.unięciulidmin} od lub szlvY resońowakĘ.czy.w sposób de|ikatny i osfcfędzajacy brą ich widoeność.a przez ą tkanek jest zastosolłaniena powieżchnię kolzeni okołoffi rygodni opemwanemiejsce powiino być po. jamy ustnej rczt'lvoremd orhekyd]Ęy dwa wiednio suszone). nie datwiajqcy aplikację ame]ogeninna odpowiednio aby płata'l.Stano. (ślufówkowookostnowy) odchyla się tah aby stwo. koneni rębrilr grubości nrni (kireB uniwersalne i Gracey).el Emdogainiglą shfykawlo na su.N (periadDntąL błony i jej docięciu (korzystajqc i o 1 do q.Zl.\Ąy: zaszyrła mozliwies4bko' się wi ochlonę rany u mniej so|idnychpacjentów Białka preparafu fnajdując się pod płatem szwy fdejmuje się po 7 10 dniach' Plukanie d\Ą'a u zmjenionej |emperdfureipH' \Ą}tra( się na dią powierzchnikożenia. a nawet 3 un. che powiencbnie koEeni zacz}'nając dna ub}tku od pold]'łkoEenie bez ich kontak1uze ślĘ taŁ abyz. wiałpierwotnezamlodęcieĘny' Plat pełnej lub narze. mzy dziennie roztwo. i jej unocowaniu w zależności potrzeby(Ligatua korcnouort r e|uprzys4cia'Po u. pomagaw gojeńu i stano.12% chlońekyd}'ny w p|z}'. 2. nanosisię ż.ą która blokuje dowierzchołkowe wmsta. (z\.nztworu soli fizjologicznej.białek matrycy+ tej Prepant Emdogain razy dziennie. gotowany nieczny ale częstocelo. . * W pżypadku (kwas powigzchnikożenin]epowinnotMać fa'tosowanialozhvolów kwaśnych fośorowy' kwasC}trFoWy) Wytnwianie dlużeiniż sekund.twóIcy prepalatu)i WtWa' przyczepu nabłonkowego.cji tkanek Pżyzębia.zol|. o@J'szcfeńuobnamnychkorueni jej płatemufiksowan]'mszwami' i delitatnyn ĘMw z rcsztek zlogówpoddziąslo\Ąych ich \awładfeniu.l hronionep'ed urazamilunilŹnie nd€ r }?dni. obĘbem ub$Lu kostrrego o tkanłi korzeń zębó. piny).Ifąc postaćnreroz.naj. kanie ńą one 907. nniej w ciqgu 2-3 rygodni po Zabieguzapewniąą nie nat}łonka dfiąsłapo korzeniu (barierabiologie.atujalo $o od godzin. przygotoltanych powieŹchniachkorfćń'l3 sperforcwać Wpnriladzenie Emdogainu na powiefzdnię ko' ]i śluzówko\'fo{kostnoi'[m.ię wyĘ' one8oprppd. u5rni rkireq podd/iaslowp) obrolot\'\'rni powieŹdni koneni i do. nanosi się obojętnyroztwóI kwasu (EDTA) na dwie eĘlenodwuaminoczteicoct\łowego Błona faporowa opiera na bŻegu się za(howanegoje. puszcza]nq. następuje pokrycie z ub}tkukostnego. ]5 |óo .ym' zapewnia możliwość to regenelacji ubytkuko. karrnów oraz nie stosowanieoczyszczania S4 to białka amelogeniny szczo&q ki Hertwigazawiqzkówzębóvr' rtodych plDsĘt' odpo. i delil. * Pozosta|e promowania bia|ka oko|icy vlyźgym tE o oęż"ue@ąneko\9m (ename|iny i inne)n]emają zdo]noś. osuszerriu Po prfed dostępemśliny promując stnego. zĘLó\^I fi"kcji białekmahycy szHi\łnej (Tmdogain).Metody regeneracji tkanek przyzębia Błona powirrna być opalta o bŹeg kościokoło za\'r'ieranośnik (a]ginianglikolu pmpylenowego). Ponadto nalefy uważać./iamirc(/.] regener. do zębów)'Pacjent winien stosować natomiast płu" pruygotowane (mJożone.** zębodo|owego.okost.] pobieranez okolicyoto{z. (dr'obnoziamiste kamerue rzyćdostępdo obnażonych dziami mechanicznjmi cięcia pionowe$ykomne poza diamento\te). przecho. dnista i nczkJada w ciqEll 12-24 się Innq melodqfapeBniajq( s|ercwanq r8eDPratję Szwyzdejmujesię zwykle po 7-]0 dniach. gojenie. szee wylostka pEykryta p|atem szyjki zębai zostanie dziąsłowo.1óry powińen byćpełnyrr. i lgwi.

do'niesfkqdoxycy|liny bldsB.ię dobPP/Ur8dnizrlrrana t]'anlaziaminu. sz}chobserwacjach Jako..ię . i dwuściennych jamy ustnej opisa|iw 1965I' |e n. " . : .tszybkjej resorpcji. W r8Fne]"a(ji |kanel /nd]a/b|eż/d.a7ppu 7rvi46nego.Pienłsze doniesienia na te. Nabers i o. siarczan rtapnia unany b]'1od lat ja]<o skutĆczny \\\zczepy kostne hetemgenne. prepararem |ostrym zapoczątko$Eliahvonenia cementukoEenio\łego.go.T. niezmienionq W ciągu s.tracone pońerzclni korzcna na regene. w 1968 roku.ri. nJ'mchońb plfpębia z\łiększa regenencję cemen. odpowiedzia]nego nie zębaz kością włoknamiozębnej.W pienł.ze(nje dn m do h\olza' pżekształcasię poi\oli w tkankę kostną. l lrĄmuic..l no\vier^ ]. ('. mat wszczepórvkostnych do ub]. sowaniembłonzaporo!\. sryczne).rl ub!4ek.twoneniem $aftościowego cementu połącfonych bezkomórko{ego i kości.!1rlPĄ'.ożenia ldzB|anieantybakteryjne hnj ./.óW poł4(/ony..llaoperatola niżzabiegz zasto. ście \Ą'taści$'ości osteogemych. dokoronolrą mi8rację komórek progenitoro.laścilr'ości barieIy (błon]') r. r i l : l i _ 1 .tkóW kostn}€h jed.hni korzeni do d\óch trgodni.Ąmelogeninypowodująt$'olfenie cementu bezkc orazutah'iajqce głó\Ąnie połącfe. badańl5 Wynika.e. stosowany Śam. potem się fbt. dobr/e ^\ial.In| bez nich.regeneracji tkanekprzyzębia |Vetody Ame]ogeniny \ł].hiJ rgi.]fl Ta..biomaIPń.e DFDBA błonq if zaporowqjest bardfiej niezróżnicortane komórki się skuteczny zastosowanie błony.ię n. speh a ro. cgo no.ie]e łatwiejszy..ohanie Imdog. za nnd jestnieco bardziej any n|ż skut€ mólkowego. Nlożnaje podzielić na lub cztery głównegrupy: .rinu le' /"niu./n\ biomaIpńa] po:iada z}wi.z jamy się. . czas \t]starczana kolonifację potencjał po pmgeńtolo\ĄYch'posiadająqrch tygodnie zabiegu.]'ch' matcńaty wszczcpo*estosoNanc razem Z błonami zaporc\ĄT.lo.pmcntu''lLanla riamilorta nablonla ub!lLu'a po/\alają' jedlo. generac}jn]'ch leczeniu clrorób plz].|obna być z teczny blonazaporowa.ięond mniej skuwprowadrony do ubytku nieco sam budo\ę /ko\Ąd' !o.]. bef tenden.wYch Heijlapo 16miesiącach.7 któIej pgo . dri spetniająC trrn cfasie fun]rcjębańery (błony) w po.o\dni. sońowahej' Wpm$aiLony do ub]'tku kostnego opelorvanego postaci mieszaniny Zarobionej \! 1wodą.w któIych dominolvała tendencjametod rc.ll bańera resońowalna w okesie Ł10 tygodni' \\ \\\pP]ni.lo.ldore uIJaLlaiq inkoPorację Wsfczepu tkankę W ko.rrj 187 ./cL e $WPlrrjdjq' z ub]'tek i dobEe się w nim tnjtnającego. niż samej mezench}nalnedo przekształcania w cemento. jak nieskuteczny blona zaporowa. \{szcrcpy kostne allogenne. w zabiega.)' W latach (materiał a]lopla.tku ruor} . opero.chrcnĘcej prfed $Tastaniem komórek \ła.ale działa niej obsenacji.7c7epykostne !' autogenne mogapo'hor]ri.|P. a rrastępnieda]szFh tkanek prf}'fębia' Komórki pobudzaj4 po|qczonyz picgenitoro\t. 1Ą' okresie +l0 Ę.zębiaokazało \Ą. ozębna' Za' bieg jest bardzo doblżeZnoszonypĘez padentó\Ąl a o \Ą.ze posiadaon też\Ą. mateńałrvszczepo\rT' \\'szczepykościozastępcze juz 90'. ustnej ]ub z kościbiodfoi{€j i 2c szpiku kostnego pacjenta. ny i tŹ]'mającysię rv nim' a |U o 60-. może powodu niż na polrielzc.!łstałe $tókna kolageno\łe $'rastają uaporowej.h że \ła$twę biokompaĘńilną Z ośatnich h\olza nierozpuszcfa]ną (amdogeniny u z\rieżat i u ]udzi mają ba. : ri ' Wszczepykostne autogenne.let. Po klku tlgod iach u zopercwanlm ub!.Plastel of Palis. . nip or Wane ub]tki kostne $fTełnione były średnio jako: \\ 667ÓtkanĘ kostnq. z dna ubJtku. rozpooynającej W Cztery Ten ulega degradacji.Leary a z kościbiodrc\Ą€j schallkorn cji do WT'suwaniasię z ubrtku.dro racyjnych siarcran wapnia: jest ( /J. . komórek (DEDBA]Jest.0do' I ml]ogainzappqnia rp8pnerację prz]zębiaz \q.

bi4sło\\T'kirctażem. b]ła ona oddziclona od Zęba długim pEyczepem nabłonko$i1'In' Bardzo szczegółową DużągrupęmatedałóW kościofaslępcZych stano. 1]. sq onc stosowanc \] pcriodontologii od lat 60' zębia po zastosowaniu błony Zaporc}'ej.olra.TCP)' odwapńonarnloŹona.szych \\. który mógłby zapoczątkować regenerację tkanek !!sze \ł]'stępuje (chociaż cfasem z dfugim pżlcze.'PlastĆrof Pa.fiko\Ąanyabiegdatowy u 188 . sta Etiłbone i Endobone' ż]'ła się kość.m $fględem skuteczność takich zabiegó\!jak n]n]h $'g ]]. gencrar a po sr. skaling pod.liofilizowana kość ludzka ze zrt.lvieldfi]i h\'orzenic się pnede długicgo pżyclcpu nabłonłowcgo. pom\r?te i lite. bcz now€go Ileterogenne wszczepy kościz\rieluęcejto $'sfystkimkość ko.Regenelation of the Peńodontal Attachment in bioszkła' Humans'' \t1danej ł' l98l I'.\'h!'o.. z kich zabiegach' a zawsze po zastosorłaniu .i AJlogenna.nteBcz.uje się po prawie \l. b!. ora/ Lt\a\uq]tĄnU\F8Umoie l. fl]k pŹed opublikoua.6'7 Tabela Jednlrn z pienrsz!'ch alloplastlczn}'cL sl.rrepa' h lo.Metodyregeneracji tkanekprlyzębia po fabiegÓw € c zn cfychwg Dragoo'l7 Rege'reracja' reparacja iledukcja s zonekpŻ}"ębnych zastosowaniu ki€ różnych zamknięty Cz Cz Cz cż Cz grwa+ri otwańykiretaż Cr Cz Cz Cr Cz Cz C2 Cz if zawsze. plz](zepu tącznotkanko\tego' Na\Ą'et. sucha(DIDBA)' !\'\!l. \\rnlka r njei.ł niP ńs'' (siarczan l\apnia)opisany$ latach196!}-1971' .lm|.szyst.jeś]i\Ą'.cz czaseń' N ńgdy l|(7. nj'ch mateńałówwszczepo\Ą'.owai gąbczasta Bio. jako mateńał\Ą'szcze. 13.. i pos/(/egdln!'h me|odlcl /cn'a do ceramiczne lesońo$"alne omz nieresońowa]ne' chorób pluJ.LuIe'rnot.i dulo8pllnpj /J.]liku t-lch Zabiegów st. pów autogenn}'ch kościbiodloNej' zmodj.lębiacaton i wsp' (at ]) badaliu l9B0 r pod pem nabłonko!t.JPĘm kirP|.6 zestaria te u'lniki.j" po r.]5Jmi PouY i bariera zaPor. pżr.1'm)..!.agoo' obser\."'szcze. pollmery niem pieńl.cję $it|ąpi' rP.loĘpn5" jęłasię najbardfiej w stalrach Zjcdnocfonych jako wlizczepkości sZr]iko(€ j i blaszko\ej' (IDBA) oraz kość mlożona. ko repamcję' Po zastoso(aniu kjlctaŹu ot$artego obecric udobi'va on poz].oss'gąbcza. . suchanieodltapniona \Ą'szczeptlójfosforanu $apnia (B.ls \ł poszuki(aniach mate ału {'szczeporł€ g o.]żu U/\.ię żddn\lhobidMo\\ lF8eneru'ji|l"anc\ Ąl.Rcdukcję kieszonek pn1zęb. oparte na \rielu badaniach.k|lie.?Fn'IlinoFnn\ kÓś. ia.Ych . $ją pr€panty alloplastycznenależqce kilkrr grup: o' "nę .:YnikóW rcgcncracji tkanek pży.zębiapżedstatił Dragool7 w kiążce pt.

ną rolę w plocesie regeneracjitych ub}tkó\r cho. lub przycz]. nia ub}tku kością.'!'szczepów kostnychallo.nie . podpiemrie błonyZaponcwej.jne. Wskazania użycia do wszczepóW |ecfeniu w chorób p|zy'fębia stanowiq: podzębodołowe.e sie clor hondro i o.biąśouysta.ukostnegost$. g ó|nie szcz€ kJasy ||.za pe\łne problemy jako mateńał wszczepo![l WpmM.W}pełnie. w pie d'ziqsłorł]'m obumiera i odradzasię dopiem po dłuższ]m czasie' gdy już nie ma szans na dowierz.ab}opoźnil' migrację nabłonka'osiqgano w ten sposób no$y przycfepi no.|taści$'ości to' k\\. ndtur. zaróWno pżebiegu W po.'ć kompaq'óiln}m.!'łaściwości indukcji cemento. nie posiadać !.szystkich komórcł kost. po. agre5}. to więc głó\ĄTiedziałanie Jest osteokondukcJ. Podobneplob]e. gnrpy biomateńałórvdominuj4 h].\ł}'ch (cem.pro|i]eruj4re i niż. stanowĘ . : osseointeglacjęz nowo twoŹącq się kością (nai korzlstniejsza proporja 2:8).anĘ8"no8cnny( ora'. i postaci stacizapa|enia zapalenia pzewleklego.Zeszczep . nie stwarzają gdyż pmblemówbiologicz" (tludność nych.czo.tcpnyłl' nicdrogim Idht!m$ 5|o.pickaneu dorr u1so. no{'il s]'.lasnej kości)' lóśćludfka uzyskanaz baDl.uteczną bańelę przed wnikającj.t!\'olfonejkości. ' ub}. b].polimpD oral in. Yukny (cylt) omzJensenai wsp.ię tkanki kostnej. brL do. /np kich temperatumch). ulegać Desorpcjii być fastępo\Ą.\ły. mrozenie i działanie chemrczrre co prowadzido zabicia\Ą. ciaz przeważnie niesterowanej.r1nieniory'ch warunkólt U\łaża żerrajlepsze wszcepy kości sĘ. któLvci badań mozna teżpląiąć moż|iwość dzia:la.ne.md€ d ią jednak dfugiegozabie8uw celu ich Uą.!vq gdyż kość. pobranez podr ebienia'któr1'rnipnyk1ttmo słowe M. nie na uzlsl.k pżeszcze. pochodzenia my mogąstwi]rżać kości zwieŹęcego' gnrpę wśńd biomateńałó\Ą' Największą wszcze. i iaden więc ze stosowanych biomateńałó\Ą. nie nia \łszystkich \Ą.skania'z nie. ' sM\/e i lPp</e t\}t\ĄoPonej ul'on|urol\anie. -']szcze]niejsze \lwetnienie ubJ''tku kostnegow . ' ub}. i ttfurkacjach W korzeni fębóW bocfnych. stanorvĘ materiały a]loplas1]. nych./czFporł"'.a.a]eantygeny tkankowemogapozostać.1r'/nych jak prz}zębia.:anieprzyczepu ale łącznotkanko\łego.daćsię do tworzeńa nowegoptzJ'czepu łącznotkanłowego. kiem' Wiadomo bowiern.pPriodonIologii M powinien: maleria] posiadać\. geneb. którcj zapadnięcie zrnniejszaobszarł]. speł. i osteo.oss). WpbĄvająone plfer€żnie na stopień .żenabłone.lllplvr . kim wszczepykostne autogełure' Zawierajabo(iem komorkimefcnó!m} mig1jąre. iP \d pod\td\vip obp(nej$ied4 można \Ąszczepy biomateńałówspełniają bardzo poz$l'{. . zrr\lh' ka-rLino.leob|d.Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Peuna szansę stwaĘały wolrre pzeszczepy dzią. osteopmgenitom$'ych \łatyd'.]-astania szkie]etdo rraczJ'ń $łoso$ab'chi komórck (doq'czyto wsfczepów poro.lo\'\^\. Istnie" je teżmoż|iwość pzeniesienia drogąwszczepucho. nia osteoindukcJinego dla. gennych€DBĄ) i heterogenn]''ch (Bio.tki głębsze kostne szeegó|nie i roz|egłe. 189 .ZlZep}Lo\|nP/Bo\\cF i wsp'.m uz]'skania \r..riały : stabilizacjęsklfepu klwi w ub]'tkukostn}m' ułah\'ienie M.pozatechniczn].ie własr iwosr anhgenosp redulliP .tki kostne bi.. chołko\te wędlowanie' pryjąi. niluja. plfez nowo. ne)' Wśńd tej drol5)apaNt\\!. p. Natomiast $'śzczepyalloplastyczne posiadają głórĄ{de t'łaści\Ą'ośĆi osteokondukq. co skutkuje \Ą}'h\'ailaniemsię welt.rlnp i\\nlplvr/n.ię i plfez naśWieflanie. niku por'l'olnej resorpcji biomateriału(prepafaty resolbo\ła|ne). h działać zapaleniotu'ó.any twolz4cąsię kość. ki łqcznej dzięki ty porowate).18 według idea]ny h.mnablon.nątż por tkanki łącznej tkan]rikostnej (osseointegracja).owaniu' i Działanieosteoindu]<cyjne mają przede wszyst. . sq własnej (autogelrne).n|' 4).\Ą.'cznej osteokondukcji.czne mir/np. ńb zakaarycĘw Ę'm i wirusorĄych. ubytk kostnetoważ}szqce (bie recesjom dziąse| materiały z błoną zaporowq)' powodują: Biomate.ńkanialaczyń knvionośnychtkan" i porowatejpowieEchni (plepara..

asą otre Niektó. stwie zili odwtct u zlvierzątdoświadczalnych przwadków utworzeńe nowe8o nie hamujący \tpł'wDFDM na tworzeniekoŚcr' go uzrskałw B3.tom2/g 0. ruwszczepkostny mrożonyi suszony (TDBĄ). osteogenicznynatomiast FDBĄ taki potencja]l z autoge Ę.57o. rat]' uĄskale ze ^Ą'loĘdostępnew bankaci kost.11. 4) szybko rcsońowalne. że wedhĘ dalrniejszych przedewszystkim pog|ądow i kosć nie mjala 7do|no5cih\'onenia pr^.waniu z ostafuich publikaqjiw}'nikamożliwość i go zastoso\tEnia nawetw ub]tku pC| FDBĄ uz}skaliteżinni autorzy (Rurrrmelhart \łsp.bone_ gąbcza.4mrn i 1.25-r.oss(wszaep het€ r cgenny kości) Endobone (v!5zeeP heterogenny kości) 500 Interpore (wsrcrep.ll vetody regeneracji ''Ą'szczepów kośnych iaL]op|astycznych' parametróW niehórych dotyczące Wybranych danez piśmiennictwa Tabe|a 13'7 Dostępne Bio. częstostosowane UsĄjako: w Są mogą Ry. korowa.gąbczasta z kolagenem'Etik.7Obrazmi& uszczep kostny odwapniony mrożonyi suszony kroskopovlyBioOss (DFDBĄ' 190 . HETERoGENN'E prcpanty bydlęce(Bio.67o KoŚcI są to nej po operacji platowej odpowiednio53. po DFDM w pororn. przyczepu.25-1.rraniu kiego tilorzenia nowej kościi nowego pEyczepu neracji kośLi zas|oso\łaniu alc Hia|l (d' 1\ po /asloŚowaniu 7 konh)|ąbe/ legoprPpJ-afu.46-{.0 zaporo\Ąq' ziomJ'm'rrajlepiejz błoną odpowiednio2. ale przycĄniaja się do szJt} ne. Te oraz moźliwości skuje dopiem w połqczeniu kością tu i wielkościub}tku kostnego \'vynikidotyczw zańimo ub}tków kostnych podzę. i umiejętności operatom.7mm.zlsk pr4cr.1)antygeny pozostać.49m2l9 (dotyczy szczegól.0 1-.425 0.t' posiadajqcego ' Według nie p€paratów o niewielkiej resońowa]ności) w sze doświad@enie stosowanrutych prepant&r BiomateliĄ w tych ubJ'tkachmogąbyćstosowaposiadapotencjał rc8enemcyjnąz bialkami matryql szldiw.co pmwadzido zabiciawszls&ich komór€Ł tkanlowe ale wg niektófch autońw (cit.kość 53. to n \lzmocnienie strultury kości najwięk. bodołowych' i w firkacjach kożeni zębów obok \. 7wiq/.13.t. jak trzechldasycznych wskazań. mrozeniu. od\łapnjenju' n1ó' Zostają działaniom chernicz. 1) Melloniga (cr.(.oss.e !. w za]eżności kztał. Ićpsze Wniki po zastoso. oraz pr4aost kości jednak staĘBtyca e znamienne' & rvszcznpr: et-roGENNI' KoŚcI Sąba zo Różnice ńe b}'ly skuteczne w leczeniu ub}tków kostnych.']\rszczon''qLLocEN\E Są to prepa.1).0 0.lloplastyczny HA-Biocer (wsreep alloplastyeny 0.6 0. od llej (Emdogain)lub bez nich. (c!'t..vrTnienionych DFDBA niż po skuteczne. Beckeriwsp.zec}niąialą KoŚ .3%omz ffi wszcznr'r. nje $ pr/}rcśUP Ęr2no|kajllo\Ąego.s 0. nowejkości.5% grupie kontml. DFDMjest tepszyniżFDBĄ gdyż ne z błoną uzy. poddalenaświetlaniom.7mm 2. \\ w 1997n Zdleci]d.1/ rozporł.f.łniki badannie sąjednak tak jednozIrae.epuodpowiedrfo mm i 1. 4) a świeżego szpiku kosme.tkanekprzyzębia .. lv a cemenfu i w 84. Warto nadmienić. Światowa organizacja zdmwia czepułqcznotkankowego. biomatedałó\a q. Bo\łeNi \tsp. sta i Endobone).t' uąskali lepszew}niki rege.suszeniui niektół'rn n}Tn.

zno|kŹnko\u' i ię Irenlrer iwsp.uja nieldorymbiomdteporowatlm bardfo korzyst. cryli około307o jej zawartości.ę laena.\Ą.ożonych tJan schorzefuem' W n€paracie Bicoss stosoi\'anJ'm 1985t zosta' od ła usurięta cZęść organicfna kości. kośLipr^. ale baldzo powoli (wgsto. ńałom al1oplastj.voduje $yhvożenie się wokółniego zĘbu tkanki łącznej.e W wszcznw x'toPLĄsTYCZNT są mateńa.lła. że uz!Śkany jest z krajórv niezagl. łami kościozastępcz]. tylko chodfa z a pojed]'lczću ludzi' ostatnio2l opublikowano lr5'rriki badń mikroskopo\Ą.resońowanego B.obraz ńg zmianypeńoendo:ubytek kodnypionowysieqd. Mogą to byćmateńałyce. miazga zostałausunięta.\Ąpl}'rv rcgeneracjętkalek przyzębia'w}'r ]ra lta on f rł'raściwości mitogennychwch materiałów(sty.ych). w go hydrok}żpatrtu lub pok4'tego fibmblastanrr' ZmieĘaj4 one do ułatwieniastosowanialub prz}" śpieszenia regeneradi tkanek od dawnatoczy się w piśmienniclwiedyskusja' cły bardziej racjonalne s4 wszczepyallop]astyczne ulegąiąceresorpcji. poza w. jak blonko\ły Podobnie Nevinp2 po wszeepieniu do ub}tlol pnj.ośnręciem wszczepionego mateńałualbo tkanła kostną' a]bo 19Porowa|oś( pobud/d ll. tomiast *'szczepieniemateriałuporo\Ąatego l!pły. pfy{fep lącznotkan]<olĄ]l i dhĘi przyczep na.esońowainych i niercsońo. czy ńercsońowa|ne. na.7)' Jest podobna do kościludzkiej (Ryc' 13.7drugipjstr.an]. łówalloplasbrcznych postaciroztworukoloida]ne.7).ch tworzeniakości) oraz z dużej biozgodnościtkanka. .. osteotopc (ńżnicowanie komórck kompetentnych do {}.lko stmklur-akrystaliczna o bardzo kolzjstnych parametrach (fabela l3.zeplJ. s]atetyczne). mL acjawzrostu tkanek podpo!o.a kanal M'}pe}niony. (natuńlne.TcP) ca3(Poa)2 Ryc.ych uzJ'skane ludzi po wszcze. ale miłmskog)wo w oto.zębia preparatu PerioGlas. powane koścĘWdajq się baltziej Ęcjonalne' Są one oparte główniena J]. (rrA-Biocea tro'osrordnJ waTeqohydrorGyaparyru i (}TcP)' Kożeń zębaW aasie fabiegu zosta|po' Wapnła p"ed wp owdd/e-ienwszoepow k.' 13. ja]< rPgenPmcję i ora/ Za|ouno i Loś. się natomiast do większego wlpeŁieńa ub]'tku pżJ'zębia tkanĘ kostną. Hydrok\yapdM {Hap) Calo(PO4)6(OH2) B. Stwierdzonow obu przlpadkach koIzj'stne . są ce się po zwiLeniu prfecinać.orbr. że nie $'pb1\'ająone na przyczynraJą uzysk pnycfepu ł4cznotkankowego. stwie<lzit obrośnięcie wszoepu tkalĘ łącznq dhrgim prz}" z czepcm naMonkou1'rĄ a]e jednocześńeniewielką tccpnem. wa na tlvoEenie się kości wewnatlz pol (z\'!y]de od tnech miesięcy) z jednoczesnJ. szanina waln5'ch(wńżnych proporcjach)uydaje się bardzo Ry.przyzębia Metody regeneracji l tkanek się fakaznąchorobą wiilsoi\ą by. nych komórek do powieżchni tyCI mateńałów)' Wafio tu wspomniećo mod!fikacjach biomateńa.trÓjfosfola.a Wiadomo jednak' że wszczepieniemateriafulitegobez pot por.}tyEmdogdinen al|ogennych' młejscu W . Z mi gospodaifa(sz!ókie pEyleganie fibroblastówi in.anka |atzna \ęd-rowMip komóIreŁ \Ą' t}'rni kostnych do i\'nętlzapot20 Dane dot]'czące u'szczeŃw alloplastycznychpo. \'wlduczyć przenosze aby możliwość nia infekcji.9a'b a.tu (Ą]śipore) olaz prepdrdtuBioSlas rccrarnika lau mouowapnione " fosfomnorva). plzede \łszJEtkim badańu zł'ierząt.trójfosforaniełapńa (na ptzvllad prepdrdl Ceru. szczególnie łygodne w stoso$]aniu bloczki.dry wiePcho?klębd f 1j ł.7eniu obu biomaterialonobcpmowarozaniwno t]. nie ulegajqteżresoĘdi. dają.tlójfo5fotan wapria {B. Pozostajelltedy q.TCPVlytwo żyla się kośćpołąoonazośa|a hydrokjyapa!^em' i z 191 . unikanie mate.czn]'m ny.'|3'8 Wzory chernjcf hydloksyapaMui B.l9pzqri. 1 brok po Vvype|nieniu ubytku kośnegomieszaninqporo. Te o$al.\łyiki ldiniczne. od pieniu porcwategohydmksjapab. zastę.mi. bioszkła oraz ramiczne polimery Plz$muje się. .on] miep€paratów . riałów pochodzeniabydlęcegoch}lra.m ob. cha okołol0-l5 pm rocznie)' Resońot'a]ne.

rn po wszczepieniumiesza iny obu materiałóWktóĘ trudno odńżnić od sqsiedliej tkank kostnej (Ryc.Vvane są teżjako nośnikiniek1órych Eeparatów (cz!mni. .oilatości.25do 0.]ywszczepowe mogq pochodzić od operowanegopacjenta ' pobranie wszczepu koścr w cfasie zabieguz jamy ustnej (guzszczęl.en(granulek) i por oraz niektórych istotnych Za|ecenia można następu.75mm.\ł]aostek) Zta]erza (DFDBĄ pacjenta'wszczepy kostne a]loplastJcżne w FDBĄ) możnauąiskać Z Banku Kości Instltucie Biosnukturf AM w Warszawie. przde wsz}''tŃm prcpafaty porcWale' stosowac porów nie powinnabyć mniejsza niz skuteczność metodregeneracii wie|kość 100-200 tkanekprzyzębia tm.palametów doty(uącychpo. kości ubr'tkr plzruębn]tn'Houston i IGnjIg3 \Ąy.krotnego . granu|atuodpowiedniej Wie|kości dwa nąjbaIduiej ewidentne skutki rcgeneracji tkastosować ziarna o eąstek od 0. dmwaarakomórek do \ł]tllarzania się tkanki w ub}tk.lnid porowltości w pobudzaniuu ę.7Ppląc7n |]. (IłĄ). Eoje[iarĘr prirrnnrL Zdjęcie snr'ów wykonujesię po 7_10dniach' Wy. nek przlzębia lq'twarzająsię niezależnie siebie. ka/d]indtomjasl prĄ .19. doIetnichobserwadiklinionych i radiologicznych. W \.wa ia miejsca w ubltkach kostnych. odpowiedniego przeshzeganiawskazń. zebrać jącoI niu z kością natula]ną. |-|-Ą \'] korys|. żedługość w}twoizonego uk|adają zb}. notkankowego r e określa\łysokości po.zasie operacjipłato$ej. Mellonig2swskazujena podstawiedoBchczasoprzeniesieniainfek. wszczepienie biomateńału przeprcwadza się pełnego z w . się b|isko siebie tvr'orząc nie mieFca d|a stwieńzili. i R. po ZaŚoso$€ n iu ie 192 . podobniejak ale więkzośćbiotnateńałówallogen4ych rde \łIĄĄła na uzysk pżyczepu łącznotkarrkowego.lhe i \łsp2 0.a |cż. umieszczać ubytkuprĄ/. uz}skania moż]liwości uszkodzonego)plata (cięcia wewnątźro\ł'kowe.u kostn].antj'biotyki).łasnych.ch bio.25 pacjenta. przygotowania r. zastosowaniem plata śluńwkowcokostnowego. dużegoi mocnego (nie. gojenieufyskuje się z\łyldepo 10tygodniach.''iększych jono!' pot\olnei rpsom. w szczegó|nie a||opIastyenych.23. parametryniektóĄ.jifl-lCP / do5tar.2.jej w ciqguH miesięcy'Konyściz zastosowania mieszaniny \'lTnikająz: utrzyn].hobserwacji.tójfosforan wapnia R.przyzębia tkanek Metody regeneracji kilku" \Ą'}Ąikato z w.9a b).j.13. por. się t!. Wedłrrg niekórych po.13.tną gdyż W latach B0' N}Tnan i wsp'6 olaz Lin.B). dobrcgo ufiksowania płatagęstFi i szczeln}'mi szwami.Tanipm Ca i Ph do ubltku kostnego.7 ay aąs&i pl4czepu łqcz. W Tabeli 15'7 zebrarro materiałówwszczepo\łych' Dotyczą one wielkości dotyczqce \.BioceI tńjfosfonnu wapnia (BrTcP) oraz resor.t rcgeneracji Wranania między kości nimi.okolica lub biodrcwego bńdki. kostne a]logennei hetemgeF ńejsze niżvr'szczepy ne. zestałvre. że !!yc.wg niektórych bada. szczegolnier. Biomateńa. możlirvości cji \Ąszczepem kostn}an można okrcślić jak 1 na 1 670 000zabiególtl a materiałemalloplastycz.cas(?o'2 oĄhitlockit) przyczj''niasię do twoźenia kości.|. grubość warstlw !\.lly i zębiazawsz€ w kontakcie kokią. cięć unikanie zb}t rozległych pionowfch)' zastosov'ania odpowiedniegobiomateńafu bez naclmraru.Wodzenie zabiegrr Zalezyod: autorów1.l od poniżej mm sq niekożys. ki \łzmstu. nłm jak ] na B 000000zabiegów czyli prawie 5 mzy mniejszą'Wszczepyalloplaswczne$YkoŹ!tst]. tyczącychnielesońowahego prcpaiafu IIĄ.łrowalrrego tal.al1kowy 1o.l9 są Wszczepya]loplastyczne uzna ane zabezpiecz.!5zczepionych biomateriałóW ziar.lszaepya|lop|anyczne z Regenemcjakości no$y pŹyczep Ęcznotkanko.sz(zepu a||op|asty@nego nie w pzekroju pojedyn. zc o może winnaprzekraczać eej grudki.'orzyćbez wspołist iejącej regeneracjikości' Z wielupubtilacji$tnil. korzystna (Ryc. bezzębny.

płatado przykrycia ńu odpowiednichwielkości błonyzaporcwej' n odpowiedniego pżygotowania powierzchni ko.acjętkanek prz}zębiaw ub}tkachkostnych kóW ie pozwalająca dostęp .która dostarva SRT omz mczej ńewskazane' skutecznośćSRT (r.yul. rccesjidziąse||Vk|asy Komórki nablonkadziąs. t UbytkikościW bifu*acji .rn rcgenemcji: ustnej.zldiwnejatmdoB Molfologii i 8łębokości ub]tków kostnych-lćpsze eain).tr. pzrzębia zaleą pvćde ilsą'stkim od: ków tkanek biu wskazane do leczenia chirurgicznegometodą . miemodiwiającejpżedostaniesię do ub}t]ru pŻebiegu r UbytkikościW trifurkacji r UbytkikościW ||i nego komórek nal'onka i tkanki łącznej dziąs]a' kolzenigórnych trzono..eglamych (głębokość kieszonek nych podzębodolo\ł}d okĘalych' przyzębnych powy'żej mm) niżlv ubrtkachp\'t' l$ więkzość w]ników badń wskazujeteż.tkanekprzyzębia" |Vletody regeneracji ą Trudności technicarych.palenie q/toniu).znot]Vn|.tkimiędzykorzenioł\'e tńfukacji ko.. szczająq'ch.Ifi oczy.lla nalfę.t' Na. k1óĘ musz4pEebyćte komórk z pozosta]lej ozęb" stosowaniu l'on Zaporowych (nier€soliowalnych nej do miejscaprzygotormnego regmeracji. prz}zębiamoże$l'rikać zarówno z przyczyl biolo.8lestawionoub}t]rikostnew pEtzę. bialekmdhtq .r do odtwoveniacemen. wskazania \lTĄikające z mol{ologji i głębokości (najbadziej powierzchownie) ub}'tkówkostnyĆh. hĘJena iam1 poddanl.tkie mm) (<5 5-6mm pfzyczepułącznotkan]<owego.owejuzyskuje się tylko cuęściowq ognniczenie skutecznościregeneracji tkanek nelację ub]tllr kostnego'Aukhil i \Ąsp'(cvt'1)wyka.ła tworząbowiem . w ub}tkachpiono{ych pżlzębia głębszych 5 mm kor. kieo przy]eganie błonyfapomwejdo koruenra tomiast ub]. utrudnia pełną regeneĘtcjętakie8o o hzech ścianach. w Tabe|i15.tku gitzn1& trdrowieogdln. prz}paćl].rctrałcja pooperacyjrapłata) s|r[ę noMe8o i ' kości' ńęc pełną regenemcję głębi w \.tkipoziome t Ubytki pionowe niż zębowe rzeni zębóW Waruntujqce8opowstanie nowego 9|ęb9e ply.długi'' (ewf ladektomiq) przyczepnal'onkoily uniemozliwiający powstanie t Ubytki Wprzebjegu kości rece9ji dziąse| I kasy |i pżyczepułącznotkanko\łego. jak i niek1órych biomateliałó\a DoĘ7czy to t\rmiki u7v.rogenit(. zali istnienie zwykle trzech stef tkanek w ubl. do i resorlmwalnlrhl. Ban]-/o i.. jest bardfo dobEe udolatmento$]ana tu zań$rno po za. rege' błonyzapo. |ł blony zaporowej przy są'jce zęMw irzonowcóW||l I i k|.jak i technicznych (tedrni" pr)czPpu lą.ię l.ifurkacje) bów tlzonouych sąbardzoskuteczn]'rn modelemdo lda.ściennyÓ 62%i 1.tkach r(yZd\Ą.u uĘkóu piono.:róręk Cells) niż i ozębnej. jeniu koEeni zębówtrzonol'Wlhoi. oraz praudopodobnieod odległości. i t.kuje. fibroblastydziąsła a \!y'dzieĘąCzlamikihamującE osteogenezę. \aedłrlg niek1órychdoświadczeń tal{że ubJ'{ków kost. jl ochfony przed obrrażeniem załażeniembłony i zaporowej.ou€ 8 o n} ka zabiegu. ści. w utrudniaodtworzenie kości \ł]mstkazębodołowego-rzeni Ęch zębów są raczejniedostępne'Możliwości l Tabe|a ]'8 Ubyt|il'ości' 193 .5).totn}problemklinil /n} \łpł]Ą^aj4q nJ D stltfę \ł'lókien łąca1otkanło\lych ń\anoległych skutecnośćregeneracjitkanek przyębia stanowią po powierzchni koŹenia.}I] n' lda. o niż Melonie (c}t' 23) uzyski\Ą.. rlych lub nier.ki kostnew bifukacjach koneni II klasy do] oraz w nych fę.!ej a ub}tl. ub]'tkóws"ściennych 73%' w 2.ię lP.sy WcóW || k|asy kost. o ŃPlP latwiej uĄst(uje.ze ub}t' kich i poziom1r:h lepszew ub]. t Ubyiki pionowe między t Ub}.!v61%(śrcdnio 65%)' po|iczko\ĄYch klas]' ściemych w Gonze na ogol ubltki w firrkacjach koEeni II i\rniki uzyskuje w plupadku recesjidzĘsła kcl w zębachtEono\Ąychgómych (Pontorierocr.T Niekiedy zb}tnia wąskość tyclr ub}t' gene.a]ł t1pełnienie kością ubltkll @ontoriemctt.][ościpozostałej tkanki ozębnej. infpklia. w Mniejszy potencjał skuteczności Eezentują sRT . się i 5).Ubytk kościW acj] fLl korzenido|nychigórnych sz(uelności korzenidolnychtŹono. na przyldad w u4ska. leczenia sP. z naMonek łączący ' zńżnicovane $lĄiki stero\łanej rcgeneIacjiub}t. na jednej ]ub dwu ściana.o.u.

nikajacej ]de łah\o dostępne..ą.ch zabiegórv kontrolnych po samej operacji plato\Ę'l.'k]lad Pontoricro i \Ąsp' (q't'4) d]lugopinii Więldszości autorórv Z ostatnich donie.7 a 3.!a regene..acjako. sh\. to\lej lv 2B.zębia.yrr 7 .tważania .\Tiku b. ch].ic.-et eresodro\ralnego. uzlskane w Iegencracji ub}tków kostn]'ch pokĄ.\'ch z podniebicnia t\Ąa ego' \\'.kuIPk uInrdni.iednak generacjikościw Zadn}.]. szczegó|nie obrębie W koŻenia por/(osego przeo-iego -edro/nrn' ldnJdm r b Jede. prz]padki26' tie stwie zonoIe. czepu ł4cznotkanko\Ąego.ruloroM dnflL.90.4. Ub}'lki kostnez to\Ą. pod płati pod przeszczcp szenierccesjiod 0. rylko i biomateliaiów: Podobnieprfy zastoso\aniu złożo." Ą..omedn (P'j.lkach tów i pveszczepów łąC7notkanko\Ą'. inni a (Pontońeroctl' 5)' żew mniejsĄ'ch' nawct szelokich płytkch.tn pokł\cicm na\ĄetreGsji ldasy n i ^j 1łg NlilleĘ.1'5'23 nie osiągasię jednal< rr:gencracji utracon}./ntsBU ściej tń.!k]Ć y średnio międu jest bia w miejscu fi]cesji moż]i\Ą'e po dodatko\. gdy samo \Ą.ri podzębodołobYch ludzi w ciągu ostatnich 20 lat I i II są najczęściej u platami i pżeszcfepami.dostarczającej głó\1..{ l.on do . Ikancl.biegupoAqa. one pobran]'ch p.yl .| -lr.\ . Na plą. jest częścio$'a nq) możli\Ąa rcgeneracja tkanek plf}uębia z pewn].iednią szczoteczką \\\niH \\iplu.dfili. Uz].ego|iego |ló|fo o'"nL ńdpnE lil ooo.n.iększ!' ob]iczany 1'. fEkacje 13. Różne5a teżpotencjalnemoż]ir\'ości genelacji ubjtków kostn!'ch lv zależności ich od \\iPlko'' i' \icl.udnieiszei lnniĆj skutecf. Ę.c . wanyrn tróiJosfora Wapnia' nie . ko]agenolve.. komórki prcgenitorcte' ozęblrajest bo.o( po z. gdy nc sąteż.skwali pełnq Iregcneracjęub]'tkó$.df ng 7eb. L]b].PTFE. że naj\Ą. nat\ct Z biomatedałem i anlłlriotr. \\afupnip biomureriahr por.tekbĆZ\ł]. jednak duzc.I]ugiego się 5ię po udostępnienill takiego ub]'tku do ocfyszcza.5 mm' zmniejszcnic głębokości kieszonek zastosou'aIiu l]łonv regeneraq. przvębnlah od 1'5 do 4'9.tj mm. pvez pacjentai okrc.c.fkowegoprzedniego. Znane są na od$'ńt przypailki.(d 'onnq po 7reio'o.|ó|/\ Ryc']3.ielkagłębokość z \ĄJ. ającejubJ.?ruyszącą rccesjąd7iąsła k]asy do.h\'orzenia lkanki kościozastępcfej.J r.klina) lub DFD. w firkacjach klasy II po zastosouaniubłon]' zapolD pży zastosowaniu ści specjaln}'ch metoil /ożon}rh lł'q aZu.pm" policzkollcgo ufedniego).oeKlo'rl i"a' żenia poi.l rPśPnPfu.T}łem po'ą(lc . nia odpo\'.wancróżnieplzesunięt5m.bń|u losrnegohydroky.570.Metodyregeneracji tkanekprzyzębIa z pneszczepemłącznotl€Ir]o\Ą5rm błoną i biologicz. gojenral re. \'icń'l' Gui. b a oo. pokyc]apozosta'ch toz.10a ib).ie.lkoplaslł'czne poklvcie lecesji tkan' nie tl'ch błon cfęsto t. lecl jest ką dziąslo\ła.nejmechanicznejaI.llclcpu łacznotkanko$ego iż lv p]z}la.na\. zamieniając c\nlab.r'ch'|23 n}.l bo bio]ogicznej Gmdogain) do lacznotkan]{or\ll Rófnice międf-vńektóIJmi ll]'rlikami badań s4 Ubytki kostne poziomenie nadająsię do sRT we. $'skau żepo\t'odują d$E razy więksry uą'sk ują.wiem pmgcnitoro$-.5%' pełne Natomiast sculeanl] uz]''skał nJ. ale jednocześnie Zwięk.[aniubłony 194 .odsetkach'obsen!'owa[ duż]'ch w Ub}. ne' Uzysk pż!'rostultaha się z\Ą..kiem(DFDEĄ + tetraq.\']łn 1.s]€nic regeneracjit}Glllek!tZ}Zę. oehie.lnda\ł'cą komórck opis$ta. sIłI sąlĘC ograniczone.eso' po'o\Ąć|ego i bo\Ąa.owo!\łĄłoPond u.v furkacjachkorzcni stosowaplz]. BA + porowat'v + tehacvklina' że IlĄ nocfeśniemdek1omięjedncgo Z kożeni (najczę.chmctod (korolo\Ąolub boczniepżesuniętJ płat Zamknięcictakich ub}tków po zastoso. 2b 7 oużvT|g|ebo kim ub}tkiem kostnym.'ie oti4sa prZy.a ostahio kombinacjąpla.lulo17} '\-i!]ermJn 1| |/ prą.ego rrieszaniny |id|oL !dp"t}1L .ch lkanek W ubltkach kostnlrh \. itTdogainen wprowadTFnu ubyl(-.In opero$an}m ulrytku po Zastoso\t-aniu blonv Guido. kostn!(h jest siń qvnika jednak' żemożLi'!.Lulp(/norLi so\ł€go oczyszcu plof esjona]nego' ania blon zapom$'}ch(e.tkikostne rv fuIkacji koneni l klasy są nr1" z\\ala na u7!'skanieznacfnej popraĘi .Różnicete pra$dopodobnie i stosun]<owo wTnikałi'l iloścjpozostałej ozębnej. po8o ubltku kostncgo.ba zastosujesię jed. po zastosowaniu a opelacji pła. uz].l0a. ale ich nie\Ą.w bi.).]t.lrrst kości.tkach. się $]'pcł.p.

tkóW en 66% 2. l<olageno\\a). I L ] l d / i " j . r przlpadlu Hazc Pamrjeopjnia(Tabela koĘeni (. skano po ]qc7n]m 7astosollaniu biomateńalu Bio.orzenia długiego blonkowego.u-no\J' ll.loB.J.. L ' \ ' J l I i | | z samqbłoną Me|loniqa) blonl zalrorolrcj rr' 58%. kości\r 2ł2% poro\llch (Gore-Tex.. mniejsz}m stopniu w po (szczepach biomateńałó1'uh!'olzeoc7el'ujesję nia no}'egop[yczepuł4cznot]<anko$ego ijcdnoczc.72qÓpż]padkóul Niektóv!' autolfl' @]u. a t1'lko n 15%nie uz. t}] acrkolriek po samfh txh zabiegach uzyskuje sie tcż pcwną rcgcncrację kości.r'.o\Jru. z n ' l ' t ' t a T a Ą p .l% 40% Po i preparatu Emdogain uz!'sku]e się fastoso\laniu podobnerr1tiki rt SRT pfvębiajak po błonachza.j..2mm 38"/" 1. a po \!?ełnieniu fa.\'ncze doniesren]a skutecf ność Wszczepó!'r DFDBAzanosowanyĆh ' | /' ' . k u ' p . d .7 l.rloa ' \lcllo1i! .amnjblont zaFrolpj Ion \\ SRT u}r}tkó\\'kostNclr zuiazan]th z recesjq dzią..9mrn 3.1mm 0. 1r {'In pŹede \. \\ j nrL: 1. śnie Zahamotania trr. mentlul i Steibelg qt ]) po t]pcłnicniu ub]'|lól\ kostnych\\'szczepami kości poĘciu ich błonqko.l mm 1 sz}'s|kin \łlpeifuania ub\tkćx\ prZrzebia tkanką ](ostn4lub kościozastępczQ.! RedukrF 3Inrm 0. r l n k ] ę ' i e | . !. szonek rl.. . i rzrrlisalj \ 9r. n F / .') s! lll ub]t]ó\t.3 mm i 2.ra mej opcracji p]ato\q odpoŃednio 7.\s](ujc nalomiasl W'{77.anko\\ego.9 rnrn). ni' Idaj. Io\'\/'/' |\' /. J . jcst.4 mln..| /a.! nrnr llnrm głęboko.'na\\]1ot. po s. siq mknięcie częścio$e) ' SLclo$. .2i.o\\ą $. l .-nor.rskuje się żadnejpopla\l' bo operacji płato\el u7. po. stosoraniu blon zaporow-_lch jak wlnika z potyżej c}tol'aĄch Clan]'Ch' o \liele Skuteczniejsza niż sam zabieg płatorrl bez błor\ lub kiletaż ohtlal..l ści rrielkości i ńęcej' 50% 15. r a ' j i l platora. l .29): h-szczep'\' kostne.8). redukcję glębolioścj kieszonek i umocnienie zębó\\l \{.8nrnr Porównarieskutecf ności wsfaepów kostnych FDBA W rcgenela.: \'}I]Alni-|ll.. LJ'ch ubJtkól'.]. nekpfyzębia(Wg|V]eloniga) Wypelnien e uby'ikr przyczepu Uzysk nowego lEcrnotkankowego głębokości Reduk]a prfyzębnych kiesfonek Powstanie recesii ąsl3 dz 65Y. Christgau2?stvlicrdrii bo$icn po$stanie ' \' |'^'P"Ą ó1 e ||t| |'Ór/'pni'Ń'-"o c8-. * l | | i cj " .qa ..jtkanekpryzęb a f W9oepami poIowatego (wg HA Wypeln e Ub}.lt|ępuj.ufvsk pż!'clepu iac7n()tl. tszcfepem I]]EA i pokĄ'ciu błoną pot.w fuIkacjach gdr"ż brakjest wskazańdo leczenja chinlrgicznego..Metodyregeneracji tkanekprzyzębia zaporo\\€j e.2 m m 4z% l. | W 5kuteczność W9żepóW DFDBA legeneracjitka.PTFŁ tjl]<o\r 3l%.]' IP\Fnpr.sz]'stk n atl.9mm 2.r.ta l5 mrnponowo mm 1. częściol.. '| /\. I o .Io. Lolu.szczcpie Bioglasu (odpo\ricdnio2. l i \ ' j c J f b|oną porową regen€ r acji nekp|zyzębii z€ s tawieniu za W tka W \ P o n I o ń P I ti' ' \ ! ' ' (Wg p p . ' .l 'ć.l. notkanko$ego :j'4 nlm i redukcja głębo]ości]oe.5mir 2.]Ó.L1ipnil n. plz]tzepuna. glas i prcparatu Emdogain (uzlsk plf]'czepu łącZ. tFbo /J!.IJ.r ocenaslanteczności rcgenelacji tkanekprzyzębja pźede zastosolĄaniu bionatĆdalóx dotYc7}' .ię o.r"tp-dlo\oilrc. l r .2 mm 0.'ii Uh'|kL i..1mm)niż po sam1nl rr.3 rnm rnknięcia furkacji' T}']](opojed.c lr '17%.lp' ''|| dją ']n . polo\llch' Uz]:sk pnyczepu lącznotkankotcgo po Emdogainie \ĘIosił po cztercch latach 5. ' I r u L ' l I o u f U .J. no''Fj po zastoso\aniu lóżnl(h błon za. tylko 7a. 2.86 mrn 1. Cuidor.t' o 23. I j q . a po błol e Reso]ul5'2 mm' Lcpslc tcż\[1lild uz.ana fi]generacja tkanek plz]zębia po ua.r mo.

i d u u c p n n . \slczepów kości (7B% pE\padkó\\ lr5pel erria całko\lite-gokościi > 50% omz Ęlko B'5% pv. nia cał]iollitego kościąi > 5Wa..ej' \\ Tabeli 15'11 polównano skuteczność \\.biot1. plc akoporo\\atego s]'ntetlczneśo l|\ i nafu. .0 1.atlr]. \\]l]ełnieniu po rnlesZarurq\tszczepó\\: zdecydo\lanie $iększej skuteczności \r}'pchrienia ]iościaub]'tkó\. re8enelacji t]ianeli plf]fę.2 66.ch i jedna]i porlkleś]ić \t. pach lostn]'ch DIDBA\\ zesta\t.0 51 29. . padków rlieudall}ch)' na ogół podobnej skuteczności lr1pełrrienia ko. n .l0% prz}padliów: Nie ma 1{. bia z \. .szczepach bjomateriałóNnie zawsze daiesię pot\lierdzić lustologic.Irnikót\. 196 .5 0 3f9 100.t lc /tlL'\'|\. h I n B \ por^.nani " \ . nl'mi odpowiednio79.j oDeracjiplalo{el. Podobnąs]iutĆclność. z formacjc /alt'afie lv tej tabcli 1ts}Qzrdą$lTaznle na \iek\/l \ld||F'lnn! \'t/'llppó\ ||']B\ |Jż 'a|1. w furka(jach ]<o.1 4.sz( 7e.jrdemicldch pr}l.aczkol\\iek nieiah\e do ocen\ gd]ż pocho.8 63. l .6 15. .4 r5. oilaz 22. J . ścią ub1tkórr. W kolejn}th tabelach Zesta\ionĆ Zostałf \['liki badań dotl(zące skutc(7rrości \t{'Zczcpó\t' \\l:lrm.4 56.raŹn1cllróżnic kliricznrclr po lr. r n Iepszeniżł.5% rqpctnie[iu po sam]m FDB]\ oraz 78.2 21.tkukostnego pż!.9 6J 24.5 15 8. \\:1. Tabcla 15.7 142 43.7.1 prezentuje natomiast zesta\lterlrc 0 <. nie uz]s]iujĆsję tiko \\.Zcnipo $szczc.5 ub].ch IDB.1 21.ścien.te$'Tabeli l5'12 sqbardzo intere' sujace. bcli pochodzq z badail przeprolradzon\'ch \r 53 ośIodkach LISĄ' Został!'zcbrane pĘez f'Ic]loni.0 78 23. \\7rosfu]ubanb./o 34.9.ścicnnvch1r pońrrruniu z ].0 24 13.abc]i 15'12 ZestarĄionoskutecz. v .\/'/^lu lu\l||pgn Di l)ll\ /d. chodzi o $lpełnrenlc ieś]i pż]zębja kością' ub}tku uz}skuje slę po $sfc1e.szcfep\ k()stneauto. [ościa samej błol)y Zaporo\.2%i 75.a przy7ep łqcznoLkankorw shrierclzon1ldi nic/Ije po l'. j / I n i .Zqbia' Tabe]a 13'9 plezentuje takie \]łiki po \\lizcze. R ' .Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Zestawienie skutecznośc WsfczepóW konnychFDBAWporóManiu z meszannąWsfcfepu FDBA kośc autoqenn€ j plzyzęb (WqMeion ga)' W \Ąypelnieniu kością ub\'tkóW a 53 3.i allogenrle. ralnego ll\ uzl'skanego z korali.nie' Biomatedał}' mogq b}'ćskuteczn!'mi cz}.4 42 2 f.9%pr4patlkórv w1pchie.".\" padkólv nieudanr'ch) \Ą'poló\\naniu z saml'm $szczepcm FDBA (66. . l 100.8 23 46 17 f1.t n \ .7ŁhpD]!.US{ N'Iożna następlrjące Iófnrcc doll'czace: r\iększej s]Qtec7nościmicszalin!' PD&\ i auto. nieniuub}'t]ówkostĄ(hZiarnist)m' poro\aĘrn lł\ DI]]BĄ i FDBAI W'ocenic histologicznejnai lepszl'1[.ch oraz ub1. dZą Z $ic]u oślodkó\' a].5 6.0 78. / a p d \ \L o . n o i ' $ .n. n]'ch bjomatelialó\\ \\'regeneracji tkalek plz}.kó\{ l€ n ego 7 blonq zaporotą \! pońtnaniu fc skutecz.daie DFDBA' się B i n l n a |l'i a l r .tkówt hlrkacjach lioźcni' I]ane uiętc \! tej ta. \ | | p h l / n c d | Ą | ' | .7 46.(cienrr].\ \\./ębial caikolritc (]T]elnie. Po wsfczepje makrcpo.r1reł.0%i 69.ieniu koDtrolą'In. S. \{ ga. r iJ l rr]pełnicniu kościąub]tkólv 1' i 5. n P : A' .0 86 49. pi)\\ kostn]. uf I ' B \ i l . .niki zal\'a.szczcpami polo$ateśo liarnistego ll\ \aton ast \r l.ścienne38 fu*aciach 09óiem . I .o\\€tego ll\ z kola]i ]ub I]-TCP stwiedza się ńększ1' uzyslr nolrego pvy'' czepu lącnotkanko\ego' niz po $szczepie lit(]go l|\ lul] po samej opemcji płato\\ej' Noł.5 11.

tkanekpżtfębiaW śWiet|e i > 50%\ł. sterowanq legenerację tego pach FDBA (44'2%całkowitego > 50%ł11)eł' współCf Wiedzy i esnej fapewniajq: zaporowe.ch nielesońowaln}th biomateliałów c2ynniki wzrostu.szystkm sposób skuteczność' łqczenia: ostatnio podejmo$aneb}'ł}. jenia i rcgĆneracji tkanek' móIki mezenchymy.ch metod i prcparatów pozwa. okazałosię bardziej sl. na plz]zębia niż po odilzieh1m stosowa. biomaterialu/bariery kośćautogefuĘ posiada bowiem Zdecydo. w leczeniulecesji tkanek prz]zębia'30 zmod}.Emdogain f autologiczn}'m pobmĄIm z bezzębnego\łylrstka mateńałóul notkan]<ow]m płatów(doko.cmekości(BMP).lvany potencjał osteogenrczn]: niektół. też jqce i skuteczne plóby łączeniabłonybiologczneJ błonzaporc\łl'clr Wszczepami ze biomateńa]ló\Ąl W'szczepem kostno łqcZ.uteczneniż oddzie|nezasto. nerację tkanek prz}zębia.rniczFnikami. dzo istotn4 polo\\atJ.5%prz}Dadków nieuda.jak PDGĘ TGF. W mechanizmie regeneradi tkanek plz}zębia' biomateńałówz cz}'Trikami.\pehieniakościdniż po wszcze.onowolub bocz. odgĘrwaja bai. so\ł'anie tych błon3l nymi. blony (bia|ka błona bio|ogiczna matrycy szk|iwnej). b' IGF z rcsońo$Ź|n]mi' oraz białkamorfotJ.to o5i4gnię' lepsz]h u}mikow ne. nie pi. ba. nienia kościaolaz 46. n].ch)' Mieszanina biomatelia]lów zawierająca wsrczep siarcranu wapnia. Pofostałepreparatyi metody \tpłpvajqna lege. tez . Zę.n' TGF a.ulaĄf ację.fikowanych Natomiast łą. podwlższającrv rózny racji tkanek jej niu Bch prcparatówl Doryczyto pŹede \t.ildukować plrlitemcje $ipm /ńinj(o$anedrialanie ńinq.tkanekprzyzębia Metodyregeneracji pach mieszaniny biomateńałów (BB'37o całkowi. którc moga stosowane w SRT metody i pleparaty mąjq bo' \Ąfmacniaćwasl. la . 197 .chociaż nie całkowicie poznaną biotykami. btony biologicrnejEmdogain ze wszczepamibio. macierzy międzykomórkowej olaz lóżnico$ać ko. Ęczenie r ie reg.dzo interesu.$zrostui/lub u anty' poza omówion].ZesunieĘvchbłonabiologicznaEmdogain czenie błoly zapomwejkoĘeno$ej z błonąbiolo" z giczną Emdogain (biatka matrJcy sf]dilrnej) nie i przeszcfepami łącznotkan]<o\\Tmi).Lutecznośi fibrcblastów i osteoblastó$i syntet-\'zować i białka w od]iesieńu do poszczegó]nych mechanizmów go. wszczepówkości gerrn1rrri kościlub biomateńałami alloplastycz. autogennejze lvszczepamiallo.

w \Ą. nia na tkanki' róźneich modele. .]tnuszoną emisję fotonó$' uzysl(uje się promienio\rŹnie elekt.óWnoległe z$'ielciadła tw'oŹące ona. \tiadąjq d\'va.Khzespołóu': ośrcdkalascrowego(cz}'nnego). i sze darvkiaplikacji. dzenie lasemwc i dawki aplikacji. n i p r ó $ .iaszcza ostatnich ]atachbadania histolo.jago\r].jago\Ą.utlenJ<orvo.})..ln it\o( j. ale ló\tniez komóI.\'oność. iq girznc poztloli\po/ndlsku|P( /nnśi zabipgorr nje k a h s a l I 7 e L l uI m r a d | : I d | Pt d p r a k | \ .od lat B0. Za ukierunkoł€nic cmisji prcmienio\ĄEnia odpo. Podstawyf izyczno-techniczne urządzeń |aserowych jest Każdeurząilzenielasemwezbudowane z tżech podstalt.węglouy dimi'dela\eT Pńbcj )' rvano go \\5'koEystaćdo opraco$']'$'ania t\\'aldych tkanek ZębaDopiero w ]975r' skonstruowano laser Nrl:YĄG (neod1łrrollo. a następnie$' 1988r' laser Er:YAG (eńowo. w *lar r malq ro/bieżno\( duźą inlen.moż]iw'ości i rtska.ija' Z\Ą.cznl'ch: jednako\Ąe monochJoma1. gd5ź spójność' uzyskarro zgodność fazieo'clr fal.|o<]ziąs:lotęj 'l Wiedza na temat laserów i efek1óu oddziabĄ.Zas|osowanie wleczeniu lasetÓw ptzyzębia chotó[ E|żbieta Dembowska Wprowadzenie Podstawy izyczno-techniczne f urzqdzeń|aserowych promieniowania Działanie |aserowego tkanki na Biostymu|a. !v!'chw stomatologiizaló\t.lo.anid do il h. W stomatologiizastosow rmno po raz pierwszJ! zbudor"ny w l96lj r laser CO2 (carbon dr.ja |aserowa chorobachprryfębia w Lasery dużej o mocy W terapii<horóbprzyfębia zasadybezpieczeństwa Wprowadzenie PienĄsze urząduenic laserowe . gii' biostymulacji'endodoncjii peńodonto]ogii' Aby jednak rrŁścirriestosować]asery z{'łaszczaduźej mocy należyzrozumiećcharak1ery'sBkę eneĘii la.o(. od fali.?.a.'.. cy ciągłej implrlsow'ejoraz dobraćlr'iaściwe i urz4.$iele Zastoso\Ąań stomatologii. pompująr!).now diaglosq'ce. .oma.ład Komory rezonatola opĘlznego. scrolvejlv zależności dfugości mocypluy pra.rrieżw teEpii pżvębią schożeń l'on ś]uzG \\.. chLur. RyC'14'1 schemat budou. w ró$. lrtaścit'ościac.y uEqdzeniaaserowego T Yf'^ 'I99 . noległe' kow-\'m enz}maĘcznlm omz ustalićbezpieczniej.Ir €nelf.}'ch chirugii śluu i ówko.lasel n-rbino$. tj''lko na poziomic kliniczn]łn.użądzenia ' .cune o szczegóInych fu. fotony emitujq fa]n n tpi tame lllu8osl i enPĘij i r7ę. Dfugalista \\'skazań ]aseroterapii do dajekliniq" ście \Ąiele możIiwości Zastoso\'v'ań ut7qiIfeń lasero. .ię no.5rvno. ref tor optj'czny(Ił}'c' 14'1)'Popżcz \Ą. Źródta energii wzbudzania(u].o\ĄJniJ (i€]P inIpnt]\!nie.!. lasero\\ezna]aul].l zbudowano 1963roku.

ciecz. ono (B30nm) i ekcymeroł€.l]'mu.\Ąpł}'$'a na prccesy prowa.}'fikatii pod1ialou i ur7ą. pracy la.s |a.lecz gęstość energii ap]ikowanana sery Ho:YAG (ho]rno\'t.s. pr.!zg|ędu bardzo W fe na kr&ki procedzeń laseroltYch. fwanych biosĘmulatommi lub systemz\'vierciadel) Gyc' l4'2) ' Materiałemlase.Ifiesięclumi. tJ(zllej wafulajestnie tylko moc generowanego pmdziej populamy ły) i młodszy lasel ErYĄG (eńowo. ale jed}.o!\. (mateńałlaserujący).y oheślaniudawki terapeu. ZP względurla mo. ! YAG 2100 Ho nm Lasery lvysokoenelgetyane do destrukcji usu słuą |ub Wania tlcnki(cięcia. WatóW)' tychostatnich. koagu]acji)' |a.Ąmnia na tkankę. 8linowo. icnhmeh k1\d. dzącedo zmiany metabolDmu.l. lasercwlmi.az la.y)' argono$']'.omienio. He:Ne (helowo-neono\rt').l w Zastosowanie Iaserów Ieczeniu chorób przyzębia jqce na kryształach8r€nafu aluminiowcitmwego . kloryrhokolo 40 /nalr/lo/asloso$anie WatóWmocyciqg|ej) |asery r oraz impu|sowe Więkzej o (w w medyclrrie.jago. Nalezy dodać. że jest lasel Nd:YĄG (neod]mowo. to lasery pmcu.y. balwę.14. mienio\łania.on|eniowdria towanego fa| en ne uEądfenia laserowe' 200 . sqto DoĘ/chczas skonstruowanookoło600Ępów la. tkankaulega . moc nie przekEcza kilkrr.generuj4cych Do dobne poznanychlaseńw gazo.PraÓ o praty t ią€ l Pj możcmy mdwi'. łe. z teru oddfiat.o.\r'''ęglo$.2 spektrum promieniowania eektromagn€ t yaneqo p"ez'óź.Z prakt]'czncldinicznegopun]<tu czastrwaniaimpulsu laserowego. ]iĆum. o laserach: ffi małejmocy od 1 do 5 mW E śrcdniej mocy od 6 do 500m\q B dufej mory pouyżej500mW Ze wuględu zastosowania na \ł}'nikaj4ce charak.lrdIo$) Sa \ł}brancj Ikdnki{J ' m")'" Ryc.Wych na]ezq: ńżne długości Pży działaniuplomie owana fal.jago$€). lasery stosowane Wunądzeniachmedycmychdfie|i się na dńe gfupy B lasery niskoenelgetyczne(biostrmulacyjne) solż las?rs. mocyszczytowej impu|sie osiągajqce mi|ionóW moc |'unlljonuipwip|eLla.strukcji. nie obsenłlje się jej de. ma:Iejmoq' na tkalrkę.c'p l | Ć.giczne).\ł15okoene.nie. liilatd{ Głó\łniesq one konstruowanena podsta. (chinr.rozerwaniu. wrazz d|uqosddmi p.ą lrcdlem emitji fo|nnos'\Ą ld. diodonyGaAlAs galowo. ód]toemisji sposób sem.Garnet) pć'rprzewodnikouym i GaAlAs (9B0 jest także ciałostałe'Na]eży nm) Źródłememisji równieżmzńżnić lasery o pra(Y ci4głej(cot'hŁos oooe -c?r) i impuLsowej. laser Co2 (&łutlento\^ro. Iujaq1n. generowalego $anja. chromium Yttrium. odparowania.ĄG) z domieszkq €ttriurn Aluminium Gamet : atomów odpowiednio: neo. eńu i holrnu' kónc . moc genemwanego światła sposób czy pmwadzeda wi@ki pmmieńowania (światłouodl' W tych pieńvszych.ge1yczne ldser.lmrd n lase.gaz.: \sGG @ńium. widzenia można podzielić lasery ze względu na somfotojonizacyjnym ablacji. źródłem emisji lasem możebyć:ciałosta. \.a$eno\ły z laseńw zbudowanychna kĘ'tształach najbal.cr.jagou]') o.dioda lub półprzewoilnjk' wie laserów półprzewodnikowych.Scandium.Gal. seryo dużejśredniej (odpojedyn(zych setek i mocy do . pr.

sz$h \tElst\łach-Rofpatfując obszary o dużejab. dobĘ dL{Ę' ję \Ą.!r}źej nm. jej ślvietlnej. l d r e . l ę p l l j e \ \ o b .cieplnej bądź mc.lle do naś$ietlanej połieżchni' Nla to $ń'Vv' na maks}'ma]ny stopień (Ryc'14'3). uż}'tej moc}.korz!stać nJ'chsk.!t}.odzaj ksimum absorrlcjipromienio$€nia dla hemoglobin] energii biologicznej.wimpulsie. E4cr:YSm .L. 960 Ry('14'3 K|niczne pracy]aseróW dzia|anie w kontakcie sondy tkankarni. głębokość penetracji ś$'jatła danej długości o fa]i i mocy budo\\atkanl<i.r. w cej eneĘii plrmieniolvania plfe}Gzujemyustawia. Zoweji nie dochodzi do efektu st}mulacji w gtęb. tkan.iu lubJb\orpr rnrpro. seże Co2 o długości l0 600nm.Iestto nm.zeniuprzeni. progłqb pozatJ''m mieniowania1! tkanki' ŚrĄiatło lasera obszarcmjest W \ł].8PnPn]ją. a]e równicżod jego mocy i\kd i\\ powicżchni ofaz usta$ic. .ĄbsoĘcja i penetmcjaś$./id!\ lP \Ą\póti\|niAją .Zastosowanie laseróww Ieczeniu chorób przyzębia Na R]'c.w któĄ.Iostricm\ la"eraIBono$}. ważnyclla biosi-mulacji laserowej.długość 2780nm i la.nJ Ry'.'lkood i !t. nia sondy\r}stępujq różnr'chprcporcjach'Najwię. Promień ś\Ąiatła laseĘ w kontakcieZ pońelżch.atości niej u'ody hemoglobinl me]aniny i ul. donro$adlpnje r-'Llposiedniej dJt\tu pmmipniu$r.].ĄbsoĘ. idk . nj.chcmicznej.4.rn ('7)lipl7enikanle j. Zc pocI1laniać promieno\tEnre laserowegona tkanki ki bogatew rĄ'odę będq o długości poniżej nm i po.da śviatlalasero*'ego tkance zależl'nie tJ.ialła lasero\\'e. 11. z Ry. clyli częścio. r " cha icncj'.Iożna 48B ńur eżstoso' niq tkanki podlegapńwom fĘ'cznJ.'In. jac sondęw kontakciei pUstopa.r w Lr\\ionoinp.neono\Ą57) biosBmuluje ele. w te8o\ Nm' Flu. zand|UmiJ'luĄskJ. rcdzaj stosowanejsondyi jej śrcdnica.ć tzw obsza-r okien.'J./atrdn.jak i od budo$'yhistologicznej 'I.fiZ}. skuteczności stosowanej da\Ą. miana enelgii światła lasero*ego lv inny r.ladnikór1 takżeod lozlcgłości a i Bf)u zmun należY spekłlun od 400do 590nm. fa]i ma. D]a' patologicznych tkance. !t k"utiu gldbl kŹncl' . przedziałod 500 nm do 950 ka optycznego' . mentj moffologiczneknvi. promieniowan!a Dzialanie sońcji świaiła lasercwegomożna zauważyć. fali głębokość nia na $.sokimstopniu absońo(ane już w porviefichow'nych w'arstlvach skóry czy błonyślu. pmmienio\taric laserolte o długości 632'8nm. ki energii. ppel nJ.miri. \ ) .sLil h(. rczległość tj'p zmian patomotfologicznrh i 'wtkancc-5 lvletoda Metoda befkonlóktowa Metoda konlakowa a.' 14'4 charakteĄ^lika promieniowania absoĘcji |aserow€ g o W qióWnych sk|adnikach tkank' 201 . w Eacy ciqgłej lczności naśrtietlanej od lub. fali go zaleźyzarrlrno od pammctró\Ą. długości genem\\€nej fali.li 2940nm. \\idd. 14'4moż]na zauwa4. waćlaserban\Tliko\ł-vdhĘości 5B5nm' . c\'fale o długości i 514nm' \. 0 0 5 9 0 n m . \ \ 1 | a l a n L l . ii.'ki o{ss) o \t'ielkości aplikowanejdawki cncrgii decyduje: technika naśWietlania. co fali 400 1200 jcst Zostało Najważniejsz]'m zagadJrieniem lasemtenpii w \Ąlkoląstane w laseEe EIYĄG ilługość fa.bmną tkanki omz efekBĄma fa.czn]'ch fa]i lasel He:Ne (he]o$'o.Iak\Ąidać.. o fali sn uletsd ollLi.l nai$i.pm) tkanki. długości.ap]iko$"nejdaw.

\Ą Zane/ pobud?eniem milo(honddaó procesóW metabolicznych. \Ąskaźniki drantaclrpIz}zębiau danegopadenta. czę. jak i po ruolowo WkoĄĄVanych zabiegach usunięcia dogów nazębnych (skdlillg) i polemwa. zależne biosbmulacji laseÓwej '6Na dalszlm eta.. toreceptorykomórek w}zwalanesa leakcje bioche.laseróww leczeniu chorób przyzębia I Zastosowanie Biostymulacla laserowa w cho]obach przyzębia Efekt biost]mulacji.wa&Źncie' po. eniano prz}zębiebrzeźne pacjentów u których wykonano u skaling w całejszczęce. od pie tempii kompleksoweju pacjentaz chorobqprzy.że łykoMlstać jej działa]ieod$.m śĄietlanei bez laserotempii łykaz}tało podob[e lvartości uskaźnikaklwawieńa dzĘseł' Nalezy dodaą żepomiary głębokości kieszonek plzJzębnychpozostaĄ'na podobn]'mpoziomie' nie. dla mocy nato.owei. dziesią. negozęba (rabela 14.s MUIACJI Lekalże stomatolodzy oceniajq pozy.l ii poziomu a]. I rvsrłzł. w rórłndnjudo tkanpk be/ biost}. poprzezpŹy. są pżeciwuapal. dontologii' Na]eżypamiętać. Dawk eneĘii lasera pruyrych zabiegachmoa1a na ap]ikolłać poszcfegó]nebrcdawki międz].rn ji oienione u|a. n}'i\ane sq zabiegi chirugicae: kirctaze zan*nię. ńeu na białka u]daduodpmościowego śpieszenie s}'ntezyinte eronu' zlviększenieaktJw. oych laserem . norma]izaqia poten. ĆhorobachpŹyfębia' Po nego w zaawalrsowanych prawidłowych udrożeniu zasad higieny u pacjenta można bio. logicznych komórek i tkanek wYstępujepod $dy.f ębowe zarówno od stony językowej' jak i poliokołlej w dawceE : 2J.rażLi. /aróWno pżed.cne.1) ' W celu ]ikwidacji kieszotrekprĄzębnych rlyko. wem promieńowania laserór"ro malej i średniej mocy (&-500m\Ą).Na skutek pmdukcji endorfin lub \ubstant opiaiopodobnyÓdo(hodlido obniieni.wŹ ni\\.}'iŹmcjmdlśota8ówi neuhofi]ów ora7 zwiększenie]iczbylinfocTtów T Przeciwbólowedziałanie światła laserajest zwia. W następstlvie absorycii pID mieniorĄanialasemwegoo ńskiej mocy poprzezfo.a vko loladr€nt poddano tempii laserowej: wskaŹnik krwawieria z dziąseł GSBI (G'??-9'0dl Ł''s Bleeding Indeł) w n1ocrm s fuiu po skalingub1'1 niższy t5''rn w L. niu powierzc. prowadzajqcdo stlmulowania mechanizmów ho.że laserotempia bio.efekty o mocy ciwbó|owe gęstości 50 200 mwcm2. a dopiero v. metodqkontaktową'punktouą' Po skalingu biostJmulacja możebyć kontyluG wana w ryldu pner 5-7 dni.pryśpieszenie odnouy tkanek i sFtezy kolagmu'. pŹeci\\óólowego czyli dfiałaniaprzeĆiwzapa]nego' i sĘ'rnulacji' Naj|epsfe efekty biostymu|acji uzyskuje d|apromie.operacjeplatow€ wlaz ze sterc.\'. meostazyPodczasbiosĘTnulacjilasero$'ejrrastępu. cej lub jako faza leczenia wstępnego. które w efekcie doprowa. w R1\nje eteko stosot\€ n ia bios|JĄnula(ji peńo. miczne i bioenergeb. po 10 dniach b}'ly podobnew obu L:wa. dniu po ustmięciuzłogów Ę. bia.ł. się pŻeniowania gęstości do 50 mwcm2.trni zębów i korzeni (polishi7u). rębia w}kon}Ą\arre ezęs|o/abiegjpo|ejowaniat e. blastóW \azmstaszJtlkość Śtoś( mito/ t\ iadęc komorlo\'łm.Rmu]ację laserc$ą 5lo.a'\Ąności neumnów obwodo\aych.|o brzeżne' bio. ale możrra ta].' hfecim dniu.o$a. do. BioŚt}mulacidWpl}. ( idfublon} komórl. pŻeciwzapa|ne 30H00 mWCm2' miastefekty dla temperatury Plocesomtym nie towaŻ}szy!4J2roś więkzyniż ]oc' Efelt pzeciwzapa]ny i pvćci\rbólouy związany jest z poprawqmikrokr4fenia. 202 . nosLj |a8o. r odziennip. je pobudzenieosteoblastór odontoblastówi fibroprzenoszeniatlenu. konJManP profuakocznie\^la'e podtrz}muid.Ćzylipobudzeniaprzemian bio. dZą do uz}skania wtómyc. Zabie8i usuwaniazłogównafębnychczęstoi!y. pr4zębie bŹezne na.trefeków biosĘmulacji. te' kiretażeotwarte. są mentu korzeniowego (!o't plł|ńng) narzędziami re(znlmji apamlemulhŹdzwiękow]łn' rc!łnież Tu stosowana t}mulacjaupłyua rradlq. wiającena c€ment korzenio*y Swiatłolasera po winno bJć ap]ikowanezaróuno na odkłty cement koteniowy jak i na okolicęwierzcholkakorzenia da.hlameny te śr'r'iadczq o przśpieszeńu gojeniatkaneł naświefla. O.{LĄ sTosoll'ANlĄ Blos'r'} Do st]mulacyjna jest tylko terapią wspomagajqcą w komp]ekso\q'm planie leczenia chońb piz}zę.

. orc||ca 2arż0noWCowa nanie zęba się mą0losc| Wzmozone napir" oko| przyczepów ca ciemięśni zwaczy m|ęsn|zwaczy ZapaIenie dziąse| brodawka strony od językowej kowej nrezFowe i po]icf pżed PoIub usu. 203 .\v b'ch pru1padkach \.gt bio\nmula.^]aWiąCe miejsce 'I 2-6)lpkt 3Jlpld t5J naśW codziennieco etanie ub drugidfień codrienne zabiegi codzennie codrugidzieivpkt lub 3-4rhkt 3llpkt codrienne zabiegi Zapa]eni.W ńiędzEębowych 3-10/pkt wrarz lecreniem miejscowym 4-1olpkt 35 3łpk 3llpkt 3/pkt 3llcmr codzienniecodrugidzień lub codzienniecodrugidfień |ub codzienniecodlug]dzień |ub .rla.odfiennie codrugidzień |ub Porabiegach oKolrca rany chiturgicznych naprzyfęo|u codzienniecodlugi lub dzień .bea 1'] zaŚtÓsowane óerÓw b]ostyń! pEyzebia ujących chorobach w Przed ekc]ą ]n rniejsce wklucia ffi 1 3łpkt Ąlpkt podawanśrodka W przypadku a fnieczu|ającego o połowę skraca pozniecruleniu mieFce Wk|uciaszczęce W |ub otwór bródkow1. wantem ao9ow nafębnych Pokiretażach kieszonek pEyzębnych brodaWkidfiqselIub ruchem omiatającym Wpolowie Wysokości 3-6 przestŻeniach W1rostka. fabie8i mogą b1ć stosorrane rv o. plfeciwbó]o\']l pżcciu'7apa]nJ. dzień. ca poekstrakcyjne Wylostek fębodo|owy Uirudnione Wyży. dnion1nr rr1rzynaniuzębó$.Zastosowanie Iaserów Ieczeniu w chorób przvzebia ]-. Jniu /dbi. klu sześciu naś\'. !v cję laserowąmożnaZastosować ró$'nieżplfy utnr.i.ó oko| zębodo|u.ietlań codzienńe ]ub co drugi pra]śCeperiodontologiczncjbiosĘmula. \1. okolice otworu zuchwowego Znosfen e rfutWierzchołka a korzen nadWrażliwośc jokoIice szyikizęba zę0|ny ostre zapalenie rzut wierzcholka korzenia tkanek okoio wiezcholkowych Knł obrzęk ak' rnetodą omiatającq pozaDte9acn o0Jęly oDszaI chirurgicznych KMawienie kr. |azie lecze.ósm]'Ó.i są'bko efckt plfeciwobrzękov'|].orunu przrno.\Ąaną regeneracjq tkanek.

stosowaneprzy biostJ'rnulacji logii' Należy dodać'źenie są to szĘĄ\Ą1o ustalone aĄrhl a serca' ciężkiezałażenia\{irusolve'$fj'ti pż!.utek fotoablacji do około12J/cm2. diodowe prawieArndta-schu|tza półpfewodnikowe (GaAI As).Iziałania mocy (105-10t2 o duzej gęstości \Ąłcm2). nia przeci\Ą'Zapalnego. Er:YAG (er.galium. brodałlzakowatość. ia i dnić przeciw.lt.ulosi około10 rTIJ/rnm2' Nąstępujewtedy .l.artość ener./ę. eksbakcjach zębó\t!w Ze.. powoduje energii pmmieniowania odpo\tiadające temiczną erczję tkan]<i. bĘk zgodypacjenta' po Znieczuleniu./ność bio|ogicfną. gęstości promienio\timia.\Ąanej energii' Powinno się u\Ązględnićte u /. Lasery o dużeimocy w terapii gicznyclrlub ze względuna anatomicznietrudny do.1 J/cm2 nietenniczneusu\łanie tkanki..za|eżność reakcjiod bodŹca' si' siiy ob€mośćrozrusznika serca.zabulżenia\Ą]'dzie. na sl.o. u. .trul. ET. po wana pvez kardiologa).!\P liamino\Ą. bodźce mogą skutek fototermicznego.CTYSGG (e*)owo-dmmoweitro. parcstezjach społachendo.' iej uĄ. czynnośćtarczycy).ch zaliczamy nowotwolTZłoś|i!t€.Pno\'" {iz|oIogicfna' pobudzaia akBl'v1osć unIarkowa']ie ciu tkanek miękkich i twardj.]bie8d( peńodonIologi( t h naj.wfkonariu cięcia ji \\ spŻyjają aktywności fizjo|ogionej.jagowe)..lępuiP a lub na ia jq hamować.1. chorób Przyzębia stęp do miejsca naświetlania.(Carboł pień skuteczności Mss terapjibiost]'mulacyjnej' dżoride)' Nd:YAG (neod]'rno'o.ozldad 204 . któle mówi. lub prcmieniowaria laserorvego chemicznego. żesłabe bodźce |J.ch (nadczlamość i niedo. tkanek w peńodonto. argonowe. \łielkości' stanach ostrJch W na niekiedy mniejsze o 507oniź w stanach pEewle" światłouczulająq7ch.Iaserów Ieczeniu w chorób przyzębia Zastosowanie PltZtrC[Ts[ĄZ. chifur8la Wańo Wspomniec o zmodfi.Zeciwwskazańbez. nieustabilizouana cukrzyca. 0 0.łse| rc. wo-scandium. W TabeL 1.vŹrniabiosĘnulaq.14.efom oddfiĄ\.5 Gmficznepredśawiene plawa Arndta'5chu|tfa.1zestalviono pŹyldado\Ąe dah'ki lania $uczołów dokrcun}.strlto}\[J Należy urłzglę. nadziąślaki. silnebodźce natoiub koagula( lka-nl<i .nadlltażliwość światło. bardzosi|ne nia' L. h /n\ aspekĘ7tecbniczne i oszacowaćmakjtnalny sto.sercowa(e!!ikontrolo. względn]. Do p. wszelkie zmiany rozrostowe. oraz laserJ polPgdnd lokaln}m/ni.perio.fotojonizujacego foto.oshiro.miesi4@ka. l|dnlj na. do naś\t'ietlania pżed iniełcją' Do przeci\łvskazań$zględnych należą: rł]'soka a takżew chorcbachsta\Ąuskronio\Ą. Na Ryc.Najkorzystniej biosĘnulacgn}m I(tóń po$oduje pnrmienio$€niem o gęstości energii od 0. jest działać gii prcmieniowaniar'ltafi oleto\Ąego. elu /dlnymanjakn\dwipmian opóźniajq a|dyv.lNIA Do STosot\:łNl'.mo\łanieleków Zapaln}ch dawki są cze. nie\Ąydolność naczlniowo. wan]mi laserami o dużejmocy sq: co2 .żuchwouego'gorączka'padaczka.o. plzy lorviakach. rĘnosi od około szczegó]nj. 1 do 500mJ/mm2'natomiastprogo(a $. techniĘ bezkontaktową lub ld]ch' Naświet]anie po ZalecaneZwłaszcfa Zabiegach omiatania' chiilr.^/Pniu i Usunię.rvskaza bez\łzględne uględnedo >tempii biost]mulacfinej.5Zamacfonesa r]rzńIiżone\łaltości PmgorłauEltość ltóra gęstości po.urtanie de.msh. bowo-jagowe).gamet).ch. kowanympżef oshilo. BIosT\]'ruLAcJI L'Ą. wiążesię ze stratą apliko. nego. chorcbyklwi. i 2 nadmieme ro. /apa]enie d/i.1 4 gowacenie błonyśluzowej' Crąza) Ry('14.

|aser 2: baMnikowy.ht\^ora8a.4dej poszczególn}.l k-atelu (fotoablacja) ' Takie Zirnnecię.'ania Ęch laserachwyrlld.v ramienia\Ą' \. czejwieni (laseryCo2)..Ąp[. 6: 7| 8j laser argo.unjęLia.6-37. okolo 90o_100oc c\Ą'ał.foioiermicznych fotochemicznych fa]eżnośc ] w od gęstości mocyza9tosowanego |asela1: |aser Nd:YAG.7 Efeky termiczne tkanc€ p|zystosowaniu w aseróW molel:ułnriqzków oIganicznych skutek fotodyso.cr CO2ma.|zględu 109-l0l0 \Ąłcm2) Fiagmenty rozłożon]''ch molel(uł na dużąza.C Ry('14'6 odzia|yvaniena tkanki m€ c h.l. aser Nd:YAG.llomjJ\| pt'orcs robtemicznego u. mienio$'aniclasem Co2 długośd 600nm jest nai I0 leto\Ą.\'ce (Ryc'1'{'6).{'nosi bo okołol0 mm' Pro.kd. śluzo\\. usuwany.!'ody $dka na głębokość i od i ruiazaffi I nimj \Ąo.owy. L1óry samocr5'nrrie.t0 Na" 0.h h\drdJ.t'7).9. ptzy t!'rnjest lasel pilotują' trĘv tkanki: po$lżej 42oc nieodwracalna "o'oo"on denatura' q. na|omia\l plnpad|u promie.]4. gtębokość rra cjacji wiąZanchemiczn]'rhpod \Ą.(ErcrYsC'G). kacja da\Ą.Vv'an]Ąn prcwa.Ęo plPlĄjn.ej ustnejnadal nio$'Źnl1z zah€su widzialnegolasercm algono$l]n la. 0'] do l rnm'dldt. . kryptonowy. lcm zogniskowania punlr.go l ię. Nd:YAG./.głębokość Wnikaniajestmała (Er:YAG).Zastosowanie |aserów Ieczeniu w chorób przvzebia = z 9 1 ! EFEKTY FOTOTERMICZNE 16. h. zwęglcniei odpa' nie 'sJ<a'kón \Ą/nd'zrr\m. odpowicdniej odległości około6-7 cm ce.roHe. fali prcmieniowaria omz crasu tn\. już lasery o kov!'stniei lrr obecnie są stosowane W pąlpadku promienio$"nia z zakrcsu ultlafio.chrcmo\Ą!.aniai przebiegu co$5ĄĄtnia jeclnakw Ę'rn ce. |asercof. tomiast w chirulgji błon}' jamJ. cie i6'c' 14'5.szydo opra. cia i usutEnia tkanek na dmdfć wapol].$]altość !.|opniuLlotNdnja i\ody opa. ga rłprartnego sq pm$adzenl1 szt}. Wiązkina oplaĆoh}. 4: 5| |as€ r argonow}. cięcia tkalki mięI.około o bafwic czerwonej' I.to. to\\łre odpalD\Ą]anie z tkanki.o\dnjp. lub b]iskiejpodczefuienilaseremNd:\AG. (Ryc. i. 65o-90oc całkowita mat\Ą. baMn]kowy' Ryc. nadmuchempoltietfn]Ąn i wskazale jest stoso\Ąa.ica.asel co2 zaopatlżonyjest da. tc/ opc)ipsl 20s .pl$\.lzado uszkodzeńl{raf ze \Ąfrostemtempela.em absorycji \tnikaniajest Większa.10: aser He:Ne'pó|przewodnikow}.facji'. rc$€nie tkan]dZ ekspansją ciecz] i pal]..ly powstałe trakcie pracy1]m laserem\Ą' Głębokośćf uszkodfcn tkanki za]eży dhaości st€ od Laser co2 bJ'łstoso$anyjako pien\.7 duż1mr o . laserco.3r laserekcyrnerouy. Sa lo ld. Jest lv cralasero$e stosorvanc w ola isl.nic.8 w .!.EriYAG. krótkoh]'\'ab'ch impulsów pmmieniouania dtmfio.edo niu.ki pmmienio\Ą. szych paramebach i uryskanych efektach na tkanletu (laser] eksqmerowc) i zakrcsu dalekiej pod. nJdaics.. tkanek t$'ald}''ch zęba.9: laser Ndcw:YAc. w Zakrcsiewidma widzialnego.. zazłyczajdioilolry około 60q5oc zacfJna sĘ koagulacja.nizmów fotojonifa q]nych. eńoi\'o.ego o dużcj gęstości mocy (pouJiej lepiej absońo\Ąane pŹef tklr]łi miękkie fc. ekspozycjitkanki.I s tponiżei mm'.J.\.cn crbo$o-jago\\. fomie mikrcekplozji.Vvlego ustawieniai (.ch w fazach do.

jęu prac1 rv ciasnych szczelinach kieszonek plz}zęb.m laser dic \t5'konanelasercm Nd:YAG o mocy 3 lĄ i impu]sie prccy.1.okół implantów l l 'r2Nie moŹ.nawet do 10 mm. lerr bardripj ęato.l bellruarrp. który nie stanowi problemu pnenikania wiązk4.aby uzyskać odpo\łiedniomńejszy efekt $' zjalviska termiczne. M^/m żw.Inak stosowaćw bezpośrednim wskazujq. impulsowej'co umożliwia ję. h cz}.jak rv lase' dają elastyclne światłowody Absorpcja promieniowaniai rmiany temperatury Ife Nd:Y'ĄGczy laseże półprzewodnikowym dio.StlvaŹa to szczególne \ł}.kazujqcej plantów tJtano\Wch w ptebiegu peliimplantitis szal zniszczefliatemicznego tkanek sąsiednich.7!'11ia /o\\aną knviono.kowYch.ĄGpo\\tuen go impulsu' DochoiIzi \r./ana w leczeniu tych do!Ęm Ga A1As pż}zębia W ]eaenjukana|o.zwiaszczafębiny i cementu (ga1owo. infiltrację prccesu zapalnego.tenniczny w pozosta\/chtkankach pżyfębia (R}'c' nek miękkich lasercm Nd:YAG koniecznejest chło. pmcy ciqgłej' B10nm w mocy !V sońolrany przez hemoglobinęi gwarantujepetną lacji około400 {'arjtw komórek' Natomiast cięcie hemostazęw polu opelacyjn}'rn.tkanekpży chorobach i uej ciągłej absorycjapmmieniowaniajest mała. . prowa.nP cq lasem Nd:YAG.ch. Podczas opracolqvania tka.l'c4'ł oko. celem cięciajest ufu'olfellle szcfe.maganiom b. w jPs|/arc!Ąłlo ag! acjętkanek. co dla wiqzk światła lasera' Laserem Nd:YAG może. 200 psek. koniecznejest stosowanielasela o pracy impulsoweji o wT'sokejenergii pojedlnczeW terapji na pżyzębiu laser Nd:Y.y o d]łuśości zastosowaniu skalpe.\ł. PIz]'pm(f IaseremNd:YAG o pmc]'bezimpl so. Wafio z\Ą'rócićuwagę. zespo|ach W endo.a.sząznacznienrriejszJtn stopniu Zębnej. Aby 320/rmsta|siędobrymnażędziem leeeniaendodo w stosunkowokrótkim czasie usunąćpatologicfną dontyenego. z kością' prfyzęb. jest wykolzyg!'. lkanekspra\em$oJno-po\vip.walrych zJ. tkankę.że nadajc się na kontakcie r€m neod]rynowo.aluminiowo. o d]ługościosnrem skalpela.m w poleko$lch pżerostach i]uiqseł jest zastosowaniezań. oshzem skalpela.m laserem do oczyszczada powierzchrli im.\'i bartuPj ].5 jest lwsoce ab. Praktyczne doświadczenia impulsov1m lase. \Ą.ody umożliwia brak w1'letów kr.Izone tkan]<ach yka'15 na n}.liz rozognisko$anq tfzn]m. placo\taćw kontakcie z tkanJ<ami kieszonki przy.lo my $Tkonać cięcie' usuu. liny nacięcia. kóremu to\Ą'arz].a naciek Zapa]ny obejmo$'ał stosowanie lascrów w pcriodontoĘii \Ą]'maga t-vlkood 5 do 5 \€Ntw komórek' Badaniab}Ą pl7e. przJ'ldad:fi.enl ektomia' usrmięcie na uswrania tkanlti Ziarnino\lej z kicszone]< na jego dużąabsorpcjępżez te małychwłókniakólr hemostaza tkanek.magania dotyczące apikatoń\Ąr \Ą5. du. kor4'stać do hemostazytkanek. rurgicznJ'cl}. t\oĘpniplidmin) i fibrob|a. żo. ło 200 $'arstw komórek tkanki' a po elektrokoagu. nych ze *z8lędu tkanłi' W zabiegac.uniq(ie 206 .on onolv}i]|ao|cr!ja(e.\Ąnolasem Co2. Wapoq'?a' ldm}kJ nJ.Larano' po mniej]'r$a!.\łlm).heinei$el(tomii u pacjentów \PlPm \d:\AG jF.. baItbo kożystne chtonne nD lasercm CO2 czy konwencjonalnl. PozaĘ.seno. lotarcowe.Zastosowanie Iaserów leczeniu w choróbprzyzębia możLiwie najmniejszyob. Dla opracowania kanałówkoneniow1.nąpracę techniĘ kontakową sondyz tkan]<ami. możliwienajmniej uszkadzajqctelTlucznre tkanki otaczające. tl. w1'kaz5ltało co dow}'mafleksyjneśWiatto$.diatemią chiuĘiczną i za pomo.lo\ i.ch lecze.uz}skamy mniejszą gęstość' można\ĄY. międzykomó.jago\Ą5m cementem korzenio$}m. z i pnerostach dziąsła go je. cz]''w zabiegach on t1tącznie do wykon1"wania mał}chzabiegórvchi. malnj.w technice bezkontaktowej.la naciek zapaL{ dot. i W tkanlGchtwardychzęba.Tn najlepiej odpowia. że lasercm NdiYAG d/enipopprowan\.13. l4'l).aniepowierzchnio$ei ko. cięcie la.perio'LaserNd:YAG\'Vypo. koEeniowego.tedydo usunięcia tkanki. w których autol histologicznie mniejsze od 0'5 mm średnicya zabieg sfuje się oceniał nabłonek. niu endodonĘ( /nJĄnlnline u. go i pacjenta' Z kolei laser diodo\.11 o W badaniach prcuadzonJ''chprzez Pickals nad l0 600nm lub diodowego dłĘościB10nm' IŹser pracy urazowością CO2 stosujemyw zabiegachch lrgicz t'ch w cięcia błony śluzowej\łykonanego preqzyjne cięCiei zlokali.'ś\tiatła'' ulegarczprcszeńu w tkan]<achosĘga i sażony e|astyczny w śWiadowódśrednicy !m |ub o 200 się głębokiefekt koa8ulacji.\.

co zapo.m staje się poównJ'1Ąaln!' D.nęhul\.Likcja: Iem eńo$f''In Lrrnoż]iuia śłiatło pilotujqcego(655nm) po{oduje diodowego]asem fluolescencjęzłogóu(konkretniebak1eń Por?hro' mDrus gh1gfualis)f\. ii hoblemy pon.i t i ę szczeniebiologicznejtkanki za pomocąkombinacji nuial w moż]i\\'ościach adaptacyjnFh tkanki cementu cfasu i temr]era Ą'. sa terie. bardzo pżyzębnej' blisko kieszonki dna Ponadto na. clrłoilu prązębia pnebiegająq.i |r.ch temperaluĘod na pfpLr\lenli..jdgo\ĄA. C/. Ten o mocJ ok' l. jego konsfu.cl rt1'kazują reduĘę poddziąsłoł.ości cementu kożeniorł€go Zębór{ \Ą'. leczeniu w biegawtómcj penetracjidrobnousfurj l7'l.Zastosowanie Iaserów Ieczeniu w chorób orzvzebia jest selektj-Vvne' \Ąjbiórcze usu$€nie kamienia lase.75W pży częstotli$ości efekt zostałIó$ł eżw-vkożystany leczenia nad.zqbnych.lnienia że kana. kiesuonek c. ni. W chorobaclr z pntvi.ieszonek(po$iefichniolvcusu\anie tkanl'i).['. rłraŹli\l.laniapro\taiLonc in r'itl.ch.10 l4.r!tn]mi feedbocA. i zeszklirvienieujść kanalików zębi kieszonek pż1zębry'ch .]' ro/biliL\ n.'ykożystujemy o laser Nd:MG aplikując 200 /rm\.?irrej hni prz}.u!.lizacji plzJ'jQto jako mic1n}'CJl kieszonki dfiąsłowej.rr /pLin!po ek.skazania zaróruro do opracorqi'. powier(hd rpm{-nlu kov.stają sl. órv opracorvanie tkanci( pv]"lębiaenel8ialasera'Zabicg Badania tkanek tnurdJ'ch zeba in vitro podda' laseroterapii usuha nekmo'cznc tkanki. endotoksyny plzy zastosowanejenergii 100mJ/l5 pps pnez 5 sckund i pauzqls.r o!P| d' \ jn"ś^ Ą f pracą dużej Wkeszonce |asera mocy pr4zębnej' i w:łaściwe enie opraco$l$'anJch tkanek. sĘ pulpopatii III stopnia.vaniuulepszon].5W przy częstotliwości impulsu pracy I.sckundolvą' Letalna temperaturaa bakterii może d przekro nie prz} u/Jl iU |d./ki u|"gają r^odr $ani. na Kliniczne pojęcic steĄ.'ęsto\ł cęl sp\tenia jak prz5. leżqcych go (Ei:Y.dla światło\Ą'odu do o śednicy320pm i d]iugo.8-l.omienio$'aniu lasem Nd:Yag o mo(y od i zapa|nynaMonek' Nlożnamówić o tf$l peelirĘu 0. czyć U./ '/ - E astyczny śWiatlowód D}'fuzja pla ci€ Ry('14'8 NiebezpieĆfeńshva term ef€ k tóW anychfwiąfare umnż]i\Vid :dpdlnp ol \/l /anie po|.ra PdJo\o. Do tc10}Ł 15}Ł aplikowane światlowodem śrcdnicv go zabiegu.' nyjest lasel EIY\G 2940nm' Inakt.]\le(. l l u n l k a n e k m i P ( .ln].In spra}€m \\'o.d.l ze do proł"adzeniem śńatłorvodolr1. 15-20HZ.lie ]-1]' stoso*anialaseraw periodontologii pżedstałia R!c.. efekty tennicfne dotyczą waNt$y by bakeń w kieszoncei dcfakb'$'ację toksln nie od. BacefuI\es ' Escherbhill cali.25 do 1.jak i \Ą leczeniu enilo' donq'cznlm ma laser EtCr:\'Sm 2780nm.nej' 'o miPnjo\\łrnjJ i nabicrajq ] .c no\ł]. cus unit).ykonuje kircta/ 7a.r.łfotne i untchamianielasera er.-.ch obecno. mid/gi ścią ji ma.vkazały dodlodzi do uszcze.\Ą.ch aplikatorów podobnxh do pG pamiętaćmoż|iwości Iezy o termicznego u5zkodzenia $szechnych k4mic z chrloabeniem wraz z \pmw?mrafgr.18.utekwannków anato.. cncrgi.8' Ba.vstę" ścifali l0ii.rrr lńązki promrelro. koneniowego.fy zasto. dzonJTni systemami z$. \ \ ! 7 | 0 5 || P m p e t . znnurrę nych p.ĄG) odb}$a się szńko i obecnie p.. nlTosażonylv ł5'godneĘtnice z \Ąe1\.dniP Zlogos progu koagu|acji Więzade| d]a ozębnej. pżcz minutę na każdą kieszonkępąrębnq da(]ię ]ików Zębinowy(i popżez ich zeszkliwienie.rchopmcow1" na povieluĆhni cementu koEeńobego baktelii Do trsulvania z:logów i rvaria powierzchnicementukorzeniowego stosolta.sk1jesię tzw' pom}.h rpd. Niebezpieczensfua redukcjębakerii o 10ł CFU na l mm2 (Coł.\Ąvouanc bak.z gupy BdĆillŁss Łiźtllf.!. o głębokości 40/]m do 60 !m i uz]. mloięĘ Nlożnadołącf do tradycyjnegozabiegLl ._ stwaĘamozliwość redukcji licz.1 nm' plży czasie impulsu l50 llsek Ni.z1'ciorvo.Lin. bowego.Podobne\Ą. WaniapowieŹcbni korzenia.ac} laser.'. so\.Śgsfo?' 207 .

przcd rt'v.tur podpom\Ę'ch lJ pacjentóW powinno kontro|owane' być krwawienie utraconegow pże. Nd:YAG. u zagrożonych immunosupresyjnie.Ązębia u pacjentów zaburfeniami .tecz świattoŃód jest Laser szczegóIn|e z D|apacjentóW g|lpy ryzyka pod wprcwa.nfuj' .25 Korek1apod]loża podczasZabiegówgingiwek1c czepie nal}łonko$Tm lase.łzębia.dół oklażaćświatłowodem toIlxa. \t.kiietaż. sto.llatego taklc do regeneratji pvlczepu iącz.konujesię zapale.a chi.okostno$€80' Niejed. SRI dochodzi pizs'. no}ootnie. to\tej oo ptataśluzóu'kowo.ie mieit(J.rastania keszonkę.ości Poniżej lub leczenie podtrz]łnujące po. \r w kieszoncepĘf ębnej'20 się opmco\Ąuje częŚć na.Izanra zostaćabsońowane). jest do ś\tiatłow'odem a]temaĘ$q..migóra.nie korzeniowego nej. Do melaninę są selektj$'llic redLtkouane' tych bak.frenulek. otEymujących nowotworowych W biegu choroby pż.tloem dontologii: il fnt. by Clo.lókicn ozębnej.Ulgicz 2 /ab'eg' uży(ien oaktelieTi'' memDranq pienia od lo$'ania nabionka dziąsła sh\'orzone] negosąbezpieczniejsze' pEestŹeni illa rcgeneracji tkanki łącznejkosmej i \ł.anejest uzez cienrne elcmenl' (niekied}' /n}.inobdcilhlsspecjes.]id uw"SlcdnjPni'm nprio_ /p s/.gd/ipnromiPniowEni' patogenypmdu]'xjace iasela Co2 lub Nd:YAG podczas pżeprol'a. nabłonkai opóŹnienia po zabieg! lasemterapii Nd:\AG dochod do '{0% padl€ch t!'lko do lilś\idacji W trakcie opelacji pla. we$. c5.polo.zatrzymaniekrrarvierua. no\\rlie przeprowadzić Ga /ruP. rów Er.SGG.Llow}mprl}" Szczegó]rriepnl zachowan]rrn protet}'czne8o'24.iest zaletą rych zabicgó!\iNależy dodać'że łenutel.cr: \../cgoln\m cu]e ia do tegomdzaju zabie8!' U pacjentów'zkje' malologij szonkami przluębn}mi po\["żej6 rnm i Ltb}. Naj\'.lzamyraclia]nie.wać półprzeltodnikowego t]lko zabieglasemterapii la.l!\'arsh\1eniu. Nieńetkie zabicgichirurgicznelbiopsja. błonkową '23 pżJuę.Irętnnej b-vocenić i odnoto{ać pammctry ldinic.okosmowego strony ma8anegolaseremkoniecznajest ńą\. jego \t. laf. rz radjJnie do /miPronPi \\i?'' redukcjaflorybakteĄ.ta kontrolna. furkacji kożenia' plzed plano$ana SRT Zabieg bakteń' usu\ra ie złogównazębn!'ch.lato!\c ie u. któr$h redukc]a notkanko$ego'l.m klwi.lno kieszonki plą-Zębnej.gdz|e krfepnię{ia z p.nuo. Po tżcch miesiacach po zabiegtrk €tażu wspo. Kifetaż zamloięB: usuwanie ziaminy redukcja lase. na korzenia. i przyczepułqcznotkankowego |e.o: nin r.inlo.ujemy śi{iatła m na.iść trudno Usunięcie śluzówkinadimplantemśródkostn}n' dostępnychoko]ic pr4zębia c7r' okolicy bifurkadi Hemostaza. opraco$aniekanału waćsondy na dnie l{leszonki'lecz ruchami pulsują.długiego species' Ponieważpromieniowanie lasera Nd:YAG konwecjonalne przyczcpunabłonko1\ego''' absońo . je Zaopatżony opatrunkiem chirurgiczn}nn' po Retrakcja duiqsła oszliforvańu zęba. prec]z5'inie wprou"adzić należy ne8. po o. najlepiej światłorńd. Zcbńno moż]iu."|d. l.Zne zastosol. bm celu \rf. kości. czonych ia wrd/ /P \l' rosdna regenem' operdr f.vede rudnnzljrlnśl cmenfukoP. diodowego Ą As B50nm $.'anialase. chemioterapię..lnid(h m'l dlmm. czy gillgiwoplas['ki nie kie.1omia $ędf idełek' ab!' o$anicfyć hlstąpienie efek1ó!\'temicznych. bia i konl].tolo4i...Brak knrawienia i bólu pozabiegowego ka' Gingi$ektomia. h pV\ /Jt|oso\^dniU \Ą bJd. śniejsoncląkieszonki prz]uębnej.okółZęba. hi. popŻezzmniejszenie ryzyka niemWsieldzla fu tkanek (sRT). Częs1o leczenie chirurgiczne 208 . pra\\i.niosego' powil<lan!'m stanemzapalnlm w okolicachb1.asery te są stosohane\\'wch teńi naleząAc. gingiwoplasĘ pe\u1o.chorób przyzębia laseróww Ieczeniu Zastosowanie kończ}'się \\l'twolze iem.iest odtwonenie strul.}stq. mii. Ga Al r\s 9B0nm. Leczenie endodont}'czne: pEetrz]rm}.jpnLinic \Wma8. otltalcieropr]iapaŃdonta]nego lubzębopochod. celem chiruIgii peńodontologicznej przydatnym Następn}. kątem'2|2' fw|aszcza d|a narzędziem stomato|oga.'laserem \r}konany cieńutkim ciskiem Protetycznlm. rernm \d:\AU' \Ą B0.ażniejszyjest prcblem odizo. co naświetlań tydzień' Po Zabiegl1 płataśluzó$'ko\\'o. nrtcrapii powinienzostaćpo$tóżony w c]'ldupięciu nablonkowej KhEtażotlvally: opmco$anie części padcnt nic zosta.

ce prcmieńowanie \. ape$łrii roułliP.az przlpaalkowa.lk1 patrzenia na wiapkęprzez przylfqdy oprycflre. l!' Klasa 3B lasery niebezpieczne dla oczu w każ. IŹsery i użą. Wie. jedFie ich uzu. Cje w paśmie dobregowid/enia.imocy niebezpieczne: nale.a.emifują.los(i opBczneji dlugoiti lali lhmionego promipnio\łania'Nalezy pamiętać.le równiPż w terapii pe. wego f tkankami są coraz lepiej i szeŹej poznawa. dych watunkach.1 lasery niebezpieczne. zasady bezpieczeństwa ZaMdy bezpieczenstwaregt uje obowĘzujqcaod pra. dydunia opary zawieĄące czqsteczkigań\! mole. i rouproszon]m. Zne d]a Ldl.Izenialaserowepodzielonona lda.Bezpieczeństwo cy przy obsfudzeuIzadzeń lasero\aych.r'idzia]ne 400 do 700 nm.l:.istnieją pierwsze poz}t}'ime\aTłriki dotyczącercdukcji ilości bal.lza lla temat laseróvq ich technologiajest ciąg|e u]cp. 2000ro]{rl norma EN 60825.] kot\'ni](a. zębnej' Nie naleł kóW poniewaz nie ma jeszcze danych na temat gd/iezottaie poią. dzićdo nieodwracalnych anian w tych naiządach. ne.iodontologicznej.lla bezpiecznego pG wch sĘir'ania się urządzeniamilaserov'yrni'ponre$.38 i4 muszq k|asy być M/yposażone w okulary ochronne. ok ary porvilq1 poprzez odpowiedniątmnsmi.popr. I. a. które pozwolą na ł]'tJióI.Juczone pola operacyjnego.|( Winni.\r''' każdych warunkach. nic ale oksydowanJ'mi węglo\łFninie odbijając}ni lub plomieni. niezamierzonaeksporycjadla oka czy skóry na promieniovranielaserowemożedopm$.m.m} o$€ l ' nal7ędfiarnj polcrowan}1lli. osobypracujqCe z |aserami 3A. nami bocunj. czas usu\łfffa tkanek ]aserempowodująqm odpa.4kacja 5prfęfu i $ryt}.Cc|em dal. lektJwnych metod./ możli\"de szerokie pole $'idzenia' oplawki są z osło.'' /najomosi przepisów jest niefbę. sy pod Względem zagmżeń od mieniowania: u Klasa 1 lasery całkowicie bezpieczne. a będfie stanowić pełnienie. w przJpa.wanrrrkowobezpiecme. do Ja|i typu poziomu gęstości plo ra i zapewnić t|umienie mocy maeniowaniacalkowicie do bezpieanego. i . : l asa 4 lasery o dure. kuł takżetoksyczne'Polecanajest praca z ssakiem pe$onelu w speqjalnemaseczoraz zabezpieczenie kifil|nłą(c. z Pod.4th prar będ-/ip rozt\oj..P.naueIdo 95%raniel4szrleli'':" 209 . Klasa 3.1eńiw kieszonce przy. c]'. Z peunością laser nie będzie mógł zastąpićtady.zala i JujduF suoje mjcj. Łrtvlopa]ne mateńaty ciecze i gazy pG winrryzostaćwyl. ldasj.asery Nd:YAG są stosowanew peńodontologji od niedawna. kóre powinny być ściś|e dobrane diugości okreś|onego |ase. slreĄ belpip(/eń.ia8an} dany efek i nie \lystępują uszkodzenia stnrk1ul pr/}"ębiJ. jak waniem bezpośreddm. padent oraz personel że wykonuj4cyzabieg i wszystkie osoby towarzysfqce przy zabie8u powirrny nałożyć oku]aiy ocbmlme' jest ocbrona skóry przed plzlpadkc Ró\łnie ważna promie W5'm be/pośrednim po(rdnio odbirym lub nior\€niem lasem' Aby zapobiec niezamiermnlrn odbiciom zwierciadlanlm w polu operacyjnl. zy cbrońć oczyi skóĘ zańwno plzed prolnlefuo. rov{aniei Wapołzacjętkanek po$stajq w toŹe od. jednak przeceniać tych u}'ni. !d I asa2 lasery niecałkowicie bezpieczne.Zastosowanie laseróww |eczeniu chorób przyzębia ' Badania nad intemkcjq pmmieniowania lasero.cze usuwanie złogów nazębnych i rcdukcję patogen.tua' o.|na.'lni \lrraźnąetyketą informującąo gę. pochodzących ich prc. nych baktedi we florze kieszonki pnlzębnej. od zachowanyodruch mtugania.nychnarzędfi.

następuje jej zwęzenre blaszki zbitej' Z kolei to sa. eynnikóW Pżeciqżenia zębówmogą v4nikć z Wie|u na|eżq nich: do Usunięcia zębóW którespowodowane stanem Ę (powoduje Wówcfas przyfęb|a pżeciq. dzie rucho\ł]tn. wej akĘrmości zębów' Przy blaku lub niedosta. Zmniejszona Wydo|ność pŻyzębia jącana pŻykład śanach pŻy zapa|nych. że.w innq stlonę i plzyrios\' całykomplek bar.prowadzqdo zaburzeńw rrlda..biĘ.u.żu(hWo!'vy.Zębowego' stawów ma swojeuzasadnieniefizjologiczne'Zabu.'duża część zapaleń w arty. ny patologiczne'określasię to mianem hialinifacji u'lókien ozębnej.bodolo\pgo.sze mięśni'Stąd nazwaza. r/Pnidlu \rtepuidtp mająwph\1na . noma|ny \ły.3 jednak rczpatry. dochodzi tu do zwiększenia liczby lr'lókien ozębnej i ich zagęszczeńa. wiać siłom pne*yzszającym tzw. acji. zjologicznych. oraz do zabluzeń cąmności buzenia cz!'nnośclow€. B}Ąva kraczajqpńg toleĘncji plz]fębia i powodujazmia.z. tywne e|ementy utrzymujące i podpielające). neulolo' reumatologjiczy gii.?.4nno{ centlŹlne. gii szczękowo'twanowej.lr'laszcza latach 70'. ow'ocujeto zmtanar w obrazieńg.2 jednak niestety taĘ żesĄ.h objawy kIini(zne dysłunkcji I Analizazwarcia Wprowadzenie narządu ojcem leczenia zabuEeń cf]. jest \łó$czas zwiększonanrchomość Zęba. ku]acji''da$. mia{ a]e mieszcząqłn się jeszcze w granicach fi. r'"mloś. sta\. lo zapa|nym żenia zębówpozostałych)' l] PŹedwczesnykontakt z powodóW jatlogennych (zbyt\"r'). h i stawu żuchwowego. Teońa Helda za]dadaistnienie w u]dadzie sto" t mdlo8rraĄ/DJ'mIr/e{ sld$dw:<|a\u\klonio\ o.wać szeuej.jak w poprzedniej sl.' od io. mięśni nażądu żuciaza pośre.się adaptolvaći przeciwsta. tecznej cz}anościzgryzo!'lejzębów znrniejsza się liĆZba i\tókien ozębnej. zrt:łaszcza periodontologiczne. chirurlogii.B0' dań pozostałJ': i 90. dzo ciekaiwch '!firioskówi roafiazań. poszerzeniem szparyozębnoweji za.ltosię zdeakfua]Łou'ało. IkdnPl pn}"ebia ra|eżv .most. Występują w]'lerryZaknep}'i mar. z8Ęfowe plze. tkanek Występu.iovvych Ptzy<fy zabuneń <zy ny skroniowo.I odwrotnie.Źucia'4 pmlvadzą do m1ian w pozostałych Z niĆh za\\. w PosĄ one. Narząd żucianależy ponieważrie R'lko zmiany miejscowe.]iictwem go systemu nenvo\tego. o ile jego stwiedfenie. Wprowadzenie nnoś. Pomiędzytlmi trzema sta' korclacja czlnnościoua'którcj wami istńeje ścisła zabuvenie odgr}rvazasadlicz4 lolę w po!. olaz zmiana gfubości mo prz}zębie potlafi. 21'l .ypelnienie. gęszczeniemblaszki z.nnościo\łych pocfątek nauce' żuciabyłXarolyil' W l90l t dałon która dzjsiaj ma sw'ojeuzasadnieniew pedodonto.stomatologiizachowawczej.'staniu zabunenia w jedn]m dJ'sfunkcji nanądu .czynnościovwch zahutzeń Leczenie żucia natządu Marekziętek . ParaJunkcje naŹądu żucia. lnvm loici ulrn. pmtetyce. .tu.zębodołowego Ist]:lienie wszystkich tnech tzif zębowo.tLr . ropnych ma swoje pot|łoże nieprawidłowej to kienrnki ba. resoĘtia tt\ii P IejIkanki'\aslępujelloka|izowarra tlekem nini..vuZębowo. 'Ia]<o.soka staleakkorona.

l stosować fun](je niezwalcio\.a rrawel paraftmkcjii z\t'Ęzane Zczlnnikiem Zwarciowch Ę psychogennl'rn. l BADł\m KIINrcZNE Badająckliniczne pa.4ubzaciskanie zębó1v wach 2. obydwustronach. opisanych wyżejoraz badanie mięśninarządu żu.cząiącajest ńunież analiza podtoźe Wszystkie zabulzenia swo. endokrynne.2 15'3). bóle gło\Ąy E] crvnniki pa\abalko$ego i]Jatlj pierśiosei' Prormdząone do poustania zwaiciouych omz rue \/yi..'15.żuchłVowych objaw kliniczne dysfunłcji slooniowo. na|neNa|eżą nichstres do idepresje' Również Choromogq by ogó|noustrojowe byćqynnikiem spŻylającym (reumatoida|ne zapa|enie stawów.i Śtasd$.W Leczenie zaburzeń czynnościowych narzqdu żucia możnapodzie.'e sprzyjdiqcepo$suwaniu pd.l Pato|ogiane śar(ie zębóW Ryc'15.] Czr. Z obja$ó[ osok\d| lt}'rnienit głó\'r' ruchomości żuchłybez objawówlub z objawa' . i nenia ułożenia jatogeme' zębodofu' E nieFawidłowości zębolve'zgĘzorvei 6' Przerosw kości naleĄ raburzenia E l /JTniki miPiscor.n' 212 .żuchwo głó$nych gnrp: łych dzielimy na sześć poszczegóInych sta. znlmi. cia'a Dla umiejscowienia bólu w poszczególrrych go moźeona dotyczyćnawet 70%populaqji' obok mięśniach należyprzestżegaćpewnychfasad: bnrksizrnu desnrrkcyjniedziałańrtnieź drugaz pa.je te mają emocjo.afunkqji niezwarcio$T'ch. mięśnidna jamy ustnej gabinefu i mięśnipodpoty|icznych'W \aarunl<ach jest palpacyjnemięśni stomatologicznego badanie wystarczaj4ce. ji zwaniow1ehnaiutiniejsrą cjenta należy zwńĆić W\agę na analizę objawó\'r' parafuol. zwiększonenapięciei przemsb.rrniki i. cfyli zgtzy.2 i 15'3 Recesje dziąse| spowodowane eynnikem urazo\Ą}ł.1. Przycz5nyzaburzeńcątmościorłych gnrpy: lić na dwie Przyczyny zabuszeń crynnościowychobiawy klinicznedysfunkcii skroniowo. hzernieszcuenia .reto funkcje ząlHiało obce (dens-<bfplls alien1rm) r kojaŻyć $}niki badania palpacinego z bólem (da?s'. Zgt"z]'tanie E zabtmenia zwarcia cent]rycznego ekscenĘcz.l5'1). l baddi pońwrra\Ą( jedloimienne mięsniepo Zo rańmkcji zwalcio\aych' czy]izaciskarie zębó\Ąl Para. skroniowych. 4.rn'ur.lza się najl/ęśliej zakre. i \rych. zlokalizowane w L!.usĘ. 3' Rozchwianiepojed}nczychZębówlub grup zębo.W srtuaqjachnapięcia emocjonalne. skrzydłowch skrzydłollych bocznych.m Ćosd) podcfas ruchów żuchiły' śluzowa '5 i ząb-błona iwstęprrjqc}'m I r.no. mie. ta.ie zębami. nego (stawzębowo"zębo\W) ' E zmiany w stawie skmniouo. Wysta. 15. Patologicznestalcie zebów (Ryc.zabulfenia genetyczne).5/twmośc ich ogtne śni.Recesje dfĘseł(Ryc.wędrowkaĘbów główi kĘżków stawollyd'. czynniki Ry. przyśrodkowch.ic mięsni ż\aal mięśni w /y. 5. jednakow nacisk po obydwustronacĘ przede lłszystkim para.żuciwovv]m (zabu.r Wśn1d i najbardzĘ destfukcyjnqjest brukŁm. mi al.rn PAIPACYJNE PŹeplowa. bole.

ycznych kontaktów eksc€ jest zębóww obĘbie categopola zwa.ciowego' lednymz zajadnrczych za|ożeń korelĆy zwarcia zmiana kierunku dzialania lgryzowlcn poziome sił z Aby uzyskaćrórl.il Najbardziej szkotlliwe dla uldadu stomato8na.y 4n.epowinrrybyć 8ómych i Śoki policzkoweguzkówję.-zabtmenia ruchomości glów żuchuy fi. 8ulko\ po..h uIE/ol\P po si roniP b.eniem'/MaIio$]m mięśniowe stosuje się przy każd].nalezyje fmienić w kontaktypunlrtowe]ub specjalistó\ĄI Jednak ich rozpoznanie.eclenie zabużeń czJ'nnościolĄ].Ltór.. zgr)zu lezy lrziąć pod urvagę ńrrttież staw sklolrrowo. na]eżyW}mienić:analizę zwarcia z eli' . Jej \. i rorpiętovi ru.'v skfinrowo. kiwanie główżuch$y dająsię byćdość zasadniczjrrni wskazaliamio: ll7Jski ilPeŚ/(lenid M .doh' '7ą.lw omz pŹeszkody zgĘfowe \łystępują.ch domeła nych. dwu fazach otM}Tnać D|a tego się ń\\. w Jest e|PmenIPm ZenidpF..tki wosku. $'Jkona[e.wnqtrzustnazwarcia. nych zasad. dn\Llją. wo.minacj4 węzłówurazowych. omz zastosowanie szjm odciqżających'g. w po. bar{zĘ szkodlirtych c4.na|eźl tloki podnicbienne periodontologa. njetzned]auz}.. pneska.nowagę zgryzowq. n}'rnza8uzkowaniu zębóworazna dlo. a f jak niem (z{"rciem centraln}'In).roj] Analifa cej żuch.hnjath walgowrr dob1ch '?ębó!!siel/.] I F'ĄZA|Analiza centl]'cznaDotyczyona kontak' położeńu tów w dory]n}m zwalcio. Sz]ifoua. h jest I. ki olaz material znosząCy nadwrażliwość'? nia w}ń(nujące zabuŹenia ruchów bocznyclr' we. żuchwow8 Jest on q'lko teoreĘ7cznie oddalonyod przJzębia'W prakb/cema o8lolnne znacze.n odchyleniu od (cenhaLrqlre.. . tkanek Analizazwarcia nie w prowadzeniużuch$]'i sposobieZucia. do . ono rd\łoipż nic.uchomości (szeę. żuch$. promieniowanie bólu ze stawó.lzepośliugu polożeniami io!!5mi' miedr1ry'rni duoma ^. Arra]izę zwalcia Zależńe od rcdzaju zablrrzenia pmponuje się niem kalki artykulacyjnej lub/i pł1. ] oliTesowe o8lŹnicfenia.7enid koqguiąlc iPi tol opu\/(/ania nie diamentoweo ślednimi mał}mnas}pie. rltarcia rosta|apold. maks]'1na]n}'lnaguzkowa.JmLierunl. należyw oby" go napiorola/y' uzyskania ceu slosuje se..które nie ulegaj4zmianom od lat i wy.nerwowej uldadzie stomatognatycznJ'rn. opi\and\ł}żPi' P cwic/enia (P mied^ do|yln\Ąnpo]n./o\Ąd pżez sz]ifowanie powieŹdni podniebiennych kościsk)' siekaczygómych. . Na|eżyjednak pe że ze |ogicznych dął 5ięw tej ana|izie uzyskania nie do o(eniąiac całość uldadu stotnatognatycznego na.'będn!łn |Pl ńodontologicznego' . i{!Jeżeli łystępują kontakt' płaszczyznowe po na żuchwouychńen. dolnvlh.kaniaró\\no\Ąagi /qIJo$cmięsnio.\Ąagę na: Ana]Lując zwarcie powilno się plzeshzegać pew. ćwiczenia zmniejszajqce zak€s opuszczania żu. ków lekarza.lykonanie jest ko. lh!\!.Leczenie zaburzeń czynnościowych narzqdu żucia\ Badanie to przeptwadza się w dwóch fazach: i. oprócz tegopowinno się mieć do dyspozycjikamie.g!m. norm}.\tki$a(po.nników na]eży obowiąf.r'iczeniamiesfuowe |y( /ne8o są $e. poslzgowego. zyko$t'ch dolnych.dn D lI R\UA: Analiza ekscentr)czna Dotyczy ona wszystkich moż]iuT''ch nt.ol.Badając ten stawpowimo się zwTóciću.IJwie 5konio\\o. l] Popżez sz]ifowanieguzków nie należyzmieniać \wsokości rcia' a\€ ':j zwichnięciażuchltll fi Nie na]eł s'ifować bŹegów siecznych zęMw |l. a równo\Ąagę u.u.ó'. e]iminacjanai Iiniowejak najbliżej bnegu siecalego.lacją). makslmal. Wzg|ędóW odonto' kalki o rórmej sile i o charakeIze punk1owym.| umzy części twanowej czaszki..nomieme siłynacisku na |ek$vnesz|ifowanie niekórychguzkóW fębowych' zębyDązysię więc do otrzymaniana zębachodbicia podkreś|ić.w Bm w szczegóIności ]iczko\Ą'ych Spośród zabiegówleczniczych.!!]m. chów żuch\W przeplowadza się z zastosowa. w płaszcz]źnie czołowej strzałkowej lub omz ÓMcze. cwi.

Nadmiemeopuszczeniesugerujenajcęściej rania us|. żuchwowego. z w |inii śmdkowejpodniebienia.p(ademiePress. Wroctaw 972. Beobachtungen Pyorrhoea-Alveola.K]einrok zabużenia M. Wa6zawa 1992.H. dostosowania duze$Elory i uż!tko\"/e. WH. pomiędzy głowq koorc|ynacji żuchwy kqżkiem a sta.:Profilaktyka zabuvention. Warszawa 1984' 11Wierzbicka-Ferszt sp|it.woli je M. wow}. L1ór€ odwrotne móWiąo dopżednim kqżkastawo\Ąego' Mogq one poprzedzać całkowi obejmującałyłuk zębouy szczęki lub żuchw5ł To te zab|okowanie ruchomości stawóW. Zaburzenia N.ungarische Vieńe|jahrsschrift fir ustnej p2yfębia.: na P. Philadelphia 1979. zwane teższ}nami f$}zo$y. czas stomat2000.l Leczenie zaburzeń czynnościowych narzqdu żucia języ. do strony zbaeania.żuchwowego. Pato|ogiene obja!Ąy akustyaneWyczuwa dotr się Szlny odciązające.PzW|-WaBzaWa. 3.acadohorska. Trzaski śwjadczązaburzon€j mi. nych nad mięśniaminafunykoqmi' W drugim padkubraku efeltów takiego postępo\łania. centralvereines Deutscher nórzte Leipzig.. Leaenie brukizmu i jego naśępsh^/' zwarciowychi niezwarciol.: Czynnościowe ruukladu ń5'Vońrag anHs|iBCh der40Jahresversamm|un9 des chowego naŻqdu żucia' sanmedia. Karolyi. Ważne teżbadanie zba. Możeono śWiadczyćzab|okowa. Maś|anka.rnicwiczeniami o8ó|n}łni są ó/r'ioenja przewodu rzyoraz od śrony zewnętrznego śucho. KleinrokM.: Uzasadnienie i 2. Wieżbicka'FersŹ. stom1989' Prot Xc(X 4. o tę niu krążka stawow€go. ułożenre podmiotow}łn |(inicznym badaniem uwzg|ędniam}ł ka powinno byćpo strońe przeci$'nejw stosun]o pa|pacyjne t Badanie stawuskloniowo. prz}padl-u b urzeń s|osuje podobne /enie toĘ każdorazowo Z€ powinien zasięgać się cwi.lok PEeprowadza je zaróWno strony się od twa. nu rzecfą' w przy.: eynno. Ma to na celu ściowe. Żądu żucia. Tnn}'miwi. Eliminacja stresó\qrela]śacja ogó|rtego sta' zmniejszenie przewagi mięśniskrzydłowych pacjentajest niezmiemie $'ażną bocz.lłuż go wego.w}ĄTsowanej lushfe linii pmstej podcfas otwie. LondoFllew York 1969. /eniem Śą óMt /eda mięfii jest podwichnięcie żuchwy. Tak zasadą jest rwkonanie na tych szyma|nym opuszczeniu żuchwy) ślviadcą tlzmożo.lpuszcza'czJ'Tność powtarzakilkakot.vo\'ego. Paqjentnabiem po\'r'ietrra / usta i po.: periodontology. Grranza. o do Powodująmzluź.9:594 600.wy ńlrnoczesn1'rn tnj'maniem końca jęZyka ników ogólrjych Wwofujących zaburzenia cz}noo.'n' żuch.vykolrania. N. Bowen. 1981. t ocenęcynności Bada5ięje pa|pacyj. ostatnie znalazłyszerokie zastosowanie \azględu ze na prcstotę\. loga. i 1995.lych nazqd źucia' T. Ko|ejnJ. Trzaski je lla takie' Ltóre obejmujątylko pewlĘ grupę zę. zah in 1901 7' Jań<zuĘ Banach. W: 5.4akowerowa. Saunde6. Dzieli się o nej@ynności mięśni sk|zydlo\ń/ych bocznych. omacząjącna brodzie glóW żuch\[y. 1 CrasStomat 2002. . Melcher. Zahnheilkunde 1901. A. Wpływ parafunkcji A'. pow.rn' zwanetrzaskikońcowe(prry maksy.neurologalub psychiatry 1.6.r0 W przJ'padkupierwsf}m zaleca się opuszczanie Nie możnańunież zapomniećo elimitraqi cz]. Plot stom disease the practiceof general in dentistry. \ aania żuch!\. narzqdżucia. z maksJłnalnie dotylr\F lub doprzednim położe.:Biology ofthe periodon' zasad zapobĘaniazabuzeniom eynnościowyrn na.AM.mimicznych. Glickman's EA. ] 77 180. ]0. sfużą leczenia obja\. ! ś|uzowej osterreichich.9. niem języka.diagnosis and treatment periodontal of Żeń czynnościo\ń/ych narzqdużucia.pmwad7qtżuchwę linii prośei' e w \Ąylonuiesię ie punk i prcwat|ząc wz..r riber 6' M.6:343 348. clinical Pre. nach plaskich powierzchni zwaĘiorych. nie Ł5 mzy dziennie' . kowoorazsłuchowo. pŻemieszeeniu bów (plltka Svedalub sątra Gelba)oraz take.London Toronto. Parafunkcje wpływ A': i ich na 4. Wigdorowicz-Makowerowa. potrzeby próbyustalenia 8. Przy zbacfaniu żuchly. 214 . na nie. stoma.'i chorobybłony jamy z. opinji psycho.Wigdorowie-l\.y.17:279.9|564 571 ściowe natządu żucia' PZWL. nianie mięśni i odci4żenie sta\r'ruskronrowo. tium.

Mamy jednak sJtuację.obo]. zębóW eciwstawnych naw€ pŻ i łuków zębowych' Dovcfyćto mcntó\Ą'zęba po Ędeltomii lub hemisekcji. trakcje budfq wiele kontolt€tjji' Z drugiej jednak iekcentrycrnej. przyzębia.i jest rv tJ1n u.r i na co nale4'' z$. ]eczeniechirur. tecznlrh rozwiązań.d]bo maLipp.7po.IdĘ /d.Jest to porvodemrvielu i ie. Rofpocz]'na się r'. przy.pl7P8|adu. pżrzębia i uzupełnień zwaftia. gwamnfującejpralr'id:lową nkcję uldadu fu proteĘ'cznJ'chpo plueplowadzeniu kompleksowe.w1'c. ro..'o pneprowa.ot\di\{a\ i\ĄP . .. l5fuo.konania rtszczepów (implan. jedJ'rrcf}chzębówlub ich grupy' \V dobiPmożIi\o\ \qLol7\.\oje szj.l go leczenia' on sĘeruje pacjentowi jakoŚc osta. musizlóWnoważonej zarówno jak ok|uzji. rcstka Zębodoło\Ą€go. tyobraźni leka' zęby ale dłuższe. pip Lon'ow\m rolpoi/. \Ą.m korcny Zębów .vnarr\lerzenie. mięśnio\Ą'o. się Ila pier'n. a Zwlaszczaw postaciach Zaa\Ą.ówclas przJtocą\c ono Io.]źszej klasy stomato]og ogóIny tr'fusiumieć i sto.Tacają i \Ą'jego rt].ptzyzęhia w chotobach Marekziętek ] L Wprowadzenie protetycfne Chorobyprzrfębia Uzupe|nienia a szynowanie zębóW ptote|yczne Postępowanie Wprowadzenie Postępowańe pmtetycznejest ^vieńczeniemcało.Ifić leczenie protet'\'czne.|dnid |e'/cniu myzwarciowej' i h fapewnienie bezurazowych kontaktóW protetJrcfn]. Za( \|LlCi /nal mogąbyć\l5'dłruone ńe $.stawolvego.sokości o ma \Ą]'obnŹnistan zębó\Ą. m.zębiai przeplo\Ą'Źdzone ('eniu /abu'en r Ą rrnościol}' n.l plan picnvsn' h' ul /eśn.|$ nielndjbainiejs/p terapeut]'czn]'m Wynikając-\'mdesfilkcji tkanek. czy to zańwno stanu Zębólvrr'obec siebie. tr/ki'Po leczeniuperiodontologicm].y' się Dob" .celem ocbronylr1. ważjednak sq one schoneniami o charakteve na. Ponie. strony możlił'ość $].okującegozęba. pacjentpżeszedł]eczenie\Ą.pnie ho\Ąah(/P' IP.mol'\ / pa'jcnlFm To |c|Źr $id/i o' Ą. czltĘ zgtaszaniasię pacjentów do leczenia. 215 . utratazębówjest lajczęstszq' obokbólu.cale'''2 albo r. iP pizy t]m na]eży wlaściuej Pamiętać q.lLa lebodoloucgo\1res/r musi srvojepoprzednie miejsce. eks.W chorcbach o usunięciunie . prawi.Tril..stępne. centrycfnej.dlrsor"va.ch $'iz}tach.u na rhirurSie \\ro.nr należyjednak Po opisan}m w1zej (w popźednim mzdziale) ]e.h' W eta.l i !v ro.n.leczenieplotet]'cznejest następstwem hdbi]ita(ię proIeh.Ta Goldmannd '. nie macie ich ł.ei pos|ępo\aniP C/e\|o mó\vi \ię .gd}' nych.rócićszczegó]lĘuwagę? z W postępowaniuprotet]'cfnj.jax r esrc.\łysuwa stosunekzębówszczękido żuch\Ą. u$€8 pacJentólt L1ór]'m naleł \Ą.dl t nlchomych koveni lub frag.iele rucji żepeliodontolog to naj. rej rca wlacajqc}m..7nd' Ćojc. giczne i leczenie zabuŹeń cz!'Irnościo. wziaćpod uwagęstan pźJ.ddś /\. tóu) wFaga podejmowaniabaldzo sz3bko deqzji ści lecfenia peliodontologicznego.Llo.W końcu' to lekarz i pacjent podejmujądeqzję o usunięciu lub utrz]ma u po.

1 Zapa|enie dzonvm moście zakresieszcfeki. jak zb}t glębokie jej osadzenie uszkadzaprzyczep na.zębiu kolona uwzględnieniatego cf}'nnika doFowadzić możedo obecńe sądzisię.4 16'5)'4.a siaj swoje uzasadnienie'ale słko w plą'padk do.erośbrodawekdfiąs|ovlychpfty moście zak€.5.r 6. rczwój ba]. tłvo. pŹeciwsta\tnjm'3 szeęki)na pIan W pEednimodcinkułuku(zwlasz(za przyleganie korony do szyjki zęba pierwszy \Ązg|ędy enevczne. nawet peliodonto|ogicznie Wątp|iwych. Wpuldość ścianbocznych (i punl. Wśfi ldinic]stó\"/ dziąsla' nych. Samo poszerze e wlpuldości korcny bez mat lokalizaqlikoronyw stosunłudo brze8tr prz]./ysuwają 5ię Nie\ł'łaściwe powoduje zaleganie rcsztek pokatno\Ąych.tki' 0. szyjki doplowadza do ny dziąsłouej..6.1eń bez.d. w Ryc. w 2tr .1użucia'Ma to dzi pr'}zębnych(Ryc'16'1i 16'2). do Wpl}1vkształfukorony pmtewcznejna pżyzębie ulawienie tej części tworzenia Ębka martwiczego na blfe$l dfiąsła' ma ogromneznacueniezańwno Fofilaktyczne. i leczńcze. dziąsłowe' przluębia czlnnik urazow teorctyczn}th.w].2 Pr. przpębiu. ta Za" pro\aadfićtylko przy \!5'leczon}łn lub To samo dotycfy rriei\łaści.łxirinnc.P eeso rq.Vych rĄype|nień ub}'t|ub |ub w sIłnych /apa]enia(h pf7lfebia] i powsla$anie szyjek obe<nościich oko|icy próchnicy' Zb}t szerokie obceże korony w okolicy kóW pńchnicowych'4 rozciąganiabrzegów szcze]i.żeplfv zdro.\"r'ego\Ątręcr periodontologii' skie8omodelo$ania komn lr te|udosępu mięsnj sada obowiqzuje rólrtież W pĘzębia bEeżnegoprzyzbyt g|ębokoosaRyc. miel 5\Ąoje na ltudcja $ uŚtaLhuniemozliwia mod7ieLĘ' go miejscazakończenia konrny jak tylko w szczelinie ubocznena tkan]ri prz}zębia. powirrna da wnikaćdo szaeliĄY dziąslo\łej leczenie potetyczne .moż. się nadwrażIiwośCi Podobnie t]eno\. błon}o\łyblokrje procesy fizjologrcznew szczeli.W wielu prfwadkach za Ę lub komny dodziąśo$e nad. wwierając ucisk.m glębokość blokowaflia pźepłJwuślinyutrudnionego usuwa. ale odkonkehych warunkóv{ (4 też(lęŚ(iąmoslu.am taNa podstawie \'r'ieloletnich obserwaqii. jstniejąróżnicepogĘdówna te.16'3'16.l{.m. rzenie się pł1tki bal1eryjnej.i\ać pra]sce decpja o uniesfczenru Jednakw Nieprawidłowowykonane ufup€łnienia pmtetycz. od bnegu koronynie zależy rozważań ne stano1viq tkanek dla klini(znydl obiekĘv. możnateżzastoso. głębokość praw iłouq.przyzębia protetyczne chorobach W W Postępowanie protetyczne Uzupełnienia ptzyzębia a cho]oby u\a. oddział]'1Enia (Ryc. Ponie\tŹrż pła.w przypadkach postępuje w p|zypadku (tych samych' którc .7 i Według Marxkorsa osadzeniekomny moze stwc dziqsłowej problemy w miejscu jej styku rzyć ńepożądane zębem sąsiednim i Ębem z dzĘsłem b''zeżnJ.7 rnm. stycfny)powinnad onić hu eg dziąsła nie dzĘsłoweji prcwadzi do powstania kieszonek mi mechaniczn]'miw czasie al. cydujqo lĄrykonaniu korony poddziqstowej.Tooned€!.brego dostępu tej oko|icy dla zabiegów hĘienicf.iqstępujq 1va8le.wo]no nia res/el polarmolwch i /a]eganiań. Niezaleznie od tego' czy komna jest konshukcją sa. który zaburza dziąsłai dopDowadza wy.a pżed uraza.16.

Dorycryto stoso\r'r'ania wszyst.\Ą7sze stosujęje tyl.Zestrzeni międzJzębo\aych' Bez dodatkołych Zabiegów higienicznych.Za. żadne mięśnie utrz}mają\ł'laściwej nie higieny Niezbęd. /ę\cipd. dzJ'zębo\aej oraz zapei\'nia\.żeochrcna miazgi zębapo szlifowa.rostka zę bodolowegow okolicy szyjki.żenie ma dziś altema. też ko w postaci do. czenia prctetycznegow chorobach pIz5zębia. zębowego.la i amorĘzaqja uazó\^r czasieżucia.) To następny niedoceniany element le. wierzcbnię korony powimo być bez i(' U miejsc retencyjnych. element jakicbłolwiek t}lln}. Można to sfivien]uićpżede XORO\Y Ma ogmmrc /nacznie \Ą omawialej L:westiiomz \Ą7 utrz]'rnaniu\ł'laściwch rclacji łul(u po\{sta\laniuzmiŹLn pato. z własnejpraktyki wnoszę. na . zapobiegaono logic?n\t \\brodat\i Łiaslowci. dua]nie niżstandaldo$'e. na jest dostępność zabiegów higienicznych do z ró$.oso.d filariesl /b]'tkrólki' ffi szru'czl. \^r których wafunki zgĘzo$'enie pozi\'a]ajq Wdłu.tłtoł''${IE Ź|ewykonane ufupelnienie może spo.5Rodzaje do sta lych konnrukji protetyonych jednocf elśnie sz}nujących zęby języka i policzka do p. W pnzĘsŁo uosrr' Tokolejny prote.óżn]Ąnprofilu' jednak przejście tkanki zębaw po. pżegrodzie h e mię.\cJlzE. oa |dorynaleł Zwni( uwagę' .oron\llklddem. kich wspolcześnie zalecanychkoron.noczesnymodtworzeniemw mialę fizjologicz.7ejrie l.cjentów użl'tkujących mosĘ'obserwujesię starlvZa. że niu korą'stniejsze są uzupehienia (ykonane indyvi. vmczasowe wodować uszkodzenie bŻegudziąsła jegozanik' |ub ffi tncnNrrr'łpnnp'rn.daściwe napięcie mię" dzy zębami' od niego w duż}mstopniu zateży ic}r sprawność cz}'nnościouadodatko\. w Ma ne mzprowaalzanie mzpraszanie niekorzlstnych i dla prz}u siłz8r]'zo$ych' ębia ŚCIAN STYCZNYcH ffi trzupnrNlxlaĄ Til'rczAsollts (KoRo\Y I llosTl.3 16.' lub naddzĘsłowej' 217 .a pa]ne pod plzęsŁmi. pacjent.tutżENIE KoRoN\ ZĘBA ffi uxszt.16.r ll.protetycznechorobach przyzębia Postępowanie H W Ry(. kosmetycznych lekarz. biście uwazam. nych kształtówkomny8 EILĄno\tTCo wvkonuje się je poprzezrł1cjęt ie dzĘsłabrzeźnego omz łycięcie części rł]. Blw dla szlifo\'vaniaze stopniem' Może on być o ./n}Tn pd(jenlów/ pe. Dotyczy to sltuacji. jest niezbędla.teżpMy\ańcić fizjologicz.BórvodeĘrĄ'a W konsekwencji niejestzadowo|onyefehóW nikt z -ani dużq rolę w |e(lenjupro|crv(. ani riodontopatiami'Wydajesię.

pacjentóq k1órzy mająub}tki kosme spowodowa.wać się tej w odcinku przed]im ukształtowanie części konstrukcji protetycznej powinno odpo\^riadać przedsionto\aejw]Tostkazę' grzbietov{i oraz części rórłnieże|i. i ich mzchwianie'l Jeżelichodzi o liczbę filarolr to padku \^}s|ępo!.$ane' Ęlko jako uzupelnieniatJ. teńałmąidującysię od stroĄv śluzówkowej.4 środkami sĘ Wiele uwagi poświęca w tego typu opisach materiałom. Najbardziej najgorsąm. tJm prz]. wstanie ma \^pbv ńeplawi. oie podgas żucia's |iczbańlańw uzupełnienra mu. czyli oraz 2't8 . tto(zoną choćciqglestosow:ane' jatogenne'l. zb}t długie dysfun]. z takimi mostami b}Ą'!ają ne chorobamiprzyzębia.kóre znąidująsię na powiendrniach uzupełnieństałych.Uważasię. plekowego leczenia peńodontopatii to przede w lĄ]dolnośti żu. Zaakcentowaniaw1.żemetalo\łepo.vżględu korzystniejszesąpnęsłakńtkie.a obojęh}annatedałemjest c]afuro\ła.l omawiąiqc u7upe| enia sldle nale/v leż Zwnicii uuagę na mateliaĘ z których Ę one łykonF!Źne.żew leczeniu peliodontologion]'n jedyĄm rozwiqzaniem chwili obecnejĘ uzupehienia lane' w Iimllane pon€lanq lub peho.Ę'In bardziej. ale Ę pzęs|akładkową me|odą Liągnionc pW śliny.g. wszystkim podczasich usui.idami złomnj'miniestety nie Wtrzy.''ania' lń ra]Ćel zapalny przerosto\ay zaniko\ayNa ich po. na śoso. wanie ich porcelalĘ ńe jest . naj|epszym rozwiązaniem mujepńby czasu'Koronyi mosv alaylowemogąbyć ze Wzg|ędów higienianych prz€ pozwa|ajqCe swobodny . Przy większej |iczbie wierzdrnie źujące ulegajqzniszczeniu i odpry.węższe płaskoguzkowe' prz1padku' który pozwala na eliminację p\towej cia.stoso\anie uĘtków do Uzupelnienia ruchome zalecane podczas komsi byćim ńllna kości \ł}Tostka zębodolowego. Li(ot\Źnic metali mate. żepkry. kształt przęseluniemoż|iwĘący \Ąłaściwą Ęienę oraz ma.terzeestewcznym.|łowahigiena. żebralujący zqbnależy pErMjrnniej dwóch filarach.l protetyczne chorobachprzyzębia W Postępowanie sfczękz magn€sami' utrzymania ruchome ko|zenie fakresie w wykozystująca swojego d|a Ryc15.rnaga bodołowego' minacja ostych zakończeń brzegów oraz polączeń międzyposzczególn5mielementami mostu. wsz}stkim pmtezy podpafie ozębnowo'W każd5tn |p(dne |eżpręslao lmniejszonei sq . przesfzegane. właściwe samooc4/szcanie oraz dostęp \a|omiaśkoronyw\Lon}Ą\anp jamy są higieny ustnej.ladku za. Mówią one.wskazane \.twonł'lvo na poltelana omz stopyzłota. o Ćhalal.6 i. łaczące po fuku oraz przęsła na jej niższąścieralność stosunhr do ułasnych prostej' PIżęsła w nii bieg[qc€ powodują przeciązeniazębówfilalorlych zębó\Ąr Jest to istotny aĘument' Dlatego w przy.Ciista\'u skmniowo. żuchwowego osobi( iP za|ecam u pmblemy rceuł wykonania mostów ce z meta]u.€mmic4e.Jednak możnado nich muszqbyćbezwzględnie uzupelnićprotez4opartąna przekonaćpacjenta. skom brakującychzębo\'r' lub większa.|6'7 Proteza Zmiany mą|ądra.rnczasowe.!€nia pońeęthnie 'żują. Sądzę. miećono stałego kontaktu aĘlanowe' Nie powirrno Ró\łnieżw tej oko]icynie porłtmo z Moną ślumwą' jegopołączenie metalem' z znajdo. BioĘc pod uuagę względybiomechanicznena} żujących ze filary v''li.

wo $' instrukcji' W ogó]nych zarysach $yglqda to nlm iesl wiP|o|rotniPpod\ażanJ.Grupaszln tnr'ab'chsta.9)' nie zębów|igaturą grubości 0. W 8npie sz]n t$Ełych ru. dngiej gnrpysą''I} Do caso\Ą.tmoltjuo\r''€ne prźez\\iĄzadtaozębnej. \. hom\Ó molnaumie.|zenia ozębnej. spośród We.koŹystujesię dziś mogąbyćruchomei stałe. Rola szJ'noi\'aniaw leczeniu peńodontologicz.4 mm. pmjel1ujesię szkieleto\Ą. przy obci4żeniach poziom}'c]r możeb}stąpićńebez. . sfyn szynowaniezębów WnątĘzębowych jest najpopula rniejĘą obecnie szyna sp|int. cam w tJm miejscu koż}stanie z najno$'szych osĘ.nomieme rozłożenie obciażeń ich pic larniejsząspośńd$'są.anie \Ąrzględu dużą na ilość miejsc rctencyjnych8' elementów utĘlmujqcych i podpierajqcych].vazo. JeJndk moje następująĆo I wie|o|eIniP doiwiad'/ełip pohvierda koniel/no\| n \Ą57konanie rowka standardoi\'yrn wieftłem' jego stosolr'aniaw kompleksowejterapii peńodon. Hilletf rnornzv oz4rl.ci.ych sta. manai Rotne-Ia. piecfeństi\o uszko.obciąże.lina czyszyM l(rlandskiego. m Dno lDwka po}aJ'lva cien]<ą się rvarstwą mateńa. łyd! Za]iczamy: sz]'nęNowotnego.lo schemat jej wykonaniapodanyjest szczegóło. Powinny one być nych olaz estetycznych'Nie sa teź(ŁiśZaleGxe Ze minimalizo$'ane popEez i'!łaściwe pmjeko\Ą. przy Ltórych WstąpiłyubJ'tk tl'arrki kostnej. zale.3 swojeuzasadnienie ekonomicfne.n)i są'nęGrozowskego. 219 .:. ws46tkie odmiany sąn AET omz nych podpartz \ĄT'korzystaniem małs]malnejIicóy sąmy temoplastJ'cale.amęthrpńLa rrujpopu. nia pionolve. biennej jęfykowej i zębóWprzednich' nie sit żuciana ich większąilość. cychjest ń$. odciążąią jed" one no.'onPi rwdolrro'ciżuria.e mi prz5'zębia proteuy jej odmianę. gnlel p|olchkj i sto<oudnje. .ch (nieJuchomyd' to:sz]nalIruski.anych i niegd!ś nou'e ukierun]o\\Enie.są" ozęb. nę KóŁsd&ego. Fotezą PieMsza ich gfupato są.ałe' IGżdez nich podpańą' W tJTncelu \Ąl.. l.Natomiast Wynienione $'yŹejsz]'nymajądziś znaczeniehi. surna\Ą/itkow.są. nawet nrchome koŹenie zębów (Ryc' 16'6i 16'7)' ny qasowe flrchome' zaliczamy doń sz]Trę cieszJń' skiego.or'm U pacjentówz choloba.l2 tologicznej.9 Konstrukcja zakresieżuchwyz fastosowan|em W zamasKow protezy śluzówkowej' powirula być ona zastą)iona S4'ny dzielimy na cfasowei n\Ą.lla zębó\\.8 i 15. fllaro\a}'ch. są skiego. rtłasnychzębów Zadaniem elementów podpieĘjq.7PśniP 7eb) o /rnnieiŚ. nowe' Po\łinny one posiailać system zń\łnor./asut\. Mamloka-Griinberga.fjfjologiclne .lla tkanek pŹ]zębia.ldb7askd$ i roż. Ma to o 0.Stabilizujeto pmtezęi st$'a. storyczne.stkich stoso\Ą.l fu podldadowego.16'8i 16. ne8oloduąiuzespoleń(Ryc. Współcześnie najaęściej stosuje czasowe się szynowa.Nie spełnii/ one Wmogów fun}cjonal.Postępowanie protetyczne chorobach przyzębia W W Ry(' 15.czy Gliclonana.szlTa Bl. Iza koEystne \łarunki.Lock'13 się napowieŻchniach stosuje ją podni+ sz}ny mąiąza zadanieZblokowanie zębówi rozłoże.

'. Borys€ w i@. l Sz}Trę mi pinami. D: Splinting 8' ZuhrĘ Kleber Peńodonto|ogia.ale fadziałają zęby szczęki je jal{ aparat ortodonwcztry \a}pmwadzając sku.21178 190.ykonJ''Wane a dualoie w pracowf protetycanej.3Ed.23:3-4.warcia.lasnego Z doświadr su. polimeĄzuj4c i na}tadąiąc się 3 do 4. R'.a r€vis€d approach' siusBańh. lenia ko|ejną gemwałb}'rn przedzielanie warstlv taśmy bondem z dodatkiem kompoątu . Radwanoako' M. Dykema.55 w 58. Prosthet Dent J 1-1 l'4ag słom 999. a Ę su monitorowanie higienyjamy cza stanu ustnej. |\. 1969.Lock Melhode' Die R. p|feriąże. s. l W rcwku układasię sz!'nę.D. Wrocł stomat nej W |€ceniu protetycznym' czas stom 1995. conditions patienlst.s4 one rĄ. procedures.Przy starannyIWkonaniu jest to metodaz lĄ5]boru pacjentóWL1órychnie stać u na zastosołaniesz}nysplint-l.5:351358. 12'ziętek M'.i zweckmoissige Zahner 1982:281-285.plostsząi tańsząmetodąjest. paeto momencie protetyaneosadzenia uzupetnienia w go.: Von bridges' Peńodont 1974.ilykonarrra ind}'!vimostów adhezyjnych. przyrnoco\^uje do zębo1v się standadow.Corc.ZiętekM': MożIiwości zastosowania termoplastóW delphia London. Wzmacnia to s4nę i czyni ją tnt€lszą. ] 197 5:33. l RovV€L 7 umjPs/czoĘ $eń sAna pokĄ\'a sie Erateńałemkompozycyjnym' m\'. Ouintessenz 1990i4:65H61. Marxkors. w leczeniu stomatologicznym.51:465-470' 1 220 .. weń ligatrtryoraz ka i wpmwadzenie osobiście stoso.Greefield.9. Nathanson. Leipzig 1988' J Peńodont980. teczme do pfzodu. Niefbędne okresowe kontlo|ąkorckty. t}Tółnania płaszczpnyz.\4ałem ll)dfąi ten ridem złożon}rn. z\da. 11'Zię. M'I Johann WithWireand composite resin.l l with denta| Res :50-55. peńodonta| 5' Loą H.2: 1986:199-205.o konsysteocjipapkoła. cavity of four dental materials. in 6' sj|nes' J. Ambro.. zytowych. |ockeńen zahnenmit der sp|int.r saunders.10. M.1'9l 5. oplacowaniezęba pod koronęlaną. tej. l.teŁ Paw|ak ocenastosowanych M.v}tlikI stoso. J Lipsl!1976. Takich warstw naldada wię mateliafu złożonego. Phila. Derfunktionell R. Taśmę w4ólora szklane8onal<]ada na ż] / się uqtnej. Polimery Medyclnie1993.l przyzębia protetyczne chorobach W Postępowanie Jeszcze ifuĘ metodą jest stoso\łarie stabch naldado$ych od strony jamy ustnej-Technika szJ'r1 ich \łykonaniapodobnajest do tecbniki . 2-Glickman.:od|egłe \.. DentJ 1968. satz' A Bańh. szJ'nod po(zątkulat 80. 14. ne chemoutlvardzalnlanmateriatem kompozyc!nyIL Pneshzegam jedoak pned Wkorzyst5ĄĄ?" niem ich w za]aesie pnednich zębó1vszczęki bez PŹednie zębyżu.9. 1.r2 Jeże]ichodri o s4łly zeunątrzzęborĄ€ to za]eca się stoso\'aaie sl}m} fiber.ily'kolralrle pokrJcie nate.1 reśorative |nt 8'4|759-778.: 7' IMarXkoń. schienung 'tark9e.:Reactions margina| of ti5su6to Wania zespa|ających szynz mateńałów zęby kompo. nietak plzyzębia' zbędnej utrzymaniu w zdrowego protetycz.: Peńodonta| G. ktżdorazowo porciębondu' w. clini(il Periodontology..: ogó|nezasadypostępowania R. Zagadnienie Z': szynowania zębóWW palodonto|ogii.!5ki. protetyena Leczenie rehabilitacja i rozpoeynasiędo. nie chwyudenąjacwsz}'nę ryuo u]egnq na niu lub rozchwianiu.Wr The plaque-retaining nego w kompleksoM/ym le<zeniuperiodontopatii. W| metod prof|akMi peńodonto|ogia4' Krt6iński. 97 103. następnieldejo. Protstom1974.Splin t'l aPo o(l)slczeniu powierzchni zębóvqllxtrawia się ją od strony jamy .4aje\. Innq.S.Wise. Periodontal D. Wrocl Slomat 3.cĘ czy Splint.eated 13'Jańauk z'.

de braćmateńafu do badń' a tJm sam]m uzj'skaćwy. o rnajdujq.aI7 {peńodon|oLo8' ie. Jeś]i le.ch dostęp rrarzędfi słuz4c]'(h mechaniczneBousu. które Z nich loka]ifują się w poilrraMonkort'ątkan. l.2 22'l . nt'r u h i jednak badania bów (rootpld|ting).Jadwiga Banach Wprowadzenie .cją nje.ch.t je. óa reduJ.Wać tkanti plz}zębia sq ponadto błonaśluzolva jamy ustnej.ne w jamie ustnej na' leż!'runać takie.]i4 lnteńvencjifamakologicarej w postacianĘóioł'ko.Ld]. Zol z amokrqdiną (250do 500nrg każdy3 x dzien.yjnej.Ioso$dnie biorvku in. bio]ogicznr'ch badając]'ch floĘ beztleno$'ą.piuede {sz]stkim przy uż1ciu narzędzi ''Ąu/jl. Bacteroides tors. $. Slotsi TĘ poleca.o$anie anRbiofyko\\mo/e działać hamującolub zaĘać baldeńe osiedlonegłę.os).L1órc sq poza zasię' g]pmndĘĘd/i ui\$an\dldo ska1ingu. nie plzez B dni)' Sąto ant]'biot]'ki pienĄ'szego tz$. furkacjach lub in.. substacie kole. konanie takie8obadaniajest niemozti\łe. do nięcia pvki bakeryjnej poddziąsłowej'lhrn]m źńdłem bakeń' które mogą infeko. bqdź ze to \1fględu bmk testów mikrobiologiczny.'In antJóioĘ. mer hani. ce dfĘsła(.ki.\ĄkomóIkach plf]czepu naMon]ro.liP po.w o$omnej liczbie prz5padkówrty.lkojako terapiauzupełniajqca' o i]Plo mnż[i$P.} bak1eĘ]jnej \łpł}'\Ą'a na takfe s}śtem odpo\t'iedzi irnmunologicznej. gifbiet jęZykai migdałki. Mejscami lł. /Ę patogeDnejflory bakteĄjnej. Famaftotetapia ogÓ|na imieiscowa Antybiotykoterapia ogó|na i miej5cowa Profilaktyka antybiotykowa Wprowadzenie Za postępo$''itnie anBlrakteĄ. (.4 dia i PeplosheptacoĆctLs miĆ].trenia i zapalenilp \/cbiadsJPsjĄĄ. któ. Iub na my ustnej' W lecueniuZapaleńplzJzębia pr€pant! t rmalologiczre o rlialaniu pneJwbaktenjn5m.kii chemioterapeuĘ.nanĄs gingh)alis' jak Pretutelln intemĘdia.y.l.lJthlt oraz s Actb1DbLcillus actinomlcet?'mcomżtans (A'a.'raz z polerowaniemkorzeni zębównie elimbuje w poc1.' keszonce plfJ'zębnej.to zapa]enia prz1zębia pncwlelde zaawansolr'a[ew ful'rc zat . po\inny b]. stąd u pod.'P gingbalis' P int€rnE.timo' żetzw poddzĘsłollechirurgiczneopraco. boko r. tcrdpii.: $.]. zbJć się stawleczenia chońb prz-uębiależyusu\ĄEnie pĘtk bakte.l NiesteĘ. nik1lbadaniami}robiologicznego. wo. \f mencic' kana]ikach fębinołych.ch$.rni Ę kieszonki pr4zębne głębsze niż 6 mm.rkologil po^\oli mak\llnaln}m\|opniulro.'pm |ole]u'.tącznotkankowego 'a. którJ. gi:ngiNąIis).konaniem no b!ć badaniamikobio. \Ą m.Jak !r]'kazał]'' ostatniĆh lat. w gann (P.r lnd.h gatunkówflo. 'lomaln|og ].e drogąmechaniczn4lub far. płytcebake4jnej tak szkodli(.Kh dta dziasłowej przyzębiapatogenó\ł] Polphlr(. usuńęcie zlogów nazębn}.a'). na L1ór1'rni lelarz móght po\hr4]\ic. boru w leczeniuzapaleńprzluębia.m chorobo{'oce. loglclnegop\. \Ą' t. nych anatomicznJ(h szczegółachutludniajac}.).ej z miejsc o największejintensyl\'ności procesu chombo$. DoLr<lnp slo. anR poufedzone \t5.u P ran\ M kjPs/on(p poz. Nie.Ie w!ma8. tię P \\ |kalrt dzia\la lP^dujq(p bjonje \|u/o\Ąeija.]nakstoso$€ne rJ.ojopmlo\\€ n iu kożeni/ę. zmienioĄ. ją terapie skojanonąpodajqcpaqjentohimetronida. pot\ /.ego.lak ńtnież ze $zględu na bmk odpowiednichpraco$'rrimitao.tki bakterinej poddfiąsło\Ą.l t\ .

żeuhata pzyczepu łącznotkalłowegoi kości stęźenia /wia/dnd nego do zahamowania \łaosfu szcfepu odpowie. osiąga płynie W l sĘżenie.szon]rowego). cho. ch lęca a$anulocJtoza. Ęlko w przwadkach odnosz4cych rĄl.ś|inią balĆeń na zbJ't ujauniąjąpojawieniesię opomości przJzębiame. nazębnychz opmm. przPsl chorcba Cichna.roslkd /ębodo|oMe8o zeki i żuc}wĄ sl( jest z okresami akĘWnej deshukcji. !ł}.nemow.fębnych. często nie zapeunia minima]nego dania nad naturalnym przebiegiem choroby wska. zespć'l hni wsz}stki{ powieźt zęba. zapa]enie ful+d (Gingix)itis modulowania od. f do połaczenia zabiegiemchinrgiczn]. stosowanejterapii kompleksowej. sobu anlybiotyku. sątni czrtni}ami w osiągnięciach sukcesu tera. Stoso\tanieanĘtiotyk&f powinnobyćogfanicuG jako dodatekdo t.incomit ls (A.a stąd pfez kapi]ary ozębnej'dziqsła w fazie tziv \Ą}tuchów (zaost*eń) w przlzębiu' Ba.'' od je. ai 1+36Ea . Przebycieprzez anĘóiotyk ''dfugiejdrcgi. zespól Downa. za|eźne uJego u.e. możrra bakteryjnej z kieszonek pn}zębnych. hJpofosfa. w nei e8z}stującej kiesuoDkachpż.rrie przlzębia w pfzebieguchońb systemo. zespółleń.ill11s ąctinonace' \! opome na leczenie zapa]enie te. s/(zPpóMopomych' Bad. ts poewlelłe zapalene pftwbla (Pe|iaiontihschro. C'łórmrmi wskazaniami do 1\. ta}ze Zewzględuna lw. makrofagach. [! \łrzodziej4ce u\łzględniać pomości gospodarza poprzez stosowanie leków surzo. nia antJóiotyku jednocześniez mechanoteEpią przJzębia(Re[dĆfo. zdo]rtości fagoc]'tane $anulocy. aby w leczeniu zamiast antJóiotykoterapii koterapii w chorcbachprz}uębiasą: jeszcze moż]iwość ulcercsa).I€feu.anh'óiohkoterapię (21dni)' do lub Wkazuje oporność s4 one wĘcz niewlaż]iwe dłużyć trzech tygodni pojawiajq.ię do irrlelcjj .n'any leczeniu zapaleń i doksycyldinę' tronidazol ponad Zdaniem Kleinfeldera i Mii1lera3spośród 300 gafunków baktelii arajdujących się w pl}.zębia $!\[trane zabiegichirurgiczne (implanty technika i uogóhionego a$€syl\łrego zapalenia rcgeneracjitkanek pEyzębia). i opomego na lecfenie zapa]eńa pE}zębia po za.1'o. zują. tów obojęttrochłonnych' '?iĆo) wfazie zaostfienia.na|eży pod uwagę: kóle są lamakokinetyene. ale kiedy i w tkance dziąsła.tce przez 10-14dni. ttl zapale. podania plżepro.. de tylko z ogromnej ńżnorodności wydolno_ . tenantybiotyk przez badaczy niemieckich i japońskich wadzone gEnu|oct. pfz]. chediak"HĘashi' zespoły ustnej oraz chimrgiczne metody zape\'vTliające \toit. ne i trałtouane u]'łącznie (nab}ta neutmpenia. S|qd anB/biotvk' na zastosot\an) gestie. rzenj miedz}zębowl są naj$€ / niej.tach lub obojętnochłonnych wym. ldiczna Baldzo dokładne mechaniczne oczyszczanie $ych teukocj.horobypodnalvowej. korzeni zębów) ńekiedy istniejąwskazania waniem ' ht l rób 8PneĘ( lnie uwarunkolrarryLrodlirrna o. hamującegoantj'tioq/ku o'{IC)' niezbęd. białaczka'cu](rzyca. peutycaego. \'vych chanoterapii(usunięciezłogów zespól nabJtegobraku odpomości AIDS). w |e'zeniu r horobprztzębia 222 .tóWzespót Papillon.w).iv me.dobrahĘipna jamy h histroq'tarne.erająC brać ogEniczenia w stosowaniuantJóiotyków 1\ł'nikąją bia.rt-Ll neutrcpeńa.nia s|ępowanie jakie dziqsło. JedJTlrr \rskazaniem do zastosowa' Bagresw\lre zapalenia pŹyzębia (Periodontitis aggres$./ę(' iei zamienonego efekfu tempeutycznego. i nabłonek kieszonki do płynu dziąsłouego(kie. w cfęsto stoso. a nie.ięsu. jest obecność bakteń Acti\bbac.|ziejące zapalenie pŹyzębia (Petiadontitis podwyższąiąrych ulcerosą). od wiekupacjenta. i oraz zwtaszcza nerek Wątroby spo' ści naŻądowej.Izie pokarano$yn do W przebiegu prżew]e]dego (Perio|l'o|Ltitis chronica) ant'tiotyk zaleca się tylko krwioobiegu. czy.o) w przebiegu zlokalizowanego ry peńadontitis). AnĘlriolyk dzialnego fa inJekcję' Powodujeto w efekcie brak Ślosuje.fąoeniaantybioĘi.|aściwoici flory bakterTj. zapaleńa prz}zębia go wcb]łaniania!v przewo.ię nąj.09ó|nai miejscowa Farmakoterapia ogó|na AntybiotykoteYapia w cholób pŻyzęantybjotyk |eczeniu Wyb.

w tj'In i do tkaflki kostnej. .z którą wcho. methylpredli.tk bal. na ją one takżeenzlm kolagenazę.teofiliną i we.m Acti|nb\cill.lttLisi Capnocutophagasq one inakB'rvowane pĘez beta. lekJmi prle.ykazują hzyżową opomoŚĆ Li Metacyl ina (Rondonfycin) w stosunl<u maknrlidów' ze *zględu na \^/iększą do l l Doksyc}tdina(\tbłamycin) . płyniekieszonk kach pżpębnych jest wrażLi$']ch te leki. stężenieW surowicy krwi. źenie ślinie w l{ Rodo$ (250mg Spinmycir + 125mg Metronidazol) spiramyq.u Rowamycf'1ry należy poda1\aću pacjentów nie do bak1eń znajdujqcych w p\de dziąsło\ĄTm przyjmujących się dG dwuhydroeĘotaminę. ITetncyklina zamidóW a Z\Ą':lasfcza ldindam}'qlrry jest \łysoka Tetracyldiny osiągąiąstężeniew lynie dziąsło. rób przlzębia' lekan wińen przest&egaćnastępu' jącychzasad: d. Augrnentin(Ńnokycyldjna + lś^as ldawu]ano\ay) bletek w 2-3 dawkachna dobę'zaś azJtromyq'ny Amoksycylina i kwas kla\Ą.laktamazę \Ą.0 g po upb1vie w x] Grupy antybiotykówi chemioterapeu. dzi w interakcję.solonem.eczenie t}m anqóiotł'kiem sprz}ja zabuIze. 1r4Jcetemc. bv. Bloku.I.1eryjnej' 223 .na znakomicie penet. \Ą.stoso$anesq mem i elf.cyldosporyną. kiej fazy choroby . w tJm do tkanłi kostnej i ślin]a tej W ostatniej po 4 godzińe osiqga stężenie10. 8o pIz5zębia.' nie tylko mz. dów i tkanek.ls acttrn. należv za|e.\ nacqla dkr darasfuth:4. niszczeniudrobnoushojówbeftleno$'ychi nadmiel. rĄ}mi.]t$arzaną LINKOZA\'IU)Y: przez te bakterie). osiqga szybko Wysokie Wiele dmbnoustrojóWrĄ. lh LinkomyclTa Xlindamycl'na (Dalacin C) TETRĄC. szaniajego stęZeniaw surowicykr.wi'Doksyq'klina KlindamycJna $ykazuje interakcje z niektółmi i minocyklirĘ. jak i cho.ĄNTlBIoTl'I BETA.1eryjnej. teczne mirima]ne działanieinhibującew stosunl. I Amoksycyklina Daukouanie rou. ze względuna ich pŹedłuźone dzia.tano\łyosiągajqsku.5mgA. F'usobacterium). bal.Farmakoterapia ogó|nai miejscowa l!! }LĄKRoLIDY| Az!'honyc)'na (Azithmmycin) L. tyków wskażańew |eczeniuchorób pEyzębia Az!'hlmyclna natomiast peneh.z' zego|rrie cjęr./iejar lapaleniddTiqrel.I.mprzyjmowamu. przpębnej i leukoqtach. diazepd. one rczerwuaremuwalniająqnr arr" ja1w rzekomo bloniastegofapalenia je]it.Moż'edaćń.trcmyqłrą (wzajenny antagonizm)l ' Zalecającpacjentowianq'biotyk w leczeniu cho.ioBkpowinjen /a]e(dn) pve$€ ' 7.]Ąn do 7 razy \ł]uszeniż w su. 12godzinwyrosi ono 5. doustn].mi IkJotin).]spiremyc}na (nomm}dn) osĘa u5'soke stę. b'fijqCych lv głębokich heszon.l .a az!'furm]'cJ'aly pacjentówleczo. 5 Dobrze penetruje do tkanek. zaś tkanĆekostnej po podaniu l. Po.jlfwvno(i' l inkom\t \ na jpŚl $ l erapiju}lierdn.i!'bicgrm kow\. po 100mg co 12 godzin' łanie.Lt{LfLs. niom fizjologicznejflory przewodu pokamowego.jako lek pomocniczypodczasmechanicznejterapii i kontroli 1Ą. akĘ'\Ąność wobecbaldelii bezt]enou'ych(Bacf€7oi. śIinie.oi\'jcJ'lawi' stad des. u :'Penicyliny natunlne (tylko u' leczeniu $'tzo.faĄaĘ.m. ki niespeqrficmej adsorpcji na powieEclrni koŹe. pad kolagenuw procesie zapaleniapĘ]zębia' DZię.at\Ą pr7Pbie$ .ujezalóWno do zdmwch. nia zębado spec!'ficznych wiqzań receptońw tr}ł}tki nemu mzplemowiClosfridżrrm diftblle. gdyzn pnebiegupa.l tphgromonas gingi.$ te i .II{TA}{o$T-: przJ'zębia. ego riDdontitis z ndziałemPre|otella intemedia. niesedaB\anjrni lekami antj'histaminod. któm powodujemZI.ln\anRil.KLI\T: Linkozamidy !\. I raz dziennie.6ng/t. Zw'łaszcza s4 Bbiotyk do kieszonki pż}zębnej podczas zmniei u ]udŹista$Zych. q..obowo zmieńonych tkanek .uje do narzq.nych karbamazepiną. pierc po wielokmtnl'rn.Minocyklina (Xlinomycin) pźez ldindamyq'nę' Największ1mwalorem lir <o.

nieseda\. iż pa.poszerzenie spelfium i zmniejszenie rlzyka pojateńe tlenowe €ram. Ien naj. i Taka sltuacja znajduje miejsce rv agrcsj'rmych ctxL\oLo\\-l postaciachzapaleń pr4zębia' Celem terapii skoja. /e Metmńdazol bec beztleno\lychpałecfekgram. mi $am. ki mahlfagów i granuloc]. iż Zapi. kńtkotemi.n.jlub w surowicykffi.tówobojętnochłomych /ębialpkdr . mi że sprarviła.m.klinę + metrońdazol. rzenia fun}cji glanuloqltórv obojętnocb]łonnych myqnę. W niektórych pżypadkach |eczenia zapa|eń t ó\\ be/llenow] h. stosowane dziono takźe. skoja.ogó|nai miejscowa Farmakoterapia cwlofloksac!'Irę.an} . koagulantami (waffadn).ujemne' Ze wienia się szczepówopomych' W prz}padkachanĘóiotykotempii zapaleń prz]" \tnikania do l\. podejrze.dodatnie i glam. byćstoso\t'ane \. IIITROIIIIDAZOLEl $o. klinę + metlońdazol.mi peutyk w leczeniu infekcji $zględn]'rni i bez.v}miP. metmnidazol w nasz}'rnkraju jest ciq.tale' aktw\'nos.iej5'typterapii eona' w suo$'icy Mehonidazol ze lvzględuna uodpomia. jeś choróbinfeką. dgEn'essiDo)' Dowie.że chinolony tkalek przyzębia i p\nu dziqsłolvego'Zdaniem dawki antJóiotyku powimy byćuysokie i nie mogq plfez zb}tkńtki okres' Należytakze Eicka i wsp-amimo. szczepy oporne.{. Ich speltarm pizeci\rbakteryjne obejmuje bak. gulantami (\.AkB\mośćwobec beztlenowch bakteńi z kańamazepinq. jest ona zastrzeżona ciężkichin. Aby osĘgaćterapeurycznestężenialeku w kie.l. cyklosporyną'methylplednisolo. które interferujq z nim (na ogEniczone do prz]'padkóWw których nie istnieje przykładtetlacyklina uTaz z lekami zobojętltiają.wn5 lclami ann hi. nionego twu zapaleń plż].odpowiednio febranego \łpviadu okażesię.vnają l już jawiać się pnce.lJmino\^łĄni anĘ'" gle uważanyza najbardziej akĘ'V\'nychemotera' (astemisol'terfenadine).mbóioRk ldwied/ie|akżPicśLi ras nie. uuględnj'mi beztlenolvcami. /n}m dnĘbiohLjPm należyuziąc pod niania M $}'Tku \(hozenid ogóLnou\lrojorĄego. i zastosowany pod. infomujqce o malej \łrażliwości bia'zMasz(Zd tychpacie1lóW u kóŻy majq po. naleł kojarz:ć z ]dindamycyTĘ metlo. s/ybkouZ}. lną no|on.. jako najbai*iej akt$my chi. szczepy opome na wśńd ziarcnłow. czyc]Droflokacynę + klinda.varfarin)Disulfiramem. hydantoiną. /eniu Wvżei wchła. nymUk|adem z ba ]ituranami.d.rnibaktena. zdanie'n Dzieża1ow'|. w przebieguktórych sh''jeldza się zabu. horiażo. że c}profloksaqna jest sku.tnmaIo|o8 polecane były w leczeniu t]'ch postaci zapaleń na pzyldad tetraq. ofloksac}na (Tańvid) qll. i makrofagów (PerżodffLtitis penetrują szybko do szonce przyĘbne. możepojawićsię złaodpowiedź tkanek gospodaĘa dla uwagęfakt. Dlatego.na ten lek. stosowane teJ grupy antybroty.ujemn}'rni. nidazolem. być Jego p@iom jest $tższyw pl]aie dziąstow:.stępujączęściej pżyze po.zębia. antJóioryk będfie niesl.tatnio /al /. kólv w leczeniu zapaleń przyzębia powiino być cjent pnfimuje leki. .uia ic oraz rt płyrie dzią. może wskazana terapia nD nieobecnościA'a'.uteczny. q'rni sok żołądkorty) - 224 .teofilina i doustn]. Clprofloksaqna w-vkazujeinterakcje ci$bakteryjnq w tkance dziąsła sło$Ym. |ub antybiotykową innieje za sobąkurację A.kazuje odpornościowym' doustnyni anrykoa.ujemnych (Bac'e' Omidazol lub ŚkuIe(. s/ględund niPdo. aby ńe pojawĘ' się .] kon(enlmt pr/e' rcidzs). nem. częściej stosowany w |eczeniu nie się bakeń winien być stosoi\'any pacjentów upoś|edzof mieszanej u intemkcje nycho etio|ogii nowo (7 10dni)' Metronidafol \ł]. fekcji ogó]iousbojowch beztleno\. metmnidazol$T. lc. pIzlzębia.nętźakomór" \łzględuna zdohlość mo/epolerii iodnorre(nie.l)floksactna (Ciprinol) rzonej jest spotęgowanieefektu bakteńobójcze8o. amoksycy.. pamiętać'iż w prz}padkachupośledzonego w lc.

L]dowodniona ro]abakteńi jako fasadniczegocz]'n.}mi h' na pojawienie się licznych problemó$l częsq'm obja.aniusq uablllfenia fe str. uogńlninncgn agrpt\$nABU . p.q.r/biot.lepuiJ' /.liuluci. r\em po ich stoso\t.LIP) zalecanesą następujq.larlni.a. nie Au$lmentin 375-625mg 5 razy dziennie.biol'ki: amoksyc].)l znc ioh erapi . Za iż ba.ym a stosowaniern anvbiotykóW prowadzoneW 15 ostatnich atach Wykaza|y. d . b'a nra. rcsyłnych lub opom1.owErpj ogólrie b]. 1 Porphyromanas dość przyfębia' szybkj nawrót infekcji bakteryjnej Il. giczn]ni. ścina zastoso\t. P lu0-2J0mB(o l2 god.Fa rmakoterapia o9ó|na miejscowa i \\i leczeniu ograniczoncgo agres!\.na1 500000iu 2 rd7.u) ]ub llindamlcFa (Dalacjn C) 300 mg 2 lub 3 razy dzienniepzez 7 ilni. spimmj.l.c.cjrłblken jne nic rc\ifllo mnogiejopomości anBl]iotj.vacjami żprrtnifumibJdJn nJuko!"}. 575 tronidazolem lub ornidazolem 250 mg co U godzin (!vczasic ]ubpo posiłku)pvez 7 dni. dnhfu L.jnej.'iJrna polegać pii. A.ozplemll C]roż.apJIeniJ p . omidazolem250mg 3.tdzlenie pzez 1:l dJ'r. lub doks\. nickonieclnie t-l'lko \! jamie ustncjpacjenta.cll. t.r\1Jniu iLd. ce an{.ilina200 mg pienrszego dnia. nastQpne dni po 100mg pżez 1Ł21 dni' przyzę. leczna ich komp]cksou1nleczeńrrłączqc mecha.npEo i r. \Ąltempii opomegona leczenie zapa]enia pv\.aniczonego zapaleniamło.ińęcia systemó\! tednologiczn!'ch' za pomoca któĄ'ch an1. noterapię(skaiing+ rcot pkning) f labiegamichir. poda\t'anie a co najistotnjejsze. antJtliotj'kó\i Z1Ąta.to. żcniu do miejsca Zapa1nego rcZcieńczen]ago bcz w cał}moĘanizmie' Zdanicm Konrmana6istnieją prnr ilrl. Ponadto' miei*otr' l. rue\Ątaścil'.aw..'ły af$]mcntem do rc^\. po\. takqmetodą]eczcniapżemau'iafa]d.ł'4' dri).wlLko au.irpr:cr 7 dnj Terapia zapaleń pż]zębia faa$. jak kóWjestniewie|l(a e iminacja takichpatogenóW gingivalisarcz moż|iwy.kazują.\.10 dni' czasiĆ po posjłL.h leczenc nre a€ na jed}nie na ogó]nejanl\. na Dowodować jelitor\]'ch.qlina 2 razl' clzienniepo 500mg.az} curetuilc (n] pŹez 7.ków stoso\!€niem anbbioĘ'kól\..reakcje nadumżli\Ą'ości. dzieńczegopifizębia . pr]r"bia'.]dina mg co 8 godzin łączniez me.rnRbiohk(tuoni prz'rJJolcgli\or iami /o.'l1ej' będqcej dorvodem oponro.k możnab1'łob1' aplikortaćbezpośrcclnio kieszonce lv pż]zĘbnei.rpJlpni.biotykólv \\'ich leczeniu' Ponad suletni okrcs ich poparhmr tak.\ blżku k]inic. nicząniekoŻyścq stosowan ocenianych a antyb|oty.jątkow-\'ch' s|Wierdzeniu pop. te m'. poclclziźFło$q pŃfesjona]nai domoltqapli' ]GcjąantJrscpt]. ich ł. metronidazol omidazol250mg 5 razt dzienlub plzez 7-10 dni.aranid lakie8o lou nież spo'obu|cr zenia' 225 ./.anso\Ąfn}'ch pże' \t'lekb'ch.możnazaaplikować (Iań\'id) lulr qlrofloksac}nę (cipdnol) olloksac}Trę I dd\.dzo czQsto/aostEenie procesu zapa1{ego \\ obĘbie pnJuębia dot]czyjednej. ialaniaut'o. po\t'oduje nie zmian W nomalnej florze baklertanejobecncjw miejscachodleglychod okoliql w której stan zapa]nyLiległ zaost. \ po$-t.o^\oju /apa.any ant}bioĘ'k.F. dlr'óch lub kilku kieszonck pżłfębn$h' Zaapiiko$Źny tylko \'. zaort'ocorrał uż}-wania obsen.ej hĘienyjam} ustnejpl4zębia'] Badan nadmiejscou. ''.zaćlek \te $łaściw}m stę. łądko\Ą!'Ini.1.fy \\ plż. <|oso\\an'a len pv}zębiasldonilado 5/plokiPgo dn. trDnidazolem. szcza o szelokim spektum działaniaprowadzi do zaburzeń ekologicznlch fifjologicznej flory bakte.]padkach \r.negozapale a plż}zębia(da\ĄĄiej og. lub amoksl.Źeniu.on!' pźe$'oilu pokarmo\Ąego. dżakó\r1powstaniakandydozy.i zębia)sq za]ecane następująccant]óioR'ki: doksJcyklinalub minoe klina 200 nlg pien\szego dńa' następnedni po l00 mg plzez 10dni (wpż!. Augrunentin575nu 3 mzy ilzicnnic łącauez me. ńi lecz dostar.bioh.: oraz \Vau1lnkiem takiegosposobu leczcniajest uhrj.ur. /pnic pv. iżfasad. Na skutek długiego stoso ania dochodzi do selekcji szczepó ' opom]ch lub .m}lra.kiba]<te.kotem. paclku podejżenia o obccność pnez l+27 '.

o9ólna i miejscowa Farmakoterapia \\ leczeniunieisco$tm stcl. ( )'4śd .i l. lĆn dopienrLrle8a sh\'ar.t|' żcni.klinlr 4 razy dzienlie doustme zaŃera ch]orhcksJdynę'JĆst ona anL}. qjanoakrylano$fm' Po t!'m czasie t. prĄzebnej upnlĄfclzan]' Zankowego'Do kiesz.m]'\\an]' pŹez ślinę'. która jcst \ł'tcn sposób \\ikJ/-njprn do lc.\.. n}'ch nlatrycach kach. bioĘ.rzol' ieJ runieszc.l] \ \||-n\\i'\ .iolospgo.J. któ.I U | |!l|\nrollu\/l /.lĆL]c Zapalenie plzpębia (Pe7 ' 187 mm \t'lóken tetmcy]. 24 rnjesięq\.Jino. Efekt tcmpcut]. PIf!' ogó| allil.i wsp-to oraz Pedi-azzoli $sp.l] ]dinicfny efekt że]u ne.rn\'lo/l ipńl/an\ i 25ożzelx o nanvie tl. monoLiĘ'czn]ch i \r]żłobio' nach polinelo(lch.'. do io' łJmg' \{ czasie pozosta\'ania lv kieszonkach scol. dolo$njkami' po^\daja.rcztroren tetmc]klinl'w octa. niĆ\tilrqŹo. \ośnikulcgabiodegadacjipo ol'do 7 dJriach' El]zol aplikte się dtukrotnie \\.l}ko alelgii lub nadrrłaż]ilrości dazolLl żel.1'd'.anego uwalniania ant-\'bioĘ.Icst to po$odem pulsa.loken.1ón podrtpl1nem lĄrtu dzĘlo Pomimo takich trudBości$'dalsz]m cią$l tntają .trp pozłaląjącena miejsco € ]ionlro]ou'ane Clostarcza.drie. tiq m|ri. 18 micsiącach' Zdaniem zaśAinamo i u'.$'ce'Pofue\laz Listek jest dośćszb'$rry $.|ln!' l lJilńcznymi \[nikami zabiegu \łJókien aplikoltan]'ch do kie' usunięcia Zło3ó\{' na7ębnych i opracow'anll korzcni si 0. nie $inloNo.de-Jacob1'8. i ! n $ n / ć \ | o t n \ d | | d ' bia' Lek ten w.\óN'.egojest przel. $ańa (BoP) ' Potró1 do I1oI1bak1eĄ.zony |dnid.d]ny Porlinien b}t przcchot1tlany w ]odó. z lub $. ni k a u a h i.ch 1'ę dot]'czącą głębo](ości Najlepiej Pozlan]'rn sposo_ i $Ertości$sk2źnika h$a$ienia podcas /głęlr i]io.5 mm.ióknate sajednorodnc. Iitóryjest pocho...ii fltiązan}rh z zapaleniami piż}fę.krr.Iną tatge \\].l]użonego ]{n\i osiąga rĄaltośćponiżej 0'l peiml. do \łielu bakte. apii]owana mlejsco\ł'o tkanek $.kJUlni. \'.lTl1iarach 2 x 3 mm' któĄ' uaŃera 2.\ż i. nasJcone 25dl.k]in! jest plże\]e]de zapale.hno'odi'/n.Iriu pfez d\a t\godlrie. stęZcnie jej \!' p1lnie kieszonlo w\.ski\\an}m \\.n!'ch zmian i dużej flulfilacjj stęZcnia le](u.5 mś glukonianu chlorheks]..sp.i\. Wlskazalriemdo miejscorr'ego Zastoso\\aniatetlaq. l.strz!ławce \!]1nielnrln1i c.'l| /śml /. e prz}zębia (Per. fębó\\ (shalbq + raat plĄniruJ)' sZonki pEvębnej się Słabsze działanie t.ieniem leku rl \\:adr..nej $Tstąpit po Klugc czeniu ZapalĆń plflzębia są $lókna tetrac]'1.'\\. $ a o"drniu urlorLnnar"j.kę ant}.mP \' l'ż'. stężeniu uą. a dtugość jest ló\tna 25 mm' Da$.lrosl sept] kiem o dziaianiu bakteńobójc7lm \{'stosunku Ęlko 48 ]'!gml' Niestet! badania ostatniclr ]at rry. Bluun i Bóe12nie uz}'skalitalve istotncj climnacli }łenLelLa intenned)Ą po zastoso\łaniu 25% żelu \!ane' Da\Ą'ka ant]'biot]ku.ku e \t.c uplc]ra siq do ]u Z meilanidazolu stlrieldza się pż].łokicn tetlac!'k]ino\Ąlch i że. infek(jach kieszonki na okres 10 dni zabezpieczasię l..20.ancgo rczĆnltl..łókna są usu.7 mg tctrac\']din]i Kaźde z \t. ż ' " l l a ' r L l i n am i .kieszonce pv-uębnej za pomoca skalem' Peńo 226 .manifesto$'ał się na\.. po 250 mg.\-. niu.i]żon]d1' jednorcdn}c]r rr1óknach' lv mikroporo\lat}'chbło. bem kontlolol.'la.leiem tlrożdżakami' enterokokami i Pse2rdomo7ms'Lie. nym ulralniania.lo.nn..Ios]|n\Fl'..9 Nc' obecnie \\. \! Jego Zdaniem1\'1'5tępujq 10somaści ziomu tempeu[czlego anBbiol]ku u' miejscu dzia_ so$any jĆsl on W postaci0'5%mzLw'oru' jest g.\godnic jĆst loka]izo\\ać go \t. peletfuje ona w głąb lkanki dziqsło\ęj $lko na głębokość l-20 prn. /pl|idmi.co odpowiada dlmtjtL\ chranżĆa) p\tie da\rce 105 mg tctracyklin! stężenieleku w $ Jest to prepamt do miejscouel d/i.ióknic o]<reśla na okoio l2.|nr.m\ I'. b]t poló\tn]$. la i Florcs.].etyleno!!}m' Śrefurica rrtókiel lr.iodo' titb chfonica) ' pomamńcfo\\ego listka o \r. $ego puecho{]zi żel.czn]i jak w]nika z badań Stelze. polimerycznyclr' mikrokapsuł.lności uhąmanlu po. lub \\ ukladach lamino$an$h. llej. aru' \'v s!'stemiet'ln obecde poshżono sję umle} pefforouanJth sco$.a'ji t!t1e6g poilaniu tetmq.Jino\Ąch. \'{oże qml na odnicrzc ie datki leku' NośnikcmmcLmni" jest glicenrlui olejuse.mosi średnio mct..on]d $ reakcjach oĘanizmu' jest \r postacizolu' l. d}'nic ldeszonłi prązęb.1 i 7 dniu tempii' nie ]eku 7 oclpońednio skonstmo\\.. tru.'nnIrnln$dn' go pf".stąpić ł.rm i hunidd/o|u kr\\ pl7] pondo -. kicszonek pEpębnJ.\produko\Ąano \' kztałcie br4zo 'o.et do sposób w]'kazująq jetlnak małqpopra.7astoso\lanĆgo1 mz !r tł'go..ku\r le. gd]żzdaniem chństersson:i i $sp'' climinuje.

nipm 'lu . p d . prz}. \aliu uźądfcń pu]sacf.ku ra. / J g m ż a j ą q m 221 . " 1 mg rninoc! ldiny \hn I\'ke i rsp. bia e(.T".esońo$alny pl]nn} kompoąlt o stru]ihrże podafulena kolonizotanie ba]<terjj p. l .\peŁiającją ażpo bźeg dfiąsła'Nlicjsce ap]rkacjlpokĄ.j[o. \ h | J l j o m .5 }dinę. . biegicm peńodontologiczn]łn ant}. Septopaclub Coc. i .katti A i B \Ą.ou'adzącdo polimĆru' st'!'kar\ka B zarr./o olo\\odo. I n n . cjenló\\' Zapaleniem f dziąseł Zapaledempżvę.15 h J l .lębn]'ch 1\\'Ęliszq odno\ę prz}. w $ać lek do kieszonk.Pack' Prcparat j€st \\. m jesję('1oraz ciemno-pigmcnto$ćIrh ba}Ćeroi. stiko\\ej stl7. szonki. podczasuż]Ą\ania dcnt]st]'cz.cfas do bloko\łania odpł}lu tJ'dzieLini' ropnej z keszolr]{i \lskutĆk pol\iększe.Irotf'chtń\a.^by klin]i \{ zetknięciu l pł]nemkieszonld '/ólta\\]. cnic' clesto liończy się zgoncm pacjellta.t U|' ]1o ąlP.ią mi]cosfcry' o m/rnla. Wszystkie o dzlałaniu |ekr m]ejscowym systemie W przedłUżonego kontloIowanego.sienlzia k1óre' na\\'etobe. nicm inoq']diĄ' sq \' toktt' \\ś](alańa: umialko. .. zębn]'] dochodzi $. \lErrei cięZ]iiĆ sabiajqc miejsco\tejkolonizac.rera c]lllicnrą doks1.un stoso\a.ieldzono ponadto podczaszg1ębniko\!'ania kiesfonck.niP Lor7' 1i /ęl.an 'l. jest nunie sję altrt]iot]'ku W ciqgu 7 dlx' '\b] laaplilio. r.ór\.. . \|t!ą( mjejsceapliliacji ldejen q1'jar1oakĄ1ano$]m' \\ ciągu 24 gotbin po umieszczeniu go w kicszonce ul'. l7e 100-l.c]' balĆeĘjnegozapalcnia \.\iśdlpIl ||' nĘ lni.zębia' stosowane stan sq ]eś| |qcfnieusuwaniem z złogóW nazębnych i opracowa.ur d id mi.$.stcm składasię Z dwóch st'xka. noc}L]in}' i 0'5 g maśd' Preparat runieszczon}' w pia.riadontitis chronica).skazane podaJńeprfed za.ę2611' ltana plfez spralln5' ul. mjeszasię ralcm i'a\\afiośćma(h t^\:pflrfilakĘ'].llia$Ce stanol.]{ll. do jam}' ustnej. i ztlrc\!ąjamq ust ą.]\ie|d' l. n1'ch ocz1'szczaiqq'clr pEestźenic międz1zębolre.biotJ.c7epu stŹ]. lep. uWaInian]a najbar dziejpoprawiajq przj. cl reli minoq kliny Aplikator \['konany z rcsorio$aln"qo po\ploptJcnll/.no\\ażrrik mg dolis}'c\. nia objętościlistkjr W wilgotnrrn środo\\isku kie.lól\ ' / " .stĘlkujacich zalrartość kie.-l topi"n pn\. 1\'poń$nariu do grup} pacjcntińtl u k1óĄ.skafan!u. prze{lelde zaPalenieprŹ}fębia. i łcczck obda'on\th ruchem i kIęLkóll w Cią8! hfedr bia znacznie łah\iej rozwija się bakteńemia. plż]'kład Z\\Ężeniem Ze Zasta$ki d\\uddelnej.Farmakoterapia 09ó|nai miejscowa chip unrieszcza się \\' kieszonce na 10 dni.aling i onlll U\.{0% chlorhc]i's]'drn!: lże(jł\\skaza. niemkorzeni zębóW' Zabiegipcriodonto]ogiclne(.jednak do 50 minut i jest niwelo.apjj nie obsenĄ\ie się plzebanlień Zębó\\:EfĆkt terapeu.któIa stano$i ró\\. sama minoqlk]inę' Badania okud1'i lrsp'lr 11. l l o r i u \ J L d .cpn1rz1nq krótkcl tNałej baktelicmii' Bakleńemię st]'. I o " "a.$\o]lujacmniejsze ]ul) więirsze knrarrienia mog4 b1.ii ant]bioĘ.N{iej.i.\'kllną'Badania lad miejsco(.lcc/eniu rjże1'leldego zapaleniaplz]zę.Jad odpomościow.\'iiki w stanie plzpębia (Zmniejszenie 8łębokości kcsfonek prz}. q d o k n ' i u u b i " : z n u r z n i " u po | 7.\. i L l .k]inę' sJ.a]nia siq . U natoml1sl fmriejslenie liczb]'bak1eńi Z gatunku pa. r]ostoso. a [a\\et po szczotko\\Bniu Zębó\Ąl Bakteńemia u lu.0 miLrorro\ a' { g i ra"i. do szonlri i \\. pod.' h Ini. \ ' .t. i . r l ki i.. 1 F I i P m i jm o ś a' n | 7 \ i d ' .tó\f z gfup\ Ą'Zyka. Z1o1G1izo\\an!' kieszonce ]istek nrożc b!'ć \' prz}'czynq pżejścio\\ej nadtrażlitości zębórl oraz uczucia ''ucisku'.lu. r l a n i r p l d o n .ós olJ/ ilzi Z.otn5'rnali lepsze $.kol€j.ł2. laln .ć mleży na okres 7 dni opatrunkiem bpu Peripac. \\ek'SlrzJ'kan'ka.ch zastoso.PozNalato na stop[io\c u\!al.]a większa ]iczba bakleńi niz u pacjentów z cz!'stą minoc.ji do bakteń \r \t\.nikI Preparat ułalniajaqi poddziąsłolro żlriu' S}'tuacja taka częstoistnieje u pacjerltólr na doks}q.1rs'rn obszalfe' Podczas1ej|Ć.oi. lącarotkanko$ego) stosując nrinocvldinę łącznie nia nici 7 usunięciem zlogó\'i opracow'arrienrkor:eni zębóll.ciś[ienio\Ą]'ch płuka.o\\F. j p n ud h ki plln trranbieje. L.ri. ..{ pa. Poladto niektórc chorob!'ogó]noustrojorłeuspo.ll Jl h |F' /'cnid I. tFzny utlż!:muje siq o](o|o2:1miosią( e' Nllikrckapsułkon'an] 2.Ą 7a$'jera nrgAtńge]u' 450 któi}m sce takie o \r'o]n]mpEepł}wieknti jest szczegóhic jest bjo.

Ęvlotempji profila|tuDej.biotj.dfieci:25 mg/Ę jelrra \\airc i^tI l1ma3aj4r. mogąq'chzaź}ć anMioĘI\:u doustnie I(indan}'c}. h n d a n h h i n h l . Ponadto po zabie' gach pżeszczepó\r kościlub 1ĘIo!\'adzeniem mcta.(l/iP(i' mpĘ L]nmi".ki anb.przelożenie Wie|kich protezy wadyrastawkowe i zastawek. l n i a a l . 228 q 'pu nosować osóbf nadwraż|wośc Waesnego penicy.dzieci: m9Ę 20 (l pted zabieStem Cefalokstna* godrina doustnic) Cefadrolisl l" dolośli20 g dzicci:50 mg/Ę (1 pved zabiegiem . na Pz].1 n'ołujaqłni bakedemię sq pacjencjz| iększością \łIrdzon}'chWadseKa. kardiomiopatiami przerostou.łz!1l'om}'c}na godzina dolrstnie) Klall'tronlcl na . .kańskic Toważ!sh\o Badań Serca (\}lĄ) jało pienĄ.dorośli: mg 500 _ dfieci:15mgiĘ f l ostib u(/ulon}ch penicylinę nie na om.linę' u na " Nlewo|no Amokst'Clli]ina (1 godzina pżed Zabiegiemdoust. wsKĄZĄNE 'Ą]0YBIoTYKI I sPosÓB DAI'[1oI\'ANLĄ U DoRosŁYcH I DZIECI IcH Według Amerykańskiego TowazystwaBadań serca . ipntó\{'z podostĄłnbal1eĄin]m zapalenien$sierdfia (endocdrditis).g. niej r.pro!\adziłopcewodnilr profilaĘ. \ ..bioR'kol'. śniotolub dożrlnie) .\'mi.dzieci: 50 m8/Ę Ei U osób.oslomatologicfne (Ą|A) Zaleciło stoso\'. (€ A}lĄ W 1997r' uslaliłonajno$śZqrsję antybio.ch implantó$l AmĆĄ.Iro\rTnie \!.na(50minut plued ZabiĆgicndożylnie) _ dorcśli: lrĘ 600 dzicci:20mg/Ę lub ceflzolinlt* (50 minut pzed zabiegiemdomię.ej.ki plzed dziado stoso\r-ania ant]'biot]'ko\Ąej zabicgamiw. u którychzap]anowanejest Wykonanie kwa wego zabiegu stomatologicznegorrs pzebyte infekcyjne zapalenie wsierdzra.ubltek w prlcgroclziemiędz}'lnedsion1<owcj pien\''otnej.ał]' pżewód tętniczy Botal]a' ublte]< pżegrodzie mjędz1'komonrtej. sinjcze WadyWrodzone selca.domśli: g 1. Fa|ota.owel u osób.'jzji.ko .jmująClrni le. chirurgiczne naczyniowezespo|ena omija]ące' k i e l n \ t I c | | o \ l . a'Ąmel. I P n o .]bl no||aLllo' u pur go plofilakĘ. .yrws|aza.lni.mi $skazaniami z umiarkorr'arr1m ryzy' pnrfilaktJ. jej źyst!l.. 8 o . lo\5.aby zmńejszyć r}Z].o*' L]użl ' lub Lrrie "0 E U osób uczulonychna penicylinę (1 pluedfabiegicmdoustnie) Ii1indam}'Ć}na godzina domśli: mg 600 .n.ki antJ. r o ń . ki suprestjne' u chol"-ch Z tr]IQf}tą.. r e \r'szystkimstomatologom.ch u ga takej terapji' Zminima1izo$'aniĆ' a na$ct Zredu.\konanic kilkrr zabie. I p Ą i l l .0 . b \\'zględn]'.rd. wl]radńęciem płatka zasta$ki dwldzie]nej Zc pżcpł}.ma' nJ. chorobą nerel! neutropeniq' lozsiaĄIm tocznicm rumienio$aĘ. ] L U i J \ | p l d l n t r d i l ' ' d \ k J J o Ą ' / nabJt}rnj dysfunkcjami zastawck. r e p r i \ \o p o m \ . \i pacjenta' Pacjent o8óL e Z. gów rozlożon].\. nie jako plofilakĘ'ka siandardo\Ąa) dorośli: g 2.iq r td.kowej' istnieie potĘejeśli ba rr1'konania kiiku zabiegó\Ą.\'łańskieTo$a.09ó|nai miejscowa Farmakoterapia N'la ona na ce]u zapobieżenie ko]onizacji bal(tcrii izrcLluLnsani'I'nl.Iniowa jest w plfen\a między Zabicgami.domślil 8 domięśniot'o cloży]nic 2'0 ]ub .aŚlepJ.sze w.a.]dad nie ]eczonypźclń.na pŻykład tetra|ogia pnrtętniczych.0 . -er do zastosowaara p. ' d. u pacjentów z chon]bą no$'oh\'orc\\ą.ki anl''bioB'ku' Gdy zaś zaplanotane jest \Ą'.kład w następst\t'ie chorob]r reumar-v+cznei. któĄ !t ] 997 r' zostałpoddany ostal. Lnuan p nzrLa nłpłrh' in tel' ii . / J p J ] P n i d\ " ' A | . p o n r l a n i a r .u których dorrstnepodanieantyjest niemożliwe biotyku Ampic]lina(30minut pned zabicgicm) .\ł'ern \ł'stecznJłn knti lub zgrrrblcnrem płatkó\\' Zasta$'ki.acecho'oby\e|(" sq bezwzg|ęd. ]eczonych chemioterapeutjkami' pr4.ch czasic' fa]eĆana 4. na pŹl.er.n' jalnr' h IrnsilJdnpoop.o1ally(i antyooty.m olaz do pół ioku po splenekomii. falecićw]'konanieich pod łączne oslonąj cdnorazo$'ejda\Ą. .

kórĄ' rrmunomodl uiąc\'ch .\czn!'ch.0 mg tające zdlowe tkanki']6'l''l8.ł. lub póŹniej.jako leczenie przj'(Zy.k lo orguni. Umozlińa to. Ul'ocal (strathmann) tży razy dzicnnic po 1. nomalizo$'aniu stosunlQ ilościowego subpopu. Nalezydo irnmunomodulatolórvpocho. bodźcow}'chi prepa. W zapaleniach plzjzębia tjpu a8les$\]1e8o! poza nJłn zaawalso$aniem zmian w pżlfębiu' Plepa.1'rhnlrcji miejscoll1.l'ltąjq de..taścin'. bbiot}. czJ.Iriąscł mechanotempii (sk17lt74] + post !. uldadimmunologiczny na na: pramaLing [ąctof)' móIek biał!'ch (Le1IkacatDsi.nnościolteniedobo.].n]łn' istotną rolę odgi. . krócej niż 20 dni. sz]'m ciagu polecany w leczeniu tej grup]' cholób ja.Farmakoterapia ogó|nai miejscowa nie.szq plóbę ]eczenia ejdlaktcm grasic"\' TFx. jm. zmniejszeniu ekspił]sjiant]'genówZgodności tkanko$ej lla komóIki prezentujace anBgen}' Ę(h ułah\ia pEechodzenie białko\\.vać miejscou'o.rs. PTT rvrr u szalniJ rui.I/.[. nie pŹez 6 miesięqi T ry popu]acji]imfoc!'tó\ł od 1983r'' kied}'podję1o pien.Ł. nic /nPĄo\\ ph \' na poll.vasy ltalnie \r leczeniu cholób. na Prepamt produl<o\r'anl' w postaci 5. in. p.tów CD4 do CDB.ciąg kasztanorvca nagietkaora7lŚlas sa.v' lecze. Biogeme st-mlulatory jako sldadniki organopie.s korą'stn]m oddzia!^'. pwemianę fi bryllogenu \' fibt]. nazębn}ch i polelo\taniu korzeni zębó\t moŻna stoso\.TFX należy stoso\Ą!ć l(ófi] oslabiają funkcje obmnne $anu1oc. se.1g i mianku ordz k\'as saliq'lo$-yi mcntol.at1nv tkanko.at $'spomagajQc! ]cn miejsco$o \.ibiąsło' Podobniejak Hlpocagel.n FLhn.Izenia naturahego' polega u]1ch $:1t!łażaja czlnnik z$'iększający liczbę ko. P\l\ m.Irnikiem bak1eł.rażajqcego unacz.epa. prZyśpiesza. q'tó\r T Leczenie łtn prepamtcm oparte jest na proccsu doj.kr ęć można po\tóż}ć p() l.aniu popu]ację na linrfocj.t) ial .\l Jako tcrapia uzupehiająca. ullmagają ponadto działanie komórck fagoq'tal.iąc sposób proces gojenia' w ten jest sję drobloustlojó\r z ogniska zapa]nego ota(Za. ńę 20 \t'stn].]9 \\\' iats fo'rrzasi.nrurlrlonrr. ń\.sta\'anie leukotoks].i polisaclErydI pept]'dyaminok\Ąasji HolJnolly gmsic] znalazl! zastoso.miastc. w pEebiegu któĄ(h oraz sole minefa]ne' l]a1. i ogó]n\m mechanizmom oblorrn}m za tabletki ltń ir}ne fomy podania). 1-Ę immunnlogi.urldnip h nd Pnecirqlskazaniem do stoso$ania TFX jest anich po\Ąieźchni Feceptolóu.lno n ' żaLl]. u i ]ic]lo}.lrrierając preparat 1'. mu gla\.opńcz PTT także\ł]. ków osoczaz obiegukl\Ąi do uszkodzonF h tkanek' w sltuacjach nadmiatu ich funkcji. po usunięciu złogó\.Icgo Wpłyn. (plasfu].nie oligo. 1 st\\ietlza się ilościo$e i/lub czJ. oIaZ blokuie \ówczas uldad chłonn}'i zapobiega roz. \Ą. non 7plblol. .ant]'kon.fulwok.nę' Siatka fibĄny lacji limfoq.ar. po niu zapalelia . mt możnastoso}aćtakżer{ postacitab]etekTh}''In.ipra . $p\Ą\em legenelaq.'atlanie h ']c|ekcinmo. tów T i pou ostałe elementykomórkowc układu n$h j po\. dla Zape$nie a ciągłości żc Ee\Ąania limfoqtó\r T hormon!' grasiq' należy po' da\\'ać minimun pżez 20 kolejn]'ch dd' L kobiet miesiączkujaqcl1 podaje się picń\s7ą iniekcję do po mięśnio\ąw ampułkachź 10 mg bezpośrechio Zakończoncjniesiączce' tj' okoio 6 dnia c! Idu.oby oral utrlld[ia ekspannck.skujc podsta!r-\' naukowc. po ulrolnieniu się tlombokinaz]'. .łoso\\a. fałożcnill.1 dniach nowc zl.D]i' któm popŹez munologrznegoj zwiększanie pżepuszczalnościnaczvń !t. u osób po 16roku żJcia' .\.ałle: tabletkadzien.yh s]dadni.rnc głó\Ą.tów olro.lśĄ'as]' humino\te i humatomc]ano*e. ko jmmunonodu]atol pod$]"ższając]' liczbę linrfo.Ilież od około 6 dnia C}'klu |t' R( gą mieć takze nie]Ćórc ilrne peńodontopatośen|\l u kobiet miesiączkujqc}ch. paratówl lckót\.rrr' jak Pu1lńcenic fu cepcia doustna lub homona]na tempia zastępcza pomocą le.nym na uszkodzonynabło' plżestżenianiu się cho. Zel za$iemiąc\.l !pnA. chemotakl.rurrriurki bl' l. zależności stopniaciężkości w od się doboru odpomościow€gow]. Polfa Zapaleń prz!'lębia! rjrepamt ten jest w dal.koterapia. kort'vkosteńdoterapia..

Bi stqpachd\!udrio\Ę(h. r y " e n | \ a m i p ł n ' i U | ż \ T U i ' ' ' r d .\.nio. jamy uslnejdwa płukanie bujesię'Jcdnominutowe gLuko.pnonAJob]nn\i't|/n\'i BIOST\I'IINn Zębólj pmte4 \\''\'pełnień' Za\1era bidogiczne sB-rnulatopMeci\Ęapalnie anĘsepĘ'hem \! zlr.iąZliichemicfnc o dziaianiu ńe 60tabletek'\\ po!\'iirnl: rr' przcdsionlot. u r a ' i ' . t]enu pżez zmienione Chclroboro tkanki' Zańera należ]' uż]$aćkrótko (2-5 tJ'godDie)' poIlćdlo|.Farmakoterapia 09ó|nai miejscowa \ADlluL $lvciqg z zarodkotJ-clrtkanĆk c ncj' Prepalat ten.\.m pob1cfanlc tkanek mickkich jam!' ustnej'2lcł orheksi'djnq głó$ne rv 1e.m Ą' uzyskane z ]iścialoesu. n o -i p 1 7 i ..je się teifljnej' \\5órane z\'.knięć od.n1.lu/osko\iLh luLJ Joln.czepianiusię bakterii.wpeńodonto.r' l'.'jeczorem) ml 0. l.l.I-ru.rn rr1.\/cLia.\: zcloJrrość są.i g l l ' a l ' l . ona do podĘższcnia cicpioN ciała. jamic uslncj \'adu-ri]wstĄ'kll.stżyknięcia n!'clrmiejscowo. zębóui do ]<tórych adsortu\no\\ego.i r r r L ir l ] u l r a n r : r l * l l ' l r . polidokJnol iu]:i. nic*\n.rr L.\ł miejscu pEejściabłon]'śluzo$ej an\sept}c7n]m \ł stosunkudo płJ.phid .jĘch'stoso\'-a. niszczące 'stkie \łsz c/.11!' kolr1. i tńclosan' CHLORHEKSITY\A Prcparal r gmpy o srcro' nr.chdo polienchni zębóll lub plast}czn!''m i gojąci''m.j i hamo\Ą"dć usu\Ji b. Nąjbardziejs]rutcczn}.dodatnim' gram.urlr. L l ż r n a i n |0 l.ADHESI\T PASTE 10 razydzienDie powoduje 85.tki po pEJ. toks}.al.\ł'egetal\\ne jciina ampułka postacle pepardtu \:]duril w dlobnoustmjón'l w}n u te. nna h nrr n u .l D. d/ięki fdoLrościpv]'1egania do psórr. dtrdlpli. plżl\ł'ej' pro]ifcracjęlrakterii' nie ]c\!c.sęo6'11' . dni rraprre. n .l ntl<nię'' tiq po'l. prxlśluzórvkolryclr. nięć' pży ró\moczesn]m podal"aniur'..rniJ u€t do 7 B goclzin u$al ajac slę z gladkich po.tki bakteilnej naddziąsło$ej. i ektór'\Tn$'inlsom' DziałanicplżecirvbakteĄjne " jest z uszkodzeniem błon". . szczęk olaz zębórr. l p .wot'ornil.jnc oraz prcdukt]'' ikanki mańticlcj 21) z:Llż}'ć tabletek(5 m.pckty o$o-karbo.S].'upplnipni" \Ą.k.czaniu p]-\'tki o ist]' pońnna b!ć podawana mzem Ze śIodkarni!\]a. i Zapobiegać cŁĘseł }'policzeŁ kolejno!t'sfczęce żuch$.rcl.l. lub ks\met]locelulo7o\łą t'rsokiej zdohrości absorp. 230 ./rir^ staneja ko środki Chcnricznej]<ontroli mi-||||' lĄ'tki bak. 500 nrch' \a kuracjęDależ]'' Antyseptykistosowanemieiscowo ł' z-vdziennje po 2 tab]eiki)lub 20 r'..laLol. ulah\'iając}. do i.oru pnrkain} Rar(lzo ifadko \Ą' mieiscu lekórvpreci\'bakteĄ. Klrru'iF mo/nJ I'o\ lcir'la !o kim spektrun działaliapr7ecivbakteńom€T am.bl.r. Działa nazębnejokazala 5ię C] orheksYd}na irpr"n{ rutd' nd lLdnL nf.rr\ dripnnippo2lJblelki-ld. skuteczny(hzaró$'no\r zmniejsza.DENT.stlz]. p n \ a 'l . gąbkę ZelaLyno\\o.rrt.1' mie. $z. lub domięśniorrlclr podskóI. h m i n to g v p r . nian c]r]orheks}'d!.\P jest 5% bezbiał. pojawia się zaczerwienienie' Nielriedy n. 5. n drugi J/ i"n. do ciała ]ub mies7a sję w stżxkatte z małą ilością baktenj'Glukol an ch1or]rcksyd}. dlożdżakom.ic slm. clcniu Zapa]eń t du dziąseli plz]uębia po zabiegachchi.legająca So]coseĄ.Ęgodnio!rcj przcńuc' !V cclu lmniejszcnia bo. a .ieżchni błonyślufo$..ujemn].P. gorszego samopo. Lr i IraLlor'rn" irko lt. go dochodzido zmniejszeniaich ilości'są wlkoż}''. po 2gB godzin} po podaniu preparatu moze dojść iu odkladaniasię p\. jako mięk]d opailunek (na plz!'. (ranoi \.lqczńĆ 10wslżJ. .bkego rurikania ł miękkiego zlo.l' Z\riąuane komórkorlej ampulkę Z ItZtWoIem i siź!.lsięk. u paci entów' upoś]edzonrh .karĄkq do tempelatury na]eży . działaniem zbliżonm do niesr'oistej szczepionki logii może służyć jest \Ą postacitabletek klad po przcslczepach dziąsłalub tkanki lączncj)' Produkon'any bodŹco$ej' po oraz p\nu amputkortanego 2 nrl do w'stE]'knięć jedrrocześnjepochłaniająci' \!.i cie]ątcharakteĄfuje się \tilgotnej błon} ślltu o$ęj jany ustnej. bakte i plzj1egajqq.!li substancje \{ożli\\ejest lcczcnie skoja'one: co drugi dzieir Anq. ponie\taż posiada dziąsła. po\lppo\\.ciągiem z knr.deńt !'\' . pżcbicgu HlV oraz czulajqco oraz rv o fizy(Znje Um]sło\{o. nrrglczn}'chna prz1'zębirr.cj.2% SOLCOSERI. .ny giej 8eneracji 1% roztrl.bom \ . h . jak i stanufapa]ncgo głąb czucia i bóló}' 8lo\ł.l 1 7k i r r n i r L i u .90% Iedukcję Pasta pu]. rj.n]''bak1e.i Cieląt o dzialaniu kerato.

Prcparat fenolo\ryo szerokim zapveci\ńakteĄ. czych powodujedezolganizacjebłonyc]'toplazma. ch|olhekydyny dziascłnie po\ł'odujac t-\'m dfiała]qcychbazie na Do preparatów Peridex. * lntn labuvenia 'mdl.n|' Peńo.tni płukankami dochodzi do spa. organizmów chorobot$ólczych' ani oportunistyc7' co|odent' P|ak.Pozbawionyjesttakżedziatń oraz sodyi.Głó\rn}mmiejscem dzia:lania bakte. .ogó|nai miejscowa Farmakoterapia obecnie lr ńetu przyradkach płułankichlorhe.Plzebanlienia tc możnausrmąć pomo.25% tidosanu i 2%PKv? do zębówPeńodenti (0. pacjentów spoż!Ą\ajqq.s \ j ą | p L .szoEędoh]'ch Zwialków fenololr5ch o działaniu arrq. l n i d / ę D o \ ' .m niepożądanc ma' nipu]acje szczotecZĘ. tego prepalatu jest błonaq. o $ .Uad prepdrdto\\ pi"|egna.cepaĆol. orhexamed Paroplak.skaćskutecfność jamę ustną lrlzej wy. Tńclosan łchodząc w sldad ptukanki Acti'brush (0. ku chiurgicznego (napżykładpo zabie8ukirctazu)' cl Doustne stoso. Aby uzJ.npnrlphr/n\.5% N[Ą) redukuje odk]ladanie naddziqsłowejpt]tki stan zapaIly baktcryjnej w około207ą zml]. pacjent mienionymi prepalatami co 2-5 godziny Z tegoteż jeĄnie jako po$odu płukanld tc mogą służ!'ć jamy ustnej.n4 \ .. ślrrzowa n]. w Z t-l']o\Ąy kwasem maleino\Ą}m(KP\'n{/N'Ą. jęz]'kai \t]pełnień cz}rrićsię do przebanvicńzębów] ."''. Ch ubocznfh.5ęp6.żepluka.Wasó4zaś stężeniachbakeńobój.iejsLa pży roz\łojuani mikro. W stężeniubakteliostaB/czĄm przeciMdała do Podobniejak Tńclosan na]eży picft.h.wanie olheksyd}'nymożepluy.l ona ora/ u/utalni.n jest poin|ormo\taniepacjenta. Alekydyna. Perio) i p.t.arrl'trrkazuiaumiar.nej. Cor.out.ierających taninę (herbata'czefwo.03% KP\Ą4]trd'Ą) oraz pas$ tńc]osanu + 0.\mi\Ą .o]1 Redukuje ńtkę bakter1.ip PoiJ!\iai. I d n o s i I n i F j * F / c . na|ezq: n}. powinien płukać nie. nie zastępuje nie jamy ustnej chlorhcksyd].ch\\ jamie ustnej.U L'o|P8ti\\o' |ę |nU'na Znacznie zmniejszń informując pacjentóW aby po płukanie pneprowadza]i jedzeniui po chlorhc.vch(Scope. ks-vd1nieunikali płuka a jam!' ustnej wodq' Ko. niccznJ. komóIki. ks!'Ąno\Ąe sąpolecaoezamiastzaldadaniaopahun. iamr ii ustnej. podobniejak krcsie akt]Ąmości u$aklianie się chlorhckyĄna' Jego długotń{ałe jamic usLnej zape$niakopolimerpoli$yrylome. któĄ.uteczności stosun]<u flory bakteryjnej pł}tki' gdjżbardzo szybko po przepłu.lo ko\łanystopień sk. ni 8Uinary Ą iod.'Iniilla triclosanu.nq po iąseł 25-55% przeplukaniu w omz stan zapaląydu jamy ustnej 10 12nrl pblu w ciągu3(}s0 sekund' furnepreparaty o dfiałaniuznacznie mnicj anty. piaskotania' cq pżys\l'ajaniu plfez bakterie podstawowych dla w nich aminok. Błona policzkórv i dziasla są miejscami retenq. Jest tjrznej baktelii i lł]. sepBcfnym w stosunku do bakteń zawaĄCh w płltce baktcrj:jnej należądo czwaftolzędo\łych związkó\{amonio$. w . kaniu jamy ustnej Ę.'ciekzawaltości preparatcm kompatybilnJ'mz substancjamiwcho_ Llo d/ą. '/ ' ' I l .toplazmatycŻna 1.22 odwailniacze . Niektóny pacjcnci mog4 takżeodczuwaćprzĆj.lku ich stężenia' ńwną cb]orheksydy. sq $ bie8! operac]łnego. za ne wino).eparatów Ioślinnrh opartych na dfialaniu san.ch dużeilości najczęściej u produktów za\'.

r l 7 \ m u l . godnlołe Zabicgi Ęprr profesjonalrrcgo ocą. Jln dnio 2. a jn \ t \ k u .sp.'eo |. .l \Ą lg73 r N}man i $'sp' (c]t' 2) str'ljerdzili.:|J. / .\ei'$'clągrr s. J l d a ż q ..l| 'U 2-J mi' .. /n\ |n' \'.F.hniq. u . srondUt\ln /Jb|Fg''m hiśiFn:( m zalr:vmuIrpo..apahll prn r. h a. n k.vaclzenia l/\\Lorak'\il|'j|d/iP|c. Łenr zęDolr: po$odujq nieodwTacalneuszkoclzenie poll.o\^o n|P\^'e|LJ uIrale.zr \ \ \ t { a h i / . uorlu.lPj b.t . C]entó\' śo 0l7d stmcjło 1v l]m cfasie fl."rlninl .18'1 Roiafafypodtrzymującej]ecze|iu W choróbprzyzęo|a .\\{. j ^ . Ł2 ne3o postępo1Ąaniaprofilakh(Zflego po a]o$n].I. fe cC) wiill] do konfuo]i co .'J' ' ba.' \./ne.' noLJI rnUiq. przrzqLia' oJ'unes1.rofil./"n|d R \ ' l .Jl.Jrlepu' .llkie higieni. W denrukcji aĄ utlaĘ'!ż}'czepu' Pmgram profilakt\'kl u tl(n pacJeDtów b]l . h.?.drali co roku . horob tr. .ierzchrri zębórr' i ich nad\rTaż.' /.nt.jc.\.pr7.|.m lF.-n!J1 P]n'.r))dot h./. pż]'Cf}'In /'|\ l5. $' ciąg! dtóch po\ltoŹone leczenie chirulgiczne' lat' a r]o Wjz}tach kontro]n!'ch co sześć n]iesięq' nie obse$'ołano utrat].r-lrr' . prn.lul-t..Jkh' /n\. 156 pacjentót' . Jdpii ko|.\ m |p'/enlPm p-riÓ.h z !n.In 1\.rmuJd' stki denĘ'st]'cfne' J \! 8Ępie kont.?n]cnpo leczeniu periodontologicznl.s2ęzą.iifl ęd!rył' Ryc.l\\ h collni.'t'cń.'FLó\ |lU o l.znnr..Zbigniew Jańczuk Wprowadzenie Fazalodttzymuiąca w|eczeniu przyze[ia Gnoroo zakres program podtrzymujqcej i fazy Wspó|praca pacjenta Trudnościrealizacji podtrzymujqcej W fazy : \Ą h.ipnl/ili u r-.. sTa|!pIz)2ębi. ciąoL!./Lbia frz"./"reś m4oLJru' yD(rod l. rr u mlesrqcl \ł'' celu kontn]li hrgiclr]'i poeprol.rkE( /UiżymUjąG sęnab Paoa n\m ||r.t./ n.i.tgi rn luL .clt 2)_ bac \F|'.ff l.Łl lęb} (śl.ro.L)|j r.JJniĄln Lon|n)ltYmi udnou.' J n l]rol. ao\odo\\'/e |l( /-|LP óorol.9% z nich musiało mieć w t]'m okresie stęp cholob]' pŹEębia u pacjentól. nip u|ru'i|o/Pbo\\ tr'l|o lr. Ó .1| b.'p rozlĄój pńchnic! i postępW utlŹcie p|4. { F . nu{\i.l{r..l|'i.n\.Lim. trezprogramuprcfilaktKznego 17' st$.r\|-F/ł pmgramu poll..letńej m obsenĄ'acji pacjentór\l\-l]. Llotr.2'5 inte8Elną Jest cf ęsoq o/l'r \|o\||n].'\'i. nraZęból! Z!\._.(74%) poddanrcb b o ieczel1ill chiruĘiczncmu. 8u l2'q t|' di R9Ó. . B o \ \ \ | d l . |^nlo$pol]Ll"\'Jn!.FI utr4manra jego $]'iikórv 1.bia |an oo.jÓb*n'J. nirurgir t /n\ z m.i5 p.l.|onIo|o!-. \rb"na i nsp u .upa.t.$oir Nawrót postep zapa|€ n ia.6.l1i"1i#'lif Tł.Ie(lnakże .li{ość podtrzymuiaca B|ak podtrz fazy (Berktein .{. . tj n.o]nej natomlast \ lo.ot.e..ruu co 4.ruJ |'e'iollonIo|Uqj' /n. .tiondLr\i /dllicśo\ h p'oti]. 'i5'dŁT. i^nlo$lp.Jtr.czepu.|ni'iP j||/. |lpd.v"]de ze ska]ingiemi polelollanjem ko.Ón i LnJhŃ \\.\l'żr Io\ J nd niA.ea]izo\En] plfez sz\\e.zębó\Ą') ' Pm$ie w'sfysq pacjenci bJll '!z]. Faza ynr!iqcei (odzrenne dzialjnra enta oaazUantes i $.olnp u \\).r.)'l. i. Iqczlxe Da Zabiegachlcczniczrh w fazie akt]Mej te.rnrn I. ia. co d$ur}. trj miesiące. \h.

. Po fbadaniu pacjenta po\''irrna lastqp]ć lozmo\\'a l ni na temat \miku badania.. gospodarza2' aby obia$'\'cholob!' sję nic odno\riłJi popEez pańnĆ$hto działail pacjenta i olotso' nych \\izlt plofesjonalnlch.padkór'.5 \\iil]ta konLo]na podczas faz!' podtiz'\nuiące] Ame4liańska Aładcmia Pedodontologicznaza..06"1" M etr. .tren el! i zapobjecjcj naw.06% o|heklydtyiy ch Zno9en nadwraż zębiny e Woś. 'eni lębó\\.'yszkolona higienistka.rotom. szości GńPn]! 4 Jsutn e pllki oaiE|y]ne] nić postqp chorobyi akh'$rla destrukĆjęprz}Zębia na&orlqo' nd! ę]a[yollyp.'npv' z olileso\l! kontakt r pacjentem.iz!t ](ontrol.rlrna I'n. bia Z opsna]na funkc]ążuciaj estetJką u/ębjenia' niern stanu pżY7ębiai higicn!'jam} ustnej.. Kontropł. bailania ]iontlolIe stanu prŹ}Zębia kontro]e mcdraniczną i chemiczna p|tki nazęb[ej. lrolnlrh do: utrz}'mania hĘien} uzębienia. proponotŹja też w 198(j r pro$am \t.!maga około. t a .. pżepfo$a.10 minut' Niezbędnyjest ńęc Lltlział dobEe plf]goto\tancgo pĆrsonelu śrc.|u ip'l nnż.icraćbadanie kliniczne i mdiolo8j(7ne. dniego lr rĆaLizacjifaz!' lltlz]mująCej. 7 el. e\\entualnie asystentka.o\adzona faza poiltn1łrująca ]ecZenia możĆ!! więk. okr€ s owe 0.\m irrfe]śom kiĆsZonek' rpril. zębót: $łacznie ze skalingicm i poleroiralriem ko.l. i Program takiej \iz!'.1. :f' gi międz!' czł'nnikanripatogcnnyn i odpo\Ąiedzią !.b"9rpo.\ lab\' \ie.alĘ \! d'ałaniach pacjenta i \\i4t kon.redukuja( $pł}1!C7!'nn1.ie wodn.. któIe \:i'konlrjc albo lekarz stomatolog. działańant}baklcĄln\'ch dążeua do 7miany nickoż} stnych oilpotie. . podczasfazy wił! kontro]ne] Ryc'.i. po\\inna tn\"ć 50_60 minllt Pońnn] onc ZaF'ilustruje R](' 18'2 bqdqca pełnq mod}'fikacją nJ'chpodczasfaz!'podhf]mujacej'8 pl.ta rymu tkanek 234 . / r/ J n i J Pnelr " "'lr.a. pr4. s |r-L'r-<r l"' . Synernaiyaneeg hg eniczne za b uzębien hi9 mjędZyzębo\\'a a z eną codz enne iryga.. 'l r d l i '/ n F g o o / \ .to_.1qp.tki a bakteryjnei e hig uzęben a) futrfyrnan eny a okresowe aian antybakterylne dz skainsi polerowanle korzeni podczas okleśonych zębóW w zlt kontro nych Pro{€ s ]onaIne rcztworcm rygac]e chorheksydyny podczas 0.entualnąrĆmot]}acj4 pacjenta do dalszych Zabiegó\\'higie.na^ " "pod'. Drc'r^"pd e " .r podlv\ n r't.] R"a|jzl'j l |"lu .\'. nicznFh i p|/ekazanicm mu odpo\iednich clodat.l). \Ioże to Zapetnić utrz!'manic ldrowego pl7}zę.1' Zapobie8anie reinfelicjom i no\\. albo dobrzc r.r Odpo$iedlio p.ovra a. o ile istniclc taka r i ' I n . \\. ' ukie nko\. prridn' J r n inJnr i..W chorobprzyzębia Fazapodtrzymująca Ieczeniu 7 RohND I BadanPlbru Gló\.l8'2schernaiprogramu 25 kórv ry'z1ka.n]łn celem tcj faz}'jestutE]manie ró\rro$. skulcclnie zatlf]mać ]ub z$ol.Ifi ptu repalrych gospodarza (Iabela l8.opoz]'cji Ratejts(haka'5 Rozpocz}na się bada.-Jb' I'rla.. kowlch informacji i instrukcji.

cgnln. ni. rowka ub kieszonek padku pEe\\']ekłcgo zapalelria pr4zębia badanie pozromupŻycfepu. l ' J / | | iż .r'rnagaona duzej doliład.obrębie niektórlch Zęból: Za]ecajqc pacjentoti Ryc'18'3 PEloźene szczotkpod kątem 45. sła2.szystkim zabiegach cZęść komunikacji pacjcnlcmna tematskutecznG chirurgiczn!'ch. l ' u1izu' IJ. z i i : d o N l h ' .tk higieny Częstość badania leltgeno\Ąskiego za]cf!' $' pe\\. jeś]i t|. lpnnin nJrlppn' \i. Badanie Nchomości zębów podcfas ńĄ1] kontlolDej dostarcza istotnych inlomacji na plz1. iu d /c niechifurgiczn}'m. r d l i '. a 579/Ó pĘeplol. i. o'PniJ L]1\J\icniP na z:lpLn:|'ur. musząb]t $..larniL r.Fazapodtrzymująca |eczeniu W chorób przyzębia dzenie odpowiednich Zabicgó$' profilak1. gd]' pofosta$ia się kicszonki \ł.rp"l'nia.\h Lonlro. l J .iomupfl}'/' l|u |rA i struo("dniemgo odnośnie ntuahic propoDo\\a. ..Ul i kie. .p o / i o m U Jp prZ}. podc7as laz}' podhz]mującej' n!.chgłębo]dchub'\tlió\ kostn(h hlb o postępiezapalcniaprŹ]-lębia $'pozo' podczasWizytkontro]nych sta(ion]'ch kieszolkach prr1zębnych' W oceniestanuprz}"ębia stosowane badaniaz: są jamyustne] (Wskaźnik baldery]nej).n d ' .) nie jcst pot'ebr\. edrż pacjentado dalszejdbalości higie. ' \ ' \ ' ' L I n r l \d u | ' ' t 7 \\f\ .\Pl oral kń\a\tienie na Zg'łębniko $anie \\iDny b] ć \Ę'kon}l'.\ ^onr I nrln\.ch Badanie poziomu przlrzepu podczas$'izlt kontlol(wradc potżeb]'ile(/r1iczYch) bar'cbo po omz istotn4 ĄcL \.ProfilakĘka domora"). rentgeno\\ś]de star. k|óre da. r n !t]nikó!r z ostah egobaclania' nościpomiaru' Autoż!'ci u$aźają że Ę']](o62% jego zabicgó\'.Vprz] ' g|ębokości pęFębnych.ięc: u ./onck po.\'kony\\'anc e\€ czqścjcj co tj-l2 miesię. prakl]ków wl']<onujctc pomiar]' u' badaniu rĄstęp spra$''dzić occnić skutecność i gicnic/n]ch.ldacl o postępie gojcnia się opero\\.?n]. / l ' n i 1 . ś .j' Badanie głębokości kieszonek przpębnyĆh podczas $ i.l ch infonnacii i instrukcji. kMawien]ana zg|ębnikowanie. $skaŹnik tcn jest wlaśnie opaĄ' na o]rjawic kn\'a.czn]. p!.s7clegóhrieregeneraqjnyclr' Bada.lzia.adzićodpotieclnic Zabiegiprofi]akłcz.\..]. .. a . umo\\ł. ..h /d1.ane podczas każdej\!il\' tl kontrolnej' Sa to najczt sze \'.skazanej est pżecle\r. r\otnościzębó\ll w cclu llc7esnej diągnostyh Zmran endo-perio-9 u\ldl.i pl ls id|or'a ' n. ocena klwawienia na zgłębniko. f o r o \ \ n .p 1".lLic' ne i e$entualne lecznicrc.'.lvaniejest ]rard/iej $Taż]it]m wskaźnikiern niż objarr zacuenvienenra .l mująl.r najbardziej zdeq'dorranym obja$em fdrotego dzią.a orul ln. niŹ nl ch zmian w pflrgmmie. -LJUI. nlrn sfupniu od postaci zapa]cnia pI] zębia. \l prz]padku postacia€ x esjm]'ch co ]-2 ]ata'2 ruchorrośc zębóW...iestbadaniez}. \!'skaźnikdziąslolT (G'I.\ pUJ||7\ o. \\i pEebiegu zaa\\anso$anych zapaleń prz1zębia Z dużą utrata tkanki kostnej'istotne. r T i ' pE]zębia nie jest łah!a: w. Najbardzicj /alecanun i pżydatn]n \!' pmk|!'ce jcst l'.sliaźnik API (pafufRofdział8 .ic.ać o nę iamy ustnej'udzielając w mzie potrZcb! \''ie a na zgłębniko$anie.npj.la.. l a n n r .kon]$Eć co 3'4 lata' a]e stopnra stanufapalnego.c7x \\\ \r}.czepu w przłpadku Zaa$'ansou'an1'ch zapaleń Podczas$iz. Ó \ \ ł l ' d l ' i e ! Ó \ \ l i r i " [ ( / | | \ | .$i\kaźnik. \ / L b . 235 . \.hi..aric ri.lub n.tl'kontm]nĆjpo$'illno slę \. mu doilatkor.o\. o ' F | | .m.skaźni]ii.do rowkadziąsło odpo\liedniątroskę o nie' wegow metodrie Basa.

.jnych. .tn $ lej fd. Ryc18..\ C jRil.jcst teżtrudna w . dzialn]Ąniza destnrkcjetkanek pr4uębia' ZasadyutE]mania hĘieny uzębieniazostały opi.- t -.w chorób przyzębia Fazapodtrzymująca Ieczeniu ?1. n o r I n r o w p . jest metodaBassa (Ryc'1B-3).pubute.5 Działani€ Wibracji akuslycznych ne|ektrycznej Wlóki€ sfczotk dźwiękowej WpŻestr.en międ42ębo\^^/ch' ach !y od]e8]lości .Zmniejsze. Chartersa porvoduje: przestfzeni międązębo.jo flr.lkouego. brane zostałydzia:lania podlr/ymuj4tpj' sjonalnP' kólF slanowiq |re(' |a. zębnej)niż metoda Bassa. t'.' I -Y z. h 2 0 0 0 0 r n ..a \ i r It ' 1}'ł Ryc.wi.!ei sJ''stema1].1i lB'5)' Higienę międz1zębową umożliwia' oraz oklesowej kontoli' Masaż dziąseł metodą ją flitki zębowe.4ai b Skuteczne dzalaniaelekrrycznei szczotko ru (|a(h ob'oTo\Ąy(h Lsuwariu p\{k ba|.ic (kieszonki przy.!Zne szcfotkowaniezębów Najlepszq NIEToD..lne oczj.obvękórv Wibracjete oĄyają bakteńe z polvierzchrri przemian}' zębaaż i lvzmożenie mateńi Paltnelshvo w działaniachprofilaktyon].. dokła.suczel1ie Szczegó]na skutecaość szczotekdo zęMw o cfę' \Ą1.IIJ i Ilń' które są bardzo istotn}mi malkerami akĘ$nościchorób pIzlzębia.Izj'zębowe tj. v j .trlts. 7a'ow.y 236 . . . nie biemego.znei rcalizat tan nodtrlrrnuiaii cej w leczeniuzapaleniapĘ}uębia'W Tabeli lB.'ch autońw Wibracje redukująteż te akt]Ąmość enz]'muaminofuansfemzy asparaginowej olaz cJ.l v c v n y .wieniacz]':furego. pacjentaolaz zabiegiprofc. o o r r (b)..la ta jest stoso.szczoteczkijednopęCfkowei mię. a _ $yika z akustycznychwibmcji ł'lókien szczotki.1 ze. metodąĘczną Jest ona mniej skuteczna Jeśli wana \Ą'masażudziąseł' t hofui o <7c7o|ki PleIłryon. jest cjentaoraz opieki profesjonalnej podstawoł5łn $rnlnkipm slfllp. stot]iwości dźWiękowej HZ ]ub31320drgary'min' 261 zh'iększenieplfe]o. \'IEToDĄ BASS]I Utź}manie higieny doulowej sane w Rozdziale B.lókien szcfotki' do Według niektór]. pżez padenta umożLiwja pnede $szystkim \Ąłaści. r d )F ( r o \ .\Ąl'ko. chach obrctowJch lub o częstotliwości dńr'r'iękowej naniu i wlmaga doldadnego pouczenia pacjenta (Ryc.ni|. tacytnych7600/min. y d . leL/Pnja w oczyszczaniurcwka dziąsłowego godnepoleceniasą prZedewszystkim szczotl.. ]ikvidowaniezastojulo.lh pa. odpowie.l nrm od końców \r.eryjne] w !Ą}.hz nalotói! w tjm i z ńtekbakteĄ..lB'.18. \.! łIeto.tokinIL.

IhlóĆyty inne komórki Fibrcb|as|yi inńe kómólk (k. l . nc aogoracenie nablonka. r : r . .'l'zg' beft.syry fapoczątkowary bak (LPs)' ie|yine Redukc]a 1B PGE.. / F n in i ' .e znam c a enfa oe"el|a. 4 I. tenniczne. . .. i . których sanaLoria(h'll \\odolc.10 50"C) i mcchrlliqne ocz]slcla. . p n i .szają stqżĆniaII. j r . i . .. i dr J nuahą' Pe\Ęą forną il]gadi plz\fębia są teżzabie. nalo|ó\ i I ' r n LL l i .]nia nabionka dziąsli]. . .](. pslchosonratrrczne.l i t . nie mechanicznc polcga na oczl:szczcniu liieszolek ' I i " J o N \ 'L .. a na.rł]ulrirranicnlr liieszonek' bo jcdno(Ześnie nie clochodzi do zmnieiszenia stęier a IF\1. i IL 10.apii. ]e sie $ posla(i phrliań' natryskó\\ lllb o]dadó\.]fi i PcE' rr' pl1nir: kieszonek pr/\7ebn\dl.Znj(tr\'o' clzia]ajq. L r " r ' .cylówr Ryc'18'6schematnrechanfmóW nisf.p.5'3 atmoslcrdzjala podobnicjak rnasaż|oDfalan iryqacjiWodnych e naprzyzeb€ ze i.oL"ś. J I jedlak skutc. Zmniejszenic b je\t pra\\dopodobnie h]rfo]anc dzialaniern iĄlacji na tkanki Dlż\zębia' a nie zrrr. l r i p n \|ielzcfui dfiąsła7 lesztek pokann()1\1ch.Fazapodtrzymujęca eczeniu w chorób przyzębia (o \\zmożcn]c logo\\'ac. l n k . .!rP! MMP. / r . badai1cllt]efa \\sD']l] i il]gac]c kicszonek pr7'\febn]'ch bard/o sq . ai . n r . r .ja]<o d/ia]anie s\\oistc . spor\'odo\fancj iĄśaqami Zaró\lno nad. i .W przyrębi! L spowodowana irygacjamdz ąsiow}rnVq'ĄĄ/e|a bardfo koEystnyWp!l! na oslabien skutecfnoś.r'a a r e d u k c Pd | i ' P O | p h n q ' ]] q i E' . \\bda nlineraLna . . .Zc iń ga(jerrpllrraja na zrnianęocĘo \\iĆd7i $spodava (R]'c'1B'6)' Ce]em iI]gacjijĆst te7 opóźnieniepo\l.|a\.Lnieniu pulsująC\'In ciągł]rl' niż l]fiałanietenniczne la]e7}' pnede \'sllstkinl od temperatuavlub rodzajll rozh\onl stoso\\:ancgo dL) naLL\skórf (5B-']10. s]ii o stl."no||. r . ' . \\. t r . . l . . L r . r t F o . r J 7 e ../loLll Lr. p r o e . . lalia żc chenj(zle w pż}pa(]ku balneote. l n j ln r r .st. r . \\od\ sjai. / n J n . r i r \ .she. / r r p .\ odclln tei l\od\' jej tĆnlperatnra (. . J / . ' i .. t n . r ..e cfę(]o|. . . nr plzlldad bororino\\t(lr S' ĄdnIidnd 'lJ'ii'' FIP1|j". r r i " nleln 1. . . nxr jam\ u stnej Zabiegi balneotel apeutl cznc st ()\1r. u giąb liariu infe]icjil\ \l ś\[et]e $}nikó\. lrra\a ob\odo(cgo ]cażenla krri' oz1lricnie proce só$ miejscolcj pvemian}' matelii i unlchomlenlĆ mcchallilnró\! obrcnn]'ch' Natn'slii mają dda]anie tylko n manaredukc]a nr d.2 pokazujemozlilrości r. . L o 7 \ .orrod znaczna poddz redukc]a q slowelp. . n l . . 1 . j p . . r r . u z a n a lr .) po.ndo 90".. n b " r L l . . . . |''. r .. . \\et 1\odenrors]ią. teńi. . 6 qłębokoki znarn ennaredukc]a p o d d a s łd ' p ' f pał€ . r r j r. zasadzic pobudze.]Zne\f usur\aDiu pl} t]ii bakteĄ]]ncj.eduĘi Llr:hbak. i . Redukc]a lL|]B Pcfu w pę}"ebru' p0Woou]4c anęo0poW qosp0dana zm edŻ 231 .. r ^ .o N lub m 1eralnejlro(lciśl enicm (1. na nia klażenia kń\i 1\ tkalrliach prz. an br! Pr GBmU€mn'rlr M|krofag|. jak i pocldziasłorqrni . wodujc lornież nasal clzjąsla' l\zmagajqc k()tf\. p " . L u t . ^ . Jr i ./o'eL plzyz€ b nyrh 44 7 !" do glębokok znamienna.r u \ J t r \ .khm lr. .\\i baheotĆIapjj stosuje sic soldnki' gipsol!e glatlbe. . "d l J t . . .c)' f]liałanie chemiclne . ..'onki prrez patogenne balitcria. . znamlenna d c op-e'c. Kolflstniejszc sa natN.tónel ko lonizacji kies.jĄrch e mechan zmóW dat]iolle fnaclĆ ie mająizasado\!. ' z . 1 i .asena?a z eu{0. .feniatkanekpr42ębia (kości i tkank lEcznej)' pżezendotol. r .zależ]'naLomjast sk]adni]ia od chcnricfnego. \lożna irrerl pv]puszczać.rzębia'zostałrl rpro\\adrorle pvez \\reisscnfluha. n r or . . " | t . . . l r I F .5-5atmosfe. .\ . z S r | | r i . iż€ a lynaza r euk.'iaia.e że]aliste. . r .ych p s rnechadcznc.Pona(ltophn liieszonl{o\\t badania do pobicrano osiem godzn po iĘgit(ji. ' 1 n . . . r l a .D. Tabcla ]8. r . l ! J . l .o(]'te mogą d/ialać al]ialiluja.o]o\o'll zębnych m. .liol!. .n \ ' o i l \ r ^ . i a l r . r .ć!!) !arva. l u .N"i . zek gram (!zg bez.L .r.

' śIóduslnlch Za. pże$aznic w nicdostępn}ch albo w mało dostęptJ'cznegonafu!'skó.'icrzclrnię :.1. 1eżą moż]i\ości ocl micjscoll.anic ]ub lalilr.''ln-i tĄ'ki bJIFr jnPj L/d\.n}1n ]eczeniukorekqljnyn zapaleniapźyzęlria Brakjest dan!'chcz! wodolcczniczcnatr-l. prz1puszczać. pod L./Jnie Lnrutrien dzi. r I m o .ualaia lllrrma' o\i. profila\Aenej.c).]8nię|F \\niki i \. Iik.zębnych.m /daża . gającego na uzupełniajaqm ocz}'szczaniu zębórl Nie należ]' lek(e 'ażyć działalria też jamy ustnej. n.:.ski dzla.i E I iri Ry!'18.rIuĘi ' i.f to pra.1":. się A lPin!(h /JbiFgn\\ |'nL]1n..I J pl7\nJjmniPjniepot'LL!"lr b''i pa'joł. pem diamento!łym do oraf impla Zabieg po|erowanja korzen W giębo mo n'stępemdo leczenia stomatologicznego' kichkiegonkachpr4.tykontrolnej staowa H3 i pokrytanaty. \\'ieidĆnl]'czne tl\''ol7t1\€ ' okłady z boro$.8 KońcóWki (kireiy) (krety)do u|tradz^/iękowe9o węgowe do u|tradźW]ękowe r :l .lapa].Zabieg i A nie.wartościach rozpoczyna plzy najniżsf}ch się tem.lo3amiLan łają stęźenie / "ni" na. mogq tez dliałaćna obnażoue koIzenie zębólv ten przeprowaibar} w czasie h. na borcwino\ę zmniejszająją' t]1\.p 'n.1 sryjelr zęlńl' ptxjczasgdy \todv siarko$e i okłady Pacjent prŹ}'chodzac} wiz]tę lioltr.m zabiegiem skŹ|ing! poddfjąsłowegoi go ocrysrczania koreni w fa pżeprc aclzalrJ.w Fazapodtrzymujqca leczeniu chorób przyzębia co. Po 'odu.iz!"tJ kontmlncj fazt ord//logil. odczulająco ściqgajqco.].7 De]ikatne końcóWk Ryc' ]8. / il I I { EJ ) |" . r- . omz Uą'ski$ana po obu metodach.l]] i PGE2 w plzjfębiu.\Ąidują częstopżykl]' Zapa(hz ust' a po. W ustnej.olrrąpo ak. | P r o r a rr ' t r | | u )ra a .rd"q m3ora.arunkitcchni(7new obu uEądzeniach ncjĆst Wicc \Ą.m podczaskaźdej eczena \\izr.ch kon]łanego wstępie na leczenia']2. ntóWt}aanow}ch $' faziepodfuż\'mujqcej.szczanie fębót: Pa.lv G<qpicli) ją one lub przFrracaja uczucie świeżościjamie nrh dla szczoteczki miejscach' są to Z(]'kle nie. któIe delikatnie ocz]'szczająpo. .5 sfel) i czasu tN"nia labiegu (około10 minut)' \\ miarę rjrz]6toso\Ą. pelatury (około (około atmo5B.Jmieni. kim istotne zmnieiszenie objarr'ólr'zapa ln]. ocl lanki Zwiękslają nickicdy wrażlinoś( obnażoĄ. .i.l.nie iF. ę 1n I '.]. działaią cjent zgłaszającysię na okrcso\\ą \Ąiz].rpol.f€ podtrzyrnującej Hl. tźl'mująccj ll]dają się bvć kiret. ]ub ultladźwiękow}mi (kiret'v do skaliĘu poddfiqsło\.. naa popra$ę k]ińczną stanu przpębia stępnie '$]'kończeńo\\€..iaJonegoJbo rnrinpnadto poprańąjq stan prz}zębia (ustępo\t. że dobże umotl1!'o!1any pacjent e \Ą'. Idea]n]łn narzędziem do ska]ing! W fazie pod..l \Ąęglo$e (Ryc' 1B'B).cgo R}c' l8.tękontlohą można że podobnie. podtEjmujacej różni się jedlak zasadrriczo rr].1'ch Zaldaduoraz stanu ogólnego miejscoł€ g o pacjenta' ogółkurację i Na .stępne lec7eniepĘe(i\\zapa]ne.m plz]zębia' NiepotEeb' podobncl'. I I ril r. -. Jest podstawor-\. rriell-n zln:i Lan -ni" lr dLl.ch: w!\'$JiJ le.ma. podobnicjak Ęgacjc' fmDiejszajac t"rn /an'cllbda\m oL[ilrm . oczj. lecz \lko oczyszczeniaZębó\! szczotĘ obloto. Na ogól jednak skaliĄg jest potnebn]i Powrruen być ltlkonany stosunlolo delikatnie navęd'ami ręCzn]Ąni (szczególnie kiletami uniwcrsaln}'mi i Glacel.ni' . i J .rvĘc plzeci$.st.1.'t lFlnp"r.ciśnienja l.pUm4Jjq immunotelapię korĆkcinq' Bol]r\Ąina i to.7).]3.ię /'lnlli. 'dzo cennq metodę w leczcniu chorób pżEębia.] nJ/ębne8o' \\\dajF. Biorqc jedna]< u\Ą.iny (co 2-3 dni) \'| liclbic kilkunastu po\r'oiltlją przede \Ąsz\. n i c \ Ą ] \ ' d o 4 i J . trmaga o ńele badziej delikatnego zabiegu. po.]otlr'h' 1t1qpunąnie zapaleniai zmniejszanicfuchomości 4bó\t)' \\?runki te(hniczle [ahf''skó\Ą.. ga !v ogóle slGling!. takijest jak l\iaclo. 238 .iq . a piżede $szł'stkim peńodontologicalego.ania pacjenta pod(zas ko.WąZ użyciem profesjonalnej pastj. r zabiegudo około 30 minuL Cała kuracja składasię z 10-30 zabiegówl nauet.agę Zęb[e8o i stanem zapalnj.nir nrotonJo. poleps1'chosoma.

solidnej !l'spółprac!'' pacjeDta lPvyjej braku' na\\. Wyl]arw|anie fębóW eMrozynq prfez pacjentóW W domu ma niewie|kr Wp\Ąir' ich długotrwa|q na moqwację' mi.5min'/poweEchnę jp .pov\iedzi5.0.' i beztleno$có1t).z poe.9 pEedsta\tia opierajqc się na \Ą. matologicznej\Ąrea]izacjitej faąl przef obie stron]'] Leczenie uzupełn prfyzęb a]ące a o jej znaczcnirrśrt'iadczą Zdec}'dowane \Ą. ty ko po a 16% stosu]e W ciqgu ośmiu do zaleconego się |at programu.ln" 76'ąni w€ tloEe balĆeĄ. ci. Zau\Ąaża się.t. rcnia . pow.Js $i/\l konlroln\(h prl.iedni sposób. 34%pacjentóW fgłasza do Wiz}.1. L. Natomiast skaling Zb}t e!e.rlralcnia pr\7qbi" . 9a zwyk|ena usuwaniukamieniarnocnoflączonego po z zapaleniepż]rfębia to: (ko|ol € ] ony).t nie się kontronycn lafy podtrzymujqcej akywnym eczeniu.'ciu.lIa akqĄ\.enga i \!sp.1. e olr. ubltkl kostle rr' furkaciach korzeni).r. kowa M. !\€dług \!.it .]dominn\ ipo|^m Eula]. ale i od konsekvencji działń \ł'fazic pocl. riodontologicznego zalezJ nie ttlko od koruepcll.Fazapodtrzymujęca |eczeniu W chorób przyzębia plżepnru'adzon]'m \l] odpow.2).mujqcej' Ta ostatnia !v duż}łnstopniu Zależ}od Llmotj$o$'anej.. eI n i . szczącym cementlr korzenro\\ego (periadontaL de" b]'żdenentJ ]no). nll na\\ct agesyllny i powtarzanlt po$oduje eod\!'racaLne uszkodzeniĆkoneni j ich nadlrraż]ilość (Berkstein qr 2 oraz Gantes i wsp. e.'iednimi nażędzia.szczania międzyzębowego. (hi9ienizu]qca) dań ]v |azie podtrz]łIujacejjest jednak truC]ne. u / \r k d l i n S i " m . . r z i n r i c i e n . rue nr.9 Różne ]eczen zapa]enia fa4l a puyzębiaFazapoczqt. zap./pnir.(ęglol\]łn). niu no$ego przvczepu łączlotkanko$'ego.oM\.'!p \\\/\\lkirn niF ni\/' /\ p17\' /F|'u Potłoduierpż l'r. \\iia.żenawet po skalingu poddziąsłorr1. |''pe|niając.l'gięciomułatwiają bardzo ocz]'szcza' nie powievclmi koIzeni !1'mało dostępn!'ch micj. Rycina 1B. u i u . Taki dclikatnl a]e dokładny skaliDg pżeprolvadlon}' odpo\\. a po|owa stosuje nie ocz}. cz}'lr Zastoso$'anvch metod lecznicąth i ich \|]'ko. Ryc']8. cfeniu' może s4óko nastqIrić poDo$tle zasicd1enic po ierzcIui korZeni patogelrnq flolą bakter'l]na 1nawTót zapalcnia.e8o' Ply.nic rl inlolmn\vln\' żA odladfaniu się pono$nego pluyczcpu lub powsta. n i ./.nd pnestrZeni czasu . tż].nej możc nastąpić już po hfech 239 .|a' M czQsto bezbolesna.r J p i "t o .kur. r l cfqtkol\.. na$et na stosunko\\.bakteif. na\et Stosunko\Ąo często przeprc1tEdzan!' pod. mowanegoi stategokontaktu pacjeotaz lckavem mo bo\łiem.. zno* 1".€ t po najbardziejskuteczĄ.e n"lebra 1e " we Ę |o5oą m e.l 0 rckoloniZacja flol}. r n \ m l . Z poĘtiem diameDtow.rnniej falez}:od pocz4tKL'!\. U.\Ą€ntnej terapii podhf ]'mującej' Zastoso*anie się pacjentów do rea]izacjiich Za.h.?) i W fazie podtŹ}mująCej' \Ąliadomo natomiast.m le. że colaf baldfiej jest akcep1o\\'ana $spó]na rola Pacjcnta i prcfcsjonalnej opieki sto.nej plu]fębia (rcdukcja krętkó\Ą. żeskuteczDość leczenja pe.].h \ \ \ k o n \ \ .ogra.lo. nania. nezagra7ajaca ż!.o nievvielldej prfestżeni. scach (pŹestżenie międzpębo\te. ten sposób tli\'i.m.) u "ńd se 7ńĄ.iednim \Ą'.r o . .rv.\']i.e nlsożvć 5ię lroĘ pizJazep łqcZ.ymaqa WięcejWysilku bo Ćfas!'qd}. chonrbapże$'le]dar[maga okrcślonĆgo. notkanko$T.8lcz. dzięki od.nego leczenia niż od systcmaĘcznej i konse. Pacjent lvięc na llstępie tei faf} r]o\Ą'jrienbl'ć koluenia' nie niszcfąc jej.rrr' pro\\adląc'1m go- Więksfość pacjentóW czyści nie zębów optyma|nie. KirctJ ultrailź$'ięko$e po(ldziąsło\Ąe (stalo\e.Podcfas Wieżchniq koŻenia z fazypodnZynuJace] chombapże$]ekła' ']etze. sprz1'jając lr.

się pacjcntadojcj rcalizacji. o/orej lJ.'erripParjon' z. mino stosolrania faziepocltżymują.laści\'ie się cej stan przpQbia nie po\\'inien zmieniać']ubt]'1. cięŹkościi zaalransotańa stanrr chorobo\\ego. n l r m i l " ' / o r \ m i . l\'iz-\t kon.rpodlrr muiJ.]śu nd.257Ó).i pr.l]a \r'szystkich pacjentóWjed. nLl. obecnościrrszczepórv zębovlych oraz skompliko.nau.l proNJLl/onJ nip.' hiru rgi.szystkim Z odpo\Ąiedzi pacjenta pr:izebiaoporiz n'r le'.si \Ą'okresie tifech miesięq po zabicgu rr]. skulcczności doqchc/aso\tego pmgramu' stanu higicny uzębienia.ficzn]th n1e. .rn na lcczenie (refdctory periodonLiLi^s) jak więk.en'a.. i . sów kontroLł'ch..o]nych podczas fazy podtlz]mująccj' \\'magajq oni lóżn]ch okre.iĄ.ja|ny WfaziepodtEymującej.idual. stopnia łVyka i odpol. konfurlnrh.jen. hm i p d / \t J .le \.. t.1(d jF.t.(cl.rlp.rli fdla podln\muj.Gottlow i rvsp. ki nicktórych badan dodatko$lch.7n}!h' Nie można usta]ić . szość tod diagnosĘ(zD]'ch. któIc mogq znacznie podnieść r\' miesiącaclr' pu. i..Jinicznlrh i mdiologiczni''ch ją osiągnąć sRT \\'róZ.In na leczenie. i. h i r u r s i ' / nic i niechi. 240 . nocna jest ur'ażna kjiniczna obseńtacja Dacjcnta (odpo\tiedźtkalek na skaling poddziqsło$].l ].lJariekszo..n id .łnalsię (1007.magają dodatkowl'ch \r'lz]. co badaniekontrolne ffi tygodni. scachszczególnie Częstotli1'ośći Zakres badań kontrcln1.lo 6 m.ej Częstotli\toś(i ńąlt kont.mE. częstsze badanieradio]ogiczne. obseruujc się nawTót i.k1ino\\i\th kieszonek \{'miei t . czajqce ormacjiodnośnie inf ewentuaInej antybioty. tów]'ł. ni"chiiur glczncgo) . \ł sukcesemleczenia.lnego Jorloru\dnid KOterap[.r.djupreb\ lpq. Natomiast róinice $.}ć pacjentaodnośnie dokładne inforrnowanie sposo. aby zidenĘfikować iakich pacjentó$ll Bardzo po. ją częstszych \. $.ci pro\'adzonejfa7ypodtvrmuja\\ \\i\'niku t.lalszy postęp z oznaczeniem Wraż|iwości anvbiotyki.l|olt\d tPAl q ld|' mnni|n|lial po/io.ipnta$ .et. micjscach 9 / ołonJ /. a nowicie: l. ncgo.zębia' w' Po mku ten sam poziom pv-l'czepuutl7.ulgicznie' Ci pien.dostar na choloby Niekiedy jednak nimo ttaści$. i $l'ni. n]. hlie 7€odna opinia co ilo częstot]i\Ą'ości r troln. ogólnego stanu 7dro$ia.czepu B0miejscachprz].anych uzupełnień plotet]. we $'sąstkich80miejscach alc po \Ą 65 miejscach (81.lla 75%2' Pow'hna istnieć różnica w częstości\ĄiĄt kon.. /"-ip joienjJ -i" tdlly poopencJLnel. t r o L r t . kontrol.W chorób przyzębia Fazapodtrzymujqca Ieczeniu sku. badanie mikrobioIogiczne kieszonekprzyzębnych rrłaścilie. h \ . nako\t.ot"dli59 pacjcntów leczonych tą metodą no\legoplu}.n podejrzani oporność ecfeniepowinn|tez Pac]enci o na program miećspe. u tl1n i mikrobiologiczn"u'ch.).lne jest bóW higienypęyzębia. czterech 17(2l'25%)po pjęciu (11'25%)' \Ą. ko lv bardzo nie\Ąielkim stopniu' \Iożna rłtedy mówić o zafiŻ]maniu postępuchoroby Stabilizacja jest pełn]n objawóv\' ]. a pżede $'sz!'st.t \tn\o\dn\'lt prpl pa.i . /.NIożna po ldlku latach.częstotliw'ościu. / n n \ ' \ \ \ k o f l d | | F p L 'd L i ' gojenia dostoso\lanie metodligien] jam! ustnci io oporn]thna leczenie.iz]t niż co }{ miesi4cy pacjentó\{ Nie ma jeclnak specł. po dwóchla.^riLr . $ted!' zastosowanie ilodatko$T'ch metod bailania i leczer a.t ' n\.ie pro$-a. tżedl ]atach\t' tach j po \t' laiach 40 (507o).. ności tkanck pacjentana leczenie. h |aIpo dkh \\n\ m lF' / e||iu l\]'niĘą plże. mania postępu chorobtl Na]ezt'sie utedy lic/. n}(h programów tJ'ch wi4. nlm stopniu 17) obseń\.rprl"niem \\\maga.ch r'. fazic podtrz}mujacej Zalcż}'od tielu cz]nnikó$l ale pżedc $'szystkirnod: stopnia umot\-v!o\\'aniapacjenta.h o.pn'. Niezbę.t' Panuje \r piśmlennlc. jak i zróżnicowan}'ch ind}'$.Chorlzio ob. kim hematologicrnych i immunologicznJ.nie uzyskujesię zatEy. / do CejŃókien tetraq. z zapaleniem opomJ.

Porynlro. u cbińcz!''ków2'3%.|ęIx]$aniP h ie .ieimplan.8orazrnod. u osób z genoĘpen nesa.mniej.r islotnym czynni Wiem plf}fnać' żetludne jest utn}'mao.] c4'tJtoniu z negat]M]m genoĘpemIL.niki lecze.mar a hĘieny Podobnie uT"ższa b}" ia się w osteoklasĘi Akt-\'.kDtnie więkza.pnjc l! zr Poryhlromł..o$'anru ora/ ranl8Pno!{\Lim '\u|ol7\( i 5h\ierd/. illB jak r!Żyka.n"na w (zter-v ra. donti'?s.alzarealizacja tcj fazv pa'ien|ó\ / /apdlPńPm t| podwyższenie nr/)/PbiJklor} mdją Genetycznie uwarunkowane poziomu implant]'zębo$e' Zagadnienieto Zosta:lo jestczynnikiem szczegóło.Źło jest w granicach 54B%' tego genoBpu okeś]ana się uhą'maćstanpr4Łębiana podobn5'rn doblyn pu uI ilrnJ'Ó popu]. d|a do tó\ł zębolwch u pacjcntórvz zapaleniemprz5zębia.|e jużod ldlk1l]at w niektóĄ./arl.acjach znacznie nizej. i naodpo.clr kĘjach Zap(> utż!m]Ą\€]i opt]malnqhigienęjamy ustneji podda' mocą odporrieilrriego testn |Periodmtal Sensitnit! ni b1'Ji rcgulamejprofilaĘ'ce pmfesjonalnej' pala.jak u niepaląc}'ch' u pacjentówpalaq.\€h olau produkcję plosto.I.\. rd.B i TNTo. giessi1)a' z peńadontjtis cłrołźcd 51e zdrcu1'tn lL.Jcnia na zębia. \kuIeC? niż noi.m opraco\Ąaniu'r8 TrZebabo.n}m' okeśleirietej \ĄQżliwości genet]'cfurej moż.1 clrTnikó$.(\\.y.tki) iba. szony}roziom IL.iadairn.lo opisują lqniki skuteczności fazy mn|e niety|ko nacfynia na kMionośne.sił]al uhfJ.m (Pl.lo.mienion!ch dukcja zapalcniai głębokości kieszonek oraz lrtue. Szereg danl'ch hskazuje na gorsze\rJ.fikację 9 i stęźenia lgc2)'20 pn}zębicm)' Pacjenci ci prowadzenib].. rud/analen u /v Sumolralrie sĘ obu \ł. korzeni' co sześć ż" miesięcyw osłoniemehonidazolu na utrzj'mać!! stosunkow'o dobłlm stanie implanB p.]d na faĄ/ Iulko\Ą€ny genct!'Qnie'U osób z poZJĄ'V\'n!'m genc podtrz}'mujacej pacjentównaPżonychna oba u.. ryloniu.mującej \Ą' sta. h |oniui 27 niepaĘqLh LFi..otelk int. chociażdomo\la konfurla hiĘie[y i ok.i\uje irrne procesy la utrataprzyczepu też iącznot]ęn]<o$'€gw pozostab'ch o (\lfrost t1t'ożenia IL.utrzl1nu. u bpem IL'1 q.u pacJenta a8res]$n}m zapaleniem na badaniubak1eńologiczn1m z pł5mu kieszonkorvego pl7\/ebia' /LohtipLu^\kane\1\ J' niki .Lipżez olaes od 2 do B lat i kontnrlowanico tny miesiącebadaniem ldi. rcagnnaLj lccrenjcznd.]ącej. nlepalacyz ńżnica staĘ'sĘcznieznamienrĘ.łngces ^cti:noncetenca|ni kl|Ls' t hm 37 pala. Izajacedo redukcji p(yZiomu IL1B b$oby bardfo ko. na pr4. 100implantn\.ch osoD b}t u\\a. i G'I-).ż. niemożiiwym dotqd wo omó$ione !v inn\.l wsz}ścy jest Ii. migracjei aĘlrację /qbal \.tokinata jest plduko. po. IL.tońi śenotj''powo a poĄtlrrnyc\ śrcdnia ticzbautra.mjp]eukoc]tów wieloplatorł.].zez jeden Bdzień' ocenę stanu plu}zębiaopalto zęoo\Ą'e nawe.\^m.emPdiĄ !JF.Li' moi.esowa 241 .. kiemr}uyka pe odontitis a|emoż|iwym kon. pomimo du.|ąs gi|whnlLsi heDatel]A intenne(1n) podtlfs'mujacepolcgałona skaliĘu i pole.lępow€ n j.la udan.. Dużą tudność realifacjifazypodtlą. lJkiego lec7Pnia 283patjentó!\ / p-ri} u tJĄ\. Tlo|1tls F)eL. glandln)20 r4stne dla osób l poąĘ}'nJ'm genot]pem'nielależ.IB moźe u niekóĄ.ła hą. Iy-\'kajest jak doĘ'chczas do pokona.a szgególłie ILlR i palenie btoniu' Pod$'].!. Ta prczapalna q'tokna sĘmuluje fibroblasly do conychzębó\rb].skazujące go6ze \t5ni.nicżdane$. u pacjentórvze zCIIo\l'\m prz}zębiem' gillgbJalLs.ych' k]acze qtońu (^ nnil<nn nohiobp(noi( pln. paclentÓ$'z zaawanso\\€n}m zapaleniemprzpębia.7donii lnka dla rcp. Nfengel i tsp.d gor:/eniż (Ąctiln||ryces actin.Jl-Psl ' l furopeig\ko\ (ze. p.nienione cz1rmiki ryz1'ka' Axelsson (crt'20)ocęniał Zy\t'Ększr'cllilościach. U I. podoonie Drugir..bakedologiczn]m pł}'nukie. Sąń\\.rrylcetemcurrLitans.nie od bardfo przestżeganegoprcgŹmu w fazic pn\.ch Ale u A1ioamel]'kanówna 1570.lnie ru pj \kute. IL'6.FazapodtrzymujĘca Ieczeniu W chorób przyzębia Szczególny problcm st\Ą.nlm niżenie h / chemotakji fagoqtozyneutrofi|óW i wzrno stanem plż]zębia (15pacjentów z periodoltitis ag.m2r podldPsLa. Io|owania -'ó(I pa|erie nó.odukcji kolagenazJ! osteob]asĘ pĘekształce' żego a do lrl.)^/ya uje.ll h toniu.'ch około100pa]i]to z papieroq. żenie ptodukcji prozapa|nych ct.e Wp. szonko$ego (4c|in. kóĄ.20 tJ. a|e podtrz]mującej 29 pacjentów częściowj.ldail Ziomic. dańu ]eukoqtóW wielopłato$. pźyl1ad Sodel i $sp 2l lecl/i w cią€u pięciu ]at 64 niczn].pbiJ pal.ttl u z uZę.do ko1Óolowalia. Wiedź immuno ogicznq komórkowqhumora|ną (ob' i Li"niem. nie sz!' uzysk plflrzepu lacznotkanko\\'cgo kości)' i Na nra.tokin:TNFa.pn.

lo. d\'./ sposób e\ridentny chodzi o pogłębie.szczaniazębów Ale \Ą' kcszonkach 8łębszyc]r tego skuteczność po u pacjentów pefiodont(]logicznych leczeniu chi \Ą'p\\lu jużsię nic obsenłuje. że dopiero gdy utNalila się ś\iadomoś.\' utlzl1nuje stan prf-\fęstosun]<o(.gacji dziasełna Skutcczność nosZqceo ko]ż]'stn}.lań cut]era i \\.26 . obniżenienie tylko IL.n\. ska]ine! naddziQsio\Ąego rDł}ńe Ę.nie kieszonek. pontalające na lramotanie rcnroju ruryiczn}m. tElmującej u padentów geno1]po\\..choćbynajlelĘ pżeplol'. l\Tkony.1'cznego Zlaczenia nabicrajqq.24 rranc popcedlio rr1niki ba.zaró\\Iropo ]ecu jak i chirurgiczn]łnnie jest niu niechirulgicfn]'m.kieszonkach po skalingll bia. Ęrznl'm programem.żelabicg ien t].nikach cnia' Flora baktel-\j.]'' do|ó*.adzonego gotsz!' się !1.25.to. !\anego\\' Ialie po.wg Kiesem24 Udokunento.1eryjncj gicznie ]eczon!€h pacjentó\'w ciąguki]]<unastu lat.vtoczoĄ]rh faktó\t! dotr'cząc}ch kanl'prakĘkórl jak lecze ie akĘa\'nc. ale objęt'1'ch od. ność r/\hko.Li.mujQca iest jeszczc obecnie bardzo I|]l].lorę Slraling nadrlziqsłorr.ltź}mujqcei.ldni. pral(t. (c5.l\\ doDrvn|. tńĄając]'m do 50lat. Koncepcjasystcmal\.fę. ". ]ecf na \łpłI\u lL. leczenia . Ros]inś Lindhel2sllierdzili rv 1975r' poddfiqsło!\ą kieszonkach o głębokości 6 mm' pozytywnego profesjona]negoocz]. nie i plotclycznie' ^utoEy Ci stwierdzili teżskute(Zuz!'skaria poz}-tjĄĄ.ty\{n}'ch rt]nikót' podczasfazy pod.II3' ale i PGE2.1 traklo\łana Z Ió\\IJln Zaintereso\aniern pfuez ]Ć. donoszqteżo możliwości a \yman i Lindhe23 lcczonlrh pol!. Hirschfeld i \Ąassermann22 profesjr'ln:lrra nadpmdukdi tomiast\r 19?Br.i.. z\'.o $..In e.'konFtlanv się l'.cznie wiadomo..e zmnieisza znacznic l.arr's\1ikns le'/Fni. \r tej fazie co +6 miesięc.juz po ł] Ę'godniach. dziej groŹnychc-ltokin dla pżpębia' jes7(Zev\'ystarczaj4co pronadzonejfazy pod.l(c periodontologicznej 3doJ |. pofytJ'wn}'ch pacjentó$: ILIB u genot]po\r'o peńodontologicz.5p'10..o pr. n|. kon /i 'ip. odbijasię pż". ve IrmL\ \!' 1 i N]man.v dlugolelrPj u.iąZane dalsząutrata plf}''c7epu.\. clużego do.na pojawia się bowiem !\.ana' chociaż trzymujqceiu'leczeniu chorób plz]uębiapoja\\iła póŹno.r.unajbal. co !\' świetlepż. niel(orZ]'stnie \ł. Lunożli\. z \\l-'l\ Doia\il\ I'i.I\'ch ność dzialań pmlilakĘ'czn]ah.li.iają obniŹcnie florybal.eqf]in]m i systcma' nie lue faza podtrz]. u t6) Caffessc i !!sp. skutecz.W chorób przyzębia Fazapodtrzymująca |eczeniu ocenili na. no. utratęzębó$ u 600peńodontolo.1R na stan baftlzo negatylr'nego prakl.

far\.za.ysokość brodawek mrę..l. $i. szonck i odbudo\ty lo\. \Ą'ego' doB'chcfasol'.(l]rramikęprccesu chorobo. p|ektwarfowod. Ji' /nee''|U\.Ini estet]'cznym' Nażuca to ko.spółclesnl(h metod leczeniapcriodontolo.boko* ki"s. i szej kontro]iplfez pacjcntańtki nazębncj.arunko\\anra d. w konstrukcji algorytmuleczenia kompleksG \\ago nale/.qo | p(/..iq|lowo q|i zębov4a nięo.pj7 mm niFma i L \ i. mPIodami hinlrrir ni"r n]mi a c]rirurgiczn}rni.odcirrkuprzednim uzębieda (]eg0 ZaW twafty sym€'trię.nnohr' 1oIar rerr" uIrr\m. i inr" el. do zakresuspłlcenia kie.iają'u' odcinku że tJTnnajczęścicj dochodzi do kO 90.miarze df aj kontalĆóW międzyzębowych. \Ą7. n!m. kztah' symetrię li linii uśniechu) ' nii uśmiechu. \Ą. dza się $' prakBce do możlirrie najlepszego lrizual.!'uzlskać mądĘ.ni' ni.. spojżeńem cz\'stopeńodonto]ogiczn}'m.}nikiĆm cstet}'Czn]łn'$iedług Amcrykańskiej ]\kademii Peliodonto]ogicznejlcelami l]mi sq '.. nnory 'e.n/np bl. prowadzenia NaŹuca to \ńw'(fas konieczność niechifuĘicznego leczenia periodontologicnrego.kompromis pomiędz} pfoteF'cz.\! którc jest nrniej recesjogcnne poró\. co położenia przyczcpuł4cznotkan. jego fulrlqi Zakccptoltanm pŹez pacjenta bienia i l. napięcie.. pżegt.gicznych nie jest \t'iaści\r€ ' tó\r i $\'rriku ]eczcnia.Tomasz Konopka MarekZietek Wprowadzenie Estetykapefi w odontologii Estetyka niechirurgicznym przyzębia W |eczeniu Estetyka chirurgicznym w lecreniuperiodontologicznym cc]cm \\... poziomych ub}tkó\fkości ĘTost]ia.'\\i kazd}m pn].?p r\!.ri: e lr1nikrr r. || o n i ' ' a n a l i z r l l r ' u r ] ę d n i a j ą ' .Io|||Pi lożni' |ńT'cd.r\.]ch pźyzębiu.tnni. zakresodsłanianych zębóW i dziqseł Spec}fika odcinka pizednicgo polegana łat\tiei pod(fasrozmowy uśm]echu.V'ch W dziqś Występowanie e i M.ln il $ .odach kostn]rh' TĆostatnie u\r.a\|-a stanu Z.y inny. ce cfckt'\'$te w przednim odcinJ<u rrzębieniai bez. W uzębieniu długość iszerokość klinicznych koron sz]'m dostępiedo zmienioncgo patologiczniĆpżr.'u}. ortodonR(fn]. . nlm.. j ru. na ]etnie olrscnlacje rlskazujq.tia U/ę. cho$anie natulalnego uzębienia.]a pJ' iP||LJ iPgo oł/^ki\.maniudo k]a.lrowia tkanck pr/ zębia' komfortu.kooĘ ro' .Jk.kę uuębicnia. że rv przJpadku rr1j. pr. KóW.'dominację zębiai lelatj.'e spra\Ą.' hirurgl../on. kow'o-jęZ!'ko\Ą]m omz \!ężsu}chmiędz]fębon.JegO Or.s.ględne W ą i e L / n U ł \ . pirefercWanie l]'In lejonie metod chi.P.ąestet]. estet]'ki i fuIr]śi. / p l l | . mo.\\ie]o.: 245 .. łahliej. s!'cznFh /abiegów płato\Ą'.nie cicńsZejkości po]icz. kres iest uincli'\idualifo$any i za]cż]' szelrkości od w Wargach sfelokość.padku k]i ic7.) z.. utrŹ]ma e i po. Estetlka leczenia pedodontologicznego spro\aW badaniudiagnostycfnym nalefy uwzg|ędnić kom. zębóW ich Ustawienie.a/ębowy(h' szerotosL igrJoośC df|qs|a Vdas( i\'..

ń'" częściej ze.jent zglaszającysiędo lekarza częslo cz!'ni to spr. i e s r 'b l . r ń dI r / ."nic s]iompliko. kor'.af Zapo. \ l { . łaml złożonlmi) i proteb'czne (Licó\Ą'ki' \.gabhecie lub pocl naclzorcm lekalfa.odo\\c' lo$arŹyskiei pl]'u'at. gd! nie no7na zastoso. dontologa. prńb\ l. p . r ( lecrenic pcriodontologicrne.rlnn\rni $. \a r'vnku jest ca\' szeleg past do zęból'. r ' i p n l o l ! ' o/ n .po. .rprzpLnnl"ania.llli"lon lrigipnir Jn nF. PRZDB. . PIiZEBĄR.ch \r \!-\Tost.1 ' h 1 ' r " c b a r n ' c np a ' 4 ' r n i io kach ze$nętlznlch moga mieć Charaldel tNabl ponie\łaż dostajq się do struktu fi'.ldl-'/nF3UU'.i.odó!v cstcti/czn!'ch'Kamicń i pł]tka nazębna ku zębodoło\[m' Konse]ś\encją tego stanu Eeczy . t z nrl n 3 .|iocić u$r]gę La. ( / p t u o n \ ms i | | c . gien}'jam]' ustnej' Njesje to za sobą implikade p . / n ' .ob ULn|\ 7d.lepro$fdzać lecze[ń zb\'t kontroli stomatologicznei. i u ' plam g]ębokich.. tn]'gl.ia Ir/A/ |.I-zi ]eczenie orto. l e . \ zczasem' Dlatego $'iz}'\'i zabiegikonilolne sa obo.lrl' nu'1. dnnn.m lem uniknięcia niepotrzebnych napięć podclas le. n b l k j i L . ' p n l ] ś l ' l } nn n i c \ \ | ń i n d nj' p ] : r . lnr'lne .'ni. \ J \ p l \ \ l p d ! g .P'Sq onc.i nie p. i ' . t \ .uniq.stająq.czy to nai nq 'hvj" |i' n'. t}'$nośćfabicgót' higienicznych W}raŹnic maleje RUCHo]'I0ŚĆ I \lĘDR(i\\łiĄ ZĘBÓIv Chorc. r i . r \ \l'r .\adfić u osób doios\rh' Na]eżyt-\'lko^.tków' kosin}( h po$.jq .J.eL'(l''los'ś''|l7emip.Ll' clziałaniach' zarólno pa(jenta. scu tźcba też t'spomnieć o \r]tntałości W swoich niem ^'.ać pacjenta ce.$.bów\r linii uśmiechu. m i n . sŁ\óko.fyzębia j est brak hi. l \ p . n r n a / ! b n \ . r n i .i . okr.L ' n .\kami pacjenta a oczeki\\'Ź]n]'Il1 sposobem szczot. chlor..n$n'' lliązkiem ob}d\!u strcn' ]ckalż pro$adlaql jak i pacjent gęsto nie Zdajasobie Pac. o b's.. Ę1n t]pailku cierp]i$.iąZ]ów nadtlcnku kańamidu czy lł. hcr...ania zębórt DuZq rolq odgĄn'ajq lu clynniki osobowości i 5atnod]6q. m : e n j Jo r J .kłady ](om.'ro.musim!'Zmienić tech.rn moznr proL r .plin]l Chory musi sobie lda\. t .ość Cuęstopa(jenci s]Grżqsię.IITI]\IA TR\\l.I t u' hnmnil \qd-n$La /qLo\'\\!tul a ą. p r J s i d . Pofifebna jest 1'.bardzo t dno jest zlinah\i.]o L.. ' . l h p / ! l .t l a m I ' u \ .. . .] jFnIa' \\p\ \ają nd jcs' ' samopoczucie' ż}ricfa\l. szczanych Zębó\\. clrane'.l. slwierdzenie 'Jie m]'je pan..jak i lekarza' Efek. r\ane jest stoso\\anie profesjonalnego\]óielania u./l bów (piuebaniają się pozostałośCi ńtki bakteł. koron}i m()sB'i |e.].ób p. h' Polinnr Lr' nne u.l. . . r ' r ' n i ' . \ ĘJ|.o k o n i " ' / n o .rair puru'1. ze z\Ą'iązkami\!. \t-aćleczenia ofiodon1].p ' h .Li. ll\' pf\7ębid pl7pbiFgają .o\pj z' lrt /d. 245 .-^"rd jcBoLullUrai Ll.odol. nia po ]eczeniustanóW 7apalnychZ\'.Estetyka periodontologii w Estetykaw niechirurgicznym Ieczeniuprzyzębia Piu}(z]. układająsię \t-ach]a[o$ato. rie.lL./\\. Niestet] dot]. a n i . r n u / .\RIIItrNL\ PolY[ltZCllOI\NE S4 lle' w tej s}tuacji z pomoc4 plf].I n r n b ' t a r .. pizebanłeil zębJ ciemnieją sąńciej' Podobnie b1. znp Lfor.':" m\' jJ na \\\\ol.|tY z ub]. l .ard]. żc po usurrięciutvch pacjenta i lekaĘa' \\' sJtuacji.l.h /o-|. o s \ n i ^ j 'm n i " ./panizębów..ciągalni zioło\Ą]łni (kola dębu).cznego' m]eży \lrkorŹ]stać r a / l .i . z zastosowa- inacfej brŹmi .ać splawę z jego \1!\$u na stan rĄ'lasnlth zę' bó\!: Elcmcntcm nicdoccnian}m bywa tcz osobo' \o.nsLo\ i \\ o\|Ld.Zmieniajq one !v za. . struktum]n}'ch omótionĆ Zosta. poinfomol'. } n l r / p l r d n \ i t s n z zębodo:ló$]wędrują \l'stlonę brakór' zębowT'chlub . skalingu czenie a implantach). n i . f po\ł.Iakże nikę szczotko$ania lub ja popmtić''' \Ąl Ęm miej.ch tkanek ZQbaf pow'odu ich mikmpękięć (i'?Lcczcnic tych ostatuich omz innych fildno oczyszczalnlch plzebań\'icń jcst dzisia. r ' ..iąZliami hcksyd}ny \Ą]. n i u t ! l n nu r . lajqc}'mi' \\ prŹlpad]iach trudnicjsz}ch propono. T i ' ' h | | S p n .jstosun]o\to łalwe.ną \tiększości cho. r . pJ. zlrr.posol.]koPIPkI niPdo.ulan.cl1o. nĆj)' Po$inno się o R. cz]' rout$'orcm $od!' utlcnionĆj' ocf}\. m dokładnegousunięcia p]am i kamienia o. p a l .' flaża j p r ( p n l J i .iście po\lstają /dnid /ę.LE Dość $anq sytuacją cl]a lekarza i paciellia są plfebanfle. blvają \Ąidoczne goł}'nl okiem plży mółieniu lub j.nn-i fomi\J/l rrn\.. tszlstkc mctody Zacho\t€(Cze (odbudo$l' mateńa.ię on" u . p o l " r o n a n i ar ę | ' l ' p n no\!'o-koŹeniowe o fałalnancj osi. o||e i. to pnede wsz!''stkim pżebaNienia po ka\\'ie. ' / e n i d .

nej chirurgii Ryc.r6y a6i11gę.7.l.sterowana regeneracja tkanek'GBR sterowana regeneńcja kości- 247 . ko to musi być $'liczonew każdytego twu zabieg' UpośIedzenie estetyki po fabiegu płato$}mmoze być szczególniespekakulame w przj4)ad]\.\Ąykonuje u pacjentów Z \\.u zloka]i.] !Ą\pd'ł.gowego 4 do l6 m/J).k]asycznaoperacjapła' towa)pro$ad'zqdo powsfuniarccesji dziąsła po lub głębienia recesjijużistniejących'szczegó]nierc.Grdnildpood plasĘiczną między chinĘiq p. juŻ niu no\\!h ledu | .zębia' Tabe|a19'1 P|zykiady astyc. przeszcrep GBR.l Pozabiegowarecesjadfiąs|azwiązanaz brakiem famknięcia błony zaporowejpiat€ m ' E zabiegi p|ałowezwiązan€ u mi!lf ębowyrniubytkami przyf ębia Tradycyjne techniki fomo\Ą. kostny Gingiwoplastyka pEesuwanie Dowierzcholkowe plata podnablonkow€j cIG pEeszczep thnłi lącz'ej. go w kości'o możliwościach wykonania *szczepu decydująogó]nezasadyimplantopmteryki.c( jest moż|iwe' takie Daime poglądyo przeciwwskaza. la. L.ob]$l EIi W celu popla\ływ}niku esteBrcz' nego po Zabiegachmających na celu rtpełoienie Redukcja el minacja ub recesji dziĘs|a odb|ldowa brcdawek międzJ'zębou/ych 0dbudowa f ębn€ g o]'!yro!tka bef Poprawa kJztaltu dziąs|a i t.. go leeenia przpębia powima popruwiaćestetykę uzębienia'a pEJ'najnniej jej nie pogarszać' tego z wzg]ędu znaQeniu staciĄ/ techniki prowa..2 zebmno śEdnie zaldresy pozabiegort5'ch obnażeń kożeni zęMw po uastosc waniu ńżnyclr sposobówleczenia kieszonek kost' nych' Z ana]izytej !\.otrł'ł\\ }tL'I'oD'. polvięk.lyd|użeni€ k|inicznych korcn Pokrycie recesj Rekonstrukcja brodawek Au9mentaqa Zabieg resekcyjny CTG. GTR przeszczep Platusrypulowany. na giwcktomia. 1\\Ti'il{P.8 Estetykaw chirurgrcznyrn ieozeniu periodontologicznym slosowana Ka. go oszczędzania tkaneł decyduje @ęstoo powstawa.Estetyka periodontologii w wiele kontmweNji \łWołujeleczerrieimplaltG pŹyzębia' /enip logirzne hor1ch zapalenjem u.h. /cśnie me|odd( hiruryic7 n.. dy zabiegówZ tego za]rresu. iach są Mędne-IrnplanĘ tak jak i leczenie pmte.Z}zębia pozostał}'rni a jest zabiegami obeo e bardzońtnna' p prz]. a nie podczasobecności stanu zapalne.W Tabeli l9. \1A BR. wg skiegcAvidmana-Neunafi Postulat mak!'rnalne. zastosouanle bar. się cesjogenne zabiegisterowanej są regenemcjitkanek (Ryc' 19.żepo$'ildanie to zależy od badyc]'jncgosposobuprcpamvania płatal r!zy. Zowanejpostaci a€res]'\\nego zapalenia prz1zębia. one viT&onywane są na obszarzekilku milimenórq jest to de fąĆto mildldli' spP(jalnrt} rulgia\Wmagdia(a ret. c głó$'n}mcelemjest popŹ\ła \'vygląd dziąsła.a\.ybrane przylda.Lo cienkich iqiet i dostępno.yleeon}'m się plflfębiem. poniewa]ż tych przwadkach obrazprz}zębiaplżed w lecfeniem możebyćpozomie niezmimion]r Z]u0D\T'n. zębia'W Tabeli l9'l pEedstawiono\Ą.plastj'cznejchifurgii uzy.1). ścimiłmskopu opemcyjnego(\Ąymagane 'zpniepola.]dasycĘEopeEcja płato\ła cieszJń./abiegowr |ubmody'fi|acii th istniejąrych' Niezadowolenie pacjenta z wyglądu przyfębiajest obeo e $'ystax-uającyrn po\Ą.i. l L. tyczne' . kowanaopeEcja Widmana.ynika.GIR .abi..tóryCh esteĘ'ki'tworządfiałtz$.lzące na do utrab/tkanek miękkich lub kości. pzykład gin.lg.aniapłatów (zmodfi. nyc.odem d]a poJiecja|Pczenia hirurgir?ncgo'ZabiPgikorygrrją .

stnąpłatapfedsion]ouego w celu łahtego płata. plz]" bieżnie pionolve cięcia uwalniające.iqsłotej) podstaNędata jęz-vko\łegobie8nie i i sąsiaduj4q'chz ub]'tkiem'W bouej nad ubtkiem' u poilsta{y brodawki\łfkonuje pod płatami śluzówkoło.któle \ię ponadma|.o w pżestrzeniach międz}'zębo\\Tch pżIla on "'*"'" ./va. tlzne sz!r! materacowe (6-0lub7-0).obustlonnie ną metodę wytważania brodawek (simplifźed 20' yesefL]ationflap.lsionkoN'cgo(v pobliżu granic1'śluzówkowo' do sfon]<owe sz(z$u \Ą1Tostlra przestrZenimiędfjzę' dz.patytLj GTR użyciem f PTFE GTR użyciem z PTrE GTR uźyciem f b|ony EMD zastosowanie zastosowanEMD e 1. stronęjęZJ'ko\łątam powtarza' ponadub]tkiem ró$.\' płatapnedsionkouego Ze szc.l oPi"*'.7 0. 1997 Hed-"nwsp..4 1.8 1. BRoDA$IEK Jeżeliszerckość pźekracza2 mm. z cięciem się pży cz}m koronow4lepoz!'dę płataprzedsion]<o\\ego.6 3.lr.mpolożeniu.sp. łQc4. 1994 Yukna Evans 1989 I Kocher wsp.Je. lub toda $}'h\€Eania bmdawek orndified prpi Ą pTe. bow-\'ch 2 mm) fa]ecana zmodńko. i poprzez przestgeń międzvębo\Ąą w \Ą1riku UPlłoSZCZo\'\ ]\IEToDA \:[\-nr[ĄRZ'ł\LĄ nie pżestneni między" uz}'skaniapełnegopłatana stronic językorł€j' Re.Ź}tcm picr 'otn].3 1.ch.ld/i 'ip Io/. plżedsion]{orłYul\'ido(znieniemkości.7 f.h okesie minjrnlm W uby. E[ID oialkd ndra/. pżestżeńach część blodawki W $. DFDBA d loqenla kos( n eoowapnrona. Piono.q<iadująry( ub}4Ljem p'o\.ltana mc' dłużania' Zakładasię d$a wewnę.mcząqc lvszczepamilub regenemcję ubltków kostn}. da\Ą'ki jej \\preparoNanie.lz]zębo\[(h pielwsze cięcie pżeilluża się międz]zębowej i Zapewnia szcze]ne zamknięcie pojed}'ncze pżeshfeni międzlzębo$€j.osc liofiiTowa'a odwdpn ona. jq tkan]<ę miejscu cięćpiono$}.f 1.NIPPĄ 'l5 Po stronieplzedsion](o.1991 Weiqeliwsp. SZ!1Y zb]iża. glubość bmdarvki i lrl'konuje skaling zębowejnic dukuje się oraz \5€ladzenie korzenia rv ub]'tku.ch płaB w ilrnJ. 1995 scufean iwip.3 1.ch W \{ lkance łącznej puje ptedłużeniecięciapoziomegou podstały bro.4 4. Widmana aplikacia FDBA aplikacia DFDBA DFDBA aplikacia aplikacja DFDBA aplila(iahidroksy.4 2.'" pżeilsionko\. przestrzeniachmiędzpębo$}. i \'.lvająca ubJtek pozostaie cią8le \ĄJ szew materaco\ł. z łqczynajbardziejdokoronową brcdawka pokrt.8 1.oper. stronie przcdsionkowejprowadzi się ukośnie /ębn\ h/ 24ó . niereroroow"ln". swoim mię.yi7. po\\']Tn pokĄĄ{abłoną' .SPPĘ.2000 Parashis 12 1f 13 1f 12 12 ll 18 48 1f 12 12 36 t9 32 39 14 15 19 14 f5 rmod.7 4.okch W jest (> Ir-b}tek \\lpełnia się mateńałemwszcze.6 1. 1989 Barnett 1984 Melloniq Blumenihal 1990 1996 Masters i\'!.okostnoNlmi.tków pozabieqowchrecesji dziqs|a eczeniu W międzyrębovlych Tabe]a ]9'2 średnie zakresy od 12 miesięcy zab]egu'19ia 1992 Proeltakis iwsp.zlu się poziome'lekko skośnc jęz]'ko\łego pieńł6z!m' TwoŹy się pehy }'at w 8rubejpodstańc płata umożliwiado.przcl.w Estetyka periodontologii kostny.dziąsło$'e' Podcina się oko.8 0.4 4. /aprclono!\ano jego\Ąy.nież i nastę.rowa'a pTFE blon.4 1.]cfJ'zując lub we$'nętżńe cięcie. iI]lF <po\ob\ lębia.6 .ch preparvtania połąclenicśluzó\t'kowo.2 '1.1999 i wsp. pżestżcni międ4zę.5 0. tąIilm tec]xniquę prcwadzisię cięciewew'nqtrzkre' Pient'szy poziom!' sferv łączy podstawę płata wej i międzlzębowo kostnegopr4. FDBA allooenna ioril. za]ecasię uploszczo. zębach plz e.rialcm blonl Pnplożpnip.5 1. a następnie plfełoże. pżJ'pailkx szer.

\ral Lrniesiona zostale bfoda}.u\\u.io1^ .Lt powinno być niechinrrgiczne lcco Z'lJJi]a od śrcxlka dziąslapłatapIzedsionkor. .nosii0. ' ż a por\'ienchnie zębo\re \r. m u u cięciu prle7 bloda\\kę uzl'skujc się mllielszą ilość tkanki.Zębo1.\\ I.jakim jcst pżcstżeń ibrcldarr.1.o.'ająna isLotnc Z(ięlśzenie .-rd.u luh nll.\ '\ /..kupu o|"rJlin"go umożIitia bafdziej plequJ. \\' pl7ll)ad}iu cienkiego dziąsla \\]. podciać okostna u podsta$). r h . \\ipł]\\a to ró\\ eżzasaihiczo na przeŃd1lalność Po $adzi się cięcie \r. ] Io7cj4gasię nad pnestlżeniq międ47ębo\'ą.chmeto.ermqtż]iieszonko\le do sąsiadujq. lJ'podciąć okostną). mrh ub]tkór\ kości \!'\'lostka $.ip orlbu.fl. I'rrl. l | | | i r a ' o r I i l ' | d ' i i p | . / nirn $.ka międz]zębota' ka 7ębodołoNego. Cięcie to ło ażdo sasiadująC!'ch bloda\\ek' Z ko]Ćiprepalu.De i atrarrmalycznc ma. lub się maieńaienr ]ubla]dadabłclnę' ptz1padkubra.iania optlmalnego \\-\1iku esletl cznego po labicgu płato\lm na pĘ.j' ".i r. . ^onieczności dokorono\\e8o ich leponowania nale.lgiadzić' Ub]. brakucisku szWóWna materiał WYpełniający Ub}.bielać \!}!eł.\konuiF.\ .7akesu regenelacji i efektu kosnreĘ'czncgo Zabie. i .n c m . a.h urar milvu.\.d cr/'\ni dalv' i l' b.cj $ Li. no\\attoścjoĘch histo]ogicznie tkanek przr. Sre. W pż\padku ub].hn.ko$'o.ki\\J .n\aŹa się ni. podniebienną' Pźcsłanki te \rpl\\.90%operowanych ub!. / .'egcl srnre.\. dni zakres recesji dzi4sta12 miesięC].a nad \\kpółczĆsn}m celem le(zenia zapaleń plz]lzebia F L b \ | k i . n . nipldacjc l\ Lkanliacht\ ard}ah i miękki(ll' Jest to na około5 mm' slczcgóll c t?żne dla obszam kĄtjtznego' co do p I nn'1. go plfl(zepu. dzające brodall']dmiędlyębo e.ii or. a nie tcchnjki GTR' s7!rami ęzełko\\]mi' \ \ l e ' h 1 i '' I ' i ' l z i 'k i p i p r r .L t. sn. 249 . jest zape\!'nienie najlepszlch wafunkólv do ponow. . r / i . (zapewniajq zycj b|onzaporo\Ą^/ch zamknęc]e oko..l -'ę / n a ' . peln]'plat p.lcdsionko(r i ods'laniasię kość .czĆnie peńodontolo8iczne (skaling poddfiąsłotl: do trycznĆgo miejsca !r t'acie jęz}'ko\\l'm' s.. / n i r n \ \ p c z r p : d J .9 '.rh l.u $os(..r.w Estetyka periodontologii wbrodawcc nad ublt]iicln kostn}rn od bve$l dziq. .i".. plzl'jak najkorz]stniejs/]m pozabie \\ ku nozli\\oś(i zamknięcia ub]tku piateln' naleźv ! o \ \ \ m \ \ n .]'P|. \\i\.Jr. |o 80. nianie kieszonck kostnlrh $szczepami l(ostnvmi ]ubbiomateńalami.tkóW Wobec20-50% po zastosowaniu technk tradycyjnej).tek oraz rnoż]iwość bardziejdokoronowegou1ożenia Drony. l l ' ' | ..ttro\'1.j"żeli istnieją \\arunki alatomiczne .ch ]ub błon .o\\'bi. Ąn'' t/p$ n|. .e proradzić w ostatecz. rUn}U.. .l. prct'aro$a.tek \\]pełnia ncgo pżyc7er]u .1ost.ko\Ę ró\tnief plo. plefelo\lać metod!' mjkroc1inlĘiczDe osŹczę.\g]adzanic po\\ielżchli koizeni i kifi]taź zamknię.. . ub}. t p o j r n p l d n l d .n1\ Irldtrlu/u$L. l''^J|/F|| P Iniell./\$. .\i r\. r I J '! ' rnś|.| " / l ] o l J d l | n jo ' l \ .\.płata prfedsionko\!€ . / a t ' n r o\ ' r | i i U $ n i .l G]óWnymiza etamimetod MPPI i SPPFsą: je f achowan brodaWek ędz\."lnpj $ ubo.losn\\a.rt Dla uzysl. L re \ .pot].i iF8o i nadmiernego napinania.h i r u r { i .|Ą. n c i | ' . t ' u \ \ kostn!'ch' mateliałó\t ]iościo7astępcz].'bo$\. z p n r r k u .tzębiu na]czy: u\lalniająCe cięcia piono(.t e ...p]żez t})2.ew ten \\.rk p...lla ich całko. któIą pźeprol. . u'ld\1.tkót pionotfrh dobĄ'1Ą]' co nie uciska b]on} lub matefiału'D]a zamkrięcia nik kosmellczn] $ postaci zacho$al a btodarck tkanlri międz].nr.df. .o bard/o nr.a. o d tn r i k o .ka międfJzębo$. titego f anknięcia pieNotnego..]1. !pr.1 .loN\ pprpod.ej ub\tkiem' podobniejak nad miF.r. p]erwotnegozamknięca moż|rwość płatem. \.i 'r razi.l/\.tku co ma szczegón€ znaczenieW zapobieganiu ekpo.jc się poprawę polabicgovlcgox]'niku cstctr'cznego.'odcinkupr/ednim.Zębia c!ch brodat'ck międz}zebo$lch.ermąrzkieszonko.r/ ..adza się poplżez \łąs]iie przestEenie miqclz}'Zebołęna stronę jqf].Wmialę możIiwoścido no\\e. chin[giczn]n leczeniu kieszonĆkkostn!'ch.. r .fo. dach i!. ji po/Ą\|a|.. cie policzkouolęZ!kowe..ol.Li. h l. nn' pr/edlużasię ł. lF' hn L rcg^nc.lti fastosoranie technik mik" hin rgi. Llnl\ h ^J' $ Jdui.JLle. nrozli$ic najb]iżej ]. l .4 mm. stronie ięz]. l ń n n . sła zęba ze zmianą na po$ielzchni plf}'środko\. tip po. \IPPT i SPPIr5. I n ] .f m ębowych.PLo\' ' /. gu.śn4'\ meiodą z \l:bo. dniego.i .

w Estetyka periodontologii
Fecesji dziąsta. Dla cfcktu pozabie3o\\ego $a/ne jest, abJ nie pokĄ.ć całko\\icie pvĆszczepu platem' Jest to jednak metocla rclaĘ\r,nie fuudna technrcZ. \\i \r-r,borzemetodl' zabieg! r, ramach plast-\'cznej nic i $.l'magajqca d$,och pó]Zabicgo\\(h' chinrgti przyfębia należy u\zględnić czterr' pod. o r\iele proslsze jest Zmod]fi]o1\ane dol\ierlchoł' stau'o!\e zasadyl kowe rcponorlanie płata20\\ Zabier $m \lfdfuż po. slansę na sukces. przcwidJĄĄa]irość |q. /enjJ:Iu/o$kU$L,{]/ d.lnscpoofirNJl/i.ie l iF' iF \\].niku' e pnzionr' do' hod;1' no ^uvi ripzra',nio I'nni'ei . brak pon,ikłań. \a szcz}.tu\t.\.Iostka. jcgo końcach rł.lkonuje sĘ d\\a aspekl ekonomicznJi piono$e ciqcll u$'a]nl1jące.$thodząCe !t'błonę ślu. Im pr.ostsfa metoda' Ę.ln większa ptertid.rtral. prpdlunl.d. I .panr,' ri^ pl.rl' /ea'io\ei!.rno.i tr ni]<u mni"i.z.. l\\ ma€ a nid \ /J].rF.iPu]niP. /o\\.1 i jętnościtechniczn]ch operatol.a' Efekt każdcgo Za. bości'L1óry reponuje się dokor.onowo do pożądanej i Li. gU ś ńifurgij p|].h',ne zal"ir oJ z.|u|n.ll ma. t!so]@ści (jego \,sz}cie jest opcjonahe). P|at ten nualll'ch oasami !!ręcz aĄu mu 1ek2j7ai od \!łaści. plą'fiąm}ł'an}' jest l'' tej poz}qji plzez okolo 5 mi ' ' Pmpn|U hiruĘi' '. l \pgn \\po.a;"nj.r B-binpfu lrudn. lH hnili onpriL. nu|',/.ll' aIlPjet| ,,a.Io-osdILje qlne nroga prorradzić do powil<łańpozabiego\\.1'cl1 negonl orc.e- ' |nJ' 7 Lui. IiAIn\.lĄti.m |'€ n J ' :n.. nl;*.r,.ge n'no.i pogańzająq'ch $yik estel](znll C7ł.l1nik ekoto. ,lnie por,crz'nie .tr"h (Lj.t.l.r o !!. ]orze metodi'' zabiegu. 2.5 mm.20 Zaietami tej metodr icst bard-zodobry poniczn!'rórr'liez dccyfttjc e-lpr\,,,n\. br.rkk n -, /nu', i r/\na pE].kład plefero$aniu technik jednoĆtapow]'ch, raLi'gosr trt nil< postęrjo\ta. cia i jedno polc fabicgo\Ą'e'Plzi'' poszeEalxu dfiąsła cZ}'$],boŹe mateńahl autolo8icznego. \Ąi niu lłm, jak \'. 7adn],miJrn}'m,nalcży u$fględnić Ę p [ablonl<o\r.\m pveszczepem dziąsto\]m naleił' pa. p , h a r a L "r n l n g i , , n r J ' j p n l . r ' s : p o l p r J , u i q . a . e miętać' że irn glt]bs7.]ltJ.m jaśnicjsz]' plżesucfep ni pato]o. i tym sam]m go$Ze jego dopaso\anie do otaczają. rrspołpracuj4ql scepB\ narcyl. osobox,ość ' ',h .l,arpl lm bdril,,' i LlokorDno\oipsl on /Jim. giczna, na plf].kład zespól N{unc]rausena). p]anto$an}l R.n korŹrstfucjszy jcsL pofabicgo\Ą.\ efek1 este\'cfiłl kosztem jednakźe fakr.csl] poszc' podzielić rzenia dzi4słalub pogłębieniapŹedsionka' nej można zab egi p|astycu chirulg ii pżyzębia na następu]qce metody: poszeżanie po tkanek: dfiasła, Metodyodbudo\,!y kry/Van recesji e dziqsła, augmentacja kośc u,yrost ka zębodo|owego' Metody resekcjitkanek gingiwopastyka,chirur giczneWyd|użanie koronzębóW. Najr'.aż. niejsz]rn k]teńum ocen! Ćfckytności Zabicgów lF lokn\\.l]ri.r e.i. \' d.t.l, -.. r |\l,i no/dL.Bo.\a całkol'.itegojej pokĄ'cia tzn' clo połą. .jest moż]iwość

czcnia sfk]i$no.ccmento\\ego' Pod słn \lfględem llljl"pwe t'tlLi|i UĄ.l!\'dn'' l|L'/d'|Ą.osaniut'r,,e. szczepów podnabłonkol\ej lkank lącfncj (7(H0% lc. Ze \Ąfglę. cfon]rh recesji w I lub II klasie N'Ijilera).Z mod]ńka. dlr na najkorŹyst iĆjs4'pozalriegow]' \\]'nik es tc tycz' cji tcj mctod}' szclcgólne \Ą'aloryeste{J'czne plż}'non! nąjba.J,i'. |r.[crnsaną mnIodq l'ot/^żan'.l sZą ZabiĆgi Ę']on]\.anc bez bocfni'ch cięć piono. dziąsła porinien b}'ć pveszczep podnabłonko$'ej \.Ńh wmiejso biolc7}m - $. pokl]'}.dnilr re.esji po. tkan]ri lqcznej 18'1.! Połqczenie tego mdzaju p]że" jcdlnczlch tecbnika kopertorla \r,gRaetzke (1985); szczepu z dokofl]no\q:1n pŹesulięciem płata (meto. rr poĘ\Ąrniu rccesji mnogich: tecbnika \\g Bruno (1994).koper|a nadokostnow'awg .Ą]]ena (1995) da \\g Langcra i Langcra lub \\'g Bruno) pż}nosza poszenenie dziąsłalr,taścilr'ego ob. i technj]€ tunelo$a \ł'gZaba1equii 5p' (1999)' śr.ednio mm 5 'W sen'acji odle8lej wyik możeb]ć j eszcze ]epsz}'dzię Najltiększą minjmalizację cięć Zaplopono\ano ki pmcĆso\.'i pełfajqcego prfl1fepo lc}eeping aLLnch. | | ' ł h r i l ' l J n ' . o \ \ . j. n . ! r , \ j d - ń s n i " ż i d . , \ n i a . u ' ' ' ? l l ' I p J | | o ' , p \ nnAo ż l i \ ^ e l n o ] ' l l i e | 1 | | ' ' ś . I niu pizeszczepu'Zabiegi te pr/}nos74stabiln].efekt i. iA.

250

Estetyka periodontologii w
pokĄ.cia Zc n'zg]ęClu popm\tę\rarunkó\v anato. na mic7n]lh w $Jtiku poszeżenia i pogrubieniadfiq. sła'Zblifony ĆIckt\\.ZakresieodsetkapokĄć calko. titych, a p'ede $są.stkirn estĆtykipo 7abie8udajĆ \\-Ykoż]'stanie sterc\\'.ancj rcgeneraciit}(ane]!szczegó]nie \\' przJpadl(u s7eloldch i głębokichrecesji II klas! rg N{illcra. j Truclności ograniczenia z\Ą'iąZane tą metodą z to: moŹli$'ość zastoso\\ania lr1'łqcznie przypadku l'l rcccsji pojed],czycL niekicd]'konieczność odon. toplas{ld \r,celu slilorzenia rnieiscadla \vrostu .egenelujqqrhsię tkanek,brak możlil'-ości zasto. so$ania w pżĘadku \rąskiej slrcĄ dziąsła tfud. ność całkowiĘmzaĘ'ciu błonypnez płat oraz u' użycienieauto]ogicnrego mateliału' Efekt Kosmc. t}lznv \\ obu metodachjest zbliżonil(R}c' l9.2 i l9'5). z ]epiejoccnian]mpżez pacjentó ' rtfm. stcm gruboś.i dziąsrapo GTR' jest usta]enic kĄ.te ó$' sukccsu clir.u.. \Ąażne giczneśo poklTciare(esjidzi4sła' Jcdna z propoz5'

(anowiqceo czterykMeria pozabiego. sumarycznym WVnW|JżFriu e\tery(z.y.n ch|.u.g|C1nyn W leqe.iu
jedno|itość recellidziqs|a stopieńpokryca recesji, to: barwytkanek(w zakresie błony uzowej,dfiqslazro ś gowacia|ego, prfeszczepu dziąs|oWego do otoczenia), Wyg|ąd tkankim

grubość, zwióknień, pzebie9 po|ączenia utkanie), ś|u zóWkowo dziqśowego'

Pon mo dobiego cstclt cznie i stabilnego r\trlil\1l pokĄda rccesji po pżeszczepie podnabłonko\€i

tkanki ł4cznej i stelo$'anej iegcncracji tkaneĘ mc. todl te sq fi]lat]Ąl'nic trudne tecliLricfnie' Techniką Zdccydolt'a e najp.ostszq (brak koriecznoścl slYcla' i.ullu pote /'abi.go\a' ip.l dokoronn\a prpmi. szczedc płata półkięĄ'cowatcgo (Tanol'. 1s86)' PL) jcj Zastosotaniu ró\\,nicż Lr/yskuje się zadolt,alajac.l \\ nił ko.me|\. /n\. nt,lLierł"r,i prnla' |u .ię . i1' nie i . i i , | ' n l . ś d l . lp o I o t n J n : | | t I d n u r e d I n ' , p n i p l n pionorwch olaf nie naruva położenia broda\\ek I p i 6 miesięc'u. póŹniej, na fotografia(h przenrcslo. nliędzt,..Lo'lr. \\.fu/.nidn ; .a 2-J m]T l' ' ' . ' h' nych na eklan komputcla pŹez d\'och njeza]eż. w s7c7ęce (ta]rżemnogie) z \r-rstalczająca szelo]<o n].h oceniających, któlf}' ńe są po\Ą.iadomieni ia irrul,o.,ia 'lriarlar\lJ(' i\pgn \\udlp;lo-;1r" poLll^ga po/JbiFgn\,\ nimun 2 mm od blżegu ilziąsła (rrażneilla Lrnacz . " mplo,l/ipl.',cria O,.nic i\l'I1ik estetlczn]l kodorrany r'. ska]i tńjs|oprlio. nienia plata) prc\Ą?.Izi się cięcie łuko$łrte i de|ikat. rrcj: dobĄ| średni zly i nie podminorvujc się skalpelem tk.iłnkę$.'kierunku

Ryc.19.2a l/lnog e

Ryc.l9.2b Stan po 12 miesięcy po

Wei tkanki łqenej,

weso.
Ryc.19.3bAkcep cjentkę W}g|ąd dziqs|a12 miesięcy

Ryc.19.3aRe(esja klaly wg Milera

W}gqdu dziąsla'

251

w Estetyka periodontologii
ko.ono\ł.vn dla uzyskania płata śluzó$,kowcgo' Z kolci \tl.konuje się cięcie przez szczelinęclziasŁl i całkorrą, doclroilzącdo cięcia półkiężyco\Ą,atĆgo pla1-Waznejest' aby slGlpel b!'ł wicic u$Elria się pefora. co W Ciągł}nkontakcie z kością, Zapobiega dokoronowe cji ptata' Następujełahveprzesunięr:ie płata połksięi,]cowalego ab-r eznacznicpokĄ'l tak. połączeŃeszk]i\\io.cemcntowe' poiożeniu pzez Płattcn stabi]DouaĄ'jest !r t]1t1 poprzezgauę'Nie ma po. okołolo.minuto\ĄYucisk hueby zaldadania cementu chiruryicznego,gojenie tnrE kjlka lvgodni,pżez CMamiesiacezalecanejest Ltż]$Enie b''lkomiękkiej szcfoteczkiw opelo$anlm rejoniĆ.W pląpadku sąsiadujqqchp\.tkich recesji nrnogichrr*onujc się kilka połqczon$hze sobacięć luko$atJ'ch' ńrmolegfuch do krarrędzi dfiąsłai po , o\\Jhch /ts\ilr\.i gnru,\.kirnju nlaln\' I'dlk\ieh, rcponujesię ca\ ten komplcks dokolDDorł'o' bości nego {]Tostka i pżcchodzącena stronę pźcdsion. kowq' 2 nieznacznln pżckrocfeńem linii śluzó(. .ię PrcparujP ||d ' /c.' insnigru. ko\\o.d/iąJosAj' bości'u$idaczńająC okostn4' któm stano\ri łoże (okolicazatuzonou,cobiorcze.Z kolei z podrriebienia (nalcż}' przesfczeplącfnotkankoŃ../ wa)uz].sk1je się \unij' \ , dlo! r ndLtnn.k klon umiev'ra .ie . v.'.\.l1)stek p(} lub \'.łożu bio.cz]m tak, abyposzerŹyć piono\t].Ę e\enfua]nic pG wĘkszyćgoW\\:.miaźe \tiększyćgo uarótł1o\t $lmia'e popżccznm, jak po. śl,lLi| id pnevl /PpI n.l.|tspui/dl i !'iono\\ln' pżcz \\'szycie .esoótljąq,mi się niÓni do okost. go nej' Zabieg końcfy repoz!'da płata oIaZ szcze]ne i bez napięcia pokĄ'cic nim pneszczepu' a następ. .i r r r a , ' - ! , i c p o j p i l \ n r ^ mz n a m i, n l o , " n i " m i rł miejscu cięcia pozjomego piono\Ą:.ch'

s1'!]Ro11'!\l,r P'EGE\EP'{C.I'ł Kośfi Tech. (GBR Elt/idpd kości bo. niki sterc$.aneiregener.a(ji \t1'1 sa '\UG]'IENTACJA Augmentacja kości ostka ne rege eralilm) v!.\''kolfł'st]'r\ane d]a odbudott pożądan}m jest uażna metodą p]astyczncjchi. kości \Ą].lnialze' Za. $:rcstka 1,. każd}m fębodołoh€go pŹed \tplo1'.adzenrern \Ą].konać rm. rurgji prz]'zębiai polega na w.l/peŁańu zloka]izo. bie8taki można jc.Iiroczaso$'o po w.r. podczasimplantacji]rń \'.anJ'chubJ{kólf bezzębnego\t.l'rostka' Dochodzi planlu. po nieostroż. konaniu implanlu !! plf}'pa.lku periinplĄrLtihs' \ł do nich najczęściej \rJniku uran od ub].tku ijego Iodzaju(de. n]'ln usunięciu zęba,floka]ifowanegoi progres]ĄĄ" \{ zależnośCj rozległości poekstrakq\'jn]! dĆfekt[J.IDstka) nego plzebie$l zapaleniaprzyzqbia,Złamadazęba, hiscencja,zębodół uapolową' błonę \!raz z auto. rozległychtońieli' stomatopatii plotetl(znej. Po. stosujesię samąbłonę błonęz al]oge. lt,oilująone prcblem!'estetllznc w przednim odcin. logicznjtn pneszcfepem kostn}.rn. \\5^ h.,/(,/ppudsJpnion\. /ct'.mko.lrr\m Lu luku/\boMe8o. v,7eqe[nie planui-.ie r 1- nr,/n)m 3dt U^'skuie się zamlożony \fsuszony DFDBA) r0'1lj i \Ą..vróżnia się: \Ą ten sposóbbardzokosmet]une poszcl'lcnie i/lltb ui klas}fikacji ub]tków \Ą.arostLa po[.r].oso.ję. podwyższelie $ltrstka zębodo'łol'ego' tJe.ę l ||lIala l|dĄ"L\ lr miarr. $]'r.ostka, z}'ko$l'Inz zac.howan4.!t].sokościa z }ILT0D\ LsŁ.ll'lN'Lł TKĄ\EK PRZ\7ĘBL]. I{lasętrIulrata tkanek na t:rsokość zachollanq są slcmkością \tlTostka. \t'bmlle metodyrcsckyjne Za]iczane ń\łnieżdo n'Ikon],Wa. iilasę III utrala w}'sokości i szerckości wT'mstka' plast-vcf chinĘii plz}f ębia'ponie.waŹ nej u.ł.rostka w ChiruIgicznemetodyau8rnentac.ji d7iela ne sqw cclu poprall! zaĄIsuiIfiąsła, pŹlpadku je. po\''iększenia miękkiej go nadmialrr.Przykładcmjest gingiwop]as1].ka st(} się lra zmieifajacedo tkalrki pżed \['konaniem mostu)lub iegenera. sor\ana dla odh,vovenia fizjologicznego ksztaitu (planol'.ane plzerosnl. (plano\taDe implantó\' 2l dziasła s}tuacjijego nieod\Ą'Taca]nego w cji kośCj \\}'konr,!tanie ZabĘ tel rr5.kon]tran!'jest naj(zęściej polcko. w \{ estcĘrzncj augmentacjiub!'tkówtkanl{i mięk. pod. \\}m rc/rcsto\\'].m lapaleniu ibiąsła'Llą'skanie l'.:la. kiej klasy I, II i m $lkorż}'stujesię przeszc7ep nabłonkowej tkanłi lącznej(IŹngeri Cala8Dal9B0)' ści$ej$.spóipmq padenta \'. lakrlsic optyma]irej niechinr. $.miejscu biorc4,mjęZyko\\'o \Ą}'lofulic hĘicnJ jamy ustnejorazprzeprcrtadzenie W bm celu leczcnia pcriodonto]ogicznego ogółzna. na się cięciepoziome oraz d\\'ź| cię(ia pi.)Ilo$ep el(ra. gic7nego jegozakres' czającc odległości 2 mm od zębó\\' !r l szcz}tbezzęb. czącozmniejszają

252

Estetyka periodontologii w
Ryc'19'fla Uogól

Ry..19.4b Sian prawidlową gi€ . h ek' śom' 5 Tyży ka). je optyma|ną hi

Istnieją ró\\Iież moż]i\\ośCi !\1.cl]lużania koron!' ldinicznej za pomocq elistruzii oflodorlb.cznE' ]ub Il{' h( /ru..J /.ln|' iei \'ron\ F'ol7p/ ' hJ.Urśil, n.,l międf]zębo\\c' Dla zmniejszcnia 8nńości d7iasłaod. .esekcję tlanck pŹ\zębia' Tak z\ane dol..ieĘchołcina się c1ęść tlianlii oclstron! loesuon]d (Z\[]ątk]em kowc rrr.r]łużanie ]ioron}' może micć n ejsce $ 1r1. brodar\ek)' dokładnie oplacolllie się po\lieEchnię niku gingiwcktonii iub pl,esutania płata N Ęrn zębó\ i lakłada pojed]nc/e s^\.\:facho ańe pr.e(Jr lricnIrrirrr rt połączenirrlub bez osteoktonii' \\j\|ór 4i pr\'\\1konywaniu cjęćpoz\lala Da uzys]€nie zado. metod}'za]cl]'g'lótlxe od szerolości grub()ś(i i dzia. r\alajqcegoĆIektll estet!'cde-go (P$( 19':1). sła\!1aś(ił'e8o od g]'Llbości oraf bias7kipżedsjonko. \\ prTtTradkachpolekot!-tch i idiopalycTr\,ch \\cj kości w1Tostlia' tl.'\ni.|.''l n|i'|Ą. { '',id.^| J|Fż\ i' |''l\. . n \.v przypadkl ĘEtafczająCei szerckościdfiąsla na. z inożli\\'ością nawrotll' \'V picńlsz].m prZ}l)ad. lcży preferorrać gingilre]Ćonrię \elmętżną'g Pien\. ich kl $e lvspó]praq. Z lekażcln pro\adlą(ln nalc7\: sze ciQcie pó]księż]co$ate biegnic \r drie kics'/on]o podjęCiafarmalioteEpii alter- i osz(fędza bmda\\'ki nxqdf}7ębo$e' Dngie ta]dc Foz raŻ}ćmoż]ir\ość r.rrrrr'-i. Ir.r I'r,\lJ.r,ItFn\Inn.-^,rd,o1 ir7"pina. cięcie odpo\riada przcbicgowi polącze a szlJi$no. c}]dospoĄna -łtaliro]ismus. njf ed!]rina-am1od}?[l|l cemc[tor\ego, \.4lqLInje konturcl,'i dziąsla pif} s4lub diltiazem. siaclujqClrh zębach' lĆórc nic (]ma8ajq i'\dh]żenia Jec]n\m / l\ażlicjs/]Ch \\s]iafail do \1..\'clłużania koron]i \astępuie usullięcie \lciętcgo dziasła Z od. korolr liJniczn1lh zębólr jcst dqZenic do poptarr1' sionięCiem ]ioron]. do 8lanic}' szldi\lno{cmelto1\ej' esteĘ'k pżedniego odcinka uzqbienia'Korelita ta Plf}' tąskiej shefic d/iąsia $,laści\le8omctodą ka porrmna blt rozr,.ażana pż\'tz!\: uśmiechu dziq. Z \\.\bonl jest do$icżchołkowĆ p'esu[ięcic plata' slo$yn ' j eżeli Ę lko rte iest on łltikiĆm \$sokicgo Trz1'majqc skalpcl ró rroleglc do Cllugicj osi zęba. przebjegll LL i \lt|rgi gófircj 1ltf\' fizjologjcznej dlugo. pm{adzi się picn|sze cięcic po shoniĆ pżedsioDlio. ści](oron k] ric/l\(h zębó\\,góm]'ch lub prcgna(ii' tei i jęz}dorr,el }5 mn] r.xmoleglc do bEegu d,lia. Szczególniedekorzvstna cl]aĆstel].kiulębie a jcst s]a. dochodząc do kości .\.lDstka.\\ pĘcstżenL1ch as\metna l\. d'lugości ]iororl sie]€czY międf}lQboł].ch u|v}muiqc cięcie ló},nolcgle do Innc $skazania (lla te8o rabieguto: bżĆg! dziąsla,następuje odd7ielenie$Ęsloej \\aI. ' J , l / i J - l o \ , L ' \ j p n \ h i ,o $ . r L , t m a | | i . r . sh['bloda\dd. Dnrgie cię(ie biegniĆ !r I t n' dnie i{Ćsloll. /L,\ .nJ|n,' ||'ń'Pi . |".'.ln'ii /F|'a I J |||r/\ | ' |nJniJ kj \f kierunku kościt]mstka i jcgo celem jcst u$,olsrę kolon}' protet-\'czne]. edc plata (kohieĘa) dziąsło$e8o i'oko1 lęDtjl\i Zabużenie tf\\i szelo]ioś(i biologicznej' ./\'li Z ](L)]ei następujedo$icvchołko\lc odpleparotane sldóccnie pasa tkanki za\lartej pomjędz} slu,\. p]ata śluzó\\']iol\o.okostno$ego obu sfuonachb. po Lcln kości \\.()stka a bże8iem dziqsła(isLotIego ku zębo\\ćg() odsłoniQcieporricrzch kości'Trzecic i dla prat\idlo\lej ]o](alizacii p()ddziąslo\e8o brl{! ciecic protadzi sie wil]uż gr/biet1l]ioś(j \|]]osL]Q gu korcnt ptolct!cznei). i p]7eśróCi Zębodolo$)clr rrd przedsitlnka clojt:zr1io. u l d n \ i e r , d , ' r u \ \ .L i a . , n n r r l , r, r i r i F t - m \ \o. Dziqk temu odd/iela siq kr nier d;Ó4srorir r " r ustnej w rc]onie szJ ki Zęba od kościl\1Tost].ai usu\a

Plzedsionkollo i ięZ],kol\o odcina się nadmial dzią. sła,\astępnie po pomiare 8jębo]ości ldeszoncli pro. $adzi się ciqcic girlando$Etc. odl$ażajqc bn]da\\ki

253

'idzenie lejonu dziąsłowoDopiem całościowe decydujeo końcovlm efekcie zębowo. sferokości miętaćo $. wek międzJ.23 estetycf nego' w€go efelĆu !.Wotnego kontufu. gia oszczędzania rcgenercwaniatkanek przpębia.t$ażo*ego jest temz do]dadneusunięcieziaminy i \Ą!" estet-lcznlan prowadzonego leczenia.i pozabiegolc 5ą my ustnej. u$'zg]ędniającego która p(} gicznej' leczenic ofiodonĘ'czne lub/i protet]'czne.pa|enie otoniu.elaja_ pacjenta n|olo.'ł preparacja śronybiotcfej. nieodpowiednia ma dziąsło tendendę do przeszcepu.dłużenia obok terapji cz]'stopeńodontolo' \\e jest pEeprowadzenie osteoktomii' Na]eżypa.niestabil.22 esteryki uzębienia'lecz musi ja Zabieg kończy zszycie płatórvw przestrzeniach ńe możepogarszać popE\{iać'w czlm szczególneznaczenic ma stmte. do l|ark|daw(zej.1/a) n splts maią po\vi]. dniejsu pn]'padkach\\.Estetycme korony prctetycznenaleł zalda.a hig. dieta ubo9obia|ko\. W naitru_ Możliw€ jest ych gładzenie !v od korzeni zębo.]an:a pozabiega (szacolranena okolo 57oliczby zabiegó\' lub \łTęcz zatoźonego @ęstopowodemnie uzyskania niepo$odzenia. biologicznej. postępowanie szwóW)oraz niew|aściwe fnaczq.\lnagane \Ą]{)Iaco!!E.laścirvej nie leczenie periodonto]ogiczne Blko \Ąśpótczesne od winna \ł]'nosić 2.w Estetyka periodontologii miesięcY po zabiegu.kiedy sześć dać naj\łtześniej no$ego bnegu dziqsła' peńo.7ębo$'1'ch. tń aI8onlmu no. Na ł]'niki chiruBii plast]czneipvł-Zębia rlredoslarearalubzbyrdgre5yw.nPgo danegozald€su \Ą]. ustabilizujc się położenie zabiegu(naprzykład W B|ędy techni(fne trakcie prepamw'ania .|ępoMJnid' korcny ldinicznej możli.ch' za]eŹności poza.vars1"tvG i \Ąych.nieprawid|owa technika zak|adania one sl'asz(Zonc. nje inlerd\ ptina]. Nie {eł dąż!ć zoyt Tałeji|ośL' oozy\karie jezeli plfed zabiegicm b!. ponieważ ność pofabiegowe upodobnianiasię do pier.r'ch pomocq szwów \łielo1.W}. Za międf]'fębov'. z)4 .dcjap|ata' u5'sokichbrcda.5do 3 mm.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful