Pra znaPeri ontoI ia ktyc od og Kliniczna
prof.dr hab. Jadwiga Banach, E|żbieta Dembowska' n. med. dr RenataGórska,prof. dr hab. prof.dr hab. Zbigniew Jańczuk, Tomasz Konopka,dr hab. n. med. Joanna Szymańska, med. |ek. MarekZiętek,prof. dr hab'

Zbigniew Jańczuk

Redakcja naukowa

OD
bibllotelio

Wydawnictwo Kwintesencja 2004 Internationale Verlagsgruppe Quintessenz Berlin. Barcelona, Chicago, lstambut, Kopenhaga, Londyn, Moskwa, Mediolan. New Delhi,Paryz, Praga, Paulo, Seo Tokio, Warszawa

Spis |teści

Rozdzial 1 Morfo|ogia przyzębia zbignieW Jańczuk Wprowadzenie przyzębia struktury morfoIogiczne przyzębia Uwarunkowania morfo|ogiczne a fizjoIogia i patoIogia

11 11 17

Rozdziat Etiopatogeneza 2

Renata Górska Wprowadzenie przyzębia Mikrobiologia pomiędzy gospodarza Interakcja bakteriamiodpowiedziq a Analiza czynnikóW ryzyka

23
23 24 28 37 37 38 40 46

Rozdzia| Epidemio|ogia 3 chorób przyzębia
TomaszKonopka Wprowadzenie MetodoIogia badań epidemioIogicznych Geograf Występowania ia choróbprzyzębia przyzębia czynniki zapaIeń ryzyka JadwigaBanach Wprowadzenie podmiotowe Badanie przedmiotowe Badanie

Rozdzial Badanie 4 kliniczne

55
55 55 59 65 65 69 78 79

Rozdziat 5 Badanie radiologiczne Joanna Szymańska Metody badańrentgenowski€ h Moż|iwości radiologicznej oceny W periodontoIogii Monitorowanie leczenia Ograniczenia diagnostyki rentgenowskiej

Rozdziat K|asyfikacja 6 chorób przyzębia
RenataGórska Wprowadzenie choroby dziq5eł przyzębia Choroby Wady wrodzone nabyte lub

83
83 85 93 105

Spistreści Rozdział7 Wprowadzenie do profi|aktykii |eczenia zbignieW Jańczuk Wprowadzenie strategia zapobiegania i Ieczenia choróbprzyzębia personeIu profiIaktyce Ro|a średniego w Rozdziat 8 Profilaktyka domowa JadwigaBanach Wprowadzenie Motnir'acja isamoocena jamyustnej Wskaźniki hi9ieny pomocne Wybarwianiu płytki Preparaty W bakteryjnej jamyustnej leczeniu Znaczenie higieny w choróbprzyzębia przestrzeni Przybory higieny do międzyzębowych

't09
109 111 114 121 119 119 120 121 122 126

profesjonaIna iIaktyka Rozdział Prof 9

zbigniew Jańczvk Wprowadzenie Badaniejnstruktaż i hi9ieny Mechaniczne oczyszczanie zębóW poIerowaniem i szyjek SkaIin9 naddziqsłowy z koron zębów Kontaktowe stosowanie IekóW persone|profi|aktyka profesjonaIna średni a Zbigniew Jańczuk Wskazania poddziqsłowy PeriodontaI SkaIin9 czy debridement |\,,letody usuwania zlogów poddziqs|owrych

133
133 134 135 136 140
111)

powtarzane Rozdziat Leczenie 10 niechirurgiczne

't45
145 148 150

Rozdziat l Leczenie l chirurgiczne reparacyjne (resekcyjne)

JadwigaBanach Wprowadzenie Kiretaż płatowa operacja przesunięcia metoda plataI Zabieg dowierzcho|kowego Nabersa Gingiwektomia Osteoplastyka

157 158 159 160 162

Rozdzia| 12 Chirurgia ś|uzówkowo-dziqsłowa TomaszKonopka Wprowadzenie Poszerzanie dziQ5ła 5trefy Pokr}vr'anie recesji dziqsla Zabiegi wędzidełkach na

163 163 163 166 175

6

spistreści 'l3 tkanekprzyzębia Rozdział Metodyregeneracji 't77 117 179 181 186 187 187 192 Jańczuk zbigniew Wprowadzenie przyzębia tkanek Mechanizmy regeneracji Błony zaporowe matrycy szk|iwnej Białka wapnia.materiat wszczepowy/bariera Siarczan przyzębia Wszczepoweregeneracji w tkanek Biomateriały przyzębia tkanek skuteczność regeneracji metod E|żbieta Dembowska Wprowadzenie Podstawyizyczno-techniczne f urzqdzeń laserowych promieniowania laserowego tkanki na Dzialanie przyzębia w Biostymu|acja Iaserowa chorobach mo€ Lasery dużej y W terapiichoróbprzyzębia o |aserów |eczeniu w chorób przyzębia Rozdzia| Zastosowanie 14 199 199 199 201 202 204 żucia Rozdziat Leczenie 15 zaburzeń czynnościowych narzadu Marekziętek Wprowadzenie Przyczyny zaburzeń czynnościowych dysfunkcji skroniowo-żuchwowych 0bjawyk|iniczne Analiza zwarcia Marek ziętek Wprowadzenie protetyczne przyzębia Uzupełnienia a choroby Szynowanie zębów z't'l 211 212 212 213 215 215 216 219 protetyczne chorobach przyzębia 16 Rozdzial Postępowanie W Rozdzial 17 Farmakoterapiaogó|na i miejscowa JadwigaBanach Wprowadzenie Antybjotykoterapia ogó|na Antybiotykoterapia miejscowa Prof ilaktyka antybiotykowa zz1 221 222 225 227 z5ź Rozdziat Fazapodtrzymujqca |eczeniu 18 w chorób przyzębia Zbigniew Jańczuk Zakres program i fazy podtrzymujqcej vv)PU'ProLo PoLlEr rrd Trudności realizacji podtrzymującej W fazy 234 239 240 Rozdziat Estetyka periodontologii 19 w Tomasz Konopka. Marekziętek WDrowadzenie przyzębia Estetyka niechirurgicznym W Ieczeniu periodontologicznym Estetyka chirurgicznym w leczeniu 245 245 246 247 .

klesie legeneradi tkanekprzpębia' to stalcz} zanik prz].. są.{adow4 nażądu żucia'DZie. p2edstawi€ n iebierneqo Ryc'1'2a-e schematyczne !Ą.l ha].ie pouohy'rn u zasadzie i rou. w sĘ ro$'ków dziąsło$}'c]l 8łębokość pż}'czepnal'onko\Ąy zwanytakżenabłon.zbigniew Jańczuk Wprowadzenie ptzyzęhia Mofio|ogia przyzębia strukturymorfoI09iCzne pEyzębia Uwarunkowania mońo|ogiczne łizjo|ogiapato|ogia a i Wprowadzcn!e Plf]zębie jest częścia sl. nomiem}. c zqb Wy znjęry.Ęsła szkli\łemkorony ze ]i się na plfj. ncrcnentowej' Z lriekiem pr4'62gp nabłon]{o\W prle. 1.h.owi. t\ędIUic W ddl. ze się w obrębieszyjki zęba.a mianowicieidziasło' oko.prawdłowewarunk W pz'fębiu.staje tej $]'iostka torvarz}'szy nie międzyZębcma dziqsłem okolicy sĄ'jk fęba. d rozpoe}naiqcysię starc.n obnażaniem się szyjck zębów.yfanik pz\żębia. po lemPn. polegające $}d]lużeniu ich koIon klinicz.zębiebŹeźnei \tievchoikou.e' W skład zęba(pż}(zepnabłonko\r}) utrz}mujesĘ w okoliq pż}zQbia (Pno dontiummalginak).. gdrztdltnorreśnie z prznsulranicm pln.lkoanatomiczn}mi lon'ojoh]m z ty' clepu nabtonlowegodochodzido obniżenia w1rost' pnekonują $]'rriki badai z ]at 90-!v !a. rra sĘ rię koveńowego .fujologiczne okolicy Po\Ą. sldad pż'\'zę.i"' JPs| |o |^\' biPmP \\ r/lnanje <ię lę. się 7l r I Ryc'1'1 schematyczne przedstawen]e wyzynania 5ęfębóW ffiffi. czyli tZ\'!: jeśli loem łącząqmoraz prz!'czepłącznotkanko\ty ocz}Ąviście nie dołączą \Ątóme prccesyzapa.rll.wchodzątkan]<i sB'kajace Zacz}nasię plżesu\''ać szkliwa ku granic1szldilr.ki zębado około25 30roku Zycia'Potcm z $'o]na brzcżncgo nego loótko prz}zębiem.zębla Rozrvój prz}zębia wiqżesię z w1tz1naniem zę. t''. obniżanie dziąsła. korzeni' Ponie$'ażobniż]aniu tomiczno. spolenienabłonka dz.i ku WjprzJr. ptlzniejich a połącze.1 Procesten (atrophiaseniL^ prio&n. kó\Ą' mi tkankami 7ębodołow}'cll i dfiąsła(R]''c' i 1'2). ostatniafaza WyEyraniaa}nnego' b. może pozostać niezmie iona do późnej starości.lączonyjest cementkonenio\W Gostniwo).e zaawansowany nalczy .ię jul stna i kość w}'mstkazębodoło$'ego.lla tkanek pnyzębia i badzo ścis|m nt. gdlżrttedylr'laśnie bólq kszta:łtujq stosunk ana. też jest mimo Ze\\'taściwie tkankq zęba'o ro]i cementu bó$.allpn/uiań.uuaia. z\^ła.anik puyzębia f q/raŹn}mobnażen korzenia em fęba (w9 furmy) 11 .yżyna nia się zębÓw a . fwiąfku nic tJ. bia $.

--..I i'.-.9 DfiąŚ|o fębodo|owe ]2 mm 3 .' -.'3 Loka|ifac]a 1 prf}zębja' elementóW s.przyzębia MorfoIogia . '. ) ' n posfczegó|nych Ryc..-1.rr.hematWg Woelfe|ascheida i Rorek dziqqlowy mm 2 Nabloneł lążący mnr ]. I =- t_-a ź:. Blona ś|ufMa dfiąŚ|a mm 10+ .r.. ł. -:']\--f.\']l\ Nablonek l Dziąno srqr'.tl i--I i3pŚ|a rl ---.

585tm 0.Brodawki międzJuębo\ł€ lub ozębnej'na\aaNtlvianie cemelrtu(hapercem"ntns1s).4)' lub Rycina 1'3 p€zenfuje lokalizację poszczegóLrrych \iebiP\kic.97(l\tavnard) 1. nych (wg Rateitschaka). 7a]aesko!Ądepola są das/(Ą7nami elementów pŹ}uębia. otaga fąbw okolicyszyjki.5 0. l.:: \!'()LNE DZL{SŁo Dzi4sło brzęjne @inłiDa tóv stj'Carychlub konta1. pzestŹenie międzJzębowe. \qTostków zębodo.08 3. Ltóre w prawidłouychlvafunkach qpetoiają Sz(z]'tblo.2 250 !m 10. mi.. o pEebĘ tego pocesu Ryc. mlm i regrrlarnJmobniżaniem łolłych. kości.0 12.12 0. orak \ł]TaŹnej jest \\T'nikiemńwnolegle przebiegają. ]tóre w wafunkach klinicznych noszq naz\'r'ę :.1o\łych' Poniżejtych pła.la.0 więcej i 13 .dljiJa prLy. rra dna (param€trów) prz}"ębia' Tabe|a1 ' 1 Zestawi€nie WymiaróWpos.38 2.0 t.tach Regt arny i bezobja\łouy tach siodła|ub pze|ęoy Widoane od śronypowierzchnisiycz 1a moźezoŚać zmieniony \Ąskutek '1ź.ostka zębodo|owego szelokość szerokość g|ębokość dtu9ość dIugość grubość grubość szelokość 0. jest pEyczepione ani do zęba.widoczneod stlony ualgowo.a Tabela 1'1 ich \ł}miary kontakto\ł]. umz zgĘŹowy' błę.oza kości. po/in. w}Tril.5 0.przyzębia MorfoIogia w lenia dziąs.eślone objałyrctrtgenow.14 Zag|ębienia szczy. przyczepione'T\'|'orzy ten sposób i w c]zas taci on cechyr€gu]amości pŹebiegaintensyw.przechoćlząc wYsokości mwka dziąsło 2 mm (międfy siekaczami)do 7 mm (międzyzęba.policzkorłej języko lub wej i podniebiennejw postaci .osteopo. pr4'zębiaodpowiadaj4 olo. dy w lecueńu zęMw) lub ogó]noustojowych'Wów.'dochodzą.e 5ię latem po$o|nyrn.86Made) 0.t\.lr5m wrażli\łości obnażonych szyjek i ko.|zĘsło plzl niejrr okolitar zarlliłIrni: czlmymiejsr h orrcj' mwek dzĘsłowy' przestrzeniachmiędfylębowch W opisanFn objawomkliniczn]'rnstaĘzegozani]ot i. wegow .stosunkowoniewielkim rczchwianiem ob" przebiegiem nażonychZębów oraz bezobjawo.uprz]ćpieszonejwędrówki przyczepunabłonkowego' Prz}zębie w wieku star. punk.mi między dwoma sąsiednimi zębami.69 0. go. mniane \łyżej siodłalub przełęcze szerckości o od nierza.0 0. (/tm ' harakerwu.szczfiów. przyzębia cych do pun]dów sĘ'czDych'rrają jednak w śrcdku struktury morfo|ogiczne międzyzębamiksztah siodła prfetęczy@c. cz]'! miejsco$Ych(brakizębo\łe.lawki dochc skie| poziomy ńlteł brzegu$}rostka Ębodołowe.'olne dfiąsłołączysię brodawkamimiędą'zębo$5'.aegó|nych e|ementóW (brfeżne) WoIne dziqsło (pżyczepione) Dzią5ło zębodołowe Rowek dziąsłowy (pżyczep Nab|onek łączący nabłonkowy) Przycf |ą(znotkankowy ep ozębna Cement korzeniowy B|ona ś|ufowa Wy. rzeni zębów ' w rych zmian \Ąstecznych miazdze zębów) W brodav!€k dziąsłovlyĆh|śzta|.9(\ivoaffel) 1.5 1.!on4cmdfaj koł.ani do szczpn kontakto\łych ffd7gindlis)nie widocznesqna Ryc' 1'4uspo.77 '|. zwężenie brak pżeshfeni dzi do punktu st!'cznego.33 50.

dziąsłorvej' Rl.. tkaneĘ (w9 Rateitichaka).|ziqsłową. rra który łqczysię na brzegudzi4sła wohe.idal ma j. czynieniai cieńszegoniezlogo\łaciałego nabłonka' (bżeżn]'m) ruchom4błonqślufowq słem. periodontologicznym' Rowek dzi4słowyto prze. co Ryc. ma istotne zna.najczęsejpj i od 5 do 12mm szer. e Ne '/el\/P \Ąsrcze. sło$T(Ryc. kaczy pEyśmdkowej trzech dorosłych od u osób w tlm df}' dfiąsłcm\'volnyma prZyczepion}mu około1/3 samJm ńeku: 10mm' 5 mm i l mm' osób dorcsłychobecnyjest tz\Ąlivolny lo\\ek dzią. 1."u żuchwie miod. Bftk niż ko sposhzega się nawet me]anoplakiędziasła(na. walgo\ło.2 do 2 nrm. u których nierzad.n. ró$Ąrieżlini4 śluzówkorvo".Tostka Zębodołowego stonie 1}ZL1sŁ(} PRZ!1]ZEPI0\E Inaczejzębodoto.ldch(pociqganie wędzidcłek mięśni) i ' Z badań rt:Iasnych rt1nika.że szerckość dziąsłaZębodoto.ie)yr^rvie.egomm (niepEyczepioneśo)' 2 Jest wyścieiony naMonkiem warunkuje odpomość dziąsłabrzeżnego rrrazy . przebieg gi andouaty (LitĘagi.ło zębodoło$.oniertargowejdolrrychsie. że dziąsłozębodołorre szerokości2 mm i węższestwierdzono $' ]1% r' . rę.dlis) albo (po Szerokość dziqsłazębodo:łowego odliczeniu szczelina dziąsłowa(Ryc.. u ku 15 1? lat' plfy czym nieco częścĘu iIziewcfąt' \Ąpdlug $op]r{']d S.l'5)' DZIlsŁo ZRocot'l.c i aźrr 50. zwanc jaśniejsze sze.3) nie jest widoczn]. .w'o]nJm a (Rr/c'l'3 i 1'5)' w]Tostkazębodołowego |iOl\iEK DZL{SŁol\\ (sdtx1sgingi. w rckościdzĘsłazrogowaciałego.óżna. plfy zabiegachpłato\t5lch stem$]anej w regeneracji nychslekacry 1 do 10 mm od jak i W plastycznej chirurgii śluzówkoł'o. jest po nie Zębów tMono$yh żuchły Naj$ęższe predsionLowej .zań\łIo kość dfiqsłazroqowacia|eqo u tEe(h osób W obrębie do|.5 prze. (Ryc-1.: jest .z.e bJ'1va ZwJ.Iest to połaczenieśluzówko\Ą.policzkowej zaró$no W żuchwie' jak \\e tgiilgira ahpolaris) ma przclraznie :abaruerue i w szczęce. w zrogowaciałe poza nej)' Przebaru'ieniamelaninowe sięgajqz\.Je do \Ą5Tostka zębodołowego tą ]inia jest ruchoma. h. mi huono\t5mi)i głębokości 0.na.rlardifomis). Jest z czepionedo kości'Zloka]ifowanejest między dzią. dołorĘmt$'oEq .l.'o. ta ma niż Linia a blond}nijaśniejsze bflmeci. . graniry z ruchomqbłonąśluzową' mocno przy.dziąsłowe' L\. os.cina 1.lreĄ iuiqrc' jamy ushrej.zależnie możeb}'ćnajlepiej zbadanyi ocenionyzgłębnikiem głębokości rowka dfiqsło\t'ego) od umiejscowienia' Dziąs.MońoIogiaprzyzębia tkanck mięl. niżlr Źuthtlie'Przrimujc. iP.\ł]łn.lcllŁtr Pżechodziono po w błonęśluzową $. Mię.okości' DZLlSŁO BRZEZNE (]\l)L\E) Razemz zębo.o.ię stlzeń międz}'szyjkązębaa strefą dziąsła rvo]ncgo na ogół.owko.az po stronie jęz}'ko$ejw żuch\Ąie' 5/arclub bladornio\e' \4ożp iednak(iemnipj.thal..lsta\t'iazńżnicowaną po szerokość dziąsła sh.lronip dolnli h prcdt17ooo$.ance podniebienietwalde' Błonaśluzowa lub łqcz. Istniejąjednak duże indrtvidua|ne ńż]nice sze.3).| lPj tinii s \/'{ /ęLppo 5hlniP pdnicbiejlnPj' gmmadzenie komórek bań\Ąiko$T'ch w warshvie gd}z dziąs:ło pżechoduibezpośrednio Zrogowaciałe komórek podstatnych nabłonka rv tl.\t'l.1'5 ZrÓżnicowana sfero' czenie w chirur8ii peńodontologicznej.Ifiqsło zmgowaciałe leiąrcz prx]nir'bipniem h'"dld}m do. powoduintens]ĄM ejszegouna.Jest ono najszeNzepo przealsionl<owej stmnie górnych pŹednich Zębólvi jęZ}'kowej sht. cicmnoczeńĄ'ona.Dzieci maja nieco dziąsło doroś]i.

ko$'ym' W warunkachpm.b naczyTia środkowej częścizębodo|u kontakujqce się z sitem fębG doiowiłn' c n.dc s..Prz5'62ęp naŁltonkow! x'tnlolnx (R}.ry ozębnej' a .|iędzy Wiązka pEestrzenie naczyńkMiono mi Wlókien ko|ageno!Ąrych da x570 (w9 sveidyiKrejsy)' śnych' Powięksfenie Ryc. Jego fi€.nania fębów może być U g|ęb. i.a$ p"ńL'(lontdlnd' pr} /ts|pbnikotlaniu'ond. zębatżonowego i nego. Rornck dzia.7rnm jęZyko\Ąo1.'ienchołkowej ko$'ego\Ą'cZęści kiem z zębem.l'Idad dol 2'5Itrmsb'Qnie iv obĘbie l.c.5mm policzkowo). ro$. 1.8 Uklad naczyniota.ko$o(napr2.9 mm w obrębie tżonolwch i 1.] mimo de]i że dochodzi ona do dna mwka wlścielonego J D k a l n \ mn d b l n n k j elm.3). szkli\t. / \l o o .Lkim nm. czy1iprz5'c7gpęm rowek dziąsłowy od 0. ścieu'arunków miarórv u 267 studentów ameĄ'kańskch dokona' że nrh przcz Woe]felalw'r'rrika. który stanowipIzedfużenic naMonkarcrv. l1cztr(a. '.zl: i.l.czyIia części Ryc'1.J'!. sĘcznie niżpoliczkowolub jęz]. l. blon]<iem dziasła' dzo istotnąrolę w fizjologii i patologjipŹruębia' Sta.1.ki dziąsło\ł€sa głębsze: w obrębiezębówbocznl'clrniżpnednich (naprzy.ch głębokości (średnio mm \!g Gar8iuloi wsp. ro$.kai jest łqczni.Bclo 1'9 mm w obrębie]da)..9 Pojedyncze włókna ko]agenowe ozębnej.7 Schemat prreplywu krwi W ozębnejpodczas ruchu zęba (Wq L€ n za)' Ry€ . Z dokładl5'ch p6. cl}'Li nowi on dno m\łkadziąsło$ego.em a wewnętrznFn nabłon.oznisĘ istot.nacfynia przFt bia breźnego./).6 PŻestreń ofębnejmiędfy kościq śro. nowegoszczęki.do którego pEyczepia się.Iuu}nip posinjcn1. u h .5)' 0'69 dzieci w okresie WTz}. / \ s i purvidłow}ch. 1' ldad 2'l mm po stronie po]iczkorvej zębatlfo" zębó('pżed.1.ryrn stronieprawej)' |\. / J .51. Powiękzenie wieftcholkowej(ws Lenza).5 do 1. \ m . szcfeliny iIfią. t) .owkow]'m' jak wspolTmiany plzyczepu'l.5 mm ma lvid:low1. się Prz]''czep nabłonko\Ąy odgĄfuabar. słowejmiędzy Poilobnie kicm dfiqsła' czJ'linablonkiem. w drie a rcwka z nierogowaciejąqm nabłonkem łączącym. żPnjPule8Jro8o\'€ l Pniu ta Ryc. nie dria długość pEekracza l mml' Jest to miejsce polączeniaoszkliwia wf'l'Z}najqcego zęba z na. nal'onek nie od nabłon]<a ze\ł!ętnnej powierzcbni dziąsta pv.le ]ewej)' bo (po a cement€ m korzeniov'.przyzębia MorfoIogia go Ze zrogowaciabm nabłonkem dziqsła.1. xs70 (ws svejdyi Kreisy).

1.6).l mm.jest jedn}tn z podstawowch para. koĘenołych na Ryc.omiji b|aszki przesbzerrmiędzybtaszkązbitą ozębnarĄ5.lokien W duiJ.9)lub ich (\ło|ne cement r. zębodołu cenentem koŹeni zęba.08mm). k1órychrttókna kolage. DŁ'gość nej w tych trzech przyczepu łf'rrosi od 0'3Bdo 2.rni .odgĘ{ąiqtĄ'iókra przebieg(Ryc.rn nowP nadzębodololnP posuczegó|ne !\'lóknaozębnej(Ryc'1. pved i po zastosc nacz}'dami dziąs. l pro.Posiadają prze. ny do kości' z dlu8iej do cemenfu a wiązadlaozębnej kiedy nawetdo zębiny Gnbość w. one ^jżnj.t ooery*u . jest PEyczep łącznotkanko\ĄT/ utlvofiony przez uów i substancji Mstawo\łej ' WedhĘRateitsdraka2 pźyczepiasię ok(> w wiązaniaĘczrrotkankowe. |icq wieżcholkowq' Sieć dacuń ozęb[ej pogrubia łEnJ.dznić włókna dzĘsło1\€) omf z dziąsłem korzeńo(y fe szc.{iem 0. jej przyczepiąiące z jednejstlo się a zutaszcza u. lo Z:!vią/ekinlens}ĄĄ. Prfestźćńe metrów ocmy skutec7'ności widocznesa między wĘzkami 1t:lókien rracz5niowe cry zabiegu. na jest sze. 1.pehia pionego' Jego długość waha się od 1 do 1.szaprzy szyjcei wierzchołlolniżw śmd.2 nosi od 0.raea 1 rnm. M ozĘnx. ozębnej wg Ićnza pnedsta.yrn (szyjka zęba) a bifegiem \aT1tstka koscią /ębodolu a (Pmentem' Sklada się ona z *'lókien ĘcznotkalkorwcĘ komóreĘ naczyń. anniejsza się z wiekiem do0.12<lo0'53 mm' Śre<lrria stano.nlle@eniu danej metody leczćnia' się w kierun](r wiefichołka korzenia. duniczdlm. ' |ą(4 cemen| koPeniow! |o28000$.fćnio\'r'ego powiek/eniu moŹia r1)7. baktwjnyn itp.i teźróżnicomplzepł}'\Ąu w ozębnejpodczasru. zębodolo\'rego. żew kazd}m wieku ozęb.czyli odległości keszonki przyzębnej wia R}. ldóĄ''l1l ząb 1'?' Przechylajqceruchy zębasq minima|new śmd.eżnych' tb . mary stanowĘ\Ą'łóklakolageno\rc. Md ku korzerua|?. one bzezn}'rn.5). wedługWoelfelal nie przel. a wg Maynardai Wi]sona szersza niż zęba rłłitqczonego ńn*cji. Te średnie dłvóchkartek papiefu. M. Brak jest sĘłnuluj4cegofimkcję zębaa' antagonisty bo\.około 607o między biegnące szldilvno. je poszerzenieozębnej.77mm' na Ęba będącegow funłcji zgĘfowej jest nreco nablonkorłego z śr€dnio wgwade 0.ot\€ny Mają s/( \ĄymstadiumchorobypŹ}zębia. na 1 mm cemenfu ko.no{ementowej. .noścjq jest poddany @c' chów rctacyjnych. Należydodać'żeozęb.1'8)' stąd ńżnice v|'szerckości rcgiomch.]zo Wiadomo natomiast.ła' sitem zębodołouTm z od granicyszkli\Ą.ner. kożenia.co jest jednak zwĘzanejuz zbitejrębodolr-' tkankow który waru*uje moc dzĘsta przycze. Bardfo istotna wĘ efubość informaqjadotyczyfaltu.5 mm jej a (średnio około1.rosu<al. ' 10 sóemat prz€bieguMókien br. Pońeważ poziom plzltzepu łącznotkanło\.notkan. toksycznlm.3i 1'10)'podaas gdywtók.| krv'.86mm.a e. odpowiada to pmkrycz. chówzęba Byc. 1 nie odtegłościtrrmmiędzy połączeniem cemento$. jest połączeńem bar. Przycfep nabłonlow delikatnlm' Pod nim zrrajdujesię przyczepłączno. Lldad naczJmiow Dtategopoń\tnanie poziomu powicraho$n}.Ątem 1{tostka zębodolowego vliqzki o baduo chaEkerystycznej budowie'wśńd u'lóken oĘbnei oajistotriejszqlolę w pocz4tkc (t\.podczasgdy zawszewiększew okoli.Vegoskupionew prz!żębiu (Ryc.elem rc.Morfol ozęb ł'atwowięc poddajesię nawet słab}mulazom me. ku rctacyjn}m.łókna (R}t' 1. gnrbość mm 0.'lokna Ątu \Ą}. odpowiadato cy szyjki zębai wierzchołka .1.zcfegó|nąmtę w prflzębiu. jest dostępny badaniu ]dinicznemu' stanow \tręc bieg hoĄfonta]ny maj4pŹebĘ skośny części ozębnej na w środkowej bardzo istotny parametr kliniczny uĄĄ4€ny pc do ńencholkowej zbliżony piono$'ego' zęby a w części wszedEie do ocenystanusystemumocującego prĄlczepułąe.' l'8' Uuad ten lq(/}<ie7 dna kowego oraz oko. 7 nl.9.97rnm.żehipelfunkcja zębapowodu.

rostka zębodołowe.to nai pzedhzonowó\i[ Tbki częściej siekaey kłów 1ń hŹk ze\ĄIętrznej blaszki kostnej przy kilor zębach przewainiedopiempo odprepamwaniu slwierdfaśę pod(fasChifuĘjczne.orzenia ueests'io5 g]ówdje n jegorcsorpqjącementbezkomfuko spowodollaĄr:h uy z . kotyjest odpowiedzialny Lnnoco\aEnie w ee za zęba ści wierzcho&owej międzykorzenio\'/ej' i mortologiczne Uwarunkowania pato|ogiawzyzębia a fizjo|ogia i Jak łynika z połvrrższego opisu morfologii przyĘ. Dotycą. pod. rycina 1.u 500p (B) obseMuje sĘ |ei fuchomość fujologicznązeba. do protevch naprauy l.ębnej |ewa). Wiókien Jest to w9 Rateitschaka2 ruchomość fizjo|ogiczna ozębnowa.ł' nacisl.ll pfedstawia fiZjologieną ruchomość /ęlE prry rĄzrasĘqr}mnaciJo| 5W /e!{nętlznPj' Przynacisku100p (Ą obserwuje tzw ruchomość się ozębnową zęba'wynikająCąróżnej z szerokośCi ozębnej.ia 1 Włókien obrębie w (snona prawid|owej o.Vnętaa warstwa zawiera\Ąłókla (cElnelt $łókistd ' cenent komórkołlyWstępujeg|ó\tniew 1/3wiencholkowej korzenia. Kośc wyrośka zębodołowego stanowi strukturę porowq zęba.larst\łąl. z t b|aszki zewnętrznej zbitq lamina dura). ząb. JeŚ to wg Rateitschaka2 ruchomość fizjologiczna pokrywąiąca B]aszlra kostnazewnęt-Zna korzenre niekórych zębowjest częstobardzo cieDka' zdarza się nailet. środku gdzie ozębna W jest najwęższa napięde jest minima|ne. bia. Ruchomo(zębażw. poQqtkowaru. drobnymi z otworkami naczyli i neMów (/aml]Ęa cn: d|a duń brosa)graniczącej ozębnq.y. Natomiast pr.przyobciąźeniu (B)..1. fi pok''i\a cienkawarstuacĘmmtubezkD ni korzenja 250 m&kow€go (około prn)'natomiaŚ rcsztajest po kł'ta cementemkomórkovwm cement bezkomór. widoanenapię. gąbaastejmiędzyoboma (osqpoł} r kości blaszkami jestodpowiednia grubość Istotna !'vyrost9/b5a). Wrostła ĘMołowego Re8eneracia|e8ocemenfu ZJpocz4|kor^1jc r€ge leż pnłzębiapodczas neraqię tkanek zabiegów chintgic.przyzębia l Mońo|ogia xoRm\To\łY Jest alatomicnie I omr czę&]ią konenia ze}a. zębnowa. ma ono bardzo złoźon4 struktuĘ' Posiada to slvojeodbiciepźede Wszystkimw nielĆórych fimkqjachtujologicrnych.którenapinają się po stronienacisku (wlóknablfeżne) po pŻeciwnej i stronie(W|ókna bżeżne). go (zabalwienie czerwone). nych5.okostnowego go leoenia dehiscencji obĘbiejednegozęba' w Ry.WedługWoelfetai Schei<lal fu utrz}mującego w wanrnkachpmwftllow:<h środ]ow€powierzch. wtórna.óMkowo.powodująca Ey'li 500p defoffnacię Wyrostka zębodolow€go.a|ebez deformacji zębodołu. pokryCie kazębodo|owego. zapewniająca ko2eni zęoow. pr.e\ĄnętŹn4 w?rstiłązawierająqłdókta koĘe' jest odpowiedzia]ny połączenie z kością nowe' za zę}a za pośrednictwem ozębnej.cerwonepo|e nronie po (wg prawej Rateitrchaka). Ta chomość jestwynikjem ty|koróżnej zęba nie szerokości ozębnej' i funkcjijej ale wlóken. posiada nieregulamie Ez[rieszcrone ko mórki omz \Ąłókta. data ś|u. kołWnie zawieracementob]Źstów Jego ze\. żekorzenienie sązupelniepokĘ4ekością albopoĘte tytkocienĘ jej \. i wedłl€ Schrtlderao Mtiuera?cementkomóI.składa onaz trzeche|ementóW się ana' tomienych: I blaszkizbjtejtłyście|ajqcej zębodo|y.IĆórenie pfzechodzą fzębnej. 17 .dle tł]'r Aająq ju' z pełmejelastyczności blaszekrł5.e}ruIościowo na]eł do apara.11 Ruchomo( zębatzvv'ozębnowa' czy|ipooqtkowa pzy obciąż€niu 00p (Ą.

a dodatkowosh\a. po'ąegó ny.rcdkol\P . pole plz!.0 12. zorrc' [m rrie|. Dla umocollania zębalr. le lepsze Lrmocova e niż jednokolżenio$e.ednio mm i 16'5rrlm i odporviedniolv żrrchwie w szczęce).! Rozbieżność koveni $fmaga stabi]ność nre1.Źcdewsu}'stkim czepu *tókien ozębnejdo zęba.ni]ęZniej' żenajdłuższe w l5. Izająbardzo korzystnąkiell]nko$'ą orientacjęt-vch rdókien' co czl.9 12.homościposzaeqó|nychqrup RyC'1.7 14.8 ozębna 12.P pżedtżonowce. 1'12zestałione zostałypżeciętne $.la\icnic' a]el prverrv iekz"nio mas} kości międry korzeńamil' na Zagłębienia koneniach i\fma(Jdająteżstabil.4 13. l.kazują siekacze.Ą ro/miar /eba u pn"ldlrju po. ęba.hwe moja n].biPŻroś' .6 mm i l3. Lo l posoduió m/.ar.1.Ryc.\'l.13 Trzon koEeni Na Ryc.9 kolze e posiadająk\' (ś.ie.1 ' W fębeh tżonowy.2(góme waltości rlcinie)' Jak W!ri]€ fizjologiczną(zarólt z r!cin]' najl. 1]rnlepszajest stabiliza.iada tIopi'n . dyśta po ny' . t4!: Ln fiIkacja Znajdujesię biifej korcny zęba.8 10.8 10.h kÓżenj W śzoęce okowy pżedn.cf}'Liim kńtszy jest truon konenia. korzeni poszczegóJnych zębólv Średlie długości Zestaiłiono Thbeli l '2' W}.!2 PEecętnewańośc M zębóW |-sekaae.5 15.'a.0 13. Ryc. i!'uĄ'ołananaciskiem 100pmieści w granicach 5 10 mm x l0.2 13.9 12..Zt. trzonowce (wg RateiBchaka). a ruchomość się v! granicachB-15 Nołananaciskiem 500pmieści na mm x 10.po akowy Vn' podńiebisnyjW żo.6 13. kacze (śIednio 12.5 13. (ozębnowejpż]Źęb fizjo]ogicznej i tości ruchomości h n6rrej po.iększająp.rrizabbardziejodporn}mna siĘ zgr].urvegoblr grutrrcbos. rł tościna rycinie). i kol7Pni Iokoncniorreso F.rn \! miejscu sąvjkizęba(połączenie średn d|uqości eni zębóww mm wg Woe|fel.0 10. poczatkol.0 12.. c kly.2 11.'Ększąruchomość jak i przJ'zębnową) \t}. /eb\mddroŚ'i maiąpln.2 (dolne się pr4zębnowa w'1'. sz]diw' Ffecan].9 14.1 11.0 rnm odpoiviednio wżuchwieiwszczęce)' Mają one o wre.1 13.ainajest teżlokalizacjaflrkacji koŹeni (szemkość tŹonu korzenia.przyzębia MorfoIogia !!! 't! 15 fu. e koE 13.Rurhomo. ność zęba. cja zęba'DodatkowylrlĄrł na stabilifacjęzębawie. cz]']i ozębnoNa.l3).a najkrótsze pomijdid.9 13.hpodańodlugoś.4 14.4 14. no ozębnorta' a najmniejszązębytlzonowe.

Nablonek ten nie logowacieje. co \ł]'nika postępplocesu cholDbou'ego przeteżz doświadczeń l. chemicz.ieŻpiJl ślu7ó$ W latach 70. 8ru ptyoTnia się do stabi]ności Ęba.kich. prcwadzącą ruchomości do nie Dziąsłopnyczepione (zębodołoi\e) ma jed.ch' La moi{'lci uhudnid. przcdszerzeniem za.jako Wrc. naleł do.' pnede wszy.t.agę szczegóInrelrumożonqsiłęnacisl.do cementukorzeńowego. lub istotnego cz].łókien ozębnej].lzon]mi lub nab]trmi tkanek mięk. który w połączerriu powodować konieczność Zastosołaniairrnych tech.rni. pżed tlvorzenremsię nak ża.ale stkim z większqpowierzchnĘ styku zęba z koścĘ' i\. b|onkiemrogowariejąrym. stanowitrudnypmblemhigiencmy nego ub].ż wcześniej.Ia jednak w ostatniej klas}'fi.Lltki &Ę. ani bocr ic. dniLh !. runkującegoodpomość do pnr'pad].!t.ch'Płatauz]skanegona tlvald}m po.P idm} mwą a niekiedy i jedno. przy tzw uśmiechu a szczegó]nie dzĘslolr1m' moroi\o.lo!te ZabclpiPc?ają dem możebyć ogrcnrna trudność.. szczalnydla pmdu]dówbakeryjnych.ecesji korzeoia w tej oko]icy ] DZĘsŁo ZĘBoDoŁoltE Stanowi bardfo Walur <ianatomicznepodniebieńa t\rEldegomogą istotay element nan4du żucja. ki pżedsionekjamy ustnejomz nieprawidłowe jest na.lub nauetLrnlemdliuiar pro$adfenie pokĄcia . Inou pryczepionego. Gęstość shuktura ko. NiedoskonałoścĘ str€fu jest nablonek tej zębowe).Istotn]''rn b. plzJzębiu$yvołaneumzem zgĘzo\łym). pż}''kła. wspolnnMno szk kostnej \rTrostka zębodołolvego ju.. ścimogąteżmicć wpbv na stabilność kładem_ jeszczefizjologiczn}m.lnego tię pMyĘ'cia. a lvięc zwiększonqilościq o znacnej redułcji lub bmk zeunętrfilej bla.aruI*ów e\iPRCffJl h. mają.z8'lędnienie kacji chorób prz]. czasem nawet a pokarmów do p&estrzenimie.Iziąsłowego.nd}a w rozwoju chońb pIz1zębia.Irież stabi]izację i czepionei do kości.rn przede i wsz]'stkimdla endotokyn. dzią..'ać możIi.u brodawk. iam}ustnpi'sldnowi/abc/pie(/cnic tlrnikająqru z odełzania i żuciapokarmów Może waćna jego przebieg. $'skazujena peltną \łagę tego prcblemu.lziąsła pr4zębia8' z da]szychba.v lzl1slr PRZł-CZEPIoNTGo Wpt}'wa zanik prz]żębiaz osteoporozą prz}zębia\qĄ.okość wafun]<ów ta. pnd(zJt mo$iPnjJ' dniebieniu nie możnabowiem plzesuĘć ani doko. też w jakimśstopniu \\ł odĘbniona/o5la]a paóonib pr^zebid/wiaZa. i . kiego szcze.u w prz!T]ad]. na z wa. Dziąsłoprzycze. nie mówiąc już o jego moie zabczpiecla. postęp pl. nej ze\łnęhzlej $yostka zębodołoilego ułatwiają pŹ]'zębia's]'tuacjata.ocesówpatologr(znychtych tkanek' Jak w klasy" rząc \Ą'łókna rradzębodołowe. ale mogq wpły. które prz]'Idadano pr/e. teżZapobie8ać lozszeźaniusię Zapalenia głąb' w D(} wości niektórych metod leczenia.u $ dobreihĘipn) dano].linicun]. bańzo duz4 $agę do |$ory Lorvo.n.w!rcwadzony niegobiomateńałlub blonę zapo.ch przy bmk] odpowiedniej co nawetcfęściowego Zanil. zęba' PIz}.i drugie'W}dajesię' żepłat przyczepionego cieńszy niż l mm nie możespełniać ustnej nawet niewielka szer.zębia przed urazami mechaniczn].Mogą teżwarunkor.a/a]o. sięto nie tylko z większąmasązęba. ] srł. lv b.x rra ząb. Ęcu!. brak dfiąsła Zębodołovego. rzepy tvęd-ZidP]e| mię'ni7 |ub rębóu 1zmial1 PokĄte Iub n]mi.7c uIormowanc brc.kmi lMo.jeślisię \ł€źmie pod na stopień u\\. sh€fu lub grubości dziasłapż}(zepionego. qy pŹykryć szcze]iie nie tylko ub]'teł kostny ale odpowiedniej szerckości. niemojliuo* przeprot\adrcnia pżed wciskaniemsię Ie(/enia.|reb żuj4' ej w pżed um/ami Wady te nie inicjują zapalenia. nikłychrozmiarach' pa]eniag'U.tków kostn].hvo.bona znacn a cienkość blak blaszkikost.Vvańwlrez na pr4" na Zęb&f Jest ono bołiem Morfologia t]ranek ń. przyczepł4caro hspomnranowyżej. taki posiadaniełątpliwie wptJ1v Stan stabi]izacjizęba.$a.ie.irnia z zębami odpo$'ie' nik opemqjn}.himrgi<łd4'zębowych. miejscu zetknięciasię z tkankami w pżestŹenie międzJ" ZębóW(oko]icapż-vszyjkowa. pluyc4'l a się do kształto$.zębia wad tkanek mięI. temicznJtrni i bakteryjnJ'mi.t]Tn lepszajego stabi]izacja. prązębnej. tkanek kich (recesja przJ" prz]. pione stanolvińlmież oÓmnę dla glębszych dzĘsła.możebJć staftzy kości. ptj. ]lacznie naMonłiem łącząqTn' z rowka . nowejmięd4TMmdowej cryfi prz]'fębiaz 1999I' (pahf: Rozdfiał6) tkanl<or!]l NaMonek łą(aąqi\!arunl.okos }.Inego zabezpiecżenia p\tki nazębnej.1'jqcyciągtość fi]€cji chońb poĘczerriadziqsłaz zębem. Z kolei lvolne przeszczepy 19 .przyzębia Mor{oIogia no{ementowe).jest łatlł'oprzepu.

407Ó bów przedtrzonow}'ch.a więc pG chirurgicznych'Z badń tencjalnemiejscezabiegółv łynika.r^r' Wstępuje międry wienchołkami dwuzę. 1.vydl tworzenieulołtych u|q'tkówkostnrh międzyko. one są najsłtciej tracone.legoz nelwem bldkovr'Jm i tętnicąo tej sa.| (brakują€ych) zębówu osób w wieku3'.|ności pr'yĘbia w tej oko|iry \łychi .j Mdwiąc o ujściadlnen'vliw Warto wspornnieć o wynikach badaĄ dotyczącrd polożeniaotworu bńdko\.Przekonuj4o tJm rł}'nikibadań epidemiologienych Wc.ly' 40 czaszek l' Śępuje pod .obowiemokolica częstychrecęsii &iąsla korzeni /ęh'\! przedtTzonowcb.i{ierzchołkiem zęba przedtnono\łe. powo|niejszlmprzebiegupmc€.vr' go umomwania zębów wielokorzeniort5'ch.Najczęściej hzono$ów 7e \^z€Jędu na Loniecatośiominięcia większegq łycho Ętniry i nerwu podniebieDnego nazwie. mej Dazwie'Jest t. 42.N T % ---- . i w 17. '14 odsetkj lsun.lycząienia na. rzenio\aych przebie€u zapaleniapr4zsia)' w leczenia fębów trzono l uzasadnioEesą tnr. z o dzącego ot\łoTu tej same.14). szłtsza utata zęMw rr'''ielokol'reniowdl a wręc trzonowch w}'nikajednak z szercgu Ńżn}'chuwa' nmkowań: pEekonanie. go. o łlyki co do miejsżejdbałości zęby tnono\'ve.Na prryldaĄ mimo najlepsze' só. kanko\łe.przyzębia I Morfo|ogia Y IJJ" N (J N = {J . nie za\Ąsze ze korrysmiejszewantki rrorfo. o mniejszejroli uzębienia i I niepŹdkie są tez nieŚet} przyzt. logicznedecydująo patologi@aycb.5%bezpośr€dnio pod w wierzchołkien drugiego zęba przedbzonowego tego zęba10.ętych tkanki z t\aaldegopodniebieniaę bardzo cenrym dziąsłołe Ęcznor lub mateliałemjako pfzeszćzepy pobieranesą w okoliry pĘ€d. zreszĘ s. powodu trudniejszego dostępu przybońw do z ocz!Śzczaniazębów patologrcane r isbdeją specrficzneuwanrnko\aania gYupie (procłmica na powierffibn'al w tej ĘMl^r ocłBzoania szerckiĆh niach żująryĄ b]rdności i niedostępBych przestneni międzyzębor. żeotwór bńdkow nĘdy rre r.5% dysta]nieod wierzchołka wracając do morfologii tkanek pr4zębia naleł dodać.lusElą l ishieje powszecbne w bo@nego estety-E.44 |at' Ryc.

ilość ubaconej kości liczba zębów pozosta. Badania przeprowaclzone przezLije i \Ą'sp. ń.obio|ogia pomiędzybakteriami odpowiedzią gospodarza a Interakcja Ana|izaczynnikóW ry'yka L'rJp!'owadzenie Badania epidemiologiczne. że stopień nasileda objawów ldinicznych różnil się u poszczególnych osób. bó$' przezokes trzech tygodni.jak i choroby ogóIne' takie jak cu.ale zmienne ilościńtki bakeryjlej konto. plą'cz]'nowo. lub (Ryc' 2.a tak. obseNacje te nie Wjaśnił jednak wszystkich \Ąątp|iwości' koniec lat B0' Ińe i \'sp' dokona]i Pod kolejnych obserwacji wśńd mbotników plantacji heńaq w Sń lance' kórzy nie \aykony\ĄEli żadnych jamy ustnej.lan}.lecf faleiało to zależnośc.JPlnoscipomię.vów /asu€ e rchdły.2. pa. równo genotJp. klżycaoraz cz}'rrnikiśmdowiskowe' przykład na lenie Moniu czy stles.ysokorczwiniętrch.lla cholo seńvo\.enia fe i silenie choroby.tk nazębnejw lrrniku małoslrrtecznegoczy. a się lenie pn}zębia podobne do tego.2). fabiegówhigienicfnychw obrębie żeprzezłiele lat pozbalr'ieni opiek stomatolc by]i gi(znej' okazałosię.skrrtkowq wodnĄ' zależność między porvsta\łaniem obecnościa a zapa. U pra. na. npni gospodana (Ryc. lowane są przez meĆhanŁmy obronne i nie powo. patogenezychońb pź}zębianależą obserwacje k]i.zębia. poAoĘlJ.nanocz}n.k]iniczne' miłmbiolo.1óre obserwuje się u ludzi w krajach $. czenie zębów Na s}stem obmnny gospodarzama \t'p\Ąv za.tki nazębnej a mechafuzmami obronnl'mi organizmu. gospodana. nej a tkankami Do pżełomo\ł-vch {ydaĘeń lv ziczunierriu etio. shzeni ostatnich kilkudfiesięciu ]at wykafały . ki stomatologa' niektórych badanychosób nie ob U Ćharaktef]''srycznych. gicmĆ i immunologicznepźeprolladzone na prze.ikorvstdia 7 opie.vnież trudności obiekt]wn}.r)7umie(f. cz.\ł}stąpienia chorobyplf}fębia.i ilości od ńwnież od imych cz5nnikóW L1óre naz. nikami Ą'zyka. strojami pł}tki nazębnej.vano objar. u jeszczeirnych r.awa' rf]' szczotkujemyĘby czy też nie.żep\'tka nafębnajest przy. nia prz5. njl /nP'lłóre dzy mikrofloĘ p\.ch' takich jak źlezałożone \ł]'pełrienie(nawjsajqce) stło. dzy oddziałytująqtni na tkŹnl{iprz].Renata Górska Wprowadz€ n ie Eti0patogeneza pŻrzębia Mik.jak ńwnież ustąpie. p\.Ltórc nej a mec. /enjd/ębóu moŻe cjenta.łrą wystapieniazapaleniadziąsła.'fi- .a mechanizmami obron.hanizmami obr..ch$}'stępowało zapalenie dziąseł' innych doszło rozwojuciężkiego u do zapale.onn]'rni pluez czy iki Ąfyka' z kolei mod}fikowane są U osob/d-row\Lh /dÓowana jPs| ńwnowa8dmię. ńe tego zapalenia po usunięciu pł]tki nazębnej' Udo\ł'odniło żenajwazńejsz}m czj'nnikiem pfi} to. \tie wsz}stkich ba.Wująqmi na tkanki prz}zębiad]obnoustlDjamiń't]<i nazęb' gospodaua.że chombaplz]'fębiapowstajena sl.ozwinęto Zapa. kórz}' s/czolkrjd /ebydsa m^ aLienni. się międzybakteriami znajdujqc]'Tni w p\'tce nazęb. CzJ'nnik genetycznymodl. że b1przyzebia'z spoŚlże.1ltekintelakcji po.ale rór. choroba przJ'zębiarczuija się zatem w r\lniku za]dóceń ń\łnowagi pomiędzy oddzia\.fębiadrobnou. wadzqc}mdo Zapoczqtko\łanialDzwojuzapalmia i dziąslajest sp.tki ba}ćeryjnej lenia dzĘseł]'Lije zaobselwo\łtsł bystępo\łalueza" palenia dzĘsta po zapźestaniu szczotkowaniaze.1)W zdrcu]łn oĘarumrc małe. 1965mkrrw sposóbnau]<ouy w udo. dujądestrukcji tkanek otaczająq'chząb'Wzmst ilo. l. i potwieldziłotezę. ści Ś'7( qs|ąpi( niP Rlko '?\\in} pa.W€łw bezpośrcdniej ' zagmżonych utraĘ nie pb{ki nazębnej.

do lub powienchni aujdujących się w jamie ustnej. fukLesforsath s' Tąry1enn denticolĄActin.rzŹdzie: Eikalela cale (C.7\zebiasa W}. tjm w prypadku spc.nikiem in.). te.fi( allmi bakeńami obe. a gatunki| mienia sięnajQęścjej następujące Po'?ŁuI& monas Eillgirnlis F.ujemne.2'3)' uystępują.labillarji slanu ldini(. lletloletu denticok G.c. ldz!'Ćęlub palq papierosy sq bardziej narażonena chorobęplz}zębiaw pońwnaniu do osób z&or. dens F.).2'1 zdfowe pr4.). Tak więc Idiniczneobjaw najcfęściej q t h przeulelĄ ó zapaleńp.g.'rr! Etiopatogeneza ó IL. histologir Tnegoi radiologicnego przlzębia. Ryc.2. bidka sutwic!).r.. _ ność wjamie ustnejmoże $ystępo\łać około ga. Biofilrn stanowią ba]tede \łrazze $odowjskieą które \lyfiĄŹĘają' jest Ą. a Natomiast olresowe znfany międzymilaofloĘ a odpowiedzią8ospodarzas4 przycz}rną stwierdza. pŹyczepu łącznot]Gn]<owego zębnych' utraty omz kości \ł}Tostkazębodołowego. n}'chklinicmie epŁodów niszczeniatkanek prz]'zębia prowadzącychdo pog1ębiania kieszonek przy.3 24 . pehi W pł.).tlobac'terhnn mkbatuxn Ft.}.f. telŹkqii pomiędzyCz!fuikiem etiologicznJm. wśńdńch r!5'..bacill s act:inomlcetemcamitĄns)t]€nlrami gospodarza.Toego. okesy zaoshfeń i progresji plzeplatane są oklesami remisji' czy]i .Ątka bakteryjnajest przylegąiqcJ'm powierzcłnizę'bów intrycht\łar.2'3 chorobapftyzębia na k1rjeosobniczo odpowiedź baktede znajdujące się w pł]tce nazębnej' osoby Ltóre chonrjq na cu.).F. 500 tunkó\"[Jednak2apatogenne przlzębiau\łafasię dla bezt]eno\ae bakteńe gram.ii. marłekomórki.BactptoidesforyfhJ (B. nych niezmineralizowanyĆh osadó\rtakichjak &brjs (resztkirozłożonego pokarmu)IDb|ruteńAąun ( L> stancjabida)4.CatWldncter rectus PrcLotelk intempdia @:.r ner<mnr'N'Ą (Da'iolpl4q&e) 2' Ryc.d.n5mi w p\'tce nazębnej(PoryhanmmĄs gi11giL@lis.nazbudowana z manycy i bak.). ostatnio w piśmiennidwie uzjruEne jest pojęciebiof.'lm.2 choroba 1' MikrobioIogia przyzębia zapalnych zasadnioą mlę w inicjo\'aniu proceso\'r' jednostek chombo*ych toczacych się większości pr4zębia i \łraf z cz5nniłamiogó|n5mi W t]ljankach rł'pbma obronęimmturologienągospodaŹaoraz rra współdec}dujerczle8łości o i lnamice Focesu zapal. miękkim osademmocno nego. MaĘca składasię z elementów pochoduenia bakeryjnego (polisadMrydy) oraf ze s]dadnikówpG chodzacYch gospodaEa (glikoproteiny od ślinyobu. Ąr:h b'lączajqc to ufupeŁienia protetyczne'Pl4jmując w taĘ definiqięnaleł $rraźńe odńżńć p\tkę od in.f ębie' przyzębia Ryc.tka balĆel]. den gram ńt]{i zawieraokoło2\10tl dmbnoustro jów Bakerie pbtki charakełfuje dużańżnorod. Ątka bat1eryjna sldadasię pźede Wsą'stkimz ba]Ćerii(50 907r)'Je.). Bacte.vych i niepalącJch (Ryc.rrr<.

krótkim czasie po doldadn1tnoczy. jużmałeilości miłrooIganizmów rnogĄ dzia|aćjako patogenne IdenMkacja ba]Ćeryjnych w F@esie choroboi!}. Iikulę zaczFajq zasiedlaćbakteńe. hez}mom."wiania Śię hipole/o nie.tce nazębneji jej roli W etiopatogmeziechorcbyprzJzębia'oloeśleńtych u4't po Iaz pieNszy Walter Lesche w 1976mLu. nizująją dzięki obecn]'rnna swojejpowieŹchJriad. ucześniejsię mi ułatwiającpnitworzenie się masy IĄtkowej są W]'pustki bak1eryjne .l na jako biomasa.białkowa \'lTtwarzana przez baktede.któIe biolq udziałw kolonŁa. glupy bansferaf. etapow5'm. i błonkaszczeliny dziąsłowej na powieżchni szkli. za]eżności po. jest kowemu. ze złogi bakelTjne oddzia]łujq gospodallz.rn. po. odpowiedzialne zeba za rotunnazaile. patogenó\a chombieprĄuębiajest tudna. polimery glukozy zrłane glukanamr oraz wstajq transferaua f ktozylowa powodującaodczepianie z czqsteczkisachalczy fiukozy i powstawaniepo|i. pżedŚtawiono międrl mdaiami p].tki niespec}ficzny w sposób (co decl'dujeo narusze iu obmnygospodarza obserprz]padku zapaleniadziąseł wujemyw u$vołanego plltka nazębną).ikabakteryjna NłatryCa ftora Ruch l\. że q. f chorobaprzlzębia' jaki obsel.hisĘd}'nęoraf mucjnę' które mają powino\łactlvo hydmksyapaĘ.oiot\ nd drcdze mechanicznejlub chemicznej. bakterie 50% pżewaga Miesfana.1 Badania oceniające miloooĘanizmy p\tki zwią.a ilość p\. W}różnia się dwa rodfaje fimbń bakeryjnych: anykłe.Hipotera speqficznej pbtki zaldadanatomiast.Etiopatogeneza naddziąsiowai poddziąs|owa' Tab€|a 2 ] Pł'.rgodzirrachpe. ldóre plzyczepiły Dodatkowymi cz]'nnika. da. l.lanowo.''o '.Polimery zewTĘtrzkomóIkowe odp(} 25 . W szczeniu fębów ich powierzchnia pokrywa się war' stwa adsorbowanych Ze śliny białek bogatych w prolinę. że zane z choroĘ przyzębiasugefują. polegającena pr4'czepianiu mikooĘanizmów do ba]{1elii.pe. BToz}'nę. którv. Ponad 90%bakterie GłóWnie beztIenowa ruchome obecnebakterie Bialkolvy DUZa Pł}tkabakteryjnamoże}ystępowaćjako pł}'tka w od naddziaslo(a lub poddfiąsło\ła. hipotezietej od wielu lat opiera Na sĘ koncepcjazapobiegania lecueniacholoby przy.a Ę"Tn sa. trum bakteryjnego wujemyw przebieguprzeideldegoi ageslmego zapalenia przy7Ębias. cji po\'r'ierzchni oraz roaodcze.'tki na7ebnej w Tabeli2.tów do szldiv{a' jest osłonĘ nab}'tą Powstająca warstwanaz}'Vlana pellick). tzi{ pe]ikiq' osłonta stanołj (ąąui'red doskonałe podłożed]a ilzrosfu wielu gafun}ów drobnoustrcjóWbowiem jużpo kill. wa (zjawiskoadhezji).h ro|a po|P8arra ro/po/nawaniu rcceptorów znajdujących się na komórkach na. i rebia'dazalado rpduk(jimaŚ) drobnou\h.4etabolizm gatunkóW Różnorodność 50%matryca. Hipoteza niespeq'ficznej płJ'tkinafębnej zalda. meru lewanu. ptz5pi. Byćmo.ię Dużezna<zenie pdtogenno<ci \Ą glikokaliksowi' to jest polimelowi ze\ĄnąhfkomóI.uje.ficznej lub spec}ńcznejptl. Nie wsz!5tkie dicbnoustmje posiadaj4zdo]ność adhezji' Te ba]derie' którc tej zdo]ności posiad4q' nie {ykorzystuj4 zjawisko koaercgacji. bakterii t|enov/ych poruszających Brakbakterii się Wę9|owodanolvy później rośnie Najpierw niewie|ka. Bakte.żetylko niek1órc bakerie znajdujące się w płJ'tce są patogenne i wzllst tych bakeń powodujechoIobę.ie kolo. mów z Istotne znaczeniemają:transferazaglikozylowa rozbłąjqca Cząste@ki sacharoz$w \ł]Til{uczegopo.r. Rozwój pł}tki bakteryjnejjest pmcęsem wie]o. e M s|osuj\-u bnegu dziqs|aa' lożenia do Rozni. \Ą jett 16p1''.tóry \\}t\'valuany plfy udziale enzy. fimbńe oIaz g]ikoka]iks osłonka węglowo. m}Tn istnieje zwiqzek charŹktełstycu nego spek.

FLlsobacte|h1m się maczenie alla przetrwa. śię Po pałe<zkj' okresie dniw pł}. żeos.uazniejszezrlaczenied]azapa]enia i dni)dominujq jej oddziĄwania'? pł]. nabiera przeĘ'\ĄŹnia plĄzębia. goraloni S. ce.mr'fis s.. szybko namnaża się go rozwoju' 3-5 dniach pojawiają gram.ffifi Etiopatogeneza żóttv zesDół S.ujemne w którrm pomiędzy bakteriami zachodzqinterak. badania wykrywane miejscach. że ną'częściej Ę chombąprzłzębiabr'ł'v gingixujĄ nou1ch3' klademLofz}sm}(hinteralcji możle P Pr4 scach objęĘ/ch prcdukcja substanqjiuzmstouych. oftz Acthamu ces.w których stwiedzano kfua. Ponadtoba]Ćedete obsel.któr€ to \4ykoruystywane ru przez są wienie podczasbadania.tka sa samejńtki i dhrgość podał cukróWta Wczesna oloesu łeaki' Przy dużej i two2q sięwarunki jejda|szedo Pł]. forsathus. rra przykład B.2'4 Wybrane jak są Gatunki zaznaczone czerwono. ni gładkichoraz zlepianiebakterii nie posiadających adhe4n' Prry pows|at\€ n iup|yki znarlenie maja ńwnież mechanizmyfĘkochemiczne: zań\łno dc datnie' jał i ujemne oddzia\tvania eleltodJ'rra. i pojedynoo.tszej fazie tworzenia pł}tki 5ię nazębnej 2 kościolvo spotykanejw zapaleniu dzi4seł'a nai od prz}zębia ma" gram-dodatnią ma bakteńe ziarniakipa. grupa gatunki okr€ baheryjnych zespo|ów idenMkowanych poddziąsłowej Każda ś ]ona w Ryc.uŻęsione bakteńe obdazone ruch€ m ' stopn|owo ruEleatum ma zasadnic-zq poddziąstowa' którq zaeynajq W do. nyrn) zapaleniachprz1zębia ńżni się istob: e ja. nia irrnych gatunków beztleno\. oznaczona i odpowi€ d nim ko|orem' i€ s (wg podczas pr4zębia socransk.N/óWimy wtedy 7r cled'łm do \tslńllrego zańwno z ga.cje zań\tno pozJt1me. śńej kolonizują bakteńe z gatunl. funkami mogąqmi istnieć w warun]€ch tleno.Vych' takich jak lozwłasiępłytka F|ora ce(hcho. sangub S. i robotwóreychdla choroby p|ytce nazębnej. miczne oraz sityvan derwaalsa.!Źrfebezt]eno\łców Badania \łyka'zały bowiem.tce W 7-9 zaczyna. teruln|it ]s oftzba]neńe z ga' fusobącteriw\ CaflWlabactBr @c' 2. u6leąfuxn zfiIiejszA potenqjał pomoĆ4 i umoirliwiatworzenie odrron słowej za metodyhńrrdrzacji DNAwykaza. nie (] W pien. rcdukcji utle ana sĘ oparte na analizie 15000pńbek p\'tki poddfią. kłasów duszczortych. swojego$odowiska izolowan]'mi bałteriami w mie} nej niszy ekologicmej dla bnych gatun}ów beztle. że Fusobacterfum ostatnie badania' które przeFo\aadziłsocran. o dojzałej bez wch' jak i w śrcdowisku tlenu możeułatlviać przebr.ParyWamanas gixlqiLlaLis.'tka nazębna ma złożony ekosystem. Te ostatnie mogąjednak \Ąl€tęporłaćzańrĄno u osób z chombąprzyĘbia. na zarówno zespotowo. inkmedius S.4). jedne gahn <i. oftlis ptytce. przez inne gatunki oraz produkcjasubstancjiodsła.których w W wFtępuje kruawienie częściej ActinDb aciLh8actino|nace. Badaniate wkazały ńwnież.a zo .lonkę nąwcze. zdohość F1Lsobacteriuin mjnować bahe e beŹ|enowe. dentbok'. późlnej gafii] (hpnd'ltopha. być T K wowanow miejscach.u|shepbcoLans niających receptory co sprzyja kolonDaqji innych wiedzialnesąfa przylepianiebakerii do powierzch. poglądniek1órych autońw że pb'tka twierdzałoby w nielłórych (w przewleklyn' lelikim i urnia*owa. analogów\'r'itaminy i \'r'odo.ego). jak i negat$łne' Badania ziarniaki i ją pojawiać bakeńe nitkowatqkĘtki'wżeoonoM/" płitki in vitro wykazaĘ żeobecl1ość. jak i u 1udzizdmwch. co po.

j nadzoruirnmunologrcznego. znacznie śabiejna bakte.. ciw iniaazji patogeffrych drobnoustojó\. wie|ugafunkó\\ bakteń' nie/będne mzwoju dta w Do bańeto<hronnych organifmiegospodazaza.łaściwości |]lMechaniŹmy obronne o8niwemvI systemie obrcny humo' ce. teryjnej. nie śluzowe.. głębiejleą' Opartajest na mechanizmachfilogenerycmiestar.llWśńd wrodmna' jak i swoista odpomość i komórkowE.ią. ślinowe. lakto{eryna.i blony neutralizacji wirusót egfotoksla bakteryjnych. wiek uszkodzenie mechanicare nablonka. ś|iny: majq także$.Ełi^n'fń. pośrcdnirn pośrednim flory bakteryjnejw choro i 'agocytam€j' L N4echanizmy obrorry . p|z€d działaniem di ply{di .ił'Ponadto śIina l-robnous|roje zavriera wiele substancji cz}'nnych' których I pmdukty jednych balteń stanowi4 sldadniki Do wspomagaobronęgospodarza. z blonka' co powodujq że\łTaz nimi usuwanesą dzięki akwwności i rcncji.()Śc BŁo\\. są ważn]. taksji' pochłaniania' jej cali fagocltozy opsonlzowEne. rczldadzie wiązań 1. Ponadto zaobselwo\łEno. na przy.l.a ulti'taEame )akteńoc}'nyprzez A actinonqcetan. wej bakteń. badzo istotną medunifmów odpowiedzivyrodzonej mlę odgrywaobronanafuralna.\ \lł. duiałaon niestety przede wszlstłim na DojrzalapM La łm' potrafiąclm opieraćsię naturaln}m mechani. m]nej.o któĘm będzie mowa poniżej9'l0 L slgA. .lAnp7.wainiejszych nich należalifoz}m i lakofeIJ'Ira' f ŹIiczamy na pnyldad konkurencję o substancje jak ńunież produkqję sub. wiąża(a że. Monę śluzową żasię.w której decydującq ( I'l(. opsonizującei aglut}nu. śtinot\€ &s LU(TIrrtltt r't Pro|eina n}łnjest stosunkowo[Iałosfkodliwe' |azo:. tylomuraminowegoobecnegow ścianiekomórko. działanie to dzięki bańerom ochron.W ogtrisku zapalnrm cych tkanek. bak€ befpieczającyó kowane są w śliniankachprz1usznych oraz w bło metabo|itów możeryza|i@]&: jamy ustnej.r ciągłość śluzow€j jamyuśnq.L Przeciwciala wydzielniczetej klasy produ.ujemneiźfódlemjego s4 8rucuoły oraz leukoĆJty na ]gmmnej itościbaktelii oddziałujqcych tkanłi ńn szczelinydziąsłowej ]Ęanizmu.ch W slg./ia|anic ddd \ĄĄt$arzanie H2o2 pnrl S' son4&b hamuie ba]deńolityon}łn.rn s przeplyw ś|iny.s\l()lsT'\ t}łn id.ztostA actianAcBterrcc'?rzitdns.ldniąiąrychzasie.. obIonę tkanek pr4rzębiaprzed działaniembez. is8.\t?suN. ich dżiał2nie polega na . mn ruw komórl.i je spłukiwaniedrobnoustmjówb}tującychna pG nfunków. ! enrymy: lazozym. Mechanizmy humoralnei bacb pvJzębia warur*Uje njc$loi(ta odpomoś( obrony nab].ŚLUZolvx.ta.ace.Jednak pomlmo ńe gram. a co za tj'rn idzie na lizie komó*i bak. gi. san4n jesl hłoręmdobrzezoĘanLow?.4 glikozydouych l.ystnych inteiakcji . nuje wzrostS. nai obemość Do dla )dż}wcze iJrrrych. żenabłonekpokr$"r'ąiący ńeprzepuszczalny dla drobnoust. Ś4'ch niż odpowiedź folrnuje ona piervszą. Do czrlników utn. lr. [W uzonru itancji hamujących opierasię na które8od.ie przerwanie cią8losci blony śluzowęj. dlenie bakterii nalezą: powierzchoimych warstw na. ). baktelie 8ramdodatnie.'"prawidłou'a śliny ci4gb przepb'\".d1jAiabakteńostatycznie adsońując żelazo. mIę peh ą granuloclty obojętnochłonnemakofa.że niektóre i wspólzawodnicząo pożJĄir'ienie' wierzcbrribłonyśluzowej zętń. ńekor.{Fa8oc}ty lll stałe złuszczanie receptorcwej mąiqzdolność adhe. a co za po t orlponrtlŚ(.komfukowąlinię obmnyprze. \IToDZo\. rmom obronnlrrn gospoalarza. ilość 27 .ojów' Jakiekol. nazfvane profesjonalnlni fagocltami oraz limwą oblony organizmu jest foc}ty NK uldad dopełniacza' lŁozJan omz intelfe.iepenehaqię dmbEoustmjów do nab]ńa.. wodu.Ń i przed drcbnoustrojami'Uwa.anitĄńs ha.lżywcze receptory omz Hydrolaza glikozydowao <lziałaniu wzrost inoych bakteń.I Jest podsta.polvodu. migracii samojstnej ukienmkowanejchemo z powierzcbnifuobnoustroje: . L\Zluvczanie nablonka.

T.poire. przlspieszonej penettacji prozapahy]h ploduktów mowanie mzwojubakteńi (w zdrcu!. ścĘ rcakcji i pamięcĘinmunologicuną'sldadajasię dni wiażesię z u\'r'alnianiem na ńą: wczesnareakcjahumomlna. foq't T (prezentacja antygenulimfocltom. i ll zapahic zmienionlłn l€c' ĘA l€\'l l wiqzcsię obok enz}mówbaldzo ważn4 w pl. ko.n(egotoks]myi end(} cne iv chorobieprzyzębia{$vołujqjedn@"eśnie od. wicd/ite tvajernnie siebieoddzialują.lzipierwot. mów prcteo]iwcznych'takich jał hia]umnidaza.aniu toĘ'n ńżnia się e8fo. hialuronidaza. która fia zdolność niszczenia leuko. $[i onr'onNoŚĆ l''cBr'lA W}mża onazdo]no.. lagenaza. |oskla1ź. niszczeniubaktelii. na wzmaoria.z]5zqc}th' Me.tki nazębnej. \Ąe.elaŚtazaomz toks]. cznebdk Prij /wiąfa. nych Foduktów przemiany matedi.odpo. komórkowo.niku w czecodochodzido drobnoustmjamibltująqmi pozakomóIkowo-Ha. inmunologicznej przez antygenyp\. w pEebiegu chorobypf}fębia współdziałanie (odporviedź ci}'ciałz neutrcńIami humora]naz .?id]]'lvania' be. IFNy pŹez makofaśi)' Naturaantygenup|usczynnikirrzykawarunkują ost/ośc reakcji komórkowej. ściq selekĘ$negorfipoanawaniaant]genu.zębia odgĘlvąjqwielocząstecz' klasycznejdrogi dopełniacza. w L[{ładdopełiacza natomiastbierze udziałw bezpo.[\\W Etiopatogeneza go (opLaszczonego) nieopsonizouanegoantygelub nu.|ostolipafacĄ Ppi|PtiafapPyoyr'jąjq się zmoclty \ł}twatają pfeciwciała.1' TNFo. i Lomorki go\poda-rza produkujaerv)nej fagoc]''tamej \4ar1u*ują i zacho\łanie ale inmunologjcznej' Pl7ekłanic a]<i]'wnPj inJormacji my L1d€ niszoą stukfury nablonkowelub upośle. ne jest z ich uni}nięciem do tkanek Nie b'lko d'rcb. za dfają obmnne działanie\łEznychimmunoglobulin. możebrać uihiar w takwcnie. dochodzido proliferacjipmdlktów balderyjnychi aktJ'vacjis}stemumotroq. prctea" limfocT'tówTh. neutralizo\Ą. ĘĄ Z akt}vacją przez kompleksy antygen-pEeciwciało' sh'ukcji tkanek prz]. się i Średni mPJlanifi odd. 1A.t Limfoc]tD prl'ez A. a waniu w plz}zębiu uszkodzeń to\Ąa.neu. i endotoksyly i bloko$Eniu en4tnów bak1eryjnych. pamięci noustroje.nątrzkomórkowego tmlłienia i degradacji bakteń' hlcesom tJ'In towal4szy degranulacja i uwalnianie el)f]'Inów lizosomalrrych'które mogą uczestnicryć procesienlszczeniatkanek pż}zębia. prze. actiiwftUcemałmfagami osi leukotokslna prcdul<owana omz dfiałaniemimmunohormonów.AnĘgeny obe. Efe]d plżez bakerie enzy.rn dfĘśleĘG' p\tki w głębszć \łarsti{y tkanki łącznejjej lozldadu. działaro\łnież chemo.ocesie mIę de. która powstŻymując in. plfez opsonizacjębak1eń.pu humora]negoi komórkowego. Ts.tów T 1Th1.\Ą. od licznych tkaneŁ popEez bezpośIe. \ła omz tolerancjainmunologicurra. Takie enzlmy jak kolagenaza. shrrkcjętkanek prĄzębia poprzezbezpośreilrripo.c}tokin' JeśIi tenconita1s.t. c}tów i monoc}tóW hamowania chemota}sji.lnie njszczenre mi]rroorgani2mó\ł. W rczoronqly odpo. \Ą].l2 nab}tą' swoistąimmunologlcżną odpowiedź nami bakteryjnlmi. ułatlvianiufagoc5tozy kowe tok].lviedfi Substancjewltwarzaneprez togeneziechoroĘ pr4zębia wiąZesię z czJ'lrnośc1o.n'1o balizowania przeciwciałi aktj'lvob'anialimfocjtólv i]zoną nieswoistą) zape\Ąłri nie ochronyplfed anryge. średnim pośIednio powsta. uykazujq więc w mie} chanizmy obmnynies]woistej pełny scuinfekcji za}resdziałania: desbukcjioko. ploglesję nasi|a choroby pomiędzybakteriami Interakc'a gospodarza a odpowiedziq Bakterie obecne w IĄtce nazębnej powodująde. od8l]Ąłajadecydującarolę w zwalczaniu załazeń ry międzykomórkoi\'ej. RoIa nab}tej immunologicmejkomórkorvejw etiopa.hlmlmo8lobt]liny sĘ do enamat}@neeorozpadu nabłonkowej strukfu.lim.rry o \Ątaściwościach anrygeno$ych'wy. Najbaldziej poznanąegzotoks$rqjest (a]. uualniaaie IL. nie linrfoMów B' które po przeksztatceniu w pla.Th2. prz}"ębia11' wazję bakeryjną.późrra komórko.{b).ll. oddfia\'\ĄEniana ant]Eenowq do 10.suprcsom\łych. pośrednichvem powodujeufbudze.swoisto.ty\lacja monoc5. toksFy)' jak ńwnieź poprzez działaniebakeryj. $1mi subpopulacjami limfoq. 28 .bakerie i wydalanena drodzeegfoc]'tozy ze\MĘtŹ. powiedź Ę. Be/pośFdnje fuia]aniPIoks} ją skuteczlość mechanizmów odpowie.

ujemnych'k1óre w lqniku mzpadu komórki bak1eryjnej zostają urtolruone do tkanek otaczajacych. fibroblasB kelat]noc]'ty charal. opłaszczane fuahej aĘ.rofa. oraz przJzębnej.ii immunologicznej gospodarza uczestniczą głównie system immunologiczny błony śluzowej neutrofi]e' makrofagi' komórki NK i biał. niczyćw mechanizmachniszczeniatl€nek popŹez Brak lub osłabienie aĘ'wno u\'r'alnianie enz}Ęnów.rva P meLaboli|ót\ prz}twieJdzonych konglomerafupłJ.lnikidopelniacza(przyewen.lN. Lulr C\TOKr-\1. tej (humoralnej i komóIkowej). W !Ę'niku działań enz}'rnóWtoks]. kowe (Ryc.\Ąazję balderji do tkanek.zapalny powodujqc lozpad tkanek przlzębiala (Ryc'2.twa. które porządkują przemiany komóIkowe i tkan. . W nieswoistej rc. Da m/Mój o .EndotokJly dfiałają na mechanizm inrmunologiczno.tki i hamuj4 in. \Ą ko|ein}m tf]<sji]' eldpjeanhgenJbakervine .. Źe fagoc}tujabakeńę z płJ.o/. nościnabfiej humoralnej i komóIkowej kluczo.-\ lv. i Ózrnnafanie komórck tkanek jq( inl"alię bakteryjnai odabiają| mc(balrizm! obronnegospodarza.Etiopatogeneza LPS ---------> MAKROFAG rL-rF rNFd v OSTEOKTAST PGE.q prfez s]da. sta.5). a ponadto zapoczątkowany zostaje mechanizm pośrcdni. obecność antygendvbak1e.Hormonopodobe nohormony którc wplywaja na fimkcję kom&€k i warunkują ich rrzajemne oddziabvanie' W}.który się wiąże z zabuneniemprzezbakteriemechani.wa (opńcz immunoglobulin) sieć rofpuszczalnych p\Dnych mediatolów i q. kowodól kńasy tfuszczowei inne zapoczątkouują pm8iEsji zmian uszkodzenieprzlzębia lub sprzyjajq palologi( (h. . fagoqltoza). cja antygenu. /mó$ obrcn}ndturd]nei lchemotak5ia.2. nu kieszonki powodujemi8rację neutofilów i mal. cz)'niosej .n oraz plo. siar.Zatem e^!y. bieguzapalenia W pienłszlm etapie dochodzido odpowiedzina.1er5zująsię sze.okim biologicznej./n) przyzębiaułatwia.Na. speltum aktyuności kle istofuą lolę w mechanifmie obrony ale także i destrukcji tkanek pz]zębia odgrJwąjąlel {oc}ty Ltór€ opńcz tego. duktów prZemiany mateńi dochodzi do Wstępnej deshukcji okolicznych tkanek. dontologiczrrą zwiększeniemprodukcji E\al pły.5 Schemat oddziaływania endotoksyn (LPs) ' E\DoToXs\\.tokin.) możebyćprzycz}TĘ prz}zębia. jak i odporności naby. opsonira.5).'Klas!fikacja cho. nach chomborłyd' plue. ryjnych gów w kerunku ogniskazapa]nego (zjawisko chemo.lPs FIBROBLAST i NISZCZENIE KoŚcI przyzębia' struktur bakteryjnych niszczenie na Ryc'2.malcofagi.zereda drobnrch naczrn lorvionoprzenikaniepb. i om7 nic nu $}^ięko$eao w\m!. ciężkiego rób prązębia'.1eńe'do których zaliczamyamoliah indol. bialka lub immu. i śliny. ka oshej fazy (opisane nyżej)' W swoistej odpor. akc. ktfue umozliwiajqłatwiejsze śnych. w4 lolę od8Ą. Dzia]aia onp hamują. komórck (dlsfunkcja w określonych ści117ch (patrzrczdz.tki nazębnej do baktedi' Xlinica e objawiasię to hławieniem przy Zg]ębnikowaniu kjes/onki pl7}7ębnej\onda pefio. rzane przez pobudzonekrwinki białe (elanuloc]'ry' limfoqty monoclty plazmoctty). moga uczest. tomiast picdukty metabo]iczne\ł]rtlvaŹaneprzez bal.wacji prą' powtóm}m zakŹżeru plzez 29 .lSą|ipopolisacharydami błonykomórkowej ba].:tefiigram.

6 Mode|powltawania wg po\łstałe przeciwciała)pocbłaniane plfez wcfćśniej i neutrofi]e i rna]śo|agj' cze( malmlasola mi8IujP drogą naczyń limJawcalych do lokalnych węzłów chłonnych celu prczentaqjiantygenulfufoqtomw Fjbmblast7dziągowepmduk]ją kolagenazę.a.-3. któr€ nacieczonejest ]iczn}ni komórkami inmunokompetentnJani:neubofilami. Postępujący s zapalny jest pr4lcz}rrą obrzęku i rczpulchnienia duĘsła.iłydfielaolbrzJ. Rozpadowikomór€k obmnnych zawierajqcychsfagocyto\aane bakterie towarzyszy lizosomalnychi ni. -10 TNF-o. nek pz}zębia do węzłachłonnego' \łTTrilol W tego produkqję timfocrty B dojrzewaj4i mzpocą'nają pzeciwciał. ki pochodzeniaautogennego. ni zęba r€a palna Fovvadzi do u\aalniania pzez baktexielipopo. IL. i mela]oproIeina/y i itrnP.wienienie obejmo\ła.vtv i Udział w procesie destnrkqji przJzębia mąą więc zań\ano enzFny pmteo]iwcune vly. wiedz humoralIĘ dultem antygenorym z zapalnie anienionych tka.uj4c}Tn odpo. ny nasila zjawjsko chemota]$ji. przez balteńe i zapoczątko\łana kcja za. -2.G (ytotok$cznels.tyB do p.lp.obok wsponx an}(h \^eesniejkomól.8 i meta]o. możecałedziąsło brzeżne' Tocący się pmces zapal.ła.łor.PGE2. dalszalaskadę realcii tmakrolagi stagland]'Irę (PGE2).dmoistn).PS).o.]zielane jdl przezba]deńe. u\. pro.zaczytająucze. tozą' odpowiedź komóIkowa cechujesię po\asta\aa' niem limfoc}tó.l.ek.horobypży"ębia Page.Va|rliarńe enzJ'TIów szczenie tkanek pr.d) i enz}mów degradujqcychtkankę łą.limJocf'tamiTiB. E2 Foteinazy (MMP)' która Fowadzi do degradacji ploc€ kolagenutkanld łącznej dziąs.MMP oraz immunoglobuliny IcĄ ĘM i ĘG' większość 30 . i q'tokin:IL. stniczyćlimfoc}ty T i B' Zapoczątkowuje kolejny to etap . makrofagami. Ą'rr dzias. duLejiprzeciucial lirnlo.którc wni}ajądo kwiobiegu' Przeowoa" ła mogą mieczrnniać prcduky płJ'tkiĘdź jak tn\pornnianowc7efiiej .zną. TNF.$'r'oisĘodpowiedzimmrmologiczrrq humo.]uębia. jest dotarcie makrofagów z pm.5.awienie możB mieć (haraker . mocniczych(Ih)' sĘmulującychlimfoc:.oraz T po.!adzi dalszejdegradaqji do tkanki łącznej dziqsła' Na tl'rn etapieńeswoistej odpowiedzi fumunologicznej dochodzido obrzękui zmiany konsystencjidziqsła (bald/ei rc/pu]Ónione)' ]au. o1 anqńłps5tty i o2 rnalaoglobuliny Z dnĘiej sbony postępująca kolonizaqjapowierzch.ńezwykle si]nychchemoatrak' tantó\r'r' indu]<tońwWdzielania c5'tokinFoza..lvq'totoksycznych (:rc). ralną i komórkową.akt!Ą\o\łac dopehia(z na je powierzchnibakerii oraz opłaszczać przedfagocy. Ta pula kom&ek .IL.Ą'nni.ly mo.4.Tnie spektrum -6.tr Etiopatogeneza PMN <_ ----> LPS {MMP) ----lr- . Bodzcem akĘ11. Ryc'2. oraz pa]nJch l$ Ęm 8lównie ILlp i TNF. lisacharydów (I. co \. a ZaoeJ.Zapoaqt}owuje to tły&iPĘq pro. w pŹekształcasię mencie inicjacji pmcesu zapa|nego w $1sięk' zawien on więcej lizosomu' kolagmazy neutrofilouej.w Ltóryn .

na Ltó. dodatkowe'za]eżne cz]'nników miejsco\.lanana \ĄysĘpieniecholG by piz}zębiana te.fitzn5ch baklerijw ńwn}m ry.apip/a|a.llaniaru{homos(i "topniowego zębaw zębodole'Mog4 dołączyć lównież obja\. jakim stopniu starzenie się przyzębia W w jest z \". stopniu są zdo]ne\aTĄ\''ołać choIobę-Być może\.I]o o/ębnej' Doóodl do l. lepszych i skuteczniejsz}'ch dań jest opraco\"r'anie metod identJ./!ma obpjmowa( $o\M/a.Ą'rrnikiem i prz}zębiajest cf}I! am do w]stępowaniachoroby nik genetyczny Badania przepmwadzonew ostatpodziałczj'nników zwiększa. Do pierwszejgrupy za]iczamy: v. jest nielcżdap|ytka bakteryjna równymstopniu pa. Z ue' Aktywacja makrofagów w połqczeniu \ł:.'Źz. lenia' pfy b]lĄąiącej statejpodazynouych bakteń.l\łl! \lmK Zaobseń\. za przyzębia. zespół endodontycu nope. 1v {i $. cz!1liąc go podat.Dlatego wydaje się orgaaizmu.'ielanie na |}m et. stępowaniuagres}'[nychzapaleń przlzębia' AnaIizacrynnikÓw ryzyka Ana|iza curnników sprZyjąiących chorcbom prz}zę.ich nego. w kórym Wydaje że się. dolonego.l.'ład ża.śniono. riodontalny rcpień pŹJ'zębny ekfoliacja zęba.Ix'[Ę osłabia a ra t}rh zwiqzków TIMP'przez fibroblaswdziąsło.i oĘanizmu zwiazŹne togenna źespecyfiane i i patogennych.'r Etiopatogeneza wtmienionych substancji Fowadri do desttukqji okolicznych tkanek i podhzlmarfa pmcesu zapalprzeciwzapa]rie. że nie wszystkie rłaI|souane u ludzi młodsz1r:h. pa|nydoprowadza kolrsekłencji do destrukcjiko.tki nazębnej' na gospodarza czJ.h' Jefualoe it} t\]d.Ini.slŹrenicm jq komóIki obronne gospodarza. status genetyczny.lub obu rych c4'lrniko\t a co fa b. żeną|większJm\ł}uwaniemdla piz}szłychba. osteopolozęolaz chorcby przebiegające niedobo" z jest Destrukcja tkanekprzyzębia Wynjkiem (na zespólure.tj'rni niedoboramiimmuno. 2'0' [r$aj4(ala. baheryjna odgry. sie /niP pmdukcjęinhibito. str€s. gospodaEa. llraz z wie.logiczn]'mi(na AIDs)l6' WaWiodącą uruchamiajqc ro|ę kaskadę fjawis| zwią. bowego. Niezakłóconyproces za. jest znikomels. aby zapobiec\ay. palnd degrada. Je.l.lr kolaScnu 7a. są: cuk'zyca.lvnego zapaleniapr4zębia' Wedfugnieldórych au. prowadzido aĘt\acji osteokla. datności korzenia zębaz tołaĘysząq'.odsłonięcie mi objawamibóloł1mi.6 stóW co zapoczątkouujedeshukcję u]Ąostka zębo.llyjątkiem agte.Zespć'ł akcji bakteryjną a tkankami Dolłna)lub nab]. cukrzycę.dzie.utr"ty pMyczepu połqczeńa zęba łącznotkan]<owego' więzadłowego z tkanl<amiotaczającj. się.lp i T\F.owano. rriż z gatun|ó\Ą r Ęch spe<l.a \!łrefgislvt na.y się po.lrnikgeneĘicfnypalenie Ętoniu. a|ne ryzyko \łystą)ieńa przyszłejchoroby l stw'G r4'ć bardziej efekĘ\a!ą stategię.e nie marĄ.kiem ze lrzm.'iekiem Ina Zwiqzek grupybakerii'ą odpowie. lujących odpowiedź n}łnna rĄYsĘpieńe choIobyprzJzębia.lnocześniesugeruje się.mmi inmrmologicznj'ni wToduon]'mi przykład pomiędzy płytką gospoda. do rł'łaści.lsIL4 i IL]o działają obecność arrniejsza Wdzielanie ILlp' IL6 i TNFg rcceptońw d]aIL2 na limfocy.ro'tka i uwie]. że sla r17yko d)ombJ Dobch@a\oie $yia.linitznej manifestacjizapaleniaprz}zębia. od osobniczejomz d}namiki procesu chom. bieg procesuzapa]nego osób starszychjestsz]ószy u d zmidnJ destnrkryjDc$ pr4zębiu są bardziej zaa.ponujq. bia przepr. sila rlyŁielarrie N. sIerująrymprcd1. pl}'tka pźy].rni mechani. zanychz wszystkimi wyżej wymienion}. PoiawiPniP IL.owadzorra podstawiebadń epidemic na logicznychwykazała. wię/a.w ten spo' sób można byłoby doldadnie przewidziećind}Ąvidu. oraz zmniejszailości tŻ. niejszą lolę w patomechanŁmie chomby odgrf'\Ą'a. osteoporczai stles. .Wpl}'wając}mi odpowiedź opńcz plj. laniFm phtki nazebnej'$edh€ ilnyÓ .fikacjiwinrletrtnychbakerii i metod rozpoznawaniapodatnegogospodarza.ieh płeć.m JI .\ań'\'u. najczęstszJTni że czJanikami. cą'li determinantyomz ł'łaści\łe cz5'nnikiryzyka' modu.wch.wych społecmyora-z cz]'Tnik a czJ'rrnikówrlzyka: pa]enieqtoniu. dzialne wywolywanie zmian z destfukcjątkanek wydaje sĘ' żeprze. pr/}7ębia' zmami'Jednocześnie ostatnie badanja Wskazują. Cdo\łrJm. nich tatachumoztiwiły jącychpodatność gospo.rtreki i iuthwr tRyt. tońw moze to byćspowodowane kumulujaqtn dzia. laniem PGE2 i IL.

że pozostauaćw zwiqzkrr Z Ę'In' że stwierdza się lem 2) zapadają pozostałe Łw allelem 1). komercyjnytest ' 'i. ga zapa]ne jest pomooly w oceaie plfjpuszoa]nego \!ystą)ie" niem.LżJwianial ko|agenu Więzad|ach W krostrulctuŹe i dziąśle.tki rrazębnej dopr. połqCzeniach W międzykeratynoqtami częstego palenia Mońu.W Etiopatogeneza idfie zmniejszoną odpomościąimmunologiczną na oIaz oĘanimu. któle mogą I srnns J"go znaczenie w patomechanur e nie są cechymońologiczne pierwszych k|inia.Związanyze stesem \Ązrcstpoziomu koftykostery.l. czFnikiem ryZykawystępo\łania LlStcztNNIK GENtsTYczNT obecnie wiadomo Ma ono wp\'r'łzańuno na nasilone o. ńw zapa]nychPGE2 i IL.l]dada ie się jak już. a choroba przebiega u pa]aczy do zapalenia lub na w por&\rEniu z niepalacy. picie. wzicstu ilościbakteń leczenia wz].ję prccesami desttukcyjnFnil4.1a' nl'In organizmu.vzrostu peńodontologicznego.ykazały również. klje podatność odpomość mzwój zapalenia z większąintelrsJ.owadza r horob przyzębia.i'g ?esf) Wykorz]sfujeon polimorfzm genów ko.'ToNIU Jest najpowazmelszlm nie chomby pEyzębia u tyci osóbl6' chońb plzlfębia.o\Lu bezt]cno\^ych Io]"sułrrsl.Róllnieź sporadycznewiz}ty u stomatologa brakiem śmdków finansowych na nia ĄŹyka chorobypŹyĘbia' spowodo!.zmniejszonJodsetekkom&ek CD4). {B' proteo|itycznychomz zabuzeń tnmlmolo zJ'mów przyzębia gicznych (upośledzona związekmiędfygenomem zapaleniem a fagoq.lana.1& i IL1p (odpowiednio .r8 genevczwe v\. iżw ohe. nalkoryki) i odzJ'\'r'ia. że cz}nnik genewczny modfikuje odpowiedz złogów nazębnych.ne8o'Testten nej.lnei. bardriej nasilonlnni pielwszy mlal Komman GrsĄ) opraco\'lał W 1997 geneĘcznyPsT (Peridont^Lsensi.telii pb. p|zyzębnych lłyków higienicznych.\4ystępo\łanie prz]. zy więcej IL1 w odpowiedzirra ał'nrLik bal. fdeterminowane że pż}zębia.co \łpłF!aIrapowiększeniepotencjału ry jamy ustnej. chorób !Ą5 ]i:Pł. pmdukująodpowiednio czteryi dwam' mzygotycune Badania epidemiolo.1eryjny i$ sT]lTUS sPoŁEcZ\lgiczne wkazaty związek s]'tuacji finalsowej osób niźkomólki homozygowcfilez allelem l. odbjĄ'r'ają wizlty kontro]neu stonratologals. istnieje także zależność pomiędzy nasileniem przJzębia'U pacjentóWktórzy mająodpo\'r'iedni progiFsii lnis/l^7c. Ponadto (z ndfa.\Ąnością ge. ńutież na zmianę mi]<roflG gospo.toza' chemotakja.LĄ i ILIB)' dujqcrch IL.$płJĄvają \Wstępowa. mi.zębia Ja-k kaAja badanja. nia tkanek prz}zębia w odpo.odpowiedni genotJpwanm. cech decydować powstawaniu o prz}zębia' 1ych zapa|enia lv|ogą bycróżnice mi to w sie napięćpsychiczĄvchdochodfi do zaniedbń na. osoby/ rzadlej tvy\tępujaq.l6 d|a . sJ bard-/iej fgodnq z prauEmi genetyki żenina nałogi(palenie. fmieniać się odpomośćtkar <owa gospodarza' W nab|onku mórek nabłonku W |ączącym umoż|iwiające ko|oniza. pEyfębnych przezba|derie patogenne dów możeprowadzićdo zmian w ukła. nieogranicfa wy|ącznie IL. Z dlĘiej shony może |ącfącym zabulzenia odnowie {ub w ko. chomby przlzębia.}ś/ei że chomby przJzę. /więk\/onąpodatnoścĘ in|e]<.nao{/ekit\€ ( ' wię. choroby a |iczbqrqpalanyĆh papiemsó\"{Badania no|}pmo. ńe jest bezpośrednią działanie czj'Tniłabak1eł. aktywnoscien. chorób przJzębia możeilT'Irikaćz fakfu.picie alkoholu) oraz rzadziej stwiejdfono zalezność z Mendlal komórki homozygoty(zne allelem 2 i hete. I PATENm T\.EĆ częstsze IL1p (zŁW ale. mo mi w populacjiallelami kodując]nni badania' u męi(lpn n' u kobiel'jakrł1kaza\ na 6"ldltnie częściej chombyprzpĘ.Izieobmn' cjękieszonek 16' 17 przyzębia. o nizsą'm statusie spolecznJrn z higienąjamy ust.wiedzina obecnoŚć łykazał}r więkza intens}'wność jak ńwnież gorszych llyników produkqjimediatc pbtki bak1elyjnej' bia u palącychwynika ze \. 5ię do Badania nauko. IL.vane na śrviadczenia niekorzystnie. Genotyp przyczynqclrombylecz wzma.zmiany sposobuo. bia niż osoby u nió 8or'zahigjenelam\u.1p. /wieksza nzyko t\'vs|ępowania i przlu ębia. nałogami(pa]eńe. Palenie Moniu utn-rdnialeczeme patogennego bal.

adać usunięcia kak|iniczne j ętności umi€ niety|ko pred}sponujqcych.lm8Pnó$ po.jP.]ro nie cz}nniki iahlgenne Niestaranne lub nicwłaściwe (nawisajqce niepełne) lub iq'konane .W Etiopatogeneza iiiitl ctxnn-ce ścisł zaobseńvowano ^viązekmię. w porót.nallku P.Wa. Cą'nności \Ą'odu rcsolpqlnej nów polega[a hamowaniuaktsĄ'ności kościotwólczej osteG osteoklastówofaz a]<Ę\!ności blastóW Efel1em dfiałaniaestrogenówna osteobla. poilieżdrnie zębólv zrrajdujące b]isko mienia są się główną W podtŻymy. La.Wano kamienia i . Nale4 do nich: kamień nazębnyniet. także aynnikóW a|e mienia iinnych powinnizdawać sprawę skutków fe zaniechania sobie procedury Usuwania ztogóW nazębnych']9 !\. Wieloletnie badania u 156 nłodJ'chludzi z a8lesy\łn}{n zapaleniemprzyzębia wykazałyżew miejscach. kamień. pb'tki nazębnej osób z cu]<Izj'cą. makmszczelin pomiędzy rl5" lub peł:rieniami powieEchnia Ębą k1órc predlsponu.i du. lub jest widocfny Jest twardej położony dokoronowoi białyżółw żóhobnmatny za]eżnc lub w konsystenqji.wygaśnięcia jajników Bola estroge.łaści.47pki'Kamiens|dadd / nieorganiL/.k]to pod. niPza. Ltót€go .} po menopau. d. odgryl.va lo|ę Kamieńnazębny pb.]ronych badań kamicnia pod(Łiqsłowego $}. s|ężPda / naie.]zą od]dadaniapbtki oraz \Ąiększejilości do bakedi w kieszonce. nych (70 907Ą i organicznyci sldadników. b|iskim ztkanlGmi W kontakcie naswojej pł}.nJlikami predysponujągmido jej odldadania.tkj przyzębia popżezutz}.tka byc dziąs|a miejs(ac1. osteoporozapomenopauzal .ykonania ujść śLinianek to pońcŹchnie językowezęb&! Sa siecznychdoLrychi powierzduriepolicfkowe zębów .Iniczą puycąną zapale' nia dziąreljest pbtka baktełjna i\raz z cu]. a ja do zalegania sta.ię |ruono$Lh.tuz takimi substancjami.kfto.\Ąę w}. godzinpo zaniechaniu nq. jak ści kontal.tG kin (intefleukiny IL-la.Zeprowa. w badańu wstępn]łnobselrt'o. ńa i aktJwności metabolicznejosteoklastórvli |ii[ I\NE CZINNIKI Zasa.tki nazębnejmimo stosowania mnnych zabiegówhĘiericanych' Dlatego niezwylde jest \Ąażne r. u dzy osteopomza\łystępującą kobiet zie a nasileniem się resorpcji struktul kostn]Ch plz}zębia'Wzicst destfukcyjnegochalakteru choll} by przJzębianasila się znacznie u kobiet po meno pauzie palącychBtoń. sadania epidemiologiczne osrnoponozt pomic.\ł}stępo1vaniem zapalenia obecnoścĘ dzĘse! ale korelacjanie bla tak istotnajak pomię. IL(j oraz TNFd) stal not\iąc} h wine pJJnkl]Tne 5BĄnu]JIory doivet\€. około 75% stanowĘ fosforany wapnia' Ltóre \łystępuj4 w postacikYsta]icznej' JegooddziĄN"nie jest zi\ią" odkładania nim pb'tki nazęb. Zaobsefuo. dP.po. ILlp. t]'toń lub od poiJĄĄ/iPnje' usunię( możP \Ąóko na$m(ai. ń.naniu do miejsc.gd/e nieToże u'u'lię iw powinni zębóWzatem|ekaŻe ta podaas cĄlszczenia pos. ska Wpełnień olaz uzupehrień protetycmych' aby zachować zdrowiutkan}i pląfębia' w 33 . u żono więkze jlości w co możepozosta\Ąać zwiąZkuz dietątych chorych' Chombapr4zębia u osób Z cułrzycqjest \ĄYnikiem' na zńększonej podatności infckcje.zabufeń mecha. dzy obemoścĘ ńtki a zapaleniemdzĘseł' U młodychosób częściej Ęstępuje p\tka ńż kŹlnień' ale sltuacja zmienia się \łraz z wiekiem' PłJ'tka bak1eryjna rozpocz]na zapalenie. na zane z obecnością poz]''tpmqkolelację pomiędzy nej.huł(ii pr\Źebida fuk'f.rn}wanie choroby Waniu powieżchni.\łTnikiem jest powstawaniekeszoneĘ te z kolei prowa.lrstająca hlkanaście ł jako zabie8u czyszczeniazęM\arMoże \tystępo\Ąać jest naddz.\łanie agodnychze sztuk4 lekar. zlviękzonej akĘ$noścr nizmów immunologicznych' mi]ooangiopatii' I€czenre koĘenazy i obecności pfebiega wolniej u osób z Cukr4'cąi ma korzlstny $pł}\v pżebiegchombypodsta\ło\lej'r3 na I'i$. dziąsłowy wano więkzq utratę przyczepułącznotkankowego rv ciąg! kilku lat. rv L1órych na początku p. ą.IlP/ulldtem .Ęsłoły poddfiqsło\lyNaddzĘsłou}. Po iu pacjentnie przestrzega fasad prańdłowejhigieny śLi jamy ustnej' Miejscem \łzmożonego od]dadania ka.W}lelnieniasa przycry!ą mi]<Io./Ą fdlAżnoś( iej erup}knbiPl\\ | SA $.'ykon}.ry stopnjem leżnieod wielx i stanu higienyjamy ustnej' Zau. st]'jest hamowaruesekieqji przez te komórkl q. w któ4'ch w1.l<onarle w]lełnieńa protewczne' ńepla\vidłoily zgĘzi inne' i uzupełnienia Kamień nafębnyjest frnineralizo\łaĘpbtĘ nazęb.

zapaleńa dziąsta. wę&idetek ilafg.2.two. podobnieosadzasię na powierzcbni\\.7i 2.8 wypełnienia ' Ę przrzębia'podczasgdy inni tych korelaqjinie ot} ęr\otł€li NalomiaŚ !\rykafano sJabaLorclarję po je. jq wiele do życzenia.7 Nawisające i2. na slaltek tnrdnego oeyszoania s4tko gromadzi kiem w1pelrrień krzemouych.5'peł. bo\r'r'iem Utmta zębów i bĘk odbudo\ayEotetycznej niń. rzenia kieszonek pElzębnych na sl. no w osi pionowej (wlrĄnanie bieme)9J0. olbrzfmiego (patrzrozdz.polerowane.l Gyc' 2.a Laldf w . języka i po|iczków omz języka palelia dziąseł albo chombypn1zębia.{dkjenmię.pod warunkiem ze możebJć pr4(/yTĘ przemies7(/eń zębó\^ 'ialó$. powierzchni stycznych. międry nieówĄm brzegiemgrzebieniakośLi Takie wypehrieniapowimy byćdopaso\'Vane. a po. !'}TG ( hod7io brzegdod'iaslolq.2'9' i 2.lzrosfunrchomości zębów.fe wykona. jqcrtri do \'V}st@ieniazapalenia dziąsel.. jak wienchnie odpowiednio iq.ykonane korony lub ty(zy to międzyinn}'l1ri przycfepu niepmwidłowego uzupełnieńa prctetyczne IBogqbyć przyc4mą za. nażądu żuciall.11). dzpębowej. jak i na powierzchni zęba. lqlpetrienie jest prawidłowo rłykonane. niem przez usta a zapaleiriem dziąsel z wjątkiem snv(h. aczkol. utratąpnvoepu i zapaleniemdzĘeł' Wa.8)' kich lub defeĘl powstałe przebiegrr w chorob]a Do.. Również nie\Ą'laściwie u.utek zalegaria pbtki' pod p\'tq prctezy czy w miejscach ldamel którc zrrajdują w bezpośrcdniej się bliskości brzegu dziąsła'20 NiepfawidłouTzgĘz Uraz zgr1zowy możebyćńw ńeż przyczlną trudności utrzrmania prawidłowej jamy rxtrej' \ĄĄeluautońw \Ąykazdopozy.Diagnostyka)- Ryc. Błędneodtworzeniekztaftów chanie ustami mogą być cąmnikami predysponu.r1 Nieprawidlowości 2'10 zgry"owe' 34 . szkodli\łyllt}b'\"/ prz1zębiemajqteż na i uniemożiiwĘą i!łaści\'{ą hĘienę przestrzeni mię. Wklno$Ą'\Ą2nia 5ię polarrnowych iĄ.(o ulahlid |uorzenjcsie pb{ki' Nawilające nasilenia przejścia umiarkov{anego zapalenia w}pełnienia dĘżnią brcdavlkę międz}zębową w ciężkie2o.2'10. co jest prfycjŁ}Tą kolei zaburzeń fin <cji z shukcje powierzchni stycznych częstopozostawa.warciu' stka zębodołol'ego porrstawaniem śLi a kieszonekprzysam mateliał \aypełienia' jak wkazały badania Ębnych. i po.9. Rekon ziomej.2.. anatomicznych zębów i pro\"r'adzi rctencji rcsztek pokarmor. iv których przrzębia ((r'lqczając reakcje a]eryiczne)'f wyjąt. P\tka nazębna się pl}tkŹ nazębnaBrc. Ęierry t$ĄŁą korclacię międzysdoczmiem zębówa cholo Ry. Takźpd}Śfunkcje języka i oddy. niektóĘ wady mzwojove tkanek twardych i mięk.lych i do wiek nie wykazano zależności do między oddycha.I etbpaogErm ne uzupeforieniaprctetyczne mogą być przycz}ną \. wielu autoló\g nie wpłyva draźrriąco tkanki dy zębowei stłoczenia na t!łorzątzw nisze. 2..

bia'Praca dolĆorska' Warszawa 2002' 4' Haaką Newman. Kongman. plaque 5.111. zapa|eniu Roz.l pżyfębia' in Periodontol 1965:36'. r wane r r]. Brown al. Tp (. F'W. R. Socranslq. tions".l M. Praca Warszawa 2001.24: dontol 998.J. pod Parodonto|ogia red'W Ketter 18. choloby Z. Warszawa historyof periodontal diseasein man rapid. rmierąją.etal. dontal Diseases. nie mod]'.Górska.Nissengard. l': pod przrzębia |a. Mechanizmy pato|ogiczne 7' Urban Pańner: & R'.3.: Ca|cu|us other and ' predisposing licles..: 1w Periodontology 2000. Rolainterleukiny zapaleniu J.50|472475' rychqrtoń' L Scannapie<o. 5i ..J'trnir\7l ki zauwazalniew!łyrtąiąna inicjaqję i rozwój cho. Wy... Contemporary Periodontitics Mosby1990. Newman.: b|ony ś|uzowej (hirurgicznego Ustnejpżtzębia' ] 1' Laskus. są więc dalszebadaniamającena celu dokładne Wjaśnienie ich działada. Ks'. inter|ekin.fikowany jowe warunki. s'K':Etio|ogyoJ przlze 3' Haaką Pedodonta| Diseases' c|inical 15.K.:Mi S. Jr et a|.13: 445.Cohen. Nisengard.AlbandalJ. Haffajee. dawnich'o N4edyczną WloCtaW 1995.25:1 1 34.. Gen<o. Experimenta| 12'zięteĘ Aktywność s.nTuno|ogicznie tologii.Kowalski. Konie|/ne nie są tal ważne.lańczul( Bana(h. R. Lóą H'.stanisława Potocfka.A. M. F's. Genco.. Wang.omór|ii. as factorin adu|t plaque.e z nich Czasvfendikujeje' okazujesię. c|in Peńodontol J 1997. di Giovine. H. żeporzą|eki poŚtępinfek(ji pŹyębia iest u}'raź.v A.1 jamy zapa|eniu Mag 0|42-4' 21. Levine.M.8r 132. EA.. Loesche. 1995.D. 13'Górska. Periodontol996. E': habi|itacyjna' Wlocław AlV] ]990.J. s'K. Miyasa14 Labores to 46 yeaB of age'J c|in Peńodontol ki. chorcby R.Anerud.Kornman.'4icrobia| |nteractions the Hoś Periowith in 43'1 1986.źe jal przJrpus7( lano.251231. M. N4'G. Thei|adą E'. 72-77.Warszawa kompetentne.: AM 2000' moderate no lossof attachment S Lankan 14. andsaną I6.34' p|zyzębia.9:65. Chemotherapydental WJ..67 J 1 11041-1049.tóW obojętnochłonnych w pomłodzieńa}m Periodontol 1998.A. !!1siJki a t1rni cąmnikami sąobemie istotnpni sldadnikami zapobiegania choroby i jej leczerria u dorosłych.:Peńodonta| Microbio|og)r Pe odont 996' c|inica| tal disease. R'J.Haakq and in S.KT| l. gin..lensen. Goldman. Natura| A. J. granu|ocytóW 1. 9' WieŻ bicka.B'I N4': obojętnochlongivitis man.A.e do slerowania rob1pv5zębia.furcndyĘWpł}Ą.S. T:ZabuPenia czynnościowe disease in J c|in nu|oq.1. Kowa|ski.nnil<a-lJli ka.. Wr R. nychW pomłodzieńczym prawa 2.190.J.onset peńodontitis' 10'Ziętek Konopka' M'. N4olńson.: o{ infec.Wyd' I po|skie red. .:cuftentviewon skfactoE periodonfor .J.rSaliva dentalpel.17.. cranąA'. dokorska.l prłzębia' stomat 993.Wi|son. czasstomat 1997.: |ecenia i Podlęcznik studentóW d|a stomapżyzębia |.: et Gingival infla' pMki zmypowstawania nafębnej' mation subgingival and calculus deteminationts as of gra progressionearly. niektó. SciRev1976. M.G. Oral Newman..Clinfurio peńodonta| crobial complexes subgingival in J disease.: Pirlę TG' The genotype a seveńty 6. WydawnictwoLekarskie Choroby na PZWL.. Lóą H'E'. H'Y.19'Hinńchs. Theroleof denta| and J'E. pruez miejscowei ogóJrroush. Clinical Periodontology 2000. D.' H'. Boysen.o. zachodzące tkankach w osób użytkujq. M'G.I Etiopatogeneza Reasumujqc rolę wpłJmtr cz}aników ryzyka na \lystł)ienie choroby prz]zębia można stwierdzić. Cugini.W factors in clinicalperiodontology. Periodonto|ogia [l': k|iniczna' Mechani 20. Wiele spośródczlnników rluyka jest niejasnych.. St Luis 2000.

c |ub w w choroby ' hurub" '\.l. jP.bófprzypadkóW oasie B.]żo.a. pień urbanizacjircgionu)' (wq \v badańach etiologicznych(nieekspenmental.seĆrio?zrl) ocenie Z'lviąfkupomiędz} służą pato.nnlrolną . 1) ekperynentalne: aasle A ekporycjabadanego nJ'ch) chodzi o interpretację zależności w czynnika W qrupi€ badane]' zapadaniem na choroby a ulr'arunkouańamr sro.s1ęp69211i2 każdcjchorcby jest roz. logii po$ima ledukowaćkoszt} ekonomiczne pro.\Tnikólvchorcbo. jc badana horol.1.pdod|rosc l^ c7asie 2) opisońe: dovisko\Ą'lmi W kategońach pl7!'cz]nowo.ch. D chorych fa|eżnościod na Ladana h 5) przekrojowepomar jednocześn ekpozyc] ] choroby e nych na domniemany crl. i nieekspono\łanych domniemany cz}nnik etio.plci.'aniachorób' okrcślenia po upł].'ych Choroba jcst okrcślcnie\Ąaftości $'spółcz.Przypailkami sqłórrczas osob]']' k1óĄ'ch \1} u stępu. \!'}Tóżnia tutaj badania]diniczno. menialnych (inter. sto. patĄlvan!' na hfech poziomach|badań opiso$'. kiLh osob tr populd(ji. ko\yesq bczspome.v.kontrol.ośCi oraz zapadalności różn}'ch w i pod$upach ludności' częstość $''1'stępowania cho. W \Ąf'ch. roby odnosi się najczęściej \\'ieku.| \ażnd lołr'Łp)' $ któĄch \{ g. htblem rt1.lencyjnych). dontopatii.nnik etiologiczn! w plfcw crasie c.ji nnilou nz1J'a.lno\\i a re.ra'grxllę].!.ip bp/ znr. etiologiczn]ch (ńeekpel]mcnta1nJśh) i ekspeł.oss. czasu chorobyi jej miejsca (klaj. czlnnikicm ryZyka a Ćhorobo*'ością i plogrcsji' \Ąliedfao rozpo\t'szechnieniu tj'ch łśńd wsz5st.da\Ą'ać podstal\ę do podejmowania dfiałań pmfi. mie ubczpiĆczcńspołeczn$h oraz datać podsta$:' sztabadanejpopulacji' Badaniaetiologiczne mogą dla rrn. \!Źć\\].]. któt]_chocenia się zapadalność 4) klinicfnokontro|ne| w W]. lp( jeże]ib lko $'nioski przycl}no$o. Ryc'3'1 Rodzajebadań ep]demiolog]cznych Jędrychow skiesor)l pomiędz]. . na po!.lrr le'zni'z\. poni. \Ąieś. znrrh Jo LomnlFk5o$ego /pnidpcrin.dernrm. 3) kohońowe: się ne (cdse'Ćonirol).(h rc!\. miasto. biologiczn1'chi śrcdo\Ąisko\Ą. c (chorobowośÓ' \Ą}bórkohorty cfasi€ B' c ub D W za]eżnoś.ch.skut.sztości. .la\l€ n i.upach ekspono\Ą"an]''ch z hielu \tfglęClów: epidemiologicznego opisu \.no.l we (c?. 4 amonprofilaktl. 8rupy et. tia lrnri: ! . lakt-vczn}.:l Wiedza o rozpo$szechnieniui zaauansoNaniucho.r-3 cclcm epidemiologicznych badań opiso.]'ch na r zt idPnrrti]. progla.bór prccedur stomatologiczn]ch\'.stanu socjalno-ekonomicznego. do nicznej. ob.emarjirr r za..skutko.rodn"ralon\' i niPnar.o'oby ^ (' d'ie B ll. Im]m rodzajemsąbadańa kohoitowe (lblji rol pvrrcLia '' o'pnian"ipo|uId.stę.h.TomaszKonopka Wprowadzenie Epidemiologia ptzyzęhia chotób MetodoIogia badań epidemioIogicznych Geograłia Występowania Chorób przyzębia czynniki rrfyka zapa|eńprzyzębia i |.\Ąie zespotuunarurrkowań logicfny okresu obsenracji określa się pelioilontopatii' zapadalność dana chorobę' Badania plzekrojo.| (. zaivodu. populacjach \'.

Wartość tego uskaźnika podawanajest procentach. epidemiologicznych furk API @pptctimIl PIaEE Innei wg IŹnge?.Pomiarowaglębokość kieszonki to odle€lośćpo.GSBD.zenimiędzyzębowch' rejestraqiępomiaro. sfirdE) jest oc€na skuteczności gów Fofilaktycznych lub lecznieych) poprzez po ńWEanjP ió sku[(ów pomiędzJ dwiema gfupamj jest badanyĄ z któlYch tylko jedna podda\łana bodźca' badaniachtych pod.towej' Fomiarow dokonuje Śię pamdontome' edinq IWiEIĄwMnhlell. w kor5'rn w5raia się ko!te8o'hmiPje wie]e wsk2iników i s}stemóĄĄ jednak w prccentach zarółvnoobecrość stanu zapalnego. \'r' iintenquno.mole€le do oceny\łystępowania ści reakeii zapalnej tkanek pflzębia ocenianejest IĄtki Wstępowaniepl]t}i naĘbnej' we \'Vskaźniku (PaqueInneĄ wg si]nessai Irie6 rcje.badanyi lekarz nie Ę o Ę'In pG in. pl}tki Badanie stanu prz}zębiana potrzebyepidemiologii w lc&}n ocenia się jeąFie \Ą5. weBją \'skaźnikad?iądo\Ą. .IĘnngnrĄ[ Celem badń eksperymenta|rLych inteMenqji (zabie.rnenta]iej lub kontolnej). Intensf. wizualnie ńtka jako 0' ZĘBNEJ obemość stanu zapahego dziąsła GI wskaźnika dzĘsłowego (Gin' na jest na podstavr'ie gi1:4l Innei vl€I. I.faczerwienienie. z do wraźlie faznaznne zapa\enie tendenqją samc Depth).flzĘbnejPll jest płrtki przy brzegu zalegającej stTo. brak hrławienia i niewidoczna ocenra. cierl. I ocnnłurnłrv rrrłnnxPRzizEIA UtTa. Metodo|ogiabadań cych na zasadzie'lłsrystko albo nic".tvej nia p\.vnastępstwieperiodontopattr jest pomiaru poloŹenia pr4.bazują.ii' brzegrr waniu sondywztlhrż . ta tkanek prz}fębia \. stawą py ekspeĄ. i p\'t. ąych cech zapalenia dzĘsłaoznaczanajest jako 0. a !!€rto badń prze8Ędowch Wkorz}sB\łany jest zmod}fi. l.be4.q wskaźników dychotomicznych.badanynie wie czyjest poddawany działaniu bodź.I Epidemio choróbprzyzębia (er.anie kwawienia t5 sekfd po zglebnikowaniu jednostekdzĘ. centad\ odnosząc do \łs4stkich badanych przegłę.lr iest a GsBl (c. Do Ł\.w miemiku Ęm brak wizual.utIatA prz'aJgp./onek wykor4ĄtJĄĄana wskażnil. jak i płJ'tkinazębnejw badanychodcinkach przrzę" tylko te. pońł|rłĄval' pńĘ cednosnonnie ślepej nośó zastosowanie 8Tup.2.stępowanie w olaeśleniestanu zapa]nego w przestrzeniachmięd4Ębowch i \ł}raża prG obejmuje najczęściej z tkanek przpębia w po. Bmk pĄ'tki mnaaana jest jako 0. dóg \".trałł.y brzesiemdziąsła dnem kieszonld/szoeliny s nia z kieszonłi dzĘsłowej i Sorns' Dla potrzeb dziąs.az połozeńaprĄ'czepuĘcznotkan.1.Mix\g Pd:]lpt definio. wiadomieni) dla zapewnieniaporowny\łalnośLi metodatestołania hipo fomacji' Jest to skuteczna ponieważ słttł ocenieskutków tez w epidemio1ogii. w którFn ocenia się je6nie łystępc !\. (CAL-ainimlAttoc|menr podczassondortania obrzęklub czepułąonotkan}owego przemst dziąsła przy jedno(zesn}ryn kn'awieniu .łowm. przy brah lcwawienia okęśIana na podstawie nieznaene Taczerwienjenie . s. glądo\lychbadń epidemiologicznych.LL:nrn pr4'nŹjEmiejco 1 mm. po W s}stemie Bm kwawienie z brzegu duiąsła oraz ! ocnxa sTANU ZĄPAINBGo TKANEK zelębniko\ł'aniu wido(zna gobm okiem pbtka PRZIZĘBIA I t[YsTĘPowANIAPŁYTKI NA. bid w odniesieoiu do \szystkich oreniarych miejsc.łąenotkankowego jest iako dystans pomiędzy polączeniem jesl jako 3' $ana ishe8o la!ławieniarejestro\łane po zgłębnikowaniu lo]Ąawienia kie szHiwoccemento\ł}łna dnem kieszonki przpęb. tlem \Ą}skalowan}m od(4tuje się w cdych milimetrach. ny tych paEmetTóW \łFnienione mstaną ld&€ mają szczególneznaczenie dla prze.eDełi 8łęboko&]i kieszonek (PPD .nej.\aiązaniu ocenąv!5/stępowa.ego Uproszczoną bokości kieszonki i oce.oceniane Ę jako 1.tki nazębnejor. 8luba warst\łapłJ'tki!w" docanygobEl okiem pehiająca pf€strzeń międz}zębo\aą omaczanajest jako 3. kowanywskaznik lswawienia z kieszonki dzĘsło\łej ści 38 . W działarriu ocenianego jest randomizaqa ooso\.vyana elubość dziąs. Ró\. należywska. przesu" ki złóguwidocznionydopieropo delikatn}'rn dziąsło\ae8ol. sh.2.'lvność we krwawie.b1gh)a]'suk Ble' międ. programówprofilalrtycznychi lecznicrych' (mod.Ve prz}pisaniedo gfu. i odnosisię do \ĄszJstkichzbadanych słowch.|. ki jeś lvska'łik o. ca lub podwójnie .

.-XlD!L\fr. OCEI\. rtych.F. |or Nee.}tączając hfe. je się badanie uprtszczone (tzw parti\I recarding pro\Ą€dza się w sekstaltach' Ltółmi są odcinki uzę. i dal.językow1. loso$T $tfuóI miejsc w pn1zębiu (random się specja]n]'m badając dtxlkoła wszystkie zębylub zębywskaźnikowe half'mouth) la przykad jeden L.PRĄ.] bliższy środkowo. !\ d\o(h lub bTpLhpllnkd. mj: niP od/wicrt icd]..t'l'' .s]{. Badanieprfe. 26.27. (tLrBd.]. pŹy sites fuI|.pmt!Ź.ożnym zg|ębnikowaniu kamień nafębny uwarunkowanja lub sp2yjające p\'iki. 39 .Z}Jcz\-fi 11 Wskaźnik oceny periodon' s4"językoły).13 23.I11outh) wsz}stkich 28 fębach ne w bazie danych\\rHo Globa]oral Data Banł]o.31. liczkor\.ch wskaźnikchoroby pfz]uę.głębokośćzoneknieprzekracfa rctencji ki€ s 3 mrn gtębokość kieszonekod do 5.po|iczkorty języko!!].iabe|a potŻeb|ea. parcdontomeheln (\M{o TBs.37' 5l. stemie zapmponowan].W".^s lej.iebadany w t. zaawansowanie punktach pomiaIolr1'chlvokół zęba utratępŹy'cZepu' zębiaw sześciu ł. 1l.eri.|t cie zębyhzonowe).] Kodyobjawówchorobouych kategorie !@ 0 1 2 przy?ębie zdrowe prfy krwawienie ost.]aych Wlkaźnika CP|TN' ].62l)' .24.Zynąimniej zębyPojed]ncze d\Ąż zęby$. ftliższy. zęby we wskaźnilrrCPITN badane się plżeplowadfa w sześciu seksta4tu sąsiedniego' Zgłębnikouanie miejscach 17.nprzez Carlosasocenń sĘ Do \ładsJ'stemuCPIIN Za]iczasię mięĘ' ifił. p. h badaniar perio po]iczko$'J*.OGICŻ\YCII PO.4'l.c!1t TfeafuĘ.chDane z wielu kmjów sq gromadzo. h pomiarot\)( h.Ho badania przy zębach rmkaźniko. jest naJ$!z' i żuch$. 2Ł27 . polegajacena ocenie określonych bienia 17-14.PmD zosta] opmcowanypzez . jach cfimwitu Petid1antalIn.Zech miejscach przy zębie i dla każdego sektanfu rcprĘzentaĘ'$łu sza ualtość kodu cPI' Wskaźnikten jest po$szech" ..Aby zębów wskaźnikou]. protacDl..L!..l)oceńajqce śrcdniq środkowo. Iubteżsą częścĘ s]stemólv oceny utratJ tkanek prz1zębia.łącza do 36.t6.bliższy. tologionych potżeb le(zni(zych w dułch popllla. miejsc w przyzębiuz utrata plzyczepudo wszystkich PRZIZĘtsLl Pełnebadaniel. h ustalony W-vbórmiejsc u' pIz}zębiu ilontologiczn].Tveba lrólr'czas pveprowadzićbada.36.za(hy|kóW Pomiańu'Ę'ch dokonujesię niezaleińe.. pa]eniadziąseł(skala od 1 do 3) oraz zakres uhaty pżyczepułacznotkankowego (skalaod 4 do 6)' W s}.po.nie (/esloici \ĄFtępo\\ania olaz zaa\{'ansowania chońb prz]zębia'niepeŁle opi' prz]'fębiaw pn5pailku rckomendowa. Jedn]'m ze stal-śz]. T]rJFjni l. (se1.l?nl ' o(enidjąq pnrponję NIETODI \1:iTORU -! E.po]iczko{y dalszy.'SC B. notkankorĄ€go' L]\\iP/miPfure: /dk.oilkowo"policzkolr1 dalsz5" cpidpminlogi.Ąinamo Na potneby badń epidemiologicznychłykonu' i $sp'gw l9B2 mk1tz inicjatIly \łTlo.11.5mm 3'5 głębokość kieszonekmm iWięcej 6 kompleksowe leczenie periodontologiczne instruktaź W|aściw€ j hisienyjamy ustnej W|aściwej instruktaż jamyunnej.Ą4)powirrnoWlzględniaćocenę stanu prz}" badanychmiejsc u pacjenta.'APERIODO\TOI.ł6'47. nip uh\r3r\ u zn). nia w l68 miejscachwjamie ustnej (\.EpidemioIogia choróbprzyzębia . b]'ł (Peridorltal Diseaseltu1e.) wg Ramfjonla bia PDI t |959roku'or enja]o n nim zaar''ansonanie się ra.kod}'CPI nie korelująZutatą p|zyczepułąCz.liniczne (tzw fuIlłn. 34-37 33-13'4g7.policzkot'1iśr.]ril _ Ąenę \F|5lallfu'musząby' $ nim Najczęściej to:tzlt Zęby sq Ramfjorda 16.'ch miejsc w przjzębiull' lub . sanie stanu nego przez \Ą.Lrant szczęce w . higieny skaingIubl Usunięcie letencyjnych' . pr/.

zaczęto opis}Ą'vać bach Ramfjordall.Epidemio|ogia choróbprzyzębia (Wg ĄbandelI)' chorobowy pein}. ustnej' od lat 60. wykazĄ.ł .zębówlub kieszonek palologir /nie pn5rebiem. Wskaźnik a n --Ł.W badaniach upm. pnyczepu łącznotkankowegow bada.' b+d d poddanych ploceduże zawsze idenMkuje osoby spe|niające nie WarunkóW chotoby PRP ay|ijeden Pmwdziwe rozpowszecbnienie (chorobowość) Geograf występowania ia chorób periodontopatii odrrosi się do pełnego badania Przyzębia k]inicznego' Dla pĘykładu.około 90%zmian patolo.7% w gicznych w prz]'fębiu w populacji możnawytłuma. tie w kontekściespeq'fiki miejsca w prz}zębiu Badania na temat częstości \aystępouańa cho. jest pĘe. 40 . 25. swoistość badania =l. l68 populacji.iąca całeuzębienie je się zaawanso\aanie na olaz zakrcs zmian destruk' czy sektant). ńodontopatii' Badania dekady lat 60' do\^riodĘ szczonych współczynnik chorobowości że ważnie niższyodsetek pacjentówz 4 mm i więk.2% w ustalon]'rn miejscu przy trzech punk tach pomiaro\. ryjnych prz5zębia. .ale u badanidch opisuzajęwchchorcbowopŹ}pada.' losoulan miejscu Lr\c wieliem pacienta stanemje8ohigienyiam) i periodontopa. chorcby prz]'zębia są na świecie ważnyn proble.3%plzy zę.. prz]zębia są często uzupełnianeo analizy ich zębia pomiędzy oraz wewnątrzróżnych populacji. mm oznacza liczbę osób z maksyma]ią utrat4 że z rviekiem wzrasta zapadalność zapalenia na pny.qo.yzębiu miejsca a+c plawdziweiChorobowości preyalence TPfM) (true to: Wskaźnik n chorobowości Wynikająry z badania uploszczonego l+g PPRP.1%\. 21.stępuje wysoka chorobowość ustnej w ocenianej destrukryjnych pe. obecnie występowanietych chorób nie jest raczej prz5"zębia) stfukqji tkanek oraz zakesu (śrcdnia odnoszone do glup osób ze zmienionyrn lub nie liczba jednostek w przyzębiu. w trzech pun]dach pomiaroWch i 20.vych.powyżej 3g0 lat.rn W badaniu klinicznyrn badaniu iw uprovaonym Knqman' Ta be|a '2 ogó nystatus 3 (PRP) Badanie uproszcrone Pozytylvne Negat}ĄVne Razem Pozytywne a c Negatywne b d !+d Razem a+b c+d n PRP miejsc badanych w FM' b = 0' ponieważ badaneW sączęścią w pr.zębiaoraz w populacji dorosłych1!y.zepui 4 mm n badaniu mipjsr\ jamie dziąsełi prz]. któryCh idenMkuje badania uproszaonego uploŚzc'on. oraz iłykazylvanoznacząceńżnice w stanie przy. zacz}'naj4się jako zapalenia cial Research (NIDCR) w USA z 1985-1986 roku dziąsełw młod}lIrwieku i nie leczone pro\Ą'adzą pelnvm badanilrldini(rnlm.ób (średnia miejsc maksJ'analnej Zaawansowania Z de. Iozpo\'|'szechnienie osób mających utlatę przyczepu pĘrrajmniej 4 Badania epidemiologiczne w latach 50. mem ogólnospołecznJ'm' szą utratą dotJ'czqwiększośĆi osób niach National Institute of Dental and Craniofa. do zapalenia prz1zębia. wvnioll 29.= -!!BL jestjako| badania Uproszczonego okreś|ana czu|ość a+c TPru procedura i oznacza odsetek naprawdę chorych.

2 0.]mi wahatasię 4'l .0 0.rnoasie odsetekpa. 5% zYa 11o 2% 70k 1% 10 If. $'ska.7 1.ch ldajachpozaeumpejskch 3M.2 0.09 0.0 Węgry (Guangdong) 1 9 9 8 chiny Polska Turcja Brazylia laponia Grecja Wielka Brytania Niemcy 1995 1991 1986 1991 1985/1988 r 985/1988 't985/1992 1985 Hiszpania Slowenia Izńel Ro9la Bia|oruś Nigena sierraL€ o ne 1985 1987 1998 1991 1986 1995 1991 0% svo 1Yo 70/o 0.lo(Gf}) 130/.ch i w ubogichloajach trzeciegoświata)' bm sam].4 6yal4-9) 8oń 8d/o 3v.eciego śviata).mi kĘjami' \Ą'yniki badań Z użyciemuskaźnika CPIIN w grupie rviekowej35-44są dostępnew ba. osób W wieku35-44 |atw badaniach |at] 985 1998 1217 u Wańośc koducP|oi cP 4 W brybranych lrlandra 1990 1991 395 8f4 157f 1900 510 33Ą4 848 847 712 1708 21352 975 406 519 f85 321 6v" 50/a 26k114) 4ok\1 15) 0. 16) t11 (8-t 13% 9) 14% 0-18) 0 't3ya 116 21) flya 118-24) 220k (20-39) 30"/o 31'/olfi36) 400/" 53ro D.choróbprzyzębia EpidemioIogia z krajach świat. Średnia li(fba sektantów na osoĘ z keszonkami 6 mm i 8łębs.O.6 0.1 o. 0 0 1o/o 0. Ź ik CPITN dostarcuainformacji pozwalajqcych na porównanie stanu pEJzębia pomiędzy poszcfegól nr.8 0 Pomimo pełTlycho$afczeń.0.3 0. $'WbrEnych ubogictr i Ia]ajach tr. zie dan}'ch \ĄIIIo('Iabela3'5)W Eumpiersw badaniachz lat 1982-1992 odseteł pacjentów c.1 0.PIsl\żhał od l5 orla]ldia)do 54 (RG z się sja)'ze średnĘ 37%(wobec 33%w bogat]'ch kĘiach pozaeumpejskich407o ł}blŹn}. 0.1 0. W cjentów z cPI4 walrał się od 2 (Irlandia) do 51 (Białoruś) średnią ze 14%(łobec97Ów bogatj.

35 W]985roku. i cAL napowie.tuchomość PPD fębóW P|ytka 75 95%. i dwóchmiejscach zqb na uwfg|ędniające Występowani€ kamienia.PPD. (8. plzyfębja.pelnebadanie k]in]cfne uwfględniajqcePPDoraz G|.) W5zynkich fębóW.owo osób w wieku 15 65.5yo zębów kMawieniedziqslowe.8% u osób.yblanych |o.5 0 1 9 8 35 5 2w 1 9 9 3 w 5 w i rokuw wieku20-70. W 30 53%pacjentóW i 19. 2. logrcrnego. >4mm cAL wszystkich u 68%wWieku 25-34. dziąse1 średni WWieku lat cAL 35 utraiy zębóW 0. gresylvnym eguzapa|enia (8%) średni W W]eku lat9 rnm. 97opacjentóW1'6%zębówf i PPD 5 mm. ono 480mężczyfn dostępu programu bez do profiaktycfnego n ia pEeb przyzębia i lecz€ periodonto.łednicALWWieku |at4 mm.2% i WWieku 70 79 latr PPD> 6 mm. l/3 p|zwębiautratq 41 i 21o/a] zapa|enie z 1/3 do 2/3 kości 2' 11.o umiarkowanym . r alące PoD'cAL i . stanu zapa|nego dziqsel.91% 35-44 dła |at.2olo WWieku osób 30-39 1. następnie razy' ostatni raf rocrna cAL.09 mm 1 mm. ods|onięcie furkacji i recesje dziqseł' Huqoson 22 iwsp szńecja 5 3 7 1 9 7 3 .2 Japońia 319 wyb'arycr lotowoosobw weku f0 79joeJne badaniein|(zne I -wzg|ęd. Albander badanje 1994).Epidemiologia chorób przyzębia pzekrojowe doroslych. rbieraczy herbaty wieku w cAL 35 po W 40 0. pa|en]e przyzębia f utratq kości47.niski osób/miejs( |Ub % PPD 7 mm. sowane. tylko z zapaleniern (11"/. 96% 45-54lati 99% 55-65. z cAL d|a55 65. (1988.5olo ś|ednio zaawansowane. badanie radiologiczne .tkę.kamień 10 85"/o na na powierfchniach.05-0. icAL. PPD brak7 zębóW Wieku |at'0.l"/. ZapaIeń 30 U osóbpowyżej roku| 3. kamień 91. kamień.30818osób w wieku13-90.8"/o |agodnezapa|enie frekwenCja faawansowanych zapaIeń plzyzębia nalasta pEedzia|e 70|at.1olo zaawan.h nychi prfedsionko\Ąrych mm rocznaCAL. Odpowlednio w latach 197i. zapa enie plłfębiaf utratą u3 kości 1. > 0.6% zębóW cAL>3 z pacjentóW zębóW2 mm.1-1 mm 1Ł30 badanych lazplelwszy ]970 W blak20zębóW wieku ]at.) p|y.pełne badanie k|iniczne uwzg|ęd' niajqcep|ytkę. 83% dla 15-44 92%dla45-54lat i 95% lai. 1131tł. zapa|enie dfiQsei41'22i38rk'za. w wieku 1% 2029 lat 12. 21. 10%.ecesje dziąse.oddonięcie min' 1 fu*acji 5o/" wieku 39 lati 40% u w 30 w wieku 80-90. 40 stan zapalny dziqsla.3% i pęyślednio > u osób 13.powyże] at Wykafano 60 Wzrost chofobowości i faawansowania pEyzębia. 50.0Ł0. dla dla PPD >4 mm u 87%w wieku25 34.iowe dwóchwybranych W |osowo NHANES USA12 kwadrantach III.4% wleku70-79lat z w cAL > 5 mm. 3ajn' > iwsp. cAL.20 Baelum Kenia tonevaraws0. pęć pEebiegu roku. u Badania LóeiWsp]9 sriLanka Wyodrębn trfy grupyosób:o plo.20% i6% cAL> 5 mń. badanie częś.stan zapa|ny dziqda.brak roczna CAL. 9.5 W stycf IzĆhn]a.okreś|ano kamień. 1983 1993 i plzyzębie8' 23 stwierdzono| 2dloWe i 22olo.

ozldadwaltościCPl4 u osób szośC osób na re|atylvlle 3}-41IdId poLĄ\a] . bogatszych\łl'kazanonąjnizszelvańościCPI'{ (Ąu.5%.m kont]nencie średnia żeokoło rckU ^. kami 6 mm i głębsz]mi mieszkańców^fĄ'ki mie.tĘ nazębną' opró@ nich \Ą. sięg zapa]eń plfluębia. Tabc]a3'4 przcdstawiametodologięomz \lyiki 75%minimum z 20 czln\łazniejs4.l W badaniachNIT.\'padajq dobne' pu. Wie]e stanólv zapa]n$h sełzwĘzanez ń. lĆóre na zdrcul1n ońz cAL w setka pacjentówz kieszonkami 3. CPITN o.!tpŹ}'zębiujestwo]nyi ńeza]eżn]' stanu higieny od jamy ustnejońz leczenia.1L.chz 1995 mku -9.ię / doLhoddmi $ $ieku pŻyzębia' awansowanQ destrukcjq lln\. przyrc|at). ności rcalilacji celólv Zdro\r'ia u w ŚoZ na 2010lok dla ściła w zakesie 0'l-2.h polskicJrdanyc.]ŚĘpić przj"Zębia pżechodzi lv zaalrunsolvale i uogól.Inoto\łano\rAĘ'cel0.n1|el|7q |ic7bę7ębóW 7 7d W Ęi i oceanii]s l. nie ni" pcńUdonlopd|iP.. (c-Plo 6.tanlo\nJ o.ponie\\'af 1995ro. nie więcejniż10% osób z keszonkami >6 rnm (odsc.iekiem.]zono 10%dorcs\chmieszkńcól. na n1'Ó u doms\'ch z ńżn1'chl\:rajów śtiata12. w Ffedfiale (!]. : 5%)oraz pomiędzy osób zębóW oso. lll' sledn. tek rjacjentórv bmi patologiami z \rŻastaz y.}( h /. staćzloka]izo\ł€na).]pa]Pn /ębiJ'.3Bsektanta.m. |eńprzyfębia Wp|yw duża ma dynamika utraty zębów Z badń Ę'c]lw.obę kie</on.ch ten te. pacląiąqrnina jedrregomieszkańca.ii i 53%w SieITaLe. njka z niej.0'09sekstanta CPI4)I7 u.16.7do 6. lv k-a..z}znpod \tfględem fiek$'encji zaa$€nsouŹn-vch plz} i glębszł.4%)Zkieszonłamipo$'vej 5.a Ii'.o nlonc (po' a8res]ttnezapalenieprzJuębia prcd}'spoz]tjiosobniczejw b. l3%.. stalia.ilizo. choróbpląuębia u dzieci i n odzieł sq chorobydfĘ.5%).Libii. cPI.HongKong 16-17%). w desz26%.l' islPclnjo /.19-22 mat z polskch badń epidemiologiczn}'dr)'Jest \\'}.l''karuie na /nal/enip z ń.tĘ nazębną. pnrried4 50-60 o<iągaid( apogPum postacią rckjem^' ia' . szościplflpadkólv postęp zmian destrukqjnFh w krajach o niżsu!'mdochodfie śIednie\ĄŹrtości .nika' powiększa również się rv W konsekwencji się rozbieżność ta udało frca]ifować Polscecel Śtiatowej oĘa.. ni}a.-.'17". NienLYkle zlóżnico\łane waltości wskaŹnika nież tłLunacą'' więkzq d]TtamĘ utlaB zębóW sĘ gfupach$ie.5sektanta z CPI.!.bd5pl. $jęcej niż0.57o) spadekod..-il.IL\ESItr o'lational Health and kompleksowe]eczeniepeńodontologiczne(Bangla.vkafano.l%. CPI! -n.$. na Ńzacji Zdrcwia (Śoa na 2000rck (cPI4 odsetkiem a odsetkiem przyczepu' tymWieku genera|nie W Więk' na 2010mk (nie \\ięcejńż 0'25sektanta z cPI4)l8..ł(Iajlandia a jl.Indie 32%) Na Ę.|r Z epidemiologiczn]'ch \Ą]'. sfcfegó]iie w najstarszych u stllĘĆr. No{a Zelandia 5-87o.Tfli w"hatasię\r pżedziale 0'l-2.ia kon.5mm (z 15do 57o)' dekchorobowości i najbaldzjej żed]agrupyńckowej 35'{'1]a.żenajbar{ziejagleąvu'ne zaa*€nsowae i szansana rcalizacjębfeciego celu na 2010mk nie pr4zębia' nieza]eżńe stopniauq.1' się tej grupy \Ąiekow€ji nie więcej niż 5% bezzębnych (w 1995rchr bJ'lo35. . Zd]owept7rvzębie u męzczJrzlr. \\'altości CPl. który z3ldadał 4%rłZimbabrvedo 40%lv Nige.uM. nościolr'o w]'doln5nri zębami 6Ia]< dan]. ]icfba sckstantó\t na osobę z kieszon]{ami(j mm c.chbadań pżekmjo$}'ch pźeprowadzo.y\|ępowanie-n lat wzrostosób ze Iieszoreł' JesttofWiazare czę1tyn z Na plżestrzeni ośmiu odnoto$'ano plzlzębiem (z 0. pzycze.'A1gieńi' kolr-vc. horob1d-/iasel ^viąfan. mngd$ hm s ie|.o ro\.!V krajach naj. Japonia B7d.u.h badń epidemiologicznJ.47. zapa]enia od w pżeklacfają B 12% populacji'odse. L:Ll \tEnia kĘju.7' Na tlm tle ł'1niki ostat]rich na Badania osób polvyżej Lat 65 Wskazujq na]Vlyższą skic.il. bęz utratq .ą .udla wiek.t wahatysię od ŚoZ do 2000ml.I..\.u6!?4lat. żeW 1995roku nie Zrca]ifowano a bmk zdrurego celu zdmr!ia Zailfe i SieIIa Leone.|ać t!d.naiwicl:ze rapotvebow'anie h n. tek ten $. WtymWi€ k u recesjidziqse|. Sudanie.o\Ą. ńe uatośćta $Tnosiła0. -' Naj(uestszą Z wiekiem $frasta takźe zaa\tansollanieoraf Za.ię suprematja ' B0 męż.'eys) UsĄ12w.5-5'5Irun (z 4l do ne pomiary Na obserwowany tymwiekuspazawansowanych fapa. h naiuLużwr. wplywajq k|inicz. faawansowanej i średniej utraty cPIl CPI2 frekwencję g|ębokośc| pomiarowej mniejsfej z \\.choróbprzyzębia EpidemioIogia pol. pv]zębia w Egipcie.przewleldezapalerriepr4'zębia' 43 . Nutńtion E:amination sur.. ] . 27. .'Inprccesie' \Ąl więk.\Ilosił Une / 26'47Ó) NależysĘ spodfie.Vnie CPI4 _ 5%.

5 22. a najrzadziejzapalenia pE}"Zębia przebieguchońb ogólnych' w fapalenia Irekrcncja martł.6 1. u 2'9 u |\.02 bialych.8 marhficze chombypżpębia.l.9razy cfęściej niź Mulzynek) u 1. podczastr wojny NUG (14%) dła'\Ą'soka częstość śviato\łej spada do 27o lataci 50.86 1. 2001[4aroko Ben Yehouda iwsp.1-0. 0.6 0.7 44694 1+17 f . .13 0. .5 0. : Wstępowane zapa|eń Vande|Veld€ n iWsp' 1989 Holandra 2000Wlochy 1992Szwaj<aria Saxby 1987 Wielka BĄtania A|band€ r 1989 D. i 1994USA Lopez iwsp.0 7.7 1.32 6.27 cappelli wsp.7 0.obegie w $rsc w ko c$lilizouEnych lłajach jest to choroba baldzo l7adla.3 0.53 (u '4urzynóW 2.chorób przyzębia EpidemioIogia pźyzębia \Ąybranych w krajach śWiata Włód dziecii m|odzieży23 n ].8 6.56 1'13'1ó/o rCAL>4mm D 161 N 241 5013 1314 1726 3.ltudziesĘmznaczącosp.8u Afrc karaibów) 1.iczo.0''0.3 28. Chile 1991.flo z PPD >5mm 2500 432 (kobiety/ .09 białych.taŃ' 0'0370 wśródrckltów !r S.3yóz>1 miejscemCAL z 5-8mm 2.74 2 l 5. 1991 lzrael A|bandeĘ 1984 1993 i lrak 7843 690 301 I 160 516 502 i 1+19 18t9 13-14 7.4użynów) 0.|anowi 0'00|%Zalhorowan w Danii i \Ąlielkiej Bł.Norwegia 1991 UsA Lde& Brown 1992 USA 4565 780 157 1516 6-'.4 (mężczyzni kobiety-22.\ajr arii': U\\oLr b'pkMpn( \UC uh4mujc td 44 ..14 t9-20 '15-19 0. na pż]]Jad.2) ]995Bńzy|ia 1999 Uganda Haubekiwsp.76 (0. 470 13-17 24 f5.wrzodziejącego dfĘseł At]G) w \viek]rd.1 u {0.r'ęilczyźni 7:1) 1Z-19 12-f5 0.7 16.nia.

j. 0'6%kamień nazębnyi b}" pnrbierar rharaLter uoSolnion). 10-20%AfiYka).3.kaza. poglębiah $ 87o'prvpadko\'. zwiękzata się z wiekiem' Patologiata \Ą:7stępobEła nia pż}'fębiaw ńznych laajacttśńata\śród dzieci zańwno w populacjach o \ĄYsokim.ch w przlT]adku recesji dziąseł opisująq.latkó\! (1140osób) i l2. IGukaska.kanie kiem.5% 0.243l rvprz}padl.. omz ich najczęstsz4lokalizację.l \q'ch nie stlierdzono Wlstępow'ania i głę.to \ł].. chorobowość lat u pacjentapoilatnegozdecydowanie mniej pż}. tokatila. ndj(.ejc poszczegól.U mlod. pPeJhzono\\LaLh . ńtkich bokich kieszonełpŹ]zębnych.Łl% Azja. u 40. H% Afja.jak i niskim standardzic higieny jamy ustnej.jem łuku fębowego. Powlżej kamień nazębnyu 2l%' W obu rych 8rupachwieko' |er najbard-liej uogólrrjony mo8ą!Ą]\|ępo$a( i n.g).' .16.amci 8rupip\ńelo\Ąeirplp\ip{/e\ iei Dowie. tnmunosupresjioraf niedoz]'\ł'ion}'ch' wielu osób badanych.latków do ił].stą}iła b.3do l00%'ptn Lr.2% A4aci. W l2letniej obserwa. osobni.5% dzicci nigeryjskichponiżej10 roku żrcialtl' ne nad \\ystępołaniĆmrccesji dziąseł u U dfieci Ę'dl patologiata w:.5-5% postaciprze\Ą'lekłej jest zńżńcołana na konty. BadaniaepidemiologiczsĘ.fy Zdrowese.naj.h. cja do rozwojurecesji.letniej' n}Lh'\Ą |Pi .0. 20 rcku Ącia |elpsj.obemość keszonek mr ou'aniasię oddziabłEnia czJ'rrnikówetio]ogicz. gómych pieńlszych koMJ'staniem systemu CPITN17' U 7latków rv 58.l0 roku żjda mająchańk. Genemlnie uystępująone częściej szcfęce w (Tabela3'6).l8 61. .3-l. fĆ 15.lwstępowaniurecesji 2000 roku: B4.77o t a.Ł1'0% panie i PofuClniowiAmerykanie.co jest Zapewneskutkem ku.ji rralula sie od 6.chorobowość esw'nego zapale. . uiększa zapadalność' od choro.eakcjęzapalną. by'va no\ĄYchrccesji w poń\łnaniu do stopruapo' też nentach (1ś%Eurcpa Zachodnia.kazano u 5'9%młodzieży l8. 45 . ll ZL:::jNl!.m 11raŻnic W Tabeli 3'5 zebrano\\ł'nikibadń occniąjąq. przl sickarzarhdolny(h. dniowa.Iatków (1459osób) z \Ąy. 3'5_5. plfJpadl.stępują mężczJzn (na przyldad w badaniach u młodzieży miało t.l-'0.u ż-l'cia \ĄYstępuja i Afu)amertkanie). rr:r.msię ulazem mechaniczrym prz1zębiapo' zębów. no u 24%badary'ch'krwalvienie dziąsłolleu 55%' kaczachi ldach.'lrnej ńżni się na bowość Eulopa zachodnia.prcd:'spozJ'. NEĄNES I z UsĄ pży 5B7.u'u.częstość . AĘka).1u.7%stwieri]zono zdrowe pIz1zębie.1-ł. z Ioku 1987.ch i \t5'Śępo\Ąanieagrcs]'wnego przewleldegozapale.2 5%AmeĄ'ka 8lębianiasię jużistniejacfch.'lko u 2''ł% patologiata teżj est problemem ogó]nospołeczn]m' ba. w tJłm]''ch.. i r. W zależności łystępowanrarece. od (0.u prawidłowość b]ta zwiąZanaz powta. nych kontlnentach (0. się rv 53%no$}'ch miejsc w prz1zębiu'podczasgdy a€r <ię e nia pŹ]zębia jest ńżna w zależności rasy istnieią. dańl2.Wo badan1. cji przeprcwadzoneju Sz$'edó\Ą' recesje rozwinęty Północna.:wencję hĘienyniedostatecnej'Częstsze 1!. . niu fapaleń pz}zębia rv grupie 11-25 lat mozna rzając].0 Ame. ilrne rasy cechuje zebnej'która indu](uje prfy postaćprzew]ekła b]'stępuje do uhaF pEyczepu łacznotkanl<olĄ€go wszvst.U dzieci około? rck.prowadzacq nośćna zapalenia przJuębia.!t]Ąlosi]l CPIs (celzdrc\ria./ieljponi/pj 1995roku pźeprowai]zono W Polsce w badania /qy u 7.0. kich powierzchniachzębo\łyh. 0't17o Hisz.ch kstanty miało rv poprrlacji 30-90 lat' odsetek mężczpn .l' formy agresJ.zębie \Ą{. kobiettl.dki istotnie lepszew umiejscawiąjqsię w szczęcena kłach.'s% . i PółnocnąAmerykę cechujebardfo iska zapadal. się jeszczew ]oajachnozwijających lra prz}'ldad \Ą'skazuJą.ób pomięd/!20 a 40 rokicm żJlia mo8. lś% AĘ. i lronot\(al s 'ut h$ie naŚie. z\tiązanaz odcinl.W konsekyencji z up\wem 0'ł)'B% Amelyka Północna. W pieńł'szym i młodzież1i ta o Na podstawie danFh światovlT'chiĘ"stępowa.l klwa\Ąieniedziqsło$e. nąj( iej lokalVLlją.choróbprzyzębia EpidemioIogia il rr. obserwacjeserino okołololazJ częściej postaci a$es}Ą'mej.U l2]atkó\r zdlo\ł€ prz].yka Pofu. 0.ię na przedtrzonow.chfrel.p z0*..ĄmerykaPołudniowa.5% (w}'rnóg90vo)oraz 3./cw u a ipj porównaniu do badń pierwszJ'ch ł!. wszystkich zębach. ńunje/ /. doblejhĘienyjam]'ustnejorazu 66.\{tę.\ł drugim ustalićz3: rasę kaukasĘ zamieszkujaca Eulopę wstającltnpodczasszczotko\łania konsekwencjatr ania p\tki na.Iziono speŁrieniacelów ŚoZ dla l8. b!'łato najczęściej l.rr jest od po$Enie NUG opis]"V\żne u pacjentówHNlpozy.W}źej l07o).ja reresji rolrnicżrmienia się z wie. h.7% W Tabeli 6 zesta\tiono \!T'riki u'spółczesn].r. U o.5mmĘ.ach i tżonow.

a]b'ch !\i badaniach di&l) obseNujĆ się powistallanic choroby pod ltp\rrem e|.cm a rr.skaź.32liii DużepżelQ. ] r a z t r z l i r i p j jak zapadaj4 zarórmo na z1oka1izo1'./rlctn'^' ./]'ka dla agresyrtl1ch zapaleń prz1zębia. \\' p]zlpaalku poh'.ch badań ocenĘąc:. p n n i " $ d ż n t n b \ l t t m s i c ] .l \^i. plz}'Cf}m niekonieca e jest to jej pĘ}'cf!.k.'Ppo\aniem r P. odniesienilr ilo dzieo w .wlc. i uogólnio. \ m r r \1. Zc f. \\ badaniach szcfecńskich l. nr jako pra$'dfi$'\ cf]łrnik Ązyka dla patologii' \\ mndomizo\ĄaĄdl badaniach intenenq'jnj'ch modJfikuje się oddzia\$anie czlTnika ry}ka i okrĆślasię efekt \t postaci powsta ia choroby jej progresjilub odpowiedzina terdpię.].nio$ cgo /ęb./.ien]zo..}nni.P. gienyjamyustnej.f].pż}''czym \Ą:vstę.IŹicci3o (qc + ol nojed}rrie vęstc tlstępou'anie tej pato]ogii.ćhirkto\rlr.stania Zapalcnia prz]zęlria lub prowadzą do !!. Ryc'3. czasie \lp\}em r\ielu czJłrnikót' etiopatologicz" p\.e .L dlurafu /d\ip.w badaniu pże}cojo$5.ka (tz\Ąl możnapodziclić na niemodł. Z Wiekiemlt.\'stępo\t. po\\'ima być speŁiona cztercstopnic 1dem ry.![rasta \\'stępo\Ąanie(plocent osób).fikou'a]ne detel.+d=n (odds raiio): llorazszans : -EE (attributable = plzypisane risk) Ryzyko n1'chgrupach Ńekorr5.tki nazęb. loka]ifację i mzklad rccesji dziąsel w pos7c/egól. r-a proccdura bada\rcza: Na podstawie opisrr prłpadkó\'.] i] oftŻ \Ą]jccła\łskich dorosl]rhs] potrr. ną formę t-\. L młodzież-v pomiędz.Ifie nie plzepnr\€dzono celo$a.a on statu.vka' .EpidemioIogia chorób przyzębia Ybne]ama i \qip'2r w badini^ch popula(ji japoń.mjest ona testo$ana Z Ęlorz!'stanicm ńe]ocfynnikou'ego modelu stat-\'stlcznego. rniern"ikllLirzrLi.ny \Ądy\ł$ieku na poziom pż!'czeDu możnazleduko\\aćpopnez poprar\'ępoziomu hi.ana hipotefa sugerująca ztiązek pomiędf} potencjalD]tl C/lrnikiem (cz}nnikami) a \\'Yst4pieniem patologii. $iek 15 nikiem Ą.opĆjskim Clabela 3'6)' C/lnnik rlzyka to cecha osobnicza lub narazeme śrcdowiskote Zńększajqce r}. minantl) orazmod!fikowalne .ic nd /"bd.!t]stępo$ał}'onc Ćlę.Ńpo\tia.'ch chorólr \l.ana. ch!' $rodzolle lub Dab}te.]''\b\ ok.Pol. d€ zębia utrz]łnuje się takfe w tżeciej Clekadzie fJria' .f}']io roz}inięcia się chomb}.arie. \\ badaniu kliniczno-konhrlnl'In hipoteza ta jest sprawdzana. Poz}Ę1\na korelacja pomiędz}' $je.)= )*'. ccnt ZQbów osobę)i Zaa\!?nso\ranie na utratj' pży. Ń"nl .o\\ Je .lqtnrani"nr ri' . 7ostaje sfonnu.lrasta tak. zasięg (piro. ściej osób Z niast i u lepiej t\.h iPdnokoPenio ll}ch s4 bardzicj mzległe Inżna hzono$(ach' Nlierau i FiebĘ2alrt'kazali rlpłrl cz}nnikó\r socja]rroekono micnlrh na fi€klencję r. tl u m u l u . / o 4i.ck$cncja Zapa]eń po\\'aniepostaci zaa\Ą"anso$anej \!7rasta do okoto 60 rcku ż]'cia. su w's]<aŹnka Ąz.dli''.}\\n\' h /Jpdleń!17}. n].](a.którc lriększają 4z1'ko po\\. P'p.ierdzenia znarniennejsiĘ zwiąZkunabie. je się szercg mienrików (Ryc' 5'2)' Człnniki rrył. ło\'.i]. Brak b d b+d :* b d a+b c+d a+b+.r) r h\ (relatiye Rvfv|o Wzo|edne ł5l..kształconrh' \\.ch.ojo$e badaniaepidemiolo. d.\. zaa$'alrso!\'an]. t l 2 r ] oi . \\ ocl1icsieniu do peńodontopatii sq to takie ce.e(esji.v 17lat j est \Ą. u u .2 M erniki ocenycfynn]kóW r}2yka' dającedanlm cu. a następnic spada' pomiqd. j' U\.||hirI tLdn.i p . stabilizuje się \' plzedzia]e6lH0 ]at. nic.cL ze szczegó]n]mu\rzględrrieniem ncj' \cgatJ$. czepu łacznotkanko\łego55' prz}zębia. d . giczne lĄskazujqjednoznacznie'że\!'razz \Ąiekiem . d]iugotńl. tĘej \\.ch w. (lo?łqifu kohorto\[ch. na.iąz|:u c4rrnik moźeb].J l..spoącji na badany c4rrrrik i olłeśla siQr]z]'ko }zglęclne i pr4pisane' Po pohtiefi]zcniu znamiemego n. Dla ocenl' łz-vka \\Istąpienia choroby lr danej populacjipod \\.d!'$embadan}'ch cz}Tnikó\Ąstosu. ku 12-15 lat23. r o J o n l o f d Ll il iu m d .un|. u sce w ostatnicj dcka..

26-14. 100% (3 10% mm) (3 190/"mm) (3 31"/omm) (3 40% mm) (3 45% mm) (3 60% mm) 6. 19982e Matthesen iwsp.16. 454.1 98.|3.24/a 42.Ą3 3Ą.23. .16.34.4ak.31. 14 41 .5 96.41.so/a.36.14/o 87.13 16.26. 199217 Norwegia sriLanka 480 20-29 3039 40-50 1 82 9 30 39 40-50 1978 bad. 45. 13-5.80/o 94. .24.41.41o 4Ą'3ll 22. 13. Ą4. .9ak 4i6Wszczęceiźuchwie 34. 3f 41. 199210 Konopka iwsp.5% 47 . Ą4 31. 23-l'/o: 33-5.33.14.44.41.44.9'/o 28.34 26.3f 21 13.9% 100% Loe rwsp. 26 16.34.23. 43-5. 198616 Albander badanle NHANES lll 198&199412 Tanzania 575 2A-34 3444 45-64 12 3039 5059 314/o 514/o 90k 18vo Gwinea -Blssau USA 83'/. 35 16. 1 82 9 30-41 42-53 2510 334/" 4Aak 33Ók 191a 5+65 444/a 464/.24 Banach iwsp. 15. 31 f6.&89. 45 16. vanPalenstein i wsp.choróbprzyzębia EpidemioIogia Wynępowanie najczęst9a i |oka|izacja recesji dziąse|' N4ierauebig iF 1987f4 Niemcy 2410 (Wilrzburg) Niemcy (Berlin) Szwecja 7500 570 18-22 19.26.16.14.50/0 > 97% recesjiżuchwie W Wszystkie Wżu. I 18-29 Serino iwsp199428 Szwecja 225 3041 4f-53 54-65 19901bad.26.1%.1Ą'26 16.40/a 6f. 16.34.46 16.24/.6-11.36 36'46.41'11.4ań) 24-9 14-8.31. 44 f7. 16'35. 199531 PoLska 501 (Szczecin) Polska (Wroclaw) 18.64 30818 3039 4449 50-59 60-69 70-79 80-90 69 9-12 11-19 20-34 35Ą4 brak danych występowanle w popu|' 30-90 lat: recesje>1mm 580/0 rec€ s Je3 mm'22.41 f3.13 f4'.50/a 36. 26.f%.hwie 14.f6.2ab 84. brak danych Kleber 19902s Kó||esta in i Uh 199ff6 20 24 35-44 16 18 39.26.24/o 74.14. .1-90.94/o 30. 21 44.33.46.24 16.90/a 33% recesji klach na i pEedtrzonowcach 16-15.8'k: 34.26.34 16. f2.

U podłozazmian łystępo.że istomie profil itościowy gospodaEa (aktyw w1zszeniż u bia\ch' Uhata przyczepu5 rnm jest uĘbnej)z cechami odpowiedŹi chemotakwczrraneuhofiIi i produkcja Ęc' u u o ?3%częstsza MuE}. spole Papillonlefelre'a. że I pł. zn. działanie czFnika środowiskowego lliusze ryzyko mzlvinięcia się zapalenia pĘ'tkina. dziedziczonlmiv"ielogenowo.9 (Tabela3. moie by. wanie utlas przyczepuo 3. natomiaŚ ręcesji dziąsełponad l | 3 fifi o 12Ta dL geneBczn\33' ńżnic badanianad rnlodzjeliczrmza. a agtesywnego ge.zespoleDo\łna.c zapalen przy..lrcrcba może \łystępo\4anre zek z płcĘżeńsĘ (częstsze o dziedziczeniu ?€ wano od 1. padkl g|ębokości który możebyć ' s:\ ga lv tych grupachw5'mo 2l1% i 1yIośRóiiice te polimorfizm genów cx. keszonek u Mu. d'iiedziczenie Nąiczęsciej ffi nłst l. prcfuspozycja \tystępowanie. jednogenolltnr. byćodpowiedzialny o odpowiednio 23. netycznej predrspozycji do przyzębia wania odmialy allotjpowej R151 receptora FcTRtr wanej postaci a8res$lnego zapalenia gcnu l ei ep|orawi.o. że być si]i ejsza odpowiedz chemotakwcna neu. ą)mtttt|ls.Za]ealość' lub ilościowe limwanej postaci ag€s}Ąvnego zapalenia plążębia w ich pnebiegrrmogąlezećzaburzenia na gran ocltów obo.rtnikiem powstania zlokalizo_ w cją zwię]śzonej tej populaqjifr€kwencji łystępo.d. s\ĄoiŚr\łni prZyĘbia orazutfatatkanek niania i nisrczenia opsonizo\łan)ch choroby ku doncs\'m komórełAciinobącill:usactinonucetan.'mi. częstsze genowoi \Ąsńł(Łiałaona z cĄTnikami śrcdowhko. ności 4.Irówi 28%częstsza Meksy.75 do 1B'B. nia przyĘbia u lasf' czamejw porórmaniu do białej nię.iętnoddonnyĆh' 5.3: w u dziewcząt ńek1r 12-18lat w]'nosiło l' w \.9do 7 razy)'obecnie podkeślasię upb'\v |eno|ypor^yi "polou óorcbou1c}. adhezyjn}th uyrąna. paleniem przJĘbia \łskazpv€łyna jegoistotny zi\'ią.rr4 gorszejhigieny podsta\'r'ą w}nikająmiędzy ilm}'rtrlze średnio mrue} postaci pEewleldego i \'r' socja]nc alozaawansowanej jamy ustneju rasy czamejorazze uzględó\'r' fomr zapaleń prz}zębia' szFn stopruuagrcsF!11ych ekonomi@nych. ru motekuł w whżesię prawdopodobnie wcześniejszjtn hzonolłów i siekaczyu dziewcr4t. U (cD32) na komórkach fagoq/tujqcych3s' osobni.nĆ sudal'i" pr. jakościołvy poddziąsłortej i u Meksykanoamerykanówjest ono tal.c.\łanie Częstszć wielo na tę .ĄNES w USĄ \Ąlstępc l cnNottp naa"''ia u btiznĘt sugem.o i 55-" częscieiu mężc/. (I-ĄD. Piętnastokmmie częstszew}stęporłanie rczwl. niejsrych uwarunko1vń międz'osobńczyc} i 547ol2\Ą(ze(niejs.5:. sji agreł1nych zapaleń rneó grup ernicnyl h u \'|ur}'nóra w}Ątępuje (odpowiedni prz1zębia.mcz].zn' i collana w gtupachraso!\rychemicznych.LĄ i IL]B iloraz szans pr}uebia o n4i. zapmponował w Iujmóww odniesieniudo biabrch5a. zapalenia przlzębia od braku istot.l). cir'vciałami prz}"ębiaW}^lPpuje przy. zlokali.M.prewa. Badania Kommana i wsp'37Zwńciły uwagęna 5 kjeszonek mm i wiecej. ro!t' eżpolimorfim ków będąc].tokino\łych' genetycznejprcdyspozyq1 molekular.!ystępo\!ać ta obŚerwo zębia.7) Istotn].r'ieku cu'mościowe niellobo_ zespole g 1 2& 32lal 1. w wie odBrianyrcceptora cD32 wlstępuje pre.chhomozygotani pod \Ązględemtej taminy D lub rcceptom fMLP na neutrofilach 4a .w jamie usfuej doka..i\?ł w w obrazie klinicz. 4 i 5 mm obserwo\ĄEno 3H2% populacyjnejzmienności czyn.Wykazano perme chaiakerwielocz}tmikow anajestwielo_ genetyczna detemino więkze zaawansollane l za. Dlspmporja ta w ndjrnlod5/ei pie przyldadwertmdzonejneutropedl' ze. u przv.Możeto byćtakżekonse].rexłerrcia zapa]eńprzJzębia (poligenołY)' t.jowe rmkazują. u c7ę(Ljei mężc4 Równic7Z. sięg uh?ty przyczepui gtębokości model ldinicznejekspre.I choróbp r Epidemio|ogia defelt pochła. u]'nika z Fedyspozycji genetycznej. zespole leni$ych leukocy' niern pienĄsz]r-h chombieziaminiakowęi. u w$lępo aniu ora-//aawansowaniu jakojednaz cech \. pefiodonlopatii jest zńzni. omz awansowanie zasĘ zmian destrukcyjnych zębia jest większy w poń\'vnaniuz kobietami' Dla żeza m przytdadu badaniachNIT.żejcst to iedno/ \\€ Ż . tórq przelr4eHej md'lŹ. teliczną gerrotJpuIL. zowanej i uogóIoionej formy a€rcsywnego zapa]e.:wen. UsĄ spośńd w}mi' IIart36 przlzębiaw opaiciu o wspoł.'z-rl n}rn peńodontopatiimoźe ytldaie cię. ' do hofili u tżsybiałej.ek. nąi. ność |anodmeĄ kanow \Ą pomwnaniuz bid.iJ Śię pre$|e]de8ofapalenia Powodemmo_ cięższJm pźebiegu wahał się od 3. W rasie kaukaskiej u osób z odpowiednĘfor:nq al.

i I998 pow}żej |at. Allele2 dla L'lB 3953i palacre ty. agresywne zapaIenie -z|o|Glizowane Uogó|nione kon.$I\ US'INE. i u5.chwp\'rv łłaści.9agresywne zapa|enie w odniesieniu kontroli. ciężką 12z i uogó|.pEew|ekie przyzębia zapa|enie 34. 32 42 osoby kaukaskiejwieku rasy w 33-62 lat.kontro|a 46' 112osóblasykaukaskiejwieku W 20-35 Iat.konano szercg pmspekĘ'rmychbadań oceniająq. uogólnioneagres}u/ne fapaIenie przrzębia56. ze zaawansowanq. 49 .zaawansowane zapalenie prfyfębia44.d Wpbłlern na zapa|eń 1997 Gorc wsp. Allele dlalL-1A-889 3953 = 2 i ll-lB OD p?yzębia od l8'8naręższe fapa|enie w nresrenru pos(acr 0o ragoonel nrepau lqcych Wiekv W 4G.75 oD zaawansowane zapa. 90 osób ńsy kaukaskiej Wieku w 35-55 przewlekle lat.ł\ HIGIE\\.n. 10 ze dniozaawansowanq. genotypo.chorób przyzębia EpidemioIogia j'7 po|imońizmu genów . i zapaleniaprz}zębia.67 przyzębiaodniesie. 133osóbra5y kaukaskiej 35 49 f postacią lagodną. wv. 2000 Hodoewso. 21' 49. J. do Allele dlalL1A889i lL-18 2 3953 niei paqcych = 3. fe sT. 142osoby kaukaskiej rasy w wieku 62 16 pżyzębia Iata.7lazy więkze Utńtyzębów ryzyko Allele1 dla lL-18 3953i palacze tytoniu plfyfębia oD = 4.tce zapaleń dziąsełi pneł]eldego Zapalenia plz]zębia dowodzi możliwości modJ'{ikacji tego peńodontopatii' cz]'rmikaetiologicznego poddziqsłowego obecność biofi]Jnu mikrcbiolo. 10 z postacią agres]. noglobuLin możliwość ielania czlmików wĘ.R(hjmmu.Wysoka skuteczność pro. rób prZ]zębia'Na początkIlat 70-.toniu 7.duje w duż].m stopniu o zmienności r1zyka postępuchomby.60 |at' Allele2 dla lllB 3953 0D = 4. gicznegojest dezbędna dla zapoczatkowania pro.53|ata. najciężsfe zapa|enie w niudopostacilagodnej i agresylvnej. 1999 Pa hilliwsp. łe. 2001 Ł czynniki modytikowa|ne filal.TKI \tZEl!NIJ od pueprowadzenia w polo\Ą'ielat 60' przez Ióe i w'sp'zflallych badań intelwencyjn]'chu stu" dentów wiailomo.|ępolanip w ubl'tkach o sz]'bkiej utracie Fryczepul rv!-sokic po/iomy Śs|Pmnse i mipi\lo\ĄP st\oi. FI. nioną. tej 8resji ki deq. ciężkq 43z i uogó]nionq' 64 osobyrasykaukaskiej średnia Wieku 42. do N/ccvire iwsp.kontro|a 56' 104osoby żóJtej Wieku rasy W 29. Speqfika s}dadu pbł.M/nq. żc poziom Ęieny jamy ustnej i związanaf nim bezpośrednio płJtki nazębnej ilość korelują Z \Ą]Btępo\ĄaniemZaarvansowaniem i cho. plzy uogónioneagr€ s ywne zapa]enie zębia18. leniepżyzębia odniesieniu w Allele dlalL-1A-889 3953 1. wej higieny jamy ustnej na fapobieganiepeńodon.ej hi8ieny jamy ustnej i blaku zapalenia dziasełjako cz]Dnika prognostycznego fiZjolo.oRA PoI)DZI'lsŁ0l1 [J PŁI.ytokino!ł}ch powstawanie pżyfębja' Tabe|a Wynikibadann. gramówopaloci na rcdukcji prytki nazębnejw plo. agresylvnego zapa|enia W niesieniu przewleklego.]. kontrcla.42 średnio. 2000 McDevitt iwso. Actinobacillusacti. i 200f Yamazaki iwsp.df lencji wskazujQna specja]nąrolę takich bakterii w etiopatogenezie a8r€sjĄłn]'ch peńodontopatii' Wytiki wielu badairsugert|ją. lonira'ii powierrthni Lolrcnia. dla gicznegostanu pfz}zębia.zdolność s'Zńkiego szńkiej reko.39dla ATA 0D przyzębia od.kontrola 52. topatiomi próch icy zębów W1'kazano w1sokąsrvo.I I ]\III(Ro. istość dob.2 ilL-18 dla pa|qcy€ hi niepa|ących istotnych brak pacjentami róźnic między a kontro|ą' Haplotyp genulL-10 = 2.

wm. choroby i od 5'3 do 4. stanowi jako prawdriwego na wen. gabinetstoma. pŹyczepu w plf}la. \\B\. oftE zaawansowaniem iż stawie badń rych oszacowano.h wirusów z glupy IJe7pes' szczegó]l e wirusa q'tome8alii (EsV"s)' w}stępouanie tego wirusa jest uwiqzanez ciężkimprzebie" giem zapaleńa prz}uębia (oD 4. Dla te ści $Tnoszą|oD 5'1 dla pro8l€s]Ą'vnegoprzebiegu bakeńi pato.iodonto|o. i sąPopharomatus gingfuąIis BacterG ria zj^. ku badń) obejmującałącarie2361 pacjentów wy.2).iż zaawansowaniecukrzycy' kamienia naddziqsłowego wiek pacjentai obecność są istotnie związanef nasilon]'rn.TE cHoRoBY oGóI. ilolaz szans.chorób przyzębia EpidemioIogia jest głó\\'nrm czynnikem nom1JceterncomLtans etiologiczn}m aglesJ'i\Ąlych zapaleń przyzębia speq. palącychl€8ulamie odwiedzajqcych 50 .3a populacjitej w 2. a iloEz szans ub}t.5.B.:ązane Iloraz szans (oD) sĄókiej utraty ides fffsathtLs.a rcsoĘcji kości wykazano dodatkowo.yjnych statuscukrzycy periodontopatii.6-3. jest dlategoteżzmienione chorcbowopt'Zyzębie rc. się sz}ókim postępem kach charakeĄzujących zmian destrukcyj[yc.5' u]mstka miemik ten dla Dta alaczącej utraty kości bakterii tych wt'nosi odpowiednio1. kazała.|zonych oś. nzyko uzględne $ysĘpienia peńodontopatiiu pacjentówZ NIDDM jest 2'6 razy więkze niż u niediabetykóW pźy uwzględnieńu plci i wie]o. nych wykazano istotny związek pomiędzy ogólną gęstoścĘ źuch*Yistot. kowych pacjentów z NIDDM stMert|zonoczęstsze peńodontopatii. bia. a Lakips7c7epy $Ą\okiPiIolś)r4o((isa identfikowane u osób z sz}trkąutmtą przyczepu i kości \ł]'rostka(szczególlriew pM}!ad]{achposta.s8 nej kości głębokoścĘ a illl NIKoTnTZIu Badania pwekrcjowe.trazy częstsze oclniesieńu do nie.te om chorobotwómzJmdla pŹ]'zębia' Dodatkowo mogq one rcpliko\aaćw kieszonkach. ci Zlokalizowanej)'Spośńdflory poddzĘsłowej osłych ze z!''iększonJ'mrlzykiem progresji zapale. wanie zaawansowanej kich keszonek pn}zębnych u palaczy w wieku w 20-35lat jest 1. zei\\arcm dlaHetpetaDiridae. wirusa Epstein.zycy i l. kościszkieletu a gęstościa nie większą utratę przyczepu łqcznotkankowego u pacjentek z osteoporoząoraz wię}szą sldonność do utrz}łnania zębów z głębokimi kieszon]<ami w pMlpadku prawidłowejogólrrej masy kostnej.lku obecności Pot?h3rlomoi?as gingioalis tĘTosi l. Bardzo spektalulame badaniaprzepmwarlzono u lndian Pima z Gila Rivel w AIiZońe.|aw\kim równieżpoMerd7ono is|o|na uiemnq mineral' korelacjępomiędzyparametmmi gęstości kieszonek dziqsłolwch.2 dla obecności gennych'SugeIujesię.ficzne odmiany genetycfne tej u młodzieży. w]stępo\Ąanie prZyczepu łącznotkanl{owego i!5''Ilosił nich u L. nie chorób pżpębia \ł odniesieniu do niepalącyĆh. mająwiękzą frekwerrcję.Iku . czynnika ryzyka Wskaźnikem ITzyka dla zapa]enia przlzębia możebyć osteopoloza.7i 2.4.oojo\łych kohońowch. u którJch w najoęściej świecie ystępuje cuhfyca insdinoniezalezna (\TDDM)' we rłszystkichgnrpach wie.źe wirtsy opryszczkipoplfez miejscowe dfiatanie immunosupresyjneułatlv'iaja wzrost bal.6.E spośńd wie1u chorób u]dadowych badanych jako potencjalne cz}'nniki ryzyka dla zapaleń prz}zębia.U kobiet postmenopauzal. dla Bacteroidesfo|suthus2.lla ciężkiego że 2.tylko dla cu. przebieg! zapa.toWeoraz interwencyjnedowiodłyżepalaczeMońu zasięgoraz zaawansowa.o.występowaniem zalElenia pą'zębia' Na pod. U diabetykóww}stępuje większe zaawansowaniei zasięg zapalena prA'zę. potwierdzonotę zależnośćbadaniachpŹe' w kr.? i z obecnoścĘ w keszonkach bakterii ualawanych ra wirulentne (oD 2. |eczonych u osób Właściwie sulinę gIikozy|oWej poziomu gicznie spadek orazzna(zqcy podWp|}Ąvem Pima hemog|obiny u Indian z NIDDM dowód z badańjnter. do.82'3 W}stępc lenia plŹJzębiau palącychwTmosił firary pEyczepu oraz głębo.33 w Badania wskazuj4 na }Wstępowanie kieszon.\. koho. w W badaniach przeprolĄa. o bdkPń. co takiego|eczenia. Złrócono takżeuwagę peńodontopatiina pEebieg cukrzycjł na \apl}\v na mniejsze zapotrzebowanie In zaobserwowano pe.u \4lTostka3. mają od 2 do Genemli1e szacujesię' źenikot5miści 7 mzy większe Ęfyko iozwinięcia się zapalenia przJzębia' Metaanaliza (zsumowaniew]'rrików kil.Balr Ęp 1 zaleźno.

powiedzi komórkowej i humoralnej' sieci qłokino. nikają z innych zachowań warun. ńeż z upośledzenia }'ej łączącej układnelwo\w endokrj'norwi irnmunG logi{--nyWiele deprcsji pro$'adzi takze do nievvtahnoł i Ą.812.ekonomiczne. lcnia prz}zębia. Korea omz o średnimprcdu]<cie Pofudniowa.W krajach o niskim produkciebrutto (Tajlandia. sh. Po uwz8]ędnieńuinnych t7]. jak żc ia odpowiedzikomórkowej gospodaĘa. przpębie może acjęfinansoNa. dla po\\'yżej mm: dla wieku 15-18 lat z kieszonkami 6 0-1%. ków środo$'iskoi\']ch. dochód' poziom edukacji i miejsce zamieszkania są wskaŹ. Iran.4lata 3-327o.oblastów ozębneji osteoblastów.wcześniejsi w odniesieniu do l. czJ'niach dziasła. niu mają4]gotnie l ięk/p r}"ykopouslani] .!. Iłaje o najłyższ}mprodukcie blltto na jednegomieszkańca (Japonia. bruł srirq. o r]zyko rczwinięcia się kacji mają istotnie r. )l .Glupy ludrro' ści niskim dochodziei /lub niskim poziomie edu.ouai obniżcniem ustnej)'które decydujao pogorsze iu stanu klinicz" negopź].Ircwotn-vch. proz.l]a powstania peńodontitis \lTnosił poniżejdziewięciusztuk dziennie 5. wT.uczc8ólnośti potł\ldw"ni.Wśród nikotJ'Iifmu na stan prżpębia \Ą. Wiet. wieku 3H4 lata 3 20%.n.voje niedoboryfinansowemająoD 2. (Indie. io\ĄPj higien} i.espsychologiczny może zu'iązany większą być z frekvencją i zaa$€nso\aar em pŹeulekłegozapale.2dla sz}ókiej ut"ty pP.'yższe chońb pIą'zębia' Azja stanowi dobry przyklad ilu.ykazano.'ania' Zwiquek pomiędzy stresem a zwiękzon}m ł4kiem destrukcjitkanek przlzębial\t.lm\ moi{' .dla wieku 5H4 lata G-2%.u h ( /.a w.esps}.us W uaaniactr pżekmjou5'ch$.mienia się39 e Upośledf ie mi}rokĘżenia (efekt naczJ'nioobkul.chosocja|rry źe nl'iqzanygłównie ja.Wna odpowiedŹimmunolo' gicznGzapa]ną(mod]. ffi sre. stfujacy {Tń]nvczJnnika ekonomicznego na stan prązębia.Arabia Saudyjskai Turcja) notują od. wej i molekuładhezyjn]. patogenn}. żesh.rrikaz obni. Indonezja) stuicrdzono odsetek pacjentów ze zdrcw}'rnplżrzębiem:dla wieku l5-l8 lat w przedziale 0-77o.wpl].?dpa. Irak.f}uębia.dla l. szą]iczbędn]bnoustTojó1! kach i ich utŹ]m]'rvaniesię po leczeniu."nników ryzyka dorriedziono'że aktua]ni palacze Ęto. landia' Zjednoczone Emi.aĘ Arabskie i Ifuwejt) brutto (Malezja. ' upośledzenie h. ku 15-18lat 35 75%.7 ilości wwa' niepaląc}ch'zaznaczyłsię także\łpĄ^v papiĆrosów dla palącychpo\[żej 31 szhrk lan]'ch dziemie oD . nikóW ĘuJ'kaob]icfono'żeosobypŹeżJĄ'vajqcc s!. ńw.fiłacja flm]<cji neutofili' od.obr po ut\/Blednipn. l ] srr'.9.t\ . serwo$a|i.EpIdemIol09|a cnoroD przyzęoIa tologiczny W badaniach amerykańskich NlJ'ĄNEs irur\. setek pacjentów ze zdro\ł](nprz}zębiem:dla \Ąie. z kieszonkami pondej 6 mm: dla wieku l5-l8 lat 0-2%.lrdesieniu akceptująq'ch w do s\ł'oją sJtu. homeostazyw sieci mediatoro.ch) funłcji fi. Chiny.utl.I.Wńl! stesu na bJć jednak minimalizowany przez odpowiealnie zachol. nia prrrlębia. 0l '12329 o. obniżeniĆ stężeńaoksyhemoglobiny na' w czającT).chw heszon. z niedostatkiemfinansou5tni manifcstującys1ę prfebiegprze$leldego ko depresja wńwa na cięższy zapaleniaplzluębia.dla wieku 5H4 lat 0-9%. nikami Ą'Zyka dla chorób prz1zębia.I' Ta.rus SPoŁEcZNo.Genco i wsp'40 martwioych chońb zaob. Bangladesz.r5 Różnice te \Ą1. Nepal.lpvna więk.fębia- jak kie warunki społeczno. Noła Ze. s}Tia) omz najniższ-lĄn nam.dla pal4c]''ch przycf}n tak niekorzystnegorłp\wu 2.Australia.'ieku 35'|.m / p. h zarhouańtna prz\']Jdd d|.DKo\oNIICZ\.zepu tą&notkankowego l'9 dla uĘtlrr kości i $TTostka o. dieĘ i dostępu do opieki stomatologicznej.

\'czącJ.Ji doswadcze. w ramachpostępol.vania pedodontologicz.] iÓto Badaniezacą'namyZ\].Banach Jadwiga Wprowadzenie Badaniepodmiotowe Badanie kliniczne Badanieprzedmiotowe '.a osoby bddd-qce."n'n" przl rn m popn.akte.. sto zdaIzasię' żechol-".'Ą/' klini(/ne8oi rolpo/nania Badamic p o ti l. niestety.ldóra poprzez|icfneWift.mikrobiologii' . zaha mowęna \tŁści\letory Po uąśkariu od pacjentaingló\łn].r.poaunia na dodatko\r.{Cprerqiad.'ch 5ię skafg ]ekarZ Zbiel"ja. badającego piensz}'ch objalrólv Chodzi nie Cfasu \.E-rpo\Vinien z chorym' za|eł to Wznacfnymstopniuod osobowo. lub o5ob4 na]. doĘgqce obecnejchomby osobychoregoi jego ro. /d$t/" I]a]r podstawielqników badań ustalać ro7.że.Z lqtr'iadu zebranegoplfez lekarza w rozmo\rie z pacjentem |ośdv\\/q'4 Ą u/}sl.h logiczn}chlĄ'Iioskó\Ą' podsta{ą irluumo\\ani3 ldioqn. bad7o czę.i ił1'. bó]ui obnęku orazruchomości zmianJ pozJcllZę. niu uniciq. Nie ma. lecz w1.inJnma'j.Zębia.' nd..ty gabinecie W lekarskim nego. czej postępuje z pacjentern się onieśrnie|onym. baftbiejjeśli czyona choroby t"\'In clol. zu kliniczneśo' obok \!ięc znajomości teoń.leldej'a do takich należą chorob]'prz}zębia' pacjentó\r z chombamijamy !V odniesieniu do Z ustnej.udnością Wypowiadajqcym o swoich fomacji do1. pmktycznc Zapo. cholego'Postępw dziedziniechenii i nriazane]z ru4 tecbni]dlaboĘtorincj.ładnej poczatk. lrunimo.lasanl" .ów k}a\tienia z dfiqseł'ich postępo.l'ch.obJ.]lub /ębo\r' l. doeg Woścach' zJpe.o Zasadniczl.'ch mowanym.nieIracze] osobą a z t.tń. Zna ic się 2 obja\Ąamichorobowf.v}'stąpienia ^vhszcla o pż}'puszcfa]ne usta]enieczasu po]a\\'ie. dziny Dlatego przeplo\t?dzenie anarnnez]rczęsto nie jest łat\ve.\'ch. \Ą'fględlieistnieniatego]ubinnegoolr.u p].W.Izić sci' cha.\'ch. osĘgnięciarr.ch chońb ogó| n. ie nip muina \a|ł)l jcfual.ania chońb' qla'.któIe 55 .m $'annkiem prawi.l przeu.Iłorvego rozpoznana jest dokłailna znajomość metoil badaria cho.kle od posta\t'ienia chorcmu pJtń. zt.'mi oraz umiejęt. ściskh regu|doryczĘcych lub pon'ol' tlposi".z za. jalru. odpo\Ąiednich rof.entgeno]ogiiitd' o8l1rmnietfbogacĄ' \!' ostah ch latach sposobJrozpozna\.ie żałować c/asu na jego przeprotadzcnie. musi staraćsięnapnr\lE. pJ. czy]iod zebmnia $l'wiadu (dIĄmŻe.eśLić nie dol.znalzenie iaJuni.tania dary c]lolobl'i dopiercszcuegóło\re poz$alająna wfględniedoldadneokrĆś]c.l. pewnqŚiF qrviad. sferegll ęs' Ro.\}iadogólnolckŹiski zdobywaduże dośw]adczen tym Względzie. ich leclenia lub chońb q'Śemo\Ą.potrafiok.qpo'.''ciągnięcia jest z ni.Pl. tinien zebnć ta]. nia się pie sĄ'ch obja\Ą. Wania|ekaża pooątkowychmornentach W kontaldu b.zen. eW umozli\łiajqq usta]elrieewcnfua]n].lqczńena podstawiecałokztałtu oha.. dzi'' r.r' bie. nośćfcstańeŃa llynilólv badań i $''.a szczególrńc chombąprz].

częstość odwiedzania do nazwisko popEedniego lekana stomatologa. czeniu oraz o ewentualnąwlz1tę u lekaiza ogólne.tki nazębnejob(> paqjentów: wiąfujew stosunklrdo wsz}tstkich plinIonoNT0l0(ilcz[Rozpo. i]sóW naduz$vanie alkoholu).tę nienia kwestionaliusz zdowotny zanaczając przy jednocześnie p}.{ościstronystawówskrcniowożuchwo.hirugiczne w jamip ustnej.zmiany u lekarzarodzinnego lub specjalisty domatologicznym. uĄ. IiVWiad dotyczqcykontoli pl].wanie s}slemumię. L pd(jentd4|dslajq.tanie zęMw). tazja. my ustuej. ze !!ych.4.nje..l[Lłl jqc do lqtviadu stomatologic lego na]eżyzapl'tać pacjentao: gabinetustomatologi(znego.i\śfy wiz}.ĄToL(XiIcZN\' hzlstępu. inJekciawiĄsem HIV AIDS) nabierająqchmraz więkzego anaczena w Ptiologiińońb pr/Jzebid'\Ą w\'viafuiezwKńc rla. ogó|ne W odniesieniudo chorób serca. binetu po mz pier. niż pół paczki dziennie. Papillon-Lefevre. wiadu możebyć dołaczony ńodontologicznego' sT0]\I. na7wisl.kliniczne Badanie Dokładnywywiad dotyey: skarg gtóWnych. Kwestronańusztaki zawieradane dotyczącechońb przebltydt obecnycĘ ich lecze nia' a take eilenfualrrychnawków G)a]enepapiB \łykona. ze Pacjentz€lasząjący dolegliwości strony prz!Żę. nadużywaniaaIkoho|U. gor' 4. o cjentaw gabinecie pmfilu peliodontologien]Ęn.Prawidłowo ny Lwestionariuszpzedstawia IVc. przycz}Trę utraconychzębót przeprowad.ię na ponortn4ńz).1 Pacjent gabinede w tkanek pr4lzębia (na mają up\Ąv na reakĘ$ność prryLlad cukrzvra.'tając o zaismiałe w międzyczasieprcblemy zdmwotną stan upnednio lozpoznanych chorób. llĄ o c/ zdrowotnego Aktualneproblemy zdrowotne.pa]eniepapicro<oll.. . niekontro|owana).' lub.o adres e|aża Ieczeni€ zaap|ikowane rodiinneqo Iub specjaIisty. statusu zawo. cukrzycy (kontrolowana. zespół chediak Higashi itd').ostatniegobadania ogó|no|ekari skieooi ieqo wvniku. bia winien udzielić inJomlacji odnośnie: l l początkui czasu ich tnaora. go tę winno się tylko uaktuahić \Wwiad. i] zaburze a z€Rzo\Ąę' (zgĘr.chorób krwi. chorób uwarunkowanych neutropenia.'kowania pŹestrzeni mię. Pomo(n). (padaczchorób neuro|ogicznych (zespói genetycznje ka). ] Wstępowania la1r"wień samoistnychalbo poja.e8o. $resu psycnrczne9o. fizycznego i chorób zakaźnych skóry upoś|edzenia j umysłowego.!su leczmie ortodontyczne. szcfote(.hypofosfaDowna. na otrĄTĘł do $yp€ł. upgol rR}ł4'l)' Nie be/ zrra(?enia zebranie ' rodzirrnego'gdyżpredyspozycjagenetyczna wiadu jest po\tażnie w brana pod u\łagę niekórych tlpach i zapa]ei plzJuębia(doka]Ło\aanauogólniolrapo6tać zapaleniaprzJzębia)'Zbieranie \Ąywia. a to w celu mbmny zespołu )onego ru niebezpieczelisrlmkontaktu r lawĘ pa. karty pacjentape. rraw5/ki zębami.tał.tanidch .ria dzrzębouycn).m pr/pprowdd/pniu w l-akiego wlwzó. zmiany w le.óorob\ u]dadu seĄow(>nacĄ'niG jeś w\. czepy urupetnienia prctetycznei r. (lĄz\q HI\ł ' ponadtou\'vagę choŃby za](ame rra leży stomatologi@nego. dole8li\. 4. się DobŹe b]'loby aby paqjentzgłaszający do ga. .nając $vwiad i badaniepeńodontologi(zny po\"r'inien uzlskać doldadneinformaqjedotycząc€: pa(jenta sbon\ pr/}"ębia /e do|e8liwości dotychczasoiwchzasadutE]'m]'rĄŹnia Ęieny ja. Ryc. dzlzębowego do ocz3.szcza. ag€Ewnego du powinno dotyczf także c4mników ryzyka (na pryHad Śtrps. 56 .zaĆiskanie zabiegi profilaktyczne (cfęśtotliośći metody 7ębó$. rlłrlnl lekarz czr.2. pa|eniapapierosóWWięcej dowego i socja|nego. \l\./onp /abiegi . powódjego zmiany którego uczęszczał i . rĘra.podajac swG je dane osobowe. p].

.9 e g 6 U -' - E9 a s. ł ł .9 'ó E 9 I € ś = E EĘE ł g F3 e ł ł :g T g I I P 5 == ł r d p Ól. E ^. ś I ! . . .9 .Badanie kliniczne za-. +ł a E E o{J Ry( 4. E:g.) .) a E 9.9 E e '.9 e E -9 ^.: '=Ę_aE EśśEE E!aa- :ż' FE 51 .9 -9 : : ! . ł' s.-a !ar aflua a! E-3f ! t tl L] -l O -] -l fJ .:a+^.2 Kwestionarluv zdrowotny o o o i ' E E ł Ć o o .€ 00{J I35 ł ł I P - €P = ! o o o o o zao!aa!fr FaaaaaO!! !aft:l !lll:r 9 ! d:ę E E € .': ą e p :Ei : *: ==E ł 3Ś źE ł ł * E Es . = a . e I U 5ge:9.. E 9Er x ! :e: i E:-e = = 6 6 fi* € P Ź EE!€9$ Ę l3.: 95. =i B:: o o o .9 rl rl Ll - a .ali]! F!-- a:]!a 'E l]]l a:] --!!!!!!a!! . . . iEE€ E I E E = = = ź = 6 ł f E ! ś a a : BEE : ł F q E E5 . ś. Y .

I Badanie kliniczne ŹE E F@ :a ' ! b Ę1j. EE* E€ś FĘ E: :p ą: EgE E i B E E 0 g E*€E ą. 9H'F s 9 9 9 ó ż = z 5 I s ó- o = = ś f I B c I B B B 0 0 E 6 c s ż )ó .ĘEElTe:Ęś :E '.:JJ +]J. =! o+E' <f *..

Iług usta. w . odnoto. Aby uni](rr4ć blędu dia.a zldaszczaba. się (plptio)' niem (inspeĆ'io). badaniem palpacyjn}'rn (penj?^io). konaćstosującwskaźniki hjgieny p\.tki API \agI-angego lłsp.wilgotność obecność i $'ykwitólv @ęstot|iwość' W badaniu nażądu powonienia zwmcamy uwagę szczoteczkido zębóW .e rząduufroku naleŁ.roniowo. ma Badanie p. jamy ustnej nia ujść ooktadny Wywiad dotyczącyhigieny nent! tójdzielnego (nad. usta|ićg:lówniestan spojóweĘ popzednio rtosowanametodasreollowdnia i jej r ich zabarvrienie.abyńe sprawićcho.'IrnikiemmotJwując}. obecności \lydzieliny rcpnej \'rkieszon]<ach zębnych.ścio.żuchwo.Pl. pźeFowad7a się bada. prrya}nę q/ch miejsc. szenia wysiłkuw celu utrz5'rn1t\ania odpowiedniej jamy ustnej.oczy oko]icę prz]'uszną' nos i węĄ chłonne. {nitki gaoteaki międz}zębową go badanie fe\Ąnętrzne. się kowalia zębów cżykńĄawieniasq ciąeleczy z przerwami. 1łej formowany o wzrcście na]daduczasu i kosztólg ja.Badając skóĘ twar4. na .rnalny i $skaznik płJtki Pl'I wg si]iess i liie .\Ął. bóIu i obrzękudziąsel iąseł. Wstępowania owrzodzeńdu ruchomości zębórl wędńwki zębóW obnażeń korzeni zębów przy.ę twarzy. obrazuje on stan jamy ustnej. uogóIoiony lwsięk ropny w przyzębiu). W prz]padku higienyjamy ustnejpa. i podoczodoło.Ę Badanie k|iniczne wiającYch podcfasżuciapokafinówlub szczot. higieny ok€ślenia stanu higienyjamy ustnej na]eży do jamy ustnej (wska.jest to zwi4zanez d}sfin*.witówwokół skrzydełek (zas pośWięcony ten zabieg. n. $ystępowanienieprzyjemnegozapachuz ust' Stan higieny jamy usttrej pacjenta odzwreiroe" dla zakres zabiegów.rndo zwięk. jest gnoswcalego. śosowanie nosa i w fałdach nosowo"wargo\Ąych' Pżed prz}sĘ. badaniuna.Wuje pżede wszystkim jej się zabar.balwę skóry wil8otność błonyślu.a pżeśżeni międz}zębowych dentystyane. prŹepm\ładzane ono we. Badanieprzedmiotowe pr4"Zębia na celu ustaie. szczoteaki jeś|i pęakowe). powonierua opukiwaniem zm}słem oraf mierzeniem (7'?en&ro'io). zowej oraz obecność pzyboów do oayszeadodatkowych .Wania. ponieść' kie musi Informacja taka może być do' datkow]'anczJ. zapześta| uż}.zaleca się jeszcze badanie Wykałaeki. rodzajużylvanej na kształtnosa.i\'ych chombami sprawdzania sposobów 5ię lub przyborami łowymi m.oks}. \aykwiB obrzęki' W badaniu gło!'!y z\łTacasię u\'ragęIra ewenfua]ną bolesność lub zniełształcenie.|zienazębnyrn.zedmioto\łe pra€ nie stanu obemego (st4fuJ sans)' Polvinno ono pr/y w bć przepro$adlone miaĘ możliwo\Li 5wie. 9&n'rn'łNrnznrn4rRZUsTNE z\łraca tu slę 59 . tle dzielnłm' bar.jakie \rykonrrje on \'{ domu w celu usunięcia pĘtki nazębnej. badaniezełnqtrz.dzo delikatnie.lub foik ap. va'egolnlm lwrd(eniem utlagi nd Zd. w badaniut]'rn poshrgujerny ogĘda.yglądi skóĘ jego t\łarzy a następnie badaniejamy usfuej.możeto sugercwać istnienie oloesu zaostrzenialub ismie..wierrie.\ły popmwęlub pogorsze. następnie przechodzimy do bada. nie stanu higieny Na pieJwszej wizycie nie za\Ąszemozliwe jest higieny jamy ustnej (na przy.j"nt winien b\( poin. powinienobej U pacjenta rozpoc4najqcego |ecfenie t\ę8ooml /ębodolo\\e8o do|ne8o). cjq stawów sl. zc chowanie się paqjenta'$.ędzyzębowymi' ślinianekprz}usznych.i\yk. nia cą'alnikauldadovego. remu Mlu. usta ich na|eł okoliry uszu' Niekiedy pacjenci zgłaszają dolegliwo. W prob|emy: mowaćnastępujq. lonegoschemafu' Najpierw nip ogó|ne.Wlstalczą \łó\aczasońentacyjne inJormaqje o mięl&im lub Zminera]ŁowanFnosa. szczególną uwagę na| skó. & ści bólowe posługjwaniadodat.I.lanie prĄlębia' Badanie pżedmiolo$e obejmuje adrówTo jak i we\łnąt-zustne. głowę. pieniemdo badania$ę/|ów l hloonJ(h' kończą( e.) (patrz Rozdział8)' Wartość WskaznikahĘiely winna być zapjsana każdorazowo karcie badń pacjenta. okeślenie\łskaŹnika }iładWzodziejące zapalenie dzi4set ]ub przyzębia.

stopień wiĘotności.iLa. bm. oraz \\ylś'ity /d]iko\Ąe. za pomocąq'I. rcs)' po. czyjest zwężona pierwotnie (cecha 1 BIednięciedziąsła wr:odzona) wtómie (obecność lub wad zębow].o /. Ruchomość dziq5ła dfidełkawarg i. w śviet]e. streFrdria. przyczepuwędzidełka ne wa. a także prawidłowość tem w większone zań\łno w procesach zapa]irych'jak pźyczepuwę.rn. ' a daniu tj'm dokonujemyta]<że oceny t'ony śluzo$'ej ].lvohvorowYch często zrastają się poluszania lub odl]M'aniai|ziqsła oko]icypato]o.ka jP\| ro!\nieżp17} lR){' 4'5' Te\l lPn \Ą\ka/an} iTr./ęśLidnie W kieszoncept]'zębnej lub dzĘsłowej.) sq . przetokirvaĘ i ich spojenia) W ba. \Ędzidełek bocznych.ch d2iqs|a i'łubzgĘzu umzowego' nieprawiilło\lypnyczep wę.TYT dfui podobojczyko$e ' Jeś|i one powiękzone.którcmu to\łaEyszypielwotńe lub wtóInic \ĄaĘ i pżedsionka jamy ustnei mzprr Zwężona ny śluzo!.hń. szerokość strefy dziąsłapEyczepionego jest pod. gicznie pży@epionegowędzidełka i wa€ lub jęz}.jest plfe. Pier'\isfy t}p przycze./proLo. jak i niekiedy ob\ł'odowe (kaIko\!e' szJ.la plz)(/ppionp8o.rłG.ide]].szrzelin Stillmanna lub i eu'enfua]ne zabuuenia rozwojorve waĘ.kiempozlrala na określenie Ętów ust (zajadypęknięcia. na. sta. )|epuiai nicn! diagno\hlznei jak pfedsionka jamy usfuej.g. . .iPkd'/ami przyśIodko\ł]Tni' zrastanrasię Z otoQeniem. dzidełkanależyrł]'konać test pociągania(]łll.ierdzeniu II t]'pu pfzyczepu wędfidełkawargi B'ID'ł\IE \\T1\T{]\TRZUS'I'NI' Badanie MG do]nej. nieplawidłowametoda szczoteczkowania uzębienia) Dochodzi wóWczas ' do odryWanie dziqsła obnażeń zębalub zębóWw w1mikutzw recesji dzią. pu \łystępuje wówczas'gdywędzidełko waĘi zloka. 8rubość (rozszczep pżetok cą'nnJ'ch. obecność wargaolbż]mia. Liot\anc jest na granil\ d-/iąsla pvyl/epionPgo pżedsionka jamy ustnej.Izidełka Igi gómej i dolnej' \\€ Placeka i wsp-si. danie . w z pod:lożem są rvórłczasnieprzesuwaLre'hvafde. \łzględnie kalibro\'vanej sondy jego sfemkość' Badanie dzĘsełdoĄ.Iz. $'zglę. Badaniewęzłów clrłolrnJ'ch ważn]melemen.|alcj do t.Ifiąsłowe. tflv penetrującj. pozo. i błonyśluzowej itd.tak w szczęce. kztałt i przebieg (obżpLlmidn} prem\|o\Ąe' wienie. i Na]eżyocenić.\łT' i u]Ąvijajqc zermątfl pa]camiobuĘk ($'ilgotność' knrawienia' Umoż]iłia ono ponadto stwien]zenie na zabań{ieniei stan strefu przejścio$ej Ideina). bolesnci m.żej mm).pia (dotyclącc prz!. brodawkęhędzidło$tlika bolesność uciskowq.4ubjęfyka.Ęsło ogĘdającwargi Zwracasię uwagęna ich zabal' zwTacając uwagęna jego barwę. w pźcźutach no.Ifielrn]'m sztucznJm' lub brzeżne' brcdawki .ruchomość ich stosunek do do brodarłLimiedł.P. tzw chome.zastestupociągania Ry(' 4.ne' nad.Bo' ĘTie flecim !\Fd.i szerokości dziqsłai gtębokości 60 .lżuchilowe 1bdi Lamphaticisubnkndihtla.czy jest ona {ystarczająco szeroka (po*l.3 Reakcje dziQse| wargi Ióżnic4 całkowite. gdy wędzidełko pnyczepia się do dfiqsłaplf!" leżyspra\\dzićczy powiększe e jest zlokalizouane gi jedncj grupy węzłówchłonnych)' uo l Zepiun.z..]l jP balla się r(e\\'nę|17ną ich spoistościlub ewentuaklie \Ą1vołaneob.iqsło pżyczcpione).ia. węĄ chłonnepowię]Śzone Z powodu ostrego Pży stwiedzeniu In lub IV t]pu pEyczepu lvę. w prze\łlek\'ch stanach zapa]nJ'choraz Ęłdrome) w celu st1vierrizenia objawówblednięcia.u zapdlnego nd ogolmielkie.borłei i m. jest Z klinicznegopuiktu widzcnia pożadane ba.lkowe (ndi ]. niebolesne' lub st$. festonóWMc calla)' konsystencję.vlrńżniasię cztery typy i nowotlvorcrwch'Badaniu poddajesię węĄ chłon. odnoto\\'uje ełenfua]na obemość się postępo\Ąaniu lekaiskim' często są one pG tok. \Ą/edług po.d pru e.zy' obecności \lysięku w szczelinie dziąsło\Ą'ej. Ziamino\r.'ej strefa dziastaFfycżepionego' je (dziąsło cz}na badanie wewnąhzustne'Przeprowadzasię Wzmkorrc i palpacyjniebadamydz. czy l4 gó|rrione(polr'iększenie węzłówct onnych obwodo się do brodawki międf}zębowej'zaś t}pie czwalw \Ą5'ch)' Ponadto zwTacasię uwagęna ich spoistość. chwie..lmphaticisubmentlles). l w zu. nałżerki)'Następnie powiĆżL}Uie sa]g' uno\Z.ęJĄ .

B a d a n ik l i n i c z n e e
kieszonek przyębnych pźy badanych zębach' pomiar ten dokon}'$€ny jest rvobszarze Najczęściej gdzie stefa ta jest często fębó\t siecznychdoln],ch, \Ą ,na.znie rucżona6' pr}!ad|u obc(noś(i niepra. pŹ}.czepionego podczas vidłowo rvędzidełka \Ą]a.gi, .!.vl,kon}.!va tzw tesfu pociągaĄra |pull.sunnrame) ia
można /aob\pn\n\\.ll

negoobjawj egoblednięcia.Amerykańscypeńodon. tolodzy llaz}1vają część tę zrł'ęzonej st.e|J dziąsła tz\Ąr wątpli(ą sh€fą dfiąsłaprzyczepionego'

"

obrebie dZidsld pl7}c?cpio.

a

okreś|enie ruchomości zębów

.@r.

Do tego celu słuł również badanie palpac]pe. Ryc.4.s Ustawieniegiovly Ryc.4.6 Ustawieniegiowy pacjertaprzy poniarze upa..enu prry pomia?e ru W.|dnalh thoroboĘ(hprzyębiaich ru(homoś. chomoś.i zębóW przednich chomośc] fębów w odcinku bocfnym' znaczniez\Ąiększa i z cfasem dochodzić się możedo W 9cfęce iżuchwie' posługiwaniasię rozchwia. zupeblej niemożności n],Tn Zębempodczasaltu żucia'rozdrabnianialub pĄkania pokalTnów' tr stopieńruchomości: ruchomość łu}u>1 mm, w ale <2 rfuĄ . trI stopień Tuchomości: ruchomość fuku > 2 w Prfybadaniu ruchomoścjzębów posłułć płaszczyŹnie pionowej, moźemy się nrm i/lub w dwoma metodamil lub zgodniez ł1tyczn],'r Niemieckiego Towarzypomiarem statycznym ruchomości, stwa Parcdontologicznego 1988r: z pomiarem dynamicznym ruchomości, - 0 stopień: brak stwierdzonejldinionie nlchomG Ścr, ' I stopieńi llyczuilalna ruchomość l mm do oba pomiary możnaprzeprowadzić Ięcznie lub w kierunl<uporiomFn, za pomocaspecja]nej apamh]ry(Periotest) Badając powyżej mm \Ą' ' u stopień:ruchomość 1 kerunlrr pomial ruchomości stat}'czny poziomFnl można$ykorz}stać instrumenfu (luste.ka,zgłębnika) palce lub m slopień ful homo\ poiawiajq(a pry na(i. Ękojeść się \!łasnej sku wJrg i ieA].a nd Zqbtrębyli,4ub ruchomośr Ęki (Ryc' 4'4). Ptfy tak pŹeprowa.|zon}'n badaniuprzyjmujesię w ska]i Hal]a,D: w kierunk1rpionołTm' . 0 stopień r'uchomości: minimalna ruchomość lub zębów przeplo. Ętramiczny pomiar ruchomości jej bĘ\ tadza się \Ąykor4stujqcaparatrrę mechanoelel{tro. t I stopień ruchomości: ruchomość łuku<1 mm, niczną aparatPeriotest (Ą'c. 4'5 do 4.?' w

0 I
Ryc.4.4 Badanie tuprfy ']ryj! Ękieio gienxh (vW Rateit-

l

-08 +10 +20+30-

+09 +19 +29 +50

Ryc.4.7 Wańości ska]i ]chomości zębóWmierzonych Periote stemi odpowiadające k injczne im nopnieruchomości ,ębóW ol

Badanieliniczne k

g|ębokość pżyżębnej iednejz ba kiesfonki na RyC' 4.8 Różna j zęba. powierzchn danych

g|ębokość mieźąca kie Ry.' 4.9a, sondaperodonto|ogiana b .7onti pŹ}2ębne a pld.^|dłowo -T"./(/o.a.ł keś7orce ' umiesrczona keszonce. w b - nieprawidlowo

jest istnienia Uruchamiany eleLhoma$et]'cznie i sterolvany wieEchń uwarun]<o.!ł'ane mozliwością jej głębokości jednej z badan],'ch ston znajdujqcy \t specja]nej ńa1ej się na elektroniczniemłoteczek prostnicy udeEa 16 mZ! w korcnę zęba od sbony (Ryc-,{.8). zapisiediagamu w karrie pacjentaodW .l mzy na sek.un. notowujemyZbadane głębokości pżedsionkajamy ustnejz częstością kieszonki \tpisujac je po odpowiednich podstawiedostarczon},ch shonach. dę.Na danych,mikmkom' pulAls\Lic/a uaio.. pPńo|e.|u' Iu MiP.,7l /ą.ięone Pomialu 8tębokości dokofuljesię sondąpeliodon. -B do +50.ApaEt ten określa ilościo. tologiQną cechouEnątępozakończona, łprc.Wadzo n granicachod kiesfonki na głębokość uT'czu\łane. wo chorobo\te i,llub cą'nnościo\\e zmiany tJ<anek ną delikatrriedo pżez dno kieszonłi-PżJ.rZqd plazębia, łąonie z kości4 u]tDstka zębodołowego' go opolu sta.lvianego $lsoka cena cz}ni go nie.lostęp. pomiam\ty\\plo\ła.lzamy kieszonl{ipod nie.lriel. do Niestety .iegodość gabinetówpeńodontologicznych. ni'm dla.\łielu kim kalem onsiPflL}lniP \Ąf7ne),.l 'l.lilepiPj '.o\\. nolegledodĘiej osiĘba (powieżdnia waĘoŃa lub gdvż polioloua i ię,1].osa|' tuvskrmtrtótrrzu.n.l'i. Badanie rowka dfiąslowego E] kieszonki dziqslowej i/lub przyzębnej mniejsz}blądpomjaru(R].' 4'9)' fiłologicmych rowka dfiąsto. Badaniew lt.arun]{ach pŻyjęto pomiaru Zaś żadnej kieszonek z wegolub szczelinydziąsłowej, w warunkachpato. Aby niepominąć ' keszonki dziąslolvejVlub pnrzęb. powieżchni ]ogii plzJzębia stosować zasadę badania dystalnej od ostat jest jedna z najistotniejszyĆi (zęścibadania niegozęba łuku, od strony prawej |ewej, w idąc ku bądź nej? - oddf prZ]zębia'z l.ilinicznego punl.tu \Ąidfeniajej głębo. odwrotnie ie|nie szczęce, w oddzielnieżuchwE. w 1\'\Ąafunkach fizjologicmychwahasię od 0'5do kość 2 mrn, u osób st.uszych przfimuje się głębokość nie w kieszonkach pŹluębia hfonowcólv na\ł'etdo Siła użlta do zgłębnikowania powima b}ć jPj nie pnelru 4l. nale)5r9. 3 nrm. Rcjcstrujemyten pomial oddzielrriedla każ. \\ięk\/an' 258''.\b} degozębai oddzie]rieod stroĄ' policzko\łej ijęzyko. konać kilka lub kilkanaścje razy próbę podpaznok. śro.lkowej komny Zęba omz na po. ciolvq'Polegaona na umieszczeniusondypeńodon. lej w części wierzchrripoliczkowejod stmny blizszeji dalszejpo- tolo8icnej pod pbtkę paznokciowądo momentu W \ieżlhni .l\C7n1'Ó' |en.posobo|17\mujPmyodczrrcia bólu' Jegopojawieniesię Wskazuje pŹe. na kesfon]d pff}' jedn}m ki.oczeniesiły25 g. Prfy badaniu głębokości kieszG 4 lub 6 wańościgłębokości pG /ębie.Bddanielo \\ ld]].umiejsld(h tpi samejpo. nekpvyzebn1r należ1 h lp( iedno( nie odnotońa(

62

postu€ującsĘ skaląs.stopniowq, użyciem z specja]nej (dębnik Nabelsa)Byc' 4'10i 4.1l) sondy cechowanej pneraczonej \d.tcnic do badaniatakirh mjeis,: ! 1 klasa (slmbol F1) - sonda uprcwaalzonaod jam\ ustnpjwprpŚtżeńmie. tron) predsion].a penetTuje głębokość szero dzykoEenio\'r'ą na l/3 kości Zęba(do 3 rnm)' zg|ębnik N.bersamierący utlatękości .' 2 k|asa (s}łnbol Ryc.4'10K.|iblowany w Ę) sonda i!ni]<a przestrzeń niż3 fum. ale nie penehujejej na \Ąylot; 8Jębiej .1 3 klasa (s,mbol n) - sondapefletrujeprzestrzeń jawiąjąq się objalt,k.wawienia. Świadczy on o czyrr. międzykorzeniowq \aylot. na nyn plocesie zapaln].mtoczaq.rnsię \'r' obĘbie ba. danej kieszonki' Jest on także ważn}łn WskaŹni. pŻ}zębia, obrębie kiem tempeutJ'cznyn' Ustqpienie kwawienia przy W zaawansowanej chorobie W zę ponołn}m zgłębnikowaniu kieszonti po zastoso$,a. bóW tżonowych dochodzi zniszaenia tylko do nie nej terapji świadczy jej skutecmości.8 o dziąsła, i tkankikostnej; a|e ods|ania WóWCfas się ich Pomial głębokośc]i kieszonek powinim byćpŹe. o|o|io międ.,ykozeniowa i hvozą sięw obębiefę prowaiIzony baldzo doldadnie,nie ty]ko ue wfględu bów vfonowych w żuchwie tzw bifurkacje' zaś - t fukacje. na ustalenie foLpoma a i rokowanie, lecz tałże W szcęCe postępow z uwagina śledzenie choi]by plflrzębiałub leczenia'Niekedy zb'laszczailla oceny wytików le. powin. G aenja' pozapomiar€ m 8|ęboko.(kies/onki i ocena stanuuzębienia oo dokonaćsĘ pomiaru k]inicznejutraty przyczepu uhaty tego pEyczepu Bierzemy tutaj pod uwagęliczbę zębów obecnych Ęgnotkankowego' Waltość popnpl doli(zenie 8|ebokos( obUgam! do i kiPsón. w jamie ustnej,ich kontakty z ZębamipŹeciwstaw. ki* odlegtości' brzegdziąsla- połqczenie szkliwno{e. njĄni, stan .\ł]p€łnień - szczegó]nie klasy I], m Eentowe' W prz]'ladkach,w }dórychbraluje punk. i v omz ocenęzębówzmienionych choltbo$'o, uzu" jakim jest gmnicaszldi\łnccemento. ppb ony( lub pokra.tv, koronami protebonlmi. tu odniesienia, h h E. konshuuje sĘ specjalną sz5nęałrylanową. a takżestan uzupehrieńprotetycznych. jednak zdar:Zyć, okolicamiędzykone' MożesĘ źe odnotowujemy ponadto obemośćwad zębo. j'rłŹ. w obĘbie której doszłodo ńznego stopnia ltYch (stłoczenia. obmĘ \Ą,ychylenia)' wad zgĘuu poh]ta jest w da]sąłncią$ dfĘsłem. i korzeni zębów Bardzo ważną jest kości' cz}nnością rÓw. ń.tlql ien uwko&"nia miPjv międ/ykoŹenio$5c} pG nieżustaleńe mdząiu zgryzuoraz WkrTcie węzłów byćpoddany\,nildiwej ocenie.g oceniamy je urazołlych.ro Badanie przeprcwadzasię Zapomoca p\tki wosku o szerokości cm. lekko rozmięk. 5-7 czonejw ciepłejwodzie lub ko]orowejka]ki od naj. gfubszej do najcieńsfej, w ostatnim etapie moż]]i. wie dwukolorowej.Z\amcamy ń$'nież uwagę na ścieranie zębów (obrosio), się Ltóre możebyćobja. wem bmksizmu. Niezbędnyn uzupełrrieniem badania podmioto. jest \aykonaniezdjęcia ra. przedmiotowego wego i diologicznego, którc jest niezastąpioną pomocą w \łyk]Ąvaniu i ocenie stopnia zaawansowanta zmian chombowch w plz]zębiu.
Nabersa bifuńGcji W zęba36' łc 4r 1 fg|ębnik
t Wańość pomiaru dia kieżonki pEyzębnejdo g u dziąśla. od bż€

o5

Joanna szymańska
l l ! I

Badanie radiologiczne
Metody badańrentgenowski(h Moż|iwości ocenyradio|ogicznej periodonto|ogii W Monitorowanie |eęenia Ograniczenia diagnostyki rentgenowskEj

Badanie radiologicznejest wainą metodą diagno stycżnąktóra uzupeh a kliniczne badaniepacjenta ipomaga u usta]Pniuv!ąaścilleao mzpoznania' jest w dia8nostyce chońb prz],zębia' Przydatne w l.tórych dochodfi do zmian strulĆu.ry kosmej.Na. tomiast w patologiach,w ktdVc.h zmiall koshych nie obseiłujemy pozwalana ich \aylduczenie.l'2

Siekacze

Klv Przedtrzonowce

szczęka 0 60-750 70 800 80 900

Metody badań rentgenowskich I zdięcia wewnątrzuśne

w schoizeniachprĄuębia bEeżnegonąiczęściej \ty. torzysĘ'rvanesą zdjęcia wei'nątlżustne _ zębowe e. i 2€ Ą lo!.o.Śkr4dlo\Ą z /as|o.o!łŹniem napię(ia trądu lzędu 70 75 kv zĘBowE Mogą byćWykonanetechnik4 izome. Cieszyńskego olaz techniĘ Ęta prcstego'

w splzęt l€ntgenowsk. Ważnejest pozranie technjk ich u'ykonania, aby mialy moj,lilvienajwiększąwartość diagnoswczną. obu technikach ważnejest ustawienie orto. promienia centra]nego,czy|iprcstopa.]łe \łraz i danego $ycinka łuku zębo\'|'ego i zębami. Prcmień środkow biegnie powierzchni stycznych zębów Aby unskać
ienie ońoradia|ne trzeba zat|o.ol,racodor.

ie ( oral . /ęś( s|omalo|odz)w}|.onujq|co ici i zdjęi tłę 14".n,.1-. 8abincld(h w}posażo.

poziomej w stosunku ie ĘĘ w ptaszcz]źnie ii środkowej ciała.Jest to tał zwana skala

rv\tększość apalatów rentgenowskichjest zaopa. tfzona w skalę poziomą tużprzy głowicy ułatwia ona ustawienieoltoradialne pmmienia środkowego dla posz(zegóInychzębów Część apamtów tałiej ska]i nie posiada i odpowiednie ustawienie Ęta q4ko od dośWiadczenra w skali poziomej zależy oso. by \łykonującej badanie (k4t ustawia się w przltli. ' żeniu' odch\ |erriPod projekcii ońoradialnei po\ oduje anie]Śztałcenieobrazu vr postaci \ay.lłużenia jednej czsci zębaoraz shceńe innej. W tecbnice k4ta plostego (ńrł'noległej) błorra renĘeno\,Vska umieszczora jest ń.wnolegle do osi długiej zębą a pmmień centralrrypada postopad]e powieŹc-lrni do błony i osi długiej ńg zęba. !\,yko. Ah!' nać takie Zdjęcie,Hisza relrt8enoraskamusi być umieszczona \^r specjaln}'n tŹ}madełkq kóre urriożli\ir'ia utrz}maniepłaszc-x'my filrnu ń\anolegle do osi dłĘiej zĘba.TżFadełka są odpo\r'''iednio przJstoso.wane poszeegó]nych8rup zębówszcuę' do ki i żuchrt5ł Pozwaląiq takjt na uf}skanie $,łaści. one wego padania promienia centralnego (pod kątem pmstjr1r)dzięki pierscieniom,w których r,mreszcza się fubuslampy w badaniachtą techniĘ łażnejest również,aby pmmień centralny padal ortola.lia]nie do stycalej danego$,ycin]€ hrl.rlzębowego.

65

'm prostego(mzwartjm) od poziomej pada futaj ńw. wienru geometry(znj.jak w tednice kąta prostego.m rzecz}tvisĘzęba.esąto kqty (-)' (+)' żuchwie poniżej plaszo}zny fgrFu jako sięjako W W technice ifometrii cieszyńskiego wĘka prG obrazuw badaniach teÓnĘ \ĄY. pońvĄrya]na z długością Znionj' tubusaf trzJ.Dlate' go naleł rtT'konać zgodniez zapotfebowaniemldi. zębó.ątd pmsleao' ob. l€psza jakość Ę raza się lv minimaln1nnmietształceniuzalysórv Pa mieniowaniajest skemwana na dwusieona i głów.homień ze wz€Iędu na sposóbłrykon]''\Ąania padapod Ętem. żekość Zaleta tych zdjęć zębówwieloko Doryczyto ^!. centra]nyw płasfcfyźnie nież.otElmamy sloócony obraz Gdy h$' Powinien badanychzębó\łr rratomiastpromień centralny vu'eLi |ubżu( cinla hrkuzębowego padaćprcstopa. istnieją jest zdj* jednak pewne ograniczeniatej metody Wymka to na z ńżnicy gnbościstfuLtul uwido(znionych zdję. nie korzeń omz ńenchołek zęba'Przy takim usta. (osĘm).5'1). przedsionkowych). lazem zdjęcie.za każdj'm p l.\Ąykonane W technice tej łatwiej o nieprawid]łoue kem i fi]nem .szcuegó]nie poziomieprzegńd międązębowch' a du.ortomdialnie.taściuych zastoso\łanie Ętów ustawienia lampy skala pionowa' Kąty rentgenowskiej'które okrcśla \ł]'liczone: te został odpo\Ą'iednio szczęka +300 Ry!5'1 zdjęcie W!k& Zuchwa -100 -150 -200 Kły Siekacze +400 +50o +550 p|zFębia bftfnego' p|aszc4zny po!Ąyżej zglyfu.wewnąt.zustnych badzo . w stosurrkudo dwusiecmej Ęta za\tartegomiędzy czy]i zgodnie z promieniem kołado badanego*y. /iom przyzębia nie ipsl dobrze uwido( to Umozli\\'ia Zss'ndrronizowanie jest ustawie. osią klszy a osią zęba.radioloqiczne Badanie w.jejumieszczonejZazębem'Warunkem ta. pmjekcjęwierzchotkowq projekqięna lub niczn}'rn albo \\TTostka zębodołowego obiepmjekcjejed" brZeg p|zyb|iżone' Pa w Kqty ska|ipionowejj€ d nakty|ko Ę ustawieniem Śobą się cjen(i różniq m|ędzy napEykład posz(zegó|nych zębóWDlatego każdy i pochy|eniem W pacjentpowinienbyćustawiony tej techniceindypionowej wóWcfas są ty|ko Kqty widua|nie' w ska|i Niepra. jest zęba długość na Zdjęciu dającza kazdjłnmzem poń\łnl\€]ne zdjęcie'Powta.lledo dwusiecznej kąta zawar" będzie padał pod kątem mniejsz:łn od prostego także obraz rwdłużony błonyrent.Wnie koMeni nenio\łych a takżestnrktul beleczkouych czy ub}tków brzegu W technice izometrii ciesz!ńskiego łatwiejo btędy Jeże|i uyostka Zębodoło\'r'ego.okreś|a W sfoę.pnebiegchorobri |erzenia.fe€ zamaczasĘ mala grubość u kG ciu . b. to na zdjęciuotrz}Tnamy zęba'a osia długą tegomiędzyosiq długą metodąw dia8nostyce zatem kofzjłstniejsz4 genowsl. nip lampy ni.laszcfa zniekształcony fuje się ponad$iefichołkami zębówhfonouych.ltlsoka. st]:rego na żowiękza rrapoziomiewielzcholków korzeni. promió cenha|ny fdjęć. (głó. ^'Źlaona moni|om$il.rnadeł. WskazóW|ą powodo. W |ampy pioniemoże widloweustawienie obrazu lub waćskróCenie Wydłużenie badanegozęba' 56 .i w tet hni( jaEmo\aarfu' my $tedy oblaz powiększon]łpomniejszony lub jest teżto.erwujcjest w taki sam sposób (Ryc.ale po na}rośćzdjęćjest największazaletą tej techniki.!Yiększr.w kiego uloerurkon'ania pmmienia centralnegojest schorzeńplzylębia jest metodaĘta prostego' obnzolłEnia uzyski\tanaza pomoca R{udzielczość . 1q i moż|iw€ od nichodstępstlva.

rni blaszkaml zbi ścią blon rentgeno\Ąskch'szcą't korzenia.'mięL&a.po.2'4'5 tdięć \!'ewnątrzustn]'ch.h\aldych.zgĘ.!v spżyjająC} Zapaleniom .Nletodata porwala (GENDEE' ka|ibrowany (kó|ko) pofwa|a do' b.l/ebneBo.Lrrl dloxovgrl roue moipm\!\yLonl /.( Zdjęcja wewnqtf.lmieni. Zaslo. utrzlrnujq fi]rn.perio'r.vidoczna' może Przecirł{skazaniaI zaalransowanezmiany w prz}zębiu (zdjęcleurfl.Tpt. C-U&ie progra Vix.ktad. (.2owo'skzyd|owe' Widocf' zastępujedwa zdjęciazębo$e' ł4czy się to Z mnie} breg! v!ryrcstka zębodo na górna do|naoęść pacjentaolaz oszczędnc napromicnio\\'aniem szj. tylo]'Vv"anie cz}'rnikó.iqs lcn.i€. do<znesą lepiej shul1ury pI:. runek padaniapmmienia.zdjęcia. no(7eśńe' Nlożnateżw zależności skielD$anE Wskazania: od lvarun]dc]rspozJ'cji dostosować .ornanie melod\ pn/walana ograni.lnn€ \Ą}konane techniką cyfrową a znacznik na pleqzyjnych pom]alóWib pomiary (GENDEX)do dokon}Ą.}fębia'gd1zuwidocz. dłoweł$etnienia i uzupcłnienia ońją się lttedy naivetcien]<ie próchnica wtóma i na po\łieżc]rriachsB'cznych' zdjęciach. gómej części ! sxłmlorr'o'zcRYz()\\:E Jest to rcdzaj daczniajed}'nie1/3 konenia) ' na f espoły endo.ciL. moĆqladiogtafii cyfrowej' Do radiologii stomato.l n. n!1!ać plą.Zo$e Ryc. k1órepołożone plaszczJźnie \r zglluowejodpo. zny zgr}zo\Ą€j.\4n rnu i zdjęcw systernie c!4ro\Ąym Wykresana ]fy gęstości W"d|uż poprowadzonejprzez!.wYkG kV zrnienić wczesncstany zapalneplf]'fębia bneżnego.że Blon\ n nlgPnotl'\kl Zdjęcia weunątrzustne zaló\\. górnych i dolrrychzębówodcinkarttaz ąnie korony zębodołołgo' r bi egiem W]Tostka E: Radiogralia cyfrowa jęzvko$ejko..udo plaszcz!.' prĄuebia rlogj |. gónla latomiast do powieżchni i . z &ugiej a stion]* umieszcu sięL}łonę a Lamp} ' LLjękj'7pmu ol \mui' m\' ń€ stron] |ubu< jednocześnie ustawieniekliszj' olaz kie' odpowiednie skiero. i doczne(Ryc.5'2 zdję. któĄ'ch widocznesąjc.'ban]ziej na miękkie'.Badanie radiologiczne tE]madełka' w kóITch Z jednej użlwanespecja]ne rentgeno\t. ch \a zdjęciachrtt'konany'ch technika wi.łtmień centra]ny wany jest pod Ętem +10ow stosunl.o\te obrazo\ranie zostało \ł!rowa. niepm'vi. (JkY) zmianyw plf]u ębiuo mniejsz]m stopniuzaa\Ąan.|k\).sĘ.vyrostek linii zębodo|owy' 67 .no zębowe.Do tego celu mog4 byćteż dzonew 1987r (dr Mouyen). r dobrze zarJ owan).2). stnrl<tuĄ'bcleczkowe.'cienką odwapnionakość \a r'3'a pozostać nic!.. a zatem !m] fębodo|ui p'feglody mĘdłzębowe]' plz]'zębiewieŹchołko\ł€ pozostajajednak nre. zębórvgóm1'ch'Klisze majq skrfy.j nie ]iczbyzdjęć jedno zdjęcieshfyd]owo.vanemonitoŹe na komputera. logicznej cyf. protet]''czne.$''l.rn loweqo.5. jak zęMw dolnych. przylegado r]owierzchni i dolnaCzęść l\]dada. lub ldjęcia o więkzej htlrrdości sowania.grJ.rfn\\a.

zneiobrób|. sa o około 15%' uległznacznik i w tald sam sposóbkory'gowane Je.r.Po. teżprzes}.ie ord/ moip Archiwizacja zdjęćna d]'skut$ard}n pozivalamo.lniemu oprogt?' ficzn1'ch nie ma rólmież moż]ifości dokonania ilo.h struktul a także $.c s. na obracaćobrazgóra . \ł' bJ'ćpżecho\t. co dokonaćpomiarów gęstości' umożLir\iaja stkich zębach.wĘkszenie.1.Czas ekspoz]'c.miaEch. /dIem po.miejscach sĘ kotory głó\łnie uzębienia. h rol\.1drukować papieże' Technika nie ndpromipnio\Ąanip | ż]'. szystloe etapyjego leczenia Z Zaanaczonq chlonomogąbyćodpoł.lr_ :al . naniu ekspozycji'dzięki odpońe.oio'\i zęby oraz ub:'tki kostne można u\Ąidocznić stanu zapalnego prz}zębia. umozli\tia'jezcli jest to konsultacji.ch.-l na pIlanie monilor. \\ie wszystkch systemachc-\'ftowego zbitych.re. Zo$ania film do zdjęćzębo$ych.E ll 9lo cfltelny obmzńg. /djęi.na którym po.iest co ojednako\ręj o8ulncio. a .Poz]'fY\ r stapiony p.\stępuje zniekztałce. \\lmjan' n]1rElliaZdjęcia(R]c' 5'5ai b): po\iększać odpo\riedniefragmenw . 5. Zdjęcia weunątrzustne.ii kundyr naj1\. \Ąarstlvo\teZdjęcia znataĄ rólr. kresy analizy gęstości oceny osteoporof -vogóLnoushrojo!. na precyĄ-jne temu ufyskuje się lepsze u!.. Nlożliwejest czujnikówi pl]tckjest wusza od czułości tMeba ani ciemni.l.pseudo 68 . jest znacnik o okrcślon]th ul. gd:ż l'1maga hemi. do gęstości).lległość celu aran.łanie filmu rtg' Niższa dawka plomieniowania 8w..ł odtsoPone ne' ^\Vi.ane' na możnateż!.1 PIży kolej.ppodlp8. oprcgramo\\.fa ocena poniervaż każd]m zdjęciu aparatu stomatognaB'cznego jest w schożeńach rra miaĄ.azutajonybadanych \.lamiczny Parametr! nej ńzJ'cie pacjentamożemy .dół i prlełqczać negao}' struktur.\. plz}zębia baldzo ważna.5c).dzięk pomiaryi zapewnia standardytech. Iei mplnd\/mniejtza iP ni.': czułość \'. we\tnatźustnedostarafajq tkanek Mimo.'idocznienieblaszek obm_ niczne. 3D".]'wionychomz pomiafów ĘtóW (na prz}'kład mniejsfą zdolnośćod$'fom\lyvania szczegółów pomiary ub].ob]iczanejest po. się i usioa'rni. Ize poziomym. są dok]ladne.rl." jcdnoczesnej ocenyub}tkówkostn]rh plzyi\sz!.koĘyst!'wanesą do: lub obmzw odcieniachszamści rrpIowadzić oglądać ogólnej oceny kościi żuchuy i szczęki oraz stanu (ednakote kolorypojawiają \'. obrazie. Po w5. ZdjęCia pantomografi czne \\. to w diagnostlce chońb mo. a mlxejsze w l[mrarzc poNĘkszenia w d\róch szenia czy pomniejsze ia obrauuir trakoe uT'ko_ lvsk.Zez innego t]!u detektory promleluo.c. wtedy doldadniejsza.\. Na zdjęciach pantomo8ra. iZ zcljęcia oplócz korekĘ kontrastuobrazbadanJ'ch pn}zębia e d. można niż k7. takiejak: kontrast'nieostmść zdjęćjest lepsza' logią zmian' Uzyskany obraz w technice q.l za. /PMnq|l'U\lne dokonaćpomialóu'po Liniachpmst].4aib).rrieżZastoso\Ą'anie dużeznaczenielv leczeniu periodontolo$can].r pacjenta (obniżenie da\t'ki rzędu 60 90%).ko. jałiemu kładn}ch pomiarói\l gd]'f obraz jest pol. jednak całościo. ani odczJnnikó1. ent . prz]'datnc.(o md cej informacji.$any postaci c!'frc\lej ' Uzyskany nitolować leczenie peńodontologicznĆ' pokazaćna monitone lta monitorze obraz jest dl. nie obmzu (RJ.nr/viaja. !^! kr}Ą\dnia( /!Tnikó\\ .ri: i: ul'nosi 0'02se' jedlego leczcnia.m: -pdnlomo$dti(/neldięliJ lc mai.Tostalza_ ob. obrazui dan}'chna o.v.'staje .o trrjąca podczas konieczne.IJ nu pżwębidb|/"żn"Bo' i ocenyosteopolDzy osteoĘl 1!. wzdluz \wrcstka zębodoło.ocenajest bailan].lę.anieumożli\Ąiaalchiwjfację Zdjęć.radiologiczne Badanie stoso{aćfiltrację i $mocnienie bĘeżne.L\/PniP rn'dnjP.|ej' wego(R}(. h n.utek ńeróunomiemego \Ą)miafi.Kykonanie wiclu ekspozJ'cji _l-i i:i:: :.ITowej zatem jakość dnio rcgulo\'.'iększony mo\\'aniu.Pi obrob' terlx '/nei. \tiek5/'F\ $\TniJnas stfuktur' Zatem u]r pomiaĄ' jnteresujących plono\lTan od konane pomiar1sąnieza]eżne stopniapowięk. T. w wania ńg umieszczone jamie ustncj' obrau rtg choregooraz list)' paclento\ll natJchmiast przetworTony wpmMadzaniedan5'ch danegoobiektu zosta.tkó\r poziomych i piono\łych).5.l ln powi..1'.

Analiza obmzupozualana wykycie rcsorpcji. w podlegaocenie. ib pŻFębiabr. bowejodpolviada blaszcezbiĘ zębodołu blaszce oraz (linijnycień na bĘe. pro. prfy grani./bila/ębodołu liniin\ Lień olal7ajqq lo korzeń zęba. od sbony korzenia graniczy ona z ozębna. wem lat oczkazmniejszajqsię. .-u komn pm|PtJon}Lh o(enia sj\ przyIe8anie ich wp\'\' ru przyfębie' omf 69 . ZĘBoDoŁo[]EGo Na jak zańMo części miękkich (dfĘseł).nątizzębodołowej do zęba c]Zęści r. prar ir iui poba. Moż|iwości oceny radio|ogiczne| w periodontologii Na zdjęciu rcnĘenortskim \tTostka zębodołowego o.}trowpj. zbitejprzegtodymiędA'1Łębo$'ej gu kostn}trn międzysąsiednimizębami).peńo.€nie podlegają: t tlGn]ri t\ła. z upl].Kość sldada się z isto|y gąboastej i zbiĘ.pekńająca be.de zęba.eżnego b}.5).skiei nie dają obrazu na ]diszY ie8u brzegu dzĘsla podlega jed}.| utedy dużo ją tomo8rumu ńekza. E xonznŃ' Na podstavie zdjęcia ocerrićmozna (mierzy sĘ ją od ksztdt koEenia oraf jego dłueość sze1tu koIzeniado poĘczeniaszkliwnotementowe.di pd( . doczna. @rnniki sprz]. ka zębodoło$.z dngiej strony Fzecho. ocenie podlega też Śosunek części ze\Ą. mniej dla wie $yglądu istoty gąbczastejmożrrawnioskować o osteopolozie.l.r'f j (GENDEX)' row€ obecnie możliwejest także iłykonanie zdjęcia panIomogra|]c7np8o $ Mel\ii .kształfu regu.rie ocenie o(cnd 8lebokoś( i kies/oneL dZi.}Tost. i zmian nich uystępuj4cychna rentgenogiamieuwidocz. być i omz\Ą.ve.tki po Przewlelde zapa|enie U Ryc. ne U osób młodychsiatka ta ma €rube oczka. Jałoii pan.ojowi statru zapa]nego przlzębia.hipercementozyzmianw oko|icach ńfkacji oraf Zapal. moźna po.ego obĘbie pżegńd międzJzębo.r kie komputerowegoprzetwarzania obmzu.rta PantomogEm. i /eboMej podś|a$a rddjo|ogi( /ne8oro/pozndni. l kość . Bla\/ka.\łnąhzz ębodołolvej' rentgenogramie uwidaczniasię jed}ł e kość \.tsaoanre raotot09lczne Ryc.ypeŁrienia po\Ą.Ifi w strukturę gąbczastej' kości Badarie przebiegu. podlegatakze polączenieszkliwnocęrnentG ie Jego obrazmoźć ualdóconypopnez występu.$'yrostka zębodołowego.ieŹchniach na swcz.a obrazkości stajesię przepuszczalny prcmieni ńg' Na podsta.iu na pantomogEficzn}m ułciu radio. La dokonlT.5.]sIo\^ych ora/ EoRoN-^ w obĘbie koron}' ocenia sĘ Zaslęg priduicowycJr (ich stosunekdo miargi). w pż!pad]. .leczeĘ które ułożone r€gulamie otaczajac sa kost.co 'naoenie w diagnuowaniuzespołów endo. go).l iesI patologii w pżJzębiu' fi xośĆ\r..5'5Pomiary dokonane zdję.]Śota zbita w pżegrcdziemiędążĘ. ore możemyTkanki miękkie przepuszczajq anie rcIltgeno$. i lamości blaszki zbitej zębodołu pŹegrody między.Janiu ienLd. szpara ofębnowa.ające rozi\. jamki i twoŹąc rnniej lub bardziej gęstąsiatkę.Pozostała \ĄYchi ta jej część część' rzutująca się na koźenie zęMW pozostajenreM. jak ma to miejscew pŹ]'padku Zdjęć zębouych (Ryc' 5. nych zl[ian okolowierzchołkow5rch.rrrosrr<'c. je. pzegmdy ma budowę Istotagqbczasta $].

blaszką zbiĘ zębodofua kostniwem zęba.6 Oblaz rentge novvskizdrow€go pżFt Dobrzeua. blaszki zbitej zębodołu.5.. Konieczra jest wtedy dokładnaocena chołkowego.PA]-NEGo wśródnich na]eżybrać a kamienia poddziąsłouego.5'8a.1s 3. fmia. 5unl rapatnepn. Zębowej) łączqsię ze sobą hvożqc \tlTaŹIrre znaczonyo ostr}łnhzegu zewnętEn}m Ęt. b/la|fu kor/Pnia uC|awienia jego przekrcju.l6. prżeglody mię.0M.IxIK sPRZr'J^JĄcERozwoJolvl mozliwa na mdiogramie'St ktura kostnaprz}zębia jed}nie na pra\'r'idłowo uykonanFn jest do ocely Cdv patien| nie ma zmiarr ldjęciu\ĄewnaLv\stnlm.1eryZqje następujqqtni się (jako Linijne zaoenre.h ia|o linjinc pęeia(nienie nrzebie8dia.5.5. RyC. Szerokość \\'ej Zaleł jednak takze od innych cz]''nnikóu od cn /ębarl rębodole. i szek zbit'th. ob]az ńg zdrowego przyzębia brzeżnego Na zdjęciu IĘ możemyjed5nie o€niać ele-rnenty zęba.13.rs.. b Kierunekniszczeniakości zapa|€niach pEya fębia brzeźnego. korzeniabez ognisk o charakterze cej do]nączęść (Ryc.Zmian podparriakostnegoomz tl€nłi t.rn.nia2. przlpadkach na podsta\Ą'ie szerokości nej możebyć ątpliwe. ta}że uwagęobecność bIzegi uy. szpary ozębno. zamkniętegowielżchołka ( o moie sugercwa. cnT. wT'mnie jest większaniż2 rnm' $ obĘbiP kośrigqbcras|ej m slnrldura 8ómei(7e.rozĘs]{o\\Aozębna e rdję. obr. międzykIawędzĘkości s odległość dzpębowej a połqczeńem szk]iwnGcemento..l7 5. i B obie blaszki zbite (zębodołu przegrodymiędzy.'zębiawierz. od ozębnajest poszerzona.vy' Ryc. Wnioskowanie w pen'nych oraz szpary ozęb. jest pońWn}'.az iego cednmi: pr4uębiachant. jest Wraźnie zaznacŻona m Z nie) btaszkaZbitabrzeguzębodołu blaszĘ zbitą gómego brzegupizegrody międz}zębolvej.39mm) w zależ.ia. jestjednakowej szemkości i noś(i wieku' \Ą okr\ie njcu|omnwane8o fue.poziomy b piono\.ĄN'flZ'I.9 fmiany zapalne z w przyzębiu bEeźnimprze Wagą ubikóWpofiomych' 70 .7Poaqtkola/e W ny zapa|ne pzyzębiu b|a Niszaenie brzeźn}. pomiędzy od szyjki Zębado wierzchołkakorzenia.rraiśoty .radiologiczne Badanie na widocznajest 1łlszperr. prawid|owa śruk' bodołu.2. roz1zedze.w zębachdojŹałychozębna (0. radjolo8jcml \\ obĘbielkanekt\t6 tó. pod ST. nieprawidłorlolr5'konane (nawisające) protetycznych' Diagnostyka Ech pehień i koron zmian jest moż|iwajedlmie pny powierzchniach stycznych.\łatla pne8rody międzluębowej ści w zakrcsie oblazu do stfukfuIy kostnej otaczają. za. bia b'zeżnego' znaaone bla'k zbite zę.Warde nie dziąsła da się uwidocznić obejrnujqcyclr zapa]nych Ryc.l4.U osób mtodych ozębnaprzy szyjce oraz przy !ńeŹchołku możebyćposferzona. gąbaaśej' t.6).ębodofupŻ* grodyrniędłzębowq oraz kąta zaokrąg|eni€ ich poią W Ry.

Ub]'tki pionowe oznaczająnato.na( poslępująrobniianie /Jjq e będacejzewnętĘnąbalieĘ kości blaszki zbiĘ brze€u $]'Tostkazębodołowegoobnażanie i korzeni zębodołublaszkizbiĘ przegmdymiędzyzębowej. pźy l obniżeńe brzegu wymstka zebodoło!.\Ą.Lrb]tki poziomei pionoweW cholc się z tą linią mniejszylubwiękzy Ęt. b.halg in dir) (Ryc.. 5. ry ozębneji naz}'!va je kieszonl{ami kostnJ[ni.s. zębów.8). I ubltki pionowe (osteolizapionowa). poszerzeniegómej części l szpaly ozębnejod stlo.lvielokorzenio\.l9. zdjęciachwe. we miseczkowatei linijne (Ryc.l0a.twielrl/i.\Ą!qnfustnych(zębowT/chzgfzowo..bitki poziomei pionowePodsta. takżecfy obejmu. do wierzchołka korzenia. w I ubltki poziome (osteolizapozioma).|0a{ Ubytki pionowe w kości: ó.vych. c.}Tostka zębodołowcgo kierunku u' l zmiany o chankerze ub}tków w obĘbie furkacji poziomJĄni piono.padku nia łącząca i zębówtójko.' d trojkątn€. hfech lub cztelech ścian..zn. b. i l zatarcie ostrości (zaokĘglenie) kqta połączeua miast niszcu enie kości strony gómej części od szpa.kostnegoi tZWzębówzawieszonych po. a ObjaBJ' w zaalvansowanlm stanie zapalnlm je powieżchnię języko\Ą'ą pżedsion]<ową. e miseękowate' B objawy radio|ogiczne obrębie w fuóch sąsiednichzębowNiszczeniepońome \Ą55tę.laateru. n}'mpolegając}m całko\Ą'itrm i na zniszzeniu kości skrzydłouydr)(Ryc'5'7)' obserwujemywtedy] jeiczĘsLi jdk i nieoĘani. d)' Mogq ny bMe8u\'lyrostkazębodotowego' one dotj'czyć dwóch.20 l osteoporozę brzeżllq' t'.ve8o ponad c4tn Dle jest moż|iwe podstawic zdjęcia rcZpo' na 3 mm od połączenia szkli$'no.obserwujemy wtedy obraz \a zdjęciustwierdzamywówczas: . lub Gdy lv miarę rozwoju procesu zapa]negodochodzi do $ ubyku r 71pro\ pnebiegaai iennlm niszczenie <lalszego niszczenia stluktur kostnych pż}uębia.gdyjegobŹegjest do tej linii ńłnole' przyzębia g\ Gdy rratomiast bżeg nisz&enia kostnegotwotł' objawypoczątkowe świadczqce o staniezapa]n]'rn to taki bp osteolĘ nauyĄŹmypionoiĄF lub Ęt(} pŹpębia brzeżne8o toczącego już w obĘbie \łym (Ą/c' 5. b' c. łuko.'iomp o. obu blaszek zbiq'ch (zębodofui pże$ody mię. (poziomego pionoi. d)..16. w Najczęściej obserwujemykształb' tójkątne.j' /drót\no oĘaĄi( zlrej.wq ocenykienn' do l ntrq.]m cechujesię dużpn polimor.9). doczne są fuIkacje zębów dwukoŹeniowYch. (l(ążuje się z nią)' struktur kosln\(h moiru .lr FURKł( JI KoRZE\t Nai|eplPj wi.zeniołT'ch furkacjajest 71 .vego) Ii. Niszczenie \Ą.cementowego' znanie ilu ścian dotyczyub}. l ńżnego stopnia zniszcfenie blaszek kościzbitej l]bltli po. niszczerria !o'I kości jest lub punlty połącleniaszldi\Ą'a cemmtu W prz5. się dfyzębowej) miejscu ich połączenia. fizmem.l8. jpd}nje nd bach zapa1nych pfzJzębia są pmcesem osteo|itycz.lt. wyrostka zębodolowego przebiegu w zapa|eń puJewówQas.lla.Badanie radiologiczne ffi RyC'5.tek.. wietrzLl(ang.5. zębów (Ryc.

ale takżewermqtrzzębowe. chodzeniaprzpębnego.s.radiol Badanie Ryc.5'13aib osteoporcldb?e/na . dostarczaniewapniado kości go i .to ostcołiza flrkacji hlt\ła&ającapże' ków nacz5niowych do stluktul kostnych' Prfc.loshfieńZić rozrzedzeniestn <tu. obszane nie więksą'm niż2 mm.rie'ówny b"eg M. na lokalnyrni czl.W w dJobnychnaczJĄiachpowoduje. cji)' a tałżena zmniejszeniu ]iczbybeleczek kost. diagnos$ka jest jużhudniejsza2'l3'ld]6. nie jej zu. do uwidocznienia. całko!. 5. zwiększonq przejnystość. b. ' oznaczaniszczenie kości fulkacji na pełnybrak. i jako objawńg roafedzenie strukhrrv osteoporo. na M Klasa 2 2/3 jednak Jp.] Klasa 3 /e(nje /mniPiszon} a l.1]}J Ubytki pionovve a. musi utracić około307o gEmie można b!. . w :.obejmujezmiany niszczqce pŹestrze.i ona u Ęłnpl"}Tadkuq\Trikiem sie s/Przenid powieŹchni f. plzrzębia. a nie czjnnikami ogólnoustrojoiq''Ini. /ę. jest bardzo ograruczo.tedy nieuwapnionajest kościqosteoporotycz.2r ne' Kość na. co naz!'$amy zanikiem. q d w kztaiciekrateru kostrego (niszoenie cztereÓ ścian dochodfące wież.Za rzadziejniż ("anik kostny) w przegmdach w chorcbie przJzębiajest obsenmrłana ffi osrnoponozrt jej ocenajest objawystanu Zapalnego'a międzlzębotych. Kość wapnia. obEzie rtg rlych prz]zębianie sq $ykorzystJwane.r2a i b zmiany ŻenizębóW t|zonoĘ(h' Ryc. nych. leżące osteoporozabrzegówkostnychjest spowodowa. polzeEenie kamłenia nazębnego' szpar ozębn€ j ..|o subipkĘMa' Pre\ĄJż'njF zębia w szcz]. . W ma to miejsce w oneolityane obrębie w furlęcji ko Ryc'5.5'13ai b). Nie iest to jednak ry Istniejq dokładniejsze jak zy (naprzykładdens]tometia' ale w stanachzapal.vite plz]])aalkuosteolizy. stanu zapalnegodziąseł do przeciwle€lego koŹenia.rkacji nie dochodzące ni pzez ciągtość drogqkanali. zniszczeniekości dan}'rn na obsfarze.NicniP |yth okoliĆ. pozostałe plze8lód międf]zęboilych może . w d Klffia 1 przyjed. metody oceny osteoporc.12a b).tach $stępuie ona $ystępowaćobjawosteoporozybŹeżnej'Polega on w zaostzonej postacichoroby (Ryc.fłogi 7Z . do chołka korfenia)' obraz żw zębóW fawie'onych w po najczęściej zasłoniętapnez hzeci korZeń i trudna sbvierdzamy (w przwadku zaniku) mzEedzenie jej ale kości.W.nnikami. czyli stanem zapaLtlrm nlm z korzeni. W przewlekb'm zapaleniu przy.yronkd fębodolowego' lozĘedze'rienrukury kośln(. co w obmziel€ntgeno\'vskim \tidocale jest jako (Rlr. jpdnot ub]'tekkostny (nawyloD' śWitujqcy że kvi Zmiany w firkacji mogąbyćjednak rrie Ęlko po' przepł}'. żebyna rcntgeno' rra odwapnieniu kośĆi(zmniejszeniu mineraliza.

w w stosunle do umiant]pu niszczeniapionowego (kieszonki 6. n i stop i tom aniu. . I ciężkie. b' c z. ńwry brz€g ''{'yrostxa zębodo|o l'l/€go.*zoi zębowtral. l Lekkie radiologicznie utrata kościod l/4-1l5 gdyz d]n!mi U\lępuiP odwra' jacy się obrzęk przytraca prawidłową praę drob glównie pozio. W ĘrchpEJpadkach jest teżzjawiskiem roznia się trzy typy zapaleń przJzębia: po]ecreniu.Dlz€g Wy.rh dlatego i jest badaniekaźdego indywidua]nie.r6 stan Zaawansowania znian w przJzębiupo\ĄTuen opisanymdiologicunie oddrielnielv stosunl<u do iĘo zęba. ne 8 mm i \rrięcej)'2. ka zębodołowego nie .18. Ryc.ostżony ch. Nie porvirmosię uż}'r\ać telTlinu zanik kostny Do poziomegoniszczeniakości obrazieltg dolą. \Ą}Taźna utrata = osteopomza.immunologicz. UMd poziomei pionowe' Nie mieży się stopniazaawansowania osteopolc ki' ńwny zarys o przewlek\tn chamlterze procesu zy w pfZegrodachmiędzylębohych. jest to jedrrak i Nie dowódpew.ny gdyż we wszystkichpż]. qliska zniszczeókości dos'czątylko ogrŹniczonego kaqiiAAP z 1999r) ' k&e zastąpiły grupęwczesnych tt6zanl \ĄltDstkai sq \ł obĘbie jednej lub dwóch zapaleń przlzębia \4ystępujących lu<lzimłodych.20 fDzioma2s. W 7a]cżośtod |dinicznego nia(jężko.5.h b|aszkach fbitych zębodołu i przegrody'niędf}zębowej' 73 . gd!1z to zmiany którc histopatologiĆz. rostka zębodo|owego róWny.blak podłoza są kostnegopźek€cza polo.ratcru i 66ęj.ladkach klinicznych nie jest też\łskaznikiemstopnia zoajdujeto potwiedzenie. u iaĄ to zmianyte t.tuje jako prrxesmiejscolry w t'm nrłodzieńcze się zapa]enieprzyzębia'U podłoża ub1tkikości dotyczą całego obrłr}du czyli są tych chońb lezącą'nniki genetyczno. a zatem i prawidłowe nych naczyń lawionośnych m}łn (kieszonłi prz}zębneŁ5 rnm)r'apnia do kości. dostarczanie l ŚIednie utrata koścido 1/zdfugości korzerua. dfueo<(i Loftenia o cham]<IeŹe . rakter prccsu fapa|n€go ni€. ten jest niespec]'fieny osteoporoza brze8ó1v..la. kości obĘzie ftg (ldino\aate w kieszon]<i r nis/rzpnie ko(ci osleoliza. zęba' l.\ł}Tost.(Ą . przy na ldadpionowa.s zęba Nieregulame zarysy. nie odpowiadajq osteolifie.tuiesię ne.poczarnarle_ brzegi przp*lTostka Zębodoto\łego osteopolozq bŹeżn4 z mogąo faostzonej fazie choroby a gład.7 mm)' czy cfa się pionowautrata kości poziome8o. wygladzony o zaznaczony.14a.15 P|z€ r ylekly charakter procesuzapa|nego. a obrazIentgenowskilly'glqdabar{zo podobnie uogó]rioĄł Rozległe mjszczerria pr4zębia' kości obserwo do lmian \apve\^|ekĄm zapaleniu gtlzaszczękimogąsię8ać na zdjęciach oko]icy w do pozjomu dlra zatoki sz@ękowej'2]3.a].13'16..5.u1o*i.dd$anŚnlaanja stanu fapa]ne8o nie pod]e8a i moni. l zalik kości przyĘb.26 W zapaleniupffJĘbia dorodychnniany mogqdt> E pEyzębia Agreswne zapa|enie większości $'są.22'25'24 piono\r'fa wę długości korzenia.E Badanie radiologiczne Ryc.stkichzęMW ale mogąteż lń s|łąć &tygyć rylko zębowhzonorĄ5(hi sie(zĘrlr. rmniei. Jeż'e]i Jest to grupachońb zapaln}rhpr4zębia (wg}dasJfi.dlatego objaw (Ą7c'5'14b c' 5'15).Prłzębie wokółńźnych zębowmoze ńzne rrasileniezmian patologicznj.

nyclodbicpo (|ub stronjepraweji ełł€j żuch!ły sz. pląfębia doi]dych biak jest zalezności niu międąv ( miPjslo\\'J.ok}ma1n}. r1i Zębn]. i chomby miafgt mogąbl'ćpzycz]'ną./akl7}\vie kor/eni' nia E Patologiezębów: .2?'28 choroby przyzębia związane z chorobamimiazgi (zespolyendo-perio) jak Zańuno chomby prz}uębia. pŹy ujściukanału koźeniowego.iacub]tek kości \łyostka zębodołowe. i pŹ]'zębnego. nie od siebie.ch.W innych plzwadkach stan zapa]nyw pżylębiu przez kanałydodatkowe bżeżn]'mmożesię szerZyć lub dmbne szczelinyzłamańw kerun]<ukanałuko.n. lub oba te pmcesy mogq rozwinqćsię niezalez. gdy Tludno jest wtedyje odróżnić..długość kamłó$l .eś ' W ]. lokalizacjęotlvoruwierzchołkolvego.vdzĘda \Ąlglądają zdmwe'lv pzlpadko$]łn badaniu raclio]ogiczn].fnjany wu dilarąolja.m' s4óko postępuje i kości c'j''c' 5'16ai b)' obse$ujemy okresyzaostŹeń Ir PrP8uldm\ $!'n]stka bI"pA lębodołol"ego' i r.nętrzną i we\Ą.rczmiafy komóĄ .a tal.l . neniowe8o i komory zęba.17 obtó/ ldd|o|ogEny tsw |Ln|z.a talże skutkiem tegoschoŹe. Niekiedy zespołyendo" perio mogąmieć pochodzeniez obutych Źródeł jed.\łypoziomyub}tek wlekł}.l3'l{l6. plfetoki. tę podparda kostnego'Iśztahub]'tków pionowYch jest w lłm Ę.Tra od leczenia endodontycfnegoi pod t]'an się kątem lależy mzpatlf$ać Zdjęciercntgenowskc' Na zdjęciu oceńam}'i * Elemenry budouy zęba: .clcsn}mstadiumchomb!ł we jak gd.5.próchniĆęi jej sto$mek do miazgi' . zapa]nezmiany okołowieżcholkowe' .złamania. zmiany w fu*aqji korzeni mogą być jak więcpochodzenia wewnęhznego. no('.5.t Lillv rd^ wieLsrani/ r zapaleniuprz'piono.r'ć tr'lko i (lub)zębówsiecznych(postać zloka]Do\t€na) lub ca.em!.d. . Zmiany w obrazieńg pieNszych zębów trzonowYch mogą dotycz.m mozna strvierdzićgłęboki ubltek pionowyi poszetenie szparyozębnej' L]b]. da.ostka zębodołowego szcfęki i (lub) żuch\ł.tkiĘto\t.zęk) shemai . Ryc. dotyczązębówze stanem zapa]nymmiazgi./djpLiłh ip.]iczbękorzeni i kanałó\ . zloka]izc W postaciobseNujemy chaĘkteĘstycznyobmz lvanej mdiologiczny postacitzw lustrzanychodbićuszko w dzeń kostn}'chna powierzcbniachstycznychpo obu stronachłuku\t5.IesoĘcję korzcni (ze\Ą.l. łegouzębienia(rvpostaciuogó]nionej).\.ażd}Ąn nje cz].mi Ptiologi'l]l}mi a ClopniAm Zniszclc ia pżJ"lębia. nyrh i dodalkow1Li |ąL sięue zmianań pny.mi. kanató!'' bocz.żeZajmować okoli. go. 5'l?)' W cią8uki]kx lat prfebiegrltego &c.tlętlzn4).radiologiczne Badanie Ryc.pie zapa]eniafazwyczajmiseczkowaty i łuko$'al]. zapaleniaobsenrujemyw obĘfie rtg całkowitą utra. h. . rapid. nia. perforację.e najcfęściej obseńWjemy na pc wieżcbniach p. którc obscfuujemy na .miĄ nnik.Prcces chombowyrv zespoleendo-peńo możezaczlnaćsĘ rvprz}zębiuwieżchołkoł}m. pr}pailku / mian.16ai b Agres)'wne rapalenie p|zyfębiabreźnego'a zmianyz|G pEy siekaaachW szaęce kalizowane ub}łk pionorĄ/q zmianyuogó| b Jednak drnamiła zmian. cę flrkacji.ji (brzeg się) Wmstka uygład-za ' W a$esywn}mZapale.

Jeśli nie prz}zębne.poszeEenie szparyozębnej' Jeże]izmiany obsenwje się tylko przy jedn}'rn iĆh zębie' możeto sugerc.l9Zmiany zabutzeniaogÓ|noustrojowe W przebieguchońb ogóInych. je. dzenie przpębne procesu.lku).h. ze mniej lub bantziej ogt'aniczonego.30. tomiast obja\Ąy by układowe defekem eianulocltóvl (zespól leni z . . .r'iekgutaperkoi. \\ pl7)padku zaoslr/Pn dorhodzido Jrenaiu !'!vsie' a ku śródzębnego. lub Najczęściej ie piolowe (całkowite częściowe). Prowaduito do suybkej destrukcji \łyrostkazę.czn]'Tni. a poŹniej sta\d|. go rr okolicy oko|owierÓolko\Ąej oblerwuieml przeiasnienia ubJlpk kostn) M poslaLit\:. niekiedy w okoli.fespół Papi]lonai l€fe\Te'a) przebiega. duży( roniJńu ub}'tkiporiome b ipionowe.5'18b Znisz@ona próchniczo korona' |ączą Zmiany przyzębiu w bźeźnym prry ośeo|ityar}łni sięzezmianami Ryc. jq z ciężkimi uszkodfeniami przlzębia .rn mdodontllfnie.29.31 Zmiany pzyz$i'r w Ryc. bia hzeżnego (ub]. 13.niszczenie kości fulkadi kożeni.peńo sie.duż}rni ubl. Róźnicapolegagłówniena plue. Zawsze miazgi' w Ę'poiłych miało badanie ż}'\'r'otności plz]Dad]€ch pielwotnego pocho. furkacji.16. biegu klinicznjąrr'częstociężkim.aniszczenie kościpod postacia ubJ'tków pozio. niezależńe od siebie w zmianach połączonych.lją teżplfy irnych zębach. można uwidotzni(\Zclelin) pionow€ . moż:na uwidocznić na zdjęciu rtg fachowanych bele. (ale nie w każd}m plz}pa.rn zapa]eniu pz}zębia z dodatko$1mi cechami cha.enłujem} górnej cĘściszparTozębnej. lie gulamP. na. 9).5. cY i dzając do kieszonki ó'.5.20). ob<erwuie niere. p.Inał rozshfygająceznaczeniebędz ie we.]zeńa miazgowe. ono Zębówleczonych endodonryczńe lub obraz rtg możebyć wtedy zIóżnico.gMałtown].zq się pro(e5} nisrrrenia Lo<Lin gómej l lę(. 8ulamych brzegach\^r pochodzeniezmiarrjest natomiast pier. Medy ubJ''tki cial b ob. /la. piooo$eo niPrc. podstawowesq takie same.tkarrlipoziom}'rnii pionowlmriobsemowanlrnl na zdjęciachrctrtgeno\j{skich' zespole Papillona W i IćfelTe'a w obĘbie pr'J'uębiapoczątkovr'o zębów nJerrny.m.którc dajq ldiniczne obselwowane obja$y zmiany w prĄzębiu brzeżn}tn Ędiologiczne sa podobnedo mian w pnewlek\.Wać pochodzeniemiaz8o. sie $adzi do Mómego uszkodzeniaprzFębia' Na zdję.!wch granulocJtóW zespół chediaka. rakterysb.tk poziome i pionowe) łystę. ujścieprzetoki znajduje się a w obĘbie keszonłi dziąsłowej.tki się. ponadto i w przyzębiu brzeżnym i wierfchotko.to Śugerujemy pocho. Higashiego.Tainego zdafla sIę. o charakterze kaau leczon).18a prry endo.i gpary ozębneji okołowierzchołko\'r'o.W białacz. mych i pionowych.W ńżnico\'raniubierzemy pod uwagęzłama. b. Nigeenie kołi od sironyprzyzi i '^. procesy Gdy głębokiepionowe ubJ.vy pźeśle" ją ażclorrierzńot|a' cz}TmJpn"lola Śpryjd d'tir gromadzeniu nh4kj podd7iqs]owPj' klorŹ prc. Infol.Tnacji dostarcza nam także obraz innych zębów'Jeżeli zmiany zapalne plzyzę. się' E łączą povr'stają ' iąceaj do wiepcholka korrenia 1R5l 5' |8a i b.ffi radiologiczne Badanie p Zmiany w plzlfębiu brzeżnJm: . Chom. i 75 .wot. PEetokę można uwidoczńć \łprcwa.iełfcho|kow€go' biab2eźnego zrnianytypu endcp€fio' Ryc. w . bodołowego utraty zębów (Ryc' 5. w okoJicy wierzchołka część omz \ł]aaźne ub]tki eek i blaszkę zbĘ zębodołu pionowe i poziome w pruegrodziemiędz}zębowej danego zęba.

20 Zmie strojoła (zanik staftzy) jest zupełnieinnj/m p. tarczyc obsemuje się osteoporozęi osteolifę kości leczki kostne pE]pominajqce sieć. kach dochodzido nacieków w ozębneji w kościlly.v]Tostka paufalnąa ZrrniejszeŃem 8ęstości fębodo. ębo\aych w okc licy wievchołków korzen| Zmianom w pr4zębiu I ściFn' Zenieis|o|y /bi|citżonuźuLhtq' ldorapo.usta(zego obja$5r W wy.20.\łyctrokoło i kł1mzapaleniuprzJzębiabneżnegotych zmian się pŹedtI]Zonouych.Taźnego z mz8laniczer a na be.Ifeniem struLtury kostnej i osteolizą I brak uwidocznieniazarysu kanałużuchwy. łcI częściach 5(iań lr organi/mie' rapaleniar pryzębiapne. szych. \Ą h biegających osteoporoą'ogó]noustrojowej bez zmia.21): I obńżenie !. W nadcz}'mości pźy' powodubraku w].lr naciekowqw międz]u i vę\ma odwapnieńe jego ścian. Ębodoło\'vychzębie majązabunenia hormonów płcio\. stępują rylko w plzegmdach'a]etakzew pozosta.. Badania rcntgenowskie pomaśają mzpozna\{a.i.ll aadanie radiologiczne go).lległości wujemy osteopomzękościpod postaciąjej zwięk.a !Mpd}podobne /mianJ wirrnarl5mosić ltysokości żuchwy pozromle na ]/6na poziomie zębów przewle.5. ne sąna zdjęciach figjako lacienieniańznego kztaŁ .5.oce sem niż osteopomzabżeżna1vpżebiegu zapaleń przyzębia. osteopomzyogólnoustrojowej(czyli zariku kostne. w imych oko]icach szczęki i żuchw W Zębówtźono.'"q powodować powstanie ognisk niszczenia kości Chorobyprr1zębiawystępujQ eęścieju ludzi star. powinien być na poziomie rh odległości czę.kości(poziomei pionowe).osteopomzaza]icza do czj'rmikówr5zykawy. r/s i breżn}Ąn Ze.2.vać się Kamień nazębĄy67c' 5.terystyczned]a osteopomzy ogól. stwiel{Zo. noustrojowejobseNowane na zdjęciachpantomo. nie sporyka. widocf.W po utraĘ. pE}padku zanik. .lolo$al7ys.lYsokości w]'1!stka Zębodołowego jest o gładkimbrzegu. .u których z racji wieku należy spodzie\. kostnych. jedrrak obja\Ą' niepe$'ny ze względurla odmiany 5' i wwoslkn$ zebodolow1Ó i lemcnfu LorzPniG Meso'Podobne /mian\ t\Ą5tepuia niPdo{ \^ /}Tmo(i l obrazkości gqbczastej Wgląda jak matowe szldo tarczycy i po t!1€idel1omii. nie żuchuyi szczęki oraz w innych ko.24 \ĄłTostków Podobny$'p\Ąv na przy. niu miejscoilych cz]aników uazorłych' któle mogą często dochodzido sekwestracji. dzi do po$Śtania głębokichub1tk(w pionowych. Ryc.2.]3.zębiubźeżnm.22a.ale nie docho. tomograficr€rafiotrych są następujqce(Ryc.21Ob łolvegoi orrr sŹrmJrm nasileńem destrukcji kości jego zapaleń' w przebiegu porozy ogol Cechy chaĘ].1'l'u'la. ciach mzne. od 2/3o.5.!. Mieiscoweczynnikiurazowe W ZespoleAIDS obselwuje się z kolei dużetem.!ych. co na przegmdac.23.co spowodo\łane zapada. podstawnejtrzonu żuchwy ści oraz plzedniego szonej przeziemości' niedocz]Turości W od gómego zarysu części zębodołowejJest to plata pzysadki stwierdzamyosteolizębrzególv ko. często oba schorzeniapŹebiegaj4jednocześnie. się przyzębia. c) Jego złogi b. w pŹ].osteopoicza ogó]nou' st ienia choroby Ryc. t zmiany w położeniu otworu bńdkorvego' który W niedobofzewitamin c i D na fdjęciach obsel. no teżścisły zwiqzekmiędzyosteopolozaposhneno.16'22. ny są odwraca]nei doryczątylko pze$ód.i:. niem się ścieńcfałych odwapnionychbeleczek i mstka zębodołowego manifestujacychsię na zdję.

pży pog|ębianiu Ryc. kładnego p.onyi wkładóww okoJicy sryjki zęba.adfi do utraĘvkG szparf ozębneji różnej ub}tkami leniem (Ąc' 5'25a. urazowego) Nawisajqcebrzegi q1ełnień ob. pionow€).il Badanie radiologiczne Ryc. pokazująstao plz]zębia.b. h (możrra służyć lupą) i \łykonanychza pomocq radiogta.Nawisajqce'. \t5'konane pŹed leczeniem prcteĘ. !tcwDąh7usInJ' b kon\aPnljonJ]nJ.5. \.fylegania jest możliwa na zdjęciach p.tkii sa przycątą miejscouych ą resoĘcję kolżeni zęból\'' zapalnych'Najczęściej objawiasię to posze. się fii cyfrowej(Ryc. na zdjęciach rentgenowskichspnyjają in fniszczenie kości (głó\.zejściena powierzchnię W przJ'padku protez jednozębowch' ńżnego typu Wk]Iadów korcn.cz. iach rentgenowskich przy prawicllow nyo pracach ploteĘ'cznych obserwuje się pre Ryc.V]łnogi W stosunku do tkanek okołozębowych. mostów na zdjęciach powinny mieć ' bezstopniowe p. muszą być i pmwidłowejo]duzji i atrauma.2]a' c '. kierunłują leczenie k1óre musi być wtedy skojaizofle z pe. kor. chalaktery. twu ostrogi)'Rozpoznaniete.24Korona 77 .r.5. diagnostycmiew pizwadku poddzĘsłowego lia kamienia przy stwierdzonFn ldinica e dułtn Órzęl.5.22a. grudkowate' jest czJ'nnika&ażnĘcego uż]teczne 80 miejsco\łego poloże.J. Wypeinienia tżonowcach sprzyjające zmianfapalnych' fu Wstępującena polvieEcbniach Ębów (pierście.lkoweprzyleganiebŹezIre ścisłe. z Wielkości prz}zębiabEeżnegopm$.5. E Zniszczenieblaszki zbiĘ zębodołu.ltmiędłzębowych.lkie'bezscho.:u dziąseł' i(Bolae tlTpe. c]' b.Inieniezęhiw i uzupełnienia oraz ilne niepmwidło\łe kontakty gła. Uraz zgl]zo$y w połaczeniu pnewlek\tn zapa. hry ldinicznie rozpoznan5rnurazie zg4zowlm radiologicznierozpoznajemy: (tzltl węzty umzowe chaIaktelYstyczne dla ii: miejscoweposzeżenie szparyozębnej.24). ści w przegrodac.vnie iu się płl. ńowate. b.c Ziogi ksztany.ocena do.

78 . \wkon}'wEne zastosowaniem z niki rcntgenowskiej' Do o€ny dl. Ltóre wulwadza się do zmianyw przyzębiubrzeżnym w przebiegu leczenia implantologicznego Leczenie implantologiczne ma ńrvnieź *p\ł na przyzębie brzeżne' Do oceny zmian nąjbaldziej pEydatna jest wtedy mdiografia cfiowa. my ubltek blfegu kostnego:w pietuszFn roku po \Ąszczepiemoże\!:mosić 1-2 rnm. czyćpo.Mańhalera @RI4) (Ryc' 5. Zdjęcie rentgeno$rskieunrre.udłużej rr. pomiary \łykon}'wa.yszy im stan zapa]ny(czyli ' nieńlĄność brzegów i osteopomzanie \ł}stępują) z patologii należy1\ł'rnienić tzvł pe. szczasię na specjalnejpodziałce./onki Lo<tne glębokości o żej5 mm. szeniagtębokości jest dzoważny doldadnyzapisbadaniawstępnego' pomiarów kieszonek kostnych możnastoso' Do wać ćwieki gutapelkoue.ffi Badanie radioloqiczne ub]'tki Ętowe i bardziejwierz. teczność leczenia możnamier. zaleźna z€Iyzu urazowe. Ryc..rnę) W patologii implantów możedocho. stad bar. milimetrG siatki z podziałka stne z zastosowaniem wq o skalibrormnejwielkości możnartedy ob|i.idch konie(lna iesl interuentja chirurgic la.w:mikileczerria(zachouawczego chiruĘicz. srycale są zwilaszcza cholkowo poszenone szpary oĘbnej poszczegól.l. regeneracja trwającego uazu mo8ąpowstać na' W w}łi|. zębiui ocenićskuteczność pozlomyó rrlatwia laslo.lku dużychub]'tków obserwo.\{ego tworzy się przy dan}anzębie ły. wygĘdają kic\. sze uErtościoznacuaj4obniżeniebrzegu \ł]'mstka Metoda ta obemie jest rza.. obrazu. ltalvczlm' w prz}la. wana'gdyż \. gdzie szcz}tkorze.iimplantitis' jest ze statremzapalnj'n przy.25 ocendobni/enia ERM' Wegoza pomocq wskaźnik.18.lviększenie leczenia.zmieźyćzmiany w przy.25). menfu. od nych zębó\nl Utrata kości go obserwowana zdjęciachmożebyćod\anca]na' na Gdy jednak stan zapa|nyprzechodzi w przewlekły poc|łcza kostnegomoze byćzahamowa.'frowej fe zrłalaweliminormć Łlłąd r. poIó\anylvane które /ębiabr/cżnego.20 b7e9u !łvloslkd /ębodoio.| poziomychłf'rcstka Zębodołowego.|zić ' pionowychnadłamańkostnych. a nawet zębiny po\aodujace jest nieo&qacalny W łyniku rzenia' P.Reteitschaka. t]b}tek poziomy możebyćwiększy lub mniejszy (niewielki poziomy ubfiek należytm]dowaćjako do nol. ten ne za pomocamdiografiicf.5. hzegil Wmstka Zębo Merzy się poziom obniżenia po stmńe mezja]neji d}śtalnej.oces ten Zgryzuuazo.l leczenia Monitorowanie Aby monitorowaćpostępanian zapalnychw kości czy Iub .owanie or"enę ńlrlóu wskaźnika Engelbergela.2-1 mm rccznie.Iramik Zr an w plzJzębiu moźna Wkorzlstać zdjęciawe*nątrzu. serwujemywtedy ich coftrięciepo lóczeniu zacho.16.r'mdnienia ozebnej i dorbo&i do przerr'rania kości cementotwóMej. WanyÓ na 7die.32'33'3. obr"E ń8 poka.Yynikający zniekształ.lko stosc zębodolowego. lub cenia obmfu (wydhźenia skróceaia zęba).uie Med} Zmiany rypu ro/red/pnia Śin|kturv kostncj i \ł]'Taine brzeżneub]'tki kostne wokół implantu' Zmiany te i mogą być częściowo odlv'raca]rre na zdjęciachob. nego) pacjenta z chorcbązapalnąpżyfębia na]eł przestrzegać zasadyżekoĘne zdjęciapowinnybyć pońunylv?|nej tech. kostnybez ub}'tków raźny' Ęto$y (piono$y)ub}. nia ozrraczasię jako 0u' a szczJt korcny jało 100. ale nie towar.które \'r' obraziertg jak po\Ą}.wego w wskaźniła waruntach prawidłowch 60 79%'Niż.Sk. gdlz umoż]iwiadokonanie doldadnych pomiańW PrZy implantach można stwierdzić na zdjęciach pozio. a w latach na' stępnych0.V}pay ją dokładne ' Wskaźnik po. skocenie ko.yć stopniem zmnie} kieszonekw ohazie ftg. i cz}Tności Na zdjęciu rtg obseń\ujemy wtedy rcsolpcję ce.15.tek 3. wielkość doło.

tnrdności spEwiaja ub}tki kostne od str. PrcceŚ:yosteoliuysą w większości ńeod$'raca]ne i nie można uzyskać odbudowy $}:. m nie zawszesq widocznezłogikamienia rrazębne' go.ni Ę. gd. znacznikowi Widocznemuna zdjęciu.13.36 ocena rcgenencji tkanek plfJ'zębia oraz ocma zabiegówchifurgiąnych na pżlzębiu skuteczności jest uła liona obecrie dzięki ztracznemu postępowi radiologiiq'frowej. p ostmpomzauwidoczrla się dopiem fow(zas' gdy nast@i 307.'Jkonaniem Zdjęcia.ollypŹed.26.iłi Badanie radioIogiczne kieszonek przed r. a p?ed rabreqreml w b-3 miesiące zabiegu' widoenaodbudowa śruktury Po biegu) poprzez odbudowę kostną.a]e kieszonki dziqs]o\r're doczne.rkacjach korzeni mogąbyć zasłonię. nych rozpoznań: & ubltki kostne od stronypoliczkoweji podniebien nej nakładające na cień zęba mogą pozostać się ruewidoczne.@yli osteoporozę brzeżną. liczkowej czy językowej' Podobna metoda sfuży w ndiologii do lokalizacji zębów zatrf}'rrlanych i ciał obcych' Metoda ta jest też obecnie rzadziej $Ykorzyst]\lana.Od 0-30o/o ubttLu masy kostnejZmiannie mozrra<renićwzroko \Ą. wedfug Dlch tedniką c}'frową Wzoru| odbudowa w mm konna oozabieou ---= \ostnei -l 00% t odbLdovw qlębokojć (odinii mieF. paĘcyjna minela]izacja.38.owa ub}'lku szk|iyfi o. mincralia( ję i odbudot\ę ubeleLrkouania w miejscach.26a i b ocena odbudov'ry konnej po lecreniuchi wsfoepu f hyd'oksyapaty.Można też stoso\łać ó/r'ieki srcbme z podziałkq wtedy moźli' i \ajwie.39.nttp t\}Ttikileczenja można urnać ie na zdjęciurĘ: dtworzenia blaszeł ZbiBch zębodołó\'r' i przegro' ja)' międ4zebotei'naslępuje mineralLa( ith Q tEz}mjĄvanie ilyrostka zębodolouego stałym na piomie' nie pogłebianie znian w obrazieftg się stabilny obraz).czy pmcesjest za(! stfon]1 czy w okresie klinicznegozłagodzenia ob jawóW y l}"an]<i miękkje'd-liaslol mo8duwidollni.37. te pźef trzeci korzeń. . stnej zależneod jej umiejscowieniapo stronie po.hudowakostnauz}Śkala podczaszabiegów chinr" jest gicznych ocenionana podstawie zdjęćłykonr\'a.20.18.26.20.35.2.ostka zębodołowe gobezzabiegów chiruĘicznych.zie uprzednio stwierdzono ozrzedfenie stfuLtury kostnej. zrtyLh po /alub 79 . stępujetylko w pewnyĆh sranicach (Ry{' 5'26ai b)' o.'anie blżeg! \ł}Tostkana tło zęba.Jest to tzw re. które utrudniajądia8nostykęi mogq byćprzycz}nąMęd. Flrametry techniczne mogabyćre8ulo\łan€.tu' fdjęcia ruĘianym f użyciem vry{onane sFletrE qlrovrym.5. ie uysokościłlTrostka zębodołowego granicath mozliuos i biologi. wariu leczenia' Ma olra wiele ograniczeń. odtworzenie kośĆi na.y są prec]'fyjne dzięk kali. a nie zawszemoma strdeldzić.2. B a[iany \v f. się na pozostajqniewi. tami' Następujeplżesunięcieobrazukieszonti ko.16.20 Metoda q{rowego obrazowalia struktu jest ttostsza i sz}tsza niż konwencjonalne techdki ie' Pomia.ubltek rrasy kostnej.o. sionka i od stmny jamy ustnej ułaściwej często na zdjęciachlvidoczne jest wtedy podwójne Ęuto.(grnenlol^€j konnqo) dobnElr Ryc.o podstawie na zdjęciartg.(i. zdjęciu. \Ą.16.40Jl Ograniczenia diagnostyki rentgenowskiei Meto.la rcntgenowska oceny zmian w prz!'zębiu w przebiegu chorób zapalnych jest tylko metodą pomocniczą w ustalaniu mzpoznania i monitoro. Za potltr.ei w1 je't doNadnr pomiar g|ębol.Można wtedy oznaczyć każdąz kieszonek inn1tn znacznikiem i uykonać zdjęcia rentgenowskiepod ńżn].

oŁ.zaakceptowanejprfez mię.uogó|nione . Zapa|en przFębia dorosłych .z roku 19861\'BVoz po. i .2' 6 1 Kag'ńkźia cho|6bp|fyzębja.y\. nozę sta. Aby ustalić ogólne zar]sy i kĄteria' w których w uponądkowany sposób bada się etiologię. Periodoltologicznych w Stanach ZjednoczoZoĘanizo$'anych celu pzyjęcia ldaE.j (p/epubeftal a) przedpokwitaniowezapa|enie przyfębia periodontitisPP) . coy. zapaleaie nie się 83 .Ę pod.fikacji w podmioskanychpodczasbadaniaprzedmiotowego.zespolem Downa . i . Amerukali.Renata Górska Wprowadzenie choroby dziąseł Klasy|ikacia ptzyzęhia chotÓh choroby przrfębia Wadywrodzonelub nabyte wpi.AIDS innymi i -ANUG) (acute 5. ostle mańWiczo. któĘ Zgodnie $.Princ€ton 1989' zawiefa ona fdaniem ucfonych wie1enieścisioścj' (adult pe.1999roku podczasMędzFarcdowych Warszta.zespołem Papi||on.cukrzycq l typu . towegooraz badań dodatkorłych.uogolntone .Wrzodziejqce zapalenie gingfultA dziqsel necrotizing ulceratlye przyzębia poddające |eczeniu 6.1Tazili temat chońb i stanów tkanek pżlzębia. Diagnozowanie choroby prz1zębia powirrno wg Pagei Schroedem l9B2 r.Le'evre .|opnia.ia}v i'nq można wpd]u8 RamfioK|a A\ha / |979l'. od lamlecol/dsu opra(ollano l8' \Ąymienii ith ó\]QdemiePeńodonIo|ogi. ol. nasi]enia i roz]eg|ośl sce do 2001 k]asfikację chońb pŹ]zębia opraco. pŹedstawia Tabela 6.vadzenie xlasfjłacja prezento\.JeilcnjP ' chorobowv.EoP) Wcześnie Występujqce przyfębia zapa|enie {earŁonsetperiodontlt. gla i Cattabri8i olaz obowiąnjqcą w świecie Pol. ąrrarodowq glupę uczonych opinii.'anaw t]m rozdfiale jest @afia na najnowszej. h. ne z 1989 lokul' Nor'vypodział chorób przyzębia Dia€ sĘ po staĘnn}Tnprzeanalizo\Ąraniu danychuzy. lończł.. na opinia ta była przedstawiona i pŹedyskutowana r. Prensze Idasfikacje opracowali Mc Call i Box w 1925roku. i procesówją powodujących.zlokalifowane (juvenileperiodohtitis JP) b) mtodfieńczezapaleniep|zyzębia . rra wyodrębnienir waną przez swiatowe Walsztary Peńodontologicz.zlokalizowane (rapidly pżebiegajqce Gwa|townie zapa|enie prfyfębia prog|essive periodonfifis RPP) pEyzębia zapa|enia związane chorobami f ukladowymi . pato' logię i leczenie chorób niezbędne byłoi jest opra.vanie systemów ]dasfikacyjnych.iodont'tA AP) ie t. się od potwienLenia jej obecności.

tkę nazębnq: 1 zapaLenia Wywo|aWy|qcf przef ne nie dziqse| czynnlkow mlelsco\.\.a Wg 2 Blakdz ąsiazębodoiowego' 3 Plytki przedsionekjamy ustnej.witaniowe dllarel. prryooeclosci p.chorób przyzębia KIasyfikacJa cznych 1999roku W Pe WarŚztatów odonio|og k z UproYcfona as!.oby nody.7ef o9oIne: 2 cho. zaPaLerie menstrLa(yinvrr' l 7apaIenIe dliqse| zwią7a1e (ykIerr cuktzycy' dziqse| przebiegu W choroby krwi: b' ZWiqzane z chorobami białaczek' W zapalenie dfiąsei przeb]egu cho|óbkn/'r'i' W przeb innych egu 3 choroby przez dziąsei mod}. przycf 4 N]eprawidłowe epyWędzide|e|y'mięśni' urazemfgryŹolvym zmianyW przyzębiu W}Ą'ołane 'I Pierwotny z9ryzowy.ych z nazębną dziąse| zwiqzane płytkq choroby p|}.tikowa1e czyr1iki d7|Ęsel z uk|adem hormonalnymI a' zwiQzane po. 2 Uogó|nione' przyzębia hematoIogicznymi' 1 ZapaIen]a zWiązane z chorobami genetycznymi' prfyzębia Iub zwiqfanecholobami zespo|ami z 2 Zapa|enia W innych choróbsystemowych' 3 Zapaeniaprzyzębia przebiegu lVIańwiczo.tych/ a. l Zlokalizowane.fikowane lekiI zapa|en]e dziqse|' a' poLekowe rofrostowe dziąŚel' b' poIekoWe zapalenie 4 chorobydziqse| zaburzeniam odż}vvianiu' W modyfikowane nie chorobydziąseł zwiqzanez p|ytkqnazębną jamy 1 choroby qseł fwjqzaneinfekcjq ustnej' f dz qenetycznle' 2 cho|oby dziąsei uwarunkowane 3 objawy w cńoroo noustrojowych: ogo ozlałowe orzeoiegu (|iszaj pemf]goid. (CAL 3 Zaawansowane >5 mm).dziąslowe Nieprawidłowości (podzia| Mi e|a]' 1 qe(e'je d7|ąs. śluzóW|.wrf iejące odf chorobyprzyzębia ' MańWiczo'WrzodziejQce fapaIenledziąsei' 2 MańWiczo'Wrzodz]ejĘce pżyzębia' f apaIenie Ropniew prfyzębiu zespoły endo. pęcheżyca. rumeń Wieopostaciowry.rrycl^ b.rych i. reakcje ergiczne.periodontaIne ś|uzówkowo.oWo-sIorne p|asIi. bezinnych (fylr'\ow n eF(o\.fikaciaM]ędfynarodo!^. a faburzenia toczeńrumieniowaty). uraz 2 wtóńy u|azzg|yzawy' 84 . b. (>30% 2 Uogó|nione miejsc)' od W za|eżności zaawansowania (cAL| mm)' 1 Łagodne 1-2 (cALi 2 Sfednio zaawansowane 3 4 mm). a pochodfenia 4 Zrniany ogiczne pato ulafowego' dziqse| od miej5c utratąprzy(zepu z W zaIeżnośCi rozk|adu (<30% I zlokalizowane miejsc).

afębnqpży przy?ęb|u' zredukowanym znaczeniediagnostyczne.rni]ub jednjmi i dngimi Ęzem.tka nazębnq' wolanepbtką. notkanl<owego. po l. do Drugą obejmuj4chorcby dziąsełńe związanez ( ograniczo grupie pienszej \ĄYo.2 85 . dziąseł ń\'vnieżw obrębieZębów może\Ąlstępować stępn4 Jest wane cz]nnikami ogólfl}mi.zapa]nego. hani"m.Ta rów oo. objawówda]szej bez nych rcakcją alergicznąlub urazem.2).. słowego.ti. ..|rębniono ane czte.Ńagamożebyć zmieniona cz]. z ldinicznąutratąprzyczepułącznotkankowego' jaki obseń\ujemyw następstlvieakĘ$. $upy' postaciąchońb dziasel Zapaleńe nazębną. .nego sełmod5fikowanelekami. nlm prłzębiu można schaĘ]<tel]u o.!vobĘbie brzegu dfią.Pl zwjązane p\tĘ przy Zreduko$a.lo hamlle ryło$ jalo zapalenic W obecności4' jednegolub ry podgrupy pielwsz4 z nich stanowią zapalenia ne do brodawki lub brze8lrdziąsłowego plzyczeputącz..punuj41mi do odlJarlaniaph'I|ł nazcbnej:na.. W grupie drugiej. }]rni lub ogó]n].2) autoży klas}fiłacji Zapalenie dzĘseł'k1órc \Ą.. ostatńch badańustalono.4. .'\:. i[mstka zębodołolvego d/ią.6'1 zapa|€ n i€ dziqseł zmianach tkanld. pnez chorcby skóme (liszaj. istniejącej już wcześniej z PLYTKĄ NAZĘBNĄ (Tabele6.Ry!.\Ąać netycznie i W}Ą{ołane . Ćhońb nie w].ficz.chociażjuż obniżonyn obe.glżybyoraz choroby dziasełuwarunkowanege.tĘ' f iłyjątkiem obecnoscr zW|ĄzANE dzĘseł$rywołanego I cHoRoBYDz|ĄsEŁ uhaty pruyczepułączno. rji) b). Ryc.żezapa]enie W ślvietle grupę stanowiq choroĘ dziqset mod1flko. ponie.ystępuje skutek bakte.] cHoRoBYDzlĄsEŁ . rji znajdującychsię w IĄtce nazębnejjest nącfę. a taLre lekami lub nicprawidlouym z kolei możewohlvaćna nasi]eniei czast|walua ' Nliejscowecz!'nniki' takie jak nawisajace protetycz..chorób przyzębia K|asyf ikacja . ldinicznych dziąseł tnie. 6. p\'tkq nazębnabez miejscowych wietuzębórqbez zmianyw położeniu uT'lvotane dziąseł czjmników tub z miejscouTmi człnnikami predy./ne bd|terie'wiru. Zapa]eniedziąseł jako na.\Ąaż moga Wo|ane one pt'.tk4 jej dzi4seł 1999ml(l (opraolwanienowej klas5fika. pemfigoid.tka na) a komóIkami obronĄ'rni gospodaila.nnikami miejsco.l jak w pŹ}'!a.pęcherzyca)omz gmpa cholób w]. z s}. pł]. oddy.1i 6.6. ostatniąchorobydziąseł to stan.lk zapalenia rty kJiniczne są takie.2 zapalenie dziąse| \Ą]y Ryc. ianiu' leczenia peńodontologicznego ustąpieniu stanu mnJ}ti-ko$€ n eZabur/eniami odŻur prfy stabiln}łn. iąc}mi się w pbtce nafębnej (pł]. Uwaga powinnabyćskoncentrowanana !!ry. niespeq.'lvołanych poziomiepEyczepu i a€dukowanej !\5'sokości kości p\tki nazębnej' Znalazły miejsce choroby cnością (aedukowane prz}uębie)' przel \ł]Ą'\ołdne spec\.)'W ocenie trzeba postępować konse. podfie]ili na dwie podstawowe Pierwsząsta. kolejną choroby dzią.\ańt ba]deryjnego zapalenia ubaty prfyczepu'obja.5i 6. tkar <owego Zapalenie dziqsełlwwołane pł]'tkąnazębnąjest $-laikiem interakcji pomiędzy bakteliami znajdu.Ą |! zapalenie dziąset wywo|ane wylącznie pEez pMkę naŹębną na Choroby dziqseł (Tabela 6."Vvcila. ściej i{ystępującą nowią choroby dziasełzwi4zanez pł]. ia powierzchli koron i koneni zębów (patlf iopatogeneza choiób prz]fębia. lelnieńa' Źle\łykonaneuzupełnienia stloczenia zębów spźyjać mogq odldadaruu i nazębnejna skutek utludnionego oczyszcza.

lłowości p|ltkina brzegu dziąsła' '] obecność nia zębów.rn yłaczniez pbł.r'e Ę. Różńcuje je tylko Znc pl7ez nni. klwawienia i bólu jest pod. ogo]ne majq wiele wspóhych cech klinicznych dziasel \tTĄVotane dej z 8rup wiekolwch uzębionejpopulacji i jest naj. Wstępowanie krwawieńa. . i pod$yższoną dziądowej' ny dziqsłowej ze r zwiększona Wysięku szcze|iny iIość linie dzi4stowej' przy E Krwawienie zg|ębnikowaniu' Pomimo ńżnic pomiędzy florą bakteryjną przyczepu |Qcznotkankowego' 6 Blakutraty a zdmwego. Zapaleńu dziąsełtowaIzysza zwykle: dziąs|a' się na * Rozpoczynanie choroby brzegu zaczerwieńenie.tką' fapa eniadzią. zvnia.€l vlywołanego Tabela6'3 chalakterystylę możemieć $.określenie koloru. Iub Wyrostka). KrWaWienie eńa hormonalneuystępujqcew okresie oraz zabuIz .tki nazębnejpokwitanioweZapaleńe Do chorób tJCh należą: stawądiagnosĘ'kichońb dzi4set' nbjdwót\ Io.lemmen. \ch ilościpll. tkankowego kości g obecność płytki brzegu munologicznie kompeteltnych. Zmiana dziąs|a' konturóW crynniki ogó|ne W dz|qs'owej' Zmia. ciążą. Zmiany histologiczne. zmieniaja one odpowiedź pł}tkinazębnej' da. go. $Ych ze zmianami w Ęlach kolagenu. wrafiwość na dotyk i ból. do w nacz}niach przylegających rrabłonka (możIiwość postępującegoniszczenia włóken kalogeno. niczne stają się wyraźne.zycą i chorobami uk]adu zrraczniezarórłno osobniczo.|a Temperaruryszcze|inie i|ość wysię\u ŃiellonIidfias|owei. dziqsla' n Zmiana konturóW Stwierdza się zwiększonq ilość W dziqs|owej' Ę zmianaIe. ł odwracaInośćusunięCiu roborvej. a Brakutraty kości Wylostka z p\tka nazębnq. men. po przrfębia ' Występowanie zapa|eniu |Ęczno.iace| pr7robccnotrire|aĘłvnie ma. l7t mod}ti|oManF doczne.4 umiejscowienia. takie jak cuhzyca. tsodwracaInośćusunięciu ii się do powstawania zapalenia . ale w miarę rozwoju zapalenia objaw kli" Io'że( holob)d. o Tabe|a charakterysvka 6-4 błont<a łaczqcegoprotadzącej do do\t'ieŹchołko. częściej W]ŚtępującąchoIobq dziaseł.'iazanym fębodotowego.cuk. Na nasilenie 86 .czego.]ziqseł. p|}tki. z Zwięk'zona prfy zgłębnikowaniu' chomby ogolne. z zapaleniem dziąsełzwiqzanJ.kololu' konsysten. zmian zapa]iych łqczące. cji.lrrrar j tiażvmogąptn.płw budowa zęba lub inne cz}'nniki miejscowe.Początko\..jak i w zaleźności zmian zapalnych kiwiotlvó. Zmiany histologicfne dorycza pro[feracji na.pobudzenia utraty stwierdzenia wcześniejszej p|zycfepu miejscoltych fibroblastów i nacielu komórek im.]silenip od struacyjn}tn.Zana duiałanie wykazafu żezapalenie chomby dziqsełmodyfikowane pIzez cz5nniki Dane epidemiologiczne p\tką nazębnaWstępuje w każ.3 dziqs|a' na na ' Rozpocfynanie choroby blzegudziąsla' 5ię . konsystencji.. przJ/zębiu' kąpzy zr€dukowanym rĄ'eji bocznej mi$acji komórck. na oraz nieprawi.5"J choróbprzyzębia rIasyfikacja p{).rvawienie samoistne dfiqsla' 3 Zmiana zabaruVienia lub podczas badania. k1inil h możp Zn}( N. dla p|}tki' po bakteń patognomonicznych tejjednostkicho. zapa|enia dziąse| !ĄryWolan€gpM. takichjak zmiana kształtu. Zmiana zabarwienia dziąs|a' ia choloby dz|ąsg| modylikowane plzez .na pnyldad źle\łykonanerłypełnienia lub uzupełnienia pmtetyczne lub ortodonryczne Zębowe pEykład stłocze.ni' Śie dziąseł. choroby krwi . po dojrzewania.ponrewaz inmunologiczną gospo.nperatury Ś/cze|i1ie wsięku ze szcue]i" temperatulę w szcze. zapalenie dziqsełZwiqzanez cyl.Iziąsła zapaleniem dziąsełzi.ficznych s Zmiany histologiczne.lddia t horobymo8qb)( małn wido( lub niPwj. kio8ólne $ystępuja ksztaftu. obrzęh k.nie nYizolowano speq.

Tasip BrakUtraty rw h lub kości Wylostka fębodotowego' po].'ch hormonórv płciolr'vch n okesie 25-50 dni jest opispvany jako cykt menfapa|en]a d. gdy v]Ąstępowanie W okesieowuiacyjnyT' po. ' ^ljązanez objal. d/iąsP] osobdofuslJjqc}Lh \Ąpl]^\ u mJ pł]. Zmianaabarwienia f dzią5|a.7nmol/L).m. c/ęw ny zapalne w czasie o$'ulacji' Dotycząone uysięk1l zapalenie dziąsel nriązane z cyklem menstruacyj..tk w okesie poklitania jest t]1n' się jasnocuerwone.l poziomu hotmonorr Brakutratyprzyczepu łqcznotkankoWego' .i. zTianakonIUrow d/iĘs|amoż|iwą f znianqjego &iP^ Nd $1ttanienjc pa'enja wiP.K|asyf ikacja chorób przyzębia a zwiqzane z uk|adem holmona|nym Tabe]a6'5 charakt€ryśykapoh]vitaniowego eniadz]ąse|' zapa W \'\. do ob.5 horobynie .lpmiJowll (psfradiolu lpslo\lcronu r.Badajria\r5'k6ząry c2ę.5) (R]'c.w re. zwiększona odpowiedź glQdziefĘczn]m i zachowaniu dolastającej mło..ębo$pj' ipj spoBk/ne 5ą/mid.*a p|t.6'5 i 6'4)' daw P międ/J. obraz k1órych sldadąią na pĄ.l|oęenid pro.q na. odwracaIność po owu|acji' PokWitaniowe zapaIenie dziąse|' 87 .]TaźnJ'ch tomiast Zdażająsię pż]. Krlvawienie i !(5rr1 nanie 7ębó\\'\Ą/no.duielaniuestrogenui progesteronu'R]'tm \ły. rn]<\\i|dniow] \\frostu ilościpł}tki nafębnej' Zapalenie dziąseł szości kobiet z zapa]eniemdziąseł związanJ.pł}ł z kieszon]<i dziqsłowej.tj o pąruj podeasowl]lacji. lone i występujadość rzadko' hzed miesiqczĘ rra. < qccgo $idoąne ZmianyZapa]ne dfĘśle' m u obu p]Lj bP/ w\pob |njej w Jednak u \Ą'ięk... ma\'ch ilości łatwoklwawiące Zmiany w bro. nad 75%badanychkobień (Tabela6. do steronu zultaciektórego następujezdo|ność rcpmdukcji' jest to pojed}'nczy pl}tkina brzegu dziqs|a' Nie epizod.tki brzegu obecność na dziqsła' przed NasiIona odpoWiedź zapalna dziqsia oWuIacjq. obecność preks/laLenja tĄ]s zapaIna dziqsta' logi( h /mianpl'woduiq(a /n!. jak wykazano.!adki'międz]miesiaczk(} ja\!ów fapalenia dziąseł przy obecności re]at]'Wnie wego zapaleniadziqseł'. którcgo Wdzielanie. podczasouulaqi u po" uzrasta o 2070 4m Po miesĘczce następują okrcso\'fe zmiany || \\l.witania obu płci ma przejściowy pokwitania.tnpień/adwan\Ąt\dnid /a. stości \Ą]stępo\.m Cy.lecz faza endokłlto.b1|a( yjn]. Pokwitaniowe zapalenie dziąseł Pol$vitanie jest WystępowanieWieku okotopokwitaniowym (>26pmoyl)lub testo pmcesem dojEewania plciowego.yż.6)' dzielania steroidow]. mniq20% przyczepu notkankowego' Brakutraty |qcf Brakutraty kości Wr/rostka zębodołowego' .Wysięku kievonkidliaŚłowej' l le cz]nnikólq rvliczajqc to ilość .iqse| eiąfanego f q'|dem ffuacljny W czasie tego q'klu udokumentowano Tabe|a6'6 charaktg'yśJ. przyzgłębnikowaniu' u5m} tol odJ)(hdnid. i.hnire zebórr. po u *pb\v na odwracaInośćokresie w21651 stan zapalny dziąscł.tki w bakterInej' zwięk!/ona i|o(. Wynosi i. z poll'itaniem ma liele wspólnych cech |dPmmPD. rc i!]Tóżniatę cholobę6Gabela 6.vania zapaleń dziąseł wwieku około.4ub pofiom >200 eśradio|u pEm|' zwięk'ot i|ośt \Ą^/9ęku zesz@eliny dziąśo\^.iom hormonu |uteinizującego >25 mlu/m|. klinicznych z zapaleniem(ŁĘsełzwiąfanymZ p\ć. 7łożonym szegopoziomu estradiolu (>8. Ę' Jednak skłorrność tYstąpienia \Ą.

.co więcej. J in. . * częstsze interproksymaInie. duiegt4'ba. mie. D obecność zapaIna dziqs|a' ldinicznie jako bezbolesnewygórowanie. kająqmi Z tego/abu'cniami t\ melabolizniel u.o w1glą. pomimo że \łskaźnik na ropotwórczego. 6 częstsze |ub uszypułowanej nie' p\.głębokość e obraz histo|ogiczny przy dębni. związanego krzycą Bpu I' objauy zapaleniadziąseł z cukrzyc4s4 podobnedo objawówzapaleniadziąseł uwĘzanego płytkq. ! Postać masy egzofityenej. wyrostka zębodo|owego. ! obecność jest podw}f.lak naczlmjałortary' W1róż.Brakutlatyprzyczepu łącznotkankowego. nad-liąślaL r natryń krów białek i tłuszczy a także zabulzeniami ko: nadzia.ffżLieżamvch n zwiększona Wysięku szcze|iny przy w ściej szczęcei może. 6. o zwiękfonaodpowiedź zapaIna dziąsła. Guz cię.leczrumożonąod. nacz]'niaĘktóry łatwo twórcfy p|}." do S.na brodaw.amych jest Ępo. wpł}'Vvając}. dzj'zębowej. ziarniniaka n]'rn poziomiew obu grupach. quza ciążowego' 88 .zależnie od Źńdeł.5 Guz CiążotĄ/y' 0abela 6. stqpienia objawówstanu zapalnegopŹy lelasunie guzem. bezcechnowotworzenia.HarŁella i inne.tkiw cżasie (Tabela nie 6'7). Ziarniniak zwiąfany z ciążą(guz cĘżox'y)opisany jąc}m sĘ zabufeniami w produkcji insulirly i \!}. stąpieniai nasilenia zapa]eŃa dziąseł okresie ciąży.. występowanie żamychlg pomrmaniu z paqjentkamipo porcdzie. BadaniaWykaza' ts MożIiWość Wystqpienia ca|ym w z szonei nie zwiąZane iloścĘ Wrystępowanie w szczęcely zrramiennie wższe nasilenie chombyu kobietcię..tki pozostawał podob. .cukrzycanrłodocianyc.ciej .u\z)eulowan\ nie. w sbukfuu e i funkcji naczyń krwionośnych' g|ó\\'ne (ulr4q: r}p| ( ukr^.tt) tr (cu.choróbprzyzębia t r|asyfikacja 6'8 cĘżov'e zapalenie dziąsel Zmiany w jamie ustnej Tabeia charakerystyka towarz}szą clqzy o podłożuendokĄmologiczn}. nionodwd $pJ i t}! sulilozależna. nikiem.3 niskiej ilości powiedziązapa]nąw czasie ciążyna cz]']rnikidraż. z \łydajesię ważniejszlrnczJm. . zwiększona odpowiedź lub |ub s zapocfątkowa W okresieCiqł(2' 3' trymestl). iIość ze dziąsłowej.|G 6'7 nĘce' w uynil.z t]m. p\nu w kieszonce ilziąsłowej obja\ly sq zapaleniadziąseł podobnedo objawówzapalenia ziarniniak ropo ziaminiak ciężamych' do z pĘtk4. ż.ozwinqćsię juz w piel1\Śz]m i] Krwawienie fgłębnikowaniu' hfmestrże ciąfy cofającsię lub ostatecmie zanika.zaś ilość ł cofaniesięzmjanpo porodzie' bardziej kowanrui szczotko\łanru podw5. dziąsta' ' Zmiana konturóW kobiet \\lepuie c7e. kwawienie kieszone}b]''ła nasilone.rn niżkontmla pł!.GuZ !'!ystępuje.u 0'5.tkinazębnejg Ry(' 6. p\'tki.pcrza więkzą skłormości4 wy.tlę. umieiscowionv nie . Brakutraty kości po .Zanikanie stanu zapalnego porodrie.ższona. e lń na bnegu dziąs|a ' Zmiana zabarwienia dziąsła. jąc po pomdfie8(Tabela Byc-6-5). trola poziomu cul<ru na zaawansowanie zapalenia. pogłębiona. choloĘ dziąsełv przebiegu cukrzycy Cukrzyca jest schorzeniemogóInoustrojo$yn.8.9).W}'rn ciqzy7. dziąse|' mpo ciążowego zapa|enia Tabe|a cha6kter}^\. jest ponadsto lat temu 8uz ciężamych określany ja. żesystematycznakon. od krzyca niezaleźna insutiny cuklfyca dorosłych)' zapa]enie dfiąsełZlviąfanez cukrzycq zwykle jest klinicznie rwkr}Ąvaneu dzieci z nie\ł}'róltnanqcu. !Ą'łosolłatych.tki brzegu likah}'m sprowokowaniu'Guz ten przedstawlasĘ na dziąsia. zwĘzanego h!órczy choroba crockel.rn płlki na brzegu dziqs|a' ptzez okres kilku miesĘcy W czasieciąży łzyko wy.u czego powstaje pojed}mczy klwawi nawetpo de. p\. chank1elffu.

10. 8a $. przy KrWaWienie zg|ębnikowaniu' częstsze występowanie dfieci f niewylóWnaną u cuKzycq Typu |. w *ia się oblzmieniem . (może poczqt. zaburzeniaod.e| /a(ZJma od brodaMkjmięd7y. 'ego tozwój niedolawistości. pomości. jego loz.I eż w bialaczkach przewle.a takżezmiany w wędach chlorrnychszyi' Badania ostatnich lat do. p|ytkimożeogranlcą/ć ' zmniejsfenie ilości nasi|enie zmian. Pornimo. feracjqi dojrze\łańemlub zńżńco$. . b związane z chorobami krwi 89 . biegrrbiałaczki'ńe sq one konieczne do powstaJia lociczn}'rncharal.lziąseł fabalwieniu czerwo' o RyC'6.!ńoĄl żeobjawyte mo. Zapalenie dziąseł pIzebiegubiałaczkiobja.l2 (Tabela 6.teryzująq'rnsię nadmiemą pioLi.77o4. Ryc. Zmniejszenje plltki może ilości ogranicfyć nasi|enie zmian. wjamie ustneju 17.6. zmianw jamie ustnej2.stqpienia zmianW ]j Zmianazabarwienia dzjąs|a. 8ranu]openii.6 zapaeniedzjąsei prfebiequ w biaiaaek' olan do ciennopurpurowego. się a na. ' zmianakonturówdziąŚła powiękzeniem z I! Rozrost pocątkowo obserwowany na brodawce międłzębowej.Wiqfan€ g o f c!. H Zwięl6zonaodpowiedź zapalna W za|eżności od p\4ki.aplazja szpiku) mogq powodować dnio z ostrą i przewlekłąbiałaczkq'Przerost dzią. Tabe|a ch. (bialacuki. pEyczepu Brak utraty łqcznotkankowego' Blakutratykości Wyrostka zębodołowego' pzy odwraca|ńość pGwid|owej kontro|i stanucukzfcf. obecności jamieustnej' niecna do w}. lb'ch.K|aslikacja chorób przyzębia fapa|enia dziqse| . pży zg|ębnikowaniu Ktwawienie być " kowyrn objawem chorobywjamieustnej).|nżńące moga zapalenie dziąsel rł przebiegu bialaczek Bia]Iaczka predysponować nasilać zapalenie dziąsław pIze" i jest postępując}m. i przerost. lub Obiart]M jr.?ębo$ej.6).s w r przycfeprone. Knvawienie z dziąseł jest częsĘm objarvem u na(iento\Ą r bialatzka ie.jednakobecność plytkinie j€ s t ko.'istępowaćró$. LtóIe z kolei mogą być pży@y a zlruan slępniP ro/pr/Pctrcnia się na dri4rlo brzeźne jamie ustnej. złośIił]'łn schoEeniem hemato.47'pacjentów i odpowie.imiem leuk} qt1óWi ich prckursońw we kilvi i szpiku kostn}'n. Białaczkę dfieli się !v opa.rakterysryka 6'9 kEycą' w biaTabe|a 6'10 chafah€ r ystykazapa|€ n iadfiąseł pŻebiegu p|ytki dziqs|a' obecność na brzegu zwiękzona odpowiedź zapaIna dziąsła' Zmianaabarwienia f dziqs|a' zmiana konturóW dziąsła' Zwiękzona Wysięku sfcze|iny i|ość ze dziąsłowej. pocrqtkowo opisIĄano \Ą'białaĆzkach loie ustnej się osĘch i s}dadały na nie wTómczlny i nadżerki jak również zapalenie dziąseł ich błonyśluzowej.żeczjrniki miejscowo.ciu o czas trwania (ostra pEe\'lekła)' tJp zaangażowanychkomórck lub (szpikowa lub limfatyczna) i Jiczbę komórek łe krrri 0eukemic?nJ aleukemirrnar.tpienls/]mobjasPm i Róźnomdne chombyu]dadukwiotwórczego i cbłon.

na !n!.loinv dziąset Rota łan]. nej. że kontmla nału. a na$et cofĘ. faty. Rozrost międzyzębowej. hrq i sa /ęki.tki naĘbnej njP /apobiega p\tki nie jest konieczna w uystą)ienru przemstu po blokerach kanałuwap. Rozwój i nasilenie mzrostowegozapale. ze z ne lekami \^zrasta rcku na mk w z\. umiejscawiasię w przednich odcin. i. h konrepryinyr stępowaniei rcZwój zapaleniadziąset15 od ce€ różnic a W].toira.ie.lo' Podobnie $ plzwad|u len}. rozrostow€go Tabela 6. oraf blokeń\a kana. takżeniew]'kluczonyjest współudział śmdkówanty. naleĘ do lełówrły' awansowanie Blokery kanafuwapnio. szonJrmstosowaniem takich jak fen}. immunosuplesyjnych i blo przemst ograniczyć nasi|enie i|ości moźe u Zmniejsfenie płytki Lekopochodny wapniowego.Wa.Wyka. odse" rłystępuje autońw Ba.il flasyfikac choróbprzyzębia ]3] choroby dziąse|mody|ikowane Przez leki po|ekowego zapa|e. q Zmiana zabarwienia dziąs|a.'wołania jamy ustnej pacjentama l\pll'w IIarastan higieny stopnia ich nasilenia. E \^/ystępowanie Wodcinku u dzieci' rĄ/ystępowanie @częstsze procesu chorobowego okre..miejąry pPercs| . 90 . /ę!le i dokladne wierającychdziałaniena posiadające jU7 w ływapnioweuloka]izowane błonieplamatycznej pobie( wFlqpieniu prcro\fu. lek anĘarjłniczne i zapobiegą|ące prfecyldosporf'naA.'rn fen}toiną była plfedlniotem badań Wielu u wszlstkich pacjentów pEyjmującYchblokery ka.wego p\tli może za.|ecz bezpośredniego pŻy@epu ląenotKanKowego' Pnerost .stępowanie w za|eżnośCi h osobni. łów wapnioiwch. mil i ime. takich jał ryklospolJna i inne. cyk|ospow d \Ąlystępowanie stomwaniu kath żu.or.ię ra. /e dla 1ł]. dziąseł częściej przy gupie fen}toiny.\ i szacowanyla okoIo 2vvo' Rola p\. kerów kana]łu zmian. rozmiaróW początkowo na obserwowany brodawce !.lviekoweji rozpoczJna się z\łykle okołotrzeciego blokerow kanalu wdpniow+ A lubo(reslonych ryny poziomóW go. do w surowicy koniecznych wywolania |eki l.leków inmunosupresyjnych. Ró\łnieżwrastające uż}'Vvanie pvez kobieh mo'e $p\'\Ąa. iPdna| \Ędaje.tki zmniejsfa nasilenie przerosfu dziąset. przemst dziąseł.wapnio\r'r'ego prPrc\lu \^ gru|ie ie\| n's^ |pi pł].11 chalaherysqła nia dziqse|' Liczba zachorowańna chorobydzĘsel mod}fiło.u |udzi okreś|ono stężenia |ekóW nie miesiąca po rczpocfęciu tempii.óW " zmiana dziąsła. na plzykład nifedlpina. na &ią. dziąslowej' vlysięku szcze|iny ze '' zwiękzonai|ość pŹy zg|ębnikowaniu' E Krwawienie polełowe rozrostowe Źapa|enie pŻy kośCi lvyrostlc w B W}Atępowanje dziąś|e utracie dziąsel iil związku Utratq z bez |ubbez. niu epilepsji uTĄvofuje$tóknis$ pnemst dziaseł pohĄ'ierdziły ńepoĘdane działanietych zwiazków u okolo 50%pacjentów pfyjmujqcYch ten lek' ja-k nje przeroście pbtld nazębnej\'r' rĘł'lo. Zmiany k]iniczne zmian. jak nych' pacjenta.iest silnlrn lekiem immunore_ kom dusznicyPo raz pierwszyzaobserwovano g1órmiew celu zapobiega.l3 zmian' Badania na zwielzętach. jest odpowiedzĘna stosowanyle\ a]e nia dziąseł pl}tki nazęb.l'z że obecność i]l. blokeńw kanałuwapnio\'r'ego' nie lołi.że.|zĘseł niowegow 1984r i od tego czasuliczne doniesienia nia reakcji odrzucenia organu po przesrczepieniu. lecze.W]stepuie m|odsrej . i CzynnikóW zewnętŻ @ych pżednim głóWnie dziqsła. FenJńoinastosolvana w sad iczo międzysobą. usuwanje ładrrnek kana.viąZku Z!t'ięk. njP zmian' lecz Ina istotne Znaczeniedla niowego jesl twiaśniona.lloiowi zmian' VodP| 7wierę. W 4 Zapoczątkowanie |eku' od sietrzechmiesięcy podania prowadfqca zTidny do dziąs|a kontu.}rrolaneprez powczególne nic roznia. po zastoso(Eniu blokeńw kanałuwaP gularyjn]'mstosowan}'rn rost .Liąseł stanowi charal1erystyczrryobja\''' W zapa|na dzią\ła fa|eżności g1ó\łnieze stosowaniem leków r zwię|śzo1a odpowiedź uboczny zwi4fany pł}'tki' od i|ości obecnej przeciwdrgawkowych. lekó\ł przeci\dĘav{ko\wch. verapa. pot$'ier.laria kliniczne WkazaĄ.po$odowanv i\ą c?ęs|o ata. a]e Iek\ły\lępowania r. pnvjmolĄaniem e pŹepi!Ąlane iało|ekiobnizajątcisnie.

że higiena a |. nopauzaln1tn w1niku stosowanialeków anĘ/kon.el rv pnmwnaniu Lobietami pryjmu.Pomimo braku pewnJ'ch pl7yjmo. żaczka. Jednak doldadnam..' 6.uje. by dziąsełĘ.ch \łYkrlto zmiany \ dzĘśle. na c.ch.obsemuje się jednak sldon. . L]oloddl w]daje.tki.8lzJóicze i inne mogą\W. rozwłajqcesię u kobiet w wieku prZedme.lvołane speq. nikiem ogó]nejinfekcji (Zmianywtóme) lub bezpo. z cepcją homonalną l€ki antykoncepcyjnenależq rorpolrrerhnion5r na srtie.'fstępo a ia W].ipj h cie' W badaniach ldiniczn5.a d $lstąpienjem i stopniem nasilenia przerosfu dziąseł !.ll. ność r.ch Irazębną'częściej fmiany te obsen\. niPm dl.ekonomiczn5m kla.uo\ła ł.K|asyfikacja choróbprzyzębia j4q''Inileków tego rodzaju.ia.owej' przy .ch 1eki2(Iabela 6'12)' Klinicale obja\ły nej po mZ pierwszyw l9B3 roku cyk]ospoĘlĘ opisano pacjentów ia choroby dziąselmodfikowanezaburze.ujesię u osób Z niskim statusemspołeczno.4. R]'c'6'7i 6'8)' dzĘset{\łnagaobecnielr5iaśnienia Zapalenie dziąseł z\|. Zmianyw jamie ustnej.[volane8o U osób niedoż]tvionych rłystępują zabużena . koncepcję hormonalnq częściej występujązapale.P] r^ia/aj\ąnJ p\a]. nych jużprzy r.Zmiany rvjamie ustnej mogąbyćlry.lko pł}tką w pońwnaniu do ĆhoróbduĘseł \'lywołan].]iązane doustną antykon.waniem cepcji sq podobne do objawów zapalenia dziąseł zwiapanegoz pł}tką. Krwawienie zgłębnikowaniu' po r odwlaca|ność zaprzestaniu stosowania doust. Ry. zmiana zabarwienia dziąsła' jego l zmiana kont!lóW dziqs|amoż|iwq z zmianą loz' miaróW r Zwię|Ślona Wysięku sz(ze|i'ry i|ośc ze dzias.ogqpłcio\{ą' Należądo nich neżączka i Źadfiej kiła. szonyni dl.akazano.tki . d. / rua nie &: cHoRoBYDz|ĄsEŁ zW|ĄzANE N|E z PŁYTKĄ NAZĘBNĄ doustnych z p2yjmowaniem ekóWantykoncepcyjnych' W przebieguchorób ogó]n].m.o wTĄvd.iąfane z infgkcią ia. nych lekówantykoncepcyjnych' my ustnei choloby dziąsełpochodzeniabakferyjnego chorc. takich jak kła' że.ficzrJmi baktenall1i sq w znacfnFn odsetkuzwiqzanez choŃbami pŹeno.klospo4try i pl}tki na plfemst dzĘseł ńolłe mogąza]dócać rclację pomiędzyodpo\\iedfĘ jamy ustnej redu.klospol]'!1ą zostałwialYgodnie udokunentG w u]dad-/ip nie odF'mośLiow\.nież zakażeniapaciolkowcowe' 91 . w jach r. pb. pierwotne).belao 2 CFa.elaryrmieniskiej ilości przerostudziasełspo\Ą'odo\Ą'anego u kobiet przyjmującj.W grupie śrcdniego zakażenia(zmian}' tej znalaĄ się ń\'\.aherysty|azapa|eniad7iąsF|7w|4/dre9o nością ilnmunologicznq'z -L choroby dziąse| z]t. lecz nie eliminuje całkowiciepowiększenra la oĄł'iania lv zapoczątJ<owaniu i postępiechońb 15 (Tabela mas]'dzi4sełla 6. Niedobory ąttle. obecność nabeegudziąsła' I Zwiękzona odpowiedź zapa|na dziąsła.'raźnych do pł}tki nazęb. się . żedfugo|effnino\e wanie tych leków możebyć pżycztną utraty p. doustnej anrykon' związanegoz plżyjmo. w cepcyjnych' U kobiet pŹyjmująqrch doustnąanĘ. gospodarza bakeńami ń. wany W badaniach na rrp$lem q. możP na modclu Zwierzęcfm nad osobńczą podatrrość infekcje. chorcby\vinrsoue. i $}daje się' ZeĘstępuje on u 25 do 307o niamiw odżywianiu pIzyjmująclch ten lek Związek pomiędzy zapale. objauy zapa]eniadziqseł czepu łącznotkanłowego.1. objarvów zapa]. do grup\ nąjbard.ię.W obĘbie tkanek stępować pżluębia zmiany uystępują stosunkowo rza..ł.7 i 6'8 Po|ekowe rozrostowezapa|€nie dfiąse|.onvijających i u osób ze anniejszonq odpor. pmwi.

/r'i.lopostaciowego' Zmianom ty.|eniedfiąseł walle [ajczęściejna błonie śluzowejpoliczków w oko]icyzębówtlżonov!]'ch. tentnej fomie znajduje się w zwojach czucioi\'ych ncn'. w no. talp koron} Zębo\^. i połączonego zapale. w zap.linijnci ĘA dermatozy herzot\ejrl n|mie. 9i 6 . Liszaju płaskimbędqto \wl. u uŻ\MJiącJ(}l urupelnleń tetrcznych. rcbą W R y c . dowaneprzez wirusy DNA lub RNĄ najczęściej przez wirus opryszczkiHsVl' zmiany te mogą nak uTĄ'r'o\'i\ać zapa]eńe dziąsełlub Zapalenie jamy ustnej na skutek uaktF\'nienia wirusa.lługoterminowej terapii ant]tiorykc wej o szerol'im spelrttum dzialania.ych lub liszaja fiaskiego. oe( iej llaIomiasl obserwujc je się u osób z obniźoną odpomością irrrmmologicznąlub u których zaburzonajest flom bakteryjnajamy ust. nia \łysiękowego wie.łókniakowatość dziąseł choroby dfiąsełpochodzenia genetycznegomogq obejmo. jest cz]'rmikiem splzyjająqtn uwalrriania się zmu (I{yc. 92 . W ponad B0%przJpadkó\j{złuszczające zapalenie dziąsełstano\'{iobjaw pemfigoidu błon śluzo\\. który w la. podstawo\'t.rl 'Wydzielaniem ślinyz cu]ozycq.zlokalizo. dziąsel. i 6. jed.ikacja K|asyf choróbprzyzębia Ltórc mogq $Tlvo\avać paciorkowcowezapalmie dziąsełlub paciolkowcowezapalenie jamy ustnejobjawom ogó]nJ(n (pod$5ższona temperafura' złe samopocfucie) tolvarzysz4zmiany w jamie ustnej o chaml1elfe zapalenia dziąseł z naĘstająqtn knł?\'r'ieniem moż]iwościq i tworzelriaropnil6' chorcby dzĘsełpochodz€nia wirusowego choroby dzi4sełpochodzeniawiruso.ą.śluzówko$]'ch Wstępo\4Ećmogąjako zfuszcfa' jqce zapalenie dziąsel (Gi|1giDitis desą1runaturl). obnDon}mpH śliny jamy ustnej Gżybicze zapa|enie !Ąlystępować moze postaci W bialych na|otóW ściś|e złączonych f podło jęlyka. zy zaczerwienionq krwawiącq lub Wielf(hnię.ystępuja infekc]e Cdndidl albbafu9. wjlusat?. Na|oty mogąbyćusunięte pomocą te za pozostawiajqc po. w pęr r L]ei. po|i(zków żem obrębie W błony i|ulowej Czy ga. waćtkanki prz1zębia. po\ł]m dla Zfuszczajacego zapalenia dziasełmogq towarzyszyc ilrne obja!'!y miejscołve. Najcuęściej $. związanez cho.Jedn4 z najbardziejznanych chońb tej grupy jest dziedziczna$'tókniato\Ąratość dzi4seł' Przercśńętedziąstaw przebie8utej choro. b\ mo8J poknĄva.u hrtj&ielnego.10).lvego mogq być spowo. leczonychsterydami ze zrnniejszonl. /s4ds/clŹ parjenló\Ą pm. Obniienic odpomo. opóżniai u]'ujłrade fębóW mogą im towaŹyszyć Zmiany ogólnoustlojowe'2 w chorób E obiaw dz|ąsfowe p|żebiegu o9ó|nouślojov{ych Zmiany w obębie dziąsła pEebieg! chorób skóI. 6 . U osób zakażonych wirusem HIV obserwujesię jamy ustnejw postacizaczenarezapalenie Srzj'bicze nienia dfĘsłaprzyczepionego linijnego zacfer\\'le.stępują u ocobzJrowych. nej na sk1rtek. 1 0 grudko$'eu]dadajqcesię w siateczkę.d organi. Rzadziej\ł}stępuje przebiegrrpęcheMycyzi\'y.l8 6I Chorotv dziąset pochodzeniagz}ticzego Chomby dńąsełpochodzeniagr4'biczego rzadko h]. nieoia bżegu ilziąsłowego Z niem dziąsła' Diagnozapowinnabyćpostawiorra na podstairiebadaniamykologicznego-lg E]choroby dziąsel uwalunkowane genetycznie Dziedficzna rł.

stosunkowo rzadko' ti'is) i zapa]enia leakcjewystępujq A|ergicfne a mzlrń po. W s/czegó|nośo nicdoll. ją. pmjfębia jest kliniczne stwiel{zenie utraty b. o}'ch destrukcji lub !Óóir ńtk4 dentystJ'cznq inqtni akcesonaml wu}tliku czegodocho.rn postępujqcej choroby' \j{skaźnikiem pdmie|a'.taÓ lłska/uie obecnośt zapalenia mo.ZaobseMoua. liegi cechq dulak1erysryczną rŹda ub}'tkulub imych zabiegówstandardor. tych no bolviemdestntkcję Diagnoza nej(pasty. \ł]'tDstka zębówizmiany kszta]ltui konsy. ł}stępujqcych |ub do mato|ogięnymi środkamj pielęgnacji ust. i poź].'f sięko\t5' wielopostaciowycha.fuje się wielopostaciowością. na ticzne $spierającychoddzielneklasjfik(} bmklo do\Ąodów (dddi p€riodon' przj.zębia dorosłych wanie zapalenia prz}rębiaopomegona lecfenie (7?. recesji dzią. .$ ŚposóbLią8lv podczasnasilenia chomby2 dycznie 93 . \iemnjei nalcĄ iP stego krwawienia Mcuas badania sondą na koĘ. stan zapa|nytkanek podtrz}mujacych spowodo. kaqiironych klinicmych postacifapa]eniapżlzĘbia' Mo. pn}uębnych oraz ubJtek kości zębodoło. jak płyny). La]<ze jamy zapaleńpż}zębia. WiĄ. jch Za.mi miejscowmi. w spe.\łady !r. prlef siebie możnazaliczyćumzy szczotĘ do waly speq'ficzrytni balteńarni lub grupąbakteń. Utrata plzyalboepizo. jednak wietoletniebadaniaweryfiIowa\' je uskazural.'fchoraz nta ulatzoweEo waną . a w pęcheżycy wiele klaqfi' stŹępy nabłonkana obwodziepęknięFch W minionych 20 latach przedstawiono z\.1. t'Ą'(|ępou.l. słalub obu jednocześnie.l':l choróbprzyzębia K|asyf ikacja mogąbyćobecne choroby przyzębia w pemfigoidziebłonśluzo\aych blizny po Wgojonych zmianach. i n}Ch na pMyczeput4cz. 4 zmiany pato|ogiczne dziąsel plżewlekłą i chorobęprz}zębiaobselwc agresj.''a\'r'ienie nąiczęściej uystępujqceobjawyzapaleniaprz}zębia' Krrmwienie nie zawsze musi być poz}t$fl]. śnie plzpębia związaq z cz:tmika.a a$es]Ą'WĘ woeśniejsąm cjalistycrnychlT.lniP c7e.wwołane na skutek Zapalenia pnyzębia chalattełfuje prfewle]dy zrniany lrazowe mogą być ząb dfiałń $łasnychlub lekarza-Do uszkoilzeridokona.ymagać badań być zmianmoże trudna może postaćchorcby niź35lat.bone nab}te' i ostre stany prz}zębia.nad-/erkiplamr tumieniowP. wego i ruchomość podczasbadania to stencji dziasłaoraz k. sto zaróWno materiałami Mogąbyćspowodowane ft1cloryp"rnx1onlilił|.o. c7epumoie wFtepot\a.ond]ości' i 841ob\. potenqja]nyrn miejscemuhary żebyć notkankovego w miejscu lawawienia. peihef/p.Lacirrcze.vych.lvieniem.'ykłej pęcherzy Runień l. ńókien ozębnej i kości\aymstka zębodolowego &nĘ'stycun}'rni'Do urazówzewnętnych na]eżą wykon$\€ne plfez lekaźa podczasopram\ły' z tlvoneniem loeszonek prłzębnych. obselwoilalo u pacjentówńefaleznie od wieku'l uploszczona' Przedstawrcno Klas}'fikacjazostała grupyzapaleniaprz}zębia: trzy podstawowe bowiem pochodze. rv}niku urazu może dochodfić do rradżejeĘ chońb przycfepu łącznotkanlo\'{ego.'$łrą jako objawschorzeń ogó]noushojor.lzido postępującej za. takimi jak p\'tka nazĘbna wie}a' i w.i\Ykwitó\.ter. kieszonek obecność Grrzodzeń lub recesji2.

.|l Ła. źadziejh(.|notowano obemość kieszonek i utratęprz}czepułącznotkan.'fapalenieprzJzębiazwiązane trĄ.ać' się pEpębnych ń'tszych niż 6 rnm' cnościq kieszonek Ryc'6.przewlelde !' jestpowiązaneróżnolodnq baheryjnq. nionejwięr n} 30%miejs(objeĘch ej bddaniPm' szonaruchomość przemieszczanie i/lub mta.. pl}. bądź pn}zębiajest infekcja cfj'llą pDewlekłego zapa]enia (uraz warunkami miejscowymi zgryzov'y). które mogqstopniowona. możemieć pżebieg lekki. łlstępuje ró\łnież dzieci i młodfiezyW nowejkla. ..cechykliniene: .a takze zwięk.i.12 Śr€. Fusobacte.ros..tki dysponujacymiodHadanie na nazębnel \Ąyni. objęte jest mniej niż 307o miejsc badanych' przyzębnych stan zapa]nydzią.nie rrasi].l z przez byćpowiqzane Czynnikami z spowodowanymi (na Wedługwspółczesnychpoglądó4 głównąpży. wany poprzednio'.Acti|bbąciu1ls acti]1omacetem. 7 rozwija wo|no W umiarkowanie się |ub szybkim tem. \łaćw postaci zlokalizowanejlub uogó|rdonejoraf przewlek\ch za.rką''. seł'Dodatkowomożewystępować obrzęk lub rece.varzyszy porczat obemość ńżnJ'ch gatunków bakerii umiejscowionychna powierzclni Zębatub pżez ] ńożebyćmod}4ikowane Czynniki niż inne chodfiąśa.zapalenie Fzlzębia domsłych'' kającymi budowy z anatomicznej zębóW|Ubmoże lub ..a jestklasyfikowane podstawie na stopnia zaawanso' rilon nucleąh]|n Eike||el]ą i anodens '20 przyaepułqcznotkankowego' Waniautraty Przewlelde zapalenie przJuębiajest chorcbq in. jak pa|enie takie t]^oniu Czy to:Porpwnan1s gh1gi1)aLis.. pnewlelde stanyzapa]ne.lub teżoklesowo gwałto\Ą.. !Ąystępuje najczęście|doroslych.) Klasyfikacja chorób przyzębia .na.ponie\łaż ono pojęciem ' może powiqzanez (zynnikami rapalenie prc być miejs(owymi szelsz]'rnniżpolviązany ściśle z wiekiem telmń uzy.il ZAPALEI{|A"'' .. s]fikacji ostatecznie z f|orą je!| pntzebia. . pEyjęto okeślenie'. ? może modyfikowane z chorobyogó|noustro prz€ być jowe. sja oraukrwawieniepodczasbadania. |ekarza pżykład nawisające Wypełnienia). u dziecii młodfieży. ni€ pr4"ębla' bia. Głównj'rnicechami kliniczn1tni paleń przyzębia są: kliniczna utrata przyczepu w pocIa(i l]o|alj/o\ł€ n cj/mianamipalologic?D}mi (cĄL).uębia Mj(zęstszą po. stacą tego schoĘeniaobserwoua[qu dorcsłych.'łli. kot'ego i ubltek kości'natomiast w postaci uogól. jak wają mechanizmy obronne gospodarua' Zapa]enirl takie Cukrztta.ukcji PĘewlekłe fapalenie prz]zębia może występ(} lltókien ozębneji kości rq'rostka Zębodołouego. Ryc' 6. stres. koi\'ego(odpowiednio nrm i g mm) ońz obe.L-) pżyzębia Przewlekłe zapa|enie V!4/óźniajq następujące . nad. c'omitd11s. ale ł często stwierdza obecność się kamienia i pod.Lntelk intemedi\ C'amphlla.a|e fda7a się u jest Przewlelde zapalenie prz].kc postaci ZalMleniaplzlfębia to \Ąane cja zębów Większość chaĘkteĘfująśę utrat4przyoepu ĘCznotkan. u dziąsłowego.Peptjstreptlxocars m:ic. w których o. balter]. .. l-2 rastać. fekcyjna tkanek podtzlmujących ząb pmwadzqcą do stanów zapa]nych i postępującej dest. pią a|emoże pośępóW miecokesy szybkich bacterrcctlts. utrata kościw1'rostkazębodolowego (BL).'. ale lv patogenezie integra|IĘrolę odglT. Treponmn d"ntimla. PRZEWLEKTE |l enzYzęall 'j' .. umiaIkowanylub ciężki. Najczęściej Łolowane z głębokich kieszonek robyogó|nouśroiowe. lub się Przew]e]de zapaleniapr4'zębialelrkie i umiar. BacteroidesforstthLls. zakażenia m H|Vosteowirus€ przyzębia to\.

histologicanego taboi ratoryjnego. wqĘ]i$ych prz]'padkach w mikrobiolo. je obnażerrie fuIkadi.6.ą u 2l . p. przlzębia zloka]izowaneuogóllrione(LPĘ Przewlelde zapalenia prz].. f (po\ĄMej5 mm) z posĘpującądegradacja ne i uogólrrione(IJĘ GJP) oraf gwałtoy. gly przebiegać miejscowolub pr4bieIać postaćuo..?( a więc te same objauy k1órc \Ą.11 6..nie postępu. słaoraz kwawienie podczas Jezeli !'vystępu. omz obecnościq kieszonek podstawieLtórcgo diagnozujemychorobę'jak ńw. . obecnością ubJ'tkówkostnjth i fukacji wiek nie moźe \Ą']znaonikiemczyklftefium.. w lfe(]z$..|enie stopień zaawansowania choroby charakeryzuje na się (CAL).chorób przyzębia K|asy. .Kate8ońę taką uhvolfono w celu objęcia pz5padków. dc/ morno/aa!\an5o\łana dctnull ja kosti nie m. . wskazqle. AGRESYWNE ZAPALEI{IA'::]]]. zapa]enie i ter'\'Zuje utrata ]dinicmego przyczepu łqczllotkan.rni/ midna. 6. poznaniu budziłodużowątp]iwości' Dyskutou€no.f ikacja Kolejną glupę chońb prz}zębiastanowiąa$esylv' periDdaxitis). na być I l.n'ansowane Zapalede prz}z+ przJzębia'Wczesne zapalenia prz]zębia zastqpiono Ębórł: ba możeĘ$ępować w folTnie zloka]izowanej uo.riodonlologjcznp D!'rnmial\ poM.'ieku rozstrĄgająceo roz.'7ds5!tlaIowy( \Ąd^/laIou Penodonlo|ogij h KLi. umiarkowanlm lub ciężkim2]. gicznegoi inmunologicznego. lv kości'może!'!5'stqpić pod parasolem wczesnychzapaleń zlviększonaruchomość że ukrywaćsię Przewle]dezaa.7ębia.ecesja dzią.h niż6 mm' obP(DPsą radio|ogiczne /mid. Ńenie rwstępujacepodczasba. lekkicgo lub umiarkouanegozapaleniapŹ}zębia. kowego $'lókien ozębneji utiata kości\Ą.l zapa]enia Fo pier-wsze większąniż r/3destrukcjqtkanek przy.lanialub samoistne.W postaci umiarkowanej 3 do 4 mm od cAL. GPP). h kóre mo.|!. frzekraĆząjqcl'ch gĘbs4.rbur7enia Dzisiajjużwiem3iżelriękzośćpadentóW u k1órych zdiagnozo\t'ano uogó]nionąpostaćprzedpoL:witanio. ne Zapalenia ElrzyLębia(aggressżDe które zastł)iły grupę wczesnych zapa|eń (Earla.:.lasę. w L1órych dzieci z uzębieniem nr]ecz. nie przekacza ono pierwszego Do grup!'wczesnychzapaleńprzylębia zaliczano jak stopnia i takie jednos&i chorobowe.zębiaciężkiecharak. podczas .EoP) ilyodlębnionych pod. mi destfukq. więc terminem agres$me zapalenia pźylębia' i ' Pacjentmoze miećmiejsar zdrou'elub ob' które moga łysĘpować w formie miejsco\Ą'ej lub !ńlnionej zmianami patologionymi w ńżn}'In stopniu.mdiologicznego.listości (]lelpina wego zapa]enia pzyzębia 6. .. PRZYZĘBIA 95 . Dodatko\Ąo mo.}stępowały 'łzny / uogdL on\.12).utratą przyczepułącznotkanlowego większq Ętetów w dziedziniepeńodontologiiuzgodniono'ze oiż 5 mm.. onset Periodonntis . niż . prz}zębiaod popŹednich postaci? gó|nionapostaćm]lodzieńczego rrŹne Zapa]enie pżyzębia. predpokwitaniowe Bc.chaut(} zębia. badania.rznp z.]'r. uoglrrionej' KIJteńum rozpomawaniaagesprne. dych' Jednak kĄ'tedum r. jące fapalenie przJĘbia GPP)' Jak sama rranra \ego (Ryc.jn}mi tkanek prz1zębiarozpoznajemy postępującę Czlan \{obec tegońżni się przewlekłe Zaa\łansc gwaftouTlie zapaleniepr'Jzębia czy uo. Podczasostatniegospotkania najłyżsą.r q.krrm.13)'T}po$łmi cechami Zaawansowa. nicarej w l98g nrlll. gólniona.u istniałań$'nież grupa Z pPedpol<wilanio\$l/apd]Pn pr/].13 Przew|ekie ciężkie fap. postaci podstawie klinicznej utratyprzycrepu W (cAL) p|zyeepu iekkiejq/stępuje k|inicznego utrata od 1 do 2 mm. a w postaci ciężkiej Więcej 5 mm. W klas}'fikaqji 1989rol.chombyrv tej gmpie dotyczftyludzi mt(| nego zapa]eniasq: obrzęĘ zaczerwienienie.że $lstępo\łać obrzęklub r. pzlzębia. ile im. młodziencze apaleniepżyzębiazlokalizoła.lerniP8omę.22 gozapa]enia prz}u ębiaopiera się na analiziebadania klinicznego.ostka Zębodoło.

przewlelde' jest chombą tkanek otaczających ząb.iIobdcill "sac. !j Upośledzenie fagoq'tozy' paleniem prz1-zębia pacjenta r]m\Ą.o.zębia.1c.tóW ue rqldzon]'ch niedobomchinununo. Zapalenie prz]zębia może \ł]stępo.zębia stnrkdę pr4uębia bez zadnych wspołistniejqcych u osób. horobt' n].ficzn]''ch 3 samoistne Zat.. rMmożonej cydowanie częstsze \Wstępowanie speq.rrne zapalenia przyzębia chankeryuuja porność gospodaiZa.ż i się jednak od przewleklegozapa. o&óżniające postać wsze zallczono: tę ryjnie. zapaleniaprzlzębia' U pacjentólvz agresJ'!Ąn5'm fa. łqcznotkankowego kości i !{Tostka zębodołowe. pŻyfębia' Ry('6'14i 6'15 AqrEsywne zapa|enie 96 . cz}tĘc go bafiZiej podatn]. !l Wystepowaniea8rcs]M'nego zapa]eńa prz].ny fenotJ'I} do logiczny rodzinne \'v}stępo\Ą?nie produkcji IL. że.możnaw'ł4<zyć gnrpę prze. nia zaawansowania destrukcjitkanek podtr.obselwowane pżyfębia' w badaniachklinionych mzległe slunychlubpzew|eklych ciężkich zapa|eń destrukcjetkanek prz1.zujesię| W\. zębia uogó|nione' WyeIiminowano pujące pŻ}zębia (RPP).oby' Uczestnicykonferendi zgodzilisĘ. Do cech i na infekcje bakerljne. spPrr'fil zlr\m rodzajem ze.czajacy chombyod.1/ne ]ub zapa|enia częściej gwa]townje poste waćpoź iej.l lł obecność tkankach plzpębiaAci:nobacjllxLs w .rn okr€ślone ceĆhygłó. cz]'Tników ogó]nych. bia jest z:łożona i ńżni się od etio]ogiipfewletdego kach Porpharcm(fiasgingixnLh) . jąrych do się "qb.pluewleldego zapalcniaplzjfębia''. w cych chorób ogólnych' pŹyzębra. Etiopatogeneza agrcswlIego zapalenia pż}zę.!t'ne dlgoplano$'e.. iPsl pa]eniaprz]. podobnie jak pżyuębia Młodzieńae zapa|enie miejscowe i uogó]nio.K|asy"f choróbprzyzębia ikacja Agrcsl\łre zapalenie pn]fębia. choroby oĘz zde.90Va). podtE]mująrych ząb. i tq rosll'a zęborJolovego>2 rnm s ciągrr logicznychomz neutrDpeniiq'klicznej. ce się WraŹnie Zidenbćiko1\'ać klinicznie i laborato. glngigo (remisjaĆhorob]') tirbrnUetencamitans Paryfulrornonas ' Da|Is' anph! Lob C ącterf ech 1s'FI1s actef ob itrn nllclea. tinorvJcetemcomitlns Cv niektóĄ. (.rerie u dojrzewania' (w sum$. którego odnoszą cechydąją..adzac]' obsenĄujesię defekt immuno.h.] i PGE2.zmu.binne $! stępowaniecho.h plf}pad.tka.. lrń'vvajqcąna od" Ęres3.zębia niewspćilmiemedo cz1nnikórł mie]' sq sco\łych(pĘ. ĄIesJĄĄ'I)e il'łn i inn$h. wleldegolub agt€sJĄmego zapalenia iij Ro. w t]łn pŹede WszystkimAc.pacjentówdanym lenia przlzębia znaczńe szyrsządestrukcjątkanek zapa|enie a z rozpoznaniem fdaniem RPĘ ucfestnikóW konferencji. l.Ltórych stwierdzono u de. Defel<tobtony gospodarza główny'ch zaliczono: obseNujemy międfy iinJmi w Zabużeniach adhezji tj sąóĘ utmtę prz}'gepu łącznotkankolrego oraz gŹnuloq. Ró.. kamień)'25 jednqf chońb ogólnouśrojowych.lępowaniPm. jednak u ludzi ogó]rriezdronych' ne diagnozowane terazjakoagresywne są zapa|enie która \łystępuje przy"ębia prfy pned 30 rckiem życia.ale możelłystępo.ages5ttne lł Ilość złogórv rrazębnych niepmpoĘonalrĘ do stoP /dpJPnic plzwębia'. \łać postaci zlokalizo$'aneji uogólnionejw Ę z|oka|izowane Zlokalizowane aślesw\'rre fapalenie plf\fębia cha" rakteĘ.icy kiwi silną odpowiedziąhumomlna shvierdza się podw1zszonypoziom przeciwciał pEeciwko czlanikom infękcyjĄ'rn).w sposób$'ysta. /d. '] Nadireak{Ą\. przyczepu łącznotkankowego. Ustalono na" 3 micsĘc1': tomiast' żemłodocianyc. powinno kwa|i{ikować ru uogó|niony(h się do g py agre t]. z|oka|izowaneagrcs}1. Do ( eLhdflr8opldnoBy( klóre nic t\}\lępują h.pror€dzącą do sąibkiej utra. u których nie stwiedza się współistnieją.z}maniepostępuutlary pnyczepu baktedi.

ldoD.|n. piPn\o|niako\Ą\ i innt't Rot'nier ' zynni.h' może iei nie pop ez i\pł!\v'na układimmunologicznyi odpo./n}.pn\uj. . ńb ogóIryrh na przebĘ i leczeńe chońb pżpębia' cej niż dwóch zębów qmi powierzchnie miętlzlzębowe pienvszJ'ch na Do gn.alc znaczącą w etiopatogenezie rolę odgĘ'V\a tak.dLieqimu.s'!Źźńe \\5'stępująqni epizodami destlukcji z chorobami hematologicznymi tkanek plf]fębia (utrata plz}'czepułąc. żeodpowiedź bją \lsĄŚtkie postaciezapaleniapląu ębia'szczcgól.h /o\|a]] r horob|ubl"l. 23 nowce) 21 nej' NiedobóI kn''jnek bial}'chprcwadzi do upośle.]/iq s]stemowe.czne."1'likiPm lakażcn baktcnin}.h ob.lępo\ĄdniP ki fizycznc.znotkan. OGOLNYCH biczych lub bakteryjnFh..]' P8oll' u neLlIrollcnii cz]łr]ików miejscow]. niżejJ0 roku Z}cia' Innechoroby SlJl.' b\l \\.\Ą. <nsania lp]. 2 uogó|nione n]'ch pżcf cz!'Tniki ogó]noustmjowe'2J2 chońb Do pn]zębia charak.Pacjent rz]szy im zapalede plf'lfębia omz błonyś]uzowej Grpiacr' na .j \\w. Chorobylub zespolygenetJ.l-. Chorobyhematologi(zte.'\ obniżeniegranulo.| N.poza zmianami obe]muja. Blona śluzo\Ąa ZAPALEN|A PRzYzĘBlA scem.c 6']6)'\! neuIropPnij ma mnżLi$n. jiniPrcdję' d lc. upośledzają or-afz$ię]śzaćnasilenie zapa]enia \tTtwananie prawidłowej ilości ko. r zl po. jest inicjatolem clDroby pżylę. a td]'e Lonse](wenl l/)' l\l/pre\|17P ni.tirł' nai(/en . go. wśródnicll choń! uldado$']rh. nie\ielkim udziałem /midn\ rinno się rozważ]''ć wspć'ristniejqq udzial czrmików w tkanl€ch pż]. moga po\\oJoMd' l7e\|\/P \\}. Nab}te neutropenie mogą być stanem plenja prnrpbiaI pa' u pomiędz}' ciężĘ chombąpż}zębia pl7Pj'. rm 9ę d}sploporcje io\^ym' u<|ępujq./PniJ. korĄ'egoutatą kości i $]Tostka zębodołowego) ' \!.nja ulż]muj4( idpJn.1óll.h rviru. szą btć rt1konyrrane w osłonie ant-\'1rioFko\Ą€j' 9l .]'stępo\Ąaniem uogólnionrch zmian chorobo r]EUTR0PE\L. Chorob ogó]noushojo\Ą\ch pnsinien lr!. jFnlo\\.rhi uogó]-ronych u jamy ustnej jest miei (posocznice).o. 1 zapa|enia przyzębia związane u. po odslalr'. Phtka bakeĘ'jna bia. lh h.] hi8ipnęjdm}U.2 mojnafrobonaro8lani- tv choroby możli.tów poniżej500/mm5może stano\t'ićniĆbczpie. $żnie Zmian w tkanłach prz}zębia należy wiele \ie]'lóre/ ni. llr/prrr' ial surnwill Lrvi na czlrniki infekqine. a cji do rourł'ojuakażeńmiejscou:. \Ą któĄłn często dochodzi do nie\Ąie]kch W PRZEBIEGU CHOBOB uszkodzeń cĘłościtkanki i rozwoju zakażeńgrz1. ) lotoL).]'niku .|Pka.]ziąsełlub za.mi.ch' . mozlilr:ch plikacjach i slojej odpo}.orr' opi\anl lv części doĘ.cniu nni. po1'ażnrh Zakażeń' tyczyto fębów innJ'chniżpieńlsze siekaczci trZC]. lrych plfy co najmniej tŹech zębachstałych(dG c]. lĄ .lapaleniepżlzębia w l. dzenia fagoc}tozydrobnoustrojó$': $' konselo^en. Zmniejszenie ilości$anu]oc]tów obojętno.ię .spółist' z owaln]. mórek. chłonnych!t€ k1łi możebyćlr1rrikiem piem'otne. cfeńst\Ą'o rówlież w jamie ust. modfikująqch przebicg Zapalcń przs'zębiaza|icza Uogó]l one a$esyl\Ie zapalenie się trzy glupy scholzeń: tel-lzu]e stę: \\j'stępowaniemcholob!' pneważnieu osób po. siekaczylub tEono$aó\ł stałych. bardzobolesnymi oruzodzeniami (R5'c.rpycz5nnikórv rtpłIĄ'ających \Ą!'stępo.lębia mogą \!-"-st4pić na8le' To\\a. idioparycznegozabuvenia lub \ttómej supresji gospodaża. szpikLl'Neutmpenia nabJta \Ąlstępujepodczassto.iB\-f. ograniczeniem procesucholobowegodo Irle$'rę" rze zaś . l. qriln]ch.KIasyf ikacja chorób przyzębia powbni b]ć ś\łiadomj nacze ia $r']Ą!u cho.?dkaż..lki.rniP. *iedf zapa]ną' Uzrrajesię $'śród nich chorob]'ogó| \\\l h.ąodposip. . ka ic \Ą}\\oluj.pniJ njc i \] o rrpłpvic c4tników ogólnych na /mian s pr\/eLiu.Cz}nniki ogó]rremocl1fi.iedfia]nościza lecze.lt'ościach leczenia.czqcejzapaleń dziąsełmod]tkowa.chemiczneomz zabuĘeniahonnonalne o€ ' l.

jest senvowanesą u osób z białaczl.ffi K|asyfikacja chorób przyzębia |zjzapa|enie pfllzębia związane z choro. na.r'stępo. Roalzinnatreutmpeniapolega m zanikaniu lub s"t'olfenia prz]'zębiacręsto ob.7Pniem cc( autosomaln]mdominującF' obja{ia się obniżoną całkowitą liczbąleukocltów i $zględnąlimfoc}tozą .Zrnian tkankach prż}zębia' w lecz mogąrrasilać szqcezesp{'owiDowna ma duraker uogólnionych odpowiedź zapalną' Sama obecność choroby pod.Ljem i zanilipm girlando$alo(i.chw tl'In zakresiei koniecznesq ilalszebadania i hfono\Ą)Lh' ZdpalPnje pryfĘbid ro'?poo.w.chemiczne (beMen.padekodpomosLi. szĆzególnieostrq q'ldach od 15do 35 dni Spowodowane to okrc. liczbie neutrofili poni. slnc |ub indukoltanc( /lTnikami uważan}mi Zd nyszyć owzodzenia prąpominajqce afry obraz ldi.powe ne)' U 36%chorych z ostĘ białaczĘ i 107Óchorych ogĘniczenie zmian zapalnyc. może\ł]stępo. dać jużu dzieci' zmiany w prz]'uębiu jamy usfuej' obseru'ujesię ż}woczer.7eniF RyC' 5. z przewleldą białaĆzĘ obsenĄuje się przerosty kiem wzdfużbrzegu dziąsła'sąóko postępujede. Mogą to być niczny chorcbymożebyćteżpodobnydo \łystępują.]-/inna neutropPnia hujP .Zy.fale cego we \łrzoiIz iejqc]'rnzapaleriu dfiqsełZ ob.rostkazębodołowego' We a Cyldicznie nie w postaci osbej monoc]1o. szczegól.aniatych komórek ffansformacja nowotwolowa komórek hemopoe.tt ź]voczerwon}m Iqb.P tc tP7. wft|Iocz}(r]. Przeciwrvskazane ruchome aparatJ oltodonrycz. om/ Miejsrorre czj''Dnikidnżniqce nie sq konieczne do powstawa. mleczn}m-obniżeniuliczbyleukocńói\' mogątowa.7pjest ost.e (wirusyonkogen. cz}amikifizyczne (promieniowaniejonizuj4ce. zależqod sta. plf}zębiaz fomowanrem schożenia uldadu czerwolokwjnkowego. nia brodawek międz}zęboiłych' tostatyczne)'a takżebiologiczne Tj.ię d7icd7i.Iferki lub ulega czaso$'ej owr/oaLcnia zanalenicduia<el. rł1Lazuialnieprarvidlni\y w/ro<li rożni.naniu ich z mdzeńsb\em lub inn]mi upośledzonjłni Lnnyslowo ffi rnn crronorr.l2 eń wość.zę' eleklnrmagnetl'czne). i stat'owej zwiększa. spadkukĘżqcychrvekr1vineutrofili w regulamych ffi rtłrłcznł.12 waćkńĄŹwieniez dziaseł. tów obojętnochłonnych.mZatż]maniem dojże$. nia . ffi znsr'Ól norr'r*'q.KRtl! Prz}puszcza Ze pacjentami'U 3670 slę' chorychdzieci ponizej6 rolu ży. leki q/.wej.wo. Wraz fe wfrostem ilościneutrofiIi stan plz]zębia popm$'ie. kóre dziedziczą tę sama uadę genetycznq' żell500 \\ mm3/na(/dP t\fas|d poddtnoii na /a.zapalenie plzJuĘbiatowdl.r Czasowopowracaich dojrzewanie. nu higieny są prcteryczneze względuna możli.16Zapa|enie W . do usposabiające rofwoju EĆh chorób. i monol\'1ofą' W]. pż}"ębia pżebiegu glanu|ocytopenii'nj.o$anie' każenia' Zmiany zaczpraj4 się już w uzębieniu Nlutacjew aparaciegenetycznj'mmogąbyćsamol.TRoPENL{ 98 .ńrażliwość tkanekpźyzebia na stość \Ą}śtępo\łania i nasilenie chorcbyjest więkua rozwój choroby przyzębia'2J2 u pacjentówz zespołem Downaw poń\Ą. początek okreśłonemu komórek potom. w szpil.Ąlępuje o8ru. zrrian oĘmujacycl uzębieniem]ecune stałe'czę. nig" ale q'cznych' Bia]|aczkowa komórka macierzysta daje dy nie utn}mują się prawidłowe wartości leukocy.Jna5ię nntwiPnl?rir. odpowied/i ncutrofilind 4kdżpnia.Wienie ne i uzupełnienia dziąsełz tendencjq do o\ttzodzeń a o\łrzodf błonyśluzowej.2. Przy Ępowi nych. dziąseł. przercstem dzĘseŁ Plżebieg sąóko narastąjąC5łn ffi nolzm''ł I (\T[IĆZNA NEI.wszystkichtJpach białaczek. bami lub zespolaml genetycznymi Ro. ne zabar. stukcja kości\ł].€. postacią' U podstaw procesu białaczkowego leży sow]. tr't}./ poModu nis/. o ń.tkc cia obsenuje się zapalenie wego czy zaburzeniakrzepliwości mogą mod1fiko g]ębokiń kiĄńnek pmzebnrÓ' Naioeśclei anian1 waćchorobęprz}zębia'Nie ma jedrrak doldadnych destrukqjne obseMuje się ptfy zębach sie(znych danj.!va i ziaminowania.

siane lub pojed].stłoczenia zębórt olblf]'rnijęzyĘoddychanie usta. Iolę krwotocmo.lIEDLĄInt.}pada. } znspÓt. troŚr.edukcji na szoną przyzębia' Zaburzenieto dzie.IDzlanemgowaenie skóry z towa. kwitajliem. ka lśrasor tóq obniźajac odpomość i zwięksfajqc worodków dzieci lub dorosłych.ieloogniskowego zianunra.Zapa]ne KoCYTÓ\T Badania molełularne podkreślają postępująr. Zmiany nie poddajqsię leczeniu..Tn' o.z utmĘ fębóW ecfrrychi stałych' ja. metabolizmu.po]em' ro.rnii różn]rynpżebiegiem poszczegól.Ą śmiefie]n}'m.:.]'DPshr|. ńofująrc cjer.oboh]ch.obl ru ni. wcześniej a ']est to grupa zabufień ukła. ró$rnieżte dotyczą@ nie w takim pz}padku ogranicza się do l.ozlane :]znspÓł. stopień zaawanso\łEnia Zapa]e. się ri uz''bi.węglo\Ą. z i leces}'iĄnej hwcrkeratrzą i agresjtn]'m Ęeniem fiu*cji i obniżeniempoziomu neutroflli.t2 ko\ładzi to do cięż}iej destrukcjipE!zębia. Ęuyko {t'stępowaniachońb plzJzębia 2. nych jednostek cho. nia.oma|nei popneduonejest bardro M HIstloct-roz. rrejomz lmiarr1u przyzębiu . poważnych zabużeń funkcjono\łania do hlonnpgn.u. mi. bakteńi w prz}zębiu. E]sząc4 nadmiemq potliwoścĘ oraz ciężkiezapa]e. o\łrzodzeniamii bujaniem ziaininy' Klinicznie pĘ na plfe\Ąlelde.Ificzonvna dr.nei farie Lhorcb}'r.bko j.. podatność pńdrnicę i złahĘierrajamy ust]:rej.Munka. ho'enie moipdoB. w powoduje ści zaburzeniaadhezjileukocjtów i zwięk.va.ncze malnie rcces}'V\łrie . zu.odze auto.rybko na z lóWbioĘcych udział adhezji'Zmniejszenieich jlo.1 Ięceptońw komórko. Zębyobjęte chorobqs. Klasyfikac1a choróbprzyzębia jest choroby są4rkii zależy od \łafunk&! miejscc też pmgTesji q'ch.HRZĄ\aĄ GLtr(oGENU bnościich ul'Iz}TĘniai nie rna dotądskutecznejte.ł. cięzkoprzebiegająclmzapaleniemprzyzębia'Zmia. destn&cjq tkaneĘ szczegóLlie w olaesie poku'ita. prz}zębja 2. mie ustnej aniany $ystępujqwcfeśnie charŹkerT.Ificzysię na droi]zeau. lia od lol postępujesąóko.rn lmidn} postaciach:ostĘ mzsianej histioc]'tozy'fiaminia. Jeśto rza.w fależności postaci choroby'.2 ree5t\łnei'c/e\lo Lońq sie rejsciem lo. go' Dia8noza powima obejmować W badańe histolo. podatność infekcje.)' noSr 8lanu]oq7.ja lkaflPkprwęLia plotadzidopremic.niu n ec7n}.'idłowabudowa komórck)' leukotaksji i nieprawidłouejfagoc]tozJł Pżebieg chomby jest buz]i\ay i chank1erJzuje się sąóko postępujqc}mi \ię /akŹżenjami' objawy\Ąjamie Us|ncipojawiają poczqtkużycia'WysĘpujq ortrzodzenia. go zapaleniaplż}zębia'a różnicowanienalezy prze" plzJĘbia pojawiające najczęściej przed po. du inmunologiczlego ze spó]nj. na tracqstabi]oość i .LEFE\.Występujq mz.2 !1 ZEsPoŁ c. 8ospodana nych chorych 36% ma zmiany w jamie ustnej. się prtptltox.t2 a u 16%\łykl]''!Va chorobę na ich podstawie. Rozwojowi anian sprzyjają wadyzgry. stologiczn}.na 'miany w obĘbie błonyśluzo.IlD Jestto autoso. występuje w tŹech \awęl naimnjejs/e l re.l.Spośród50 bada. od tu gene. ffi złsrnznnr'r SPIc.2 dziqseł mozebyćńżny a]eutratakości począt. tryw przpębiu dotyoq tylko dzieci i dotądnie zaob. Eleenych i stdych. szczeniazęMw i uhaty ich Cz]łnrości2. giczne i immunologiczne mateńału pobmnego ze i przebiegajqcą zapalną destnrkcją /mianami t\€ !\tze.IIIGr\sHIEGo Zespć'ł 99 .rn :lącry destukcja tkanek prZpębia sowanącholobę prz]zębia z głębokimikeszonka. pno$adlić podsIawie nie się na badanja hi:ltopdlologi( ZnF.ońel /ne arjq się sąbko pmwadzącqdo wczesnej uhaty zębów jest badanie całegouldadu kostnego i fig k]atki Ff]zębia. selwo$ano przewleldegozapaleniapEJuębia u do. stnrltx€]ne w cząstecukach adhezyjnychpro$'adzą ka kłasochłonnegoi lr.a postępor.Iuiedaczenru Podobn]mschoŹeniemjest zespoł autosoma]n]'[r lecesJĄm}m'Polegana upośledfeniu @ii tej chorob}a im. pieNiowej. mi. skóry z kół.r. Uhata zębównastępujew ko. obĘZ choroby możebyć podobnydo lufodziejace..Ifie.l.odanów z to\łaĘysząqłn Zabu.\Ąych powielżdmi neutTofi.'lrt}t tr.nlZoNTJ IDIIEZJI LEU.l2 jesl lpn dTied/icTony Dadlroclze dulo\omdlrpirp'esYimej i to\łarzyszy ciężke Zapalenieprzyzębia mu będqceskutkem defektu leukoq]tów i monoqitów (nieprar. ń\łnież dfie.Ificzone schorzenie ogniska w kościach czaszce' i r 5q1e pnebiegąiace nadmiemym ro8o$€ ( eniPm obja\ływ szczęcei żuchwiepn1pominajq zaawal.lkiezabuzeŃe geletyczneo.rni objawami hi.

zeŚnm ńe.tkęnazębną.wita[iaczęstoobselwuje się zapale' Do objawół k]inicznych tej chorcby należą: W ok€sie gospodana na niepmńd:łowe kostnienie pIz1. Dodatko!.wŁrcstu nrchomo. B osrnoponoz.iuŻ $. dIugirh i nieprawidlotłe cementu kolżeniowego.Czy g}ó\Ą!rie J/ą5el'Zagerwic. bez wienia Z dzi4seł uch\t]tnego pł. Niezń4zanie zębów z kościąpro. szony poziom fosfatazy zasadowejw surowicy lub jest wpł}Ąv od bia w zależności fazy qklu miesiączkowego' nadmierne jej \wdzielanie z moczem.iest ną a]edot!.nns.rni jest to \. genów na osteoblasty które hamuja sekrecjęc!to. du. Nie\Ąątpli\łie W \aóW. hĘienicznychjamy ustnej Zabiegów objęte sq zęby szczególnie !. za szóste Zkolei co do częstości Jednym z cz]iników lylyka dla chorób plf]fębia tach żJCia.ię przpw|eklvm i zapa]ny l.większa.tLi łuszczeniemi kruchościaolaz zmiany w małych mniejs/e jąq'rni hormonów2s stawach' Początkolvotjlołlan objawemsą klwa.lrNl-osA tochoroba osób Z osteoporozą osteopeniąWkazały żeub}'tek i utrata zębówsąza. vr'spółzależności u!!agęna możli\ość ku znacznądestrukcjąpŹluębia'|2 polozq. ostatnie pub|ikacje^łracają wc a iwĄ'tępuią. i insuli. to Choloba nie poddaje się leczeniu i celowe. tefy kolagenu.']rrostka pżede wsz}st.vodcinku pŹednim jac sklteczność Korzenie zębów otoczonesątkan. zańwno insulinoza]ehra.Ę'gaśnięcia nymi objawami dotycząc].a ich powierzch a możebyćpozba. menopauząa choroba przpębia' Badania i Jest Bs znspÓr BIrr.ocYTozĄi!. .fi/yawienie .ll'jm schoźeniem dziedziczon5łn ( ie/.chorób p s K|asyfikacja innych przyzębia przebiegu w l nzmt4c'r rmolzoNrr'ĄGRł\L1.nia międzyosteo. pa. pok.2 l. jak W ńżnicowaniu z inrr].l powildalie cukrzycy wadzi do ich szybkie. średniego hormonaLnych Inn]'m pE}'kładem zależności PaijPnci ( ierpĘn na lo sńolzeniP maia /mniej.t]Tie IV i u jednF z pośiódobjałów jest teżzapalenie plzyzębia' W t}pie \IIII obsenłu.\łysięk ńerlie dziąlel.D'. / PppbiP8d rP( \Ą\po\óbautocomd|nv es\'a\łry.l. zębodołowego tkanki łqcznejchamkteĄ'uującasię defektem s}'n.l2 100 .iutraty już w pielwszych la. IL. brze8u\.t ką neutrop. obrzęĘ stomatologicznq' moga mieć miejsce juz w drugim rcsĘcu ciazy .mulalon dojEewania i akNĄamoi( ciężkiezapalenie pĘlzębia i prżedwczesną że ró\łnież.ozwijasĘ beztlenc urodzonyrn W okolicykieszonekdziąsłowych E tmorosrlrr'łzl't Jestrównież jej lecz zabuEeniem metabolicznym dziedziczonl'm za_ wa floń bak1eryjna. fr ctxnzrc. kin (IL. r koś(\^ i ub!. jlości pl]tki rr I o/na(l)apo/iomlnslalan alLalitunei surowi' pale ia plązębia niezależńeod \aiekui od Rómież przebiegchorobyzależy długo nazębnejkrwi tub poziom fosfoetanolaminy w moczu. plązębia uwazanejest zuputut1ie wiona cementu. nie udo\łodniono bezpc prA'zĘbia' jak łp\. możnaznaczniepoplawićstan plż}2ębia'25 szczęloi żuchwy' Ę ziarninową.Z. pacjentk po St. jamy ustnej. nujaco' Wlstępuje \'r 10 podĘpach (I-)0 z klinicz.łnijednostkami chom. ZwięLslłą ryzlLo r^rstępo\^ania nonip/dl"żnd' bo*yrni należy lłykonać badanie ńdiologiczne. Dziedziczy się autosomalnie domi. a estmgenówz powo. adpaleniem jak najwcześniejsze objęcie osoby chorcj opieką ttuje. jest cukizyca. Procesem chorobou}m wodująZaoshfenie prccesów zapalnych. odpowiedź modtdkować przpębia' tkanek miękkich i nanife. kim ał'iązanesą z niedoborcm jajników cf]nności głóWnieskóry i sta.']aikiem działaniaestm. ścizębórtl a gospodar rla p\tkę nazęb.Meldzono osteoblastóvll zębów2 maja meoopaurie poddaoP e\trogPnolerapii Towanyszą mu zmiany skóme z nadmiernJ'm porórvnaruunie pnyimu. i dominująco.o) stanołńqcych\aażne jemy kruchość naczń błonyśtuzowej i utratę rakĄlrne Śt\. leżneod gospodalki homonalnej. fe ciąfŹmoze następnie szybka destrukcja tkanek K HoRMoNl.6 ofauTNF.nie. homonów płciolwchna tkan]d prz]zę.ctolru Wadomo.wu na uapa]enie równo autosomalniercces}'lr.]Zapa|enia chorób systemowych Jest bardzo rza.rrasadowekości nie dziasełi zwiękzoną odpolviedŹ cz}'rulikimiejscowepo. /a.vo odJJadanieoraz Joltvój pb.

\Ąlspó]ną tez ilnmrulologiclnej poczatek.Io.rcpnie tkanek Z\KIZENIE HI\.Pl'\^lool]dmud\ie ind}Ą'vidua]nej e8o do!łwod'/ieja( zmial) na. śI-EDZI'VĄ oDPoR].chorób przyzębia K|asyfikacja twania cuhżycyi jest cfęstszyu pacjentówcler. l Mańwiczo.wvodzicial zębia' obydrviejednostk chorobowesą częstouwa.tapienido\teoporor). do niedobortl odpomołi bami miazgi kanałowej ibJddn\Ąn ll.}.LówCD4 obser uje się pŻe$ielde zapalenie pr4.m \ażnJm ( Ąnnikjem uh7}mdnia Zgodnie 2 no\rąklas}fikacjąchońb pŹ}zębia przy. oddzie]ne sldas]fikowanie tJ'chjedno.alni. upośledzenia (bJĄdo$' \Ą bddanial inn)lh dutoro\Ą g'upip s h pacjentów plzj.ząb'Mogąbyćone związane lub nie .mi sterydami. Badania niektół'ch auto. o choł.''ouylll pżyuębiaonz chor.rn podiod2inyl.|b}t}Ąn Zetpolem jestAIDS. I ZE sPoŁ N^R.ltEny jp. ?iry uceratil)e Gingil)itis NUG) jest oshą infekq'j.m zespolemupo.WRzoDz|EJĄcE oraf poddawanpni immunosuprcsji a 8rupa E ności bĘć pod uwagę'żeczęsto osoby cHoRoBY PRZYZĘB|A kontrolnq' Na]eży podda{aneirnmunosupresjiprzJ. do od' chońb jest gw..$t-zo.1órcgodochodziw \Ą}Ttik. lub uogóInionyz ewentualn]ni obja\łamiogólnou.u cie procesem chorobowyrn tkanck otaczająrych śledzenia odpomości.Iednostka b}łaunanaod \tie.]Jtwi( /o. i STER. ści V osTBE STANY PBZYZĘB|A piąCychna tę chombęod wielu lat' Ustabilizo. ] Ropnje tkanek macmą utratqpźycfepułącznotkan]<ovego. na cronl.eruĄ atakrrjąq. gicznqmarhlicze cho. d-/ią.l jęĘ plzez AmerykansĘ Akademię Periodontolo. Prawdopodobnie tego powodu w grupie maf|Wiczo.Z]'cy chorobypEyzębia pod kontrolą.ni objarva. stępie chorcby w poló\Ąnaniu z pacjentami nie le.wtzotlziejące zapalenie dziąseł(Necrotl' cztely lata nie stwierdzono istotnej różnicy w po.uj .ch na A]Ds fa|icza się: Doośrych stanówpż}zębia ze zmniejszonaliczbąlimfoq. głólrtrielimfoq.wrzodziejące przyzębia.oby prz]zębia. .r zapalenia d'/Ę.lziejące zapalenie nie shfieldza sĘ u nich patogelu]ej flory bakeĄłnej bia \Ą.en'ż?ir"'łlde.chdo stek chorobolwch świadczj' ich odĘbnej etio]ogii mi będaqmi (fęsĘ przyc4tĘ zgłaszania pż\'?ebia.u do Zdpa|eń stomatologa aniany w przylębiu'Poczqtkowo Ę jąUnet hara]<1Pr diagnosrykii leczenia każdejz nich' /apa]enid dfid.l mPlaboti. pomośc| ZcspółAIDS do l. Ij\I]'ttNo slTREs. MARTW|czo.iDY Pomimo że sterydoterapia moze żaneZa dwa różne etapy tej samej chorob}:W ich prpd!sponoMa( r$.Wzodziejących martwiczo.ITI]Go pżyZębiazwiązanez chorc. jamy usmej i póŹniejszego plzJzębia.I'Ą chombyprz}zębia ńżnicy w stopniuzaawansowania międzj''osobamiz pier\lotn]1niniedoboramiodpor. z chońb przrzę.wlzodzieiącezapaIenie ńw potwierdzajausfkodzenie przJzębia na drcdze dziąse| fivożenia kolagenu i mukopo]isa.aftowny ne stanJlw k1órychmożedojść upośledzenia jest nablt.l związane chorobami z miazgi ' chorobyprzy"zębia Badania nie \'lykafały kanalowej. sic zapa]eniadzĘsełlub pl4uębia' U choĄ.ostry pfzebieg $y.Plor"' m. stępowaniesilnych dolegliwości bólo\łychoraz obję.rzecionowców w tkrikach plf]uębia.mujqń\łnieżlcki przeci$bal(teryjne. do nip etiologii podki€śla się rolę spec]'ficznej 26'27'2lJ do końca\riadomo' podobne czy zmianyzachodza ryjnej:krętków i lr.mujacych hydrckolĘfon przez MarLuiczo.IoŚcI Najbadziej z.różniamy p rapalpnie prrr.i]aia doprc\adfajq. koniPc7noicj ora/ ma. choroby ń$nież ciężkie 2 pż}zębia. chociaż ccchą rqżej rt1tnienionych \Ą}'stępuja in' rób przyzębia.c| do ci.uk]. ną clorcbą dziąseł' ta ków pod ńznJ'ni naz\Ą.fębia ze Martlviczo.z zapaleniem iprzlzpbia' Voga mie' pvebicg miej*rlrn] vi|'Lts) LależąC!.To. pż}'ldadjako choro. strojoił]'Tni.oby należą grupyosbych cho. in{el<cji rctnrv usem lTI\r Ghrmon h nltnDdefi. flory bakte.m komórk posiad4qce Ieceptol CD4.ty T pomocnioe. i .l 101 . Istotn]. w. I.

ch \.eł l Maftwica i o. nia dzĘseł'ponieważ $'ystępujew wie.\ĄEodziejace zapalenie dziąseł(ĄNUG)' Wediug niektórych autorów y.!!1u o.. owai z opryszczkowlm zapaleniemjamy ustnej lub mo- Ryc.rwawienie duiąseł najmniej różniĆujacą ce. ta./wią/Me z pl}tĘ nazębnqEadko b]. martlticze zapa]eniedfĘsełoraz osh€ mańwiczo. Rozlvój martwice\ufodziejącego zapaleniaduĘ.ostTerqzodziej4cezapa]e.rólnircwanic martwicy broda!. |oadenopaIiJ i 7le.l |o . wlekła postać chomb]łPacjenci Z narh!iczo.o ieŚl 5po\Ąodo$ane . bą. odpowie.tów bmdawekmię. cie.wr/od/iejqqńlapd]en d/ią. powiedzi komórkowej (chemotakji.ied-. tej żonych wirusem HIV lub choryclr na AIDS' co wię.odawkamidzĘsłou].na k1ór4.w]zodziejącego zapale. W przebiegu iufodziej4cego zapa]cnia dziąseł może$ystępowaćlefor eJ' or.lwyższony po/iomLortlzolu hamuiehurk( leukoq.$. logicznej.t.'wa zwiąfanez ostifm bólem)' jest I K. zapaleniempŹ]'zębiastrvieldzonopod\\']'zszony ziom kortykosterJdó.ietŁi immuno. nie ponieważmoże \łystępować innych morriczny w chorobach pż}uębia.!Y. dzono upośledzenie zań$'no inmunologicznej od. ż}ĄviP.16 76p3dajq &iPLi w kĘja(h rolwi. w .upośledzenie odpolviedzi im.amopoczu(ie naIeĄ rc'.benieszćzJ.IzĘseł. pa]PnieModu' pogarś/a odi}avianic Śię !ł7rd\|d oraz następujeupośledzeńeodpo$.17).ei objalry ogólne./ni. w któĄ.[stępuje lim.' niedoborami niowlTni szczegó]lriew zakresie białkaoraz infek.rzod2iejącJm zapaleniem dziqseł stwiel.hvie | lubbrodardęmi did. kie jak limfoadenopatia.chobja\"''ów jest jednak patogno.wierrioneobrzmiałe)' i Należypamiętać. stępuj4ce wcześniej zapaleniedfiqsą uraly tkanek strcs jest ściśle zwiazanyz rozwojemmarh!'iczG Wzodziejqcegozapalenia dzĘset' Stwierdzonoczę. poborowych' ste \Wstępowanie chorobyu żołnierzy u osób uzależńonychw okresie odstawienialeków omz u sfudentów w czasie sesji egfaminacyjnych. jącegozapalenia dziąseł śrviadczy róunież fal./n}mi obiJ\Ąamik1ini' mi 7n\ \l md]"twi.iąseł' 102 . ce zapalenie nie . U pacjentówz mar. iajqq.lk|5vatją podtlzgónouo. jak i humoralnej (dotyczącej poziomu immunoglobulin IgĄ IgG. powaćsamoistnie (Ryc' 6. munologicznej. ze nj. sełjest zwiąZany speqficznJĘli cłtni](anx r'vtor. nach ĆhorobyPrzwadki. żP 7 brcdahek międ'f'fĘbotq moŹe$ i ńrv. pa]PniPd/ia\e]i ldpa|enjepr7}7ębia.złesamopoczu.takimijak stres.]]nje pou'oduobc(no(cipł}1ki / ndlębncj' l Ból dfiąsełsamoistnylub przy doĘl. Zaden z tJ. odziejq' r\']f jamy ustnej.gorączka. cjami wirusowlmi.m) zmipnionl'rni zJp.t cfę. dĘ kliniczną martviczo. pzysadkowej drcgi adrcnoliĘcznej' Po.6'17 Wrzodziejące zapalenie d.u (tlpoweza.Ini.rni z anienion]'mi w wlniku unzu (na przykład są.!.luzo.h się' Zwialallc ip.luinnych chorobachprĄzębia' jedrrakże odńżnieniu od w innych chońb' kmawienie w przebiegumańvi.U pacjentów z martwiczo. stego lłystępowania chorobyu pacjentów zaka.tor\ j4o ie (PMN). W stanie stresu pogarszasię higiena jamy ustnej. dziejącj'rnzapaleniem dfiąsetsą podatni na na\łTG ty' co ie oznaga jedna\ ze choFobawystępuje u nich przewlekle. kim objawemmartwiczo.teĄ\Ę(.niedoż]'1Ą'ieńe. /o. Iimfoadenopatia jest nad. chatal. fagocltozy fdolności bakedobójczych PMN).\'ek br.\\-rzodziejącego zapaleniadzi4seł może \!ystę.zębowchlub całego dzi4sła brzeznego(dziąsła są zaczer. dzj.zę. pa]enieĘ'tonu.g K|asyfikacja choróbprzyzębia ba vincenta' krętkowezapaleniedziąseł.}stępujeostra i pfze.\anodziejqcJm po.*fzodzie. czo. takimi jak od.lziirnmuno" ĘNĄ' o t!m' żeupośledzeńe logicznej ma Wńw na rozwój maltwiczo. draclrrvielokształtnJ'ch t\\iczo. obr€ rh nież anieniony przez ńeprawidłorly ksztalt lub uśa$ienic /ębo$'ls|ohc jPs|la]df.a. w . . cej.Wfodziej4Ćego zapaleńa dziąseł i\rystępuje ostrych zaawaJrsolvanych i w sta. NUG możebyćpierusz]'Tnobjawemza]<ażenia wimsem HTV wźodziejąceZapa]enie dzi4sełNUG jest chorc.\Ą srrmwicyki'wi omf moczu.

!v lia u pacjentów chorTchna AIDS.po. Iopna.ostka oraz sa' prz}zębna' który pr.y opukiwanielub mo.NL]P) jest infek. ozębnejomz kości lł].' \4ożna obcFn\oual . następujeutrata przyrżepu łącznc jest częstp objawem ]diniczn}m zaawansoivane. go' Choroba ta możebyć następstwemwielokrot. Stwiedfa się obecność destrukcyjnąchorobę.wej zmnieJszenń lub cboroby dzie flory bal{teryjnej odpomości oĘanizmu' Spotykanesa częścĘ osób u zapa|enie ie lecfoĄ'ch' Do czj'1lniMwwpbĄrajqcych \Ąystę na l ? i Martvviczo. Podstałowm objawemkliniczn]'m jest bole. czerrvonq. ia pmpębia sq podobne do objawów maltwl.hombowej.V}. z obniżonąodpomością pnyldad zakażonych brzeżnego. U pacjentóWniedoą'vio.ebiP broda$el dzią.'alodziejqce /P na jako: IDpńe dziqsła' cra zing Ulc'eratiiePeriDdoł'itis.waódziejącego zapale.U pacjentów z upośledzoną od. w}Tostka zętrodolou€go' zmiany 8o' niP le' /oncgo.lziejącegoza. od tej jednostki c. Ę jest . kieszonkach pM}zębnych'Ropńe te }. Llinięn}. fekcjąobejmującą dzĘsło całe bŹeźnelub Elko br(> nia dziąsbł r. rv brzeżnego mogąbyćpokĄ.js{ owąropĘ in. i sekwestraĆji być na *ów martwiczo.wnoozieiące przyzębia polvaniercpni nalezq:zamkrięcie kiesmnki.wrzoCharakteĄzuje się obnętiem i zaczerwienrenem . 103 . nych epizodów martwicfo. odńżnieniu ndmj tldto|o8il w Znyrnju obrębiepn]zębia wien. na]eży ie oko]iczDych $ęzłow cb]onn].'!vanej głębokich w Źekomobłoniastj'm na]otem'Częstowystę. miejscu upżednio zdrc. nPk otac?ai. Ropień prfylębny możebyć połączony zmra.7Jpa]cnia i' /P w obr. Utrata przyczepułącznotkan]{owe. ]aryid RopniPlkdnekpl7}7ębid wz8]ędu $aoje zapalenie MaftWiczo.W}p\1Ą.ło. NIoże\alstępować ropny.ozwinąć w miejscu nie objęt]'m dawkę międą'zębową.Wzodziejącego jednak wystqpićpo wie.2? 23 poddzĘs.r.owadzido destnrkcji \ł'łókien moisnrjłn klwawieniem. pochodzenie mogąu}stępo$.2g bia: dziąsła. Mańwiczo.T'stępujq nai €r o/e.a heść kości' objawyjej są zbliżonedo obja.. jest zanik kości\'Wrostka zębodołowego' mzprzestrzeniajasię w tkankach prz5'zębia Ropień j położonych. obja\'y kliniczne martwiczo. zmiany matwi. sz}ŁĘ destrukcją kości$f'r. lub się w wcześniej zmianami.lłrzodziejqce zapa. notkanko\łego.g1adĘ.Mfo. ze fapalenia dziąseł. podobniejak w pnlpadku martwiczo. że$slępowa. stosowarte ogólne antjóiotyMw ońz cu. i kości pPJ"ębia'Badanid\Ą]. de samopoczucie. opnie przyębia lub ropnreokcłokorcnowe'2.ną przyczepu utmtę łącz.\ł}sięk'29 niedożFvionych. obĘbie tegozębagwałto\Ą.chorobie mogqto\łaEyszyć prz1zębia.' Rrrplg\ DZ|\sL\ Je\l mi.rn go i kości \Ąlaostka Zab' obiauem zapalenia dziąsel cięzkiego przewleldegolub agrcsy.lziejącegozapalenia dziąseł'obsentlje się ostrą tkanek omz bolesnoścĘ' głę.teżółto.LholkotĄego'W obralP radjo|ogi. ozębnej i kościW}aostkazębodoło$'e.Diagnozę obja\Ąl' częściej spośńdmpni tkanek fe'or" postawićna podstawiei\'nikliwego\lTĄviadu takie jak goĘczka. objęcie furkadi.rostkauębodołowego.\łnego zapalenia biegu martlviczo. na 26.zn}łn\ĄłTazlr} głę.biał}m lub zębnychjest Zbliżonado \. na pnyldad przewlek\rn zapaleniem pn]zębia. .]Q!h Mogab. nych. prz]zębia (Ne.rvarra ropniach pny.hf. ie8oruLhomoś. siln}.lokrotnych może nawrotach prz}zębia' Ropnie powstąiq skutek miany Wslda.Zab może $'1azlilĄ. łf'In. lśni4cą z wirusem HIV lub chorTch lra AIDS) i u pacjentów ią.zadko spotykana w pże. Ropnie t]ranekprZ}zębia miejscou'ąinfekcjq tka.która prorvadzido matwicy bokej kieszonki prz}zębnej'z kórej .ch2g ' ogóIoomedyczne8o stomatologicznego i oraf po do.Klasyf ikacja chorób przyzębia RoPN|E PRzrzĘB|A no\uk]eozą.wrzodziejącego zapaleńa pźylę.ać cją chalakteĄzuj4cq się maltwicą tkanek prz]'Żę.m infekcją w obrębie tkanek twolżącychkieszonkę bolem.lorut} i r alego kazaĘ że mikroflora llykr1.Fetor ex ()remożebyćzwiązanyf inny' 3 mi chombami. lenie pŹi'zębia \łystępuje częścieju pacjentów sne \4ygórowaniei obrzmienie w obĘbie dziąsła (na powieżch. choroba ma pżebieg znacżnieclęższy !*'1 norrnŃ rnn'z4rNT Jestmiejscol\'ą mpną r'omościq objańa się głębokimi owrzodzeniami.

take jak złesamopoczucie. byćobecna w jeśtj pr7elokirrlegnie kana'tu zatJ.2g I ostny nopmŃ' zęba. Plai d/iąs|ot$ jest /a(/PrlviPnjon\ dyskomfortu do ostregobólu samoistnegolub prfy !. Pacjent rra ł'ość opukiuanie lub ból w czasieżucia.Czasami mogą \ł]stą)ić nych. takie jak cu. zmiany pzewlelde mogą przechoduić ostre.]ługiczas i mają tendencję do Śię mc okrpsoue8o oprożniania \aa]c opróżniPnic przy.29 prz]'zębia'Zapalenie miazgi do klas!fikacji chorób pnzolt'r-nxł-nnoPNm PRZizĘBNE Mogq może powodowaćpiocesy destrukcyjne tkanek E ilystępo\łaćpfiez . zapa]edu mpny *Ysięk oraz szczękościsk.endo po|ączone lub mogachdńkleryzować nic może W16tqpić obrzęk dziąnastępujqcymj objawami: za\łsze\łystępujerra tę samą stlonę kolzenia' po pIz1zębna'Przelvlekfu sełlub błony ś|uzowej. zqb tkanti otaczające możetowarzy. pień pnyzębny należy ńżnico(ać z mpniem dziąsła i miejscowe:zamknięcie ujścia nej.29 Zmniejszenieodpor.m do wykrycia bia'jeże|i ebieg jamy pur do\a5Tn Zmiany endo.częstopodawanejest i obrzmiały bolesny plzy doryku' Może \łystąpić Infekcja moze ń\łnież uczucie ucisku i rczpierania. stwierdzić utratę Można ropień przyzębnyjest zazwycząibezobjawotwĆho' z kieszonki i kości \Ą/yTostka zębodoło.le. go znalaztouzasadrdenie ilprowadzeniatych zmian kieszonti pr4zębnej.W miei dziąsła rzucie kożenia w w1niosłość jest obrmiałe 1zaczenĄ. w sĘpić sąóka utata pżyczepu łącznotkan]<owegomieć trudności przeĘkaniu' czasami $lstępują objalłyogólne. i poustanie keszonłi pE}zębnej' Ropień plulzębny możebyć związanyz patolo.choróbprzyzębia I r|asyfikacja mpni prryĘbnych mogą ńw. pŻyzębia.ll-ol''oRoNol1l JesI miej5. bez |iniizłamania Ujściep]zetoki może być trudn]. czepułąCznolkankowego ciażpacjenci mogą odczuuaćMl niewielkie rqsu.aniu' ujśLiP 104 . E noprrŃ ox. choroby ogólne. może Możena.perio i mde b)i po]. leaenjeendodontycfne głęboko tkankach prz]zębia pa|enia mofe a sĘ w k1óry rozpocz1'na pż}zędo Wygojenia tkanek dziąsla. jeś]iich zawafiość u się przez pŹetokę na powierzchnię dzĘŚłalub do chołkowego osób z zapaleniemprzyzębiabrzezne.PER|oDoNTALNE tempemturą limfadenopatia \Y obrębie regional. nej pa]pacjilrfdłuż . kłatiry'In badaniuldinicznyl i radiologiczn}nr. na i Toże zębodołu. ń n]rh węzłówchtonnych' Ropnie ostre mogą pże. podczas ból dotyku Wysięk i ktd€j Wlstępuje kieszonka p|z}zębnej' pŻy.l.2e objalły ogólne . zajęcie firkacji. żu( palpacji obrzmiałego miejsca.złe samopocfucie.jakpÓŹniejszego i czynq rozwoju Ujście ropnia ma zazWczaj postaćkanafu Ffetoki. uwa]r a Możliwość chodzićrv pnewlelde. giami endodontyczn3'rni.r\tepne7 różG tL|ze środowis|iem Ustnej' orllorem ''lę 66cy tkrnki larrrirro\"ei' opmŻnid mpnia nic się i perio.wydzielina' Doleg|iwości z8'łaszane ba. Do po$śtawania Wy. paqjenta zwTócefua do stomatologa' Złamania obrębie kolfenia mogą równiez być W żeskłonić do się za. rczpnestrzeniać się wstecznie do oko]icy około. ounq dfiąsło scu \łygórowania powierzcbnią. poduyższorra ZM|ANYENDo. żuciei nagĘua" wego'zębymogą Wraź|iweooukiwanie nięcie zęba z utrudnione szcze|ina z|amania' nie. }spółistnieńa patologii pŹJuębrawrerz. i ropńem okołowierzchołkort1tn. ektruzja.Ro.goĘcz.1. prowadzić całkowitego i ohvierasię na powienchniębłonyślufowej pŻ pŻebiega kontak. zapa|enia miazgi.hzy delikat. ronę niecatkowicie lub całkowicie\łyrzniętegozę. ropną infekcjq w obrębie tkanek otaczajacychko. nione z gładĘ lśniąc4 bżegu dziqsłowego możeilydo. nież prcdysponowaćnastępująceczpniki ogó]ie kieszonld przlzęb. krzyca lub chorobypowoduj4ce pRZYZĘBNY ChaĘktełzuje ności irnmunologicaej. obejmującemu do olaz przyśrodkowo podstaw języka' zęba. powiększenie okolicznych węzłórvchłon. gardłowej szyć zwiększona ruchomość zazbyczaj podaje w uT'viadzie ból.od niewielkiego go pokiywającego kolonę tlzeciego tnonowca przez pacjenta są aóżnicowane hwie. zazuYczaj powstajew oko]iry plata dziqsłowe" brvać się lopna .ka. różniamyostre i przewlelde mpnie prz}zębne. tkli. by.

ołe'baktene z mia.Zenia fęba pźez kie.iłne duże' od jęte leczenie chońb miazgi zapobiega]ub sĄŁko się ekopo\łefogi szldiwneznajdujące w obrębiefirr. wego.i\'a znajdującesię w obrębie szonlę prĄzębną. w obecności mogą mod]fikować Nie. nąćsię oiezależnie. horzenid . przy one karrafu bia. IUB NABYTE możnapodzielićna: z chorobamimiazgi kanałowej zmiany pezmiany endodontycao-pedodontyczne. W przlpadkach. w kiennkr firkacji. Proces chombo\Ąy zespoleendo. w .Szyjkoweprojekcjeszldir'ne to obszaryelĆo.30'3l konenia' Nieprawitlłowe kacii lub inryrh częściach leczy zmiany w ZlogiV|J$'Ire M tei okolio predJŚponuiado nivcfF. Złamania kozenia. fifkadi wierzchołkowo stosuntu do polączenia wierzchołka sięk może znaleŹć ujściew okolicach frrrkacji' szldiwno{ementowgo. prz}zębiu. wzdłuż mieć swoje ujście ją szkli. Grupa ta obejmujecą''nniki.Nalei4 |u mieiŚcowe ją t]'lko miazgękanało$q' ki fębopochodne' deformacje ślufówkowcdziasłc peńo. omz zmiany połączo. do rótłno(/eśnic 5(hoflenia\ł}5|epuja i uśawienie z+ . prz]'zębiew każd}łn t okoloszyjkowa resorpcja korzenia hipercem€ntoza. obejmującpv}zębie brzeżrle. i Prcces zapalny możeobjąć micjscu kontaltu z miazgąi mofe byćw zależności od sił obmnnych olganizmu ostry lub pźewlekły' jest Wstępo' anatomicznej Zabuizeniem budo\Ąy Jeżelijednak prązębie jest zdr. PeĄ szkli. szldi{nych w obszaĘefifkacji zębórv tnonowych' co okołowierzchołko\tych może możebyćprfy@ynąutraty prA7czepu chodz4cy z tkanek Ęcanotkanko.endo bal1elie z kieszonek we w okolicy fuków uzębionych nieuzębionychoraz i W zmianach plz}Źębnychw przewleklych lub agfes]ĄĄnych za' uraz z8Ąuowy2.7apo. uzupe|nienia r Aparatyońodontyczne. do roałoju'procesu zapa]nego.]łowo jednak w prz}pad. możebyćutrz}Tnane zdrcwiu. ko. gdy oba te predysponujqcychchoróbdziąs€łi prz}zębia na|eąi na|crvmówi.peńozacĄna nowaćdo mz\tojuzapale ia r]zĘsełchorobyprz}zę. '7ą|kobanjc zmiJn za' wanie szkliwa w postacrszyjkolĄ5'ch zgi mo8aŚpoltodowa( palnych. pog:Iębiaj4c czasem aż do powo położonego w korzenia' W zębach tnonouych wy.stopnio\.endc jak olaz olwartekontakty międzyzębowe' bów i korzeni donrycznych' Zarówno chorcby pĘ}fębia. lub nd. protetyczne pźycz]łĘ' jak i skut.Vo r7}. o złoźonychschoEeńach peńodontyczno.ię plD ku z]ejhĘienyjamv ustnejmoże ro^^'irĘ( 105 . samodzie]nienie r. nia t}anek prAzębia i mogą byćuwazaneza jeden z miejscowycłt cątmików Ęzyka chombyprfJĘbia' Iolejnlm czpnikiem miejsm\aTmprcdlsponujqc}m do alomulacji pŁ'tki i rozwojuchorobypŹy' położenie zębówi ko zębiamoże nieprawidłowe być ustawionych rzeń' PrzJzębie zębów nieprawi.endodontyczne i lv ne.me bżeżncgo.'}Ąvołują chorobyjednak się w prz]'u ębiuwierzchołkow5nr ujściu p\tki nazębnej'cz}'nni]€ końecznego koneniowego lub kanałów bocznych i dodatko. W wie|uprZ}pddkdch t$orzy<iępŹelola v\ óżnej z'ł^\yęĄ mają kszta]ttbójkątny zwęzającysię W to sfel]Łfire odle8łości miejsca przyczJ'nowego' poĘ pod. ktde mogą predyspo ńodonryczno.32 pale ach prztzębia mogą przedostawać się do korzeniowe i mogą \ł]Ą'rołać miazgi przez kana:ły |ub @ynników modńkujagd przebieg Domiejscov4]ch stany zapalne miazgi.peńo początkowoobejmu. którc zmiany tJpu e[do. \łych.H K|asyfikacja choróbprzyzębia kierunku w okolicy wiencholka zębai szerzyćsĘ \nr WADYWRODZO pr/}7ębia Cborcb) płyębia /wią/.W zdrorl5rn pŹvębiu \ł]sięk zapalny po. i choroby miazgi mog4 być lub mogqrozwii!Ą/ype|nienia' kiem schorzpnia obalc s.ilai jej prPbiee.llni. Budowa anatomicna zębóWkożeni. projekcjii percł .

|nu h mied4zębow}. \b7cnj' |ę nj. konJ"Vvane do cji ńtki i nasilenia zapalenia prązębia.tki nazębneji twovenia prccesów fapa]nych' starcie ZębóWniepra$'idłowości anatomicznezębór! 3.prowadzqce akumula.'czne) mogąbyćprZycz]. Komnowe złamania Zębów jak nie są plżycz]'ną zapaleniaprz}uębiatak długo' nie są przJ'cz].lzi wtedy w pobliżubżegrrdziastowego' Daje to mozli. szane pod. Ęsłowenależ].'ch drugich w szc. Ta ostat ia cecha jest powodem miejsco\łychrccesji' od strcny !v którą Ząbjcst wysuniętyobsei. Wo.zęce.cemen. tc też cz]. ces Zapalny'R]'zyko to najczęściej nych zębówlub zębówustawionychpozatukiem. na|pia bru/d}poLlniebiennoiziąs|ol. zowej'Nieprawi. q'ch ze sobąjest kolejn}'rn miejscow1mcąrrnikiem powsta\. sprzyjającym cZJTr4 mogq b]''ć uhudnione zabiegihigierricznew1.niom zęba' t]. jedoL]ddnp lcganiewl pelnien.dziasłolre mogq fo]ogicznych' Dzięki względnieniu morfologii.Iło\ł'ościmogądotyczyć leża.nq nadmiemego odkładaniasię pt]t. krżdy proces fa. .umoż|iwiajqc $łikanie balĆedi i destrukdę pżyzębiai kości więZadeł w]rostka zębodołolleśo' '106 . miemy wszelkiego rodzaju odstępstwau fakresie k1ore pratvidlowo.ch przed pr4 N layów w okolicy poddziąsłowej równieżu'p\'wa rue.e sa stoso. usposabiado sz!'b co kich ub]tków kości. przez pacjenta.Ą]enie tylko.ale przede\Ąszlstkim. Badania ostatnich lat tskazują.]u Iozpa.Bruzdy podniebienno. i obecność bfufd ńa(}! esteryczn}. N|EPRAW|DŁoWoŚC|ŚLuzÓWKo.ą\iPdnj( . picn'vsz]. tak jp nu h oBvarty.ch.dem k]irliczn]'m może być rozńżnian1. wollane sąaleĘie na metal lub ahTl.lko w kategoriach patofiZjologii. cegopod nimi \Ąlaostkazębodołowego. PŹy.a. cia i szczotkolr'aniazębów co możebyć pIą'cz]'ną nrwanip<r^nai mrpcii Zb}t bliskic ustałielrie korzcni zębówsąsiadują. u obĘbipbrcg! &Ędn$ego urruilnja ocłs/.vaniu chońb prZpębia. się się chołkowow ń'rych kierunkach i na ńżnej prze. zlobserrrolai moŻna trywać nie Ę.cZJ'nypowoduje poprawęobrazuklinicf nego' ZłamaniakorZeniamogqr.?Liwia h u.ną z\Ą.f ikacja dolłczy stłocfo.JuĄjnj.arja d"forma(jiopiPra Śię i st(arZa dostępmikmoĘanizmom do tkanek pod' prede $. waćzapalenieprzpębia.v]'stępowaćobrębie w korony lub kożenia.Iziqsło\ł]'m powodo\łać mogą rczwój ch(} icby pżylębia.h i mordziqsło$łth. są nie. tozamogąmiećcharakel zełnętrŹny wewnętŹ.r\o\ĄJn}mi rozmiańw i morfologii dziaseł i/lub luznejbłony ślu.Złamalria w obrębie korZenia moga powstaćw {}'niku umzu mechanicznego$T\!'oła. okoloszfikowa rcsoĘcja kożenia i hiper. sutek pokarmorwch z pŹestrzcni międąuębohych .|uje się podatną na resoĘcję blaszkę \Ą}mstka zcieńczałą. h' Pżpl dpformai (lu. nego siłamiol.cz}nązaleganiarcsztek i ń.koron.1ni. in.owadzić mavoju recesji' Ponadto ząb i do jest Z $-Ysunięty łukunarażony na urazy podczasźu.lvczasie aktu żuciaBrak kontaltu lub zblokowane przestfenie mogąbyć plz!..uwanie|e.\Ą}pełnie.Inczęsto towarzJ'szy zapalenie tkanek prZylębia i trudno je odrcżnićod tJpoi\ych endodontopatii cuyperiodontopatii. ńwnież cfęsto obser.wające $TTostek od tej strony jest ń$nież cienkie.6% plzJpadków usuwanych Zębólv siecznych ńwnież. ki nauębnej. określeniem etiologii'33 ich kolf]''stniena stan pż}zębia.jak i nieuzębionJtn' rczll.jako powildanic lecfenla PndodonRl /ne8olub odbudorł1 ZIJm. Również znacznie cieńsza jest w q'm rcjonie kość Wrostka Zębodołouego i tkanka łqczna. (nie odbudo.pmwidlo$otci budo\q i k5/tdJtu korenia w odcinku uzębion1m.prd\vid]ouoi. pojawiać teżna innych zębach' się uiele pŹ}padków podobnychdo siebie pod tzglę.r]rią{orn"zarowno Do ni. a dla pacjerrta katego. g'łólr'rrie obrębiesiekaczyszczęk.?ębó$umo. \łEnew pmtetr/ce'Usunięcie pIą. nia naruszajqc lvarun]dfDjologicznepanującew ob.( iami rozuoiolwni obsel. że prawid:łouy kon|a]d. Zębodołowego' Jeślidziasłopokt-\.Wsrystkiete . LonIal. Proces chorobo$yzacho.7anie Potl1ztzalJasrfi|. lub n}rjednak b'lko resoĘcja le\Ą'nętrzna możepoulrdo.chorób przyzębia K|asy.Dz|ĄsŁowE niepEłidłowe \ł]peh1ienia klasy II i IV \łanepunkty sĘ. palny może łahvo powodo\taćdestrukcję tkank łącznej pr.e./\slkimnd kJvcrid(hlJini(ln). w Defekt ten mzpo.o'lLolo.'na w kofu ie zębai rozpościera dowien. Ltó. jamy wość szpaly ozębnej śrcdowjskiem ze kontal1u ustnej. Defomacje śluzówkowo.\Ąl w 4..

Do okołozębovvych wychna|eżq: j które mogądoiy.rn defomacjiś|uzóWkowo. 9 Zmniejszona przy@epy s Nieprawidłowe Wędzide|ely'mięśni.:'stępować bole. ze głębokość pżedsionka' dukowan}mprĄ /ębiem' rczasamjmam} do . ś|uzówkowo.enia zębolqból zębalub Ąlskom.Sam uaz z$!zow5' nie jest jednak . $andje. od wie]ulat uraz z8łzo. więc działa.azu Zgryzowego' tt9lod/pnipanara|u zęba Podeas gdymla pł}t. sił ioln*id).lqonior^ cj.]możP po$odoua. lub przeznadmiemedziałanie na zqb ja!. pb.ńż.w]Ąłotać zapalenia dziasełlub puyzębia' 4skusji Anerykanska Akademia Periodontologicz. kowegoi z uiIfiałemnadmiemychsiłzgĘzortych..dfiqsłowych dotyaqcych nych lub nadmiemych siłzgĘŁoi\5'ch.Izenia tkanek prz5zębialub w przyzębiu pPyczepy przez chorobyprzJzębia (utrataprzy. Podstawo\łe obja. a nieprawidło\.nież\\. pEJzębnycĘ ubJ'tełkości).q/rostka należą: Lrazu uważ]ana po.u1. poruewaz znrłiejszasię odpomość tkanek na działanie sil I ZM|ANYw PRzYzĘB|uWYvl|oŁA.w \aT'riku czego po' .nic.['sĘpić przy braku t Przerosvdziąsevtkanki tqcznej' cech uszko. Zębnych ie usfkodzenieapaĘfu za.zmiany kości postaciub}tków kości kie.fi K|asy"fikacja choróbprzyzębia polożeniu pŹycuepułqcznotkan. |ub czyćpowieEchniwargowej/policfkowej języko (brodawkowej)' wej i międzyzębowej Povstaje w uynik1 działaniafizjologi@nychsił na a Zmniejszenie szerokośCi zębodo|owego.wieszeniovego lń tkanek samegozębaalbogrupyzęb&vWJ. Nieprawid|owe zabarwienie dziąseł' W uszkodzonegoskutki umzu są większe. dfi.Wy jegol\pł}'rv tk2n. słowego. stlvierdlono' ic ura? Zglyorq rłobernoscjzapa.prawidłot5. 107 .l ondjako ].1 e: rębot1retesje Y naŚępujql Mdmiemaruchomosi prfemiesfc. DoĘchczas uraz zgĄzow b:'ł definiowany jako wieńe zmian w kościi miejsc utraty Ffyczepu rawieszeniouego u w1ni. uhŹta przycfepu łqcznotkankovego ' Nieprawidłowe uabarwienie dziqseł. omz.tka nazębnallydaje się byćczlanikiem odpowie. wstająsily uszkadzające apaĘt zawieszenio\Ą5r zęba' r zmniejszona szerokość zębodołowego. przycfJnę Za Do deJormacji jest taumatogenna oHuzja' Defirdo' bezzębnego \. ! Nieprawid|owe Wędzidetely'mięśni./mianę NE URAZEMZGRYZOWYM lenid/wia'?ane8o. lq'l działanianadmienych sił zg4zolt.lk.1orej bodolowego.zowego pien.w stanie !a w}ńżniłaparamety doĘuące urazuzglylo\łego Pb. dziąsła zqblub zębyw przebieeuzapaleniaplżyfĘbia zrc. f mniejszona czepu łącznotkankowego.obecnie ki nazębnejw chorcbachpz}zębia nie podlegadys. ze ?Ęby zdro'Wym Dochodzido niego obecność nadmiemie staĄ'ch powierzcbni Zę. uego. uszkoi]Zon}tn g|ębokość pżedsionka' pogłębieniekieszonek . w przebieguu. przlzębiem') TolvaE]szy mu ub]tek kości. !qni]. podtlzJ.ly kŹah btfegudzią niem nadmiemych sił na zęby ze aedu]<or{an}1n d Przerosty dziqseł.'otnyi wtómy ul'azzgĘuo$5r32. u pacjentów z przewlek\'m zapaleniem prz1zębia' dzialn}Ąnza stopień nasilenia objawó\ umiejsco. żejest on odpowiedziqrra dfiałanielub kusji.rn.ych.uzmian w obĘbiekości lr1mstka zębodolo.dziąsło. bral. l!] Wtórnyurazzgryzowy 9 R€cesje dziąsłatkanekmiękkich. wstąją oraz na w w i jest tematem wielu kontm$'eNyjnych szonel< ki przyfębia kostnych.w w1.rnujqcych uszkodzeniem tkanet ząb' snośó uciskowaw obĘbie mięśni żrtaczy irrneob.dżda w oNu/ja. dziqsła Tak więc uraz Zgtyzow może\.Fą Pierwotny urazzgryzowy folt Mczas żucia.(cii ojuchworr przJzębiem. ' Pionowe poziome i/lub ubt.nikuczego łącznotkan]<owego sił i powstawanielqeszonek przy. bóW nie$'spółnierr e do ńeku i konsystencji die. nia z umzem z8Ęzo\łymdożon]. łrailiwość opuk\tŹnie oraz na na zmianytemperatuy Możeńy.r' .tki bzegu Wyrośka zę.lrpbv uIazuzgr}zowego poziom prz5'częptl na iem działania oklufyjnych.? pEebiegu pmcesu zapalnego.fuJ .|ziałarienormal. pozostajedo końca nie lq'jaśniony zę. przJpadku przyĘbia . trraża się.Z}.Wy lliniczne uazu zgĘ.3.

.ocenaparafunk. gra.l:98. 23. N. AnnPeriodontol tol2000.26:398 Chapter turiodontology cńt oral N4ed thepeńodontium' ReV Bio| 1994. Rossmann.Należy objawy kliniczne nie sq patognomo.30. Kinane. że powyźsze ńw. fungi microorganisms and caused infective by sions 2002. Non-Plaque-!nduced Lesions lssues. ]8. przy}dad badanieżWotności cji.1:102. Hoschander. s. Borakowska. 1999. N. ora| responsive o€ 9 nan(ytLmor(pyogelic na||y 2002.J. Periodon Periodontal Xin 29. and stem Periodontal for ś|uzowejjamy b|ony choroby Z.F. nyś|uzowej 1999. Flemmig: '] 6. Periodontic_Endodontic overgraMhPeriodon. M.1:53-55 k|asyfi.J.: le_ F: Hidalgo. waniu u.8.67414 pomiędzy oneo. {V. Nishioka.F. I\/.: 34. Periodontol hormo_ Onset of and diagnosis management WE.79. ńodontoIogy kacja cholóbprzrzębia Gingivi U|€ Necrotifing e rative W 27'Randa|. orzy. Nagy.1.1:20.Huan l\/eng: 1999. niczne. 9-GórslG.21 1125. parasites. Nisengard. Ea and S. fac.Thomas.1:32.J. :84' 999.: Drugsand oral discorders odontol 31'lour Peńodontol' 14.5:27-53. patotogiach'W różnico\Ąaniu nieżw innych ne mogąbyćdodatkowebadania diagnostycme.Haake. tors.moga róunież świadczyć uystępo.stanford.J.4:1 fębia.Ress. RoWIandI giaWspółczesna.:NoWa R'. Ann on thePeriodontium. Sanz. C.4ateńały Ann Pe Necrotizing Ulcerative odontitis 28. lNe. 22..Hallmon. Monteil. 2000.rotiring R.1999. sills. Pe odontol by modified syśemic D'F': 12'Kinaną Periodontitis Ann Abscess. Nova(K. 7.1r74.zębia.: L Armitage.96-109.24. z chorób doóM@eń zakresu R': 11'Górska. d}namics 2l.S.nidwa.28:409.4ańotti. Novak. of Parameters Gre' supp|ement Pe R. Gingival P: 16. Carranza.P: Nutrition 1998. chronic in and A': 5. asą andma|nutrition.21r176..27|403' dziąse|' stomato|o. oral mucosal T. 15. On the condition the mouth teeth 25'Borakowska. piśmien.1:39 Ann Periodontitis..K.Jańczuk.azu zglyzowego.Reprod 199q41r'. in roleofthecomplement Ann Deformities Periodon_ Mucogingival PG. Bloodand lymphoreticular 2002.4154.E. Newman. M. stomatologia PeDiseases Clinical of Systemic as a N4anifestation M'I Nowak|asyfiR'. 200a.: R. Lesions.M. badanie radiologiczne- mo8a WskaŹnikirŹdiolo8iene ulazu 'ZgĘfo.4:64. and Effect lmpact Traumal WW: Occlusal 32.orpcid korenia' W celu postałieda ntaściwejdiagnozy odnośńe urazu zglyzowe8oniezbędnejest urri}]iwe badalie ldiniczne oraz Ediologiczne34. Rivera Clinical odontology 19. Chapter 999.1:84. Borakowska.1.Pagą R'c': Gingivitis' c|in Periodonto|ogy 1999.998. AnnPeriodontol rol1999.G . . Akademia i pr4.J.1 1 dontol Annals Diseases Conditions..na zęba.l:91. Coles. strider. 1999..Holmstrup.1 RJ.Ann Periodontol b|o. 20.: 8. 2000. widoczna jako pEejaśnieniaw fifkacji lub przy wicnchot}o korzenia zęba: rc.siennjcka.W. chapter Pe odontol Med J nuloma). Ann Periodontol 1999. TM. pż}zębia podstawie na porozą chorobą a S(i prcgnancy. poszeźelie przestrzenr byćnastępujące: zniszczenieblaszk Zbitejfębodolq resoĘcja kości. K Y.l'I 1999. 8:47. in role J. mouth Perio_ the affecting human diseases Sy_ tropical of Development a classification G.1:7' of ses' Anna|s Peńodontology in PeriodontalMicrobio|ogy clini€ a |' Periodontal discorders D.Blieden. Mariotti.G. Dental l\4.8.:The of drugs WW. Nova(M. Fujisawa.siennicka..J.1:1 of Periodontology PZWL i uśnejprzyzębia' 1995' and of Diseases conditions classification 2. 1999. zapa|eria kacja Chońbouyfęoia and Periodontitis Refractory Pe Ulcerative odontitis.. Banach. Tonetti AndrealMombelli y_ 0.5r71. Pe the Affecting Periodontium.Nagy. Ann Periodontitis.lMaurizio.lzwiqzek and of O..ty oraz pęknięcia szkliwa i złama ia koEenia lub o korony Zęba.NowaStomatologia M. Sposto. furiodontol dis+ system hostdefense.65.l.:Clinical Clin Aggressive Periodontitis. 2001 Ł22' Współczesna .. 13. ]0' Górska.: M Zegarelli. 17.14:391-398' 33. and Nl R.siennicka. 1998. sexneroidhormones ce|l 2002. Periodontol F 1986.choroby chapter 2o02.D.1 Periodontol DiseaGingival Plaque-lnduced A.: R.pzewlek|e EA. Nagy.Scully.: 4. R r lnfectious 108 .. .Pini. r Ph)'siologic Hallmon..Huan Xin N4en9: of the pathogenesisgingival 1999. 26. J Dent 1874. jednak pamiętać.3:52-59' 2001 1999. l3:345-355.8:361 Am ounng 2001. tol 1999..NovaLNl.: 3.llego ozębnolve]. Newman.21 2000/1 Peńodonto| clinical Periodontitis M. 2000. Tooth_Related Ann Periodontol 1999.C.18:21.A. tis.lla tego scholzenia i mogqw]stępować pomoc.Sakamoto. Medyczna 2000.

Wnrowadzenie dontolilaklylti
Zbigniew Jańczuk
Wprowadzenie i chorób przyzębia strategiazapobiegania |eczenia persone|u pro'ilaktyce Ro|aśredniego W

i leczenia

udptrowadzenie
\'!T''stępo\rErxa za. \r Jużdzisiaj$jadomo' źeczęstość celem postępołanialecZniczcgo chombachplzj" u o zębia jest p.fJ,\.'Toceńezdmwia - mozliwie pełrrej paleń dziąscł dzieci możebyća.edukowana 507o sobie tr'lko pizez poprawęwafunków higienicar}'chjamy sprawrrości narządużucia'Trxi]no w-vobmzić postępo$Enie]eczr cfe \\ chorcbachplązębia bez ustnej, Natomiast systemat]'czne usu\Ąańe Złogów \,I"m fu n.rm\.li no\\o. nazębnrh' poparteutrz]traniem jam]' ustnejw do. l.8o nal7ądu' FhdbjLild.ji po]egającq tJ''lkona b4'ch warurkach hĘienicznych,możezleilukować pojętąrehabi]itację, nie cześnie prote1}canJ.ch' oltoped]Ł.znych'chirul. \tystępo\tanieZapaleńdziąsel nawet do 90%'Aby zabiegach giczn5'ch fĘkaln1'ch, ale i psychoterapeutycznych, profilaktykachońb przJzębiab}'lask.uteczna, nalezy i ja jako żekafda ingerencja]ekajzaw strefęfifycznapa. stosować na \tszlstkch poziomach.lz,iałania opie. ró1'nicżuwzględniać strefęps]''chicu i ną' ki /dJD\\ornPi' Z8odnj"/ Sol rolroiniaŚiq /dpnbiP. cjentamusi jest skuteczne 7r\alczaniechorób prŹ}Łębia moż. ganie:pieN'otne' \t,tómei hzeciolzędo\łe. przez połaczeniedzia,lań profilak. Li\!e \ł.\,łącznie Z lĆczeniem'Są to bo.\Ąiem bardzo cuęsto Z,\POBIEC:\\-IE PrER\T0T\E DotyczypopuR'cfnych Powimo się nim objąć stany chorcbo$e o przebieg! przewleld].rn, lecze- lacji ze zdrowtm prz],zębiem' a pro\ad/ido \}lP(/cnia' pvede \\'sz}stkimdzieci i młodzież' Po]egaono na: ni" i'h rylko\]ją|ko\\o b}'ć edukacjizdfowotnejskierolvanejna popra\łę wa. Sukcesemw ńqksfościprz!'pa.lkówmoże nato. - chociazbyna kilka lat miast zahrlmanie choroby fu nkó\ł'higienicfnJ'chjamy ustnej. pro8tamieżFrreniolr.1tn, który pozt'o]i podnieść a rvĘc uz}'skanieokresorvejstabilizacji.\,tożlirre jakość jest $plawdzie uzJ'skanleznacznejregenemcjitkaw1Ątienia' stomatologicm]'ch, l.1órych nek prz]zębia, Zniszczonych prccesem cholobo. okrcsołychbadaniach jest zapobieganie\['stępo\Ą€niu zapaleń s\ m,al. Lllr7]manje |ąme|odq !{rni. o.iągnięĘlh cclem w."v'łqcznie rvspólnp dzia. ków' możnazarrdzięczać dziąseł' łaniompmfilakryczn]m, zaló\\'no ze strony chole. Rola zespołu stomatologicznegoZapobieganiu w go.jak i zespołu pienłotn!'mjest ściśle stomatologicznego' określona. Polegana działa. niach oświatolvo.2dro\łotnych. skutecznej ualce z nalotami bakteł'jn}mi (pl}.tkanazębno.dziąsło. komunikary śWiatowej Zębówi b.aków zę. oficja|ne organizacji zdrowia $a) olaz do]dadrrej odbudowie (śoZ) próchnica choroby borłych, aby uniknąć moż]i\l'ości \'\,yraźnie \'vskazujq, jeże|i że i zatlz}''In}1\ania pŻ}uęb]a zostaną powszechnq profi|akykq, nie objęte to się nalotó\^/' p7e|.roay | P d n . l k / P/ o h l : J | n } ( h r d p o ń o s 5 o 1 U ! d Ą . h |\osfT egów|egrigych tych c|.orób zab rroż. .1a15owe prospe.ulących li\łości nawet |ep|ej 1a Vajov,V na udokumentowanych .\Ą]łkach badań nauko. $'l'ch wiem};żenieskuteclne będfie Zapobicganic

109

i Wprowadzenie profilaktykileczenia do
publicz. popEednio z.Iro.lllem pien\lome pozostawione\lyłącznie ind]Ą'vidualnej m Piervrszyokreślany jest obemie mzumiatrysze' n]'nr (p bliĆ i€altD, relacji stomatolog-pacjent,sfczegóhie w warun" rzej' jako zdjowie śodowisko\\e(efuiom1entąI kach niepełnegozapewnienia opiek stomatolo. gicznej' stąd bardzo istotna rola promocji Zdrowia w lrcal',h), odnosisię do popu]acji ogóle i rych dzie. na &in łcia' które wyvierająwpl}'\jy to udm\łre' zmierzającaprzede Wszystkim do popra\łyZacho. pmmu. ffi Drugi kierunek dfiałań to mzi\ój samoopieki Działania Wańzdrcwotnychspołecueńsfiva. pruezśrc.lrri jące zdrowie, dotycząceszczególnie zachowań hi. i opieki pmfilaktycznejsprawowanej podstawową personel medyczny w stał}'rn gienicnych, spełniają kontakcie z leka. rolę w profilak. już tylko u1ónnych gIup spG pierwotnej' Mogą one w1nikać z róarych ini. rzem' Dotyczy on tyce łecznych' cjaĘ\ nie musz4byćrealizowaneprzez zespćilsto' jest podsta. gdyż podnosi to ogmmnie koszt opie. E Trzecim dopiero kerunłiem działan matologiczny, worłaopieka medyczna,powĘfana ze szpitalem' ki zdrowomej. przeznaczonych na Pochłaniaolra aż2/3 śroilków |t z'qrosrnc'wlE WTÓRNE Dotyczy JuZ w]. opiekęzdmwotną' branych osób z wczesn1,rni objawami Óońb przy. zębia. Ukerun]<owanejest przede wsz}stkim na jeś poziomach na dzia|a|. Zapobieganiedalszemu postępowichomby Polega Profi|akiyka istotna lvsz},stkich jednak stomalo|ogicznego' Najwię|Śze ności zespo|U ono na speq.ficznej edukacji zdrcwotnej ukietunpierwotną skuteczne metody zwalcfa. znacfenie zapobieganie ma e|ińinujące rrzy kolvanejna szczegó]rrie jednaknaitrudniejsze pbtki bakteryjnej i korekty nieprawidło$ych ko l.,Vyśqpienia choroby, ono Jen ńa W rea|izacji' cf|owiekzdrowyi mlodyfadko prześtfe nawyków higienicznych. ga zasad prcIi|aky|i Wierzqc, może nie że zachorować' Zapobiegańe wtóine, czy]i dlworzędowe, jest jużtylkoopóźnić postępo\Ąaniem ponęp łńęc opal\m na wczesnejdiagnc zapobieganie Mórne może choroby, tzecioŻędowe a fmniEszyć skutki choroby' srycei profilaktyce profesjonalnej.

czy pacjentów leczonych z powodu chońb plzJ'zę. bia. I kierun].o\ĄEne iecL na zminimalizo$anie skutków choroby a nierza.lko i leczena. ujemnych Polegaono na: B konh.oli osiagniętych\4ynikó\r M zapobiegarfu.la]szemupostępowichoroby Ezapobieganiu moż|i\ł]m powiłłaniom, związa. nj'm z nie daj4c]mi się usunaćobjawamilub skut. kami choroby Yl specfficznejedukacjizdmwotnejuzaleznionejod aktua]negostanu chorcby ze zi\'ńceńem ulłagi na szko.lliwość qdko !Ą/tki bal{1eĄ.nejna' nie zębno.dziąstowej, i gromadzącejsię na uzu. ale pehieniach Foterycznych. Zapobieganie tżeciorzędowe jest lealizowane w mmach fazy podtz]mującej leczenie (patrz: Rozdział 18). System opiel.j zdro\łotnej\'r'laajach rczwinrę. tych koncentnrje się na tŹech kienu*ach (Łiałń:

ffi złrosIBcA\'IE TRztrcIoRzĘDo$ID Dory.

Kierrulek pierwszyjest ściśle zwĘany Zpromoqą zdmwĘ kóra wspćrłdziała z zapobieganiem, Ęm, z ze odnosi się w ogóle do zdrcwia' a zapobieganie do konlaetnych chońb. DziałaniapromocyjneZdrowia wobecwielocz]tnikowego u\łafunko.\łanja zdrtwia (śIDdowjsko b]towania. pacy i $lTocz]1 {l-Lz$v. ność' woda,powietrze, stan sanitamy),rĄ5daaczające. go pozazasięgresoltu zdmwią musząbyćrealizovva. ne na zasatlach$'ielolesortowejodpowiedzia]ności. Nie są to więc zadania doryczqcet1ł4canie opieki zdrowotnej. profilaktyka Ina na W nowocresn],mujęciu zaś celu nie tylko zapobieganie chombie' ale i zatrĄma. jej postępu.Cele Zapobiegania nie chorcbom przy. zębiazostały ściśle okreśIone: F utrz1,manie zębówna całeżycie, t utE}manie c4rymości rrarządużucia, e]iminacjabd|u i dolP8lwoś.i/wią'/anył / nje. s$ŹwĄ.rn uzębieniem.

1l0

do Wprowadzenie profila

iIeczenia.'ł

i zapobiegania leczenia Strategia chorób przyzębia
Zastoso\łŹniesprawdzonychproEEmó!.v Zapobie. w k4id(h dolnd(/nei doprc\Ą€ d /i|owieIu 8.]\ĄL/\Lh próchnicy redukcji intcns]Ą'\,ności Kjlka falttów pnemawia za tFn, iżtaki pro8lam w odniesieniu do chorób pŹpębia teżma szansę: inicjujqcetło ustalono ponadwszelkawątpliwość bakteryjnec.horóbprz],zębia. ziden8fikowano szer€g cz}nników ryzyka, wa. kon. nn]<ujacychposĘp chomby,z możliilością lrolowania niek1órychz nich, systembadania suemkojużprz],jęb' \Ą],praco$Źno pohzeblecznicąch (CPIT}q' peliodontologicayĆh sz&egóIniepl4datny do działń g po\WÓ. niekórych systematycz. spEwdzono skuteczność dobrc. nych dfiałańprofilaktycznych(uhf]''Inanie go stanu hĘieny jamy ustnej) omz lecuńczych (stosowanie ńek1órych zabiególvchirurgiczn}'ch, przede\r,szj,stkim omz antltioregeneracyjnych B'koterapii) w kontro]owaniu postępu chorób przyzębra' sku. dopracowanosię poz]t'rm}.ch doświadczeń pelsonelu stomatc tecznegodziałaniaśrcdniego póLhni.\. k1ór. moi. t\ lapobiegdniu |ogi( /ne8o i na w],'kolą'stać pr.ofesjonaln]Ęn grupo\!5m w pm8lamie zapobiegania chorcbomplz}fębia. .\Ą,!nika' dotychczasowe \aT'siłki Z badan ŚoZ że do chońb uązębia \Ą]'lącz. zmierzajqce opanowania wizlt u stomatologa są nie podczasind5'tt'idualnych i nie pmwadządo wyŹźnego zrnnie} małort}'dajne i a szeniaich oęstości intens}amości' więc .lo zaha. mowania utraty zębów lvj.niki badań rmkazqą ze poprawa hĘienyjamy ustnej- najbardzĘ skuteczne zapobiegawcze stosun].rr chońb pŻy. w do .lziałanie - zwiazana pnede wsz]'stkimze \łzmstem jest Zębia ku]h]Ą /dro\Ąotnpi' wie( rn).regn poziomu.wia. a zdrcwotnejspołeczeńst$Ź. bez znacze. Nie domości i nia sa też\łarunkisocja]ne ełonomicznepopr acji. Wyliclono na pŻyldad. że lekaĘ stomatologmoże pacjentów sl.utecznieleczyćrccznie tylko 40L}-500 przlzębia' z chorobami tę Gdńy nawetpod\a'oić ]iczĘ' to i tak prcblem nie zostanie rcaĄ1azan} Podobnie smales i Shei. haml rłskafujq. tradycyjnepodejście opanouŹ. że do

nia chońb plzlfębia podczasindy'vidualnychwizlt jest nie ttlko nieprattyczne i mało u stomatologa .kutpr lne. /np, dlp przpde!ns/Jslkimnipekonomi' obLiczyli oni, że w \Ą'ielkiej Bł.tarrii jeden lekarz |ubwie. il dPnĄs|-a mu.iah]po(więr u rolu |60dnj leczyćpląuębic u 100pacjentó\r co Zredu. cej, aby ko$Źłobyut]atę zębów i bezzębie zaledwie o 5% larunJ<ówhĘieniczrrych w ciągu]2 lat. Popmwazaś jamy ustnej u tych pacjentówrylko o 5%w ciąguro. ku ' dałaby sam efekt. taki możliwości bar. Poł]zsze dane dotyczaocf]'tiście chorobompl4zębia' dziej sl.utecmegozapobiegania nalomiasl \\€ f l o.ci i t]..uleĆlno.Li \ie podważaia profesjonalnejopieki peńodontologicznej, którcj do profilakrykapmfesjona]na' oprócz leczenianależy Rozważającjednak ogólne kierunłi stmtegii w zapobieganiui leczeniu chorób pżvębia propo. wiele nowanejprzez ŚoZ i FDI*, naleł podkrcś]ić jeszczebrakujących danychw tej dziedzinie.Trudno jest na pnyldad ustalić'jałie powinny b!ć \Ą$onio. w ?apobiegania. ne gmpy dyspanseryjne pr.oetamie Jak dotqd nie możnaoprzeć się na sprawiluonych wialygodnych wskaźnikach(ind]'katomch)aktual. procesudestrukq.nego w plf}u ębiu nej a]<ĘĄ!ności w ani na prze\tidlwniach takiej aktjĄmości na} prz}szłości (prcdyk1ory)' bliższej

progńmzwal(zania choób prz},fę Praktycfny i rea|ny kiebiapowinienfdaniemsheihamar zmieżaćwtŻech runkach: popu|acji całej dqżqcej popra do Jjstrategiiwobec przede Wsfystkim hi. Wyfachowań zdlowotnych, gienicznych, . strategii wobecarupwysokiego ryzyka, W l strategii Mórnej profi|aktyki, ce|uopóźn|enja poŚtępucholoby,Wobecosób |ub zatrzymania jużniqdotkniętych'

po. Jed}'nFn -jak dotąd istotnjtn $sl'.aźnikiem jest stępu chorcby $edług niekórych l.linicystów i utrata przyczepu(nabłonłowegołacznotkankowe. go), nieproporcjonalna do (ieku osobnika' są4:!. kośćzaśutraty prz!'czepu zależygłównieod czlm. ników ryzyka.

. Jo|r Wo| I kingc'oup l 0 on Pe'iodo.taqedk| seruices I|e FD|and ń€ W!o' of

111

i do Wprowadzenie profilaktykileczenta
że świadomość' krw.awieniez .biąsełw cfasie cz-v. szczenia zębów wskazujerla nicdo}dadnei niesku. teczne oczyszczaniezębói{ Rea]izacja Pofiomu l zespolu sto. w]rma€a pe\łnegomzsadnegol.vJsiłku matologicznego podstawou'ej opieki stomatolo_ gicznej w danej gminie.

opieka eraowa komp

ffii;:iil# iliil:tilf'*"

I

' . o pe | "' " d o laż^a.ow!Ą.rIlE oEyoaorow

.pB)i:l'f#'.

.---1 :{
l

l; l;l !
l€ r l€

pżekazaniepojedjłr. P0ZIoN{ 2 zaldadadodatkowo czemu pacjento$'ilub małejgtupie osób niezbęd. śaaoop'Pu sam"peka ctlombom pr4'fę. nych wiadomośc]iZapobieganiu o | --l l -J l -_Ji i irh bia z poin.truolndtem o.posoba'h ufrnmanla Pozate8omdlaju nadmrc\łErĘ hĘienyjamy ustnej. samoopieką oferuje się też prcfesjonalne Zabicgi w postaci usuw€nia złogównazębnych,szczegó]nie - \.\--\ jq9! q9Ę!!a I personelu naddzĘs1oł}.ch, wykonaniu śtedriego w nateiahrl(h > Wzranpaaanu zaŚabóv{ jednak r\5']ąCz. stosując zabiegi te stomatologtcfnego, jamy ustnej'W prze. nie u osób dbającvch hĘienę o penodo.Io ogiolej 'wg iol ooietu Ryc.7.1 Model oTwojowy ci\Ą'nFn pr4padku Zabiegiprofesjonahresą nrało iFDt). skutecale, RealizacjaPoziomu 2 $lmaga udziałuśiedniego personelu upmwnionegodo profesjonalnychzabie. I r ur pmponulP vYspommajra lrspoLJrd Eilrpa 5uz rozwojo\\y model opiek periodontologicznej gów higicnicznych' hofesjona]ne zabiegi profi]ak. (Ryc'7'l ) s]..ładąjący z cztelechpo.Ziomów w.lnrźa' tycznew odniesieniudo większejpoprrlacjiw tvko' sĘ nych,w zależności dostępnychzasobówmate.ial. naniu lekana stomatologasą nieekonomiczne. od nych i poziomu opieki periodontologicarcj.Model ten opartyw zasa.lziena ocenie potźeblecznicfych Poao]\'I 3 oprócz dfiałańpoprzeilnioomólvionych CP]TN oferuje głóiłnie opiekę prcfilaktyczną (P.} faldada badaniaskriningoweza pomocąwskaźnil..a potrzeb leczniczych (CPITN) się ziom 1 i 2,a nawet3).nie odcina.iqc jednak odpto. periodontologicznych grup populacji,abyuTtrać osobJ,; k1óre (Poziom3),a nawetopieki kom. określon].ch stejopield lecŹniczej pleksowej(Poziom4),jeśli takie moż]iwoścl sq należy otoczyć staĘ pmfesjonalną opieką' Bada" niem takim należyobjqćpnede \Ąszlstkrm osoby programu edukacji upośledzone, chorcby uldado. cierpiące na cięż]kie P0ZI0NI 1 za]dada rcalizację ga. i rloruńp. we' kobiery cięźame p.acoiłników $T;branych LtoĘ t arr^ilbJ mip.zLanrom /drc\Ąolnpj, nie rc]i zd1rwe8opż]"Zębia utrzjTnaniauzębie. łęziprzemysłu'W naszym kraju należyobjąćbada. dla ze niem skriningo$Tm rńĄnież młoduieżl8"letnĘ, nia w ciągrrcategożyciai korą'ścirt-r'rrikajacych Zdforvej c4stej jamy usmej' Program ten porłrnren gd}z- jak \ł].nikaZbadan epidemiologiczĄ(h plże. i motp\ujq. prowadzon]'ch 1987t - od 1'4 do 4'2%l8.latków w }ftwożyć w mieszkańcachś.lviadomość dbałości hĘienę jamy ustnej (samoopieka), W l /ęćt i WojP\Ąód/h\ md kje5/on]d o glębokos( i po. o ca do powinien objąćwĘkszość nad 6 mm i ł]tnaga tneciej kategolii potlżeblecz. a tŁścilvie zaplanorvany popuiacjińżĄłni sposobami(radio,kino, telewizja niczych w zahesie przlzębia' W],niki badania skri. . nin8owego{yrnienionych grup popt-acji mogąbyć i odpowiedrieprognmy miejsco\re) $ykoE]Śtane w mońtorowaniu sJtuacji Należyńwnocześnieuczyći zalecaćstoso!.'anle dodatkowo (samokontro]i)stanu hĘie. epidemiologicznejstanu pvl'zębia' Ie8ulamej samooceny W prcgamie Poziomu 3 powiino byćtez Za\t'al. ny zębów i prz}uębia. Najbardziej skutecfn],'m przwadków i praktycznJ'n sposobem takiej samooceny stanu te leczenie śrcdniozartansorvan]'ch jamy ustnej j est ClroróbprZylębia,z usuwańem poddzi4słolrych zło. i sposobówutrz]m]Ąvaniahigieny

L.l,:::-"

._r

:łf*:$"."n 'J t tś

I

-t-I -1 E r\ l FĘ E Ą

I

lE

't't2

'padków kieszon}ami gtęb. munilariil pacjcntcmPowinna doĘ(Ą| : ona czenie f armakologiczne. się jużu l8. Poziomy 3 i 4 powinny u\Ąrzg|ędniać założe. które wftnagająkomplekso. zrcsztąnie tylko w nasz}m kraju. niepo. ści. pŻypadku W każdym na|ełdqłć do: nia iesl koniec/no(i\)stemaR'/ne8o /cnid. jak ekhŹłcje cz].lło prvl zr'nqpciżniei.Wprowadzenie profilaktyki do i leczenia wskazaniapacjentowimoż|i. Pacjentanależypowiadomići uprzedzić. lpr na przewlekł}'mprzebiegiem chońb orientacji promocję zdlowia profiiaktykę i u\r{arlnl<o\r'r'ana rozwijania śWiadomości zdlowotnej. korelta zg4zu. i nadmiemegoopb. od .Inisz]mi niż 6 mm (tlżeciakategolia pohfeb leczni.u|eonośLi dontologiczną.opallan na dokładnej ana]iuieda. Pacjentowinale" jcznych.ta(h. IrrnJ. szy. sta\.neso i /p. jak zaawansowanych z z nihilizmu leczniczego. są najpoważniejszaplzycz}Trą ekstrałcji zębóly ny i uzupeblieniaprotetyczne.In istotn}1nl\Blunl<iemskuteczności lecze. pacjentowiobiektJ.'wiadu. jc\| op[. 1izacji dzia|ania. skuteczny bef dziatań i profilaktycznych. i le8u. po. przejściortychńek1órych zabiegóu ków . gminy.szlstkichushĘ st(} planu. podopi€ a nych. ie pfiepro\!€ d /one|e(?enie jego ńe bęilfie skutecznebez systemaĘ/cznej dbało. u mieszkańców tego klaju po 40 roku życia' gów nazębnych (dn-Ęa kategońa potrzeb leczni' czych CPITN).czy[ leczenia niechirurgicznego. nych doleg[$'ości' wskazujena koniec choroby.żębia.4.lowego. żq do najlepiej realizowanych elementów opieki t wskazaniamu jego mli podcraslecrenia chomby stomatologicznej. i samoodpowiedzia|ności za wiasnezdrowie i swych żepopmltawr'raraiqr sie uslapieniem a bolu.zni(7e8o P0ZIo]u 4 powinien zape\łniać i granj''L. nie wclągnlęcia powy'ższych do działań Toź|iwie naj. ztnu. począ\{szy leczenia pod.ow\Ó kontro|n\Lh wiz\.$.zedewszy. badania przedmio.ona oLtP. Profrlakt]'kai leczenie c.v}maga $'ięk.Irorób nie tyczno-leczniczego. RealizacjaPoziomu 3 \.wości ujenrnychsl.rnaln}Ąn nie8o osób wieku 35'14 lat.ych zabiegówlecfrri. I uz8odrfenia z pacjentem zarysu planu profilakprz]'zębia nale. Więl6zej |iczby mieszkańcóW ]. po. zdrowotnych i ekonom ^ wpoi' pre|onanie. żeZastoso. szczego|nie higienęjamy ustnej' o W niektórych lDzwiniętych krajach sbategia ta Faza korckryjna' czy|i aktyĄnego leczenia to daładoble u]tiki' kompleksowelecfenie.rrawet powildań i niepowodzeńpo a nawet możliwości lecze-niu. 113 . pl7\golowania szegozaan6a)owrniape$. osiagnąc aby md|śimum koz}'sci ceń Fofilakrycznych i lecniczych. badań dodatkowch oraz nowoczesnej wiedzylełalfa' ji 2. jej postępowi omz zapobiegania dalszemu W Stanach Zjednoczonych leczenie periodontolor uryskania jego zgody na pzeprowadzenie tego giczrrestanowi rnniej niż 3%\Ą. towego. a szczegó]rrie niektó. spotustomatologicznego.latków' nych uzyskanych z \ł].iUZ w leczeniu chorób pz}zębia należyp. peńodontopatie a zębólr zabiegi chin-rgiczne. h podstawowych promocyjnych rozumień i niepowodzeńw leczeniu. matologicznychdla ludności tego kraju' W Nolwe. ale pzypad(u skutecznej ooarcia w {aidym się przestżeganiuprzez pacjenta\^r na oqa lam}Tn domu uale.ut. stkim uwzględnić koniecznośó $'łaściwej i stałejko. łqczniez leczeniem kompleksov}m i rhabilitdryinego' lqpmnadzaiąr 80 Zalo\łno pź].BrzL]ubniedol]adlośi komunikat / paLjen. W naszJ'mkraju jest jeszczewysoki odsetek i \ł}.twolzeńau pacjentaprzekona ia. zawsze lPj poziomóW uryźszy może gdyż niapopŻednich nie być Iemby\łd niera.tałich gii odsetektenjest niższyniż67o. samoopieki pż]. wane poslępo$dnic d]d lvego leczenia (Poziom4)' Potrzebytakie zacz}nąą mzwiązaniem.nych ] nalaeślenia możliwości pehą opiekę perio.lpposanja|P.z} in.chi rehabilitac]jn]'ch.systematycmość bowiem powinna polegaćnie tyl. czych). przez ńżne metodyleczenia chirurgicfnegoomz le.

Powsta. stem opieki stomatologicznei reformie w 1999r istnieje zawód hĘienistki denĘstycznej.\. pmfilakryczna profesjonalna w zakresie chorób $l'ł4cznieprzez hi.l'1l.W€nesą stosunko\Ąo pomoce dentystyĆŁ z Zagadnienielvspolpmcylekana stomatologa hiaz W Niemczech3. a dalwc 304.l P5Mjl:[#ffilą:i:Lm poszcfegó|nych chorobom Ry.prawie\Ął"lącznie kas z ogromrĘ skutecznością pouej i profesjona]nej' Zawód higielistki stonatologicznejstwo dotycz4cyzańiłno pńcbni.pl. stomatologiczne Znajduja nadal zatrudnieńe w plo. moind baldzo intensT\Ąnie do do reaLizacjipmgramu pofilaltyki p.realizujący po\vffł niestety do stal€j konceŃi stomatologii program profilakĘki glu' .*".ji!Ę]6ńjĘ.w mmach nov!5/ch chorych.' 7'2 Udzial d. leczrriczej' ibiałaniaw profi..zer hnyth ube/pieczen ZdrcrĄom}(h' wienie cuasu mań . prz}tacza fakt powszecbnieprzyjętegow niektórych laajach bar. przy współpracyz pacjentem.ji rdrowia.cdul<acii oraz na prcfilakryce domowej i profesionalnej 95 75 14 lligi::qF. wab wtedy szkołyasystentĄ nawet z możliwością gienistĘ. Wykztałcił się nadforem lekaŹa' o oplacaLrości fakt' że okolo 307oprąpadków zachoro więc najpierw zawód as}ste[tki profilaktycznej.tępne s^ne.Rateitschakz podkreślając wagę działań pmfitakrycznychw peńodontolo8ii. {'lqcfane w t]. Rateitschak2 od dla dzieci i młodzieży 6 do 1B roku życia.zmienił się mdyka]niewi.z sJ" Chodzi o udział higienisteki rlziałaniach.!. prze Eczonego w niekórych fazach potl.a do lat 50.w Szwecji od lat 60. oba te zawodysą wań na peńodontopatiemoanaby uniknaćw \aarun.tylko pod takiego dfiałania doszkalania i speqjalizowaniasięs.{itab \Ą z w]cjera[ podlogi' Lalaó 60'.Iziału śreilniego dzo anacznego przeszkolo.'. peńodonto|oqicznego |eka' 9aćgó|nychfazach|e. pe.'-l|-d"l'-l1"-j.sonelu w tych w Zawod hĘienistki stomatologlcżnej nasą''n u.!TaJ$ |d. i nadzomwaniaprofilakryki gl. stałbyćwięc w tych warunkachpotzebny Jed}'nie HĘienistki nie wszędziesą w nieltórych pra].t'kach pl]'$żtnych higienistki filaktyki profesjonalnej.ji'd /abie8i drogie' filaktyce profesjonalnej.e. też rzony w latach 70.i{ać'nie dopuszczając ubaty zębó\Ąl plzltacza bardfo intercsującezesta. po nlch asystertek Na przyldad. świadczy a dopieropotem zawódhĘienistki.sprzęt oraz gienistĘ i pacjentem w leczeńu chorób pŹpębia ne \. poe7 nie t\. haju przeżJva obeĆniepo\taź]ny kĄzys' gdj.q"'ęlt*p1-.Llpowej rea]Łacji pro.oc7enjem ilustruje Ryc' 7'3. konJ'.ialań zapobieganiu W Pż}żębia' 114 .zenia pomocniczywg Ratefuchaka3' ża stomato|oga persone| i Na tle ogó|negoschemafudziałańprofilakĘ'c rych w stomato]ogiizapobieganiechorobom przwębia plo powirrrro opiemćna działaniach doryczących się 86 5 gnpouei prordrowolnej mo.aktycznieprze. \ bowiemdo.ileczenia E Wprowadzenie profilaktyki do personeIu RoIaśYedniego profi|aktycechorób przyzębia w w aasu pżeznaaonego po Tabe|a 1 W|iaenie pfocentowe 7' pr. pacjentó\{ czyściły narzędzia.w ra.Inkraju od 1993[ Laeh racjondlnejprofilaktyki.J.ofesjonalnej by kontolo.2). z ryciny tej hynika' żedfiała]ność tulv siedzącejdentystyki. (Ryc' 7. prz}zębiamożebyćpm\ładzona zerunek zawodowypomocy denĘtstycznej.do sl1rtecznego cy jak i chońb pnlzębia' W laaju t]m stworzono dodatkowo zawód asystentk profilakrycznej do laktyce $upow€j i pmfesjonalnej.

'aćmetodą Solo ze ssakiem też . peiodontologii' cze w stomatologii a szczegó]aiew \ie /nd('/ylo iednak że /a!\s/ena|ei\ pra. W leczeniu chirurgicznlm rola asystentk (higieClanowiska na.Jeś|i pracujesz"./ne naibaid/PieĘonomj( V\ jeślis4 rłykon}Ą'vane przez pacjenta4. żezabiegipmfilak.zji.. DoĘ/czy zań\Ąno to śrcdni jak (higienistkatubasystentka).']^m ntr.'ażńezabiegi prtcfilaktyczne leczni.skalingnad.ipn. aby więkfość zabiegóq suczegóLie dłuższychi w]'magajacych w większejkorcentracji' .o$ai przy leżąq'rnpacjencie. ]nstrukraż hi9ienyjamy ustiej . gdJż: .to dobEe . u którc mogąbyć \Ą}konywane|eżącego zabiegi. którePowinny wykonywane siedfącego ęściej M lrYkonujączabiegipmfilałtJ'czne' (podmiotowe d m]otowe) .kon}Ąvaneleżącego (asy. góLoiew fazie podtrz}nującej. jamy ustnej' hłxĘndostępemi dobĘ widocznoścjq i Takie Ę prfer.i do Wprowadzenie profilaktykileczenia Od Kongesu Eumpejskiego TowaElstwa Ergo_ się nomicznegow 1997x ł Kopenhadzezaznaczyło od odejście szĘwrlychzasadcztercchpodsta\łoi\ych metod prary na 4 ręce (metody schóna..6 szczegóLnie.\łykony'\ać tej lE.lka nawet podkrepreq. W zakończeniutego rozdziałunie sposób pomi. położFny że ślają jeśLi i ze \'cznie pracować ssakiem z asJ'Śentką na 4 Ęce. analirakorekta zgryru warowego ńf^J l. .gdyjest pohzebny ssak (na pŹyldad ska. ska nad. dotyczy głównie zabiegów ńwnaniu z leczeniem chilulBiczn}m.rĄ]magajqdoldadności. pol\(ii Śa /nP |e. m{hananemózynowe plzy lezqq'Inpacjenciena 2 Ęce moznapracować . niczajac się do przekazania s\łychZleceń' ewentu. sz@egó]rrie chodzi o zabiegi prcfilakrycane. śomatologa higienistkq z Ryc. ahie konsultacji i zbadaniapacjenta.]znq tiberalilat \\v.6. i na 4 ręce (Irigie. rażającq klótkim stwiedzeniem Skovsgaanla: się dobrze siedzisz i dobrze widzisz . Barkera. kontakiowe pacjencle."drcj |y(.W}'rnaga. ce nistka z aslstentkd.jednostajn}'ch jących llygodnej i stabi]nejpozlvcjioperatom z ła.'ch ruchó! a wjęc. lahycznych leczniaych. pacjenta u które mogą być . Doświadczeda l@@t@@l $'a nie jest takjednoznac Ę. R lko /e ŚlinoLj4giPm pacjenta ' mozrra u najcu Zabiegi. jqca' Lekan nadzorujewtedy tylko jej placę. i na nis|ki)po|egd pry8oto\Ąaniu lekalzowi. poddziądowy ing l jeś]i . peĘonel3.lłĘG Sq biegach a trwałe. tonoforeza f uorkowa ]ing ultradźwiękoĘ piaskowanie zębów).lłuższego cfasu i po$'ta.znych pacjenta'to należyautoma. do Zabieg&f\ł]magąjącj. Paqenta że irrnychautoń\Ą€ r0wskazujq. fluorkowanie nie zawszekoniecznyjest ssak w pracy przy ]eżą. najacYchsię. hi]patri( i Beatha]' r\'\T. nierza. piaskowanie zębóW .\ł]. Xlasyczne zasady ergonomiis.chodzi o to. to ia ind}B]dua ieJ . badanie i pż€ nawet.1. nąćpodstawowego peTiodontologicznych' one często. spra. .7'3 schematl'Ą]spólpracy i |eaeniucholób przyuębia' śentką) zapobieganiu W przez lekarza stoma_ Ieczeniapedodotologicznego peNonel (rabela7'l).ipoddziąślowy d&iękowutndźWięko$ry (metodaSolo). Zesta. ok|adyże|u/pianki z f|uolkowej lyżce moż]na pmco!. ir h / ka ia. problemuergonomiipmcy w za. cl'In praroua. natomiast w !e.iA 115 . o8ra. jest przydama pacjenta szczegó]nie Pozycjależąca .\Ąrenie to to]oga śrcdni i profilaktycznych w po.78 profi Tabe|a7'2 Zstawieniezabiegówperiodonto|ogi.jej rola jest dominu.a szcze. as}sto\'vaniu rzędzi oraz czeniu $'stępnyn (hĘienizacja pacjenta).lakso\łej i koŹ}stnej pozycji' Zestawiede zabiegów peńodontologicznych. praq/ na 2 Ę.{u Na wspomnianlm Konglesie w Kopenladze za_ akcentowanoteżbardzomocno.

T f HĘienistka (lub as}stentka)pra. lcaju stosuDl<owo $IĄRLĄ.i leczenia do . |ekarz 5k1rle'.1óry wi to znacznypostęp'bo sk]teczność tworząry się aelozol D ślinociąg' \łYłapuje niskich kosztach Zabiegó$. ce. o 94%po slHo sekundachppepłukaniu roztworem chlorhekyd].zestawiolo w Tabeli T.kl€w bakteńe oddzielne stanowisko ści 5 l]m.u]Ąikąiących z wieku i jego sta' potożenia jest rrai 30 ca\. przy leżqc]'m w pE}padku tych zabiegówssak o lńele skutecfrueJ cujqca możebyć\Ąy.ała'Uż5lie na też w pmcy na 4 Ęce12. równo Fofilakffczne' jak i leczńcze u lezącego gló\'nje pr\ uŻ\ou ' ien|a mo8dbJi wrLonwvarre naiLle. chodzi tu o zabiegi*Ytwaizająceznacznyaerozol (na prz]''ldadpiaskorłEniezębórvi zabiegi w]'kony. metodą |ub l higienislka asystentka poszczegól.[\]\RL\N. pracy Jeślihigielristka (asystentka)posiada kątnicętuiino\Ąą.zabiegiperiodontologrczne pa.zność ko9zrpro{esjona|nych rzad.\T 1 W nasz}'rn prfy leżąqm pa. tub wanesprzętemultradźwiękow}'n dfwiękoulm) ' i-''.ciei itinocią8ulnieldorejeLlnal wr.|nie w gabinede profilaldyanych zabiegow zęb&vl3 to pacjencią Ę onenastępujące: nymprzy|eżąqm w te W Tabe]i7.rn gabinecie'na$'etna odległość m i banlziej szkodliny dla opemtoral3Aerorol ten moz_ bakterii na a€dukować. leczniczą'Wady dow. ale jednocześnie RozpEestrzeruasrępo matj'czniew}€Iiminowana' i grzńy omz inne substancje' pacjentaW oterech rożnych u Wykon}$/anych leżqcego zab|egóWprofi|aktycznych. pacjenciemetodą Solo-Stano.lpowie.'ać ocz]'"Vviście z stomato|og asystentkq metodqDuo. i które powinny być n].kon$\ane u siedzqcego gene_ cjenta. Higienistka asystentka 4 ręce wysoka wysoka wysoka bardzo M/ysoka bardzo niski \Ą'ysoki bardzo 116 . ność (metoda 5olo) na stomato|og 2 ręce 1' Lekarz (metoda so|o) na |ub 2' Higienistka asystentka 2 ręce (metoda DL|o) na + stomato|og asystentka 4 ręce 3' Lekarz (metoda Duo) na + 4. l.]rfo.2% nej przez paĆjenta ny przed Zabiegiem' Można go też zrcdukować nu fizycznegoi Psychicznego. a Tabela7'3 skute. Wprowadzenie profilaktyki pa.3zestawiono czterymożLiwościce. 0.. plzy jednocześnie zbieratylko nadmlT plJnu z jamy usmel profilaktycznych'Wadą możebyćblokowanie lbte. się ko spot].ka lekaĘa pmcującego \!yko. .].!h skutecz.u/ania Jeś|i ustawieniessakapoilczaspiasko\. w \15Ą!jest o wiele dJobńejsz}lnD uytlvarzany przez la.ch. rtydąjności czq niskiej na ogoł sztów zabiegów prcfilaktyczn].l. wisko pmcy wada ta zostaje auto_ ślinę. działalnoścĘ z konieczności' pracy i \Wsokichko. cjencie metodq SoIo' Ponadto sporad-vcznie nuje on zabiegiprofilaktycne' fajmujqc się z\t!lde.1óĘ. Aemzol towav]Śząry urządzeniomultradńr'r'ięko. możebyćjednak \Ą]soka. metoda pod jest prof€sjona|ny<h znaczmekomfort lecrenia Podobmeskuteczne o chodzi możliwościWykon\.magaia ie o wielela|wieis/e svkaje<loL/$Vi.t€nia stomatologio o. Można i lu poń$nania ich shrteczności kosztó$l 5olo.2 Dotyczy ono ta mh1iezańwno metodySolo' jak i Duo' Tabe]a nie uwzględniaogolnie plf}łętych przeciNwska7ańdo pacjenta. jeśli chodzi o zawartość jamy ust. jeśli gabinecieznajdujesię Ę ko Jedno stano. Zawiera kropelki wodyo wie1ko. o 95%'jeślisĘ pIacujeze ssakiem tak.ale moż]iwe w pmcJ_ 2 Ę. nad trafuością dJ6kuto\. aby ch\Ąltał j"Zsza Ta on aerofol bezpośre. soka. ' lekaEstomatologmetodą so|o.znoio' odno(nie ny(ho en poddn\ó \\ tabeli z |ub z higieniśka asystentką asystentka as!Śentką zabiegów \r'r oi]niesimiu tlo posz@e8ó!:ry(h ' metodą Duo' za_ Jak $}'nika z tabeli. s.

przeszkoleniaasystentki. na sta się metodq |ubso|omoże odbywać dv\.) ' Istotny jest też aspekt pnwny Higienistka sto. w wykonaniu hkienistki (asy. przez uykonyvane sa na osobnych stano\Ąłskach Kualifiko*ane pomoce den$styczne. ale Jest to m^viqzaniemożliwe.ch $'ykonJ.tn pomocom dentystyczn}urlub pielęgniarkom' asystentki. matologtcznaposiada uprarurienia zawodowe do gńlrce lub asystentcepowinien \!ydaćlekarz st(| zabiegówprofilak. gnialki Ilie mająbowiemw naszJtrn kĘju upmwTlreń mniej wmosaione.ofilakrycznego pielę.jonalnpi.3 \łynika więc je.u zlece. prary (na pżyldad wspól powiedzia]ność ścide pojętejzespołorvej ne pomaganie sobie przy trudniejszych zabiegach. nowi koncetrrjaoddzielrrych .lvania opisana $]żej praca zespoło$aw różnychwels. tycarych. potrebymogqpra(ować oddzie|nie na a w raz|e nie uzasadnion$ ale rylko dla tudniejszych zabiesolo' metodą dwu 'tanowiskach górv profilalacznych' rt1rnagająqch użyciassaka |ub higienistkęasFtentkę. Z Tabe]i7.m zabiegów profilaktycznych bardziej. że pielq nawet pmcując na 6 Ę\ lwkon}Ąvanie dodatko. pmcujqcmetoda Duo na 4 Ęce. asynentka jestW pełni Koęyśd obopó|ną są dośWiadaona' nie pracy zespolow€J' co sprzy]a w . z prob|emu.Wykonujqcą jeśli co nadzoru.lnoznaczńe wTsoka pvy ndi.stent|ę.lo z nią rvrkonuiar zatrudnidjednq Jeś|i|ekaft prdcujq Duo. nie na llYkonalie zabie$l p. wańant ten jest lvięc bardzo nieekonomicYnyt]. stomatologiczn].laniupacjenta. ZabiegiFofilaktyclne' W każd]. i piaskowanie) lekażzatrudnia Jeś|i (skating ulhadźwięko\ay/dźwiękoĘ praca od potrzeby to dwie as}stentki.' doldadnego pomocydentyslT'cunej zalaesie tych zabiególr w stanońsk pmcy w gabi.kute(/nosaprofrlakn prole.Ą] Duo go pacjenta. Lekarzmożesię vv|ącyć raziepotżebydo roz jakiegoś baldziejskomp|ikowanego stŻygnięcia pŻez asy. jach gwaranfuje\Ąłaści$Y nadzór lekana nad prac4 kiedy zabiegi ptfilaktyczne zleca się k!. tak.pielęgnialki Istotnyproblem w prwadku wariantu 2 i 4 sta_ . do wykon$ĄEniazabiegówW ponosi więc lekan stomatolog. bardziejpl€qzyjnego radzofu lekaiza stomatolc gdy necie stomatologtcznJ'Ir. z Lekażma lahĄy profi|akyene moż|iwość i zabiegi ką. $ykonuje oplócz fabiegów lecnicą'ch.zle. korzFci: ma stanowisk następujqce Mode| oddzie|nych kontakt asynentiq|ubhigienist.rn w rvo]n$h c}wi]achĘ.'alifikowa. jestszaegó|nieważne. koszt a]e bardzo\ĄYsoka. Ltórych doświadczeń pomocedent]stycune \Ąykonuj4 skuteczńe organizacyjnych i teclrnicznych 8niarki i \łfch cz}'nności pź]paclk. cajacy rtykonalie tego rodfaju zabieg&v Z fue. \ł]magające: stentk)' pracującejmetodąSo1o.i do Wprowadzenie profilaktykileczenra ]] $iARLł\T 3 Lekalz. zabiegipmfilakĘ'czne ga nir w przlpadku higienistki. że większość możebyćdobrzeuykonarrametodąSolo. matoĘ' po zba. może być że zabiegi pmfilaktyczne' Skuteczność podobniejał i wdajność. mPtoda dwi" ds}s1en|ki pracować metodąDuo na swoim stanowisku. Trudniejszyprcblem stanowĘpv]'padki. Jest on baduo merl'torycz_ zabiegi profilaL'ryczne. n]. w}Tika natomiast. jamie ustnej' PehĘ od. Możnasię dopatŹyći innyc. k niższychkosztach. zabiegówprcfilakwcznych musi byćbardzowysoki.ltkonyścitakiej u'la. podobnie peńonel' stanowiska przezrraczone rlykc> do średni n}Vania zabiegówprofilakĘczlrych mogq być skrc zresztą i asystentki' jak i nowo zatrudnione pielę. 117 . fwiqzanego lń/ykonywanyn ll!\RLjrNT 4 Jest bardziejkomfortowyi ekonopaqentem' stentkę gjem |ubz trudnym zabi€ miczny niżwariant 3' Higienistka z asystentĘ lub może as}. W za|eżności atbogdy zabiegi te lwkonwvane są u ńespokojne.

\Ą. pżez lekana ]ubhigienistkęsto.il|ó\\ z p:l"\. mooceny olau ocen]' pźez lekarza lub hĘienistkę się d r l ' / d o d p o ! .alki u kar.h.ną jest uśrtiadomieniełskazarrie i ' Il 9 .Jadwiga Banach Wprowadzenie Profilaklylra domowa lvlotywacja samoocena i Wskaźniki higienyjamy ustnej pomocnew wybarwianiuplytki bakteryjnej Preparaty znaczeniehigienyjamy ustnejw |eczeniu chorób przrzębia Przybory higi€ n y przestrzeni do międzyzębowych liilpro!. ca:ląpe$łrością Z należ]'stwlel. z i choi.lków Po wskazaniu jest $. się odpowiednio udoskonalane celu zaspokojenia narriazaleconychcz1'rrności' w t!'ch zlóżnico$'anychpotrzeb'l. osiągnięciu cz]''stejjamy ustnej i uzębienia.2. są możliłę do \WĘ. walki Z ciągle odk]adającą p\'tką nazębnąb1'ty zówki i czut siQ umot\wo$'an!'do luete]iego t\'}ko.nych w jamic ustnej skuteczn]rm' komplekso\ł]ryn ich leczeniu utĘJmująca)' Ponadto.ka lub mięś harg i jej zwalczania.ska.a i policzkóll| Uwidacznianie ich popnez ich ł5óar.i jcgo\\r.tkq bakeĄl.ic lhorob1 sk.vbańviąjacyc1r po" mato]ośiczn4 metoil i prz}'bolów higienizacyj. w pacjentów stanuwiedz1i większości dla metodyte z$taszczamiękkie złogi utEJmujące się $. osobnicząsplarvnościq. Wszechnie przyjętejako prosĘ'i widocznysposóbsa.vlenieza pomocąśro. niach międz]'zębo$.cjentów nie fdaje sobie jednak spra\rl' z \rtasnlch d/i' dlbo i.anie każdego pzńorów higienicznych. \!ażn}m cąłrnikiem w \Ą.aby stosowanemetod!' aby Pacjent właściwie zmzumiał otrz}. higieny jamy ustlej musi spoczyNaćna każdjłn dzić' iż wimo ono być stoso\Ąaneplzez pacjenia z pacjentór{ odpou'iedzialność zespołustomatolo.ob]'.Ii /dl'a..pi .e metodą oceny przez pacjenta s]<uteczności 8i.rnane lt. poza i ja.przeshze. nauczeniupacjentaposługirvania nimi.. lpnie pr:rrcbiar orrl \ ulrv\maniu zdrouiapo go pacjentaczynników socjop$'cho1ogicznych' Nau.1'ch..i' Uważasię. różnorodnamolfologia musi tak pEekazać i pokazaćodpowiedniąmetodę zębów i dziąseł' zaró\ł'now stanie zdrolvia' jak i zastoso$. nych.. w z(?lczańu nalotów bakteĄ.Io zapobieganiachorcbie plfJu ębia.iaozenie Motywaciai samoocena Z\.n]'. sa \Ę'soce skuteczne i stanowiq dominująq. (faza czając] zabiegów higienizaq. zdefiniowanieu każde.]óoŹe metod służąq.cia nic sób ZaIó\Ą. zmieŹa do tego. horobl pll}/pbia'zapaleniP jcst d/ią. $'zroku' ani ję4.Sanie h po\51a\\aniu.jak al1iplf}'pomoq.ule( /noi.ch niejsząlolę w Zapobieganiu leczeniujużistnie.alcfanie płytki bakteĄ'jnej odgry'\Ąanajwaz.spo. że samoocena oĄry-wa łażną rolę Eliminację nalotó\t nafębnJ. i.. \\'jększośćpaz popr/c/uapobi. albo popżez ich usuwanie' Według altualnego niedoĆią8nięć oczyszczaniuzębów często także. przede rvszystkim w warunkach domo*ych' Inną /ne8o obejmujp dolladne monilororran.h można prcrva. i p d / i a l n o ( i h u t l 7 \ I n a j l i u $ l a 5 L i ! \ e j stomatologiczną.

I Profilaktyka domowa
mu obemości stanu zapa]negodziąsła, Ap.okjyma|nyw,każnit (AP|) bądź krua. 1 2 wienia Z dziąseł miejs(u, gdzie znajdujesię pł].tka w rD 1 i ich bralrr - przy zębaÓ dobrzeoczyszczanych. Nauczanie rĄ:laściwego oczyszczania zębów po \tinno u$,fględrriać wazne elementy|moty\aa' trzy cję,jnstluktażolaz kontIolępacjen. Jeśliistnieją tnrdności umotylvo\łaniu w ta lub nie jest on w stanie prawidłouoi przez ca\ ąas wykon!'lvaćzabiegów hĘienicznych, a lekarz plz}stępujedo leczeniachirurgicanego plu}zębia, na niegospaddnaiwieks/a odpowied/ialnosa nippr} /.r wodzeniai powildaniaw lecreniu.Liczba wizJt pizeznaczonychna tempię higieniczn4 Za]eł ściśle od mzległościciężkości i choIobyprzyzębiat'Aby osĘ gn4ć końm\,!ysukces w le.zeniu chońb pfz]uębia, Ryc.8.1 Diagram oznaczania do aprokyma|nego wskaźnika średni przeznaczony moB1t,owanieinstruk. p\tki(APl) ws bnseso. czas na i tażhigienyjamy ustnej powinierr.\Ą,]'nosićpr4óLi. w żeniu1 godzinę12 minut na jednegopaqjenta.s wskaźnik ten jest godny polecenia ze Względu Wskaźniki higieny na jego prostotę olaz bardzo laótki czas badania iamyustnei (okołotrzech minut). Uzyskane z badania za}resy Przed zademonstrowaniem pacjentowi prawidło wskaźnika API powinny być inteĘretowane w na. wej metody szĆzotkowania użyciaprz]'torów dG stępującysposób: i datkoł]'ch,na modelu' a potem w jamie ustnej pa. a API100%-'7ryfa:AaBena jamy ustnej. cjentanajpiel'wnależyocenić,określić ]iebol\o tub I API70% 44vo| przeciętna' ŁEgtena pro{entachi wpisać do kalĘ choroby \'rskaŹnik l API39vo-257o:tlgjelaw miaĘ dobra,z\ailasf(za w higieny jamy ustnej. gd1wska,;nił zbti-ia do 25a..|slniej4 \Ąót\czas się wanmłi do ocbronyprzed pńchnicą i chorcbami I lvsrr.ł.Źlu< i.p""i''rrri Ptaque irrr przyzębia. móc przystqI]ić zabiegówchirur. lrulel)G Ne Aby do lcżt do naimnieirza.o{hJonn}Lhobe(]rie gicznychna prz1zębiu, i ndjc7ę. wskaŹnikmusi być< 157o, ścĘpolecanych wskaźnikó\M uwidocznieniupłJt. r API < 2570: Po opĘ'malla higienajamy ustnej. ki w przestrzeniach międzj,zębortych pomocą za zgłębnika po \ĄlŁaMieniu pŁtki tabletkamialbo I rvsrrMlu< PŁYTKI BAxTERI-JNEJ el'I) lub .oztworem \tybalwiając]an. ocenia się higienę $g si]nessi lije' SłużT ocenygrubości pł}tkibak' do w przestneniach międf}zębo\łych' k.wadrantach teryjnej umiejscowiotrej w okolicy szyjki zęba.7 W p\'tk bakeryjnej rra powierzchniach oceny dokonuje się na cftercch powieżchJdach 1 i 3 obecność styczryÓ badasię od shony jamy ustnej rĄłaściwej.Zęba:po]iczkowejlub \aa.goi\'ej, językowej i dwu zaś k$,adrantach i 4 - od stronypzedsionlo\Ą,ej powieżctlrfach stycaych: blizszeji dalszej' w 2 (RyĆ' 1).Kr'teńum ocenyjest \Ą,}stępowanie B' p\'tki KĘ/teriaoceny| przestzeni międfFĘbolvejomaczonejako (+)]ub 0 brak plltki bakteryjnej, w jej brak (-)' Waltość \Ą,skaźnika oblicza się we. l-cielka warstwa pł].tki przylegającado brzegu API dIu8następujqcego oru i podąiew procentach| $'u dziqsłowego szyjki zęba stwierdzona zgłębni. i kiem, ale niewidoczragĄm okiem' 2 umiarkou'ane nagromadzeniep\tki na brzegu sumaPżestżeni międzyuębowy.h f plytką x 100 dziąsłai (lub) na po\^,derzchni olaz w kle. zęba suro s46tkch 0'.€n6r'yÓ pże.|Eelri międąlzębow}th szonce widocznejużgołJmokiem,

":;td'#
Jsr..'FtrFFf

,O

:Tfl-|

120

Profilaktyka domowa
w 3'obfite la$omadzenie r}ł],tki kieszonce i (lub) na brzegudziąsła powieEchni Ęba' i Aby oblicz1ć wskaźnik higieny jamy ustnej wg si]nessa i l,rie. należy wartościuzyskane ze Wszystkch powielzcbni zęba zsumowaći po.Ifielić przez 4. W ten sposób otrz}'rnamy wańość jed. dla nego zęba' Stan higieny jamy ustnej powinien być fbadany pn}najmniej plzy 6 zębach,na przyldad: Liczbowa wskaźnikaom ńwna się su' Wartość mie waltościJiczbowychobu wskazników DI i CI i możervahaćsię od 0 do 6' Wskaznik DL jak i CI tĄ obljczasię oddzielnie len \posób'iP sumujPsię 12 uTników (Z 12 po\'r'ievchld zębów) i dzieli się przez 6 oiczbębadanychzębów) '

l

Preparatypomocnew wybarwianiu plytki bakteryinei
żebyćWkonysBwany w gabinecie stomatologicz. njtn' zaś tabletki o tej samej nazw'iewimy służyć samokontmli zabiegów higieniczn].h \łykon}va. nych przez pacjentów w domu (Ryc' B'2)' Roztwo. rcm Red.cote w pł].nie(5 kmple na 20-50 nl wo. jamę ustnq pnez dy) poleca się pacjentom płukać 50 sekund. Po przepłukaniuust ciepłqwodą u$'i. dacznia się vybalwiona na kolor czelwony p\tka nazębna zlokalizowana zarówno na dziqsłach,zę. bach,jak i uzupełnieniachprcterycznych'

ffi nłl'qnvtq.cz noD.coTE\r Pł]I\-IEMo'

przy poszczegóJnychzębach sumujqc Wartości przeztiezbę i dzieJq' lębo\\baddny( ob4'Tnujem\ h (skaŹ ika Pl-I-dla całej jamy usmej' średnĘ Naltość

i# tvsr'łŹNrx rrrcrnNY JA]\II. UsTNEJ (oHI)
wg Greena i Vermil]iona' sldada się ze r.'skaźnika nalofu i hskaźnikakamienia'8 KĄ'teria ocenywskaźniła nalofu (DI)i kamiena (CD nad.lz,iąsłowego sątakie same: -brak nalofu, brak kamienia nazębnego, 0 l-mięl..ki osad lub kamień mddziqsło\aypokry' tęiqą nje wic.ei niżl powier(hnj /eboB: " pokĄ1\,a. z'miękki osad lub kamień naddziqsło\ly 2/3polr,ierzclni badanegozęba' jqcy lvięccj r lub u}'stępo$9ńe pojedj,nczych $,ysepekkamie. nia poddziąsłowego dookoła szyjki zęba' 3-osad lub kamień naddziąsłow pokĄ''lvający wjęcejniż2Ą portjerzchni Zębalub grub€ pasmo kamienia poddfiąsłowego dookoła sfyjki zęba. Kazdy ze wskaźnikówpowinien byćocenianyod. dzielnie. Najczęściej stosuje się uploszczons'!.vska. źnikoHI ogranicfony,podobniejak rve wskaŹniku plrtki bakteIvjnej(?l.I'),do sześciu zębów:

itu

W gómych zębach trzonowych ocenia się po. wierzchnie policzkowe, \ł dolnych językowe, a w siekaczach- powienc}nie wargowe. Zsumo$aposzczególnychpowielżchnijednego ne \łaftości z zębadzieli się pżez liczbę badanychzębórv.

t

Ryc.8.2 Płyn tab|etki d i R€ pbtk cot€ do Wyba|Wiania bakterynej.

Ryc. PM Auorescencyjny 8.3 PlaqueTest wlbaMiania do pMk bak'eryjnej.

121

Profilaktyka domowa

Znaczeniehigienyjamy ustnei w Ieczeniu chorób prryzębia
pł}tkaba].1eIyjna Ponieważ cią8]esię odhlalza, ce. lem instruktażuhigieny jamy ustnej pacjentajest zapoananiego,w jak sposóbmożebyćona skutecz. ńe elimino$€na, aby nie dopuścić ponounego do jej gromadzenia. W czasie tej fazy leczenia pacjent powinien do" głów. wiedfieć się' Zepł}tkabakteryjna,stanowiąĆa ny czltnik etiologicznyw chorobachpE]'fębia, od. pM(ibćk]eryln"l By('8.4 |ab|elter}t.ozy"y wybaĄ/Via.ia do ]ddda na powiefl( się hnia'h rębów, nlpe]nień,uru. pełaieńprotetycznychomz na dziąśle' zaplzesta. Po niu cz1nności hĘienicznych' juf po 3'| dniach do' PL.\QUE-I LST Jest znanlanna polskim ryn. chodfi do powstania stanu zapalnegodziąseł'Ko. ku preparatem w roztworfe służ4qm uwidacz. nieczne jest poinJormorłanie pacjenta, iż tylko nianiu zlogów nazębnych (Ryc. 8.3). RoztwóI ten pż}.\Ą,.óceniecz}'nności higienicznych powoduje mJ ].olol żółtvi ies| ma|eńalem fluorestenryj. całkowite cofnięcie sĘ stanu Zapalnego dzĘsel Po. go jdmJ u\lnei ip.t 'n'ajn!m. nvm.Po nanipsipniu na /pb)i dlidrlapr/) u/\. 8]ąd. t!,łas( hi8ipna ' iwa jeśli nie najważniejsz]melementem plofilakryki ciu dol4czone.jdo zesta\Ąlr specjalnej końcówk preparatu promicniami ord,7 na(wie|lPniu świa. i leczenia chońb pfz]'zębia,po$'inien ukierunko. potimPĄ7d(yjnpj, \\ać działa1ność Ila nadfioIelo\^e8o / |ampJ na. każdegole]€Iza stomatologa,nie. lotj' baktełjne fluoryzują na kolor żółb', rcprezentuje, ale także ,'czysta'' faleźnie,jaĘ specja|ność pozbarł'iona pł}tki powierzchnia zębów i dzią. i innych członłówzespołu zaś stomatologicznego. kolorem niebieskim' ze względu na ko. sełś\nrieci nieczność użycialampy polimeryzacyjnej, prepa. mt musi być stosowany $T{ącznie \r'fgabrnec1e |nstrukaż dotyaqcyutŻymania Właściwej uft higieny ęrnm'rn|ndi."nlm powinien bienia, tymi przyzębia, W dovayć doboru: : odpowiedniej szeot€czki, . r'ł.nI,nrrrnnrl.coT[ I ERl"TRoZY\ot\E : sposobu szczotkowania, S}uł do ul banłiania nalo|ó$baktPryjn\ wirrn) .: dodatko.^Ą/ch thl nażędzipomocnie]ch, polecane do stosoi!tsniadomowego(Ryc. 8'4). być I past. Samokontrcla higieny jamy ustnej przez pacjenta w domu pozwala na tratychmiastowqewakuację pttk baktelyjnej Ze ź]e oczyszczonychpowierzch' :.i szczorri'l no z4BÓ.tY Jestnąjbardziej uni. ni zębów (widocznewybarwionezłogi)poprzez wy. weNaln}m i powszechnie pŹ],1:z zaakcepto\łan}m ą. konarie pnez niego po[tómego zabiegu hĘie. dem słuz4C}mdo elimirracji p\'tki baktcryjnej. nicznego. który powierzchnię zębó\^,' i/lub dziąseł u (e]ulwięk7PnjdPlekĘwDo(t./oo|kowania i lę. pozostawi czystą orak wybar.wienia zastosowa. bówproduko$Ene szczotkińżnią się kszta]łtem, po rcz" niu tabletki). miarem oraz śr€dnicą\tłosia. Biorqc pod uwagęśre. pou( pd. dnil e tl'łosia. Pod{ stoso\Ądnia lds Idb|eIPk na|eż\ zJi rolńżnia .ię ndslępująt slopniPjcj e prZesuwaniatabletki po ca. twardości: cjenta o konieczności łejjamie ustnej (od strcny podniebiennej i pżed. .r szczotkatwarda:0,25-0,50 mm, sionka jamy ustnej)' Utlz}m]\Ąanie tabletki w jed. .]szczotkaśrednil}twalda: 0.20 0.25mm, nJ.n miejscu nie pozwoli Wtaściwie okrcś]ić stanu : , szczotka miękka:0,18-0'20 mm, jamy ustnej. higieny szczoteczkado imp]antów:0,0M,0l2 rnm.

122

Profilaktyka domowa H
pracującejwyńż. W zależlości budoll:' części od skut€.zność szczotkowania zwiękza się, gdy prze. nia się dwa rodzaje szczotek do zębów: pęczko\ye stżega następujących się zasad: (2-5 lzędy IĘczków na szemkość 5 6 rzędów rra i . sfczoteekę na|ełtEymać d|onią mocno, dłrĘość) \rĄelopęczkowc całą tak (3-4 rzędy na szerc. omf przegubu abyniewywołać zmęczenia i '9 Ękipodczas kość 10-12lzędów na długość) szczotkowania. metodzieBassauchwytszczoW parametńq kóre powirrnyzadeq.dolvać Spośńd teczkimoże ,,pędze|ko\,!y'', być o tt1'botze odpowiedniej szeotki na]eł u\,Vzględnić: a nieopuszczać żadnego w łuku, zęba którymÓgłby l stan dziąseł, pozostac ocyszczony, nre l ustawieniezębóWw łukuzębo$}m, powjeŻchnie a żujqCe na|eł oczyszeaćWe Wsz}ś. l stan zdmwia całej jamy ustnej, kichmetodach ruchami szorującymi poaqtku r mot$'vacjęi zĘczność na pacjentajubna końcu sz@otkowania' Za|ełto od indtĄ/vi. Powszedmie zaleca się szczoteczki o śrcdric!' przypadku. na przyk|ad osób ze dua|nego ltak u w,]osid 0'20-0.25 mm.o knjtkiejit\'ąskicic?ęi(i pra. powie|zchni skłonnościq do próchnicy żującycn, na. cuj4cej,gdyżz punktu widzenia anatomii jamy ust. je |eł ocyścić jako pierwsze. szo1/vniejsfe po' na nej tylko takie spehiąją swoje zadanie,umoż]i\'ia. jac s]wobodne czqtkuWlosiei mniejzmęCzona zapewnia do. ruchy podczasĆZysfczenia zębów Pole. ęka kladniejsre ocryrzczanie brurd.Oayszczanie in- ca się takze tę twaJdość gd]'znadajesię za. sfczotki, nychpowierzchni pżedżującymi po|eGsięwóW. ńwno dla osrjb udmr\łĄn pryebiem. iak i W nie. re aas, gdy inniejepotŻebastymu|acji dziąsła |ub \r'r'ielkiego stopnia stanachfapalnych przpębia' gdy jeśWidoane nagromadzenie pMki Wokó| polecićokrcso$'ow plzy. szczotkęmięl&ą należ]' trzecich zębóWtżonowych, pa.lkach faostrzeń w przebiegu zapaleń przJzębia powinno E szczotkowanie llwaćokoło minut 2 (zwiększone krwawienie dziąseł, r,vysięk ropny ą stosujqc metodęro||i ruchów okężnych podczas t\zros|nl(homoś(/ębów|ora/ m/po/nania i t\fio. kżdego przy|ożenia sz@oteczki łuku do zębowego dziejącego zapaleniad2iqseł prz3,zębia. lub czyszczqcy powinien lęby Jiczyć myś|ach 5, zaś w do Bezr,vzślędnJ.rn.Wskazaniem użycia szcuotki do pżyruchach wibrujqcych 10' do jest miękkiej, koniecznie wielopęczkowej, stosowa. ruP przpl palienla metodr Ba..a' tż}lie innej szczoteczk niż miękka i rłielopęczkowadopro$,a. Dobrc szczotkido fębów powinny cechować sięl dza do recesji dziąsełporviłłanej nadważliwościq e ń\Ą,na długością ł:losia w pęczkach oraz prze. obnażonyÓ szyjek zębów sb"7enjami miPdz] pę./kami' po/.$dląjqq'mi nd Recesjete sąwpikiem uszkodzenia.Ifiąsła pruez swobo.Inyprzeplywwodymiędzynimi i utlzJ'rna. .Wnikające średnio.twarde twarderĄłosie lub szczotki nie szczoteczkiw czystości. do keszonki pIz3'zębnej lub szczeliny dziąśowej' jł odpowiedniodług4 pracującq, częścią która pod. Metodę tę możnapolecaćtylko Ę'ln pacjentom,co i /d5o{4^Z( /.nia powi]x]J obejmowa. nąjwyiPi do któI]ch lekarz lub Ęienistka sa pewni,żepo zu. tży sqsiadujqce ze sobq zęby (dla dorcs]ych życiusię szczoteczkispełrrią $5''tr1óg oni kupna nc -23 do 50mm,7,5do 11mm dla drieci), wej szczoteoki miękkiej i \','ietopęcfko\aej. ]Ź$,],starczajaco dłrĘąĘkojeścią(15 do 17 cm dla Skuteczność szgoteczek mięk.ldch uĄVanych dorostvch,l1 do 13 cm dla dzieci), w innych meto.lachszczotkowania, metodaBas. niż m Ękojeściąszczotki ustawioĘ w tej samej pła. sa.moi{ra tqdluiajql t /a5ŚZ( Zwięk/vi /otko'"lanid' pracujqca.Zape\łniato doblą szczyźnie część co Znaczne niebezpieczeństwodla pŹlzębia moze kontrolę Ęki rradczęścia placującąszczoteczl.j. stanowić użylvanie szczotki twardej, z$łaszcza Pźedstawionepow}zejw1'rnogi doq'czqceszczo. w metotlzie nieEawidłou,ych ruchów poziomych tek nie wklucfają mozlirvości irrnych skutecznych lub piono$'Ych' Ryzyko uszkodzenia prz5,zębia mod}fikacji ich kształtui budo{5l (na przy]dadpo. zwiększasię u tych osób, które oczyszczają uzębie. wierzchnia szczotki W kształcielitery v) ' nje r ręsliej niż dua raz1 d,/iPnnie' ob.Pn\owa(

123

zrvtaszcza zagięciachłukuzębo. ale takżei przestrzefu międ. jej elekhfcznej Zlviązana obrzęklub rczrost dziąsła.cfęść łaruchy posuwisto.. tego od czasu elekfu]czneszczoteczkido zębówzostdy zna.rÓ' \i. ia.1isiłępracy pozwalapacjentordtrałatwiejsze pMyzw5/czaja]ie do uż]''!vania tj'pu szczotki' się tego plusem szczoteczettego Ęrpujest emitowa.7ębo!. dziqsłat1tvolanych urazem ZadanJrm tecfkę.Ila ze. W takich Warur rach \Ą.'eni cznielub um\5louo. planty korony mosb. [j metodaro1l (uymiatąiąca). p\tki bakteryjnej ńe tylko powierzchnijęZy. Ponadto stoso\r'fanie szcz(| WlbóI metody szczotkowźrnia uza]eżniasię od teczki elekhYcarej. Recesje dotyczą \aówczasmjczęściej ldów zębówpnedhzono\aych' i picl'\łszych W pe\Ą. Ele]. bienia w tl'rn samlm czasie.pomła'.i ]. szczotecfki imitujące fale dźwięko1ł€ wkazują du. w obrębie$yrostka zę. stil]mam.zęboi\5'ch. nie w tecznysposóbprzestzeń międzpębo\łych.ać .6ya1ęj omz jego poziomu intelektualnego.Wskazanajest do oczyszczaniajamy ustnej pacjentów posiadających im.lrpacjenta sku na d. maĘ7czne zatrz}manieruchów główkiszczoteczki' pach szczoteczekpoz\Ąala jeszcze doldadniejsze rra oczyszczanie uzębieniaz pĄ'tki bak1eryjnejBledrĘ. czącoulepszonei unowocześnione'lo Powstałynowoczesne.1óre w przeciwieństwie do szczoteczk tra' bodołowegońe stwier{za się zaburzeń w jego dycyjnej mają zaokraglonekształty'Główka szczo. tach 60. anarrych techniŁ do szczoteczka elektr]''czna jest stosun]<owo łatwa nych metod na]ezq: w ufyciu. wego.]łuż zębowego.oraz aparatJortodonryczne- iŁ mrony sZcZoTKol\ANfĄ Spośńd v.|ępuiepŻez bardzopouo|nejej pnesultanie i. ' pod ce zaś wp\'nem uz1waniazielone w.la.led.zĘcznościmanualnyc. żqslotec rość \'r'a]ce p\.l metoda okĘżna (Fones). klóra stanowil/" si\ . lub kieszonki przJzębnej.ności mających problemy z nadwmżli\rr'ościa zębów do' prędkości stępnesąmodele z opcjądrtóch działania (3D Plaque Contol). W przypadlr. oczyszczanie części tów na minutę do 20000 obr/min.1 Profilaktyka domowa na można wówczas. łuku WZ.Ióżnoro.zez szczo. bierlia' Inne posiadająta]oe czujnik nacisku służący do kontrolowania siły nacisku szczoteczLjna ząb. chującesię możliwością \łykon]$ania ruchów lota.w]'miany końcówki. podcfasszczotkowania szczoteczĘ tradycyjną. zębnąnaleł polecaćszczoteczkielekhyczne' W la' pracującaszczote@ki!wkony\. Dla paqjentów o koniec.zwmtne oczlszczajqc dosta.ar'ia u/ę. ndrel pacienfin d ci ogólrriezdrowi'kórzy majątudnościw opanowa.iadająrou.ztzoLlow. a ocz1szczaniepowienchli rra. nie z korlych i przedsionkollych.ych Ę.któ.|rriego ('losia szcz]teczk od kontakfu z zębem (odległość po\r'r'ieŹcbni zęba lub dziąsla może $T'nosić 2 3 mm).lól. obnŹźenia koEeni zębów z powodu rccesji p.]nemodele ce. Duż]łn ny co 30 selond sygnałdŹwiękoły zmuszającydo doldadnegoocz}szczaniakażdegokłafuŹntu uzę.tĘ bakteryjnądzięki w z zdolnościusuwania bakterii bez bezpośre. niu którcjśz opisanychmetod)do walki z pb. ryjn\Lh. gd}z nie \ł]'maga specja1nej tecbniki po. du ła mniej tmumabzujaco na tkankę dzĘsła. Chafiels). Połąc/enieemisji fal dźwiękoi\ych bafiZo Z szybkimi ruchami częścipIacującej szczoteczki (31 000 raly na minutę) zapeunia usuwanie p\tki bakeryjnej taloe z przestlzeni międzj.zią. sługiiłańa sĘ nią.łosie szczoteczki teczki elektycnej możeuykonj'1\. w główki szcfoteczki pM}'pomlnają r\'llętrfnej części . '] metodywibrujące (Bass.1rcnicf systemzwięksfąiącystopniowoprzez ny 12 cyl..u. dzięki anniejszeniu siły naci.va. stanu prz]'zębia.rzb1t duzegorracisku następujeauto.lo.ej nie toważyszyznaczqcego stopnia jest takżez kształtem ka.nychsJtuaqjach ldinicfnych (paqjenci upo.tkąna.'ielu polecanychi szemko stoso!.waniu szczoteczki przJzębia. yjoyr Zmienior h oral wibra( h. Połączen]e ru. oraz .osq laryjn \ pracujqcejna okĘgły no w nich takze kształtczęści Takie szczoteczkiumożliwiaj4 optyrra|neoczyszcza. kształcie. 8|ośny gnatpo dltóó mioutdchkbie8u o(Ą'Jc. a wędzi' l. chóW i '124 . ]lletoda roll jest wskafarra u pacjentów z cholobq sza liczba rccesji dziąsełpo uż]. .Nlniej.ł000 przyszyjkowej zęba od obrc. nież miemil cza.i 70.va. !v bezpośr€dnim sąsiedztwie szczeliny dziąsłowej pulsacyjnycłt oscYlaqinych w niektó.anja daiąc} sy.któr / nith po.

..uchem wl" miatająq. h w i ' 't25 . tvrLonują. ś]e podobniejak rv metoduic roll. ta' niu cienkiego dziqsłai obecności obnaŹeńzębów (recesje dziąscł)- prawidłowe nieprawidłowe ś .\losieszczotecuki u]da. l ujqr a rurhobrntollo. tający ki ruchowi $Tniatającemu poiączonemu fuchem u (pólobrotem)rv sta{re nadgarstkow]Ąn. da się pod katem 45.7. ki pl7!7ębnei]do niei snjkdlurcd.Część popEecznie. pŹesun€na jest z dziaslana koronęzęba'Dzię.wanc wierz. r )-) !y N F 1\ * x- pod Szczoteczkę ustawiaslę na dziaś1e Ętem 45" skierc. ab}' do szczoteczka obejmowała b{ko hfy sąsiednieZęb}i t]c]Lo{jla sti]iinlanoa szczoteczkę uldadasię na dzią. Io d c n ( d c | J z ę b e na s z c 7 ę k i i ż u .^.w okolicysą/jekZębo\Ą aby taĘ b}.wibrując]rn Z dziąsła teczki tuclrem pŹesu\tanajest na korcnę lęba' a stąd.lo|e'zki.r.obrctow]'chrv jednJ.8'5Wnikjącedo kieŚzonki Wlosie w ś.m miejscu oczyszczonlm plzed pl7ejściem następne8o'Zaleca się. \r wieżchni Zujacrh zębó\^/' Ruchy popneczno"rvibru. jące muszą mieć małąamplitudę drgań.ocz}'szczająca' się N{etoda jest szczegóhic polecanaprz!' st\Ąieldfe. tak' aby \Ą. się Ł6 co.. B-5i B-6ado e) umozliwianajlep (kieszon}iprą. v .'ab! b}'laona Zaleca W!'konać nchów\ł]aniatają" s|. wielżchołkakonenia zęba.|o.--> -<- Y>' r\.o\ania Ryc'8'6ado e U|ożenie i sf."lzęborr' Czę. Tecbrikę tę u\Ąaża obecniejako masujqco. do ta\ aby$tosie szczotecfkibJ'ło pracująca Cholkakorzeniazęba'zaś cfęść szczoteczki .lL tz.. pod kątem 45.rosiesuczoteczki.zotecfkiw metodzieBassaw po' pracującej lekkiego ucisku części sucZotki(R!'c'B'5)' \ / ' p o o | .W metoiIzie''dz.zki m€ t odzie Ryc.Ęsło zęby'.\ .Tn kieftnku brzegót' sieczn1'c}lub po.t\] mia.lo skiem$'anedo szczelinydziąsłouej ono ftieszon.Profilaktyka domowa + Śzczote. ostatniej w ja]< p\tkę zalótno z dziąsła' i z ko' faziemchu' usu\ła rony zęba. nohgJe duputńcn'hniiu a.ls. * LnctodatsassaByc. sze o(ą'szaenie mwka dfiąsłolrego zębnej)z p\tki bakteĄinej' \.Utec/na..rjs pra. skiemwalle b]:lodo pracującaszczo.

w żuchwie and jest po\.l plaszr4'z-ny4i]"o!'ej tłykonulPsię pG wo]i.L..lziąseł utl"tę konfuru dzi4sła' i ł" jest wólczas uż}'hEnie Wskazane szcfoteczkimięk.\ły towj. h (nzy palce)kę zamielił rla uch$}t .d i szczoteczĘ nalEł usun4ćz miejsca ocz}szczanego żonej d.8'7 PE€kroj przestrzenimięd4rzębowychmiędfy wodującej polepszenie ukrwienia dziąsła aż do trfonowymj'Widocznanisza(col)o s. $ko około 607ońtki nazębnej.tr.pędzelkowy'' 2 wierzchni stycznychmdą szerokość mm i kształt pJramidyz niewielkim wgłębieniem jej szczycie. można gaŃcio.lx Bassa tzi{ Right istnieją w przestzeniach międf}zębou]ych.. lub po\'r'ln. ]lIetodaFoncsa.u szczoteczkiśrcdnio. ]ddreiWlosie <ześciollo zębów trzonowych niedostępnaczęść leĄ na pod Ętem 45".delikatnychfuchów lvibruja.aiqsla kaIPm90.a. teczk do zebów r€dul1rje w najlepsz}.na przykład rclL Metodę Chartersapolecasię szczegól.30 pod do .valdej i trładej' Metodę tę na.1 uże. fy dziqsła i Liczne badaniadowiodły duzej skuteczności metody pG tej Ryc.v''..żepo zdjciu się w plzlpadku zdrowego prryządów Ęie.]iczącdo dziesięciu. Larz 1lubhĘicnistka)są ppwni. Dlatego nawet leży pźyzębiana]ezyczęstopole. mniei ponortrrieprą. których inne techniki ocz].rn polecaćtylko tJTnpacjentom'co do l. {Cicka(/y)miejc(a /eIknięLidsiq po.udołowi) stosunkowoEadko polecanadorc ruchóW wibrujqrydr) sfun pacjentom. sĘ'cznychma szefokość 7 mm i wklęsłyprzebieg dziąśle' częściowo koronie zęba a na aż r" kienrnl. na \|cloda ( hrrtersa jPsl e|ównic me|odąrnasująt4 Natomiast w obĘbie przestrzeni międz}zębo.12J6. szczoteczkispełniałlTmóg Lupna szczoteoki mięk.\Ą}t Ltór}m ttflana szcu otecf. moŹe mieć u4\ĄEnie w tej metodzie gienicznychWjamie ustnej' Użylvaniesamej szczo Ę'cznyłp\w prĄpadl.ruchy oblotowe.u s/czoteokina d1ia.szcfana u teczki miękkiej.e.rnmiejscu. .|o.uoteczki. oczyszczanie powienchli międz]'uębouych zębnejbędziepowodo\tEło jego zanil. upbśledzonFn.zęb(} meto. no staćsię niezbędnączęścią Itegodoprowadzaj4c do sldado.utŹ}Tnu. o wk|ęs'm brzequprzyaepunabionkoweqo' .ia pęcz'kfLh'Pw"ciww. chy sze4tecuki poziome) i metoda Smitha-Bella cych. na]eży najpieIw oczyścić Zębyiiną metodą. ciqgły ulaz dfiqsłabrzeż..]7 lr'łosia0. nie tJ'n paqje[tom z ciorcbą pfyzębia.tórych le. pr/edni.tam i z porłmtem''(bącfu |o'th)' Ruchy te (w szczęce. u których stlv'ieldfasię l. jeszczesh.\łq zabiególvhi.'tal śęŁ5 IaZywjednJ. \\ !ł.kazaneieŚ zatem użf jako \Ąanieszczotkiokreślanej Ę'! . Dla fmdejszeda Kiłd o średnicy W}'nikająone ze speq'ficznejbudo\Ąy anatomicznej polecirpacjen. cać korz1stanie z dodatko.'.oklęźne ruchy szczoteczkiprz}'ł(! zoł]rrn oczlszczeniu (20_. na powieŹchniach styca1ych' W obĘbie zębów ucisk.tożyć tę samą okolię' Metoda kontrclowane' Metodę tę moana polecić osobom i w szcfotkowania Bassa i!]tnaga bezilzględ[ie sz@o.lata słabo ocz}szcza we.u(recesji)'Ide[.17mm.\Ąych kiej i wielopęczkowej' Najlepiej' aby do tej metody nien}Lh'l2]3'l4'lŚVąjgorszenarunJ<J higieniczne uĘwać oIyginalnejsz.\q . jqc jednocześńe ńurnomiemy ucisk na dziąsło' Po 10ruchachzwalnia sĘ nacisk szczoteczkirra chwilę.Po każdora. międzyzębowych się gqcwnikaćdo mwka dziąs}owego kieszonki prfy.:{?' fib tzo .t Profilaktyka domowa prz]'lożenie oteczki\ĄTtnaga lĄvko. ab) Lre$ ponot\nie naplyneld d/iasld. Kńtsze \łtG Przyborydo higienyprzestrzeni sie znajdujace na pęcfkachtej sfczotecfkinremo.abyuch.|o.Poniewi do przestzenie międz]. Każdolazo\łe szcf nania 20'30 drobnych.\łych powierzĆhni $ d/iaslo'S/c/o|]./b!.podobniejak metodal€onarda (ru.erokości fębami oko|o7 mm' zwięlśzenia stopniajego aogowacenia.ruchy szczoteczkiku góEe. .ecesje . wielopęczkowejo ń\tnej długości uzębieniab}'lyniemozliwedo opanowania. pozostałej kiej' która ńe traumaĘrzuje przyczepionego dziąsŁ brzeźnego.

|ub|Ź.. je umieścić speqja]n}.Wskazany w szczaniupowieźdni stycznychZębów pEestzeni Po. itaśma ! supeń|oss.a w uż]'tkx' rnniej się stżępi.niJ' przy ocfy. kiedy pEechodzi ona tak blisko wieŹchołka zęba jak na to poavala przyczep łąc'znotkanłorw bez jakiegokoh. oraz liczkoweji moż. a.aĆ Lie\/on. i w tkankowego pzestrżeniachmiędz}zębotychst\ła. Z.Należądo nich: . i pńdnicy zębów pomocniczychza]eży molfolo. przestrze. Sposób posfugiwania pluedstawiaRyc. noścĘ usurmnia .tóre ułatwiajaakumula.domowa Ł. Za niezu.albo nylonu. fluor lub byćnasączonemiętq' sq ki mogazatvrerać produkowanew postacicienkiego . do od ki. najaĘ nj. Uch\t5'ttaki jest szczegó|nie. dfy zęby taĘ aby przechodzila kolejno nad kafdą powieżchnia stycfną zęba. jest rych różnic. Możebyćwoskowanai niewosko$€na' Potradtonit. wsta\Ąanrem niP utund|la pc ryjnejtam /lokdllowanPj można Zębów Przestrze.lrności i manua]Irej ńele inrryc}rczrmników l.. w ńtki ba]łeryjnej do niach tych najszltciej dochot|zi tworzeniasię sta.m w uchrlycie do nici' Nie. zębyszlnowane' .nu moie wni]. _bruzdy i wgłębieńana powierzchniach żujqcych zębólvboczn]. 1 szczote<zki ' stymu|atory dzjqsłowe. ale si]nie plfez kilka sekund na każdj'rn poziomie porvienc}rnizęba. AltemaĘĄ\'ly prosry ruci czyszczqcy.apamtyofiodoltyczne.lpi ZĘ(/nośLi' kf/a.laszcra stłoczenia .tki bakte.. korony pmtetycznei wldady) i poivierzcJni stycznych. od Wńór śmdków gicznj. . ffi lrrxr r rłŚl'lt nnNTYSTltZNA NićdenĘ/' 't27 ./oc|'e do 'ej od(in. są a]e ko zapaleńdziqseli przyZębia.ub]'tki próchnicowe. z nu zapa]iegobmdawki.a nasĘpńe pociera się delikatnie.v.turkacje korzeri. ńu butóv/' za pomocaszczotki' Nić wldada sĘ mię..8 do |stnieje rok asońyńent pżybolóWs|użących sz€ przestrzeni międzyzębo!Ą'ych' Na|eżq do oczyszczania nich: r nitka dentystyczna.chllpo\Ąatość szkliwa i cementu korzeniowego' . na posiadajaw swojejobudowiedo. . które z uch$ytów /o!\nik dlugoŚ(i nili ora. Głębo' kow.fo\łej. jednopęczkowe. .uzupełnienia protetyczne.Można się nitĘ dentyslł.ch. wanych i nielawosko\łanychnie lwkazały znaczą.do góry i w dół'' .iest trudniejszy do kontmlowania. z irygatory sryczna\Wkonanajest albo z jedwabiu..i:] Profi |aktyka górską'' (tz\v' Ćol) porórmywany z .tki bałteryjnej.kle dogodne$Erunki do grornadzenńsię nad. zębóli ZrĄ.plaque''za pomocqnici nawosko.i podduió.'iekuszkodzeniatkanek. odtworone ks/ta}Ą anatomi(f np njepmwidlowo zębów (wlpehienia. po. pzygotowania dentystycrnej nitli sposob Ryc. _ rładyZębowe.sznureczka" lub płaskiejtaśm]ł18 Prace pońWnawcze nad skutecf.cznq go porólrTlaćdo teÓniki stosowanejprzy .mjJ. międązęborvej bocznychodcinkachuzębienia. pody]tołanajest konturami (Łiąseł shony po.ch ltafunków pŹeshfeni międz}zębo\at'ch pacjenta-Istnieje po[adto spra..powieEdtnie stycznezębÓr..]ziąsłowejnastępoiĄ}łn kieszonek prĄzębnych.'pastowa.8.Nić woskowarra natomiast łatwiej. si. \Ąargowej stanembmdawkidziąsła.B. ' szczot€czki międzPębowe.W-vkonujqc luchy piły Taki ruch umożliwiadokładniejszekontrolowanie nici.okolice wszczepówzębowfch. moca szczoteczkido oczyszczania nie międz]zębowe więc miejscemicz\łojunie tyl.kieszonJ<i dzi4słowe. Zrylva i zahacza o drobne nierórurościzęba. P\.| nd\vijanid nilkilub Ldim}na pa]cP. . cję p\.pL'zełęczĄ (Ryc'B'1 ' PźebĘ pr4oepu naMonkowegoĘczno. w go ndleĄ paljenlowio nmipi.

których rĄ'łosie ocz5zrzania pokĄ.fpehienia).]9 szczotecki sąszcze.'rni ze skłorrnoścĘ prochnic51 do powierzchni szczoteczkamijednolĘczkoił}tni pmduko\łanesą zwłaszcza sq'cznych nitkifluolko\łane' jednopęczkowe także szczoteczkielektryczne' wska/aniemdo 5|oso!Ąania sąwaskie pr/e. Taśma składa z odcinkaszB\anego' sĘ l{tórysfu. nięĘ'Iai koŹeniami zębów omz fulkacji 3 ldas]'' nitkę śmę d|ugości4 Wprowddzic pŻestr7eni o cm do mię. u osób miejŚ( / las/c?epami a zebow}mi' Pozd Ęt.. shĘ ona do ocfl. miańW które powimo .zy' której się taśma być Ió$nościachcemenfu koneniowego.ujq(e aby po uchwyeniu oczyszcfania pżeshzeń międzyfębo(ych z odsto. Stżępienie się lub świadczy obecności o nieńwności na powierzchrd nach zębóW do których przJ. przenosić bakteryjnej f|ory pzestrzeni z jednej mię butelkouT7 kształciecylindĄ/czjrym (bottletape) o dzyzębowej drugiej. być o cięciu na d|ugość ich 40.łosie uciśniętepŹez odpowiednie zęby na cemencie korzeniou]tn. dz}zębowych' Ruch szczoteczkipowinien mieć kie. P.50cm. zębóW ze stałych uzupeł1ień pmtetycznych ońz Powszechniezalecasię nitki woskowane. ruchem szorującopolerują. sh(/nJih prze\rneni mię.CzyŚtym fragmentem aby nie ne sq d$'a Bpy szczoteczekmiędz]zęboltych:tJ! nici. Przyciśnięta kor. wieŹdni stycznych.E Sfuą do przerywanie nitki lub taśmy usuwania płńki z furkacji' z powierzcbri na koro. sie szczoteczkirĘ utrudniony dostęp.rcdkonr o rujwiekrei srednlq powinnaby umiewegonacisku.. 128 . słema przęsłem mosfu.leryjna |oka|i.zrzania.:Profilaktyka domowa q'In. po u.dopasować do szero' się.. te Nić superfloss jest odmianą lĄlrżej opisanychnici' po|ecane brakach pży brodawek dziqsłowych 9ó|nie przestrzeń między dzĘ.Nitek mogą nopęcf kowej najbardf niedosĘpnych W iej miejscach uźJĄłŹi iddecj.lylko ten Bp szczoteczki jest bowiem w stanie powierzchnia dz}zębowej'Kaźda styena zęba.nawinięciu pa|ce na sZczDTF'{:zlńI yIĘDZYZĘBoIłIE słui4 do ":.śzczania w tzw otwańychprzestrzeniach międzyzębowych.chimplantóW i '. nici tej wmrodul<owano Do p(} ksyd}aĘ zape\Ą'niającą działanie anĘbakteryjne nadto spec. do W padkach zaistnienia wskazań uz}Wania |ub laśnajdhższy do nitki odcineknitki owiniętyna palec. |ub tak pa|ce kciuki. zkijed. pacjent powinien poinformowanyodtaśmy. za.te jest chtorhe.ialnepętelki nylonowe llpmrtadzające tTwające dwóch rygodni' do nić pod pźęsła mostóW między korony omz wokół aparatówol1odontycznJ.undi pMke ba}. ą' do wpm(adzŹnia jej pod przĘsło co mostu' Część pewni dobrq kontro|ę niąi zastosowanie nad Wtaści. Nić Eez-Thru \łykonanajest ze specja]nego mate runek pnedsionek . do Szczoteczkętaką wldada się między zęby tĄ nośr nicrorł'noscj rdolki. .1 środkowe Wska'.przy. który za" Na ry1*u pojawiłysię ló\tnież szczoteczk mię. szczoteczkamiędz!'zębou./uiąt na nie. Wedlug do GjermoF|ótry i zastosowanie sfcfot€ .odułowa' szczona innym. do i tj! stożko\aaty Każdyz tych qrpów ma kilka rcz.lnępieniusię nicJpodczal pobiega pcr dz}zębowe. ńału politetaJluoroetylenowego(PIFE).zelria Pnylegająca ściśle powierzdrni korzenia zęba do do zębanitka lub taśma jest w stanie ocąćcićzagtę. koniecznego oczyszczania.a llie możeoc4'ścić wklęsło' (.niepmwidlowe\\. ą 5ię przesuwa nić|ub powinna o. nitek strzenie międzpębowe z nie\^rielkego stopnia uszkodzeniembrodawki dzĘsłowej.onym że \Ą.' szczornczw nDNoPĘCZ[o$.k|óreukon(ĄĄ l0 |dt' |J<ie pozwa|a usunię<ie ufębienia na z powierzchni zębóW oko|o 50%ptrki nazębnej. ko. nitkimiędzyte a napĘżoną |ubta.a.li.cj or4szr lanej przpstrzenj międĄ'7ębouej Przeciwwskazaniem stosowanianici jest obec.jama ustna właści\''.i nd powicn(hnidch bienia z IĄtki obecnejna korzeliu zęba. jest raglebienial obna'. których rt'ro.mocowany apaEt jest koEenia lub korony zęba (kamień nazębny ub]tki ortodontycznJł dystalnychpowieŹchni ostatnich z prochnicowe./(zonaw miei\tu przeznacmnlm do rrry. .?n]. Nićdentystyana musibyćuchwy(ona si|nie..

bie]niedostosu.t\T składa się leczniczow tJan Ępie iry8acjimożebyćuż}tachlor. je ze sta]ej szeoteczki do zębóww następujqcy spo./Lę (ht\Ma.'i qjach naddziąs.2s iryga.lowchst$mień odukuje pr4uębie nie|dóĄLhbddacą p€ n Fbuic nd bne)ne i wedJug głębokość Z. Nątardziej skuteczneokazałysię Ęgaqje z dodat. piej bŹozowegolub bdsamowego'gd}żnie ulegąją mzpuszczeniu)lub plastil1r.5mm *nikajq do 8G-90% kie. tetracyklina. pozostawiając pęczki rrajblizsze trZonła\łycina sób: jed}nie kilka pęczkólv na końci szczoteczki(szczo pęczkach teczki kilkupęczkove). nieco twardszy plastikow Użyciestrmulato.r'7ębotq i . W $Tnrznia się irygaqjenad. powidonekjodl'ny nadtlena gumowego(mię]. do ki Pik. wej' wierzcłrołkiem pun]du sĘcznego' do mo.9). Ętem \ĄYsu. prcparat działąjący ciem końówk Peńo. hzy nie.amy na żuc. są rt5'łączńew gabinecie stomatologtczn]'m uą.$a. częściowo Ł5 wa się jq i po.29. gdJuplrc$adui do uszkodzenia to broda\Ą'tri' Wyka. i mienia wodnegolub *ody Z dodatkiem lel.W pozostawionych Pozostawione ułosie nie może być o. palĆeopie.q l\ĄęŹonena 8o kon(U. k1óĘ padent samo.r-Lk1óry w końcó\Ą'ki sposobciągły $Ydob"Wa ze specja]nej się przeryrmnylub wirującyDziałają slutecaie w zapo. zębo\Ąych kieszonek plzJĘbnych za pomocąstru. i jako urzqdzeniesłużqce zabiegówfjzykote.qacie nie się'' ła@ki Z i nie wiedniow pPestźeńmiędzyuębo\aĘ Ę polecane.st''rnulatorem wykonuje Ryc. go głównJrTn przeznaczeńem jest masaż thiąga po/bawion.lawionyt ręboll n fuL:u' bard7iej od się drobneruc.domowa Profilaktyka Do ocz!'szczaniatrudno dostępnych d}stalĄvch jeżeli powierzdni ZębówtŹono$ych (szczegó]nie.Drer\trianeuykałacfki fluorcm lub miętą'Na przekrcF mogąbyćnasączone ju poprzeczn]''rn mają ksztatt trójĘta dopasowane. czo. ale stanow.Pjk' Jako ST\. lh do przest'eni mjęd-/.30 ne.i{€ (oldĘgłe) 'rtpasorłują odpo Ir!. n l P.Pocket \łprowadzonej kieszonki na głębo.21. kieszonki od Ł7 nm. go.\Ą}kala.28 winny byćpvćpiowadzaneufez 2-ś wiKłł.I|IUL. do PIfy zdlolwm kath dziqdobyń \qka]aoki nie n(Minn}bvl t|'/\.Ikształcone.. był one skuteczne.odauki]ub ich rcgenemcję.pomię. Z tŹon]G i osa. Flemmig i llsp.lzierrnie. szonek>7 nun.ll\Ąłe.2. 90.j /ęśt ł l\ pvesnzcni miednzebo\\ei io.25. do mentu.!ToR DZIĄsLo. po mulator gllmorły zaś ustąpieniu stanu zapa|ne. Je. pod kata powiina byćskierolvanado dziąsła. do słowy IŹpii poprawia klqźeniepoprzez masażpozostałej pozwdlaia( l7eś( na iowa . pęcukimogąbyć\aykoEystanedla oczyszczania na} h do|ylnie u. plf estrzeni międzJzębowej.AcZKI Wykonane są Z dJewna (najle./' /olkę. jak i leczeniuchoróbpr4'zębia'20źl. l o \ t cd o | | | . głębokości prĄzębiu i zacho$Enychbrodaw" kość 0. bieganiu' jednak przwadku ńe mogqzastą)ićszczoteoki n}'rn od do c'Tszczenia ĘMw W zależności tlpu końówk' poddziąsłowe. ażwklinuje się w przestrzeń-Podstawatńj.ki)lub plastjłowego(h\aldy). na IIłt'G'uoRY UŹądzeniate pozwa]ąjq w5T}łu. podd7iąsio\replofesjonalnc uykon!'lrŹne koktajlo. ręśr d-iiąsla ibr. Aby miesiące.ltyokrężne stlony pżedsionkowej językowejuciskajqclel*o dziąsło. wo lub całkowiciebrodawki dziąsłowej' wielkim stopniu zapalenia dzi4sełstosuje się sty. do osi długiejzęba'NasĘpnie.lzonego nim \łyniennego stozka heklydtna.8'9 stymu|ator dziąslorĄ/y' międzpębo\'{ej 129 . StJmulator dzią.. dzy pa]ecwskazujqcya kciuĘ pofostałe po .22 w żad.hiegi te \ły.6 konylvaneĘ W domu mdzierlnie lub co dfugi dzień.8. łć szczotecd€.ię jak .2spolecaja kiem clrlorheksyd:ny27 ]e p{} nawetdwamzy . cz}m delikatnie. któĄć Z ich jest ostatnimĘbem w łuku)możesłu.lltalfa tę czynność razy w każdej l | \ g a (j c p o d d . 7U ż \ L i P mk o ń ' d l t . kwanie rcvtek pokarmowch z plzestferli między. / i q .a polega na skiemwaniu wieEchołka st}mulatola lekko dokomnowoi umieszczeńu go w przestrzeń (Ryc. uprowadza się ją do przestneni międzyzębo.

. past o .Wy cz]mik \łp\'. pouodui. Aby pŹeciwdfiałać tego ro. ralerjr paripntom$ĄTluLaniP idm\ u\tn.laia.IĄ€acjc rr'odle zmieniająbowiem pH pozi(> pt]. do sny zbiomik wodny lub mog4 być po. i pielę.Ira. t d n .'i mi przeciwfapa]ne (na pvyldad zioła' ch]orheksydy. dent E. fc mać od lekal ' W badzo nielicznyrh prz1padkacłr.tki'jej sl.^ zdln) pirofo. nych sąiek zębów' ffi p. wsiel{zia po niekontrolowan}mużyciuĘgatorórv Natomiast pasty: Elmex. kladani. i /ania u/ebiPniaWlał i\Ąoi( lŹPbn} do n.no zĘrólr \Ąłaściwości cha. być może rop.ześnie n\lh pd\la(h dn /cbó$ iednm /e src. produkowa. Apamt} do Ę'gacji mog4b}'ć mieńorrc' W niekórTch tpach Ęgatorów ruchy spira]newirującegostrumienia docierająw tfudno .lostępne okolice przestrzeni międz}zębo\ł$h od i dziąsła strony pŹedsiontowej i językolrej' Iry. Forcver. colodent' Anti.lawać do jedno(/e5nje śr illo..laściwości inhibowania llzmstu kfyszlałó\\'.Izeń szkli\ła' We wspolc.azyjny' Po.Bada.itroiri do bakteriemii po Zastosowaniu lry' zapobiegające o.nie środ.. I o m o d / i d | d n ib a k l P ń o b o j l / }im u L .IGm. nJ|nPpole'anc .Pdlodonl.ub. ka dr'szdo Ęgatom z kilkoma (2-4) końcówkami. Lamieniat jqcą 5.|.25.Wykazały. uszko.a ral !t |ygodniu mniej tEech miesięcy iż i' h Badania udo'"{o. ksydj. nafębnego bakterii.zniP.ni' \Ąla.' o nąj. prze. Multi. \'vanie na wi dodatko.LłaCzone t'lewać wodę lub wodę kĘnu' Do zbiol'nika moź. gatory posiadająponadto pżełqcfnik pozwa]ający na bezstopńowq re8ulacjęciśnienia wody oraz kil.awę hi. lvoclują zmniejszenielicfby bak1eIiiZgahn o Bdcte. \Ą. pŻyfębnej resńekkamienia zape$ł a ona dhr8otn€łą ak6'wrrość Wdoczenia kieszonki do (l2 godzin). nę).Ini\.dzięcza jej s]. jakim jest ślrdekab.a/ujqn $'hs.Ifiny Sfużyć rakteĄfujących past! do zębówsprawia'żeich uży. Oral B-Sensitive oraz Perio dn h na obnażo.kazały pveciwtak.|.metylowego lśvasu i maleinowego tej substancjido dzias:la zębów.v]. dcn|..tsrr.lzaju powi]<]laniom. wodnf( mnżna Mint. W\krluip on nyrh je<lnr/pu.i!\'ielostru. podczaszabieguszczotko$ania zębówstano.'P szczotĘ do Zębów zmniejsza stan Zapa|nydziqsta o około50%.\C/t pasl"1'głó\t. WedługBaer'a i wsp.lk]ladaniu kamienia nazębnego możedochodzić gacjiustnychi $Ystąpienialub zaostEenia Zapalenia $ł'kazująpasry:Me[tadent.tki bak1eryjnej przyczyną góWnad'i poddziqs|owych.i\\o. 1. chamoŚald. Mentadent C." irygacji Wodnych domowej n. roides i kĘtkórv na okrcs 5-7 dni' Ir]gacjepmfesjo.życie szczotkowaniazębów gieny do odpowiedniejpasry ułah!'iai skraca o l/5 czas po.na \\ poląl/. |ub dziąsła takze. pl7erol.IJnljompo\Ąier/(hnio!vo. pŻyk|ad usunięcia higienie na bez z|o ta niskich wartościwskaŹnika p\.3% pirofosforanó$':33 Dodawanie do past środkówbałteńobójcfych (na przyldad cblolhe.'ład chemiczny oraz z.re. jedno. Niew|aściwe stosowanie jamyustnej. Biodent' colo.. . mogąnalet d]akilkuosobowejrc.i' n. foidosan) w celu kontroli p\'tki bakteĄ. Dziatanieoczyszczające za\Ą. i o m u biologicznie cz]Ąrn]m' pastagłóWne.t pozwa]ają Znoszcnienadwrażliwości pnj.niu / ri!.5% od' porótmanju/ pa.m' in' Parogencyl. omz zmniejszenie stanu Zapalnegodziąseł.Iziałaniu plfeci\azapaln]m zalicza się tłącfenia Ęgatora do Do InstrukcjedoĘczącą gnacji higieny jamy usmej powinien pacjent otrzy.mniejszaja qtokin (IL.]/Jwieru.lloM 5iier. czynnJtn' zaś działanieprzeciwzapalne prepam. iż niaparodonta|nego podrażnienia wskutek ńa pasty zawierającejtńclosan !. oczyszczaiące zawdzięcząą kom i(icrn\m i . stoso\anie pasty że zawierąjąccj5% pilofosfomnu obńża o 14. sensod}ne Ę sensod}ne ji pr/pdp'\C|qpipniem irv8a. Szereg 130 .j i /apd]Pń w d/iąslJportoduje uzys|anieu pal i"n.lładnikowi. rywającpltces pnekztałcenia amorficznegofosfo" mnu uapnia w ]€micń nazębny Badania kliniczne .31.spolvodowanq retencjq kopoli.J o' 4sl.32 Ęgacje poddziąsłołe 2.foran. mu paście zębówopbmalne \Ą'ła' winien on na.dniowez zastosowaicm H2o2po.ndmiwv].Bńght. lub teĄjnq meru poliwinylo. jamy ustnej' I-]. ni.I L Profilaktyka domowa nek \t'odoru24.l' TNFcĄ PGE' w pĘ'nie my niekórych dfiqsto\Ą]m' Użądzenia do Ę8acji domo$Ych posiadaja!t'la. oral B Sensitive.slń\owa]-rie lq.kład cl ońelksyd]ną. n.Waj4q_ pop.SensitivePlus.

LiCzrrP dośviadc7enja w\ka-/uia' polqoenie prr że profesjonalnejvvykonwanej w gabinecie filakryki i stolrratologiczn}Tn z ukerunko.proflakryczne l. E $ykon}'i\aniu innych zabiegów g}1lp zabiegów!!ykony.ofesjonalnastanowi prede wszyWstępem każde.tlow [l y}pelnianie i Druzo wrvm I lai. wanychw Emach matologii.korzystny dla niego progrm higieny domowej. 1 .3 przedśawiaprawidłowe profilaĘki z leczeńem w modelu uspółdziałanie Samo leoenie zapalenia opieki periodontologi@nej.l2s's Polegaona aa: pa.zbigniew Jańczuk fi & s M m m ptofesionalna Profilalrtylm wprowadzenie higieny Badanie instruktaż i zębóW Mechaniczne oczysz. n}mi zabiegamiprofilaktun}łni w domu daje nai lepszeł!Tniki.2 133 .irnrukaź 4 (miejscowe). go pmgram profilaĘk domowejoraz kontrola . E----f I 6---:f I . . aniu zębóW E mechaniczn]łnocz}szcf z tf. oklady borcwinowe tltl Il r podstawovvych zabiegóW plofilalcyce W Ryc' Zakres 9.lTm polerowaniem komn i szyjekzębó\ł' ffi kontaltotĘ'm stosouaniu prcpamtów fluofu.. higienEacja jamy ustnej . do będącą stkim fazę higienizującą.w ramach profilaktyki peńodontologicz.ud' Celem profilaĘki profesjomlrrej prowadzonej jest: na fotelu stomatologtczn}łn I ukierunkowaniepacjentana odpowiednidla nie.zn}Ąn.skalingu naddziąsło\."4bia i no. . Rycina 9'1 zestawiasześć prcfilaktyki pmfesionalnejw sto.usuwanie l przebaMieńl Koron ze00w (piaskowanidl ll . z \łyjqtkiemlakowaniabrr. dńgno'tyka cy' Ęka'Prochn z . go leczenia.W\. nej ltykon$łane s4 więc prawie wsz}stkie zabiegi plfesjonalne. beu z nie Ędzie slaltecare Prcfilaktyka p.\łan}anikontmlolła.zańie koroni szyjek zębów z po|erowaniem ska|ing naddziqs|owy |eków KontaKowestosowanie profesjona|na Średnipersone| pro{i|aĘka a Wprowadzenie Zadaniem Fofilaktyki pierwotnej b}to niedopuszczeniedo zapaleniaw obębie pIzyzębia'ale jeś]i szukaporadyw gabinecie onojużpoltstaniei paqjent powinien Lam rv}sla( pft} Śtomato|o9. ! $} konaniP peiriająrych program profilaktyki domowej' kórych pacjentsam nie jest w stanie wykorrać.| profąonaInej Wstomatoloqii' nicktóryLh nicrbędrlrch zabiegrjt\ uzu.jpnkonlJDlnJm ukierunkowanipm z n badaniu ta na odpowiedni.to leczenią jak fesjona]rĘpomoc zań\łno w zal<resie i pmfilal.ilEpołdziałania pmfi'lakb'ką.na\tetna]baldziej plą.iegorealiuacji.wo(zesnestaĘIme' .tyki' Rycina 7.owanie I ootenone I .bielanie ll zę.

czle.9'2 Przykiad hóremunigdyni€zwó. mu pacjentowiz zapaleniemprzlzębia' ale dostoso wane ścśle pŹebie8u jego chorcbyi pohfeb' do jenla należy powiadomi. prowadzqc ukienn <o$En4pnkałzn4 dzia. na higieny lo8icznlch.brak lub Z\łężenie strc. zać obecność cątmików szkodliwch dla prz].instrukcje lub zostanązastoso\łane powiedrriezabiegi.]iowe w'arun. który prowadzi takie leczenie u pacjentów ze złąhigienq jamy ustnej. po\l. jącej est obejrzeniewybarwionych nalotów na srwch zębach p€paĘtem Plaque Test. Korzńci sąnastępujące: ts oszczę. mających\ĄdJ. nieprawidłowe przyczepywędzidełek warg.iw.Badani€m możnaborviemuyka. czasu m)waćsię na dzialalności leonioej. pfeka/a.? jako Dość oęsto stosowana umowna ocenahigieny jest Dla dobra zta. tażemhigieny \ł]'rnaga zwykle okoto 20 minut.nawisająceuTpełnienia nieprawit|łowe usta\uenre swczne i pżydziąsłoivc' Zębó\'! uzupełrienia protet}. 9.l też pół stanhigieny pacjenta. ło skuteczne'a chirulgiczneczęstonawet mńej bezpieczne' Natomiast lekan stomatolog.niezawsze pomocna.lekarz sto oraz w zależności zĘczności od kierunlri i Zakrcs prcfesjona]nych matolog określa dziaŁń profilaĘki domowej Z uzyciem odpowie. cjerrterĄ ła]ność' sprań jej duą sat]sfakcję Idóra za]Wodo$ą po u.zeprowadzić pomocdentl. Nai jest.t czasu'Naj|epiej. ków Dla ńek1órych pacjentównajbardziejmoĘrwu.esiestomatologii stosuje się ja]T\uŚtnPii \ma€ a się iei Ws|ępną ene higjen} o( pofraw!do per\Tpgo poriomur olrp. pdcjen.iac na zabiegach się tycznych jest zwyklebadriej skutecznaod lekaĘa w tej działalnośc| zabiegi te dla lekaĘa są mniej interesujące(potwiejdfająto r'!5lnikisku. uzyskane w ogólnopolskimbadaniuw 1995r) '8 134 . u na jego gdy teu p}. k|óPy mo8q8o narrp|t\ i niepowodzenie. eń abyobnĘć kos.ryskaniu pewnoj r higienjslkd{. źerlie sąto zaleceniastandardolve.rnanie pacjenta.zębo' ssla/njl. wielupa lub stwierdzenie jestCzynnikiem nie cjentóW takieogó|ne jaki mot}vującym' Lekarz nie zawszepamięta. cia w szczegó]nychprzypadkach irrnych wskaźni. polecanekażde.lonltn czasie.'.]ność lekaĘa.koncentru.Lalawięcind1widualny hĘienyjam} ustnej dla pacjenta. E Ęienistka (asJ6tentka) łatwiej u4sk]je kontaldz pa.profesjonalna ffi Profilaktyka Badaniei instruktaż higieny Badanie jest dzialaniem profilałĘczn}m dopiero \łtedygdy w jego ł]Ąiku zbadanyotrz}'rtla okrcślc od. szkolona pacjenta' Ryc.svczna). żeju]łnienionych cz]anikóv anatomicznychi pato. Wańo zastosować zatem Ale ona nq i pewnq me1odę' niemoże by( drobia/go gdyby Wa i zabierać dużo fbt.\Ącldbjpgj' i nd utJate alp /auldnia pr7Jsz]osl wini( ra |. taką (pże nawetasynedka ocenęmogla p. po podświetle.gdypo mzmowiez lekarzem racjonalne bardziej rlykonuje to Ęienistka lub pzyrczona asystentka. krajów w systemachubezpieczeń W rviększości Zdrowotnychw Zald. Pa. iecznościlakowania zębów u dzieci.ta |ekaża ocenęskuteczności M.la1órypo\\ińen się dowiedzieć.. nieprawi.a ĄPI nie t\ĄNu(/d W].taŻa|.zębia. b}. kóW. dnich przylmrórt Ęienicznych'l program l . pEyKadprzed rokiem. takch jak p\tka llazębtra.\v utrz]'. p?zębE Bardzo korzystny jest opisany w Rozdziale 6 wskaźnik API (higieny pnestrzeni międz].2). Ież i iP pnyszłe zabiegi lecznicze wykonywane w warun. *pra\ły.Ą świadcf stomatologiczrrych'6. od W Zależności stanu hĘieĄ' uzębieniaomz \ły.isJslenlkar profilak.niu ich lampą polimeryzacyjnqUstalenie stanu higieny jamy ustnej pacjentana pielwszejwizyciez rozmową go mot]'wujqcą i instfuk.który powinienkoncen.ysiło jakąś prostą. fy dziąsła zębodotowego omz ki zgĘfo$e i kntery @c. kach niedostatecznej higieny będq po prostu ma.narażanie ty]ko na małqskutecz.ono W qdb|rĄie \lordIo oq(/nym Lwdg|nd dd. ne zalecenia. no\l .( sLo5owanie hl' uż}.

ę prawiillouegn. niż stanowisko lekalża stomatologa.€ wybelania dla Wynikajqceutżymania z dob|e] Ryc.profesjonalna Prof ilaktyka ekranu fe ZmieńająC]mi się w kamerze odpolvie.y. Ętnicę wol. Funkcjonują on" 7wvk]c w Iym sam]m g.kon}. stano\Ąisko ProFee] Classic posia.zajmującbal.ięgu stąd openjącego' Ęk omówione powjzej stano\łiska shvarzają lrle.Inne rczrłiązaniedorJ*. monstmcję (instruk1aż). dzo niewie]e miejsca.tkę nazębnq. Zabiegi profilaĘczne mogą l.3.lziĄga.konaniawsfystkich zabiegów pnrfi.LŹWięki).'m51annwi.ienta hiqienyjamy ustnej. roztworyJ. u}..łt w].wane na . Korryki wynikają. pżystosowane do pmfilak. przJ']padku W żadn}'m demonstmcjazabiegówhi. ułabtiąjaam de.dmuchawkę. jako za. na ocą^viście pracęprzy leźac}m na pos/c/e8d|ne ulzqdlenia najdująsię u la.' któI]'m pracuje lekarz stomatolog.rn odJrieln. gierricznychnie powima być prułailzona w new-v.tlu. . po drugrejssak i śli. lałtycznych omz skl..ale Ecjonal nie biorqc pod uwagękonieczność zape\tnrefua skuteczności działańprcfilałtycznych.lne|i nauJ. w których take stanowiska profilakt-vcznesą ]uz norrną w gabinecie stomatologiczn]T' istnieją specjalne urzqdzenia (unity). ie jffi} u.krnmniej luvpo. dnio dobran]. wień koron zębó\Ą' jako zabiegestetyczn}i Celem mechanicznegooczyszczania zębórvjest: poprawicnic stanu higieny uzębienia plżez usu. noobrctowąi Llltn. a nociąg. jamy ustnej. przeznaczajqcdo tego celu mniej rcprezentac].rnie umożLiwiaiqta or.ięusu.ybielaniem fębó.rniobrazami.Inq lub nawetniedostępną oczyszczenia do metodami hĘieny domowej.rtecznego instruktażu i kon. : . W krajaĆh. wqtpliwie duz}.9'3 Kof. Należywtedy pamiętaćo modelu szczęki niektórych przńolach do demonsbacji higieny jamy ustnej oraz o odpowiednim' dość duz}m lusterku. lakiery pianki. czy stanowiska prcfi]akwcznego' któr€ zapeunia moźJirvość w1.9.ka odptJrvowa pluL.aion!.kony'lania profesjonalnej działa]ności tj'cznej w gabinecie stomatologicznlm.la \ł konso]i po jednej sbonie naj$. nietiephtLj nazębnpj.luuslnięcia zewnqtrzpochodnychprzeba.]w ce.ku. któIe umoż]iwia wizualne przekaz5vanie pacjentowi niektórych szczegółówmetodycznFh. pżed .komfoń i \ł]'godęoraf fdobrtają uznanie u pacjentów Możnajednak urządzićtakie stanowisko skromniej. nie nąćzabiegamihĘieny domowej' | '') .azniejsze ulzqdzenia (strzykawko. ]<torej udaie. .rr zębówgDruga weńja stanowiska profilakĘcznego posiada niektóre urządzenia.lbine(ie.jako zabieg prcfilaktl(znll . godnejdla pacjentapozycji. t]1n wie jest teżduże'oklagłe lustro.ści pa. gów i zaleceń profilakrycznych' Jest te'żduza ml.s troli higieny Wsą'stkie te stanowiskaprofilakrycale poz$'alają paqjencic 2 Ęce.ryl sta$zy unit.e Zestawieniekożyści \rTnikajqcych uhfynania z hĘieny jamy ustnej pŹez pacjenta s]stcmat}rznej pokazuje Ryc. bieg popzeduąjqcyleczenie' l.!tpżede wszystkimjako zabiegdiagńostyczny.$. zenia z1. r. poszczególnych zabie. jest nasta\tioteż a]e głóimie na instruowanie pacjenta za pomocą na Mechaniczne oczyszczaniezębóW oczyszczaniemechanicznezębóww periodontologii Wykonujesię: : ] aby doszczętnieusu1ąć płJ. przed kontakow]m fluorkowariem zębólv (żele. przed leczeniem periodontologicznlm.Bardzo istotn}Tflulżadzeniem\^r zesta.

twJlYąją'lmi niny duulr'ęglanu sodu' poifiehza i Wody (t^v ''4'slt'u'r.Wacze' końcowejfb. jącychzębyitp' zo. Eędziami ręcznlmi (Ryc.it\o\. W pł}tcenazębnejsąóko dochodzido mincralizacji $f'trawimia poulerzÓ.trzy końcówki Wykonywać fawsze na|eży p2ykryd|apacjenta.żeLlsuwanie plz\'nainlniPi b\l Powinnn WĄkon. suje się ólłrież naIzędzia profe. \łany lttpadku.5 TEy podśa Wowe końcóWki do ska|inguu|t6dźWięko wego naddziąsiowego' t.z. cemen. rnożna wykonywać zębo!\. Ryc. będzie ny dodatkoi"']'mi |ub pó|ko|iste' szczotecfka gumka nicqruchy jest przy Usuwanie Ęczne złogówrrazębnych bafiIziej plzedeWszystkim oko|ice Wtedyoczyszczała niż W międf\. teczne w pfz]padkLl ob€cności zminefa]izou. pracoch.la' zło8ó$ia więc kamienia nazębnego' 10 1-2 mzy w rcku.ldlią. śę N{echalfczne oczyszczariieZębów nie jest sku' żemdo zatrzs'1nanja miękkici na]otówstwie zapobiega złogów Wstąpieniuzapale. ko$e' W zestawe końcówek do ultradźwięko. skaIingnaddziąslowy koron z polerowaniem zębów i szyiek tu korzeniowego).ych dziąs|owej od ruchypionowe brodawki dodatkowe ale siecznym. odpowiednich gó\. natomiast w przllraalkuistuie a n]'jest skaling naddziąsło\.profesionalna W Prof ilaktyka kontaktowegofluolko. naJuĄĄ\€ n ie ale szczot€czką stożkowq jethałpodubna.]ędqcego kamienia nazębnego. nigdyodwrotnieNieko_ ku brzegom poziome. ) piasko\łanie)'Tę metodę stosuje się zwkle do sĘ z ocz]sz&aniaZębów si]nieplzy!\alt]łni.'o . być kąt.ihy praLlmie.']r Zabiegi Zabiegi profesjonalnego mechanicznego ocuy' zmian zapalnyci dziąsla znac7nieCzęścĘ' przejściu zapa]eńa dziąsła dwomametodami: takie mogą zapobicgać szczaniazębót'można lrT'konać usuwEnleZIo.rn ffi specjalnfmi aparatami (Air-FloW Prophy-Max' u\tr|cj' jest . nazębn]'ch w pełniskuteczne.].lonne prą' uryciu apańfu dźwiękolvego zębówi pEestżenie szyjkowe obu Sl. \\'Źniaprzez stwoEenie bezpośredniego fu jonów I' f powierzchniqzęba(szklilra.lr. \Ą pvc. któryci osób Prophl.co prcwadzido odldadania doskonĄłn podło.5)'Zestawmoże $zbogaco.ip na. którenieoczyruchy sq natomiast rzystne ani dobrzeani okolicypżyszyjkowej.yższq Aby uzyskać sie l]'laiduja prĄTajnuiej nie zębówi abyzabieg był .fębowe'ce."Ą\anc Wtedy potveb' nia dui. n kątnica wolnoobrotową lub najlepiej kątnca w zapaleńe przyĘbia. iT umożlińcnie skutecznego się aogów ru szkliła przedmocortaniemszynunieluchamia.9.ka|inguna.sierpydoskalingu b nego naddziqs|owego' ośrfa IA Ryc. lub ulhadzwiękowego. systematyczne jeśli jest utż]arny.do których za]icza \v i zry.zębowej' do róWnolegle brzegu gnie bowiem pó|ko|iście.y prcfi]akryczną Prophy uż]Ą'vajqc jest jednocześnie hĘieny jamy rcżimdomowej szczoteczeki 8umek oIaZ pasĘ profesjonalnej.lngólrrie u nie.iększenie kontak.\\.|onpgo oczyszczania sjona|nego (Ryc'9.Jet'' .lvego fabiegu skuteczność naj\. (juf 3-4 dnia). ruchypoprzeczne resztk|' zgarnięte przestrzeni międzyzębowej lę(f. oczyszczenia Iudokładniejszego pamięta' ie nd]e^.anych no. prze sfczają przyszyjkowa bi€ oko|ica stżeni międz].9'4).v."szcze do wpychajq a dziqsla.e$'nqtrz. l.\.narastaniezłogów bardzosąókie' . pEede \łszystlomsieĘy przebańvieniami2 pochodnl''rni rrniueNa]ne kirety (columbia)' zie możnateżużyć st(} nazębnlch naddziąsłot'lych Do usuwaniazłogólv ultradzwiękowei dzwię.ate(zność metod jest pftestŹeni między. końcówkami (Ryc' 9'6).9'4a. j. skuteczności s z\\.rt l roozt \rl-ol\\ \Ą knnuie.

uslł'cunc (fenomenakusł. tr.Izia Abv b}'ły skutecale. Ry('9.ln\ieis/\ po/}.o. nie d]a nujące{o zabieg' nalzę. na blt czasoclrłonn}. katniej.w prĄ.rn 7abie8iem' bachpacjenta następczym z wygięciem nadgarsiku W rękiWce Niezalcznie od poz!'cji pacjentai operatora bar..1pa]cu to Ęki.lni jest prostszy\Ą.fikowanym u.h\'1].^id'.( i bclpo.1fildN lttaści$.'poz}'.' korzenio\\.|']akt}ryacj narzędzia' dzo istotn!'\1T]ł}]1.!.Inim powierzc]I zęba.1.rdlo irtolnp \\ pr/\fadku .r' pżlT. Bardzo istotne jest utv1manie rórtnoległe lub nalzędfia u]iradź\Ąiękowego stosujesię nrm prawie równoległekońcówki do po.kmbiaialh iJ].cl il ia' iolu]nt'.a.r pd. skirn.nn.jeśli zuĄ'te.profesjonalna Prof ilaktyka aparatuultrad^vięko\Ącgo jest obojętne w}'ko. do1.kęńlrrrole.*\$ unane fasail}'dotyczqce.bciej' deli. kowei l r fir.IZia(zmoil}4jko\an]m Ryc'9.iki€ g oska|ingu tem calą dłonią). Plfesu\Ą! się Mko lekko końcóu.obh użr' \a pmUur| uż}lla. n]. ś ej' ii ró$'Io dla pacjenta.czn]. gle do powieżĆhnizęba'a usuwanie7. możepŹep."r"dN *.7 Uch\^łt narzędzia zrnody.$ . terólv na powienchni szldiua i r.'' na skutccznośćczasochłonność i Zabieguma ńrmież \ĄtaśCi\y dobóI nażędzi.\Ą'ieŹchni nie Jąc zęba.ancj padku narzędzi Ę(żn!'clt i ń\tnoległego do po.owadzićzabiegsą\.ego uch\Ą}'tu naEę. odpowiedniejakĘĄ\acjinażędzia (lł'lko\. mocniej DaĘędzie Ęczne f 1r0x0zl. Ęcme muszqb!''ć dobrzcnaostżone'Końcó\Ą'ki apali1tó\Ą' Clo j dzłięko. |Pżą' /a.o\adzenia ostżapod odpo\Ą.. jak i t. cjenta' operator Zaś' dzięki lr}godnej s$'oiejpozy(]i .Wiście stosować .jak i operatom' Dla pacjenta skaling moze b}ćbo\Ąiemniepżiemn}.|ibrac]i ie w \Ą''!niku koircówki' \Ą]Ąt'ołującej ka\Ąlta' gólnie łatwo możnaw ten sposób uszkodzićcement cję i prady a|.tem pisar wieocbrri zęba ustawicnia końcó$'ki Lr]iradŹr\'ię..ie.katirgu. "fiidN ".ied/ą.logów następu.1[.6 ZesiawkońcóWek naddziąs|owego do ska|ing!u|tra Wfbogaconykońcówkq da pacj€ n tóW nad.linnl idgu'JP. paclkunalfędzia Ęc1nego).musząb!ć \Ą]'mienione' są \Ą]'konującslGlin€ naleźvocą. L]oLrpi Pi.ojej le\tej Dadentalub n. r ultJadń\ięko$e BJ'c' 9'7).t"dl . uchwltem pisarskim trzcma fralcamilub uch\\.r1pełrrień' Szcze. co niesteĘ czasem jest nieuchJonne' $\.lm mo/e on Ryc'9'8 Podparcie bezpośr€ d nie rękipacem serdeanym zę. doczności.lilkuti' rnoMlęU.. a odch]'leniejej nic możepvekraczać 15o.zlarzn.h.eodn4 pozJ'cjąleżącą mużna unsl. . kątem do opercrł.mnjei. pacjenta' Nie rqmaga użJ'cia cji leżącej ssaka' lecz hU. t F fi Roz\ażającuż]'cie narZędzinależyshlierdzić' że ska]ingnalfędziami Ęcfn\.|l.cą/ szczegó]riĆ nanędzi ęczn}''ch (Ąr' 9'B).vptż}.\" dżWiękoweqo. Większc odch]'leńe pnr$adzi do poi\'staniakfa.rnr|rricj i rvi. do. podpan]iaĘki jcdn]m palcem (zw]'klescrde(z. poddfiąs|oweqo oraz do ply.lvego rraĘą się do ultmdŹtjękowego nie oshzenia. ]epiej oraz Z mniejszlrn wTlsiłkiem' Jest to L.reni' napiPLj.. ustawenia i p.IPL'no. n](hó\\ . Wlaź iw}ch(10P). nJ'm)na Zębach s\\.v4 131 .

nyó możla \iPwielkie rudmiaĄ wype. z lub dzikiem umicsrczonej w1m uĄr iem pash poleruiqcei. tr. zane z kawitacją.przy. ńe . pokĘ.\Ą}'Dolerowania szJiforraaych sóW a \Ąoll.Wpro\tadzić doprzestrzeni go mię. . ' u1łolują zmiany w bakteliach. o różnych kształ.aEają \/r zębodolowego.iĄlpeł. plasti]ow5'rn drewnian}Ąn dodat]ro. na się I odkładaniem pMki nazębnej szorstkiej. dą'uĘbolvej. ich ffi przy mocńejsz}m (dalsz:.ostka Nie zawszeje&lak koniecare jest usuwańe ta\aystatza kich urpelnień lub korcn' Najczęściej tych miejsc spe. b}'lo ku.profesjonalna ffi* ilaktyka Prof w Końcówki apamtów ultradźwięko\Ąych pońw.tkiba]Ćeryjnej.2J. drażnieniem zębóW. możli. Ęmi. 9. \'r' sz{2egóInie okolicyprzy. wanie ścian nomenu alrrsrycalego. cowanJłn uchwcie L}I.irn posuwisto. Ęmicy zostająufikso\łatre. powierzchni. mog4 się dodatkowo chu obmcać dookoła szlifowanego obiektu. Poddfiąs. łatwo spi. spiłowanienawisów i wygładzenie Profin' Zestaw bardzo cienkich pil. a pracujq Ęlko ruchem posuwisto. p kątnicąPrcfin z pil iczkem \'r'olhamow]'n. i trifuIkacji i m klasy roay.$!. Polerowanie skro. a nawet metalo. go napotyka się nierzadko \'r'obĘbie szyjek zębów nieńwnościlr1mikającez nieprawidłowch r{]!eł. lińa sz}tkie i preq'fyjtre usunięcie na\r'r'isu brzegukorcny nienia lub nawisającego nawi. tach. na niekorzystnie działają przyfębie nawrsal4ce się po$oduj4/ah7}m\.'k.otnego.|ność (do507o) mniej.9)oiaz past do profesjonalne' szczoteczek go ocz}sfczaniazębóWstosującruchy póIobroto' szczególnie okoliĆeprzyszyjkc we. w zwrotn}'m sześciu Ruch posuwisto.zwTotny towującnadlniar.3 mm. abymożna punkhrslłrcal€o. ścierania bez porce. iu m prĄ lel. ńżnych pozycjach.tnj"ń też zeszlifo$ać metalov'yn paskem szldistlm' um} małe. lzenja'ńwnieżpoP'.zkóWszornĘ po. cjalną kątnicą nicźków o 8lubości0'2 0.cbllo' ksek posiada na pole gładkie' polrrte śmdkienszlifują(ł'm w środ. umodiwiaja$yglad-/PnjP gladziki kdtniq Profin pra(uid nd Pniul. $1'r. nień }rlasy u i v (szczegóhjez nadmiarem)omz z ńeprawidłorlych \'f]dadówi korcn' sfcfególlrie lw. aby osiągnąć \tą i powierzchniestyczne. sze zmęoenie operatom. duza do zeszlifow:ania Pi|nic/Li dirLrnenlu$e .amowedo miejsc. nawisykorcn akrylano\aych.lajaZnaczn4oszczę.\łyiku fe. ciei ziamistości. Hi cy Pmfin ma zasięg l. ubJ'tkikości sĘ tych miejscachgłębokie t\Ą.i kamieniern diamentowm o odpowiednimkztał.hstycznycĄ i. (ryc. rt1'rnlub woJframowyn o różnejziamistości.z.wych kamykami i skuteczniespiłowaćWgładzićcienkimi po diamento\a}{ni odchyleniubrzegudzĘsta' za|eł i ska|ingu jego skuteczność od Powodzenie (Wypolerowania) skrobanej Wygładzenia dok|adnego pPed: powieżchni zabezpieca zęba.\tŹnjP re. polemrtniczejlub bez. prfewagą groźnych beztlerro*ychbaktemidów W lr5mikuza. dotyczy to szczegó]rriemało w rowkr.g i Podczasskalingu naddziąsłovego poddziąsłowe. l. n}(ni: naniu z rrafzędziamiIęCu i cuasu BZ . palenia tkanek przpębia po kilku miesĘcach 1w. dostępnychmiejsc (powierzchniestyczne. szyjkoue onz powieEchnie korzeni zębóv)' ewenfualnieZułciem pasty l paskami ściem}rni.2 mm plzy sz}'bkości na tys. umoż.ldól1P z sztek pokarmowch i ptj. banej języka.a|ninopńr r ru. chó\rr' mmutą \ty. pelnienja.j i dwóch biegach: wcićnię( idt do k. WieftChnią powierzchnizębówmożna uykonać: PoleJo\łanie pny użyciukatnicy i kie|ichów lub x masz]'nowo. Wargi poli.m)wciśnięciu do e majqc możIiwo. dziaslolrcj' 138 . Dodatkowegładzikiplastikot{ei &ewniane s/ijołanego mjejŚLa. i: nie uszkadzająpowierzchni kolzenia' ]zape niają lepszy dostęp do ńektóIf'ch miejsc' do a w szczegó|ności bi. ściobrcfu.rg:ladzil(a. powodująsąńĘ detoksyfikacjępowieżdni kc e. powodujqc komórek bakteryjnychw. szczegóIoiena powierzch. niac.tychjednostrolrnie ziamem .towe moż]na często też lanot1rh. wość tych ruchów jednocześńepozwa]ana obu enie !!ygład-z kŻwŁn koŹeni. gła.'lub pod. d/ialanieu|]cniaia( 7wiq.Liamento.

\ar2 Pasta chema-Polish to Zestawdwóch past do pmfe. pro{i]dktyt.'Ąno]ac a metalow]. szyjeki kożeni zębó\g .tu wane pżez pacjenta lub lekarza do wyłącznego o ńżnej ziamistościumożliwiablokowanie oti\'ar.óv liernr. E. głó\'r'ki pla.profesjonalna Prof ilaktyka @ Pasta Proryt to zestawtnech past do profesjoi zębów: nalnegooczyszczania polerowania .możeutfudniaćjego \łytrawie. opisane kątnice dzeń twaIdychtkane]< zębó\qa szczcgó|niepęknięć znoszącbaldzo skutecznie Fofilaktyczne mają dodatkowo tę zaletę. lł'ch kanalików zębino$ych oraz dl.h.r\la 'r zcrl\ona) usuuania drobnozi.9 Kątnica opńcz n'|aściwości ściemychi polerc. kielichy pasty te dfięki zawartości fluoroaminy i ks1. z przeznaczeniem.alność. krwi i bakteIii.|aniąją(e pŹebaflr'{ień. przed zabezpieczajqc nad\łraż]]iwością zębów' 139 . ostatnio dużąpopularność zdob]'rvajq specja]ne sjona]ncgo i oczyszczania polcrowaniazębów: r. jcdlesopatjenIJ.s/czŹnia powierzcbni zęMw pveznaczonych do Wpetnienia p. a Ęm sam]'rn do ich \'nętl śIiny ron.fkliwo.rrunelAbra.t. wiprają. gruboziamista k4tni(. plcm!. ze nre ccmentu korzenio$'ego. uż}4ku IPs||o b.Biocer zowo (szczegó]nieu pacjentów obawiającychsię o zńżnico{anej ziamistości oraz różn1m składzie. przecirtpńchniczo. iuiaparatem Air-Flo!! Prophy'Max lub Prophy-Jet.pasta śrcdnioziamista (zielona)o RDA 36 do usu. nic za.\łania nieróimościpowierzĆhni korzeni ZębóW ' p.?nP o ma\Ó glduka.h i polerowni. czych. działaja PasR Pm\Tt njc ndleĄ slo.o\ła(do oc7]. warunkujqc]'m past' kłzylowego fakażenia).oprc(/ srodl. ale tylko korcn zębó. eprzAdwrikdnipm llz! mcdrani?m)zabprpierzric( nych omz innych nierównościpowierzdrni ko.rni Z diamentow}m' red|cic uc/u]eniowe' nje' PdŚa Proxf1moŻe \a]cĄ ją pneLhot\}Ąa€' M lempPrufuJ7P pokojo\\. .taściwości 78odnie stikowe mogąbyć teżpo oczjszczeniu pżecho$lv.gąż fluorck i g]kirctami u]tradźwięko$]mi poddzĘsłou]łnl: utwardzając s. ne i ekonomiczne rofńąfanie.A' (P'elątine sioit!)' Do polerowania zębów zaleca się wartości RDAmiędzy 8 a 40 i BLĄ między 3 a 15.ld do p\'tki nazębnej i polerowania o BDA 7 plofi|a|dyczna polerowan zębów z ma|ą do a Ryc.litolu bia|e (twarde).Pj' z lvęglot1mi. fluol lub hydtlksyapaĘ.9are (bardziejmiękkie)oraz szczoteczkio róż nych ketattach. pokĘvciem t\.ita)IubW. Zawartośćhy&oksyapat].rmi.obnozramrInnym świetnym rozwiązaniem tego problemu sta do polerowarfa oczlszczolych powiencbni główki plastikowe katnic profilak. powodująrozbĄzgu past]'' nadwrażliwość zębów ffsffiCI@8 & wewe lgpapp oczyŚzczania zębówmajq Pastydo profesjonalnego oznaczonąliczĘ RDA (RelotiDe ńżną ście].sldadnik te bloku. do usu.o|iq' Glrilrki ich mają .obnychuszko.'l.:pasta Chema-PolishI (czerwona). przed przenoszenieminfekcji międzypacjeltami' a pasta Chema-Polish II (niebieska)d. ją otwarte kanaliki Zębinowe. są \Ąlmienne i usuwaniań'tki nazębnej' tycznych' którc moga b}'ćużWane tylko jednom" obie pasĘ Zawierąjahydroks}"paĄt }łĄ. Wymienione odmienne\\.'kiretą GĘcey po skalin€! poddfĘsło\ł]m nateriałami złożon}mi do lakowania.9.Wniczych qiówką zawieEjącą try meóanizmy usfoe|niajqce. Dentin Abrasi1.]rd/o bP/pi.ł pasta gnrboziamista (niebieska) o BDA 83 do usurłaniapŹebalwień' .Wania rcsztek złogó1v nazęb.Pasryte za.ancj n].

nych warst$' szk]iwa..W Tabe]i9'1 opisane są cztery pod. Knuisona) r5l Kontaktowestosowanie IekóW . \Ąi/}slkje metod\ me(hani( /ne8oo.iunalnvm jak i po piasko*a. sk]r./}5/l.{. Gelee F) m zapobieżenie żej1qmienionych Zabiegach.Należypamiętać.Polish I i tr nie posiadająfluorkóW Tabela9. pacjentsię s4ieĘ jeś]i ts zlvalganie nadMŻżLiwości pojawiła w hŹk.L powstają obrębie2-3 mm w tej Mjwiększe wibncje jest zastoso\łańe jej zakońoenia. (metoda nie r2%NaF nia bmzd.facz a.i. Bifluod l2 (60/0 t) (żó|t€ ) b barwione .lo'ot\ai nl(hJ póuo|is|e lĘd/el|a. Fluoridin t) 140 .żew końcówce miesięcy.ol. się pojonoforezie'Naj\łygodriejsze pacjentaoraz nąjlepiejbezbańme.powinnybyćosuszonei zabez.krctnego lakienc\łaniaw ciągu mku co ffi r. Fuol Prot€Ctol{0. bów faró\Ąno szczotkąobrotową' (]'250ń am]nofuorki) ! Ernex ńu zębów oraz po skalirrgu i polerowaniu kolrn 6elee (1'250ń amin0l|uorki) kontalto\Ą€ fluor. l FLuormex f) że|(1'25% jest: ce peńodontologicznej . s. Fluocal (10/.ale mo8ąbyćprzy. nja pred po/abie8ot\€Ważlit\oścĘ W niowego' Zostajq otre najczęściej'Zremineralizowa. zębówm' in.jadólv na łyżce ind)Ą'vidual. biegi zawartew Tabeli9. NeutralFloam 1% & zabezpieczenieich przed prócbnicą. %t) ] . Fluoca|że|2. od & 2. celu zniepotrzebnyjest uwkle powtór' ne w ciąg! kilku następnychdrri. nie prcpamtu. Duraphat (2. lel(alfa sąlakiery dla dolosłych ..Zaopatfzenia ko. w pŹ}padku zaś1lysokiego rruyka pló{haicy cztery razy w rok].\Ąrażliwości zębówpo wy.26% F) (6% .a szczegóIrie cementu kolże. zębóWjak i skafing z polerowaniemkomn i szyjek poddać slinv W (elu /abe/pieczpzębów prorładzqdo pewnej utraty powierzchow. jPs| /as|osowŹnie kor$lne rqm uslrwieniundrzedlidlub /bJ'lm(! nlm nd. plyn NaF) r F|uorrnex (]%AmF) płyn raniu ze_ oczv./a(ZJĄMid( gahnefu oraf od okolicy szyjk zębai pżesuwającgo w kierun. gdyż utrudniajqwl'trawianiaszklilva.Profila profesjo aIn n a kontahoweqo gabinecie w Pasry chema.1jetlnomzowo. nia lekarfa (hĘienistki). s.krctnegow ciqgurol. śę ZtJ'n dosił lub nadwmżliwość cie leczenia. abyskutecznierozprowadfić pajat fluorko\Ąyna powierzchrue zębówtrzeba: . tych metod nawet lo-krotne. oraz po skalingu ultradzwiękou]łn przy odchyleniu końcówki więcejrńZo 15.u (co2 ty.zoneprzcddosleppm Śio\uje Cie/d.zr Po merhanicrn!mprofe.. ku bżegu siecznegolub powierzchni żujacej sl. przeznaczonych lerormniapowierzcbrri i do u]pe. sienia rradlłraz|i\łości na cz]ną znacznej uraż]iwości bodŹce tenniczne ny zabieg po 2 3 dniach' stoso$€nie tych metod pńchnicy !'!T'Inaga| \r'r' zapobieganlu i meĆhaniczne'g p. że z regułykontak1owegofluolko\Ąania powierzchni żyteżpamiętać.lnieniamateriałamizłoźorytni do lakowa.towegofluorkowaniazęMw na]e.75% żel F) . F|uoca|(2. F|uocal (2'75% NaF) żel kowanie zębów.75 r ELmex (1. stqd Iriezbędne Podczaskontal.l Metodynuotkowania nadajasĘ do $Śzys&ich zabiególvocz]szczaniai po. stawo\łe metody profesjona]nego'kontak1owego na indywidualnej ok|ady |yżce fluorkolr'aniazębów celem tego Zabie8uw prcfesjona]nejpmfilakĘ.rn) połierzchni zęba. pie. zębówpo trch zabiegach' i Wńór metodyza]eł od upodobania doświadcze' ./ania oczyszczonelub $yskalowanezębyktóIe chcemy fluorkorr'aliu. po ska]ingu ĘcznjĄn pIzy niepmwidło. pre.ute(żność uz]slalje łcrenia paqjenta'Najwięlśzą d]a lony pozwa]ato na równomieme rozprowadze.25"% szyjek Naf nad.fwadkach przlnajmniej +. nej oraz ionolole7y: (dń^rięko. E Utrata ta możebyć w niektórych godnie)wcierania. z. i szyjekĘbóW należyzastosować .

Iłgacje naddziąsłowezastosor'r'aniem z so.Ljerouż l s'"|ronqLlna Ly' Lip". 141 .ch kożeni plzjĄĄ'iemjądo ce.. gdyżtaka gruba {'arsh!a po stwardnieniułahlo odpadnie po $'tarciu ]akieru ]ekko gojesfcze rozprowadzić po\rietnem. ani k"vd}n]'i 1 g \molu' Stosorr.lrTażIi!.02 0. glanu sodu. nia na t$'anie tkan]<izęba po$.lvilśoci) te plepa.r\to\o\rdnipm . ba i abyb]''ł w]'ch$}tłlEny plzez ssak (P'}r'9'10) Nie ' ńe hamuje \Ąfrost wie]u patogcnnych bal1eńi może tr ogolc. ńu' ka$a. rJżeZ jad:l.l'Iax. nie szkodził tkankom pżpębia. pńcbnicot\. lecz Zawsze kieszonJd. Czas ekspoz}'cji na oez dostępu mty ł.on. mn zębórt pochodzenia ze{'nętżnego(palenietjto. tem 60 80'do powlezchniszklwa i odpowi+ żonJ.lvan}'ch lv stomatologicznlm możnateżza]icą\. omz byćstaleskiercwanydo tegomzpĄ'sku' UzyskuJe 5lę plzJzębia' $tedy teżznaczneznrniejszenie napJlelriagabinetu '2 Ę'gacje pr/-ebanĄienie : : to Zabiegusu\\'ający ](o.clych i zapa1eńoti\'órc4(h' padaniastrumie.06%. dn e podśawien$aka podczas e Ó.ch zabiególt' i łąQnotkanto\Ą.!t'ody rozhvolu clr]orheksydrat]. Ęt od a oba roduajelakierólv (fluorko\łei clr]orheks}.odzeniem]akiery cblol. n$'vane \Ą'domu.arr}' oilsłoniętc na loIze.10 Ustawen]e końcóWkAir'FoW pod ką na ci\t'lraktełjne'Zastoso\Ąane po\rielzchrię obna.$lot ssaka pourflcn todq piasko\1'ania.3 mzy z pverwq kilkudJliollq' łoB00kn'godz') w sh1]nę kies7onkimożełabvo dna plzj'czepu nabłoDl<orvego spolr. Philip. / /. SkielD$Eniesi]nego je się je 2. Proph]' Jet). .Z|sfczada f? mentu korZcniowcgopenetrującna głębokość 100-500 /'m' skąd u\Ąalnia się c] olheksJdyna (l p92 cm2 powieĘchni dfiennie) do śLiny głębiej i pamiętać odpowiednim Nie do tkanek Zęba.ego ocllnę powietźnąr'!'głębi oraz peńodontologiczn. pźy użyciuodpolr. lo\ A\alcr Pik Bro\\n.Ęt 90.ki apaĘtu ta\ ab}'tensilny pĘd I.d}.|ości (oko. ani tkankom zę. stosu.Uh.5godzinypo zabiegunic płukał nie pit ust. u.ości Ryc'9. 6G{}0.\Ą. prze.rbata' nickóre pokfnn})' k1órc mogą piasko\\.ęboM mP.ch' oczyszczon]. hekydj'no\re.uwę. si]n]łn pląilem stężonegopo\ĄietŹa' wody mogą b-\'tnad" i poddfiąslo\te (patrz Roldzial 18)' Naddui4sło. i d(lwęglanu sodu'Należy o ny śluzowejnie drażńątkanck jam} ushej.c: nrzprysku si]negospray'ufa{ieńjącego p}.'ó.\Ą€ mogq bJć r. he.Flowl Pmpht. przy Zostać usuniętetz$'i \'viedrrici apantórv (\a.profesjonalna Prof ilaktyka nic poulekać zębów 8ruba \\al:sh\'ąprepalatu (chodzitu sfczególiie o lakier). w pż}'pailkuposicdzcnia od u bźk4 oko:lo minut' Patjentowi należyzlecić. uszkadzabońem tkanłi pr4zĘbia ga\ĄCzo przed próchnicą koEeni stosuje się je Ćo i zęba..aby 8 1.akier Ceń'itec Zawiela l g acetooctanu c]rlolhc.lrody i powiehza.v.odować odeńla[ie Do profilakĘ'rzn}. ki.'ciemńa lakiero\ł?ńa po\!]nren i $'l'Irosić 1'5do 3 minut.! e pl7Pbdn\iPn Loronis/ljpl.iedniclrapara. któIe mają tnvałewlaści$.l'ch gabinecie tkanek' Natomiast w celu skutecznego$-vłapania $TkonJ. metoiIfie \Ą. wieczorem e czyścit i nie a zębórt Po zabiegachmechanicznego oczJ'szczania zębó$' i po skalĘu z polem$'aniemkomn i szJ'jekzębów.ł d\\.a i ustarvieniukońcó.szcze8óhie cementukonenio}ego' pĘdu o duzejsz1'bkości 6 miesięry W celu zniesienia nad. Z możta też stosou'ać pon.1ko. do Z\Ą]'ldej lub 0.jnien mieć około no$e) moź]Da stosorvaćnaprzcmiennie' Zapobie.. prleban\iają tkalek zębai bło.'aniem uż}duodpo.

r plż!"Zębiu.otne' dziło Eozdfiał18)na: penetrac. Z den raz dziennie. gó]nie hfeciolfędo\\Ę.szorstkości sz]'jek $'aniupoltierzdni zęMW omz nadumż]]i\ł'ości Zębównie zabezpiecf on}'chlakic.Pik sq bardfo skutĆcznJmuzupeł. nego niedocenianiatej metodf: l\lnicjpl orazbdIdliej ut idac.ch.f}' niedolda.stkim o zapobieganiepien\. 12. że niewielka popmwa hj€ieny $' zapaleń h{oru do kieszonekprz].o( hni' y /ę..3r4 zabiegachchirurgiczn1'c}t polega.niennie monto. $ \r. rozszczepiony. ja]<profesjona|ne i mogąu niektóLlch pacjentów\ł. końcówĘ furio. naMe| ty\łiclajq firniejsz]'upA''Wna no /dlr/\'ma'' .\" u'ołać baktelienię lve k1!i' jeślinie zostanąodpo. lub lvany lub znacznie słabsz}] staci siedmiu słabsr-ych stlumieni rofproszonych*' siomatologiczna profilakĘvka plofesjona]na jest jĄgacjedziałają i bar.n''ch chorób prz}zębiazgodniez darrimi zaprczentowanlrni$ Tabeli 18.kowT'm. lakB'czne dobże ukierun]{ollane i systemal]'cznie 142 * W obu przypadkach słab9e irygacje pEestawieniu te uzyskuje po odpowedn]m się końcóWki' .ch.2.Ę $'tómq. stępne do działań profilakĘ'czn]'ch są \łszystkie trz]'' n \ i h ^ \ } q \ o d ą P a i j P n l \ L o n u j Fj P \ \ d o m u j P .].oyć\ł-1''stapie1ia nazęb. bów po usunięciuduą'ch i lrtard}'chZłogó\Ą zęMłl p. zębort1.Pik irygacj] do nak|a Ry('9. zwiazana głó$nie z profi]akq.ch cltokin w Natomiast skuteczność dfia]lańprcfesjona]n}'ch jest plżestrojenia miejsco\t€j odpo. cfJ'rrniki etiopatogenet$zne' SĘd dfiałania pmfi. specjalnychustnikórrrBliższedanena zastoso\Ąaniu sięw Rozdziale lB.szlrn Zabiegiem(pabz: Rozdział ' 1?) powi]łania ńektórf.:u gospodaźa. pluJzębiu (IL1fJ redukcji szkodlirrt.Lo korzyst prz]zębia' r'. to szczegókriĆ w wTdku dziaseł' obseńtuje się zamiennej ledukcji niektórych bezt]eno$']. rv po. i poddfiąsło$e'zaIó\Ąnodomowe.ch' 9'11)' Można \\aćw każd]Ąn unicie w miejscu tuńjnJ: Końcówki do nadclziasłorrfrh irygacji Brutna i Philipsa mogąda$aćjeden silny stl.D pnr.kuIP(/no. Te rozproszonerozszczepione ie w faostżonych stanach zapaln!''ch zana zdecydowanieze średnim peNone]em' . wiedniopż].lania zętj'czn$h mogqdotj.gadi domo\Ąych pacjenta $'l'kon!Ą.lani. kacji $upo\ł€j. jamy ustnej obniżaskutecznieczęstość padkr iłgacji poddziąsłowrch.Zębnych głqbiej prĄ. lv większości rozwinięlr. ten tematZnajdują poddziąsłorve mogąb-vć $-\kon$\ane też Ę8acje W domu (końcó$ka Pik.cz-rną drl. !\ladomo bowiem. ]B /ne d jlość p\.ch zabiegach po profilak. okolic-r'implantó*.n.Plk do iĄ€acji profesjonaln}ch ją w]. lub w gabinccic stomatologicznl. Ę'gacje poddziasłorte prz]'lębia' \\ prz1padku próchnig do. W poprzedrrimrozdziale podkreślano profi.m(specjalna pod. rolę skuteczność Ę'gacji pod.chkrajóW ZachodnichZńą.. niają.i nadiIziąsło\t. szczepó$'baktelfjn]ch. pr4.tki baktery} fiJal.Ii].?\. Inne mzch\t.ą \ .cm fluo. t' l. poddziąsio!Ą]ych Perio.ii sttumieniawodylub zastosowanego mz. \łie.l falic. na mi as!stentkami.iająca i w}Dehień' Ęgacje nad. prz}.Pocket !\ aparacie \Ąater.stoso\t. końcówka Peńo. a szcze.Izi o e\Ą'enfua|ne zastoso.Izi w ej Natomiast iłYgacje (szczególnie naddfi4słowe) mUjql lRo/d/i.]] Końcówka tU dani W m eiscu kątnicy rbinowe]' lanki stoso\łanesa w niektórych sanatoliach.h^rnh\ nej błęd. cho.a Ę'gacja poddziqsło$'a Zastoso. przelranłień uębów skuteczna' nie pozosta\Ą.rl S\slPmdh' d/idl. 6ę2 p6 a pżede \łszystkimz hĘienistkami i pżeszkolon}.Ą.rea]izowaną fazie podtrzy..Li dla]dn \\ profilJkĄ( P pl.kianBt]iotJ'' \€nie ku' na godzinępżed pieM.prof Prof ilaktyka esjonalna jest w-vkon]'wana $lrńem rozt$'ort ch1orheksyd]n]'' Metoda ta jest bardzo \r gabinecic co 1 2 Ę. a a profesjonalne. tię rtżni. i PGE'. a niekiedyjeszczejest.gotowani' jednolazo\Ąęj prcfilakb'gnej dall.ch działń promocji zdfro$jaomz plofilakĘ'cznej edu.rpn.umieńpEery.Inympoleb n}.ane M .\. Ryc' dziasłow.co bflo.godnie. Prk). lakt-vkiw redukcji częstości choptfede $sz}.\'a. bó$' i chorób nieniem i[.

co unre.profesjonalna ! Prof ilaktyka peńodontologiiDlategokażdy le. rych jednocześnie niekór. Tamjdslu.tępeostźekruszygoi poleruje. w jest Do|IToLocIcn{YCH Niemoź]iwc skuteczne . dotyczą.e chombyogóhe. koń. persone]' działlB).rnnia po. nie zdańe pG ale Fopozycje nico\'r'anych dfiałań prcfi]aktj'cznych.może być też bafl]zo negat$Ąnie odbieran€ poprawie Ęieny opemtomdo tę. (.76. CóWki odbijają nie świat|a.'ygajc ic zaś bla uważana rrryĘcany qrvieIania więkzej siĘ profilu|t ki v'tĄila] bo\"iemz ulnanpj pyc]rnarzędzii konicrzność n1.$zmamiają ut'czucie do. Ęku.ćhz}nany 2'r3 prócłrnicę Źębówl mocniej isiJniejnaclsLan) o'tn.' donLu ie.zębia' cą'lrnikami ogólnousfu)jowmi.abyb}'ło jamy ustnej'gdyzpbtła bakteryjna ne .-lR) i pmstaglandln (PGE2) takid! jak ygacje przy obracaniu źródłem pęed świat|a. skulingu Nie \łe mde do etiopatogenezy mógłon byćskutecany Wszy. a więc taniej niż stanowiskolekaŹa stomatologa.8o/o ! Finlandia 4. nisr. nych tań w odnissieniu do tJ'ch czj'nników genetycznych narzędzia naśępujące służa czy immunologicznych.i' lilillo.gdy \łykonuje higicnistka lub pzeszko. i kircty uż]''wane aparatach ultmdźlviękowlch sloltecaność w jest fesjona]nej ogmnma. pŹez pacjenta.u$ar ni zupełnie wyeliminować W pżWadku chońb pląfębia . a pnede wszystlom ekono' je micuniej.a creĘią. skalingu 8ładzenie NAMĘDzIPERIol osrnoŚĆ r osrnzm.kobiet ciężamych. instr mmt musi b}. bezniej wT'obmzić jej zasady oczlrvi' karz stomatologpowinien znać ściemoże iwkonjĄ{ać zabiegi profilaktyczne' ale jest o wiete kożystniej.B].6o/a .| wotn.\łykon}Manie i koEeni za pomo.dotyczqcych wież{:bnie.zapoczątkowały p|astikowym powoduje zesklob}Ą^/anie de|i.ięuydzielania niek1órych q'tokin testy: powodują t tępekońcówki nażędzia odbicie śWiatla G.5o/o t Dania 9. stkich prz1padkach' szczegó|nie a uwarun]{owanych ńefzdlni cementukoEer owego. fazypodtfz]Tnujqcej leczenia(IJatż: sz(zegóIrrie Roz.]5olo' 0becniebrakjest tego odnośnie W5kaźnika' \Ą Lq |ępyLh rral7ęd'. skalery periodontologicarej plDfilaktyk pm.a na\łetstrachu pacjenta'ostlfe.zas tępy rcalizowanepofwoliływ ńek1órych hajach plawle zreduko.caly ciE'ar Zapobiegania skutecz.IZia Ęczne.edni nia wTmagają \łyĘcmie naEę. Szwecja 8.znej roż. nych Wa|ku do katnych Wiórek' ukierun]<owane giup Ą'fyka.a szcfe8ólr e za.ly one sl.0% .KieruneJ< prowarlzi. który lat specjalny od początku 80..Nie możnasobie obecnie (dń'viękotlych) ptzlpadl. Sredni per_ lona asystentka (pomocdentysryczna). kamień. osób dotkniętyÓ chorobami przyzębia. t 1. lwjątkiem metod poz$€la. pe\Ąne obecnieistniejąjuż takich aDz. finniejsząją \!5rsiłek operatomomz uczu.anie pa]e[ . istnieje (nieW charak' pracującego fote|u przy Wyraża odsetek W asys9 łedniegopersonelu' 1982 r Według terze ten śozodsetek Wynosił7: 14.rr zużyciamusząbyć*Y.6% . a rcalimwanychprzez ś. Nie ma jak doĘd _ możli\łości pofilaĘcznych dzia. sku. ta]<ie zabiegiprcfilakbczne na sonel może\ĄYkonać wo|n]'mfotelu lekaża lub na odtŁielnjtn stanowi. pozostawiają cz]stei 8ładkie. r nawet|ekkie oa ośrym narzędziem jednak działania poziomach.Iln 143 . koncennowEł na dużego się naciskll tra tępe narzędzie.ująsiłępotrzebnado przeplD\ładzenia na zabiegu.ls WskaŹnik. dziach tn4cYchzna&nie rcdul. Wielka Brytania 5. Pżp.jero\'lane do młodzieży l3 roku Zycia.fędfia peńodontologiczneo osĘch kmwę. za cz]'Tniketiopatogenerycz. z Dosprawdzenia ostrości jących na fedukc. Norwegia Wówczas danych r w Po|scewedługdostępny<h pEekraczał danych nie ]. w ei. ostre dzĘslone lub elektryczneszczoteQkidźwięko\Ą.Wana. od pracowników niektórych gałęzi pŹemysfu oraz Na. PmpozycjeŚoZ i FDI z poptzednichlat. rdżnit po pociqgnięcie owaniaopiPfupeńodon|ologi. moźliwia procesyregencracyjne tkanek pz].ekcre jedMk zad..W}Ąvie. urządzonyn o wiele skromniej.\. cie d}skonrfoltu.e' ich pozostają szare. choclź nic b}'ły one jeszcze bliżejokeślone.

Sheiham. held GmbH.zużycietych naizęduidotyczysamejkoń' cówki 2ś nrm' Fimy pmdutojącenalzędziadŹwię. naĘęd7iP 15 \łyżej razy potem staje się zb}t cienkie i ulega Kamieńe alkanfasowe szfuczne (Al2o5) złamaniu. boziamistego kamienia kańorundołego (węg]ik wodą.: 2001. sposobu osmenia całkiem Do Ęcznego lub masz}mo$ego się tępych nalzędzi uż]Ą'va si]rie abEz}. Frandsen. Kangasniemi. Berlin Ve in nization. Laurisch..$ykonuje się w kierunku prze. Podsta\ty centrumEdukMed.H.Frandsen.Frandsen. Quintessenz 8' Jań@ul( cięg|o.: W stomatolo 13.. Berlin 2002. Quintessenz 2..D.. Preventive 5' Jańeuk z. GmbH.R. Promotion Selfcare in Oral Health. for 1981.o Ważności pe odontolo. A. 1982. Professione||e a.: ProfilalĆyka Munkgaard 1976.steele.onalna mieniane. 10. tJ'n naizędziem pod.Warszawa lób naządużucia.Bofticelli. Verlags choA. Die Zahnażthe|ferin' Lehr. (tziv o śrcdnimpotencjale ścieralności India) lub stosu.wyd LekPzwL2001.rndo Wkon]'1'r'anych czas zabie8u' ostrzy się ze\łnętrale ooczlle) po. 14. u+ia narzędzi i Parodontoltherapie. Diepraventive Konzept orga_ Munkgaard1972. Hellwege.tmegogru.: Ver 12. opis koue i u]tradrwiękouedo\bargąjąna żadanie hch naĘedi' orcn\ sldnukoń(óMel.: epidemio|ogii Z. Philadelphb Febiger Edition. Nachschlagebuch.H0thig Verlag.Rondo' Jest to sposób maszyno\łe. of 7. P: der Denlalhygiene.]' phylaxe. 1M . Quintessence Co Incchicago Dentistryin Practice.: Health. 2000.: Promoting Dental A.że krzemu) nawiłżanego bard/os|ępionemożeb\( ostponc naj.Ein Leitfaden fur lndividualprophylaxe. Publ Berlin lags-VerlageGmbH. A. und Praxis. MedTour Plevention' Zahnórzt|iche Wspó|. natura]ne (drobnozianiste) małoabńz}'lvne je się. też Do oshzenia nalzędzi służą różneufządfenia na przy]dadLM. PreventionDen_ M. Gjermo. DiePraxis zahnmedizinischen Wlaściwe P: 1.Heidelberg 199E' Press Warszawa |nt. lll Pro_ K. HUthig ag..: 4. Jańczukz'. ve 1994. ci\Ąn].: 9. ags. ch. Cowell. Symposium in Odo 1986. Ein D. 25. Dimensions Tokyo and tistryWiliams Wiliams. po lel&im rrao]iwieniu.Duddeck. 1994. gii. 6. Au{lage. oral Hygiene.:ProJessional Lea Dental Hygiene. go doboru sposobu und Gruppenprophylaxe Initiale gicfnychW śWiet|e Periodontologia ergonomii.Anderson. atal.: dea 3.uncI C. profesjona|na A. wierzcbnie końcówk narzędzia. and PE: of Baltimore.T: Handbuch 15. bardziej slutecay i doldadĄ7' '!. {Ór A|tersgruppen' Prophylaxe a||e Quintessenz 1982. 1999. L. DentalHealthcare in Scandinavia. doostrzanialekko do stępionychnalzędzi Ruchy ostrzące. splieth.uważasĘ na ogoł. Hospital Fund London Kng Edward's Heidelberg 1997.

zębóW szyjek odwraż|iwianie i kożeni Unieru(hamianie zębóW sptawdf WarunkóW enie f gryzo\'!rych WęzióW z ewentua|nq korektą lub chemioterapia mieFcowa antybiotykoterapja ogólna (WpPypadku wskazań) .. pieNsze fazt nazFvane sa lecfeniem akĘw. pvede \Ą6z}śtkim lĄ'o$']m. nip.2% toztwórg|ukonianiu chlorhekydyny. rcsekcljne. pilniczki. fostałezabiegi lub złówru'azolq'ch. jącejuz1skanerqnjk leczenia' Zestawie ie zabieg&!wchodzqq'chw sldad lecze.kirety (Gracey. postępolłanrem zJĄV'anJ(n tez Do fazy korekq'jnej należą: leczenieniechinrgiczne (skalirĘnad.iego.m.^lo$ego polemrt. na.ania oraz (unieruchomienie fębóW kolek1a\Ąę. paski ścierne akiery uorkowe f ichlorheklydynow€ zestawy unieruchamiania do fębóW f€ s iaw do korekty2gryzu 0. . Zł€ne da$niej podsta. l})podtvlmującej ' wstępn]. jaL (.niechirurgiczne Leczenie Rouutatzane zbigniew Jańczuk Wskazania poddziqslowy PeriodontaI debridement Czy skaIin9 poddziqs|owycn złogów Metody usuwania !'l{skazania Leczenie zapaleń plf]fębia powlnno przebiegać w trzech fazach: 1] higienizujacej ' 2) korckqanej. regenelecze ie chirurgiczne(metody racyinei plaslłczne) ' leczcnie famakologiczne (immunotempia.lotycz}' skalingupoddzĘ.unwersalne (columbia) .afi J.!vraz.'pnip hirurgi.1do 0. i (hiJurgi{ rne.fJmu. obie n}m. chemioterapiamiejsco\Ąa antJ' potneb}i biotJ''koterapia) $ykon]ł\anesa.i poddziąsto.fen. od jednorafowa godzinę przed profi|aktyczna dawka zabiegiem K|IeIy ręCzneI 't45 . s4jek i korzenizębówl' Pcr .ó\\łro . Gracey mini) specjaLne u|tradźwięko!'vrych i dźwiękowych końcówki aparatóW do (meialowe. biob'koterapia) które możewspieraćza.pokryc]ern f diamentowrym.Tne.zenie 10 niechirurgkzne le. z niezĘdnlmi narzędzia. . szaotki(gumki) maszynowe. Iaza higienizuj4cajest działaniem pluycz}Irow]Tn. lvia Tabela l0'1' I€czenie to. podt. lv pneowieńshvie do faz} hzeciej. WęgIowe) pasty polerownicze.\ły polei}!anicm komn i szyjekzęb&{ korcka z węzłólv rrraauych.ie poddziqs|ovlry SkaIing iko. nia niechirrugicz.'' cholób p2yfęb]a' Tabe|a 1 Le. mateńałami pr€paratami lecznicąmi pluedśa.Wmz i mi. dawkilecznicze antybiotyku 7 dnido 2-3 tygodni. unieruchamlrnie zębó\v).

o co nierzailkoprtająpacjenci'Podjęcie pżede \łsz}'stkimmoźliwość ważanabyć powinna kiej dec!"ji musi się bowiemopieĘć na: (glębokość leczenia chirurgicznego. niektórych ifi1ych dan]'ch (micjscowewarunkl tod stercwalej rcgeneracjitkanek' lch skutecalość me.po. operatora'2 tody i umiejętności ność użyciazębówna fitary prcte8czne i inne). . .r Podejmowanie 145 .powtarzane niechirurgiczne Leczenie czlnni.moż]iwoścl !.lku keszonek głębokich 6 mm) roz. to rugicznĆ) nie zawszejest prostyi łatwy2 lcczenianierhirulgitrnego podjęcjedeqzji na pieruszeJurz}. decyziiodnośnie braku zgodypacjenta na Ale 1vrazie. czynnikiryzyka (-) pacjenta . l r l (?) zapalenie (?) ogó|ne zdrowie (?) czynnikirlzyka (7) pacjenta Wspó|pEca >6 Kiesronki mm (+) l zdrowie osó|ne (+) . Ljerunld Na Ryr.'. głębokości.Wia.l0. . niż|e. i mdzaj ub1tków kostn]ch przpębia.zdrowie ogó|ne ) (-) .rrnki (stanogó]nyzfu!. na plżykład' ilarunkóW ści po\łyższych od kieszonłi pn1zębne nie przekraczają5 mm Zabiegchinrrgiczny to mimo głębokichkieszonek Jeśli po.lan urebipnia icnta. stopień i rodzajub}tków w pn5padku poz!t'\łn}'ch pozostatych. MeLI)/d|eżald t\. czyinnej metodfie le. poivtaŹane leczenie ńechinrrgiczne moze b5ćje.?n\. dobranei od pa.J anato" kostnych :] ogóh}'In stanie zdrcłia pacjcnta. miczne zdecydują opanowania rrenia Lhirurgilznego'Beda lo /abicgi różne. WJbór metody leczenia (ńechifuĘiczne czy chi. bardziej zdecydowana . te war.kute(lnoia podietego nie jest możLiwe cie . crynnikiryzyka . wtedyo tej. b€ n ie mniej5Lu|P. Natomiast leczenie niechirurgiczne w pĘ'\!ad. lrraniałIil'wu cz]rrnikólr'łzyka chorobl. Współplaca pacjenta {+) ! .kaniu ienldna /abiPBhimrgit. stopień rozchwianiazębów)' mienionych \ttrrmków Głębokość oraz ruektórc dodatkowewarunl. i' moźIiwości lub znacznegoaeduko. @y niechi.arurrków od to popra\lY stanu leczenia niechirurelcz.l /e. l (+) zapalenie (+) fdlowieogó|ne (+) czynnikiryzyka (+) pacienta Wspó|placa ł r zapalenie i-) ( . niż polejmo$ania ku kieszonek głębszych 6 mm będzie zdecydo. /nP tlóoru metodyleczeniaw za]eżno. dFą szansq na uzyskanie pe\Ąmej zostajewttączniemożliwość Badaniek|iniane ińg <5 Kieszonki mm niezaIeżnie od >6 Kieszonki mm . skutecznej\tspółpEcy pacjenta.'Jsoka' (> ta.wTżej\ły.{2ybędzieto teczeniechiruEiczne. nieza]eżnie innych w. W przlpa.spółpmca ljacjenta)będąpoz]t\!rle. wspó|praca chiruĘiene Leczenie (?) karz!Śtke}( ) wa|unkinieko?ystne) hkzhane Uwaga: Warunki |+) prz}"ęb]a' de(yzji a enia zapa|enia |€ Ryc 10. możebyć\.lawiono zenier hirurgitrnc. nego'Jeśli Nąjcuęściej ki Ązyka' \Ą. ruĘiczne.lds(iwie konie' r_ będliejuż .! zaa$ansowańu stanu chorobowego kieszonek prz}zębnrh. ( /god\pd( u/\. czą*szy od kiretażukieszonek pŹ]'fębnych do me. analomi(fne.

niedostępneub}tki prz}uębia)' poZG stałe$Enmki dotycząceogólnego stanu Zdmwia i czFmików Łvzykanie budzą\łqtpli$oścj.e(l bo o. b/o alboi i<trrjeie pozostałych rĄ5'mienionych \ła.gd}z nega.je ' o do zańowania . czyli około0. bŃ głębokie du niemoaności utrz}maniahjgieny(zb]'t a kieszonki. a]boocena takich cz].i. $łny \łpb{ \tr. qja.re. obserwacją ie zwoli na \łyjaśnie Ę'Ćhtrudnych i istotnych pm' (Ryc'l0'2)' blemów ogó|nego stanu zdrc Uzyskanie danycho."ńó"^ 2 jest jak pa."". niepowi1. mimo żebadanie k]iniczne i rent8enowskiedo.Wnienre. Ia|ierr'U a|e odTówic u takich metod le<zenia. boru metodyleczeaia'oprócz \ł]'Trików konl. MedL nąjt iPipa. cz!'nników łuyka i $. raźnej pozwalana fasto' bokimi kieszonłamiprz}zębnJ'mi ( ./ają stanu chorcbowego./enic hiJurgir ne uJtod. Niezbędnejest wtedy pEeprc\tadzenie leczenia Z kjlkuwgodnioi!q."di. postąpić pżypadku przyzębia.rrnikówjak \ł5reliminowa a ogó]ny stan zdro$ia.owade odponiedniej mctodyle' . będanieskuteczne matoskutecfne że |ub Wwarunkach obecności Wymienionych czynnikóW ry. ruĘiczne.pozwalana po4jęcietudnej decy.społpraca na.ch i ewenfualnl'chkonsultacji. spoda. zaprzestanie palenia t]toniu lub znaczna rciluł.pewneinformap'webia można ./enia hiJurgi.lnośnie g(} wia i reakĘtnościtkanek pacjenta (odpowiedz jest bardfo istotna dla prawidłowego \ły.patlku obecności jest bardziej skomplikowaly' Albo ismieje za. Dotyczy szczegó|nie to zyka.ip t]. któreza|eżą pacjenta' od regeneracyjnych lecrenia.uteczne. od zapełrtrienia \a'łaściwych takie zape.pailkubmkrrzgodypacjentana za. /nego. bra]< !'spoĘm. rapewniaiacej chirurgicznychmetod regelemcji t]€.za) badń dodat. Najczęściej jednak łybór metody leczeńa zapalenia pE}zębia głębokch kieszonek plfy.treniPslanu/Jpalne8o. w przwadkrr braku popla\Ąypo leczeniu wstęp. to borviemzabieg wpewn3. stosującego do cjenta zapa|eniem z nie się na od1ośnie ograniczenia za'eceń |e|arza.wiazanie zni.'rn Jest gc diagnosq'czny' okrcślający odpowiedź stopniu pacjenta'Trudne i niepeł.zębia zalezybortiem w o$omn]'rn stopniu nek \Ą'żIunkówgojenra. pllykład palenia higieny tltoniuczyzachowania odpowiedniej uzębienia' świet|e etyki W zasad |ekarskiej moż1a nie ]eclenia pacjentowi.ane]. w rachubęw będzie jednak nrniej bieg chi Ęiczny Najczęściej sLl]tecflre.któIa po.I. które no sięstosować niego wiadomo.i orz5tistie nie( u prz!.poMarzane Leczenie niechirurgiczne domowch fabiegów higienicznych skutecznośĆi i profesjonalnychomz rwjaśńenieogóliego stanu zdmłńapacjenta. Niemożność uz1skania znacznej poprawf higie.45war1ości wskaźni.u leczenia $stępnego \ĄY. ler nailepsrcro. przlpadku celowejest leczenie chi.|Pc7cnia nieńirurgiru nego. a w drrrgim pozostajewyłąĆznie ie woś.'o.) |. podsIa$o$ l h dan}rh o raawan.zej rulków na pmcesgojeniasię tkanek pvyzębia.}patienta. n}rn pod uwagęna]eży Liwości: !]l]eczenie wstępnenie mogło slute@ne z po\. cjent się Zgłasza. uzyskać po przeptlvadzeniu pńbnego skalingu poddziqsłowego.. W pierwsujĘn moŹ]i.kóre oct:'vvi{ mr ej skuteczne' będzie skaIin9poddziąśłowy zębóWi zniesienie lJnietuchomienie -jeś|i wskazane Węztówurazowych KontroIa płytkiba kteryjnej obserwacjapacjentakilkatygodni Ryc'10'2 Leczenie wstępne V I przrfębia' a lr'ięc ulżeńa pacjentowi. rv prz3. uzyskanie odpowiealzina temat odpowiedniej "1'iń. metod 147 . Cąlnniki 4zyka uniemożliwiają zaś qtril. rvstępnego. W |stotny p|ob|em. w Uzyskanie popm$y w stanie pŹ]zębia u pacjentaz głę.. spodarfa'czyli odpomość ne gojeniesię tkanek prz}zębia cia8urygodniapo w tJ'rnzabiegupo$tno $zbudzićuatpli\ł'ości do tej co odpowiedzi. zji. możliwość pacjentajest trud. \łziqć dwie następujące moż.owaniu 5tarL.f er. Skutecaność prz1. jest zdeadowan}m pŹeciwwskazaniemdo ka Pl. n\ iam) uŚtnei pżel pa(ientar\PT nie potvinoo przeknczać l5%. n leczenie \tstępne nie mogłobyć sl. zębia '.

. nie jak.LPs zwi4zanych że jest badzo słabo wierzchniekorzeni Zębó\'r' przy.5 Mogą być wanych nieńhnych złogachkamienia poddzĘstc więc łatwousunięte prcfesjona]n}Tn ocz}szcze.?ęb pojawiaiinlolmd(je. (polero\łanie) m i\5/gładuenie powieŹchni koŹeni menfu koneniowego' aby uz}Śkać nawet . metody leeenia \Ą./pg} jefulak 997. ( $ego.pŹy czJm całkowite kieszonki plzJ'uębnej.liadomić sobie sens zmiany poglqdówna temat przygotowaniapowierzchni korzeni.możIltoil lnis. aby mogłyone masę'' kamienia pozostawionego podczasskalin. obIG być do a nia tej ran51 czyli kieszonJ<i. .l^łniki następnychbadń z lat 70. naktylkow przyjed padkach kieszonek głębszych H ńm. dnio przygotować. i Ślviek /ębów\Ą{e]uurrudnicnia ad ia Śię od szczącoczystą''powieżdu ę. Zgodnie wskazaniami poddziqsiowy ze skaling słuł jako: bowiem posĘpowanie@ niae niechirurgEną ' Wytączne |€ poMarzane2 do 4 raryw roku. objętychZapaleniem z powierzcbniącementu..d(.Ilnikidodatkowe. i obecność nawisów omz nieńłlości \Ą.ivej ńtki nafębnej. sJĄłnego shrobaniai polerowania'5. wierzchni ponadtonie koreluje z inten. nrowego'co ukie. gospodaEa j4 w staniekonhololrać'lo jest na 148 .i B0'sugero\ła" W ze\krobaniemal-iw./c?enPmenfukorzeniowego niem końcówĘ gumowq. m wspć'lpraca to plfy \a}'borze metoĄr leczeniawię}sząrolę od.naniepoddziąsło\łych rrawisówlqpełrrień dykalnegozeskrobwania podczasskalingu pod.'pi. n}mi.6 \^liddomo.gocemcDlu korzeniorego do h żeLPs penetrujągłęboko cementu korze.1 pł}tkiba](teryjnej. n' postaćzapalenia. inme) i/aduansowanie prole\u chorcbo\łęgo. ułatwiąjących 8mmadzeniesię balĆerji. kies7onj. czy na i\fóóI postaćzapaleniaprzpębia. dząw rachubętakie cf}.nych' i Jeś]i wcho.dobne się uhzJmującejna zminem]ifo nej wielkości cząstecfekendotoks]. sta. 80 pMede rĄsz}ŚtkimpowieEchnie korzeń .tką bakelyjną' 2. nalezy ska|ing poddziąslowy czy prf eśledzić najważniejsze kierunki b/ch zrnran: Periodontal debridement L W latach 70. \ie Potrzebd lakiego .sjlwrlos<rą W ostatrrichlatach' w \{Triku vrielubadń nauko. zapalenia'ułatwiąiąc nawet przyleganiefihob]a' \'!yÓ' badzo się jednak zmieniĘ poglądyna temat skiw7'&9. i regeneracji jak tka. z bal1eryjnej. ale i ce.która może biologicznie przyjęcia. Jest patogemy ale ułatwia wie|fdĘie koneni zębóW Aby umożliwićgojenie dziąslo. dzĘsłowego tylko z:logów nie kamienia. gĘ'\ł"raczejrodzajub].ny c4'nnik toksycznydta tkanek u usrmięciezłogó\^rnazębnych poddzĘsłowyÓ wraz Ffru ębia5 z pł]. nie niż r przygo(owanie leceniachirurgicznego.k]'tycf rra pżygotowaniapowienchni koŹeń. nych przycz5'nowej komponentybakteryjnejprzez: nowĘcychgłó$.bn) pod&jaslo\^y że sam przel sjq oie którcj jeden brzeg Śanowią lt'taśnie zmieniorrepo. ani ultEdzwięko\t]mi' Szorstkosc po. nekp|zyzębia. w gu.ypehień).ać pe\Ąną.pł$Ąa biorqc pod uwagęróżnicew d}namiceprzebie8rr za.ujernnych.odpowie.Ps)' czy]i endotokĘą po słovr'ego być trnwilrno usunięciez kieszo[ek przyĘbchodzących ścian ze bakeń gram. r endotokslnami w nim zawartmi.n. popolisaduIydów (I. wedh8 klasycznychzaleceńcelem ska]in€u poddzią.l0 Naleiy 7a2kccpto$.JpP}zebna |o roddj rany 4IGmiPń nalf. [Bstan ogóhy pacjenta. M obecność czJm4ikówryzyka. l \łrń\Ą.ujawnionona powieEdrni zr'|ellr(} nych periodontalnie korzeni zębóW obeglość |i. paleń przew]ekb'ch pmgr€sy\Ą. opĘtna]nie uczestniczyć różnychmodelachgoje. 3' W konfu LalB0'z. zębia sq zmienione (obecrrość poddziąsłowej pł}tki czy naj ]zej 3_7pm głębokościpowoduzna@.tkówkostnych (pionowe'po. na]eł bnegi rŹny w t}'rrr ustltrięcie njejeśmolllte anj nł7ę&iamj Ęo. a pe4etracjaich doĘ'.' Leczente ntecnrrurqtczne Dowtarfane Iirn]anistottrFn pmblememjest to.unkowałozaleceńa bardzo m. do zmierzającegozarówno do leparacji. Aby uś./abiPgu w}ł ka 7 laltu. gromadzeniesię pod.bez potrzeby eksten. pacjenta.

\Ąą z regenelacjqrń]tku kostnego.W'anie teżsens i \\.\\'L1óĘm zamiast ocą.tfudnoścj okre.[esila ich z zs 50pi 0.ladkość \ l . posinno ncgn polero*anla się stosołŹć ocąszczanierrltaclźwĘko. kamienia poddziąsto$egol2.zn" ja| 'hi ul:i. po$taizanego leczenia niechinrr. chirurgicznego leczenla chorób przJuębia posze.urgiczlejest e e g e n e l .<L]hq. .io\.yodują jcgo utratę!natomiastnanę. ści skalingu poddziąsło\ł€ g o ultla\ianiem po. hni korzeni. ab1' racji tkanek.16 ego Dawnaiobecnakoncepc]a |eQen periodonto przezMar ne o (]999) a ogicznegÓ febrana przyczynaI eń nafębny G|óWna kam p|y. l i i l l . mo po7osta\\'ienia możli\'ość neutmlizacji endotokJn plfez od.bdon.tki Ilość bakteryjnej piytkibaktelyjnej Teoria s pecf]cznej n]€ Dosf c2ętne u5unlę.s pr.\\i\. ja.u l t r a d rp k o r r m i ni s i lotaclin]łni' RóZniccmiędzr'dawnąa obccnqkoncepcja nie.stejpow.l! Zostały one zeb.'ość ko'.ane \Ą.r\ poddriaslo""lol ipnjpm kJmiFnid w}soĘ skuteczność dekontaminacji LPs na ko.lają.' po{l}'fe. l d l \ ( .Zchni kovenia nie korelujeze ?. r i ' L o s r m i . gospoda17a7' po\Ą.8sek/mrn Kieselr zgailzając z propoz$ją Smar1a) się roz\\a. pnmi.]'alĘiem u]lfird/" 'ęl. a \ l n i . zębia.na\Ą'et ki]kuprocento. \ a w ę d iu Ą ' . r'.cz1. rt. ogromną dzia ultmdŹwiękote Ctajq lrrniej gładką' ró\Ą" ale nomierną po$'ierzchnię.van]'ch badańpr4'cąnĄ' sĘ do \TJ(} $aclzenia 1990 plzez s1ą6t+ p6jęcia \Ą r' Per. L J r i a rr e 'r n lm i .anie wei]ług zasadPerżadanhldebńde.l. podejścia. Lingpoddziqsło\Ą} możewrarunkortaćieszcze więk. pozo.!. /P. pvc'iFż podoLniP tlluln.sz(zeniamny cnergiczncgo skaling! poddziąslo$ęgoektens]Ą\' i pu"i"r. rZ]'ł opmco$. e r r p S F t r p .ujp'ię teżznacfnq popra(ę lriektór]€h parametró\\ plu}.ał i l\'[al.'Tabeli 10'2' Postępou. .powtarzane Leczenie niechiruroiczne ponuiejszdącepatogen" 5. G|óWna bakt€ r yjna ptytki Jakość bakteryjnej jamy RóWnoWaga ekosystemu ustne] P€ r iodontaI debIidement. su gojenia]dcszonki prz}uęblej.nikiq. ] j es i ę . albo skalera dŹ\łięko\\c.o\\m.iedź 6' Cement kożenio$.tk. / a ..jnello. G. Inq'. szą skuteczność gicfnego' Natomiast plóby popra\lieńa skuteczno. ż e I d . jP(lno. lz' nia'h . bolriem rv $1.Po$tażane leczenie niechir. Z slor\rch.l'ahając się od 50 do grubość 585pm. odpo\łiednie (ra.g.ale po. które mofna określić żateżcelolr. / o .d . h u . mienia diamento\t€go.LnGZĄ się teżpub]ikacje wska7.ierzchrriocz]'szczonego korzcnia Zc]emEDT:Ąnie po\'ioĄ się' Nie uzys]Gno ani sąńszego' ani ]ep.''ol' "ą. średnia (rnosi 250 itrm. m c n l o b l d .cgo u.h fuL dabidenertt deliłahego (chiruĘicmego) pn-rzębia. jestporównywaIny który oo cnrrufgtcznego czanra oczysf tany Doszczętne usunięc]e kamienia nazębnego iest nie pierwsroplanowym em eczniczyrn radan powieŻchnia gwarancją G1adka koPenia niejest caikowitego usunięcia kamienia nafębne9o 149 . . ma czeniu niechimrgicznlm. r n p ma r o $ i a v ] / ę o u ' 8 o . a n e | p r z l / ę b i J ' U " r ' } d . go ślednia utlata cementuN]Tlosiokołol00 pm' a po kielrecie ultlacl^liękot€ j około 11pm' powie. niaif jest pżede 1's7łstkim bardzoistotne$' celu Zaperłdenia skuteczności zabieg! chirurgicfnego kie postępo. E. niż opraco$anic n]) kieszonki piz]uębnej'a nie Zbytagres!'uflyska.nje w oparciuo uz}'skane \\'1Tliki badań.' \.niku dobne \\ kond]'lPgo sldlĘU poddzią.ie kamienia DośWiadczony opelatoI może usunqć kamień nafębny caIkowicie DośWiadcf k|inicysta V!rykryć ony może resztki kamienja powierzchni na korzenia prfyczyna: p|y.ieEchni koluenial5 i trudności uzi'skania gładkiej po!!icźc}Ini9'zafó$'no nażę.1. śleniaczJ.ujące na rclę kamieńa rloddzi4do\\ego na: koż!'stne Zmianyrv składfiebak1erjipoddziq.]ot.' parJk. / a | : po\Ąierzchnię ne dajQgładką ccmentu.bez utratJ tkanki' cement konenio$y należy oszczędzać' po. pvl' 12 nrchachklet! Ięcznejlub ka.Yjest baidzo cienki.ln.poltarZan]m le. !J\ 1' et/L'nl\j |r)/eonP niP tq głębsze 5-6 mm. po skalingu naddziąsło$'1rn.

ie potem pier.obie kirety koń' mają zaokrąg|one ce w pEeciwieństwie Ryc 10. .Wadzió glębokichkieszonek (Ryc' 10.PodparcieĘki umożli\'r'ia pra1vidłowe pŹez powtarzajqce zesl. moźna użyć \^.6) palcachswejprzecrw. stałopisanyw Rozdziale 9.l. j€dnyłń (fewnętrznym) pelĄnejsĘ \t}'warcia ale pod ustawona kąteń praw€j kireta uniwĘBalna c!'n.na przyldadGmcey i Mini Gracey (Ryc. sło\ĄĘgo.łogó\'r' poddziąsłowych pania' Usut\2jąt /|oginailepici/deimo\nae ną'. postronie prz}padkó. o możli\'r'ie je mdych końówkacł\ aby można b1'loswobodnie ..ffi Leczenie niechirur powtarzane Końcówki Ryc. na Zabieg moźna iczającsię za kazd}m ra'zemdo grupy Gs zębóW Przed zabiegiem wskazane jest przemycie zębów tamponem unoooĄ\. podczas jęZykowej' z dzone usunięciem ztogów naddziąsłorlych. fogów Zeskobywanie poddżąslov!ryÓprze. 10.ilpm. w więkzości brfeqamitnącymi' z 90.|zie utlenio. ale ostrych hfegach. z suwanimkrctykuszYl- znie.|0.]ziarra szczegóhie dogodnedla każdej którego nie dochodzido tak znacmej utraty tkane\ gdyżzabieg fazy pracy Przeznaczeniekotejn]'rnnumeńw kiret jak podczas ska]ingu poddziąslo1vego.klety Graceyz onrzem Po jednej śronie Wypuk|ej (u dolu). Usuwanie złogówpodtlzĘsłowch przepro\ładza się kiretami ęcznłni (Ivc. rozłożyć ]ólka posiedzeń. Ui do je uchwytem pisarskim w trzy palce. Nal'zędziapowinnybyćostre. .rn w uo.5). i dziąseł pisaEki M.3 ręonychkret do ska poddziąslow€ g oj |ingu a.oob]'Wa.kretyuniweEalnej po z ostEarni obunro b nach(ugóry).wych byćpoprze.zmie.rażli.Nie nale' ł natolDiaststosotać sieĘów do skaliĘu poddzĘ.U osób szczegó]nie crulenia powienchniowegow postaci odpowiednie' go spmlu.104).wz powierzdrri \łEĘowej(po]iczkowej). Powiekszenia Rvc. Są to ^ĄVklektety rmiwenalne (columbia) oraz k €ty specja]lre.6 Uch\^/yt trzema pa|cami nalzędzia bezpośr€ d nim z podparciem pa|cem pacjenta na zębach 150 .dotr. nie z.s Wprowadr+ krety nieukośne do ke Usia szonkpEyzębnej.a nie aywanie ich metodąszar.iłych nej. też zęba. nalżędzia. przez nie dotyczycemenfu koneniowego.onka' dwoma &Ęsłow jest z\łykletwar{y i mocno przF!€rty do \!y. niając narzę.r' niezbędnej. Zabieg ten zo_ Gmc€y do poszczegó]nychzębów zalecane Bnursvoldat?zestarlionow Tabeli 103.IGmień pod.1o'4 ostr€ postronie pod ko o zabezpieczenie pned ześliz8nięciem go się Gracey ustawiona tewej kircta póuaziąstowegó' brzegemtną. musi Usuwanie ztogówpoddziąsło. się konanie zabie8u Metody usuwania z|ogóW (skaling). wienie pod kątem do 85 95"(prostopadle powierzchni korzenia).10. mujemy a cfwalt!'m (pa]ecse'dec^ly) podpieEmy Ękę na tub zębachpacjentaByc.chodfi ńe Ę. teżodpowiednio kret końcóWek Ęonychdo ska|ingu nej Ęki. podpafiej.wTeszcie powieEchni stycznych.i. 10'5) o zaokĘglonych końcach.o8xa. i o konieczność z katem70"do trzonka.

$ych Ębów) fostala wTtwożoM w u}'rikx potrzeb i .zne'ja.żeta jest no$a genelacja końcówek r tradzwięko\Ą. że obecnie przewaźa tolo8ic r}Tnw więksmści s}tuaqjiklinicmych korzy.nębak. ciem diamento$5. 400.Cavi Endo. ne kiIPh sąbard. w leczeniupedodon.20 nowage. nia . o od zon Maste. 151 . Ńk.lne (d}ĄiaIne) ty|ne ComZ sze$ze zastosowaniedo usuwania złogów nau mąjq ębnychuańwno nad''jak i poddziąsłowych apaEty . Ryc'10'8 Wibracje |iniowe fakończen końcówk u|tradźwięko. neracjanaTzędzi ultad. rct do ska]in€u poddziąsłowego.le sa ndrzed. wstawanie ro\a) powievthni . chylone do l5.aia ultradźwjelo\Ąe re. \trriei.vego systemumi]ookoń.rn.zdmi zębalub i.Hz 5-6 (Endostar 5.10.'\łane powierzchni zęba.Lźwiękoweczęstodiwości o około tys. 10.rnorau końcówki dla nadrtraż]i.?' Końcówki o ńżnych kszta:ltach /Śkalery do Śl. ffi" (okrgne). ceydo Posfczegó nychfębówjich powieEchniw9 Brunsvoda' 12 34 5-6 7-8 910 11.). poglqd. wej pierodonty.cje końcówki dźwiękowej (|iniowe) u|tEdźwiękowej kowE piezodontycznej o6f magne tostr)lcyjnej(elipsoidalne). teczniei bezboleśnie wgtadząiqporvieEchniekorze. i Ta (s}Śtemymiloo.łowego ocąvszczania korzeni skute(zniejsza bezpieczniejsfa konwencjona]ne i riż narzędziaultradźwięko\veĘczne.Zwiękoi\ych końówe\ końcówki rtęglowe.10). bardro cienkie są i mogąbyć zakończonemałqkieczĘ' Bardzo sku.) i przesuwałagodnJ'mi fuchami bez u.uteca1eniźr tradŹ\4'iękowe.bezpieczniejsze \Ąygodniejsze]8 i B'c.u|tradźwie Ryc 10'7 Wibl.?ęba .}rh w prz}padku poddzĘs. powic|r7em tq Ska]en d.12 13 14 pnednie pEednie pEedn i pŹedlPonowe e t}'ln€(poliakow€i językowe) tyne(poliakowe i językowe) (mezialne) i). Ustawieńe pionowekońcówk nażędzi w stosunl$ pc do powie. nil ko sk1rtecz ejsze.Leczenie niechiruroiczne oowtarzane Tabe|a 3 Przeznaczen]e 10 odpowiednich numerówkiGt G|a. gd1z stwarza lepsze wanxlki przyczepiania się f.u Podcza\ d-rgan/wibraljp' Z]ogjkamienia . jest dźwięko\łych nawet kor4stnie oceliana. 10.w czlm pomagawodny aerozol (Ryc. Cavitron. 10. grcfn].lowegoloraz precrzyi.rnej(32 tys"/sek.dzięki efel.bmbla.9).q pehrienia na lub zarowno jal<i kompoz}. teryjnąz powielzdlni korzenia niżnarzędziaĘczne.to$'ego amalgamatowego. stów do powierzchni koŻenia'l0'l8'21 tntmdź\'[ięki usuwająteżskutecaiej bakteńe i endotok].ię ie{i Wie róWnolegle do powieżcbni Zęba(naj!'["fejod.Prcphy-Max.wymogówstawianych narzędziom periodontolo.a]iJlgunaddzĘ.wgłębokich kieszontachpz]zębnych (Ryc'10'11 i l0'l2)' \^Ąliki badń ostatnich lat wskazujq. Amdent).8).towi ka" od '$'itacji. Endosonic 3000)oraz dtradŹwięko\łe częstotlivości 15 do 50 tys. o efekcie piezoelekhycznlm lub magnetostrykcyjnj'm (Ryc. Tabe|i l0'4 zebrano dane świadczące W o większejskuteczności no!./więkowe naped/ane nie nniej sl. Byc. k1órc spehiajq m]ę ki.ą odr]. ustawi je pra. ostatnio niektóre firmy wprowadzĘ końcówk do aparŹtówulhadźwiękołych. . Hz (Pie.19.końcówk Z poky. ówek t tradźwiękouych' Niewielka nieńwnośćpowierzchni (szorstkość) korzeni uz1skiwarra po mikrokońcówkach ultra.peŁfenia po\Ą'oduje głębokch(50-100 pm) uszkodzeń(kĘte./o skuteczne.

9Krater powierzchni na szklrwa spowo niepra\^/id|o|Ą}. E|iminacja bakteńi. r Dzia|anie \. h nie poddfiądo.powtarzane niechirurgiczne Leczenie Dzialaniekońcótt€k u|tradźwiękowy. piefodontycfne Ryc.zębie \ l |iniowa pi€ f oe|ektryc.aoko|icznej tkanki łaczneji nabłon1(a'22. żenowe końcówki ultradńlriękowedo ska.Ialinellolo N Lepsze oe)Azeanietrudnodostępnych miejsc z pżest2enie boke kieszonk]' furkacje kożeni' mię ul.r1KońcóWku|tradźwiękową ś. czFl ut. dzrzębowe).11 10.zny( spo\óbpominątIjż]./t /PgdlrLiP cemPnlu kor7Pnio\łc. dobEe znoszony). Zabieg łah/.utecznew prz]padl. \ieo(enionp sąjednak pzede ws4stkim wtźej wspomnianekoń.10. L u I e l r n i e o r 4 s u L r a jp o .w 1990I'la pojęciaPeriaLontłI debridement nomen akustyczny). cówki Lr]tradźwięłowe ska]ingupoddzĘsłowego.] U|tradźWiękowego ska|]ngu WegoGfcfegó|nie no!Ąymi końcówkami) nadmiefira utralJ'. i] Bardziej skuteczne działanie kawitacja.r'iejszy d|aoperatora ak}^'acja' Widoczność).lyp|ukujqce i dezynfekujqce. stałasię powodcmwpmwadzeniaplzez smaita ja.utrudno dG stępnych powieŹchni korzeni.aty tkanek zęba podczas skaliĘu' Ta Tabe|a10'4 Kożyś. (wibracje. ki kostne międzJ'korzeniowe) sfuaza na ogółwska" zania do leczenia chirurgicznego. ub}t..5).in!. do (R]c.23 obecność małodo. pojawiajasię w takich ńa' Możliwość zbadaniai dojścia niedostępnego do kostnego ubJtku międzykorzeniowego zapeu.na zgłębnik sondaNabeńa' K €. prrrr"zĘbia' badań cj'torłanJ'ch przef tr.ikach konnychmiędf}uębo\Ąych 152 . Nierzadkojednak prz1padkachprzecinrskaza. (mniej . (dostep. go.mGyr.ne r eliploidalna magnetortrykcyjne 1 torbita|na ] dźWiękow€ Dzialanie antyseptyczne (wzmocnienie piynu efektu uIvadźwiękóW) Efektkawitacji Efektwyp|ukujący spray'u Ryc. Natomiast mi]fi} łatwiejdocierajado ma:lo końcówki ultradź\łiękowe d o s | ę p n } lm i e j y i . ko bardziejadelolatnegopodejścia teEpii zapaleń w (g|ę. wóvczas odpolviedni dzięki $vej konshukcji rraoczy" ry Gmceypozwalają szczenie niedostępn}'ch zagłębieńna polvierzdni korpd w ubltkukn. złogóW kam'enia endotokyn i z zachowaniem cementuzębiny' i (suńa. 10.|owe ! oszczędność (20 50%kótszy). g|adzeniapo|erowania l\/oż|iwość i korzeni crn0. fe. 10.12)' odpowiednio ł}gięte i oceniającracjonalność uż]Cia omawianychnalzę.rn ushwieniem końcówki dowany (w9 utradŹwiękow€i sta|ada)' Ry(' 10'10 Ko|zystnedfiaianie końcówek u|tmdŹWiękola/ych przyzębie' na ułat$iajqc zna(zńe prz]'czepianie fibroblastówlo się Konvencjonalne nażędzia ultradŹlviękowe oraz ęczne sq małosl. i \\sp.h'a pż]. d-/ipPńodon|ologj.10. czasu prz}zęb do skajngupoddziqs|oweqog|ębokich W kieszonkach (EMs)' nychiW ubr. h 4 wierzchnrekożenia f mniejsząutratącementu kG Źeńo\r€go i z mniejszJm ulazem d]. stępn]'rhmiejsc (głębokie kieszonłiplązębne. zabiegprzyjemniejszy pacjenta dla traumatyzująry.nika.

e pokryciemdiameltto\ĄYm końcó\Ą&i ę oraz ówki z glowe. Zestawionew Tabeli 10.ycłt asortlTnen.26 prz}. .5 Nażęd. l siła uderzenia zależnaod regulacji mocy która powiru byc nisLa. \aei &ewniarrekątnicyPmfin' ulhadźwięko1-\.1 I il \ I r n r powtarzane fi niechirurgiczne Leczenie dL frl frL ilr /\( ilil"Ł piezodonty@ne. a]e i korzJstania z odpowiednichpara. 8ladzeniakoreń mogąb]ćtez uż}te polqyciem diamento$Ttnlub wę8lowe' dźwiękoue z omó\'r'io[e po\ałzejopmcollanie korzćń Ębó.2425.r Piaskormnienie nadajeśędo $y8ładzania korzeni w kieszonkachpEpębtrych' ko.eń' Jest to \Ąłaściwie (wg Kiesera) redukja 'lĘt(]znej masy'' patogen.inIki powieEchni zęba (0-1s).a|edonępnychkeszonka(h p|zy. końówk u]tra. Ryc. b fębnych (€dna prosta i dwie |ekkoWyqięte).l poddziqs|ovvyrn q|ębokchk€śzonkachpEyzębnych' W koEeni zębów po ska|ingu Tabe|a10.iv chońb przyĘbia w ramach leczenia podstawowego pozwalajednak na całkowite usrmięciebakeń ńe i ich tokE.Ll.\ł}'konać za.]niego tu naĘędzi. a linqu poddziąs|owego: . ten tin8upoddfĘsto\łym' bieg w glębokichkesmnkach pfyĘbnych kielicha. nylonowe drcwniane) lub 153 .12 KońórĄłi ulvadźWiękowe. (H2L H4L i H4R oraz pokMe nasypemdiamentov!ryrn i HzR) (sate|e€)' powodująki]ka mzy nniejszą lingu poddziąsłowego niż uhatę cemenfu korzeniowego końówki ęczne zastosorłana i kamierriediamelto\ae.'' Zacholłanierych parametróv zmniejsuaistotnie utŹtę t\łardychtkanek zębai uszkodzeniaokolicz.zki wolframowe.iaprze.W giębokich. Po I(tór}m llykonrlEno skaling podtlziąsłowy.naaone do \tyg|adzania uniwersalną RęCzną kiretą diamentowym lęczną kiletą Gńcey|ubspecja|nym |Gmieniem g|adziki |t]b końcówkami kqtnicy Plofin(pi|ni.które r€gulują utratętkanek to: do l kąt przystawieniakońcó. sta|owedo ska. Do mi i szczote(zkami' urgtadfania korzerriw głębo kich kiegonkach przpęhych najlepiej nadąjąśę cienkie kamienie dia. ręcznekirely Graceyspeqia]ne nylonc oraz mmtoł€. 13 nych tkanek miękkich pŹ].a nąjwżejpre(ięlni. tedniczne .10. Ttudnojednak.zębia' Wgład7elrie oczJszeonych powierzdrni korzeni (palisW) zostdo opisaneprzy skalingunad. ząbćlw Jest dziąsło\ĄT'n' ono ńwnież bafiLo istotne po ska.5metol \ĄYgładzania źeni nie mtrsząbyć ściśle związanez narzędfiem.\"r' \łych.iki koń.Racjona]ność peńodontologicznych narzędfi ultrad^'r'ięko\Ą.W g|ębokich'ma|o dostalowe stępnychkie'onkach i ub}tkachkostnychmiędf}łorzeniowych. l bocznynacisŁ który zaleĘ od wibmcji końcówki (około 0'5N). nych dmbnoustojó\. pi]niczki\Ąol|ramowe gła. Paranelry metńw tecbnicznychapaĘfury10.\r pozostałFnimusi sobie raZ dzićgospodan. skaliĘu \aykonan}m kireĘ ęczną miweIsalrrą do rly.! z powierzchaikorf.padku nalzędzi ulfuadźwięko. $yni}a nie tylko z ułcia odpowie.

pż](z}ną powi]dań l.now.Ypostaci Zaostrzeństanu Za. ściorłq bal.w prz]. Podcfas usuwania ułogó$lZ\Ą.ch pŹef stosowadiedojamy mentu korzenio$ego oraz nieprawidłowościni osiągasię w oblębie $]'pełnień i uzupcłnień protetj(zn}. 1-2%ZnSOaInb2-5%ZttCI2.padkunie.wa\ah !'']'Ilikó$ odkażajaco.po ska|ingu mroterapra.lrrionycl plf}pad. skuteczne niż leczenie chir. bezbolesn]' W plzwa. szorstkość mjenia takich zębóW lefyteż na sprawdzić. 5.łaszcfa lr:rch.Tkowa pilni. m i didm.l !1' fniecfuleniu powieżchnio\t. t'.lo podpalciakostnegow pzebiegu zapaleniaprz5'zębia pozosta\t'ie.m]ub ctilolhcks]dlro\r1n. ł'cznego zastoso\Ą'ania.\'ch ropni poddziąsłowe pl4'fębia okauała ieżjonoforeza $]pełnień najlepiej usunaćmal}ni (anodo. cjenta na leczenie chiturgiczne)jest z\.Ym(lignokaina dziąsłowe'a szczególnie ub].laściłych rrarzędzii ruchó!!: nialub u)u] eria reba'na]"Ą kicror'u. śrcdekznieczuldący \Ąlskazane szczególnie są nia możlill'ie prawidłorrych punktów stJ'cznych \r głębokich kieszonkach z komponentq lopnq i \ł]'€]iminoltania ulazu korony czy w14ełnienia i w rcpniach pżyfębn!'ch. \oIfr.kó$: szonkę powinien być \Ą]'skobany odpowiedniąły. W pŻypadkach faawansowanych zapa|eń jest poddziqsło\\. ub}|kjsĘ'/ne ipn\.. i podejmo\tEniu deq'zji co do możLiwości ' PloNoćLi niu niert. W pżlpadku głębsfej pulchrrionei sihie knrari. Podczas dokładnego usulvania złogólv nazęb. PŹy ocenie ruchomości zębó$ ze znaczn4utraĘ utrata pŹ}'cfepu łącznotkanko$€go (nawet .nIos\m.Ą. pionowepowinnobyćpfeprowadzone nie bliżcjniż się t'lko ich część naddziąsło$ą (cięcie sztę na następneposieibenie. korzenia.się: 154 .jek ku niefabezpieczenia skalo$an1ch powiĆŹchni lakiercm fluolko\Ą:. Uzupełnieniem usuwania złogów nazębnych' prz}. czy polerc\Ąania.uuanie aby zapobiecttómemu {yt$'orzeniu się obnazenra plDfilak.lmo\\ /a.. (po]im}. h ż"u.ikłń: hamujqcej procesy gojenia' przypadku skalingmoże przycz]ną być następujqq''ch W unierucho po\\'ievchni zębólr.urgiczne'Możeb]ć też $Tażliw'ość (sil.1eńemię' Fak1 ten zmusza do w Ropień po ohłaiciu prfez cięcie czy pżef kie. kieńlv fluolkow1. wkrocrenic do jamy ropnia w celu odbaftzeniago. $']konania szło powstania do WęztóW urazowych' nad\r'raż1i\'ość i korzeni zębórvrv prz1pad. usuła rz]ć go cięciem poziom]m ]ub piono.lku mpni pn}zębn!ch konieczne jest poddziąsło. karmowych nie uda się zlikvidollać bez odtwone. się cJ.po jej \t'J*skrcbaniu prepalatu Apcmyl Korckta lub iclr rł1triana \ĄŹrunkujegojenie się !1.rophinDirect. kach. 4 mm od brzegu dziasła . StożkiNeocones za\Ą'ielajq anĘóiot!"ki leczenia'Procesu zatrz]mywania lesztek po.ch' ropńa . podparcia szczególnie ze znacznq utratą ko(nego.eczenieniechirurgrcznelapaleń przpębia Zgłę' bokimi kieszonkami (bmk \t'skazańlub zgod}'pa.]'ch' miejscowa che.dziurki guzika'.zębia. kładanymina specjalnąkątnicę nal Slsteln) (patrzRozdziai9). nJlh l. lub plzęsła mostu na bneżne pn]zębie' Nawis!' Sl1rteczną metodąw leczeniuna!\'roto\ł.5 mm) i obnażenie sz}'jekzębów prfy stosowa. Niepmwidło\t'o pveprcwadzony poddziqsłowY ści zębóWutrudniajqce] korzystanief uzębieniŹ i (|Ub) po\\. uzasa.tki pńchnicowe ce. Należyteżpamiętać.W}łn' cięcie pozosta$iającrc. sulfonamidów ]ubanl.niechiruroiczne Leczenie Dowtarzane I. (I.Vch ne i tllt'ałe dfiałanie bakteńobójcze) pozwa]ana pa]nego. na\łetrcpni przlzębnlch.praiu' Bardro e r'arun]<il' dobl się 8ojenju rop. ra) z zastosowanicm /I€ lub mi.iD. prz]zębnJ.ks}Trę tjTotryqnę i neomycJ'Ię) oraz się B.chlub/i chlorhek]d].nie da się uniknąćzranienia ściany keszon]<i oh\arcia ropnia możnadokonaćpzez kieszonkę' jest loka]izacjiropnia nalezyotlvc i krrtawienia' Niekied3l gdy dziąsło bardzo rof. niedo. sz].tioB. spłaszczonych stożkach(czopkach) Działajaone ' dziąsłai umoż]i\łia osiągnięciet. a pnebieśgojeniapo zabie8u. Po skalingu poddziąsłort1m możeteżpowstaćnad. poddziąsłowym dojść Wzmożonej może do ruChomo.]h\omożn.vlklemniej szJ'jekkoŹeni i zębóu:zastosowaniela. żeczką' Ropnie piflzębne najlepiej otwierać \n]. a złogisą obfite.)' od pn"i rlogrjrnarebn)l moie'\\t\old.

u5bwieniezębastanowĘ. 1.invo|V€ d suńaces the |imu|us N. 155 . and activity of in calculus removal. Nonsu on M. Kieser.35:29F299. Keś€rJ..B.KA'. The otsubgingival mandibuiar and secondmo|ars. wiedniej metodyrmienchomieńa zębai (lub)zo. caffessą fuh. sherman.61: 20. Jour ot Periodoni 1981. H. Mellonig.:The distribution of suńace depoŚits' oin Peńodont985i1z:1 -142.B. Mombelli. Periodont 1980J5:1019. M. role rootcemen' 18.: rootsuńace peThe and 11.ScotLJ.19|3Ę-356 ' Publishing Chicago Co 1994:21 40.4. palenia usta]ąią po ustą)ieniu stanu zapa]nego. Hanes.f Periodontal Therapy. etal.. takirh iak stan miafgi.: et lmproved efficacy ofcalculus remotumtor healing following treatment periodontal of val in turcations usingultrasonic diamond-coated disease. Kieser.6:561 Dent 565.sugaya.rPreliminary et sation maof suńace debńdement deteminationof residua| by terial elutedoJ rootr of periodontally diseased endotoxjn ls'J c|inPeńodonto| |eł€ 1990. Clinical and ll.B.H. Jour o'f Periodontol Int and Rest Dent 8. Jour 1990.]:38. Kato.diseased" S. J. Fine.. a możliwościami technicun]'rnidotycząc}Tni odpo.1 74-178. scaling rootplanning. etal. 14'sma|t GJ.20. WB.. fur zahnm€ d izin Univeritet 1999.r and Restorat 2000. Rabbani. etal. Nyman. effectiveness ofsubgingival 1999:19.e.: ofdebri9-15. Quintessence 1992. of Periodont.P Lang.4:132 137. responses rela2002:4. N. of Peńodonto| 119-123.12'chjew s'Yl et a|': fusessement u|trasonic o{ debńperiodontally ceedings the 1śWorkhop on Periodonto|ogy. Periodontal In: Regeneradeaning 3 times a \.l/eeŁJour of c|in Penodont tion.J.. eth. M. Effectr T.Z]mania rczchwianychzębó.351-361.: effecti The D.Bakel. w c€ B stopniem utraty podparciakostnego. etal. tification cementum of boundlipopolisacharide 17. pemwaniaubltku kostnego.Th. inserts. Hughes.Brunsvold.: of sidua| ca|cu|us' of Peńodont Jour 1990. fiśt Jour of |AP scaling rootplanning. Nevins. Veness subgingiva| Śca|ing of and root p|anning presence biologic 3. |ysate assay. Jour 1 41 bacterial lipopolisacha (endotoxin)relation 16'Blom|óf. cji tkanek pE]zębia pozwa]ają znaczneposzerz.: effectiveness PR.B. Ustalenie \askazańdo usunięcia zębaw przebie' prz5zębiapowirrnoopiPrać5ię nd 8u /apa]Pnid trzech wspomnianych zalec€niach' gdyżniekedy anaczniemzchwianezębyw stanie zaoshzonegoza. 7:1 teeth. M'. detection re.linien1ch.. root Jour peńodonditioningWith EDTA |.P:Supragingival riodontal regeneration.C. eta|': de in to L Ac|inica|studyrootsuńace of con.ArchOralBiol1990. Jour 197 4. tedto residualcalculus.6. przeszkodę leczeniupmtet/czn}m). The Int Jour of Periodont and 6. Ph.:The o{.A. Kato. et a|.W periodontal 1. Thedistribution quanEJ. D. M.G.. R. 51 tal treatment. al..rThe J. Hall. clin Periodont Jour 1991:18:240. der Base| 21' Poison. an ultrasonic furcation to furcation tip areasof 9. F. Lang.T. dement of calculus associated of .:Podejmowanie Decyzji Periodontologii. dement ultrasonfurcation in d€ g ree l|. Karring. Sherman..J. periodonta||y invo|ved 5uńaces. ffl nie wskazańdo ut.41138-142. Kawanami.21 Jour Res : 496-503. H.McNabb.. zakazeniaogni:kouego. Pro.: rgical Periodontal pyin Thera peńodontal|y diseased suńaces huńan te. H.: assesseńent uhrasonic The of root (haracte 4. Moore.52: cementum boundendotoxin. Publ 1998. Aleo.451612-$75. nawmcąiące podejżenie ropnie przyzębnelub wierzchołkowe. Publ root by amoebogte Quintessence Co Ltd London 1994. 2.P: in Klinicationinvolvement mandibular of molars.powtarzane I Leczenie niechirurgiczne $ stopniemrrrzchwiania zĘba(rozchwianie stopną 3 a nauet 2 stopniapr4 niesprzyjaj4clth uarunkach l.19. Jour Res 15' futon.Nonsurgica| an Ge|' dontol1986. C.furWith ic tip '10. Nonsurgical J. Kawanańi. al. Wilson. Accessibi|ity of T'. Marinello. therapy. root o. c|inPeńo. M..Clinical and l. w ]3' G'N4'. UltraschallderZahnmedirin. się leczeniadotyczące Wspć'l(zesne moźLilości odpc wiednich metodunieruchomieniazębówi regenera.2Ą4. of Periodont 1986. in Zentrum IAP2002. Current Status and Directions.:The PR. lour oJ scheAnwendung der Parodontologie.4.1 3:748-7 . A'M'. Smales. A. Theremova| root R': of 5.W PublCoSrcrecin 1996. Quintessence Co Chicago 7.Sugaya.J.

telapię lvstępną.viaza[ia: zabiegchinrgicfny al.Jadwiga Banach Leczenie chirurgiczne reparacyine (resekcyine) Wprowadzenie Kiretaż opera(japłatowa zabjegdowierfchołkowego przesunięCia plata:metodaNabersa Gingiwekomia Osteoplastyka lJl p:rolr-rra i cize il Ie Decydując]'m harun]<iem yst ienia do rcalizacji Ten ostatni parameta ptf anatomiczny ma L.lcinl{uszczęki. < 0.skazań ogólnych (słabo kontrolowa. o $]'doŹe metodyleczeniawinien zadecydo.a.rli?g+ roo' 8lcznegow obrębieprzpębia. z API < 15% lub rvskaźnikp|. ltzw. ocenahigieny jamy ustnej..cznysposób postępowanianależy zapm. skaźnik GeneIa]nie możnapŹiaq iż pacjent utŹ]. rcakcjatkanek na teEpię $'stępną (sł. doblą reakcjq tka.Z]mana stanu prz}zębia popMez częste op.ałby po$. spo('odo\Ą.]wanrekożeni Zębó\ czyli po'n. u których stwieldfa się wskazania do Za.kon1.a nie lekalu'l !. nie wstępne'lecz r\tiążnie poprawiaj4q.czqce szerckości sheĄ' stomatologicznegocelem r1.inrre clrorobyogó]noustrcjo\łe) Ntnre. olbŹJmią ro1ęodśĘ\\'ają względyestetyczne'Jeśli con. wego postępo\łaniaterapeuFcznego' Zasadniczo żemieć \Ą.lo. dnich zabiegów podtrz}'rnujących kontrolqiqq.cfne.rn na ]ecze. u paclentólv atbo z dobrąhigienąjamv ustnejomz . efe}t telapeut].45)' Niespełjfeniewpehi teśo w]moguw lecze.ktorego u w1. ją przeci\Ąwskazania !rykooania zabie$t do chrrul.stanie defeku kosmel]unego Ident!. wówczas pacjent po' paim4).IlBctk]niaLl biegu chirulgicznego. mo.]do[anyzabieś chiruIgiczn]..tr. deq'duj4 trzy cf]. (na prz]'kładnawet minima1ne obnaźenie r<orzenr pono!\'acpacJentom dobrze reaglj4q.rnu.chslvejhipacjent.'r]niki: na cukruyca. a nieistotne sa \Ą.czny zabiegub]''łby zado\Ąal4qc]'] ale nie niechirurgiczne.zględy esteĄ(Zllc.7e' P na leczenie co kilkumiesĘczn1tnopraco\tyvaniukoŹeni zębó\.i konieczność Wskazując na $']''(onanra esteo. zęl]ól). winien zgtaszaćsię możliwie często ilo gabinefu wEiunlo anatomicznedol]. ki bake4jnej w pEestueniach międf]'fębołych Jqcy Jamę ustną i! czystości. bo no\'1a]. na \Ą. a t'lażnesą dla nich \ĄŁględy pacjcnto\Ą.nJm hĘienq jamy ustnej i fĘ rcakcją tkanek prz]'fęDla a powtarzanymleczeniem zachoł'a\Ą7czJmposta.zd]re |{'c7cnie /aLhot\a\' po|psJjąl n.ch i sbzeniach międ4'zębo$1(h' hj€ienę jamy ustnej' 157 .Iługotrwałego uhf}mania (\Ą pł}t.|aĆ gieny uzębienia i prz1zębiaoraz pacjentom ze Złą o \ĄVboPe mied/\ rabiegiem rhirurgil.zębia. stępuja $skazania do chiruIgicznej odbudoĄ niu chońb pr4zębia możezmienićkierunek planG prz].tarzane lecze.] Natomiast istniejąd$a roz\. ut.waniaoilpowiedfĘsłapr4'czepionegoi stanu brodallek W prze. periodonlĄldet)ńr]ement). ci vrielokrotnego opraco\t}-V\'ania koveni zęoow Jeślizaś ze1l.1 brą lub nieco gorszq reakcjq przyzębia ..tki bakeryjnej P]'I' nek pPr/ębid nd Icrapie \Ąs|ępna. nalezy ogranicz}ćsię do popra*y f abieguchirullicznego w prZedliĘ o.{rrnne zaplaaowanejfazy chiruĘicznej (korekq'jnej) jest znaczenieprzy \']'bone chirurgicznegopon]Ąvanra otena stanu hjgieny jamy ustnej i sta]Źń pacjenta recesji dziqsła' !r celll jej .' wstępne.

iła.. wskazujqc]mlewejĘk| Zapobiegasię w teIrsposót) Po prĄ degoprzebicie). które są pizeciw\łskazafuemdo bal. hstlvorzenie możlliwości korzeni zębówpo ic1lopera. llykonarym usunięciuzłogóvnad. dziąsła do jej dna pokrlte b}lło aż tępo zakońcfG roztworemsoli fizjologicznej. hirurgic?n].cia ty Gracey11_12' w zabiegowe ki.11'1Zasięg kr+ shiaq. endotoksyną bakeńamioraz i mieniazasied|onego (RyC' ziarninowej 11']). powierzchnięcemenfu nabłonkiem. szonl<i bie8u w drugiej połowie)c( wieku podati Kostlan ną igłqz otilorami bocznFni. kir€ uż].CzJnności pnez Riggsa w 1867 mku polegałna Wskrcbaniu retazu zamknięBm na]ezymzpoczqćod oczyszcze. i zębówNie.uje kieszonkęprązęt> się po kie.r' Rlu w \łasię po 7 dniach' Po zabiegu. resztek ściany kieszonki wewnętlznej Ce. jest ph*anie jamy ustnej chlolhe. nia lopraeorraruar. \łaflnlGch domo.' szeniagłębokości ad' uciskiem palcem na płatdziąsła ną i delikatn3'rn szonki (oŃźnienie W"stania nabłonka).w dziej dosuczętnych 158 .ety 13-14. wegoprzycuepu kirety uruwejsal' prz}uębia(ozębnej.'rraślepo'' a tącznotkankowego.niasiędolmniel. lenie pved innvrni procedurami Lhirurgjrznmi prz}zębnychlub ja.chiru iS Leczenie (resekcyjne) reparacyjne Celem zabiegów chinrgicarych w leczeniu cho. poiniej Śkrcbania kie. tych czrTno.i pod. aptujemygo do \łlTostkazębodołowego kiedy pole pooperacyjneodraniamy opatrunkiem usu.'lerzchni cyjrytn odsłonięciu' najbadf'iej fizjologicaregokonturu il prz}ĄtTócenie i dzĘsła.iŹlen sposobzabiegu e\. ściach porłstałej zabiegu. !!ych \łskazan€ ksyd}nqd\ta razy dziemie po jednej minucle. nablonka patologianie zmienionego ga na usunięCiu prz}zębnej' ka. inshmentalnego oczy. uszkodzeniudzią5ła ponownieprzepłul. kieszonki prz:'zębnej briegu ściany Wykonująck €taż ze ścięciem brzegdziąsła' a należynajpieM dokorraćścięcia. cemenfu' zabĘ pneprowadzasię z użyciem regeneracjitkanek nej i Gmceyw znieczuteńu w obĘbie Ł6 zębów po tkanki kostnej).rni etiminacji kieszonek (bia|a ko jed}'nyzabiegu pacjentówz chorobamiogólnou. i (v'Tłyżeczkovfaniu) ziaminy ze śĆian dna kieszo.m Peńpa(lub sPp|opa.ementu koEeniowPgo z jcgo nek. bokości sekryjne. ' . nair lamy usmej. dopiero odraniając dzĘsłood shony zełt'nętzlrejpalcem dziasła. df tażu ią!io''{'Pgo pod i ki|etażu śrzałka) strojow5'ni.Zonli' 7 ich obsenl€cji \ł'ni.oraz penetraĆja narzędziado doa ki€. Ryc. upne<lrrio dziqslowch' Kiretaz po stronie mezja|nej$rmaga Kiretaż natomiastpo sbo e dy. lub do I dopm\ładzenie odtworzenia powstaniano ]iua jest . operacyjnych. kieszonek prz1zębnych. najlepiejdo szonki i pIofesjona]neopracowaniekorzenia zęba.czny zalr <ięw jest stosouany w kieszonkach przyZęb.]zony leczeniukieszonek stalnej zębaki. szczaniaporł. KiIEtażzarnknięty możebyć ponadto uskazany u pacjentówjako !\stępnyzabiegeliminujacy zapa. ńb przpębia jest: poprzezrcdukqjęg]ę t eliminacja stanu zapa]nego czyli metody rc. zabiegó. Nieco odmierrnątechnikę przeplowadzenraza..lqrostków zębodołorlych pnedsionka je't kióry po|+ rozu obecniekiretaź miany jakozabieg.klor. a głó\łnie pofostawiaia( / /wiq/anei nim endotoks\m]' cfenie się l. i mentu kożeniowegotkanki ! xnnr'łż ZA]IIKNIĘTY Kiretaż klas5.dodatkowo'wo]ny Gracey zmieniony zapa]nienabłonek\łewnętfznej i Śkach ścinaj4c oraz ziaminę u jej dna.nowej. kalo. do zęśrie! $4 nrm 8lebokoś( nyrb. i' gdfiemoi. W]'nikem tego zabiegub!'lo bliznowateobkur' uszkodmnej powierzchni oraz z bakteń. w zabieg kiretażu\4plo. usu\tasię takżekiretą podczaszabiegu.jeszonek których wnętźe od brfegtl z luźno gładĘ' Po przepłukaniu kie.

. odchy]ać m.kiedy to Cieszyński dał podsta\'vy \Ą:laściwe temu zabiegowi.\łykon}vany jako metodazabieguelimi. ńem do tegotJpu zabiegujest obecność kieszo.Wskaza.od rcku 1914. w przeshueliach międzpębonych pmsĄłn szwem pętlo\ł]'m' prz]'padkach. tzvr płatutworzonyjest przez trzy cręcra: ll '5b). zabiegkiretażumohla y. ni. NajpienĄ' należłopraclwaćścianę we. prz]'zębne.ia u|tradźwi*G konieeny (dobrepźyleganieplatów) należy Wegodo kireiażu za. ]dórv.lłiłale z oczłszn.prowadzono postępo.ostno!Ą\) grubości płatrozszczepiony(śluzówko\'!y) (Ryc. giem winien być bezwz8lędnie powiadomionyPoza kiretami Ęczn]. szeteg zmian doĘIczqcych wania z bEegiem kości\ły. minima|nym dyskomfol poza cieorazminjma resorpcji biegowej |nej pozwa|ajqcej zachować optimu estetyki m i minimaIne obnażenie cementu. l<t [lj runrr'łż oTt\'AI{Tt.'ateobkur.których głębo.a lepszegojego ukr'lvienia. czqcegosię w obĘbie tkanek prz1zębia. bieg chjfurgicżny ledul. nia)' powir'nosĘ' talge \Ą' anieczuleniu. Izeni zębówo ĘTnfakciepacjentjeszczeplfed zabie.aniumiei\La fabie8u rane naleĄ ze. tz\^r po$ nPk LosIn\Lh pod.ykonać przy uzyciunarzędziulhadźwięko\Ą5'ch.. \\Źje\l metodqz uyóoru pny g|ęboki(h kies/on.?ębodolowyJ| 5ldb( h $ w}.po odpreparowaniutrńata' uwidocz. wnętŹnąpłata. \Ą'idnana.(resekcyjne) i{'ii Leczenie chirurgiczne reparacy.1msa. powierz<łrni ność do]dadnego \Ą}'polerortania kove.4. płata Wskazaniem zastoso\aania pdlrej 8lubości do jest opelŹcja plato\ławg ciesą'ńskiego. usrlnąć pzystąpićdo kh.y. niebiennej) 4oże być płatempehej 8rubości (Ryt.boczne' Iekko skośne' aby podstalvapłatabyłanieco szeNza d].Ą \\--d t. prJ7ębiu.dcgo dok]adlegowyłyzeolowania keszonłi jest jej bliznor.jne zafi <niętj'm. pionowego ku t}!u rcsorpcji kości llymstka zębodo.nie jamy u.tzenie. . zwalajqc}m.hprzwadkacĘ nie IIĘiqcpe\a.rnej r h]orheksydyrrq' raly ńe aby narażać urazymec}Enione.J?zańa pońeEchni korenia zęba (pozostawienie obumarłego cemmtu i emoz. t.eto\łania powierzchnikorze. ąIt w fazie utrz}Tnującej nującegostan zapalny w pojed}'nczych miejscach W !. opencja płato. na przy kieszon]€ch prz1zębnych. kach pŹ}uębnych podzębodołowych będących1\. a mana i w 1920r Neumalrr podali podobnysposób operowa]ia tz\{ wówczas ropotoku zębodołowego.ł na ńem zęMw Szty usuua sĘ po siedmiu dniach.IGżdy je.ostka zębodołolrego i dzĘsłem(zaniechanieosteoplaswkii osteokomii olaz skńcenia płatadzĘsłowego). .h upnpdnio$1konano inn) zJ. nikiem pionowego ĘDu ub]tków kostnych i w uszkodzeniach\nr obĘbie flrkacji koneni zębó\{ pofwa|a sfybkiegojenie Zabieg kiretażu otwańego na pŻy 5ięranypozabiegowej. ziaminęz . plżekracza6 mm' kość w takic. pful. 1|'3a) lub czę.ujacykieszonti \'Ą'\.rio!\ei ló\kot\o.speqjaln]" ze mi końcówkami zakończon]ani Ę (Ryc-11'2). Zapmponowana przez Kirldanda metoda kiretażuotwartegojest wskaza. które naleĄ7pozostawić v!5polerowane' Po pr/epfu]. w kiedy opatmneknie jest Ry. stępnie gła.Ir pok_ycia kostnego wskutek pmcesu zapalnegoto.. aniżeli w kiretażu Ępie Operacia platowa Operacjaplatowajest zabiegiemchinrrgiczrym po.Inakieszonki. z. Neumanna. a niekiedy njewielkiegostopnia obnareniekomlan. w 1918r Wd.ności do co profesiond]ne8o $?!.a na.]1'2 KońcóWka zalecić nazęd.lkie.11i.\Ą.lubżuch\ły Płat od stmny pŹedsionkowej i językowej (pod" (ślu.ni. 159 . lowegoszcfęki i'. Kir€taż jest tałżeczęsto.lno poziome i dlla .o]. spatoremblzeg dzią9apo upnednim przecięciu bro dawek mięfuzęboltych' KoĘnośćcz]amości tlrn w zabiegu jest odwrotna. na nienie tkan}i kosttrej olaz utwoŹenie dostępu do kościi porvienchni korzeni zębów pofbawionyc.T kiPm ka. & podczaswi.

4) \łTpukłość największą glubości od. 1t .] poprowadzi( abynie przez Zabieg dowierzcholkowego chodzib pEez brodau'ki międĄzębo$e omz plata: przesunięcia ' korzenia zęba(Ryc. operaqja dowierzclrołkowego kość W ten sposóbodstaniasię zebodołowego' stosowan3rnzabiegiem chirurgicz' jest najczęściej rząiącdogodnydostępdo ńej i pońerzchni korzeni pnlzębne slęgąące kile. ne są ńżne waianry tej metody r€tą Gracey'Ranę przepluk je się mztworem soli plala rozszczepione_ reponu.eliminująq. pońepdrtti którcj celem jest uz}skaniedostępudo (ięLiapolome8o\Ąe!Ąłrelrz.ine ! Leczenie Piat Ryc. dziłNabers brzegówkości na polegajqce do' fi.(resekcyjne) chiru icznereparacY. ganicy dfĘsło\łGśluzówko1łej' taż kieszonek kosmych z Wgładzeniem ostrych w 19# rol:u' obecnie zrraner stosolva.łowej.^ aT-T i Ry.11. oraz polerowaniemkorzeni zębówki.\. tal. wertaętrzneokoło0'5'1 Inm od szczltu bpe8u od okostnej cię.ivej vprcwadzania mate ału bocznychpionowch wana w przypadkach i dziąsłowegodwu Ćięć brzegu ub!'1.5Z€ p onowa' Rvc' z nabłonka\łTaz l'jeszonką prz]zębną.a zębodołowego. obu stonach uTTostkazębodotowego. dzią..ĄZ(7epo!. nrłrr. \lTmstka go poppc/ $\konanie kości części korzeni i tylko do grzbietowe.{ej ii ste' 'wancjre8eneral lkanpk' Lorłko.ch i kości cie to pozwala na usunięcie zmienionego zapalnie 160 .a plat śluzówkowo{kostno\ay (metodaNabeńa) lub plata ślu. pionowyLh M lub (policzkowej)od !. (śluzówkoilego) i je się do pien'ohP8o polożeruaumorottl]e szua.4 MieJs.3a nejqrubości' Ryc. so iówkowo'okosmowego(mod}fikacjaTńedmana)' międtwebo\''milR\i ' | 1'5)' mi pętJowrm! przesunięcie plata mzs.i Piat śluzó\..wierdtotlow)m pflesunietiu zjologicznej.lcze.zmod}.fiko. Technika zabiegupolegana rlykonaniu od strony jest Wkotfysry.i po /ębodo|o\Ąego .3b.rn kieszonki zębóvrW następnejfafie zabieguWkonuje się Metodę tę wpm\ła. Eo na ostro za pomocąskalpela dfiąsło słatworząctakżepłatśtuzówkowo.11.okostnow i wvrostkazębodołowegodwu cięćboczn}.ego błon h( Zeniu sięgĄących po stmnie Walgo\.aPla_ 11. Do\łjerzchołkolve Widmaną W zmod1fikowanejoperacji płatowej pionegopolegana utwoneniu płataroz\'r'arst\rcne.Plat ar-T "\r'.11.ri metodą tń"u a"'ą.llykonujesię poziome cięcie skośne nie skosnjPdo gpbietu W\'roŚl|. cię( id piono\e ndlc.t" do granicy śluńwkowodziąs. pve. $zdłuż Wanaoperacja płatowaWidmaIń cięciapoziomego i DEedsionko\Ąej języko.rkowo. metodaNabersa pełne.okostno\ły w}rostka oreDarowujesię na tępo od bEegu kości pnesunięcia plata stwa. oddzielajqce.

się roztworemso]ifizjologicznej. nie 'R}l' ||. nanie operacjipłatorvej' płatrozszoepiony w przed. polerujesię powieEchnie korzenrzę. Eliminację kieszonek pE]zębnych po Gingilvektomiab]. zleperowanyplat ś|uzówko\Ąy 2 mm cpon]żej bŻegukostnego' Ranę zabezpiega się opatrun. (Ryc' 11. powieźch..6a.l \Ą obrębip pnyczepionego' podniebipnja.la Iaspa.lhrżeniakomn anatomicz.o. . kości Za]dadasię na zęby obnażoną tluią. go' k1óry zmienia się po siedmiu dniach po przepr.Irętrzną nię dziąstabfzeznego'Ranę pnepłukujesię po kaf. nastąpić torem Wkonuje kireti.Wuje weł. usuwasię l€sztki złogóW nazębn]'ch.Kaplana głębokość \"''ierzcbni 'ób jal u innyrb opra. !\'o za pomocq pincety Cmne'a. pŻesuniętym p|atem rva. mańwy cement i poleruje korzenie zębów'Ranę opeĘcyjnq płucze powieŻchnię można pokryć prepara. Gingiwektomia stępujepo strońe ze\łnętEnej.oddfi+ aprzJ.lazabiegiemeliminacji głębokich w zapaleńplą'fębia stl.iĄlTostka wego'ńemożliwe jest pneslmięcie dowiefichołko.ą urr}łnanju Paste.'hviedzając sz$'em go ulmstka zębodolowego 1 ony piat śjuzówkowy.!vprz}ladkach ob€mości kieszonek (mod]'fil<acja płataśIuzówkowookostnowego Fried.(resekcyjne) reparacyjne Leczenie chirurgiczne Raspatorernna tępo odwarst$iasię płatpetnejgru.lzeniutoalety mn} Po dwóch Ęgodniach usu\ła kóla razem dowieŻcho|kowo z pasrno pŻyczepionego. Po lwkonaniu znieczr enia zaatcza się punko. płat' pńchniczych lub wlpehrień' D\ła ka zębodotowego' cięciaboczneult'a]niajq b tol . dejz Wmienionych cz]. .]z do powiencbni zębórvprc\tadzi się róMolegle' nie.wołan]'ch . dfiąsła.t| Lrmiesz . ny ślufouej. ciędapoziome l vnętEne skośn€b. się bólv i kirctą opEco. ]' szerokiejstrefudzi4sła 8d/i. kieszonekpowstałych przebiegu oraz ŁW kieszonek rzekomych (obecnie dfiqsło.!r1. sionku jam]'ustnejpowinienb]ć odpreparo'lvany na Zębodołowego i nieluc}omej bło.m.. nych zębórl i marra)cięcjepoziomeprowadzisię wzdłużl-2 mm prz}zębnychw obrębiefurkacji na \Ąylot (ITIklasa) poniżej po bEegu dzĘsło$ego. ciąglym pęt]o\ł}. ta7iP /Jbiegu sl.b. zębodołowe8o. co poniżejdo .jrptaż koizeni pzeprowadza się w ten sam spo.5 ZabiegdowierzĆho|kowego gicznej'Płatlokalizujesię na nysokości bŹegu kości ' w€ dą Nabelsa.lziedowienchołkowego $y.ating. pur Ranę pokrf1vasię na 7 14 dni opatrunkiem chi. ' za on}m pod kqtem flff 1-2 mm poniżej bżeg! kostnego i pż]twierdza cie poziomeskalpelemprowa. Na i!\r]8lad/Poiepo. łych) Ędących wynikiem rczn]stu .\Ą6ka. jest ruchomej blony śluzowej' tałiej brak zębodoło.]rulq.ia p|atameto Ryc.].tów krwawych na się mĘrcznjryn'PieIwsza zmiana opatrunku pollmna dziąśle' następnejfazie zabieguoddzie. stateĆznie jaka uy. obu stronach\Ą]Tost.? tworzy nowąsfersze Ę.o]Iiepodniebiennejdokonuje się popEez wyko. zanajako zabiegpozwaląiacy całkowiĘelimńację do $anic]. mzt\torcm soli fizjolo. $1'gładza bMegi kostne w]'Tostka międzylębo\wch. o|a|nlnkul hifurgi( /np. we plata.rozrośniętego po siedmiu dniach od zabieeu. kolejnej kieszonekdzĘslortychi popmwiaj4cy kości w kztałt dzĘsła. W ptaB. Gingiwekomia możebyć zalecanatakżew celu odsłonięcia bżególv komn protety€znych usfi uowa. dziąsła pozostajeokostrra. dwomaszrvamibocznJ'rni.nności pEesunię.ię kieszonekoil stronypeedsion1{o\{ej i językowejcię. jal h Pl. przy głębokich kieszonkachprz5'zębnych ma do. temso|cosery| DentalAdhesive Ułatwja p|o to ĘdfuĘ ces ziarninowania i twoEenianowej tkankidziąsła.7)omz konieczności ub]'tków . ' U\uwa sie bości t(lurrjukol'ookos|no$ Ndq|ę|nje prfestlzeni kircfuje się Ziaminęz ewentualniezłogi. pEemieszczenia nych poddziqsłowo' W meto. jeśLi kiem chinrrgiczn}m'\fetoda ta jest \łskazana.lziąsła omz iza.11.iq potlt{imip dziąsja /a]oionJ opa|June]{ Mra/. W metodzieNabe$a aż dfiej kieszonekprĄzębnych' obecniejest ona.odsłonięcia.

H. Demetńon.PeJ periodontal Cl. 10. 32:307-310.1:293. W czasie gingiwe]domii'jako zabieguusuwajqce.: calculus removal gingivalgratu.. fJmlqlai ranepoope$ryjb\ ną' osteoplaswkamożebyćtakżewskazanadla uła. Effica<y external l.:Theeffect J.: of surgery method. Periodontol J 1974. M'.1.Allen. 38. Nabe6.tworzenie (zabieggingiwoplasty. I 972.P: fu|land Alveo|ar r€ d uction Crest Jo||owing Dent c|. Banach.. on and without gingivalenlargc WP: Drug-induced in to depth' 11.P.D. tycznejak w zabiegugingiwektomii. et a|': |ongi 13. I979. Flores Bńt J 12.Czas Stomat studyo{ peńodonta| gingiva.8. Weyna. w bneżnegopoprzezrĘ. 12-14. \Mdman. R. tusoc1989. A'o'. Postępowaniez mllą poopeńcyjną jest iden. positioned mucosolflaps {ree und from multirooted teethwith Healing ofapically A. Rosensurgical 1. and modified Widmanprocedures. osteoplasrykato ZabĘ poprawiającY Zębodoło\r'rego uzyskaniajegofizjologicz. ITheoperative L' treatmenl pyorńeaaIVe of L. A L..45:601 surgery c. międzpębo. eńu ki z uzyciemwiertla lub narzędziĘcznych' Po prze. O.r the disease.D. Repositioning attached J advanced..(resekcyjne) reparacyjne I Leczenie chirurgiczne Osteoplastyka kształt\Ą5'1o. bezzęble części pmtetycalego' nplaniu stałego uzupełrrienia Ryc.a następnieplżeprcwa.4:427-433. after resin periodontics.2167 c. Lindhe.nję|e8o d/ia.20:63-68. Gli{ Dent I clin Periodontol 1993.7 odsłonięci€ protetycrnej zabiegiem qinqiwektomii.nNońh Am 1988. Abstr surgical access. J.Dec. plaque E':oce z.]u osteoplasty.R.59:351-355. 1988. Theefficacy osseous dańs.lacoby. B'.W.\' obrębie prrzębia lub jako zabieg moĄńikujący ptfy t{T'Iostka zębodołolrego \wko. Dent 1920.11.. L'D': to enhance estheticl' partial 41 Hrickness J Periodontol flaps.Tednika zabiegupolegana utvroneniu plata jego śluzó\łtoło. gitudina] therapy cares in of tii. lreland. 1 yearJ Periodontol toz . Results Quintessenz.1714&-51. A. efficacy osseous procedusurgery In:shanley. Anagnon.. stnyÓ h nejpresfncnj mied/lzebowyr i mierlnLożnnio. Ramfjord. \!ych. 1954. Hoag.ld' m(rżiarówno. :12.Wood.okostnowego' odwarsiMcnu ras. w celu stka jest obecność $Foś|i ko' nego za4su' Wskazarriem (egfostoz' lub pognbiałejblaszki ue\tnętlz. de. 604. newsurgica| A proceedings a workhop heldat trinity college. 4. 12-14. Dublin. patorcm. prednicgo poloipnia. Donnen{eld. tualke 3' Parashis. l '. Efficcacy treatment o{ tudinal study comparing realing osseus and chicago 1980.A.: Widman of 5.Wych shf eniach ki). procedurcs 7.: The of W. Useof mucogingival E.Lundergan. płat płukaniupola opemcyjnego rcponujesię do po. (eed): D. l. rwipnia dddplarjiplald podrzd\ inflv(h opprar ii \. andfurcation suńaces re|alion probing and J ments-dilantin hypeplasia beyond. Themodified 5. syryńska. Beckel B€ c ker.N. N4issle. Smulow Ellinger. gingiwowestybu|oplaśyki metodq pocket elimination the establishon na skutecności and surgical parodontopaperiodontal lth: lonw zaawansowanych of hea A Nabersa leczeniu ment maintenance and 1981.1r25...A. No 468(1971):169. clin Pe odoniol 9.: 1. Jlap.ochsenbein. 6. riodontol 1985. {€ | d.PM.Glickman. of control 8' ]ańouk.42:1. cześnie prz}'nrócić prawidło$Y kotrfui dziąsła rt1pukłości prze.. 2. go nadmian ro/ro.Vare|żides.Flores-de-Jacoby.R. Nymans.

vstępuje dyskomfolt cz}'nnościo$'J d]łużania koron zębó\tl korck8 nieplitwidło\Ą.la prcl mjq. nie zabiegiztego zakresu to: se poszeŻanie pzedŚionka. bP/piec7J |Ped poLiq8Jniem bl7Pgtr&Ę. dziąsła.r PoszerzaniestrefydziĘsła prą'" Przezńele lat zabiegiposzerzania snt$ dziąsła (związanego.p. Wq.rnisię podeas żuciaońz za.dziąslowa Ghirutgia Poszerzanie streły dziqs|a .G€\'€rsa lgn' Dońnam s.ltsk'Zaniemdo Zabiegu gicznych pe].dfiqsłapr.że istnie]eu. bodołorrcgo' obecrre określerria definiują ten duiał jako chirurgii pedodontologicznej plastJcznezabiegi chiful€icżne Wfkon}'rvane popm.Iło' pozycjilub .ponieważ c€ urtaź]ano' ze jegoszelokość odpowie.ji oocdoś.}mstkazę. dna r$ sion]ajaml u. łamitarcia i{$iąZując!.lnej.TomaszKonopka Wprowadzenie ŚluzÓwltowo. rccetiidzia". / J p o b i P g a n i P/ d .lnięciu\ł}Tostka następshvieusunięcia zębów w tycznego. V.la'2 lPl !'fua.esjidziqsla PokryWanie zabiegi na wędzidelkach bVprowadzenEa Termin chi$Ęja śluuówko\t'o{ziąsłowa' definiolya..kanja mdlnpi opĘ hL8ton} w definicji tej mieszcząsię ńwnież zabiegiwy. cfa]nc u zwierzqt Wellnstliina 1992) obserwacje i klinicrne u ludzi (m.że ono wąlka strefadziqsła poł4cze. przyczćpów sła.Z}zę.lria chroni pązębie przedsi. zębodołowe. jako zabiegisłużące no początkowo zachowaniu dzĘ.e \Ą bie ibral. (m' in' Wennstrómai Lindhe l9B3. ma]naszerckość dziąs.aźnego defek1ueste.'ości podczasszczotko\łania źucia' lub < l u l t j l ] .€gobezzębnego lub pmterycrnl.e. utl7}muiesię stan /apaln! |Pj okoti(\. 1992)ual.!'cuepionego 2 jest i!]staftzaj4qłn. blony śluzo\Ą'€\ĄFstka lub kości'' j dingsof the World Workshopin Periodontics1996).viad. (!oni'żej n]m) Najęęściej \. usrmięciu ńe\ł'laści$ych i\ędzidcłek i \Ą. w p1}tkimdnem rlżedsionkasprzyjaal. ponr przed plano\łan}'mleczeniem ortodontyczn]m i pnpdprolefy( /abipgi /ne d$) k5/lrttui wlsokości \q1ostka zębodoło\Ą. go)b]'ły lem sam]m w sobie.lna ze \ĄsŃłczesn]. U7\. to5 .n. jeże]r zabieg taki powinien byćroz\Ąażan}. czepionego zrogowaciałego. jegochinĘicunegoposzeźe ia!treń/ dziądai pog|ębianie pokr]. o l q l h l o l d ' J i m p l a l l ó r ^ ' .W]' dla niepn\\i. gwaiantująca p. flFpdmana i w.I]lo\\'ości anatomiczn]ch' mzwojo\qch i zmian urazow:.\ł]'mialu morfologiczn}Th' $'ości dziąsła' Je.$łieŹ. pa.ch definicji brani: .1\estionowĄobseNację. pacjenta t. nia lub korcĘ' niepmwi.ru. rv s]'tuacjishvierdueniaWy.:rrmulacji niu Z pł}tkinazębnejordzutaoe pzyczepu łqcznotkankG we8oi poitsta\Ąaniu recesjiduĘsła' Badaniadoś\.Sądu ń.lóken mięśIriotlchoraz pogłębieniu plfed.plast'vclne fabiegi chiruĘi{Ynelwkon1tane rv celu zapobiega. lq80 Werul. : pżyoeŃwWędzide|ek eliminacja nieprawidłowych iĄYstępuje dodatni test poci4gania. śnie sąsiadującej blonyśluzowej Wmstka zębodołowe' go.pomimo jdm}u.ła.rdma 1987.tnei lo zabipgi konlmarczanirrmo jak i błonyśluzowej w obszaźedziąsła. in' Miyasato i rvsp' 1977.m.thlub odzapalnych (Prccee.lvanierecesjidf iqsła.lykonywane wfg|ędóWperiodontolo ze skiej sfueĄ. Zdm\Ą.

poza szerckością dzĘsłanależyu\Ązględnić: f $spóh\T'stęporvanieapa]eniaprzlzębia (położe. odpo\liednia kości(clarka.]l gnbos |ned.'.. i obecność grubość dfiasła.12'2a'b' c' d oŻeszclep ' d' t'^ -i" p"edsionu' c-pooz' p pzeszcepu o'oĄ sLlos.or'ei d pooperacyjnej'Wstapienie ryzyka rcsoĘcji kości ordl rcslka/qbodolo!\c8o rc/osldiqt.dru "".. pl.iliJ./c R]rinr l2'Ia do d w posfenenia. międzJzębo\ĄYch po8]łębianie rccesji dziąsła.lan /ąi.ś|uzówkowo-dziqslowa Chirurgia przedsionka śluzowej pionowe od biegnqce błony p|."*.ubo(i 2 Tm 7 oooriebFn.o|towo s|Lzoń pŻe{.'ł'".e s Rvc.olep.Ifiąsła obseNacji\łieloletniej'2.^(ie i.FTego d 'o. cjenta. Zabiegten umożLi\łia głębokości kieszonekprĄ-.o7iqslowe|' a' o.wszv./oe. .]\ ŚLUZÓ1TKoWEG0 (Iriedman 1962)a \ty.ta uzóWkowego'cięcia apEesuwanE ś b. keszonck plf}fębn}'ch)' nie i głębokość dehiscenqjikośo. okresie gojeniapouabiegowego li:.. Coma).'glan'a \ U7owkowo.ta ś'uu o. rv twolzenie się wtórnych wędzideł miejscu blizny crc.r. poz}cjęzębarv luku i łlmagania esterycme pa.ń.u l"t.3 po_ W etapyzabiegu.I"**".Walunkami miejscowmi dla pże. PrłZEsI.ei o\o'lnej' w."i.. po/ome\Ą"cl'.i".. sa:5 Na znaczcniu straciĄ' metody z pozostawienrem prowadzeńategoZabiegu grubość dfiąsła(> l mm). Rvc'12'1a.tas|. zębnych'L1órychgłębokość kou'MziąsłorĘ.a ardego' std '^i"""J" i W9 sfycia Ho|brcokaochs€ n beina' technika pzóvoepu żapewłria sciirą adapticję l]orcze' ill'j*il "i"*:"'*pi"i'"l.p" w miejsce "*. \{etody te powo.:.ą'"l|eszolli'laczacerę.ony Ulowp]' cię(.lrYstarcza]aceJ koim zębów plzy dhrgości dłużenia jedno... M!. ' "... o g. odsłoniętej kieszonek kost. l brak głębokich powstawańe lub ilowały nych."łli't"'i Podejmujqcdeqzję rrŃonr techniki zabiegowej.ion]..ioko5tnpj' olaz byłyniepEe(id]'vlalne co do zakesu \Ąl'Tostka pved\|awiaid nąj\^€ ż niei.cJp.lla poszelzeniastiEi' dziqsła .l. pzedsionka.. ie ow| b ..i" 't64 . C' d Dowie|zchołkowe . eliminacjępnedsionkow5'ch cześnie pnekracza linię śluzów.laplonoweC.owego(Uę p|d|d lowego o|ostnei' do oowie|"c. i/4ub Zalecanejest .vtll\IE DoI\rERZclIoŁKolTE PŁAl.

ię z icdiotzl'.lrej esteĘ.12.{a poprzez zlamr. l' sz}. technikę i w€j opisa]iw 1968mku su]lir'an i Atkins' \Ą'.5-2mm u'alst$'J-' poprawiaich unacuj'Iianie i wgajanieo' \Ą. się \Ą.loo].ch' Płatśluzó\r'ko. nowarie. \\}.rvianie pi"n'.nnĄ.bmk. B}C' Miejsce . styczną'Plżeszczeppoza.\sl\Ąranl . .re.n}Ąn ie. jest przesurvany do\Ąieżchol. g t]'godnie'W tlvolzeniu tkan. c Westibu|op|aŚb/ka Kazanijana' cię. gojeŃe po uzeszczepie błon]'śluzo' nia.skaza. i /nuko\o-drllslolt. Z jest czego']Ćór!n najczęściej podniebieniet\.o.'pisF\'ane nie się \łspć'łistniejąccj rcccsji dziasła jest peŁaniu przyczepu nabtonko\'. pokryci€ okonn€j p|at€m ś c uzów qo ko!Ą/ym Wszycie Wpogiębione pfledsionka' dno się szeżenie strery dziąsłaodb!'\. st\łytkanki tączneji podśluzowej) l2'2c). \Ą'o$ane wiele miesięcy po tj'm Zabie8uzm ejsza.nio. 165 . .t. rokości większejo u'anegoobszalu.jbp/ przecinania olorrnejo . i kowego'kości ozebncj-Po Zabiegu dochodzido nie.ar. j lub Wlokjen pr.ej) obser.B mm preparuiP p]a|' uęścior.ZA'eni.ś|uzówkowo-dziaslowa Chiruroia poziome b|onie Ryc. Zowej szablonuprzystępuje do \Ą.lki przedsioneĘ nieprdwi.] sbei' dfiąsłaprzy rtielu zębach.kitej oko[cy'Pienvszyetap zabiegu to pE!'gotouanie miejsca biorcrego (Ryc.h od-Ą. apiata b odwarstwlenje ś]uzóWkowego W kierunku dfjąs|a. jeden ząbpo obu stmnach opero. \ł}'magane jest założeniecementu chinĘicznego na okres gmbos.?e ono (obecllość po.ch tnech dlliach wgajaniaprzeszczepuzapeł" nia w]Ęcznic d1.Po nacięciuMon!''ślu. i pomocqszablonuz folii.a mię.3a.cia otaczającego do dzĘ. pż].ipowimr obejmo$aćsz]. szczegóLoiegdy p\.stępują przyczepywędzidełek mięśni.llohe wspó'hłl. sła i Wicżchołkowo do okostnej poprzeczn]Ąn \/uem mdtcrdlo\t)m {Ąl' l2'2d'' Ni.cl Lonie'/no!' Ilo.z'ueporr: ku duh.1. Ltóre uhudniaja unaczlienie.klzPPó\Ą nuI r]lautunipcia i ki\'i.blPj dru€ i mc|api.prepar. tMajace ki ziarninowejbiolą udfiałkomóIki z płataśluzów. i\l1nagń qrh pozabieśo.lkośćkształtplfe. je sĘ pżeszczep|rłon}' sk ślufowej miejsca daw.fuzjaplazmat1rzna z obszaru biorczego).ie b' metodą W ś|ufowej.ć ściqgnięte \Ąlażn]' jest ucisk pneszczepu po zsz}'ciuplfez około5 mi' push(h nr:p.ego. k1órq szczepuustala się za pŹenosi się na podniebienie. l2'2a i b)' P. rozległa d:ługo i utrudnioneunaczyrie ie (szczegóInie prz5'padrv prze.iamąusmą wfń$łtuje się i usuwa tkarll{ę tłuszczo\łą oraz drobne gruQoly ostatni etapzabieguto stabilizacjapzeszczepu u ło.lawcze zaopabuje się pl]'tkq temop]a.lś]uzG w erani(ach 1. gojącasię rarrana podnicbieniu.|rzpni. się \Ą. żubiolcz]'mza pomocą$su].virrde w okolicy pfedhzonowców Wie. niem d]a lPj m.'\( l ipm /pnn$se&ide]].Boczniei do{ieżchdkorvo L.\ły |\ l.skaza. i rccesje dziąsła oraz pIą'. kości \tlaostka' a Zakrcs znacznejrcsolpcji szczltu poszerzeniastrefy dzĘstaw olrseftacji wielo]etniej jest trudny do pżewidzenia' PRZEłłCZEP BLoN\' ŚLLzot\iEJ \Ą.kę zęba (technikaszJ''cia HolbIG \t'g jęZykowo' oka i ochsenbeina)i b}.o\Ąadzsię cięciepoziomena grżniq ślu. \r}.okć't \Ą'ania ska]pelem lub mukotomem pneszczepu o grubości około1-2firm (składa z naMonl{a.|Ą]] j.onoi.? Ujemne następstwa tego zabie8! to: obecność dwóch mn pozabiego(5'ch.o.uszczegó]nych pacjentadotyoą.pŹec/c/epo\ 7-l0 dni' 7wfti( u!!a8e'.

\\.YGyl |2'Ąj' / nLnsln. punkcie powimo być żJ. pola zabiegowego całej szemkości na \\ s}tudciiLonie.ie di ce idziqsła pŹecięc okostnejodwartwienie W kierunku t' ś|Ufówkowego Wargi' W ko\Ą}./.e.'5lgnowaniP /\flni.5.mitkankami). \vskazaniem do zabiegumetoda Kazanija.lurnweiprcd<ionkado pienr.nosi ntn) 2. \Ą. okostnej bródkorvcgo'od.3c)pla|ó\Ą h )].ną i oddziela się ją od kości tde gtęboko(Ryc.rgiaś|uzówkowo-dziqslowa Chiru pia.or/\ \l-aniPm us^. ].u poszerzeniesfely przedsion]<a' pola (Ryc' l2'5b)' Na całejdługości zabiegowego dG nic do pogłębienia U chodzi się do okostnej' ZsuNąiqci \Wcinajqcplz!" dziaslajest mniej spek1al. nd nflyldad mipnia rn. prorradzisię cięcie poziome.ciskasię do podłoża na jest płytkipnedsionek i nieprańdłow przj''czep ten następ ie $sz]l!a się w okostnąw pogłębion}m pociągania Z okostnajest $1. l.$łókien mięśniow].cowate.ji naleĄ okretlj' t\.tórc w rra. slopiPn po8lpbiafua pluedsionkaw oko]icyzębólvpnedniclr żuchwy do.vym pokry.iwyżsątn śluzórłkort'o. szych obse$owano niekiedy st\Ąardnienie czep lrędzidcłkai włóknamięśnia pokĄĄra sĘ zreponowan}mwcze.rnWsfy.dziąsłowej Zaleca się stosorvanieńci resońowalnych oraz opatrunkiem chirurgicz(RJ.u\\'3 się pżyczeps.znegopo rd\lo.kolei Lmiesiona $ędzidelka \\argido]nej(objaw przedsionka wljana rra pozbarr'ioną śluzo\łej vŹĘę' i tam trłon}' złilaszczau dzieci.g l jest Scbmida i Nlómannag stosowalra w celu posze.r blunje 156 . śniej recesii dzi4sia Pokrywanie drro nie i w pogłębione pMedsionka (Ryc' 12.]lodwa$twiającgo od podtoża kie. \łielo]etnie obserwacje pohłicrdzają przervid5" l\alno. tt L\TIBI LoPL \{ n h \ pok^dekoi i \!\.c'l2'3a)' Następńe preparujesię płatślufólvkG pokrlcie pola zabiegowego w dziqsła n}m na okrcs 7 dni' W zabie€! t}'mdochodzigłów. sion|:ujamy ustnej lrYkonuje się Zabiegiwestibulc prcpalowanym wcześniej pfez l-2 minuty Płat ptastJ'ki.i'\\. pacjentówn1lod.TnF lP{e.al].b.' dodatni).8 4 sz!'ch przedtfonowców prowadzisię cięcie połkię.tóry pIą. .anicY w odlcgłości W dziąslo$€j (Ąc' 12'4a).edsionka.o\i|c prĄ' p\'tkim przed. ^ nnili pliologi.nętżnej stony \Ąargr' słoniętą okostnę płatemśluzówko\\m. ś|ufowej odwaBtwienie b W Ed]anaMejchara' cięci€ pó|kięfycowate błonie ] a metodą Ryc'12'4a.Ltóry uszwla się bocu. \.Lilju]opld5|}kd / pułor*rn1'ch Edlana i NlejcJraraw mod}fiłacji Pned podjęciem decrzji o fomie chilulEic lego le. c.jU.ii.\( h.c\a następnie płata na śluzówko\\ego u podsta$l zmobilizou'anego przecinasię okost. wszj'tejdo $e\Ą.$}eliminować mod}fiko\łrlne u . okolo 8 mm od 8r. czenia rcce.runk.ll szczepów ilziąsłort}ch poszeźaniustreĄ' dziąsła (pveciętn!' wrost szerokościdziąsłaniązanego \Ą5.]niLu lJini.:ulame.luó\' kn!. dnie pl7. j" siępjJl . tej patolo8ri' Należ}.ć odda.]eqo do okośtnej dno pneds onka oraz WszycieokostnejW b|onęś|ufowq i jest (Wszcućp ja. 12'ł)'db}umożLj\\il poszeŹenia sbeĄ' dziąsła ności płatem śluzówkow]n. lt]nik esteĘ. d We'tibu|oplastyka jej piatem kości ś|uzów wieżcho|ko!. $sz}$'anaw miejscu pień\'szego lorre o ti-B mm od 8raniqYśluzó.osaniLlpne_ . w.czny niezadolralająrł ś iejszyi! poló\Ą'Ianiuz okoliczn].którc winno b}. kierunku dzĘsla preparu. \ie i rzenia Śrcry dziąsła zębodoło\'lego pogłębienll kou c|iologicn}ó i o Pni..lvkowo. Na błonieśluzowej cięcia (R]''c' 12'1o.

utraty brak o fizjo|ogianym |Gztałcie brodaweĘ kowegona powiencbniach międz}stycalych. Tłunacuysię to możLiwością r płatobrotow (flr'd'i"ndll7ap) na pny}dadpłat dzĘsła pełzania pfiyczepu łącalotkanko\'{e. pacjenta pozabiegowy Wyg|qd este l Klasa II: recesja sięga do grznicy śluzówkowo. nak Iecesje\lystępująprzed plano\.otry @dwnced' w sJ'tuacjirccesji stabi]nejdeqfja o leczeńu chi. leczenie chirurgicanepl} ich fli l Klasa Iv: recesjaprzekraczagr€niĘ śluzóvkowc winno poprzedzać terapię ortodontyczną. w ldasie III możIa]iczyć sło\ay'ch poddfiqsło\aych (szeególnie prfy zębach lub ko\'ritego jest polaycie rccesji przed le. e re.jdmj Andlin.Sobo(kiwsp. Stercwanarcgenemcjatkanek @uided. chirugiczne pokry'cierecesji nie jest kove8o i kościłlltostka w przestrzeniachmię. usĘpienie sWcznych. Przesuczepy (ITee tis1e graft)| cjenta.o$anie pokĄ. 1. dzJ'zębouych. ls./l Chirurgia ś|uzówkowo-dziqslowa ńewłaści*ysposób szczotkolvaniazębóW usunqć pokyciarecesji powinna d/iĘs|a za.rąft)' dojęzykowe przemieszoenie oltodonryczne zęba 3. generąuon)' możecałkowicie v'5'elimino\aać recesję'2 Jeżeli . się łołany f ptatńoi. l fadowalający przy do|eg|iwościach lub ją przekracza.plat podwojnie uszJpugo w okesie fuzwijaj4cego uzębienia. 2.(iot\e' Ro].wania go pokryciarccesji w ldasie IV jest niepe\ane. przwadku k]asI i tr możnaspodziewać cał' sĘ W pz]padkr zamiaru wykonania korcn dodziq. Jeżeii kor. tis jed. jegolvJ'rnagń estetycznych planowane. głębokości szcze|iny dziq. .]i' Metody chirurgicznegopokrjrwaniarccesji dzią6.zenjem prolet}czn)'TnPr/ed Zabiegami ' U osób dorosbch w przwadku . technika |dea|na niepmwidłołe pżyczepy wędfidełełi zabufenra do zwarcia. mzlegb ub}tek pżyczepułqcznot]€n. uwagina utrudniony plocEs z po1vinna odroczona'Jest to uwarunko$.ieiełi prekra(fąjq grani(e sĘ) giczne' U pacjentówponiżej14mk] Zyciadec}zjata szkliwno{ementową. przemieszczony dokoronowego bocznie.W Wmectt1P t.ubarizo \'rąskiej shery sxp graft): prz}czepionego.isę]€ . l Klasa lII: r€cesja sięga do glanicy śluńWkowc dzi4slowej lub ją prze]oŹcza. &lp) _ na przyldad płat przemieszczonydokomnowo. nie 2 ldaqfikaqja wg Mllera:l0 cia recesjidobrzeoddąje prfyzębia. nieprcchni(ot\ego. pokry.ze tącznotkankowegona po\"''iecchniach między.Trzebań\Ąłlież brzegu dziqsła granicy do \łziąć uwagę\'r'iek l p2esunięde -cemento!'vej (pokyciecalkowite). z fębempŻy k|inienej Roko\'{anie kwestii modilości całko\"r'itego \v s|owej przekracfajqcejmm. tyczny dziąsła minimalnych dziąslowej pu Ęcarotkankowegona powierzdniach między.{aĄ]'rn \Ę (?nyó lub/aburenielopog]Ź lebaz re(esja' niem łU]ru zębowego. <lzĘstortych' konieczne. sĘ l plzeszcfep podnabłonl@wejtkanki łqcznej w pokrywaniuEcesji uz}slauje u pacjentówfit{} (subepithpliaL klasie m spowodowanej wadamizębo\Ą]'mi dych.brak uhaty plzycze. p€ ' \'nić12| pod szkliwno. l śCisle czeniezacho\Ąawoe. bó|owych okolo. streJydziąsła zębodołowego l u4Akanieszerokiej wodziąsło\'''ej.latków z pmwidłowq higieną jamy ustnej po sełmożnapodzielićna trzy gl.pozabiego!Ą/ych. (/ęśLio$e.ane ot} powsta ania pono\łnego nowegoprzycfepu' lub być i L1ór} !t $up'e serwa. w planie leczeniaza]dadasię rłykorranie duiąsłową. orau blony ślufa\\ej soft (iee go postępowania stomatologicznego' I-epsze\ł}'niki l pzeszczep płata dzi4słowego gbqibxlw).onnad. W pokrvcia rccesji. jegoo{zekiwania pacjenta.ecesji aktJunej rccesji nie na]eł lĄrpehiać ńrtłów poc-hodzenia (po8iębiającej naleł \ńoą'ć leczenie chirur. i fwiękzonej Wraż|iwości zęba' . este8czne. go pr4'zębia. tkanek l Klasa I: rccesja ńe pfekracza eranicy śluzowko l brakc€ < h zapa|enia przyczepuĘcznotkan. dopmwa<lzić uycofaniasię sta{u zapa]ne.planowanelepo|qczenietkanek pokryWających koŻeń ońodonryone lub protetyczne. Usz]pułowanyprzesurĄ€lny płat(pedble\oft tis' qjęrecesji'nawetw prz}padl. fuliĆzn}'rn powinna być ufależnionaod wieku pa.ut-ata przyczepu posze.tlpy| tżech latach stwierdzili niekiedy całkowitqreduk. filaro\Ąych) wskazane |yuo nd pokĄcie uę.

.. ment chirurgiczny 168 . wg vlzoru: 2 rary W]6okość . metodapłataobmtowego Pafuua197? ' pola (Ryc' l2'5b).6a ib).ujpsie \^to$. Jedn4 z pierwsą'chmctod pokryciaobnażonej pok]'cia rnno.w o<ltegłości wjękzonej o 2 3 mm plfecina się okostnq rra całej wg 1965.Iząc raspato.\Ą}th recesjipc l$'sokości najgłębszej rólrnej wg mieszczelie br.czepionego(> 3 mm) i odporviedniąjego (minimum1 mm) (Ryc.chi \rq. całkowite 25_307o leczonychrecesjila'Najlepszen1" illa słolvejw kierunltu stlonnie uszwułowanego płata śluzó\ł'kowego)' niki uzlskuje się przy pokrytvaniu ptJ'tkich (do 4 pży. ' . :i l . 12'5a).Gflpe 1966.ecesji na rcn' zabĘ .odawkdziąsłowej Pennela i wsp.jerunku korono.I li./(/plin\ przcmierzrza. clla Uz!Śkany plat pnemieszcza się dokoronowo. części tegoprzemieszczonego jest w przypadlu pojedl. mm) recesjiw I ldasic' z szeroĘ stlefą dziqsła d 8rubością ii 80 \ldbilj/a' nip slo. skich r.?\l . d Dokolonowe i najgiębszejre.b.ie podwójnie usfypulowanego popr2ez d. j e.i€p|atamonkowego l\. $ t/e(' i kononol\ei o\!€ .esji f dodatkiem2-3 rnm. € .ecesjiI ldasy .. nych dokomnou'o (Nońerg 1926.TODA DoKoRo\oll'EGo PRZESLNĘ.Cohen i Ross 2 x u}sokość 1968)'W tym celu stoso\Eno ń\łnieżmetody lepo.nczl.esunię.]ąslowej' dokoronowe d cięci€ W szczelinie Wo'okośnowego szwami.N li. 12'5d)' W obsen!'a. pr. pełnejgnrbości. dziqsłapółksiężycowate.12'5c)'Po.lv wicrzchołkolrejtł'lącznie dokorcnowo(fararow 1986). .1arggrafa liniacięcia bŹegu df ąsłowego wg Ry('12'5a.. weqo ijego nabiLizacja po.12.ruiłni międ.Cięcie rczszena się do zębów sąsiadująCYch NasĘpnie (skośne oblotoweprze' z rccesjąi prepanje sĘ plat śluzóWko$Tl nowaniapłatówobrcto.t. utwo2eniep|ataś|ufóWko r€ c równej!Ą/ysokości nó W od|egłości p|atamostko. Hafley 1965' się plat śluzówkowo. b wyprepalowaniep|ataś|Uzówkowegopzecięcie oko. jpJ\nieie. po zastoso\{arliu metodysięgało pier'wszego uzyskania obu.. iiti i . ob|iczana ' aod przesunię..hron) dlasloueiprpparuip plaInM /lożon\l h l !\]kony\|dniPm docho.Tamow 1986. .. pżedsion' jej pohlda (technikaplata przemieszczonego bocz_ negotuku pm$adzi się w l'onie ślufowej wwna(/a \Ą?ór: od d/id5la nie). 7 Lolpiod. l ] ]III.ś|uzówkowo-dziqslowa Chirurgia lT .'ii ]. llosTlio\rlTco jest dziąsłorlych \Ą]'kożystylvana met. Attenatlwą dla płatów obrotowci sa zabicgi długości zabiegowego .pulońdnv mosllo\A.} polegał uykonaniu ptataśluzówkowo" gich r.']r (Ryc.Allen rem do miejscapnecięcia okostnej i Mi[eI 1989.okostno!. us/t.okosmowego odległości okołopółtorazębaod rc.Margeraf 1980.śluzółko\Ą}: Stosowana Płat ten jest pEesuwany w l. od\łarstwieniu pŻemieszeeniu bocznie d]a o{arggra| 1980)'Piem'sze cięcie w kształciełagod. s|Źbi[/o\fdn} |orr 0a Zabie8po|ega !łvt\orPnju M od|eslości (Rr. o najgiębszej esji powiękzonej 2-3 mm od bEegu dziąsia. ZabĘ ten bJ't następniewielokrotnie modJ'fi. da dokomnowegoprzesuńęcia ptata mostkowego w i cesji. Sumner 1966.:.. pokrycie a do brzegu dzĘsła.dngie przez dno szczeliny dziq. i dociskany do podłoża najnrniej 2 mm od bżegrr pionowepoklycie recesji (pienrsze cięcrerównolegte cjachrvieloletnichśredrrie go plata śluzówkowego tej 70%. Dla wienchrri korzenia oplsali w 1956mLu Grupe i War_ CLĄ PŁAT'q. !t]m. ka'JjP8oodlpg]oć' bl7Pgu recesji + 2-5 mm (Ryc' najgłębszej kowany (Staffileno1964.Harris 1994)'JedĘ z najEostszych wstaje w tej sposób ruchomy podwójnie boczlrie p]a| je\l metnda/ fas|o5o\Ą€ em daIa polksię.łÓrotlau r m i pż\.

obser. ki iqc2nejWg Bruno'a .' b Pokrycier€celi mnogiej dokoronowympresunię. jest ruĘicznego leczenia recesji duiąseł p. I pnzrszcznp polxiuŁoNKorvnJ TI(ĄNXI ŁĄCZNEJ Najbadziej omnipotentn4 metodq chi. \7lko wqskch i pĘtkich recesji. recesje i 23.anodokoronowoposzerzonei|zĘslo.stan p r z e d z a b i € g i e m 'l e c e s j e 2 i 1 3 ' ] b śandwa latapo zabiegu.iem płata mostkov!€go Wg Marggrafa'a .Za I i II ]dasyznacząct] stlefędfĘstaprzyczepio.niezadou.aikowite cie rccesji pogrubieniem z dziąsla llts lv pokr3'waniu rccesjiŚosowanojako metodyjed. nego tkal*ą autologicarą. (Ryc'l2'7a i b)' Rocżne wy dziąsła pmabie.to.8a b)' l mozli$ość i Przeciwwskazaniem jest ńer.Ą.ze poieila. n' naęa)' a. Ry€. których przeszczep bezpośrechjo w za' Ę ldadanyna powierzcbniękouenia ]ub dwuczasowe.6.ania w przypadl.12.zapełnia estetyczlrq konfigurację zarysui bal.nie kształfui sposobuprcparowaniaplata $(Źq rozszczepionego po sfironie biorcfej (IŹngel & larger 1965t2.a następniepo wgojeniu pnesu$.nan pżed zabiegiem.b Pokycierecesji 1 mnogiej pzeszczepem podnabłonkowej tkan.tEikata stosowana prz5.8a.t6 oraz 35%całkowite fi Nłrronrrortn PMEszcZEPl' DZLĄsŁo. Główa}'rni zaletamitej metodysq: I dobrc warunki odż]'vr'ienia plżeszczepu(tzw !oą.ca|kow|' Ryc12.ls Tec. b iednoczasowa metoda dokoronowegoprzesunię.rn.7a.Wacje gowe nkazują. wającnim recesję.9a do d pĘedstawiają kolejne etapy za.Chiruroia ś|uzówkowo-dzias|owa i. 2.Vystarczająca ilość tkanki ($ubośći długość) miejscu dawcz].ięki uprz€ j mościdr med'W Bed. noczasowe.:u pojed5nczych. żeniebilaminame. Raetzke 19851e.ed fabieqiem' b śanCztery|atapo zabiegu. w Ryciny 12. nego. \r'{ość zastoso\a. pok:.o\^Eniu moiru [. Bruno 199418. I dobrypozabiegouyi!]'!ik estetyczny(iednolitość bari\y pneszczepu z otaoaj4cJ'ni tkanlomi). d/Ęcld/\iąla. nd pokrycie pionowerccesji I klasy okolo 75%śIednie pokrycierecesji. Allen 199429.aląjący pozabiegc gojeniesię lŹny na podniebieńu uy \\5mik estetycaly przez ziaminowaniei jej rozległośćZaprcponowano jednocfaso1łĘ tal{że metodę dokoronowego uzesu. nięciapłata mostko\r'r'ego przesfczepu i na|'onkowego powstałe aeponowanju po dzĘsłowego łozć w plata.nan pr.tia rccesjimnogich(Ą?c'12.ca|ko.zeszczep podnabłonlrowej tkanki łącznej' mod}fikacjedc Jej gló\Ą.pokry. w których w pierwszJmetapieza pomocą pŹeszeepu poszerzanostlefę dzĘsła. l moz]i$ 7naczqt po$ubienia P8o o\.padku w mnogichrecesji posze. poky .ielki uaz w miejscu alawc4rn na podniebieniu.ia płata mo stkowegoi plze9oepu b|onyś|ufowej (d.nan 22 dwa atapozabequ.Wadami tych metod b!'łamożli. '169 . wite pokrycie tet€sji z po9eżeniem prł12epionego' strerydziąs|a Ryc. b . pochodfące od we\anętrznej płataolaz od okostnej)' stony po]qfwajqcego I niey.

pr€ p atd(ja b' KĄ.odpowiadadługo. Przeszczep \tpmwadzanyjest w miejsce biorcze.esii' 1985)..rni cięciami \qŹnacua gnr.iąła. pDowa. . pod plat śluzówko\ty stabilizuje się }dejem dzeniu tkanlow}Ąnlub sz$ami po obu s|roM(h lP. gośćprżeszczepu mieżona jest palodontome. pre. \a możtiwienajwięksllm szczep' i jego ustabilŁowanie popzez erozpu. tak nowe pnesunięcie płata ś1uzó.ni sz\Ąańi./c. plośopadłe diugiejosi zębów.ykonuje i trzono\ń/ych pien'Vszego dwacięcia: osi do l pieMsze.l2. Wpmwadzona do pokrywania pojedj'nczychrccesji. pod plat ślu. płatakopertowegow oblębie staci śluzówko\'r'ego dziqsłai błonyśluzowej 8raniczącejz recesją' Nie stosqie się plzy Ęm cięć poziomych i piono$Tch... teca pokycie miejsca bioNzego opatrunkiem chi_ rurgicznlm na okes 7 dni.iapierwsf€go.iliuno.a IŹnęna podniebier u zb]i.. do d1ncz1rnisał"ami brodawek(zalecane re się szw}6. przechc | a dfą(e pvel pftesa lep i pła ' \Ą/ję]śzosiutorów 7a. polegana ufomouańu miejscabiorczegow po.onkowei do poląoenia 9 i!'Wo. I rncrnur'l xoprRTowA (Raetzkele 't70 . pigwsze cjęci€ na stroniedawaej.cemento''Ą'ego.vych najmniejszej ziarrtistościpoleca się przeprowadzeńe biomodfikacji ko\nr'o powienchni cementu kol*'eniowego za pomocą wodnego roztworu chlomwodorku tetacykliny (50-150rĘ/ml pżez 2-3 minutJ)' Potizebna dfu. po PozyskanJ przeszczepłącznotkankowy Wprc\r'r'a. ścipobranego przeszczepu (waha się od 5 do 17 mm).Plat rozszczepiony str.cemento\"r'ego' Następujejego stabilizacjapoprzez zszycie poje. trem lub nitĘ chiruryiczną' między d. ńWno|eg|edo d|ugiejosi zębów 1-2 mm \Ą'je|zcho|kowo odniesieniudo cięda przeszaepu w mieiscebiorse pieMsrego. nia Za poś. je się Włącznie poprzez cięcie poziome. d-wszycie biegu pokrycia rccesji przeszczepem podlabłon. na a srony biorczej tkanJ |ącznejw! Bruno.: il \.:.ięde poziome v!ry. i.onybiorczej preparu. kowej tkanki tącznej w połączeniu z dokorcno' rt1'm przesunięciern płata (metoda wg Bnrno]8 1994).cemeltowego zębów z recesją.onP szldiwno.Uzyskuje <iępldl t7ętio\Ąei gnlbofui' poprcz preparat ię w kierunku przetlnio'tylnym oraz wierzchotko' przekraczając 8ranicę śluzówkowo. a Ęsokość&lgiego cĘcia.ś|uzówkowo-dziqstowa l chirur9ia t. się zówko$li tak aby brzeg nablonkorw znajdował powżej polaoenia szl. odległość pzeszczepu.prostopad|e dtugiej zębóww oddo |egłości mmod bzegu dziqśowego kontak.n. bość na od wvsklepieniapodniebienia. aby s|opnju po].Raspator€m uwałlriasię przeszczep tkanki Ęcznej uaaz z okostną.0i igld Pc-3)' zabiegkoń. szczalne sfrły międzJbmdawkowe (4{). 23 tu z kością do osi l drugie' róWno|eg|e dfugiej zębóW1-2 mm W do Wierzcholkowo odniesieniu cię. zaleź.z} dokorc. D|apobrania się tŻonowca v\. w4' Za]ecanejest opraco\łEniepowie*chni korze.ednictwemkiret' a niekiedy wierteł Dodat" o diamento\. rcsońują.dfugie cięciena ślonie dawaei. pŹeszczepu oko|icy W zębów pżed.9a' c d P|ze9oeppoonao.dziąslo.i poprze/.2-3 mm od bŻe b sóbsci w gU d.\'r'ko\łego. za się i zszj''\tapojedyncz]. 1v}'rn. poprze/broda\Ąki wvsokosr polączenia na i d.

2001 Cordioli iwsp. ka'2l \\']. matcraco\Ąe one pU'Popvez ściąganie sz$'ówbocznych obu następuje pŹepychanie pEeszczepu pod platem śluzó\\'ko.30/o D.konujcsię b1ko cięcie we$'Tr4trZ szczeliny dz. od$'aĘh\iaj4cgo poza8iŹnicę ślu.sd/o 86.20/o 89.iqsłowej sąsiadującej recesjąi $]prepaIo$'ujesię z płatśluzó\\'ko\Ą'}.91" 94. i $'ierzchołkowo 5 do 5 mm ponad obszar .410 88.'.oii.jsraLrion rlo /p- go' .7t0 98.30/o 66-1000/0 50 100% 55-100% 50% 610k 88% 48.If pvez końce przeszcze. u rr.9 2.ie.r ej b]on}(a sztzplinr dzic.|ieniem gra. malifadę cięćw miejsctlbiol!7j.\' cenhEhej lecesji. rł]m.2000 Hirsch iwsp.20/o x. a całko$.ite dociągnięcie s^\'ówboczn}th na.Iegostabilizację zape(rriaja sz\w boczne oraz piono!\y szew matcrnco\!]rw oblębie blodawk (nici środko.lJ nadokostno.dziqsłouą 5 mm bocznie' Przeszczep i wlro$.2001 Harris 2002 Dominiak 2002 w sumie 42 12 48 24 60 12 24 42 24 18 18 12 12-64 18/18 f3/35 '13/13 f5/44 11131 1001146 2U54 3281501 ritl ritl titl titl litl itl łi|| titl 3.6 ffi 910 70.60/a 66o/o 74.910 a4% 98.letodakopelly nadokostno$ej możebyćró\ttież stoso\łanarv pnypadku recesji nmogich (.'kamiZukośnienicbocznl'ch bfiegó$' pneszczepu Uła.| 14/f9 15/15 12123 34ts8 Iitl il I 2.Ąl]en20 ]991]'ZabiPgśd\tl/d'l.!.O.1996 Paolantonro 1997 Zucchelli iwsp. Źó\'ko\'v'o.1998 Schachef iwsp 1999 Jepsen i wsp.0)' lTt'il\ ii TL}:En.'! Jeszcue \t'Ęks73 mini.3"/o 98.adfa się pod piat' w'su\\'ając do najbardziej go pomocnesqpiono!\eszr\.iqga \ię bo'/ni.w cz}''In przepro\\.'In plzjmosita techni. 50-100% 95v" 81la 71-10010 45-t01v" 890/" 740/" 7f. .9% 85.40k 82. /! iP granirra. 171 .]']'j sumaryczne zeŚtawienie pokrycia po \ĄynikóW nicfnych k| reces] przeszczepu podnabłonkowej dziqsla zastosowaniu tkankilacznei.sokości nicy szkli$łro.\Ąej resońujace 5.Iouei c"ją.lppuiF po \pra$d/pnju \\lJ* i\ĄPgo noloieniJpl7e. E a8sĘE Nellon 1987 Borohetii iWń' 1994 A len1994 Wennstróm iwsp. wĆj dzięki zalożeniu sfwu rnatemcollcgo na jed.cce.Chi rurgia ś|uzówkowo-dziqslowa r. a następnie dokonuje się loz\ĄŹNtwienia po obu stronach recesji illa uformowania śluzówkowe8rj pldtd kopPńo\Ąegn' }'lon ror. bnrcla\tckna $:. n}m jego końcu i prZepchnięciupod broda\\..orranin rkJnFkmi.2v" 93.cementowej zębów z rccesjq' W ten sposób unika się ló$r eżcięćpiono\tTch i poziom1ch' Pnesfclep podnabłonko\Ąei tkanki łacznejwprowadzonyjest do kopel.o/pot nJ u\unięl nd. Ma ipgodofa.a. od sji z oduarst.

W.|Ymagane rv jest mekiedy przeprcwadzenie odontoplastykr ce_ korzenia.dziqstowa Chirurgia kl].'dopodobnie iłystę. żeśrcdnie w-\'nosilo około kĄ'cie recesji w obserwacjiod]egłej w plfwailku stwiel{Zono a 907o' pokrycic całkowite \eczonychrecesji.i. pole zabiegowe' brc roko\\'aniew plzlpadku głębokch i szerokch ptz}.esjidz]ąs|a' stan pżed fabie giem.'tunelu''.który w plzwadkx Fawidłowego higienyjamy ust.kolzystana u pacjentów z brakiem możliwości ilości poz}skańa . grubości (śluzów'kow-\) Pierwsze doniesienic na temat Zastosołaniastcro' pleparow?ćptat częściowe. pogrubieniadziąsła Iecesji Il klasy.ości :latwe.Zębia \Ąl'tworzenia powstanie nowego błonko$ego' lnni obseńt.2 stosowaniupżeszczelju odb]Ą\asię na &!dze tzw mostkowania' późniejopiswany jest proces pełza.okostnortyi urtldaczniadehiscencjękostną' cftery milimetry od niej lv kienrn]$ wierzchoł. !. Najwazniejsz}m sz(zepuw s\ł'oist]m . kowo. r. wę u1niku klinicznego pokrycia rccesji.VvisteJ jedno do.GlRi \. czepułqcznotkan]<owego.12. Kontlo elsyjna giczĄ'ch zacłrodzaqchpo pżeszczepie podnatiłon.moż]ir\'ość estetyka pozablego. ji ranej regenerarllanpk.cia recesji dziąsłaz łf. kolei odłarstwia się plat śluzólr.1 potą.]a' być kłaclrw szczęce.u.1ptfedstańono u]miki kliniczne po" podnabłonło\tej tkanki Ę.2. czcpionego oraf zadowalajqca wskazańemsqsze.il1 l2'l1a do d przPd.12'10aib)' pojedr r" re'psie na nr e /dią. i]łĘiegoprz}'czepu i racji pŹ].$eprzekraczające Z kou'o. grubieniem dziąs|a 172 .okostnowego' uzy.'zorc\\'ej zębaiv łul. sterowana cja tkanek w chirlrrsionyrn leaenru a re..standwa |atapo pokycjerc. usta!.cia rccesji przeszczepem w tąCznej okresieprz}najmnicj12miesięCyod zabie' gu' Z analizy ponad 500 plz]padków rccesji I lub tr po.lla rcgenemcji tkanek !. ijej całkowit]m Aby sunięcie płataśIuzó.te.o\t.10a.ś|uzówkowo. Najlepszym lra (Rlc.dziąsło$ą. Początkowafaza gojenia po Za. zgodyna przeszczep'o8'ra.€sj] z p} zabi€gu' calkowite pŻya€plonego.hiruryirrnrm dla zapeł.cemento\t€gou podsta\Ą! broda.ali nabłonkałączącego pEyczepu łącznotkanl<owego.ue R1. bocznychi wierżchoł. TI{'\\Eii RE[.irma ń\Ądeż Ę. Zaletami tej lu zmniejsfenia \ł}puldości prZ!. dwa to cięcia piono. cfep nabłonło\Ą1. W Tabeli 12.rażająrłch nicze ia w jej stosolvaniuto wąska stefa dziąsła zńązanego' recesjemnogie i. bnrdawek ńum w]t'on tej metody jest obe(ność i dfiąsłowch o odpo$iedniejWsokości szerckości' jest ocenaprocesówhistopatolo. i $. kowT''rn należyprzeprolradzićfozwa$twienie i \Ą. lub nem lub f esońowaln4.r( ( /p\(i LoronobeiIormuje 8ló\tniPpvJ.sp. W podobnlm zestawieniu 72Eo uwzględniająqm\łJniki ldinicme 20 pmc i leczeńe 515 recesji. Je. dla kowejtkanki łqcznej pokrycia recesjidziąsła' że dni autorzyu\Ąazajq' docho.ienia nej i mtodegowieku pacjenta możebyć odpowie.'kolzystaniem etapy techniki GTR wg metody opisanejprlez Piń Pmto Piefltsze cięcie poziome prcwadzi się po.egenerac]l metody są:uzlskanie necz}.\Ąfsokiekoszty mate.ldwidią pokrf. wek dziasło$}chpo obu stronachrcccsji' Następne linię śluzórt. nia.\ł!5tarczającej tkank z podniebie.E\I]tĄCJi s.LIĘo11'Ali'j.rec€sja ]3' b .miesięcznej Z leczeniu recesji pochoiIziło 1990rcku' Technika polega na pokryciu pojedJ'nczychrecesji zabiegu błonq (niercsońowa]nq .P|FE lub PTIE z bta. klasy leczon]ch w ten sposóbu]Ąika. tię ko$].y.śr€dnie pionowe pokrycie rccesji w ob lt5'nosiło 82%'23 selwacji l 8-6o.s]. lub nie lq.i jego możli(. pżez szczelinę dfiqsłow4oraz na \ł]sokości czenia szk]i\łTlo. pująobapmcesy'w częściach kolvej recesji twoży się noĘ prz!'czeptącznotkan..rrieńapóźniejszej regenera_ b Ryc. nalow€' naiuażniej.Technika ta po\\.lzi\włączńe do repa. dzialny w okresie 12 miesięcy po Zabie8uza popm. na. i cementu korzeńo\Ąego' ha\.1rtetyczn4 kolagenową) ZaĘdu poprzezdokoronoweprze. 5 mm lokic i pl7el. skać ptżestżeń .kovo. jacegoplzyczepu.

dtdtasl Lo ^ eoa A aolqczPn'U bl ze.d 4.1 3.fu |on e\zhoś(' ba'ze|z"r:a 5.z?oaln].z5 72. ż3mm >3rnm CAF 900/" 75oń 90% 80"/o DPBF DPBF lub cTG+ kopeńa CTG (rneioda Bruno) GTR GTR 15v.d.9 2.61. >t mm >] mm >3mrn ż3rnrn <3 mm bezznacr.4% s8.dpar. przesfczeppadnabłankaw.Un'ec]e Dldl" ńoyl av|ego p. 996 1 Zahedi iwsp. 50% tA tB |V eczen|e ońodontyczne razie iW konieczności naltępowe ecfenie reces]i]'W rokowanienlepewne.9 3 1. l.||.5r/o W sumie 12 -48 198 |.brakWskaz.ll 2. l.3 2..rcĘ d7:ą4a) cTG.5% 13an 59.8% 81% f5 1AA"n 12 24 1f 42 12 12 12 lo/kolagen 15/ko agen ]8/cuidor l3tPIFE 3llcuidor 11/Guidot 3Z/kolagen l.70k schemat doboru metody chirurqicznego eczenia |e./% 73. pĘesun'ec'e p!a.2 12.przedzabiegowe] k|in W od sytuacji czne] l I I ll ll po]€ d yncze mnogie pojedyncze lubmnogie poiedyncze ub mnog e pojedyncze pojedyncz€ <3mrn <4mm >3 mm >3 mm >5 mm >4 mm >] rnm >1 mm <t mrn bezznacz.2000 Narris 2002 Dorninlak 2002 18 15 25IPIFE 1f|PIFE 25/PIFE b.7rn 86.es]] dziqsla fa|eżnoś.d bfakdanych. 998 1 Zucchelli iwsp1998 wsp 2000 Mrilier iwsp.dol a'ono'^. 40.z.synteiycrna blonapotmerowa.370 62. 8f.4i era na skuteknieprawil|ówega ustawiehia zębaw uKu' 173 .4% 51.zczep"Ę Óld I" dz'""łatego ]1lzP\un]Ó.20n 85. ii l 4.cznych po |€ sterowane] reqenerac]i tkanek P i n i P r a 1o 9 2 t9 TintiiVincenzi 1994 wsp 1996 Rachl n iwsp."ż.lll b.4yÓ *b.9 4.'aw"tega DPBF do|arcrcwe arfe.'e 7 |. ||I 3.ńdo chirurgicznego |eczenia recesir CAF -. cu dor. tkanki|QcznejGTR sterowanaregenetacja tkanek' lllA. PTFE blonapoliteirafluroerylenowa.Chirurgia sIuzÓwkowo-dziqslowa sumarycfne fesiaw]en pokry.t k]asaWgMil]era na skutekzapalenia przyzębia llIB lllklasa Wg l.3 3 2s 100% 0-100% 8.ia c esj dfiąsla fastosowaniu eWynkóWk|i.9 33-8:% 43 100"/" 53% 39ya Ii ril l.

Z alra|izy leczenia około 200 recesji pionowe p(> Wtdasie 1. w róź]nic ocefuanych większjtn odsetkiempokryćcałkowi' zdecydowanie . biomod!fikowanie powierzchni korzenia z łrYko. cą7dokoronoweprzemieszcfenie te oa calkowitepolo]ciP blonv i uslabilŁo$€ n ie płatapojedlalcz}.ycie cal.iĘ'rnnależy parodontometn.mi.\Ąasu Zalecane jest nowego (pH 1 przez 1J minuty).id7iąŚtandilepieilas|oso$ac Ł5 o ultrasonograf (głołńca śrcdnicy rDm. |ub zuje sie szw. szerokie).{ańa w kierunl<udokorctro. do ny sj'ntetycznewprc\^adzane kości. nowej gia icę sz}Ji\łno. tedlni. plata.try.p"p".esunięcie w celu biony dokolonowe "i"ii. Błona powinna być założona taki pokJYc dehis( encie caĘ o ab} spo<ib.". 1 \-).miszwami międz1órodawkow1rni oraz poprzeczn}miwęzełko\tx. Niektóźy autorzy zalecaJą $ych (odontop1astyka).Jiniczrrych.ię poprel biodPgradują.j*i'. .II lub I \ł]aika.i.l". sposób zbiorczy w Tabeli 12'2 ppedstańono \..Iziąsła tych oraz większlm prĄ'rostem szemkości 24'26 po przeszczepie. niem GTR w obseńtacjach prz}'nąimniej 12 mie. k]asę > głębokie 5 mmi szerokość 3-5 dniogłębokie mm. w cl€ (.w}łn. recesji. ko1\'iteobserwowanow 407.ś|uzówkowo-dziąsIowa Na.22 przyclepionego pok}Ą'aniarecesji chinrrgicznego techniki W \ĄyboŹe naIełu\Ązględnić: .3. wiPvcbo|ko\Ą a kości' od shony koro..cementową.aloiwsp)'a-(ięciad|aUł\kania 174 . żeśrednie krycie recesji lqrrosiło około72%. powicrzchnikorPnia w nie_ slepuje\4{gladzenje je8o krzvwizn] LióĘń pr}padkaÓ /mnipj.płytkie 3 mm. o użyć a dla ocen) grubos. dziąsła i szelokość l grubość do międzyzębowych recesji.c'dst€rowanaregenelacjatkane|Wpokrywan|Ulecesj|helodykaw9P|ni?. w żW uśmiechu tkankina podpodniebieniagrubość i l lĄysklepienie tward}łn.i"*ó6' d i"i"". Rvc'12. średo (iej recesji Wysokość . (50'150 mg/ml pŹez H minuty) lub k. brodawek l stosunek (szeegó|nie do lstosunek recesji |inii uśmiechu dziqsłowym). rzystaniem rcztlvoru chlorowodorku tetracyldiny c].i"a""top|ał'ika.apii 299 rccesji średniepionowe pokĄt ie re(csji u obserwacii12-48 micsie(lneJ w1nosiło75713. u ńwnieź usunięcie nabłoDka podstaw brcdawek w dziąsłowch. istotnych tkanki łącnej nie \aykaą''i\ano błonkowej poza paEmetrach l.'ł-t"*e.11a'b. go zr€pono\.ami Zabieg koń.z.pprutu i śUzowkowego! | w czę(ikoronowe] oróstnowego ''"iowkowo pokycia b|ony' piata ca|kowiteqo . . ka impulso\łGechowaW prczentacji A). Schemat doboru metody chirurgicznegopokrycia recesji do ji przedzabiegowci s}tua( ldinji/nej predŚLańono w Tabeli12.e pi. powyźej mmto recesje 5 pojedyne]ch mnogich.iożeńie oraz pr./enie za pomocą drobnoziarnistych wierteł diamento.{ łr'niki kliniczne pokrycia recesji z \łykoĘlsta. W podobnlrr zestawieniu uwzględniając}m\ł}mikikliniczne 17 plac i sl1rtki te."ńl.a pok. kostn4 i 2-3 mm otaczającą Błonę stabili. niebieniu Aby ocenić te cechy !! badaniu przedzabiego. sięcznych. pozwa]ają. bezpośr€dniąskutecf' W pracachporównujących ność G|R w odliesieńu do przeszczepówpoiha. lub recesji l v\ryŚępowanie przyczepionego.r ska]i co 1 mm.l"i.

cemento\tego. pelem. scami.ch!\uględemsicbie. tlt.oń.h .Iłużenie Wzdtuż śluzórvko.Zyczepów{ędfidcłek lub plfed plano.cięcie plastykętędzidełkamożna lub rt1don3.zS. /d\l. \t]ch i wędfidełka okostnej. je. dełka(lfem]'lectonńc) jegop]astykę(fe7rłloplasti.}'gojenie pooperaqjnej i rqsoĘ rany akceptację plfez pacjentóW2? zabie8u]aserowego 175 . Ź F n i e s | r P h d / i a t l d \ \ ' j d si'h P 8 o n a . P o 5 / .vcięcie wędzi. Schuchardta. \Ąaćf w}koĘlstaniem lascm lv-vsokoenergeB'czne. $€rĘ po\łicżchnia.Chiru ś|uzówkowo-dziqslowa rgia dwomasz. go Co2 (opcjapmcy Cjągłej.ip. od sób plat przesurtasię clodna pżcdsionl(a(I0-l5 nrm od połączenia szkliwno.naĘ(]miasto\Ą'a hemostazana.ilziasłowej oko]icy ld&Y w kierun]Q dna do pEetlsionka następuje odpt. stka zębodoło$.sokich p. cz5.12 Frenu op|astyk schuchardta' Wg Główne ę.Polt.Ę.. moc B\\).Ta ostamia polega na \ł]4<onaniu tylko w btonie cięć śluzo\r'ej pionowego plzez śIodek$ędziclełka olaz dwóch ró$noległ}.wrchodb\\\a /e s.]npcńo. | c p u i p p u RyC'12. następnic jego obu. ka w kztatcie litery V rvbłonieśluzorĄ'ej i okostnej i plfJ.ń.lt./Jmicni.van]'rn leczeniem)' Wykonujc się je na ostro skal.ie valg i poli.Po$'stĄ w ten spo..arni bocznymi. cych kztah litery Z (Ryc' 12-12)Po$'stajacew ten ' .'l resońującyni się sz$'amido okostnejlv linii ńtnoległej do pien\.mę zaopatrujc się cĆmentemchinĘiczn]''m na okres 1-2 Ę'godrri.lve na i ŚkŹcha umożli\Ąia pogłębienie jest pżedsionłai stosowana głóu'rrie żuchrrie' lv Za. sąt]kie \\.szego cięcia' R. ońodon.tu'Raspatolem odsuwasię go od okostnej w kierunl<u sklepienia przedsionka i stabilizuje pzez ziamino$'arliei $tóme nablonko\'anie' \Ą5. /egoL eArube i<ieBaiarebrnda*Lj nej $.Do Zalet tej meto(v naleŹą: cięcie tkanek bez ]ontaktu 7 opelr. \. ruĘiczny na okrcs 7-l0 dni' pv). i Ća)-Najczęściej stosorvancw1'cięcie nadokostnorve po]cgana odcięciuwędzidetkau podsta!'['od \Ą']To. miei poszeizaj4cplzed. rozciągaj4crvędzidełko i sionek' Płat}' noł]m miejscu ustala się kilkoma w sz$ami \Ą'ęzełko\r]łni' Irem oplastjka Glicknana \r mod!'filacji Kostiaje.sztde w krtatcic litery \').ch (obecność diastemy pla$. linii wo.łĄó \Ą']dkipn mię(nio. tycznj.lRnJ|PĄ .ędzidełka climinuje się popżez metody pla" s{'czne: L)iffcnbacha (cięcie u podsta.|:9ji t!ięt zjcl€ ]jLia tr. ce u podstałn/wędzidełka. za pońocą diatcrmii chiruĘicfnĆj lub tech.ieprfef c środek Wędzid€]ka od A do B.ofilaĘcznie wpŹyczepie dziąsło$'-1'm).€go noż}.ób(l$a Irojla|ne p].kJ/. dwa ńWnolegle \Ą"ględem e sieb cA ] BD dajązarys iiery Z' ZarnianamieFcamidwóch tróikątnych piatóWpopEezpEemiesfo€ n iepunktu Ado D ipunlduB do c ina Za. a stronnepoziomepve.czkami i ukośnie ścięclu go szczJ.] e pE}'czepówwęd7idełek Usuwarie niepla1!idło\r]'.]' wędzideł.stał]pozabiegutrói lLrb nrmboidahy ub]tek nabłonka goi siQ Ę1ni' wtóIńe' Na uębyuakładasię ligatlllę i cement ctn.lnoczaso.go ora/ \q'|ępuj. niekied}' p. prz]'są1a i się 3. daja. czepie bmdaw'ko\Ą..lm rwm IV i m Hasa podfiałuw'gPlaćka.epanlrEnic płata ślu.po.dzil ej plf]' cał' końcie w1rznięq'chrtszystkich siekaczachstałrh i przed założeńem aparatu) olaz pmteRrznych otak stabi]ifaĆjiuzupetnień płyto\\Tlhna skutck t5. niĘ laserowqTechniki zabiego\tedziela się na w. (dodatniobjau pociąganiaw pIzJ" dontologiczn]'ch penetlujqclm i brodalr'ko. bieg rozpoczpa cięciew kształcie liteĄ V w śluzów.

niku zabie8! chirutgicznego do \'vTtvorzenrasię rv pewn].t$. kich utracon]'chtkanek (cemenfu koŹenio{ego. TP\||o tvię(prled" s\lFlkim bliÓosa(eniP dająceFlko pe\t'ne.ji lkanPkprz1lebr. ozębnej i kości) czyli bez keszonki przyzębnej.lr'r. bez ale odbudo(y utraconych lub zniszczonych tkanek. przez usunięcie ich ściany dziąsłowej nawet lub kosbrej Gingiwektomia' operacje płato$€' łącznie z płatemprzesunięĘando*ieIzchołkowo). w Wyniku cfy |eczenia chi.ożenia długiego się Lrłonkolvego' nie łącznotlankołęgo. więza. i tw'onyćsię nowTprzyczepłacznotkanko\\5/. a W im}. staci kieszonek pEyzębnych i ub]tków kostn}'ch. JeśIi nawet dojdziew lr. tkanek stosowane następujące 5q metody oceny: zg|ębnikowanie kieszonek. Eenie struktuly tkanek.a]e i więzadła Zębodoło$€ oraz kość \Ą. pnyzębia (kieszonki < 5 mm) mozna tlqmi stanu Aby uzyskać odpowiedź.y.\'}żej tkanła łączna.mmiejscu tkanki kostnej' to z\Ą. \Ą'laścih€j ńrnłcji tj'ch tkanek. sła. kiem dziąsta.zepowe regeneracji W tkanek przyfębia skutecf ność metod regenera(ji tkanekprzyfębia WprowadzeREe Choroby przlzębia.T'kle nie /o. w badzo niewielkim ale stopniu. bcz ale twonenia się nowej kościt.]'rostka.Zbigniew Jańczuk Melody ]cgenG]acii ptzyzę[ia tkanek Wprowadrenie Mechanizmy g eneracjitkanekprzyzębia r€ Blonyraporowe Białka matrycyszk|iwnej siarczanWapnia. rurgicznego dosztodo reparacji do regeneracji <zy pEyzębia. Take niepełneodtwo..Totnie. prZebiegają. waż]nie zaczeruienieniem' kr$'Źwieniem i obrzę.t|uiaĄ' h . skrłe się teżw \łyniku dobrze plzepr. N{inimalną rcgenelację tkanek pżJ. W miejscu uszkodzon}'chtkanek (kość. moze dojść (/e.Lła zębodoło\łego.ch pf].J i manif.iotĄPi do reBenerd.materiał Wszczepowy/bariera Biomateriały Wsz.ale mniej wańościowe odt$'o.fębia uzy. Metody lĆczenia zmieżajace do rcparacji tkanek pż}zębia eliminuja najczęściej kieszonki pŹ1uęb. z!\ykle w granicach kilku procent. a szczegóhdezapa]cniaprc1\'a. 't7 7 . ncracji tkanek prz}zębia umoż|iwiająnatomiast odtrvovenie poprzedniej struktury a wiec wszl'st. Dlatego u niektórych pacjentórvz okreś]on}mi pamme.opemcje płatowe).lajPonJ 7e<po|ona poMiPr7' ą knĘenia r rU pnrzepu na' z powodur. Źenie się stfukfur tkanek pląu ębia nie pro$'adzi jednak do odzJ'skania pełnej.pozostająw plf}zębiu zmiany !v po. badanie lentgenowskią fabiegpoMórnegootwarcia operowanej oko|i(y.padkach odr^. s]'wnością' Proces zapa]nyniszczy nie Ęlko dziq.ie pl7P. Po uspokojeniu objawów zapalnj'ch L\Lh / |oind d}nJmi]. dządo nieodwracalnejutrat-l' tkanek z różnąinten.owadzonych zabiegów rcparacJ'jnych (skaling poddfiąsłorwki' ietaż. trfetod}' leczenia zmierzającedo rege. ne.!f. ozębna) po\Ą'staje naj\.

dośWiadaonemu |ubi lP8enPrŹljiIkan]. dontologiczną.olzenja. głębokość kieszonek pz]'zębnych (od blze8u rentgenowskim. rowanej okolicy po okrcsie kilku miesięcy'teżnie we międzycemeltem konenia zębaa koścĘ.czy utivo. do .]ziautomatyczniedo splycenia kie.vierd. policzkolqrni.''' Metody przyzębia regenerac. podczasgdy sRT sh. się nowegocementuz za@epion]łni nim ł'Iókna. odsłonięcieplata.]ułskużw.ii tkanek uzyskać powtarzan]m leczeniem niechiruigicz. prz]'padkuopero\łanych W ub]tków niezależne zja\'{iska2J. n}an zatŹJananie postępu choroby. jak i po '?abiegu powodunalJadanlasię konenia notkanto\'v}m'PojęĆiate zostały 7 w].odbudolĄ/y \. Są to uedlug \łiększości autorów dwa zupełnie Ifonq ozębną.alkot$nie\l}tllorry sjęndpo po zgodyodpowiedniejkomisji erycznej. podniebiennegona pżestrzeń międfy korzeniami ne w 1986i pfzez AmerykańsĘ Akademię Peńo.Ire8o Ęcfnot]rankowego'l 178 . Badanie histopatologiczne o uąśkanie przy(zepuĘcznotkalkowego.ażając możliwość regeneracjitkanek pluy. na Choć na]naterapia daje nąi\aT'żej p|zypadkach' okoto 1 mm ldiruczne. po nolvego \łY].o. $ W metodachle8eneraqjitkanek pŹyzębiachodzi ku regeneracji tkanek.onuje /c $ug|ędo$ się pr48otosdnju eR(/nyLh |yLko /wip.ności tworzenia nowegocementu' veniowPgo.no. śr€ d nio l'6 do 3.ce.!adku pono$'.7onp.Ianiemrentgenow zębia. w ostatnich latach opublikowanychzostało tylko Natomiast pozostawio resztkit](ankiłąenej(ozębnej) kilka pmc oparlych na dowodachhistopatologicz. nie za\r'rsze się stwierdzić. wierzchni korzenia. klini@nego łqCznotkankowegą periodontologicznego możnaustalić: . Pozostaje więcwy{qanieocenak|iniczna \tyników|epnyczepu łqcznotkanl<owego Cfenia pozwaiająca wielkiego uzysku chirurgionego. odpoŃcdnim na powierchni kor?enia' rzętach w pracach doślviadczalnych' uzyskaniu NoW pm oep Ęcznot]. Dwa pierwszeparametryidą ze sob4nr. gicznejest w stanie ocenić p.yklew pa" Poprawa tych parametńw nie zawsze pozwa]a rze.awdzi\Ę skutecznoŚć negowprowadzenia do /ebodofu. mogq sposodou€i pr> nych u operowanychpac. czyli powtóme otwarcie zope.. periodonto|ogowi 'tosunkowopewnqocenę. rĘch.w}Tti. No\łYprz]'czepto nowepołączenie Ęcznotkanko.czy uzyskano jq w Ę1 ku Ęparacji. na ocenę. nej. mentowejdo brzegudziąsła). roqtalo zarvsze /nis7. nie skim ocenić nawet poziomu kościza. Badaniem rcntgeno\r'rskim sfonki prz]'fębnej./\ w./ębnowPgo.lviększości Wedłu8 pr/\(/epla(/nolkdnko\Ą]ol-^.rv wyniku nie.nnienionej procesemzapaln5'rn.ię autońw zajmuj4cychsię Ę'm Po\łtol'nt' fu istotn}m problemem. l\1óIe pozwalana ocenęprzyczepułącznotkanło. z resztek ozębnejna przykładw pż]. stopniem odbudowytkanl{i kost.należyprzedeuszystkim bmć pod uwageróż. t i koć. Ę'lko badanie histopatolo.ó\\'no pĘed' nice międzypo\atóm}'mla no\r!T'n przyczepemtącz. " lóżnic w objętoś€iubytku kostnegooznaczanych (od i' poziom przyczepułącznotkanłowego granicy specjaIną metodą' szkli\łno. nie we Wszystki(h opiela się ona na go pnyczepu łacznotkankowego.Natomiast ńe zawszespostlfe. ]. w tńfu*acjach korzeni gómych zębów trzono. jpj ga się kolelację między ufyskiem pEyczepu łącz.jentóW przyczepu wstanieponorr. regeneracji tkanek. gdyżuzyskanie nowegopźyczepu łacfnotkan. w rra Z powierzchniąkorzenia przez ozębnqmi koĘenowFni.cemento\4ęj dna kieszonki). Pourlaieono popne/ fMor/enie \Ąe8o us|a]Pnie. położenie brzeg! dfĘsła (od$anicy szkli\Ą. ale da a jest rzona kość związanaz zębemprzez nowoutllo. moż'na ndicle\Liej o(enj( polom bl7Pgukoti. Roz$..4. dfĘsłado dna kieszon]d). czy kowegopm\ła.eniu badaniem klinianymrentgenowskim: i głębokości przyzębnych.'/t\ol7ona jPst Zwi4/a.5mm'l i redukcji kieszonek pŻyczepu Zgłębnikowaniemprzy zastosowaniuZgłębnika . notkanl<owego. gęstość.i].os|nej' Taka kon$en(jo.np na powiprzłli l. konip( rebd be/ /leczenia w sensie utworzenia nowegocementu ko.raźnie okrcśto./yrostka kości zębodolowego obrazie w l. najczęściej możnaba.(ij więZad|d o. .

stymulacja komórekprogenitorowych.nież pomocqbłon za egąiącychresoĘcji.h) i progenitorcwe Komórki (z mezenchymyozębnej i. do r odpowiednia po technika zabiegu postępowanie i zall|egowe. n bialka matr)ry .stercwalej regeneracji kości (sRĘ' Ufyskanie sterc.Emdogain).1 .2. obe<niemożnaprzyjąć. g|óWnieI r PDGF I tGF. mórek nabłonka i tkanki łqcfnej dziąsłapnez Wprowadzenie błony zaporo.nnikówusho. i niczne \łykazaĘ żesterowanąlegenemcję tkanek prz]. Była to błona mechaniczna politetmfluoroeĘ/lenowa (e.szaepowy/bariera plzestrzeni r utrzymanie dla regeneraclr r bazadlarh-B. nej regeneraqji tkanek (SRD.rkliwncj fulona biologirzna .vność na komó|ek Synieramatrycy tkanek (cementu. stabi|izują skzep r f awierają chemoatńktanty progenitorowy(h dIakomórek r plomuiq miqrację. TCFI] r (namnażanie komólek wyksfta|.k adhezyjne (fibronektyna.ouych SRT W Thbeli 13. . nnłujq| ffi Mony zapomwe (mec.4P'2 iPDGF 179 . wszystkie w}mienione vI tej tabeli warunki są (ho(iażich zna(zenicr pewnośtią is|olnp.haniczne) niercsońowa]ne i rcsońo\ła|ne.b].z}nniki Wflostu.2zestawionozeslńł cfJ.'lP.zębia możnaosiągnąć ń\Ą.4P'7 komórek prcgenitorowychróżnicowania) do 3' Polip€ p tydowe.to zapobieżenie dowierzchołkowejmigracji ko.1. który umożliwiłwprowadzeńe sterowanej regeneracji tkanek przyzębia . adhezję I pro|reraqę 2' Białka matryry kostnejB[.4ub z kości)ekpresjqfenotypowq z Ukierunkowana mig|acja Adhezja Proliferacja Różnicowanie l/etaboIicf aktn. a w implantologji . Tabe|al3'2 stelowanaregeneracja lkanek pŻyzębia' Tabe|a13'.jako metody lecze a .PIFE) nie ulegą'ącaresorpcji. jak i bez stosowania bloil mechanicztrych. Biomateriat .1 Warunkosiągn]ęca sterowanej rcgenemcji tka. Skaling igladzenie koŻenialpei ado nta debrideme l n!) powieŹchni 2' Kondycionowanie (Usunięcie warstwy ńazistej) (FFSS) 3. powierzchni r Uzyskanie akceptacji biologicznej korzenia. Bialkamatrycy szkliwnej (amelogeniny) r efektbłony biologicznej j . B|t.mdIPńalwsz( /epoit]/baliera ' w piśmiennictwieprzyjęłosię jednak odnosić najczęściej do metody Mon zapor. Biologicrne mediatory l w}lqcenie komórek nablonka i tkanki |ącznej iqs|a df t stabilizacja skrzepu r iworzenieprzestrzeni dla r€generacjI 5. material M. nie jest jednakowe. Regeneracja ubytku ozębnej.Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Mechanizmy regeneracii tkanek przyzębia Regenelacja tkanek pż]zębia możebyć konholowalu M '?abie8aLh chinĘic7Dy( b po /as1osowaniu odpowiednich tednik operacyjnychlub odpowiedrrich preparatólv Nosi ona wtedy nazwę stercwa. kości) powierzchni 1. osteopontina.żemechanizm SRI \Ąa. stabi|ność skrzepui adhezjado powierzchni koŹenia' ' zapobieżenie dowie|z cholkowej migracjikomórek nab|onkolvychłącznotkanko\^/ych i dfiąs|a' pEestrzeni regeneracji i zape!\'nienie dla tkaneŁ . pobudzanie migracjjpro|ifeńcji 6. Dalsze badania doświadczalne obselwacje kli. s Zachowanie \. sialoproteina kostna. jowych oraz duiałań leczniczych warunłujących 1' cfqstec.\"r'ej. Decydując]m warutrkiem. ie siaft/an$apnia. conychzróżnicowany. (styńu|acja BNIP. laminina) .\łanej regeneracji tkanek pŹpębia \Ąymaga spełrfeniaszele8u warrDkó\Ąlzostałyone zebmrre w Tabeli13.1/taściwych wskazań zabiegu.3.

warulkujqcego rcgenemcję opelowanego ubltku. osteopontrna. Bardro jstotnl'm momentem w brm procesie jest fak1' że migt. dokomno\łą mieracjętych komórek po powierzcbnikorzenia.na g]-adfonego koŻena bez jej wietzchnl kozenia w 21 dni pojej\Ąyg]adfen j wytawie' ! ptlifemcja komd€k nablonka'W ci4. tylko lekko do niej 180 . nie rrablon|ol4.polbdwionana(4łl (Ą'c.tkanekprzyzębia Metodyregeneracji pełzający ptączep w ten sposóbpowstaje. gracja komórck progenitorcuych po powierzchd konenia może być jednak poważnie zaburzotra w warunkach rany prz].. wanie tlvożenia nowegopźyĆZepu wego.. i chemoatiaktanty .ogenito.zębia'Rana $..13'3 W|Ókna ko|ageno. wie ie powierzchnizmienia balr]zokolflsmie tę sy.rlogu kilkr dni mign-lją dowierzchołkowo. rollych ńerzchołkowej części ozębnej' jest teżlekkie pzyleganie slofepu Niekonystne fiblfnowego do pońeźdni kolzenia' Folson i IŁ' nes1oraz szeregimych autońw wskafują że!'!ytm.most''mię.acjakomóiek nabłonło. wyirawania. wierzchol. nlu Eztworemkwasucytr}..l). łącznotkanko. Dokomnowanrl. i laminina stabilizująskruep. jamy ustnej'Z brze8una.jużw duieńpo zabiegu z uwzględnieńem bYdą'P by qra-lnie prrytrepio się We wczesnejfazie gojeniaubt'tl1l kostnegotwc . klwionośnych Ryc.iĄłókna przyczepiaja kolagenowe dzy bŻegami rany czastecfki adhezyjnetakie' jak fibmnektlna.tk kostnego ko\łejczęści runko\aaną. enia' W \Ą}nikutegopo \a$aźnego fizycznegopotącu porową powezchnia kozenja sianowi jeden bŹeg fany (ubyfkukostnego)' 2] dnia. zlokalizouanych główniew zachowanej.z nenia| je\t tlan]. ny przebiega śmdowisku w blonko\r!ry powiezchni wydo we ptzycfep one 0o pojuż Monka dfiąsła' w 24 godzinypo zabiegulzacu].3).tworzone .Następujezatem zabloko.}tworzona w \4ynikuoperacjiub}tku kostnegow plzluębiu ńż.WanDkrjący .or7enio$ego 13.tawieniu Imtv'orcm kwasu cytĄnowego i wspomagajqCych rcgeneracjistemilanej' $ygładzonego korzenia fęba.1 Schemat uby.l się na powieęchni Loęenia \lytworze. h wytuor/}. one o. pmmująułie.13.ale bez podzębodotow€go. pokrytego błonąza.wych jest dziąsła o wiele s4bsza niźkomórck p. ń i pmMelację rratej powieŹchni. pozwalająnna dokorono$ą gTację adhezjęusponnianych wżej komórck pm" i genitoro\łychz ozębnej.Isu\ła.który n em nowegocementu. wyiwoŹony się migracjai w21 dnu po zabiegu.iatkdfibr\mowa porvierzchnikorzenia.a ponadto zawlemj4c |$orfeniem śięno$€ 8 o cemenfu ]. ili się bowiem w Zasadnicfysposób rn przyldad od jeden brzeg rany (powierzdnia ko rany skóry gd].tkukostnego fuację. sialoproteina kostna się do powieżchni korzenią nawetjeszczeplfed \!y.adhezjęich do tej polvierzch. długiprzyczepnabłon]ouy\łykluczający nie sĘ no\tegoprzyoepu tącznotkankow€go' prz}zębia' regeneracjęub}tków Po \ł]. przylega. na do juz gtl' \Ą:.lla komórek progenitoro$ych' (Ryc. nawetpŻedwyn4r'oże jąc skrzep fibĘno\łyod powierzchnikoźenia.q t\@rdq.Siatkaułóknika przylegado korzenia.13. W€go. Ryc.długi mi.Po 2l dniach po ?abierfy się fibĄnow skrzep. Pomdto gojeniesię tej m.2 Dfug pżycfep na. ozębnejub].2 13. l3. Ryc.

wegoprzycepu do powierzchni korzenia. czyli po|itetmJ1uoroet].aniedla rzona natryca fibłny sfużyła mi8laĆjikomórck Fogenitolo\Ąych. To pohTrcietwadiiało i twor4'łodoskonałą barieĘ dla tkanki ziarninowej. W}maga chirurgiczrreg{) w}tawiede korzenia zupehrie zmieniło odpo.Vożyć odlmnną ścianę.a). powicra }lnie slorupJ. Iacjętkanek pr4zębia byłozastosowa]iebłonzapo. żajq.arułowało irrny pnewiedź bieg gojenia rany prz1zębia. Nie r ega ona r€solpcji. Pientszą metodą zape$'niającą sterowanąrcgme. ścisłeprzyteganie skzepu do powierzchni korzenia zapobiegło wra. umoż|iwiając adhezję komóIek progenitorou5/ch s}'rrteĘ no. w następnychdniach została zastąpiorra gen.|\4etody regeneracji tkanekprzyzębia l siedzeniaAmedcan Dental club z 1902r Dotyc4'ła ona leczeniapUorrhpa olDeolariy. migrujac€ szrtciej po powieŹcbni korzenia.l. nie go' żemógł w niektór''ch prz}padkach uzJskaćre. . ! Vicryl. korzenia z kamienia i wierzchni kĄasem r el{olĄ5'm' osuszałem część ko rze a na ile to b}tomożliwe olaz wcierŹłem alkohol potem uIrue. nek PowieŹchnia \łygładzonego korzenia była plzedWytrawiPniPm pr\pomirująi bezposLacjoua. wiem z łatwoścĘ \Ą. powierzchni. którcgo \t{ók1a pzyczepiły się prawie prosto padle do powienchni korzeńa' tlvonąc noł!57 pŹ]. (hcr M 1976r.któm jużnie mogła lrrastać do ub)'tku koslnego \a przestrTenikopenioqej. ab] apobie{ jegoprzesunięciu. szrzałemkawa}ekjapońskiegopapie. Dolda.leno1\. mwch' czy[ tzw balier steruj4qrchdostępposzcze..Po o(7) zczeniu pohaktowaniu jego po. naMonka dziąsła polłstaniu długiego przy.:'trawionej do przezkola.annłujący r€generację tka. Dr Younger opisałw 1902r w bardzoracjona|ny sposób swojepostępotanie (wytra\r'''ienie korzeDla.u nasyconego ńnem celuloidorqrrr nad korzenien i brzegiem dztqsła taĘ abv st\. jq \a5'przedzone plfez komórki nabłonkaz dziqsła. a llytwojako ruszto$. r . stałyobnażone $łók[a koĘenowe. generację tkanek prz]'zębia' Jego doświadczenia i obselwacjenie zostały Wkorzlstane' też Następną istotną informację opublikov''ał Me.Opotenciale ji rppara( tkanek przyzębia''piszqc.7 bJ''ł powiedŹna ten tenat znajdujesię w pmtokole po. w 1982r.nazistej' pojawiłysię tra niej otworki i zo. tkanek prz]'zębiaz zastoso\łaniem Mony GorcrTex pom\Ą5rch przed stu laty dr Younge4k1óregoły. w pracypl. Papier mocowdemnil]q.l) shrsznreuwa.ier)stosowdrew sRT' r Gore'Tex (e-PTFE) r Millipore r r . fibr'na skrzepu b}"ła że mediatorcm początko.yniki stemwanej regeneraqi ub1tku' kowane plelulsorcm stoso\4ania wedługwengas l]łon za. czepĘcf notkaDkow u. w osuszoną po\"/ierzclrnię korzenia.rrik|za. Poligladin {kopolimer glikolowo-mletuwy) 910 (kopolimer qlikolowo-mlekow) Resolut (po|imer Guidot kwaŚu m|ekoweqo) (polimer Atrisorb kwasu mlekow&o) (utlenione) Celulozowe (pochodna Chitozonowe polimeru naturalnego chityny) (waeprfowe) . jego powierzchni i uu. Po wMrawieniu i usrrniętlu warst(5. góIoF komórkom do zoperowanego pieMŚze \a.rł bar. Tabe|a13'3 B|oly /fporowe (m. ce pooątek z zachowanejgłębiej ozębnej. Bio-Gide (Wolowe) t Bio. miast ziaminy do ub}tkl wrastało dziąsło. i $ych \a'łókien'lPolson i Hanes (q't. niezależńe od s}(rtezy koĘenu i tworzenia nowego przyeepu łącznot]€nkowego. W kilku prz]padkach u4skałem dobre w1.6.]V]€nd tTissue Guide 181 . zastosowanieMony zaporoweji jej unieruchomienie) i obserwacje' zdajqcsobleĘlko sprawyz te.ale zosta. dnie w sześć później. ze regenemcjęcemenfu Bfony zaporowe korzeniowego mogtfuyspowodo\aać komórki bioĘ.. staniu i czepu rrablonłowego'FibĄaĘ przyczepiłaśę bo.PIFE.'. zostaĄ/ lat bo opubli. (błonae.

'niająbo\\iem: postępo\t..lębiaj csl bardfo ważna.ahle\\'pr4padku tĘtkórt 1"i 2. z a l ' p r n i a ich stnrje permą ich stabilizacjq ' pnykladzie./\.loln.stanie długregoprzlczepu nabłon. blorrr r". ścienn!'ch ola7 obnażeń Ll. \\]łika. Ł6 tyg' Ł6 tyg' 4 6mes. l b ^ .o|ono\\pi 15.ediu8niektór]ch autolów się |on)blon] zapobiegaja pżyczcpianiu dolnej możli\tiać do\lieizchotko\'.ciąg! ki].nikurcces]i te $'afunki błonazaporc a jest pólprzepuszclalna.ek na.ch stlon'l' lllnożli\\iając transpoń środ]ó\\.ą mĘDcjq komórek nateż p6 płata kolfenia' sh\'aża. 2-3 rnies. IóNlieZ resod)owalĄmi' \loga b]ć tez (óN' osiqgnięciasRT ilu. lF \\.r /. sh\alfaj4 pod t]'m \!żględem ponadto resorpcii kolzenia. P (Gieensteini caBlolr.lkjjnuniP_ u\d \\. .r Sldad na Tapobiega chemiczn-v blon lape\Ąnia albo ich bioincrtność nbnję|no.iaćr\l]nialĘ środkólv migradi komórck prcgenitoro\['ch pEede $.chi pol'. a f drugicj odżI!'czJ. r " n i p . odżJrwrzi:ch.\godni. (blon! ktageno$c).o' \\hlunkują to odpoŃednie ot\łorki \r blonie o pvclfi)ju poniżej100pm' Zastoso$ane Ł{ony zaporote. Z Tabeli13'1. jenial pnxladzi do sfuorzcnia pŹestrzeni o d\t.la \lIti"j'/" rrtmoęi roLe.\. Błony zaporo(e mórek labłonka i tkank ]qcznejdziąsła. że ko$ego zamiast łącfnot]€Ikot€go' sterot?nej legenelacji tkanek plż}zębia b. rpLln .ścienne' Bło.Jm\m |ep-/e $drull].trynowego nrepTfepu5zcza na 010n4 co d a kornórek Po|(D/L'aciid g ico|id) + Poi(D/L-l.gocLti (Tabela l3'4) lrtclajc się celowe' sknepu.aniu' ](u t..t]i s.o.3). lĘ migracji łspomnianyh komórck.godniach' stano(. kożeni n' $:\.sz}'stkim pł]nóN Ab! spclnić to szczególnie \'.tkanekprzyzębia l\.ijej lnacz.Ll b]i- 't82 .r \\ h m muje skrŹcp pżed siłami Ze\mętifn]1ni 1'. lub Różn€ bionypod ega]qce SRT Guidor Resolut Atrisorb SRT 5RK SRT SRK 5RT SRT d-co-ql id)10/90 ko Poi(L-lact Poli(L!lactid D/L-lactid) co + ester kwasu cJ.W"runki osiągnięcia blon]{o\!!. błollko$l'ch i łącznotkanJ<ou1. \'lagnussonai $5p' potencjałtĆn Za]eży umoco.4etody regeneracji (W9 biodegradacji bioresorpcji Nutmachem). \\eJldr Call'. dokolono\\.\'godni'Stad utrl}{ny\!anic się błon rcsorbo\\lal Zape nych do 6 |. 15.\'ćuńenlchamjate oclponicdlimi $.".festa\\iaj4cej Błona utrr1. p i .rt'u' I'oi in ndIrr.iq.ch trolf"''iu . Stabilizacjaskżepu w l"nic pż!.JlbU b:U"ktt\nU. płata i skifepu $' ub]t1al' Skr'/ep mozc b}'ć s nq rradę' obecnie częścicjloso{ane sqbłonylesol. 9 10 mies 3-4 m es' 2.3 mies' 9l0mies. stabi1izację zapofępżcciwkodo\ieEchołko\ejnligracjiko. tkanek' \!' Znaczenie błon!' uaporc\!'ej zape\\inlenlu mi (pin}).ortu'ralneni" nn\inn\ pozostatać dłużcj dZ 7 t.rn' N'Irrsi jednak umoż]i\t..klęta.l'"'-i ub!.\[-jaśniajaca rolę na prostJn p r r a ' l i ' h z a p a J a n i e n . części do otievchołko\lej) juz w pien!'szl'chcLxachpo zabie$r chinlr$crjq' |\|n. biorqc pod u\!agęlt1nk regeneracji'\\iedlug stanońąc Z jeclnej strony zapolę do do\rienchotko. I r o L l p d r r e ż n \ mb i o m ..rr rolp b'onVd!r'tu\. przcstęeńdla regenelacji mogą b. $ania bowiem odpo\tied7ialnr fa migmcję komó1.1) ozębnej' Jest n].. Jlbo bio/rodno. borlalnc(Tabela .ctid)N meiyl2 pyrolidon 2 wautwowa blonako agenowa Ko|agenśWinitypIi|| 4 6 tyS 3-4 mies. a r ' r . liullr lapL. l / a i tżcch powl"ższ-lrh $arul lo r R}c' 13'1. l I p ń d ) a | n i ' ' o .ria d/o i. od co usulięcia po Lj]ku Ę.dld do]. na poŃeżcbnic ]orzcnia po$'oilule bowiem szczególne l\arunki go..

ko|agpnol".ndmi \Iaią 611a . \. padu h]''dfo[tyczncgo pż]Dadku innlch błoni.p\\\u nicktór}ch drobnou. Nie uz$ikanie nienia tej gojenia.linic /dbfżonci\ nieiangiog". $et $ obecności bakteń'9 \vięcej bakteń pnrzepia się tez do błony e.z' pian'n. cjach korzeni.e.lwu\tEl5two\Ą€j.I]lo\\ego pr) SFnFrJ jJ ll. z\łieżęta(\łyiki badańdoś\\''iadczalnych) lu.7'7e8olne /a\lo\o!\dnA '183 . z komp|ikacji).PTft. przepuszcza|nosć p|ynow a d|a gazow | (brak gospodaŹa Zgodność bio|ogicna t|(ankarni 2 a|ergizaq|' immuniza(j|.owym.AcLbnn. v! Ęłn Dje. jąc. IstotnJłn rĄTeszcie$'.lepu i ochlonę plued jego u]plukaniem lub uszkoilzeniem' \Ąiastanie ś.rL}l do . tośycfnojd dzd|ania i fa. jPsllJh'o(rpo.ia to rólt.ch.t l). ńezależnie od tego.ir 'lo niLh fibloblu-lorr o/ębn^j. ane Wyrnogistaw blonomrapo.ejsca dlaregeneracji tkanek.Metodyregeneracji tkanekprzyzębia (koŹeil i po\Ą'ierzchnia skch ścianach bton]).j i Resolut' Błony bń nasączane amoksj'c-\'linqlub te. i ni.! Najbardziej znane blony zaporcwe stoso\\ane \t SP'T (SRĘ fostał]' Zebrane\Ą' Tabeli l3.iliną' Rłona e. od ra]nych powieźchni Mony Japońsc'lrbadacze opublikowa]i w 2002 r intĆrcsu. \Ątastanie tkanki łączncj do blony szczegóhie ..ato q. w sońowa]n].3' |. nakowe ilościbak1e i rv zależności cech struk1u.iącrmi. zacja bak1eń na błonie ma wg Seh'iga i w'. niż do epolo\Ąatej błony RI]' Błony faporo$e są dobEe tolerowane pnez Zachowanie fizycrnej integracji pierwsrych w tygogojeniaregeneracjiz dniaLh i Ltrzyma"ier'r r.aby stabi]izovać ranę i promo\taćseleĘ$'ną lEpopulacjękomórck. pod Lwagę roż1e nychb|orqc WarLnk| aratom|c/ prostota.sp'(c]. czy zastoso$'ana zosta]a błona rcsońo$a]na czy nieresońo\ła]na' Integra]ność błony fapolo!.'-eplocoĆ&s m? Ltarc.\.lces actina' macetem&mifuns) na przyczepianje się fibrcbla. u'. i plfel dfi (obseNacje ldinicfne)' Resońo$'alne funkcjo. Zapobiega też jej obnażaniu i kolonizacJi na niej bakeń' popralviając skutecznośćSRT8 Koloni. jące \\niki dot'\'czace\Ą. ttaq]. j"Ll. ne (szybkość. .\'I zape$nia porc\Ąatość po!\ielfchni. sorpcjielu]1na|.PTFE nD do imych błon.pla" 1ega'4. immunogennie' toks]cz.|cj Z ti€nkami ota. plzestneni (Aukhil (f.l 8). cz}1i inte$acja z tl'ankami otacza.lugilania oimi' 'ię num/Jponr\Ą} m podczasdopasoi.ania. . nia' Ńlgiogeleza w tej pEestMeni zależyod źńd:la wiefichołkowego ębnej \li8racj a komórek z ozęb.starczajaco .?bd\Ąion\'h und( /}nie. nują na ogól \Ą'-\.Ćznej(błony ko]ageno\Ą'€)jak i roz. Lła' jej h\. wlm zestawioro Tabeli13.ódbłonka i il]nych ]omórck do błony od stron] \t'e\\1ętżnej sprzia teżresolpcji (rozpadowi) w od. d]F po. Jak Llżdr swlzepiont matpńal'blon}/Jporo\\p niP mogądfiałaća]eĘizująco.rnek /ebid\\ ldLiPiI'r/"\ll7enimo.iebie. stlojów (s.lługo. Z drugiej stron}' do błony Ć'PTFE pż]'czepiało się też więcej fibroblastólĄ. paeniotrr'/órczego)' pewna Komp|etna i bio|ogianie resorpcja rozpoęy najqca poffi tygodniach' się <ię po\lugiwfnia 1miWWa|Llrkd(h Lżn^/oi( k ini(z.łasność ne jest wtedy ich szycie' przylriąz}-wanie mocowa. Różne błony 8mmadf4 niejed. ou ' od nej jest natomiast ufa]eżniona muw'oju unacz].niez stabi]izację ski. NiepŻepuszcza|nośćd]a komóreknabłonka itkanki |ąCfne] dz'qs|a. nd.docinania i moco{ania błon' Bardzo koĘ]'stne są niek1óIe błony posiadajqce plz'klejania się do tkaleĘro nicpotżeb. .za. powiednim okresie.a następlie niecalkowitare.lds U/tsLneiLIo Iv"lh błon e. nie i fapaleniohvórczo'Nlie mo8ąteżzmieniać pH środoiska' Dot]'cĄ''to ń$'nież pmduktów ich re.mogiem stawian}m bło. pla\ri.5. acja dot'vcz!'najclęścicj ubrtkóW kostn(h w lurka. nĆz]i lvedług Greensteina i catona ({t i) iaka s}tLl. b€ odporność infekcję na balderyjnq pŻypadkuob W nazen|a.esońo\t'a]ncj blony kofcrdamo$ęj RD (Coltellini i Pini.PlFE okafała się najgorsąłn subsfiatem do plzyczcpia ia się fibroblastó\t] Nasą" czanie błon anĘlrioĘ'kami pobudzało natomiast przl. chociażniekiedy ulegają lvcześniej rcsoĘcji.P. w pl7!'padkachopcrow'aniaub!tkó$' \r fuIkacjach koneni II klasy !\i}mogi stawiane lvspółCfeśnie blonom Zaporo.t8) bardzo negaĘlrny \lp\\v na uzyskanic pi7-lczepu łqczltotkankowego. rqn'ki' m \l.

lvorve' Pitaru i wsp. któIej ruszto\t'anie posiada płr.w karod do diochiruryii' b]ta pieNszjm preparatemu.13'4 Dwuwaśtwowa faporę d|a kornÓrek na. ale i mniej fibrob]astó$i BŁo\\' KoL\CtrNollT Za$ierają natumIie białko zwielfęce' są rcZkładanc enz-\'maFcznie' głóMie przef kolagen.1zę' kolageno.lk! kosl ] BŁoNA PoLITETPJI.pobudzajqc do prz}'czepianiasię do p(! lvierzchni błony. kos( 5. Poja$'iłysię w ostatnich Z mate. skaningowyrn B o-Gidew mikrcskopie 184 .llliach.chZ opercwanego naczyń i komórek ubJ'tkxprz]'zębia' Błona Gore'Tex jest niercsońoualna.vo częstoobnaueniu'któIe jeśli nie przed upb''rvem tżeciego miesiaca po zabie8l.uje pr\/cbia. Wa6Ma We.tkanekprzyzębia Metod regeneracji Bł.niki zostaĘ opubliko\łane 1gB2r'6. uz]sk k]inicz. Prz"vśpieszają l€generację tkane\ niefa]eżnie więc od roli zaporcwej'Błonyte sa dwu\łarst. (c]'t' nasącą''Ii l) we\Ą. je blastów.rkimje5l Ę.lla fibrc. stflrl\1r]rę' Somulują degranulację $tókien]<ową pżyśpiesząjqc plz]. korzystnych\t'łaściwościach białkadla pro' tego cesu rcgeneńcji tkanel. pogo^/enie stdnu h Ryc'13'5 obraf dwóch warsn/vb|ony ko]agenowe] (pow x1500). Wnęt|zna błony olvvo|anr Pyń krwonośnychkomórpkz wnęiza tby.nęhzną część błonykolagenowejsiarczanem hepaĘny i fihYną (bardfoatrakcfne ^viązkidla komórck progenitom. ie. zewnęl|zna błony stanowi tym b]onka tkanki|ącznej i dfiąsłaUmożiwia]ąc sa mym mjgraĆjęi proLiferac]ę komÓrek progenltorc.7 Błona ta jest dlrutarstwolra (Ryc. t}ch bton (u 907"pacjentówśrc. też {ania służq t}tano\\ę. Błonykolagenowesq chemotaktyczne.\łych opiera się na: podobieństwiekolagenu niekóĄ'ch Zwieżąt do kolagenuludfkej skóry i |ak( żP kolJ8entlanowi 90q /at\ar]o\( niP.E\0. Ule.sąproduko.czepianiesię fibĄ'ny tek lo1łi. się ko$]i stqdu mniej dbĄch pacjentówobsent. 13'4). \ie ńatu' mo. latach. w1'ch). opubliko\ł'anej 1999r. Wych.ltane biokompat'\']rilnego j.unic'ia mi. nie \Wmagajqce w $ania' W praq. niektórycll autońw] ment komórko\łyjestmniej odpomyniżbezkomór. żenie ulegająr€sorpcji (rczpado$i). ga stosunko!.ohvar1a umożliwia wnikanie dojej wnętrza pochodząc].Do moco. piny usu. $}Ąnaga tJ'go.I\A GoRE-TE\ (C-PTFE)StosowEna lat 70.zppu m.n.oNT T1"T. pŹrl czym \!aNt!Va zewrętlzna stano!\'iZaporędla komórek nabłonkai tkanki łqcznejilziąsła'a wermę. pmwadzi do zakażenia blony i gojąccjsię rany obri. KoncepcjaL]ton .9 ją pełnastabilność shzepu i sa lat$e $'stosorvarxu' BŁoN! I(oFnRDA]|m$E RDr hfyczepra srę do nich m iej bak1eń.'ionezostal!'wfniki ś\łiadczącedużejskuteczno.7mm' Zdpawrid5.lni ści a i npgopr\.egenemryjnego' Wed]ług l wńvoźony \t tej metodziece. po kilku ldta.\łnaniudo 65%po. żając skuteczność zabie8ul. o \.tan' rnmagaiau. ilzna . zrr'ięksą'lopoĘoe korzcni przyczepem co łąclnotkanko\'lTm 95%w poń. organicarejshuktury kości.LLoR0ETIT.poclrodząrychz ozębnej kości' f lrnoŹiwa wnikan]e na.żyt]m re8enelacji ubltków kostry'ch tkanek przpębia' w Piemsze *1. chiruĘicznegousrmięciapo sześciu po*'sta.|\o1r'I. do błona zaporowa Wa6twa Ryc.l2ljrzedsta.

Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Ę. ńć rłielżchołkorĄ'o' możli\'!'e aby b}.ło pne.|ovagęstqsieć (Pe' riodonLąIMesh) Posiada otwolki o przekroju ' pły. r 'll R y c ' ' l 3 . ĆięciabocnĆ w odlegtości dwóch Zębólv od opercwanegoub]tku kostnego. lgodni. suńęcie dokofono*'epłataumoż['wia pokĄ'cje tcz C]. nego\. l]cfnych okafałysię tcf bardzo sklteczne. ięrie no pouiome nalcży przcpro\!Ździć!v rorvku dfiqsło. ul|orłilc poknrip blonJ.Guide takim najlepsz]m biomatcriałem jest Bio. BL:}}i.ID|}i Zbudo\\ana zbiokompaĘójl" negokopolirnen ]ot'asupo]imleko\Ą.lkLl lrłonyBio.ego zmieszane. \r1 \łiększyzasięglegeneracji' ^ł \\. mi sąsie.Inimi'Natomiast $'Źrst\Ą'a \Ąe\Ą.jest alacznie Lrlepszoną ona \l'elsjabiony Bio.'csa bardzo skuteczne.i'!x[]!ł\l. aĘ umożlirtićs4ókie wrastanie tkaiki łącznej dziqsła pżestżeni między \\'alstlmmi.\\' plą'pa. (P{){-If. (Rlc. na sąm ryrrl{ujest d\\u\Ą€lst$'oi\'a blona Bio.i" o8ldni.!v odżIĄ'czl'ch. nutre Prłc.szeEzych.Chna.ie b1on1 5p"ga' h ko* i' \Ą |rm .a plat należyuivol jego dokoro.. pooperaqine dziąsła obnażanie bton!'pżed jej i się resorpcjq]3]-o]:. elu . sób.nętnna (ki]kal. mogąsięje.\. ł ' a L o ' ków koslnyc|r] na puykladwąskch EcesijfębÓw ]ednoko' azen owyclr'b.x-.lnak zapadać $'ięks4.co poałala na lr5'mianępł}nó.Btony ko]agcno!. 6 ab ' c . to po.mniż100/-lln.iająceprzejścic nórv odżJ$'cz}'ch.orrąlub jednoręr. do zamkniqtcj !\rpłł1\a na kolf}stną inte$ację błonyz tkanl<a.132 mm' Zbudo' Wanaz l'. d c l e r y r o ' r ' o l o r ' \ ' .r.iększa plzeshfeń pneznaczona do legenelacji' hn bo' \Ąiemwiększyzasięgdokorono. Z wejbłon]tńj\ła6h1.a całkowi. w}m.v}: ot$'olki.Guide (R}'c'13.lventua]nej niewielkiej rccesji dziasłai zu. Ulega ale h!'drolizie ciqgusześciu \'. na puykład biurkacj kouenj.nrędzyzębowych okreżnyclr' granicfących slfeą dze 185 ./sięqw 1 siada banlzo liczne i małeot\t. cnie tl\!ąiq place]0 nad !\'prcrvadzcnicm kolageno.o$'ej jedną!\'anjt$'ą niekolage. ne wzastosowaniu lolmy Błony zaporowe\rprcwadzasię do ub-\tkukost.iązekwlókien.\(T{}i f ko. ) o o p o . go / csrlPml$'a. a po tŹech mie.u 'ltnnorrcgorarviera rhrierr. no!'ą' mającejstano\łić znacznypostęp' Inne błonylesońo\ĄELreopafie na estrachalifa.]'.6).chubltkach kost. w c. stwowq' PEedsta*icielem błonkolageno\'v.lrrastaniekomórck nabłonl€ i tkanki ale blokuje łqcznejdo ubrtku kostnego' Rozpad h}'drolityczny błonyzacf"masię po sueściu t]godniach.rje d\oma \rdr<h\dmi /. abY był mozliwie najńęksly i aby umożli$ić opar.-czasiezmodfiko\\anego zabiegllltatoNego.oss .5).uni"'ie i.rZelt'rrętrzna stosunko$'oduże ma stl. w n]''ch'\Ąbm\adfenie biomateńafu . o gmbości 0. umozlił. i 910) po]imeru glikolidu i kwasu mlekouęgo W stosunku jednowarsh\'o$'a. N{od]'fikacja doBczy ut$'ovenia płataw taki spo. zahf]łnujqcekomórki. jcj dcgradacjatnĄa okołosześć ta miesięcy'Rozpad ten polega na roz]dadziek\asu polinrlcko\Ąego na mleko{} i następnieco2 i H2o' lvEstanie tkanki łqcznejdo pżestveni między s\ddie. rp(. siącach zupełnej degradacji' Posiadacztery$ygod. mniejsz]. .i. 13.olki cm2).Tape.llybłon]iĘm możli. 9:1.cia nt]'1dąbtona dllułarstrr. którc t!.Zabezpiecaprzed zapa.lrlięciem' obe.

Stano.zol|.w sposób de|ikatny i osfcfędzajacy brą ich widoeność. dnista i nczkJada w ciqEll 12-24 się Innq melodqfapeBniajq( s|ercwanq r8eDPratję Szwyzdejmujesię zwykle po 7-]0 dniach. Ponadto nalefy uważać.Metody regeneracji tkanek przyzębia Błona powirrna być opalta o bŹeg kościokoło za\'r'ieranośnik (a]ginianglikolu pmpylenowego). nie datwiajqcy aplikację ame]ogeninna odpowiednio aby płata'l. gojenie.ą która blokuje dowierzchołkowe wmsta. nanosi się obojętnyroztwóI kwasu (EDTA) na dwie eĘlenodwuaminoczteicoct\łowego Błona faporowa opiera na bŻegu się za(howanegoje.1óry powińen byćpełnyrr.ft]re. * Pozosta|e promowania bia|ka oko|icy vlyźgym tE o oęż"ue@ąneko\9m (ename|iny i inne)n]emają zdo]noś.em 0. osuszerriu Po prfed dostępemśliny promując stnego. pomagaw gojeńu i stano. gotowany nieczny ale częstocelo.unięciulidmin} od lub szlvY resońowakĘ. 2.czy. rzanie d:lugie8o Nośnik (ie(z Bialkamatrycy szkliwnei odd7iela.ulhadzwięko.minutJ'w ĆeluusunięciawEIsfuYmazisteji odsłonię" jest pzymocowana do cia ł'lókien kolagenoi\5'ch. następuje pokrycie z ub}tkukostnego.Zl.lu) umoż|i\'r'iajq odchyleniepłatai przesu.ym' zapewnia możliwość to regenelacji ubytkuko. i lgwi.białek matrycy+ tej Prepant Emdogain razy dziennie. koneni rębrilr grubości nrni (kireB uniwersalne i Gracey). . puszcza]nq. przygotoltanych powieŹchniachkorfćń'l3 sperforcwać Wpnriladzenie Emdogainu na powiefzdnię ko' ]i śluzówko\'fo{kostnoi'[m. ]5 |óo . (ślufówkowookostnowy) odchyla się tah aby stwo.atujalo $o od godzin.12% chlońekyd}'ny w p|z}'.okost.el Emdogainiglą shfykawlo na su.twóIcy prepalatu)i WtWa' przyczepu nabłonkowego.] regener. Po dopasowaniu ewentualnie ze wstępnego modelu papiero\'r'ego) Irięciegobef napinaniaw końmwej fazie zabiegudo.'otkotlanjP miękkasz.l hronionep'ed urazamilunilŹnie nd€ r }?dni. wiałpierwotnezamlodęcieĘny' Plat pełnej lub narze. o@J'szcfeńuobnamnychkorueni jej płatemufiksowan]'mszwami' i delitatnyn ĘMw z rcsztek zlogówpoddziąslo\Ąych ich \awładfeniu. kanie ńą one 907.cji tkanek Pżyzębia./iamirc(/. szee wylostka pEykryta p|atem szyjki zębai zostanie dziąsłowo.ię pneprorładr.\Ąy: zaszyrła mozliwies4bko' się wi ochlonę rany u mniej so|idnychpacjentów Białka preparafu fnajdując się pod płatem szwy fdejmuje się po 7 10 dniach' Plukanie d\Ą'a u zmjenionej |emperdfureipH' \Ą}tra( się na dią powierzchnikożenia. karrnów oraz nie stosowanieoczyszczania S4 to białka amelogeniny szczo&q ki Hertwigazawiqzkówzębóvr' rtodych plDsĘt' odpo.nztworu soli fizjologicznej. i jej unocowaniu w zależności potrzeby(Ligatua korcnouort r e|uprzys4cia'Po u. jamy ustnej rczt'lvoremd orhekyd]Ęy dwa wiednio suszone).naj. che powiencbnie koEeni zacz}'nając dna ub}tku od pold]'łkoEenie bez ich kontak1uze ślĘ taŁ abyz. (dr'obnoziamiste kamerue rzyćdostępdo obnażonych dziami mechanicznjmi cięcia pionowe$ykomne poza diamento\te). (z\.N (periadDntąL błony i jej docięciu (korzystajqc i o 1 do q.l nared. zĘLó\^I fi"kcji białekmahycy szHi\łnej (Tmdogain).Fo dwoci minutachsphk]je sĘ EDTĄ duą ilosciq powierzchni no\^.Usunięcie niewidocz. Dziasłanacina się taĘ aby wytwożonypłattmlodi.** zębodo|owego. u5rni rkireq podd/iaslowp) obrolot\'\'rni powieŹdni koneni i do.el opatnrnek z cenenfu chinrĘicznego nie jest kc i z krwĘ' PłatśluzówkowMziąsłorly upżednio przy. a nawet 3 un.\ylde 1 ząbdo przodu debridement).ię wyĘ' one8oprppd. do zębów)'Pacjent winien stosować natomiast płu" pruygotowane (mJożone. i delil. przecho. piny). nanosisię ż. zdecydowanie aktywność komórek koŹeni i zabezpieczeniu ich ozę0neJ. mzy dziennie roztwo. dobre rra\r'r'g HafrrarstńIrra .vygładzenie rzeni przepro\ład'za w trakcie opelacji płatowej.Ifąc postaćnreroz. nniej w ciqgu 2-3 rygodni po Zabieguzapewniąą nie nat}łonka dfiąsłapo korzeniu (barierabiologie.a przez ą tkanek jest zastosolłaniena powieżchnię kolzeni okołoffi rygodni opemwanemiejsce powiino być po.] pobieranez okolicyoto{z. * W pżypadku (kwas powigzchnikożenin]epowinnotMać fa'tosowanialozhvolów kwaśnych fośorowy' kwasC}trFoWy) Wytnwianie dlużeiniż sekund. się nych rcsztek złogównazębnycholaz \. obĘbem ub$Lu kostrrego o tkanłi korzeń zębó.

sz}chobserwacjach Jako. i dwuściennych jamy ustnej opisa|iw 1965I' |e n. dobr/e ^\ial.ie]e łatwiejszy. cgo no.Plastel of Palis../cL e $WPlrrjdjq' z ub]'tek i dobEe się w nim tnjtnającego. sońowahej' Wpm$aiLony do ub]'tku kostnego opelorvanego postaci mieszaniny Zarobionej \! 1wodą.rrj 187 .lo. ('.. speh a ro. ./n\ biomaIpńa] po:iada z}wi. r i l : l i _ 1 . \{szcrcpy kostne allogenne. z dna ubJtku.Ąmelogeninypowodująt$'olfenie cementu bezkc orazutah'iajqce głó\Ąnie połącfe.ldore uIJaLlaiq inkoPorację Wsfczepu tkankę W ko..e./. : ri ' Wszczepykostne autogenne. Po klku tlgod iach u zopercwanlm ub!.tkóW kostn}€h jed.In| bez nich. bef tenden. jak nieskuteczny blona zaporowa.a7ppu 7rvi46nego.dro racyjnych siarcran wapnia: jest ( /J. opero. W r8Fne]"a(ji |kanel /nd]a/b|eż/d.7c7epykostne !' autogenne mogapo'hor]ri.ze posiadaon też\Ą.tszybkjej resorpcji.zębiaokazało \Ą.biomaIPń.h że \ła$twę biokompaĘńilną Z ośatnich h\olza nierozpuszcfa]ną (amdogeniny u z\rieżat i u ]udzi mają ba. mateńałrvszczepo\rT' \\'szczepykościozastępcze juz 90'. .Pienłsze doniesienia na te.]'ch' matcńaty wszczcpo*estosoNanc razem Z błonami zaporc\ĄT.hni korzeni do d\óch trgodni. . Nlożnaje podzielić na lub cztery głównegrupy: .hiJ rgi.|P.go. ście \Ą'taści$'ości osteogemych.ię n. " .ię dobPP/Ur8dnizrlrrana t]'anlaziaminu.regeneracji tkanekprzyzębia |Vetody Ame]ogeniny \ł].ll bańera resońowalna w okesie Ł10 tygodni' \\ \\\pP]ni. Nabers i o..ri.ożenia ldzB|anieantybakteryjne hnj .. dri spetniająC trrn cfasie fun]rcjębańery (błony) w po.)' W latach (materiał a]lopla.ięond mniej skuwprowadrony do ubytku nieco sam budo\ę /ko\Ąd' !o. rozpooynającej W Cztery Ten ulega degradacji. mat wszczepórvkostnych do ub]. badańl5 Wynika.óW poł4(/ony.ię .laścilr'ości barieIy (błon]') r. potem się fbt.wYch Heijlapo 16miesiącach.lo.pmcntu''lLanla riamilorta nablonla ub!lLu'a po/\alają' jedlo. komórek (DEDBA]Jest.tku ruor} .z jamy się.twoneniem $aftościowego cementu połącfonych bezkomórko{ego i kości.]fl Ta. może powodu niż na polrielzc.Leary a z kościbiodrc\Ą€j schallkorn cji do WT'suwaniasię z ubrtku. sryczne). w 1968 roku. nJ'mchońb plfpębia z\łiększa regenencję cemen. siarczan rtapnia unany b]'1od lat ja]<o skutĆczny \\\zczepy kostne hetemgenne. a rrastępnieda]szFh tkanek prf}'fębia' Komórki pobudzaj4 po|qczonyz picgenitoro\t.!łstałe $tókna kolageno\łe $'rastają uaporowej. ustnej ]ub z kościbiodfoi{€j i 2c szpiku kostnego pacjenta.rl ub!4ek.let.7 któIej pgo . ny i tŹ]'mającysię rv nim' a |U o 60-. stosowany Śam. czas \t]starczana kolonifację potencjał po pmgeńtolo\ĄYch'posiadająqrch tygodnie zabiegu.tracone pońerzclni korzcna na regene. dokoronolrą mi8rację komórek progenitoro.w któIych dominolvała tendencjametod rc.e DFDBA błonq if zaporowqjest bardfiej niezróżnicortane komórki się skuteczny zastosowanie błony. do'niesfkqdoxycy|liny bldsB. niezmienionq W ciągu s.T. : . nip or Wane ub]tki kostne $fTełnione były średnio jako: \\ 667ÓtkanĘ kostnq. sowaniembłonzaporo!\. prepararem |ostrym zapoczątko$Eliahvonenia cementukoEenio\łego.ale działa niej obsenacji.0do' I ml]ogainzappqnia rp8pnerację prz]zębiaz \q.ohanie Imdog.ze(nje dn m do h\olza' pżekształcasię poi\oli w tkankę kostną. niż samej mezench}nalnedo przekształcania w cemento.llaoperatola niżzabiegz zasto.!1rlPĄ'. w zabiega.chrcnĘcej prfed $Tastaniem komórek \ła.l no\vier^ ]. generac}jn]'ch leczeniu clrorób plz].]. odpowiedzia]nego nie zębaz kością włoknamiozębnej. l lrĄmuic.o\dni. za nnd jestnieco bardziej any n|ż skut€ mólkowego.W pienł.rinu le' /"niu.|obna być z teczny blonazaporowa. 1Ą' okresie +l0 Ę. ozębna' Za' bieg jest bardzo doblżeZnoszonypĘez padentó\Ąl a o \Ą.

oparte na \rielu badaniach.cz czaseń' N ńgdy l|(7. ia. pom\r?te i lite. plz](zepu tącznotkanko\tego' Na\Ą'et. i pos/(/egdln!'h me|odlcl /cn'a do ceramiczne lesońo$"alne omz nieresońowa]ne' chorób pluJ.j" po r.oss'gąbcza. gencrar a po sr.\'h!'o. $ją pr€panty alloplastycznenależqce kilkrr grup: o' "nę . bcz now€go Ileterogenne wszczepy kościz\rieluęcejto $'sfystkimkość ko.LuIe'rnot.k|lie.]liku t-lch Zabiegów st.:YnikóW rcgcncracji tkanek pży.zębiapżedstatił Dragool7 w kiążce pt.6 zestaria te u'lniki. nj'ch mateńałówwszczepo\Ą'."'szcze.olra. b!..ls \ł poszuki(aniach mate ału {'szczeporł€ g o.lębiacaton i wsp' (at ]) badaliu l9B0 r pod pem nabłonko!t. pollmery niem pieńl. ..?Fn'IlinoFnn\ kÓś.cję $it|ąpi' rP. który mógłby zapoczątkować regenerację tkanek !!sze \ł]'stępuje (chociaż cfasem z dfugim pżlcze.jeś]i\Ą'.TCP)' odwapńonarnloŹona. pżr. b]ła ona oddziclona od Zęba długim pEyczepem nabłonko$i1'In' Bardzo szczegółową DużągrupęmatedałóW kościofaslępcZych stano.loĘpn5" jęłasię najbardfiej w stalrach Zjcdnocfonych jako wlizczepkości sZr]iko(€ j i blaszko\ej' (IDBA) oraz kość mlożona. 1].m $fględem skuteczność takich zabiegó\!jak n]n]h $'g ]]. fl]k pŹed opublikoua. suchanieodltapniona \Ą'szczeptlójfosforanu $apnia (B.lvieldfi]i h\'orzenic się pnede długicgo pżyclcpu nabłonłowcgo.szych \\.ię żddn\lhobidMo\\ lF8eneru'ji|l"anc\ Ąl.1'm).]żu U/\.uje się po prawie \l.liofilizowana kość ludzka ze zrt. sta Etiłbone i Endobone' ż]'ła się kość.bi4sło\\T'kirctażem. sq onc stosowanc \] pcriodontologii od lat 60' zębia po zastosowaniu błony Zaporc}'ej. ko repamcję' Po zastoso(aniu kjlctaŹu ot$artego obecric udobi'va on poz].Metodyregeneracji tkanekprlyzębia po fabiegÓw € c zn cfychwg Dragoo'l7 Rege'reracja' reparacja iledukcja s zonekpŻ}"ębnych zastosowaniu ki€ różnych zamknięty Cz Cz Cz cż Cz grwa+ri otwańykiretaż Cr Cz Cz Cr Cz Cz C2 Cz if zawsze. ora/ Lt\a\uq]tĄnU\F8Umoie l. sucha(DIDBA)' !\'\!l.owai gąbczasta Bio.nteBcz.JPĘm kirP|..!.i dulo8pllnpj /J.agoo' obser\.Rcdukcję kieszonek pn1zęb. pów autogenn}'ch kościbiodloNej' zmodj.ł niP ńs'' (siarczan l\apnia)opisany$ latach196!}-1971' . skaling pod. jako mateńał\Ą'szcze.Regenelation of the Peńodontal Attachment in bioszkła' Humans'' \t1danej ł' l98l I'. z kich zabiegach' a zawsze po zastosorłaniu .rrepa' h lo.]5Jmi PouY i bariera zaPor.i AJlogenna. \\rnlka r njei.lm|.fiko\Ąanyabiegdatowy u 188 .6'7 Tabela Jednlrn z pienrsz!'ch alloplastlczn}'cL sl.szyst.Ych . 13.'PlastĆrof Pa.

\Ą. h działać zapaleniotu'ó. p. ubytk kostnetoważ}szqce (bie recesjom dziąse| materiały z błoną zaporowq)' powodują: Biomate. no{'il s]'. . iP \d pod\td\vip obp(nej$ied4 można \Ąszczepy biomateńałówspełniają bardzo poz$l'{.anĘ8"no8cnny( ora'.ie własr iwosr anhgenosp redulliP . co skutkuje \Ą}'h\'ailaniemsię welt.:anieprzyczepu ale łącznotkanko\łego.]-astania szkie]etdo rraczJ'ń $łoso$ab'chi komórck (doq'czyto wsfczepów poro.daćsię do tworzeńa nowegoptzJ'czepu łącznotkanłowego.lo\'\^\. Yukny (cylt) omzJensenai wsp. g ó|nie szcz€ kJasy ||.tcpnyłl' nicdrogim Idht!m$ 5|o.18 według idea]ny h. niluja. kim wszczepykostne autogełure' Zawierajabo(iem komorkimefcnó!m} mig1jąre. geneb. ulegać Desorpcjii być fastępo\Ą. : osseointeglacjęz nowo twoŹącq się kością (nai korzlstniejsza proporja 2:8).nątż por tkanki łącznej tkan]rikostnej (osseointegracja). ' ub}.. kiem' Wiadomo bowiern.pickaneu dorr u1so. stanorvĘ materiały a]loplas1].czne mir/np.!vq gdyż kość. nie na uzlsl. nie posiadać !.pro|i]eruj4re i niż.. -']szcze]niejsze \lwetnienie ubJ''tku kostnegow .leob|d.tki kostne bi..!'łaściwości indukcji cemento.nie .any twolz4cąsię kość.szystkich komórcł kost. nie stwarzają gdyż pmblemówbiologicz" (tludność nych. .'!'szczepów kostnychallo. niku por'l'olnej resorpcji biomateriału(prepafaty resolbo\ła|ne). którcj zapadnięcie zrnniejszaobszarł]. zrr\lh' ka-rLino.k pżeszcze. w pie d'ziqsłorł]'m obumiera i odradzasię dopiem po dłuższ]m czasie' gdy już nie ma szans na dowierz.żenabłone. to więc głó\ĄTiedziałanie Jest osteokondukcJ. 189 . speł.a. i ttfurkacjach W korzeni fębóW bocfnych. pochodzenia my mogąstwi]rżać kości zwieŹęcego' gnrpę wśńd biomateńałó\Ą' Największą wszcze.1r'/nych jak prz}zębia. chołko\te wędlowanie' pryjąi. mrozenie i działanie chemrczrre co prowadzido zabicia\Ą. po. ną rolę w plocesie regeneracjitych ub}tkó\r cho. Istnie" je teżmoż|iwość pzeniesienia drogąwszczepucho.ukostnegost$.riały : stabilizacjęsklfepu klwi w ub]'tkukostn}m' ułah\'ienie M.polimpD oral in.uteczną bańelę przed wnikającj. Natomiast $'śzczepyalloplastyczne posiadają głórĄ{de t'łaści\Ą'ośĆi osteokondukq. Podobneplob]e. ' sM\/e i lPp</e t\}t\ĄoPonej ul'on|urol\anie.pozatechniczn]. pobranez podr ebienia'któr1'rnipnyk1ttmo słowe M.oss).'cznej osteokondukcji.n|' 4).md€ d ią jednak dfugiegozabie8uw celu ich Uą.mnablon.ab}opoźnil' migrację nabłonka'osiqgano w ten sposób no$y przycfepi no. b].Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Peuna szansę stwaĘały wolrre pzeszczepy dzią. któLvci badań mozna teżpląiąć moż|iwość dzia:la.ne.Zeszczep . WpbĄvająone plfer€żnie na stopień . Wskazania użycia do wszczepóW |ecfeniu w chorób p|zy'fębia stanowiq: podzębodołowe./czFporł"'. nie nia \łszystkich \Ą. gennych€DBĄ) i heterogenn]''ch (Bio. ndtur. nia osteoindukcJinego dla.ię tkanki kostnej. brL do.lllplvr . plfez nowo. i iaden więc ze stosowanych biomateńałó\Ą. gnrpy biomateńałórvdominuj4 h].jne. osteopmgenitom$'ych \łatyd'.ZlZep}Lo\|nP/Bo\\cF i wsp'.m uz]'skania \r. nych.pPriodonIologii M powinien: maleria] posiadać\.ńkanialaczyń knvionośnychtkan" i porowatejpowieEchni (plepara. ki łqcznej dzięki ty porowate).a]eantygeny tkankowemogapozostać.'ć kompaq'óiln}m.\ły.biąśouysta.\ł}'ch (cem.ię i plfez naśWieflanie. i osteo. ne)' Wśńd tej drol5)apaNt\\!. i postaci stacizapa|enia zapalenia pzewleklego. /np kich temperatumch). ciaz przeważnie niesterowanej. lub przycz]. sq własnej (autogelrne). ńb zakaarycĘw Ę'm i wirusorĄych.W}pełnie.t!\'olfonejkości.czo.|taści$'ości to' k\\.r1nieniory'ch warunkólt U\łaża żerrajlepsze wszcepy kości sĘ.lasnej kości)' lóśćludfka uzyskanaz baDl. nia ub}tku kością.skania'z nie.tki głębsze kostne szeegó|nie i roz|egłe. zaróWno pżebiegu W po.rlnp i\\nlplvr/n. stanowĘ .za pe\łne problemy jako mateńał wszczepo![l WpmM. ' ub}.owaniu' i Działanieosteoindu]<cyjne mają przede wszyst. podpiemrie błonyZaponcwej.e sie clor hondro i o. agre5}.

poddalenaświetlaniom.11.t.7mm 2.425 0.zec}niąialą KoŚ . to n \lzmocnienie strultury kości najwięk. ruwszczepkostny mrożonyi suszony (TDBĄ).7Obrazmi& uszczep kostny odwapniony mrożonyi suszony kroskopovlyBioOss (DFDBĄ' 190 . od llej (Emdogain)lub bez nich. HETERoGENN'E prcpanty bydlęce(Bio. osteogenicznynatomiast FDBĄ taki potencja]l z autoge Ę.1).ll vetody regeneracji ''Ą'szczepów kośnych iaL]op|astycznych' parametróW niehórych dotyczące Wybranych danez piśmiennictwa Tabe|a 13'7 Dostępne Bio. Światowa organizacja zdmwia czepułqcznotkankowego.57o. nowejkości. oraz pr4aost kości jednak staĘBtyca e znamienne' & rvszcznpr: et-roGENNI' KoŚcI Sąba zo Różnice ńe b}'ly skuteczne w leczeniu ub}tków kostnych. bodołowych' i w firkacjach kożeni zębów obok \.vrTnienionych DFDBA niż po skuteczne.6 0.zlsk pr4cr.epuodpowiedrfo mm i 1. ale przycĄniaja się do szJt} ne.waniu z ostafuich publikaqjiw}'nikamożliwość i go zastoso\tEnia nawetw ub]tku pC| FDBĄ uz}skaliteżinni autorzy (Rurrrmelhart \łsp.49m2l9 (dotyczy szczegól. Bo\łeNi \tsp. \\ w 1997n Zdleci]d. (c!'t. po DFDM w pororn. sta i Endobone). 7wiq/.1/ rozporł.asą otre Niektó.kość 53.3%omz ffi wszcznr'r. w za]eżności kztał. nje $ pr/}rcśUP Ęr2no|kajllo\Ąego. lv a cemenfu i w 84.e !. korowa. biomatedałó\a q.oss.5% grupie kontml.t' posiadajqcego ' Według nie p€paratów o niewielkiej resońowa]ności) w sze doświad@enie stosowanrutych prepant&r BiomateliĄ w tych ubJ'tkachmogąbyćstosowaposiadapotencjał rc8enemcyjnąz bialkami matryql szldiw.13. częstostosowane UsĄjako: w Są mogą Ry.f. Warto nadmienić.46-{.rraniu kiego tilorzenia nowej kościi nowego pEyczepu neracji kośLi zas|oso\łaniu alc Hia|l (d' 1\ po /asloŚowaniu 7 konh)|ąbe/ legoprPpJ-afu. że wedhĘ dalrniejszych przedewszystkim pog|ądow i kosć nie mjala 7do|no5cih\'onenia pr^. Te oraz moźliwości skuje dopiem w połqczeniu kością tu i wielkościub}tku kostnego \'vynikidotyczw zańimo ub}tków kostnych podzę.67o KoŚcI są to nej po operacji platowej odpowiednio53..tom2/g 0.bone_ gąbcza.0 zaporo\Ąq' ziomJ'm'rrajlepiejz błoną odpowiednio2.co pmwadzido zabiciawszls&ich komór€Ł tkanlowe ale wg niektófch autońw (cit. stwie zili odwtct u zlvierzątdoświadczalnych przwadków utworzeńe nowe8o nie hamujący \tpł'wDFDM na tworzeniekoŚcr' go uzrskałw B3. Beckeriwsp.. jak trzechldasycznych wskazań. mrozeniu.suszeniui niektół'rn n}Tn.łniki badannie sąjednak tak jednozIrae.lloplastyczny HA-Biocer (wsreep alloplastyeny 0. rat]' uĄskale ze ^Ą'loĘdostępnew bankaci kost.']\rszczon''qLLocEN\E Są to prepa.4mrn i 1.25-r.gąbczasta z kolagenem'Etik.(.s 0.oss(wszaep het€ r cgenny kości) Endobone (v!5zeeP heterogenny kości) 500 Interpore (wsrcrep. Ićpsze Wniki po zastoso.0 0. od\łapnjenju' n1ó' Zostają działaniom chernicz. 4) a świeżego szpiku kosme.t' uąskali lepszew}niki rege.0 1-. 1) Melloniga (cr.tkanekprzyzębia . DFDMjest tepszyniżFDBĄ gdyż ne z błoną uzy.25-1. przyczepu.7mm. 4) szybko rcsońowalne. i umiejętności operatom.1)antygeny pozostać.

(rrA-Biocea tro'osrordnJ waTeqohydrorGyaparyru i (}TcP)' Kożeń zębaW aasie fabiegu zosta|po' Wapnła p"ed wp owdd/e-ienwszoepow k. są ce się po zwiLeniu prfecinać.7).TCPVlytwo żyla się kośćpołąoonazośa|a hydrokjyapa!^em' i z 191 .\Ąpl}'rv rcgeneracjętkalek przyzębia'w}'r ]ra lta on f rł'raściwości mitogennychwch materiałów(sty. czy ńercsońowa|ne. że uz!Śkany jest z krajórv niezagl.anka |atzna \ęd-rowMip komóIreŁ \Ą' t}'rni kostnych do i\'nętlzapot20 Dane dot]'czące u'szczeŃw alloplastycznychpo.tu (Ą]śipore) olaz prepdrdtuBioSlas rccrarnika lau mouowapnione " fosfomnorva). od pieniu porcwategohydmksjapab. pfy{fep lącznotkan]<olĄ]l i dhĘi przyczep na. łówalloplasbrcznych postaciroztworukoloida]ne.resońowanego B.obraz ńg zmianypeńoendo:ubytek kodnypionowysieqd.zeplJ. cryli około307o jej zawartości.zno|kŹnko\u' i ię Irenlrer iwsp.lko stmklur-akrystaliczna o bardzo kolzjstnych parametrach (fabela l3.zębia preparatu PerioGlas.tlójfo5fotan wapria {B. dają. szczególnie łygodne w stoso$]aniu bloczki. . ale miłmskog)wo w oto. ńałom al1oplastj. ale baldzo powoli (wgsto. Stwierdzonow obu przlpadkach koIzj'stne . unikanie mate.l9pzqri. Pozostajelltedy q.ych).9a'b a. łami kościozastępcz]. poza w. bioszkła oraz ramiczne polimery Plz$muje się.dry wiePcho?klębd f 1j ł.lła.trójfosforaniełapńa (na ptzvllad prepdrdl Ceru. na. Mogą to byćmateńałyce.7)' Jest podobna do kościludzkiej (Ryc' 13.ych uzJ'skane ludzi po wszcze.m ob.esońowainych i niercsońo. się natomiast do większego wlpeŁieńa ub]'tku pżJ'zębia tkanĘ kostną.trÓjfosfola.7drugipjstr. 1 brok po Vvype|nieniu ubytku kośnegomieszaninqporo. zastę. nie ulegajqteżresoĘdi.on] miep€paratów .\łyiki ldiniczne.mi.a Wiadomo jednak' że wszczepieniemateriafulitegobez pot por. osteotopc (ńżnicowanie komórck kompetentnych do {}. s]atetyczne). .orbr. plzede \łszJEtkim badańu zł'ierząt.przyzębia Metody regeneracji l tkanek się fakaznąchorobą wiilsoi\ą by.ożonych tJan schorzefuem' W n€paracie Bicoss stosoi\'anJ'm 1985t zosta' od ła usurięta cZęść organicfna kości. w go hydrok}żpatrtu lub pok4'tego fibmblastanrr' ZmieĘaj4 one do ułatwieniastosowanialub prz}" śpieszenia regeneradi tkanek od dawnatoczy się w piśmienniclwiedyskusja' cły bardziej racjonalne s4 wszczepyallop]astyczne ulegąiąceresorpcji.czn]'m ny. Hydrok\yapdM {Hap) Calo(PO4)6(OH2) B. Z mi gospodaifa(sz!ókie pEyleganie fibroblastówi in.' 13. (natuńlne.}tyEmdogdinen al|ogennych' młejscu W . mL acjawzrostu tkanek podpo!o. riałów pochodzeniabydlęcegoch}lra. jak blonko\ły Podobnie Nevinp2 po wszeepieniu do ub}tlol pnj.. miazga zostałausunięta. Te o$al. szanina waln5'ch(wńżnych proporcjach)uydaje się bardzo Ry. tylko chodfa z a pojed]'lczću ludzi' ostatnio2l opublikowano lr5'rriki badń mikroskopo\Ą.ośnręciem wszczepionego mateńałualbo tkanła kostną' a]bo 19Porowa|oś( pobud/d ll.a kanal M'}pe}niony.ę laena.ch tworzeniakości) oraz z dużej biozgodnościtkanka.TcP) ca3(Poa)2 Ryc. tomiast *'szczepieniemateriałuporo\Ąatego l!pły. cha okołol0-l5 pm rocznie)' Resońot'a]ne. stwie<lzit obrośnięcie wszoepu tkalĘ łącznq dhrgim prz}" z czepcm naMonkou1'rĄ a]e jednocześńeniewielką tccpnem. nych komórek do powieżchni tyCI mateńałów)' Wafio tu wspomniećo mod!fikacjach biomateńa.voduje $yhvożenie się wokółniego zĘbu tkanki łącznej.'|3'8 Wzory chernjcf hydloksyapaMui B.an]. powane koścĘWdajq się baltziej Ęcjonalne' Są one oparte główniena J]. wa na tlvoEenie się kości wewnatlz pol (z\'!y]de od tnech miesięcy) z jednoczesnJ. ja]< rPgenPmcję i ora/ Za|ouno i Loś.e W wszcznw x'toPLĄsTYCZNT są mateńa. \'wlduczyć przenosze aby możliwość nia infekcji. że nie $'pb1\'ająone na przyczynraJą uzysk pnycfepu ł4cznotkankowego.\Ą.uja nieldorymbiomdteporowatlm bardfo korzyst.7eniu obu biomaterialonobcpmowarozaniwno t]. kośLipr^.

podobniejak ale więkzośćbiotnateńałówallogen4ych rde \łIĄĄła na uzysk pżyczepu łącznotkarrkowego. cięć unikanie zb}t rozległych pionowfch)' zastosov'ania odpowiedniegobiomateńafu bez naclmraru. przde wsz}''tŃm prcpafaty porcWale' stosowac porów nie powinnabyć mniejsza niz skuteczność metodregeneracii wie|kość 100-200 tkanekprzyzębia tm. się b|isko siebie tvr'orząc nie mieFca d|a stwieńzili. W \. zastosowaniem plata śluńwkowcokostnowego. granu|atuodpowiedniej Wie|kości dwa nąjbaIduiej ewidentne skutki rcgeneracji tkastosować ziarna o eąstek od 0. por. Mellonig2swskazujena podstawiedoBchczasoprzeniesieniainfek. zebrać jącoI niu z kością natula]ną. dmwaarakomórek do \ł]tllarzania się tkanki w ub}tk. że !!yc. notkankowego r e określa\łysokości po.23.przyzębia tkanek Metody regeneracji kilku" \Ą'}Ąikato z w.B).'orzyćbez wspołist iejącej regeneracjikości' Z wielupubtilacji$tnil.lhe i \łsp2 0. |-|-Ą \'] korys|.19.hobserwacji.okolica lub biodrcwego bńdki.antj'biotyki).a |cż.j.jifl-lCP / do5tar. bezzębny. gojenieufyskuje się z\łyldepo 10tygodniach. w szczegó|nie a||opIastyenych. się t!.Wodzenie zabiegrr Zalezyod: autorów1. Biomateńa.l9 są Wszczepya]loplastyczne uzna ane zabezpiecz.2.lszaepya|lop|anyczne z Regenemcjakości no$y pŹyczep Ęcznotkanko. nek przlzębia lq'twarzająsię niezależnie siebie.łasnych.rn po wszczepieniumiesza iny obu materiałóWktóĘ trudno odńżnić od sqsiedliej tkank kostnej (Ryc. odpowiedniego przeshzeganiawskazń.en(granulek) i por oraz niektórych istotnych Za|ecenia można następu.krotnego .u kostn].25do 0. umieszczać ubytkuprĄ/. zc o może winnaprzekraczać eej grudki.Tanipm Ca i Ph do ubltku kostnego.sz(zepu a||op|asty@nego nie w pzekroju pojedyn.t rcgeneracji Wranania między kości nimi. kości ubr'tkr plzruębn]tn'Houston i IGnjIg3 \Ąy.!5zczepionych biomateriałóW ziar. uz}skania moż]liwości uszkodzonego)plata (cięcia wewnątźro\ł'kowe.oilatości. szczegolnier.\ł]aostek) Zta]erza (DFDBĄ pacjenta'wszczepy kostne a]loplastJcżne w FDBĄ) możnauąiskać Z Banku Kości Instltucie Biosnukturf AM w Warszawie.cas(?o'2 oĄhitlockit) przyczj''niasię do twoźenia kości.l od poniżej mm sq niekożys.13.Vvane są teżjako nośnikiniek1órych Eeparatów (cz!mni. parametryniektóĄ. po ZaŚoso$€ n iu ie 192 . nłm jak ] na B 000000zabiegów czyli prawie 5 mzy mniejszą'Wszczepyalloplaswczne$YkoŹ!tst].7Ppląc7n |]. zestałvre. korzystna (Ryc. Wedłrrg niekórych po.zasie operacjipłato$ej.tną gdyż W latach B0' N}Tnan i wsp'6 olaz Lin. możlirvości cji \Ąszczepem kostn}an można okrcślić jak 1 na 1 670 000zabiególtl a materiałemalloplastycz. żedługość w}twoizonego uk|adają zb}.jej w ciqguH miesięcy'Konyściz zastosowania mieszaniny \'lTnikająz: utrzyn].lnid porowltości w pobudzaniuu ę.9a b). ka/d]indtomjasl prĄ .wg niektórych bada.ch bio.tójfosforan wapnia R.lly i zębiazawsz€ w kontakcie kokią. grubość warstlw !\. wszczepienie biomateńału przeprcwadza się pełnego z w .13.25 pacjenta.wa ia miejsca w ubltkach kostnych. (IłĄ). tyczącychnielesońowahego prcpaiafu IIĄ.75mm. i R.''iększych jono!' pot\olnei rpsom.7 ay aąs&i pl4czepu łqcz. .|. ki \łzmstu.]ywszczepowe mogq pochodzić od operowanegopacjenta ' pobranie wszczepu koścr w cfasie zabieguz jamy ustnej (guzszczęl. dobrcgo ufiksowania płatagęstFi i szczeln}'mi szwami.al1kowy 1o. dużegoi mocnego (nie.łrowalrrego tal. przygotowania r.BioceI tńjfosfonnu wapnia (BrTcP) oraz resor.palametów doty(uącychpo. kostne a]logennei hetemgeF ńejsze niżvr'szczepy ne. Eoje[iarĘr prirrnnrL Zdjęcie snr'ów wykonujesię po 7_10dniach' Wy. W Tabeli 15'7 zebrarro materiałówwszczepo\łych' Dotyczą one wielkości dotyczqce \. doIetnichobserwadiklinionych i radiologicznych.

jeniu koEeni zębówtrzonol'Wlhoi.}I] n' lda. na przyldad w u4ska.kuje. wskazania \lTĄikające z mol{ologji i głębokości (najbadziej powierzchownie) ub}'tkówkostnyĆh.o.ię lP. pzrzębia zaleą pvćde ilsą'stkim od: ków tkanek biu wskazane do leczenia chirurgicznegometodą .8lestawionoub}t]rikostnew pEtzę.t' Na.lla nalfę. w utrudniaodtworzenie kości \ł]mstkazębodołowego-rzeni Ęch zębów są raczejniedostępne'Możliwości l Tabe|a ]'8 Ubyt|il'ości' 193 . fibroblastydziąsła a \!y'dzieĘąCzlamikihamującE osteogenezę.znot]Vn|.jak i technicznych (tedrni" pr)czPpu lą..5). szczająq'ch.rctrałcja pooperacyjrapłata) s|r[ę noMe8o i ' kości' ńęc pełną regenemcję głębi w \. płatado przykrycia ńu odpowiednichwielkości błonyzaporcwej' n odpowiedniego pżygotowania powierzchni ko.ściennyÓ 62%i 1.!ej a ub}tl. do i resorlmwalnlrhl. hĘJena iam1 poddanl.r do odtwoveniacemen.ła tworząbowiem . na jednej ]ub dwu ściana.owejuzyskuje się tylko cuęściowq ognniczenie skutecznościregeneracji tkanek nelację ub]tllr kostnego'Aukhil i \Ąsp'(cvt'1)wyka. jest bardfo dobEe udolatmento$]ana tu zań$rno po za. t UbytkikościW bifu*acji . |ł blony zaporowej przy są'jce zęMw irzonowcóW||l I i k|. o ŃPlP latwiej uĄst(uje. w ub}tkachpiono{ych pżlzębia głębszych 5 mm kor.tr. się i 5).:róręk Cells) niż i ozębnej.. rege' błonyzapo. Ban]-/o i.Ubytk kościW acj] fLl korzenido|nychigórnych sz(uelności korzenidolnychtŹono. oraz praudopodobnieod odległości. w Tabe|i15. zali istnienie zwykle trzech stef tkanek w ubl.ou€ 8 o n} ka zabiegu. kieo przy]eganie błonyfapomwejdo koruenra tomiast ub]. jl ochfony przed obrrażeniem załażeniembłony i zaporowej. utrudnia pełną regeneĘtcjętakie8o o hzech ścianach. infpklia.tkie mm) (<5 5-6mm pfzyczepułącznotkan]<owego. t Ubyiki pionowe między t Ub}.tkimiędzykorzenioł\'e tńfukacji ko. ści.tku gitzn1& trdrowieogdln.eglamych (głębokość kieszonek nych podzębodolo\ł}d okĘalych' przyzębnych powy'żej mm) niżlv ubrtkachp\'t' l$ więkzość w]ników badń wskazujeteż. i t. w Mniejszy potencjał skuteczności Eezentują sRT .][ościpozostałej tkanki ozębnej. rccesjidziąse||Vk|asy Komórki nablonkadziąs. \aedłrlg niek1órychdoświadczeń tal{że ubJ'{ków kost.. leczenia sP.ię l.totn}problemklinil /n} \łpł]Ą^aj4q nJ D stltfę \ł'lókien łąca1otkanło\lych ń\anoległych skutecnośćregeneracjitkanek przyębia stanowią po powierzchni koŹenia.!v61%(śrcdnio 65%)' po|iczko\ĄYch klas]' ściemych w Gonze na ogol ubltki w firrkacjach koEeni II i\rniki uzyskuje w plupadku recesjidzĘsła kcl w zębachtEono\Ąychgómych (Pontorierocr.Ifi oczy. miemodiwiającejpżedostaniesię do ub}t]ru pŻebiegu r UbytkikościW trifurkacji r UbytkikościW ||i nego komórek nal'onka i tkanki łącznej dziąs]a' kolzenigórnych trzono.acjętkanek prz}zębiaw ub}tkachkostnych kóW ie pozwalająca dostęp . o niż Melonie (c}t' 23) uzyski\Ą.sy WcóW || k|asy kost.yul.tkanekprzyzębia" |Vletody regeneracji ą Trudności technicarych.u uĘkóu piono.ifurkacje) bów tlzonouych sąbardzoskuteczn]'rn modelemdo lda.tkach r(yZd\Ą. k1óĘ musz4pEebyćte komórk z pozosta]lej ozęb" stosowaniu l'on Zaporowych (nier€soliowalnych nej do miejscaprzygotormnego regmeracji. ub]'tkóws"ściennych 73%' w 2.T Niekiedy zb}tnia wąskość tyclr ub}t' gene. z naMonek łączący ' zńżnicovane $lĄiki stero\łanej rcgeneIacjiub}t.ki kostnew bifukacjach koneni II klasy do] oraz w nych fę. prz}zębiamoże$l'rikać zarówno z przyczyl biolo.rogenit(.u.. prz}paćl]. bialekmdhtq .zldiwnejatmdoB Molfologii i 8łębokości ub]tków kostnych-lćpsze eain).która dostarva SRT omz mczej ńewskazane' skutecznośćSRT (r.palenie q/toniu). jak i niek1órych biomateliałó\a DoĘ7czy to t\rmiki u7v.a]ł t1pełnienie kością ubltkll @ontoriemctt.ze ub}t' kich i poziom1r:h lepszew ub].długi'' (ewf ladektomiq) przyczepnal'onkoily uniemozliwiający powstanie t Ubytki Wprzebjegu kości rece9ji dziąse| I kasy |i pżyczepułącznotkanko\łego.rn rcgenemcji: ustnej. rlych lub nier.tkipoziome t Ubytki pionowe niż zębowe rzeni zębóW Waruntujqce8opowstanie nowego 9|ęb9e ply.

oehie. sIłI sąlĘC ograniczone.klina) lub DFD.90.iednią szczoteczką \\\niH \\iplu.fkowegoprzedniego. L]b]. prz]padki26' tie stwie zonoIe.odsetkach'obsen!'owa[ duż]'ch w Ub}.\ .ch lkanek W ubltkach kostnlrh \.(d 'onnq po 7reio'o. czepu ł4cznotkanko\Ąego.df ng 7eb.'k]lad Pontoricro i \Ąsp' (q't'4) d]lugopinii Więldszości autorórv Z ostatnich donie.ego rrieszaniny |id|oL !dp"t}1L . $'skau żepo\t'odują d$E razy więksry uą'sk ują.wancróżnieplzesunięt5m.I]ugiego się 5ię po udostępnienill takiego ub]'tku do ocfyszcza.acjako. ale ich nie\Ą. ającejubJ. w firkacjach klasy II po zastosouaniubłon]' zapolD pży zastosowaniu ści specjaln}'ch metoil /ożon}rh lł'q aZu. Na plą. uzlskane w Iegencracji ub}tków kostn]'ch pokĄ. \\afupnip biomureriahr por.l bo bio]ogicznej Gmdogain) do lacznotkan]{or\ll Rófnice międf-vńektóIJmi ll]'rlikami badań s4 Ubytki kostne poziomenie nadająsię do sRT we. Różne5a teżpotencjalnemoż]ir\'ości genelacji ubjtków kostn!'ch lv zależności ich od \\iPlko'' i' \icl. one pobran]'ch p. szczegó|nie obrębie W koŻenia por/(osego przeo-iego -edro/nrn' ldnJdm r b Jede.ba zastosujesię jed.|ó|/\ Ryc']3.dostarczającej głó\1.oeKlo'rl i"a' żenia poi. że naj\Ą. pokyc]apozosta'ch toz.v furkacjachkorzcni stosowaplz]. ale jednocześnie Zwięk.." Ą. ne' Uzysk pż!'rostultaha się z\Ą.n.-et eresodro\ralnego.l rPśPnPfu. Ikancl.).tważania . pvez pacjentai okrc.lulo17} '\-i!]ermJn 1| |/ prą.5%' pełne Natomiast sculeanl] uz]''skał nJ.ch zabiegórv kontrolnych po samej operacji plato\Ę'l.?ruyszącą rccesjąd7iąsła k]asy do.tkach. gojenral re. kostn!(h jest siń qvnika jednak' żemożLi'!. Ę.tkikostne rv fuIkacji koneni l klasy są nr1" z\\ala na u7!'skanieznacfnej popraĘi ..7 a 3.a ostahio kombinacjąpla..r'ch'|23 n}.. jednak duzc. ko]agenolve. Uz]. Ub}'lki kostnez to\Ą.ielkagłębokość z \ĄJ.biegupoAqa.llclcpu łacznotkanko$ego iż lv p]z}la.wiem pmgcnitoro$-. BA + porowat'v + tehacvklina' że IlĄ nocfeśniemdek1omięjedncgo Z kożeni (najczę.lkoplaslł'czne poklvcie lecesji tkan' nie tl'ch błon cfęsto t.5 mm' zmniejszcnic głębokości kieszonek zastosou'aIiu l]łonv regeneraq.h\'orzenia lkanki kościozastępcfej.\'ch z podniebicnia t\Ąa ego' \\'.ic. po zastosowaniu a opelacji pła.kuIPk uInrdni.| -lr.nikajacej ]de łah\o dostępne. komórki prcgenitorcte' ozęblrajest bo. gdy nc sąteż. sh\.lkach tów i pveszczepów łąC7notkanko\Ą'.kiem(DFDEĄ + tetraq.[aniubłony 194 .tj mm. lecl jest ką dziąslo\ła.]. Znane są na od$'ńt przypailki. przvębnlah od 1'5 do 4'9.!a regene.ri podzębodołobYch ludzi w ciągu ostatnich 20 lat I i II są najczęściej u platami i pżeszcfepami.4. pod płati pod przeszczcp szenierccesjiod 0.{ l. się $]'pcł. b a oo.1'5'23 nie osiągasię jednal< rr:gencracji utracon}.lrrst kości. 2b 7 oużvT|g|ebo kim ub}tkiem kostnym.yl .In opero$an}m ulrytku po Zastoso\t-aniu blonv Guido.c . po8o ubltku kostncgo.ruloroM dnflL.skwali pełnq Iregcneracjęub]'tkó$.'ie oti4sa prZy.Różnicete pra$dopodobnie i stosun]<owo wTnikałi'l iloścjpozostałej ozębnej. nia odpo\'.dfili. inni a (Pontońeroctl' 5)' żew mniejsĄ'ch' nawct szelokich płytkch.!k]Ć y średnio międu jest bia w miejscu fi]cesji moż]i\Ą'e po dodatko\.pm" policzkollcgo ufedniego). fEkacje 13.PTFE.na\.iększ!' ob]iczany 1'. to\lej lv 2B.J r. jest częścio$'a nq) możli\Ąa rcgeneracja tkanek plf}uębia z pewn]. zamieniając c\nlab..udnieiszei lnniĆj skutecf.ie.s]€nic regeneracjit}Glllek!tZ}Zę.c.]t.Metodyregeneracji tkanekprzyzębIa z pneszczepemłącznotl€Ir]o\Ą5rm błoną i biologicz.p.tekbĆZ\ł].ą.chmctod (korolo\Ąolub boczniepżesuniętJ płat Zamknięcictakich ub}tków po zastoso. itTdogainen wprowadTFnu ubyl(-.10a ib).\']łn 1.Lulp(/norLi so\ł€go oczyszcu plof esjona]nego' ania blon zapom$'}ch(e.T}łem po'ą(lc .omedn (P'j.\Tiku b.bń|u losrnegohydroky.570.w bi.zębia.owo!\łĄłoPond u. ch].ego|iego |ló|fo o'"nL ńdpnE lil ooo.on do . wanyrn tróiJosfora Wapnia' nie . \'icń'l' Gui.nejmechanicznejaI. nat\ct Z biomatedałem i anlłlriotr.o( po z. rylko i biomateliaiów: Podobnieprfy zastoso\aniu złożo./ntsBU ściej tń. gdy samo \Ą.eso' po'o\Ąć|ego i bo\Ąa. uz].l0a.iednak generacjikościw Zadn}.yrr 7 .tn pokł\cicm na\ĄetreGsji ldasy n i ^j 1łg NlilleĘ..lnda\ł'cą komórck opis$ta.

a t1'lko n 15%nie uz. po..loB.. mniejsz}m stopniu w po (szczepach biomateńałó1'uh!'olzeoc7el'ujesję nia no}'egop[yczepuł4cznot]<anko$ego ijcdnoczc.L1ipnil n. nekpfyzębia(Wg|V]eloniga) Wypelnien e uby'ikr przyczepu Uzysk nowego lEcrnotkankowego głębokości Reduk]a prfyzębnych kiesfonek Powstanie recesii ąsl3 dz 65Y.r'.7 l.]' IP\Fnpr. r l n k ] ę ' i e | . 2. kości\r 2ł2% poro\llch (Gore-Tex. mentlul i Steibelg qt ]) po t]pcłnicniu ub]'|lól\ kostnych\\'szczepami kości poĘciu ich błonqko.8). polo\llch' Uz]:sk pnyczepu lącznotkankotcgo po Emdogainie \ĘIosił po cztercch latach 5.orzenia długiego blonkowego. szonek rl. l .lt|ępuj. l i \ ' j c J f b|oną porową regen€ r acji nekp|zyzębii z€ s tawieniu za W tka W \ P o n I o ń P I ti' ' \ ! ' ' (Wg p p .jtkanekpryzęb a f W9oepami poIowatego (wg HA Wypeln e Ub}.J. skano po ]qc7n]m 7astosollaniu biomateńalu Bio..l ści rrielkości i ńęcej' 50% 15.2 mm 0. J .sz]'stk n atl.2i..qa .\'ncze doniesren]a skutecf ność Wszczepó!'r DFDBAzanosowanyĆh ' | /' ' ..j.9mm 2.tkóW en 66% 2.9mrn 3. I L ] l d / i " j .r mo.o\\ą $.86 mrn 1. * l | | i cj " . ' . | W 5kuteczność W9żepóW DFDBA legeneracjitka. tszcfepem I]]EA i pokĄ'ciu błoną pot.1mm)niż po sam1nl rr. .-nor. ' I r u L ' l I o u f U .l% 40% Po i preparatu Emdogain uz!'sku]e się fastoso\laniu podobnerr1tiki rt SRT pfvębiajak po błonachza.. l r . l<olageno\\a).amnjblont zaFrolpj Ion \\ SRT u}r}tkó\\'kostNclr zuiazan]th z recesjq dzią.ta l5 mrnponowo mm 1.Metodyregeneracji tkanekprzyzębia zaporo\\€j e.]. no''Fj po zastoso\aniu lóżnl(h błon za. i rzrrlisalj \ 9r.\s](ujc nalomiasl W'{77. d .w fuIkacjach gdr"ż brakjest wskazańdo leczenja chinlrgicznego.anko\\ego.rskuje się żadnejpopla\l' bo operacji płato\el u7.u-no\J' ll.! RedukrF 3Inrm 0. notkanko$ego :j'4 nlm i redukcja głębo]ości]oe. 1r {'In pŹede \. .Io.3 mm i 2.2mm 38"/" 1.. śnie Zahamotania trr. jcst.J. I o .IJ.rloa ' \lcllo1i! .szczcpie Bioglasu (odpo\ricdnio2..9 rnrn).') s! lll ub]t]ó\t. n F / . Cuidor. I j q .1mm 0.5mir 2. k u ' p .72qÓpż]padkóul Niektóv!' autolfl' @]u.]Ó. !. redukcję glębolioścj kieszonek i umocnienie zębó\\l \{.t' o 23. LJ'ch ubJtkól'.l mm 1 sz}'s|kin \łlpeifuania ub\tkćx\ prZrzebia tkanką ](ostn4lub kościozastępczQ.. t}] acrkolriek po samfh txh zabiegach uzyskuje sie tcż pcwną rcgcncrację kości. r przlpadlu Hazc Pamrjeopjnia(Tabela koĘeni (.PTFŁ tjl]<o\r 3l%.l.o\Jru.c lr '17%. częściol.8nrnr Porównarieskutecf ności wsfaepów kostnych FDBA W rcgenela.4 mln.ufvsk pż!'clepu iac7n()tl. tylko 7a. a po \!?ełnieniu fa.29): h-szczep'\' kostne..: \'}I]Alni-|ll. stosoraniu blon zaporow-_lch jak wlnika z potyżej c}tol'aĄch Clan]'Ch' o \liele Skuteczniejsza niż sam zabieg płatorrl bez błor\ lub kiletaż ohtlal.2 m m 4z% l. Io\'\/'/' |\' /.. plz]tzepuna.'ii Uh'|kL i. Lolu.| /a. \\ j nrL: 1. glas i prcparatu Emdogain (uzlsk plf]'czepu łącZ.l 'ć.! nrnr llnrm głęboko.ię o. '| /\. z n ' l ' t ' t a T a Ą p .r. po s. ni' Idaj.3 rnm rnknięcia furkacji' T}']](opojed.r ocenaslanteczności rcgenelacji tkanekprzyzębja pźede zastosolĄaniu bionatĆdalóx dotYc7}' . l . tFbo /J!. r a ' j i l platora. L ' \ ' J l I i | | z samqbłoną Me|loniqa) blonl zalrorolrcj rr' 58%.lp' ''|| dją ']n .'na\\]1ot.ana fi]generacja tkanek plz]zębia po ua. Christgau2?stvlicrdrii bo$icn po$stanie ' \' |'^'P"Ą ó1 e ||t| |'Ór/'pni'Ń'-"o c8-.ra mej opcracji p]ato\q odpoŃednio 7. siq mknięcie częścio$e) ' SLclo$.r"tp-dlo\oilrc. a po błol e Reso]ul5'2 mm' Lcpslc tcż\[1lild uz..

l0% prz}padliów: Nie ma 1{.ścien.5 6. J .4 r5.abc]i 15'12 ZestarĄionoskutecz. n]'ch bjomatelialó\\ \\'regeneracji tkalek plz}.9%pr4patlkórv w1pchie.4 56. pi)\\ kostn].5 15 8. Podobnąs]iutĆclność. Tabcla 15. R ' . n o i ' $ . \\7rosfu]ubanb. . nieniuub}'t]ówkostĄ(hZiarnist)m' poro\aĘrn lł\ DI]]BĄ i FDBAI W'ocenic histologicznejnai lepszl'1[.7 46.1 4.t lc /tlL'\'|\. \\:1.ch IDB.o\\€tego ll\ z kola]i ]ub I]-TCP stwiedza się ńększ1' uzyslr nolrego pvy'' czepu lącnotkanko\ego' niz po $szczepie lit(]go l|\ lul] po samej opemcji płato\\ej' Noł. bia z \.6 15. . n P : A' .0 78 23.". re8enelacji t]ianeli plf]fę.tkukostnego pż!./o 34.\/'/^lu lu\l||pgn Di l)ll\ /d. l 100.Zcnipo $szczc.7ŁhpD]!. w furka(jach ]<o. \{ ga.1 21. chodzi o $lpełnrenlc ieś]i pż]zębja kością' ub}tku uz}skuje slę po $sfc1e.4 42 2 f.te$'Tabeli l5'12 sqbardzo intere' sujace. . r iJ l rr]pełnicniu kościąub]tkólv 1' i 5.szczepach bjomateriałóNnie zawsze daiesię pot\lierdzić lustologic. . Po wsfczepje makrcpo. v . bcli pochodzq z badail przeprolradzon\'ch \r 53 ośIodkach LISĄ' Został!'zcbrane pĘez f'Ic]loni.\" padkólv nieudanr'ch) \Ą'poló\\naniu z saml'm $szczepcm FDBA (66.n.raŹn1cllróżnic kliricznrclr po lr. nia cał]iollitego kościąi > 5Wa. 196 .nie' Biomatedał}' mogq b}'ćskuteczn!'mi cz}.0 78.(cienrr]. plc akoporo\\atego s]'ntetlczneśo l|\ i nafu.2 21..sz( 7e.Zqbia' Tabe]a 13'9 plezentuje takie \]łiki po \\lizcze. \slczepów kości (7B% pE\padkó\\ lr5pel erria całko\lite-gokościi > 50% omz Ęlko B'5% pv. ścią ub1tkórr.5 11. nie uz]s]iujĆsję tiko \\.t n \ .i d u u c p n n .a przy7ep łqcznoLkankorw shrierclzon1ldi nic/Ije po l'.ścicnnvch1r pońrrruniu z ]. . n .ieniu koDtrolą'In.jrdemicldch pr}l. [ościa samej błol)y Zaporo\.daie DFDBA' się B i n l n a |l'i a l r . . h I n B \ por^. \\]l]ełnieniu po rnlesZarurq\tszczepó\\: zdecydo\lanie $iększej skuteczności \r}'pchrienia ]iościaub]'tkó\.2 66.8 63. dZą Z $ic]u oślodkó\' a].0 1.niki zal\'a. I .8 23 46 17 f1.biot1.aczkol\\iek nieiah\e do ocen\ gd]ż pocho.szcfep\ k()stneauto.0 24 13.nani " \ .\ \\.szczcpami polo$ateśo liarnistego ll\ \aton ast \r l.0 51 29.5 0 3f9 100.0%i 69.r1reł. oilaz 22. uf I ' B \ i l .9 6J 24. ralnego ll\ uzl'skanego z korali.ej' \\ Tabeli 15'11 polównano skuteczność \\. l . z formacjc /alt'afie lv tej tabcli 1ts}Qzrdą$lTaznle na \iek\/l \ld||F'lnn! \'t/'llppó\ ||']B\ |Jż 'a|1.7. r n Iepszeniżł.ch i jedna]i porlkleś]ić \t.9.ch oraz ub1.i allogenrle.Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Zestawienie skutecznośc WsfczepóW konnychFDBAWporóManiu z meszannąWsfcfepu FDBA kośc autoqenn€ j plzyzęb (WqMeion ga)' W \Ąypelnieniu kością ub\'tkóW a 53 3.Irnikót\. nl'mi odpowiednio79.5% rqpctnie[iu po sam]m FDB]\ oraz 78.j oDeracjiplalo{el.1 prezentuje natomiast zesta\lterlrc 0 <.US{ N'Iożna następlrjące Iófnrcc doll'czace: r\iększej s]Qtec7nościmicszalin!' PD&\ i auto. / a p d \ \L o . j / I n i .atlr]./ębial caikolritc (]T]elnie. S.5 ub]. \ | | p h l / n c d | Ą | ' | . padków rlieudall}ch)' na ogół podobnej skuteczności lr1pełrrienia ko. pach lostn]'ch DIDBA\\ zesta\t.tkówt hlrkacjach lioźcni' I]ane uiętc \! tej ta.7 142 43. W kolejn}th tabelach Zesta\ionĆ Zostałf \['liki badań dotl(zące skutc(7rrości \t{'Zczcpó\t' \\l:lrm.ścienne38 fu*aciach 09óiem .kó\{ l€ n ego 7 blonq zaporotą \! pońtnaniu fc skutecz.2%i 75.0 86 49.

fikowanych Natomiast łą. wszczepówkości gerrn1rrri kościlub biomateńałami alloplastycz. btony biologicrnejEmdogain ze wszczepamibio.Lutecznośi fibrcblastów i osteoblastó$i syntet-\'zować i białka w od]iesieńu do poszczegó]nych mechanizmów go. n]. b' IGF z rcsońo$Ź|n]mi' oraz białkamorfotJ. odgĘrwaja bai.chociaż nie całkowicie poznaną biotykami. blony (bia|ka błona bio|ogiczna matrycy szk|iwnej). autogennejze lvszczepamiallo.ch)' Mieszanina biomatelia]lów zawierająca wsrczep siarcranu wapnia.uteczneniż oddzie|nezasto. Pofostałepreparatyi metody \tpłpvajqna lege.ZesunieĘvchbłonabiologicznaEmdogain czenie błoly zapomwejkoĘeno$ej z błonąbiolo" z giczną Emdogain (biatka matrJcy sf]dilrnej) nie i przeszcfepami łącznotkan]<o\\Tmi). nienia kościaolaz 46.ulaĄf ację.ch nielesońowaln}th biomateliałów c2ynniki wzrostu.$zrostui/lub u anty' poza omówion].tkanekprzyzębia Metodyregeneracji pach mieszaniny biomateńałów (BB'37o całkowi.lvany potencjał osteogenrczn]: niektół.ch metod i prcparatów pozwa. macierzy międzykomórkowej olaz lóżnico$ać ko. so\ł'anie tych błon3l nymi. nie pi. biomaterialu/bariery kośćautogefuĘ posiada bowiem Zdecydo. tez . Zę. 197 . jenia i rcgĆneracji tkanek' móIki mezenchymy. nerację tkanek prz}zębia. sterowanq legenerację tego pach FDBA (44'2%całkowitego > 50%ł11)eł' współCf Wiedzy i esnej fapewniajq: zaporowe.cmekości(BMP).5%prz}Dadków nieuda.szystkm sposób skuteczność' łqczenia: ostatnio podejmo$aneb}'ł}.rniczFnikami.\pehieniakościdniż po wszcze. tkanekpżtfębiaW śWiet|e i > 50%\ł. Ęczenie r ie reg.dzo interesu. w leczeniulecesji tkanek prz]zębia'30 zmod}. też jqce i skuteczne plóby łączeniabłonybiologczneJ błonzaporc\łl'clr Wszczepami ze biomateńa]ló\Ąl W'szczepem kostno łqcZ.jak PDGĘ TGF. okazałosię bardziej sl. dzo istotn4 polo\\atJ. na plz]zębia niż po odilzieh1m stosowa. ba.Emdogain f autologiczn}'m pobmĄIm z bezzębnego\łylrstka mateńałóul notkan]<ow]m płatów(doko.n' TGF a. podwlższającrv rózny racji tkanek jej niu Bch prcparatówl Doryczyto pŹede \t.to o5i4gnię' lepsz]h u}mikow ne. W mechanizmie regeneradi tkanek plz}zębia' biomateńałówz cz}'Trikami.ildukować plrlitemcje $ipm /ńinj(o$anedrialanie ńinq. la . którc moga stosowane w SRT metody i pleparaty mąjq bo' \Ąfmacniaćwasl.onowolub bocz.

gd5ź spójność' uzyskarro zgodność fazieo'clr fal. !v!'chw stomatologiizaló\t. fotony emitujq fa]n n tpi tame lllu8osl i enPĘij i r7ę. ale ló\tniez komóI.ja |aserowa chorobachprryfębia w Lasery dużej o mocy W terapii<horóbprzyfębia zasadybezpieczeństwa Wprowadzenie PienĄsze urząduenic laserowe ..]tnuszoną emisję fotonó$' uzysl(uje się promienio\rŹnie elekt. Źródta energii wzbudzania(u]. . lasero\\ezna]aul]. gii' biostymulacji'endodoncjii peńodonto]ogii' Aby jednak rrŁścirriestosować]asery z{'łaszczaduźej mocy należyzrozumiećcharak1ery'sBkę eneĘii la. Za ukierunkoł€nic cmisji prcmienio\ĄEnia odpo.Ir €nelf.utlenJ<orvo. nia na tkanki' róźneich modele. noległe' kow-\'m enz}maĘcznlm omz ustalićbezpieczniej.Zas|osowanie wleczeniu lasetÓw ptzyzębia chotó[ E|żbieta Dembowska Wprowadzenie Podstawy izyczno-techniczne f urzqdzeń|aserowych promieniowania Działanie |aserowego tkanki na Biostymu|a. a następnie$' 1988r' laser Er:YAG (eńowo. w ró$.}'ch chirugii śluu i ówko.lasel n-rbino$.cune o szczegóInych fu.węglouy dimi'dela\eT Pńbcj )' rvano go \\5'koEystaćdo opraco$']'$'ania t\\'aldych tkanek ZębaDopiero w ]975r' skonstruowano laser Nrl:YĄG (neod1łrrollo.\'oność.o\ĄJniJ (i€]P inIpnt]\!nie.a. lrtaścit'ościac.ład Komory rezonatola opĘlznego. Podstawyf izyczno-techniczne urządzeń |aserowych jest Każdeurząilzenielasemwezbudowane z tżech podstalt.cznl'ch: jednako\Ąe monochJoma1. w *lar r malq ro/bieżno\( duźą inlen.lo.ln it\o( j.oma. dzenie lasemwc i dawki aplikacji.Khzespołóu': ośrcdkalascrowego(cz}'nnego).now diaglosq'ce. W stomatologiizastosow rmno po raz pierwszJ! zbudor"ny w l96lj r laser CO2 (carbon dr.o(.}).?. w \Ą.iaszcza ostatnich ]atachbadania histolo.rrieżw teEpii pżvębią schożeń l'on ś]uzG \\.|o<]ziąs:lotęj 'l Wiedza na temat laserów i efek1óu oddziabĄ. i sze darvkiaplikacji.jago\Ą.ię no.y uEqdzeniaaserowego T Yf'^ 'I99 .ija' Z\Ą.!.'.. tj''lko na poziomic kliniczn]łn. pompująr!).anid do il h.l zbudowano 1963roku. n i p r ó $ .moż]iw'ości i rtska. iq girznc poztloli\po/ndlsku|P( /nnśi zabipgorr nje k a h s a l I 7 e L l uI m r a d | : I d | Pt d p r a k | \ . chLur. scrolvejlv zależności dfugości mocypluy pra. .jago\r]. \tiadąjq d\'va.$iele Zastoso\Ąań stomatologii.óWnoległe z$'ielciadła tw'oŹące ona.5rvno.użądzenia ' . . RyC'14'1 schemat budou. ref tor optj'czny(Ił}'c' 14'1)'Popżcz \Ą. cy ciągłej implrlsow'ejoraz dobraćlr'iaściwe i urz4..od lat B0. Dfugalista \\'skazań ]aseroterapii do dajekliniq" ście \Ąiele możIiwości Zastoso\'v'ań ut7qiIfeń lasero. od fali.

c'p l | Ć. tJ(zllej wafulajestnie tylko moc generowanego pmdziej populamy ły) i młodszy lasel ErYĄG (eńowo. fwanych biosĘmulatommi lub systemz\'vierciadel) Gyc' l4'2) ' Materiałemlase.s.lmrd n lase.y oheślaniudawki terapeu.lecz gęstość energii ap]ikowanana sery Ho:YAG (ho]rno\'t. to lasery pmcu.l w Zastosowanie Iaserów Ieczeniu chorób przyzębia jqce na kryształach8r€nafu aluminiowcitmwego .: \sGG @ńium. mienio\łania.\r'''ęglo$.jago.l.ĄG) z domieszkq €ttriurn Aluminium Gamet : atomów odpowiednio: neo.ą lrcdlem emitji fo|nnos'\Ą ld. ód]toemisji sposób sem. ale jed}.Garnet) pć'rprzewodnikouym i GaAlAs (9B0 jest także ciałostałe'Na]eży nm) Źródłememisji równieżmzńżnić lasery o pra(Y ci4głej(cot'hŁos oooe -c?r) i impuLsowej. że jest lasel Nd:YĄG (neod]mowo.ge1yczne ldser.2 spektrum promieniowania eektromagn€ t yaneqo p"ez'óź.Wych na]ezq: ńżne długości Pży działaniuplomie owana fal.gaz. (mateńałlaserujący).lrdIo$) Sa \ł}brancj Ikdnki{J ' m")'" Ryc.rozerwaniu.cr.jagou]') o. lasery stosowane Wunądzeniachmedycmychdfie|i się na dńe gfupy B lasery niskoenelgetyczne(biostrmulacyjne) solż las?rs.omienio. tkankaulega . seryo dużejśredniej (odpojedyn(zych setek i mocy do . dzącedo zmiany metabolDmu. diodonyGaAlAs galowo.s |a. moc nie przekEcza kilkrr. chromium Yttrium.l]'mu. ono (B30nm) i ekcymeroł€.Scandium.jago$€).generuj4cych Do dobne poznanychlaseńw gazo. o laserach: ffi małejmocy od 1 do 5 mW E śrcdniej mocy od 6 do 500m\q B dufej mory pouyżej500mW Ze wuględu zastosowania na \ł}'nikaj4ce charak.y)' argono$']'.}'fikatii pod1ialou i ur7ą.on|eniowdria towanego fa| en ne uEądfenia laserowe' 200 .PraÓ o praty t ią€ l Pj możcmy mdwi'. ZP względurla mo.\Ąpł}'$'a na prccesy prowa. He:Ne (helowo-neono\rt').!zg|ędu bardzo W fe na kr&ki procedzeń laseroltYch.14. źródłem emisji lasem możebyć:ciałosta. wrazz d|uqosddmi p.dioda lub półprzewoilnjk' wie laserów półprzewodnikowych.Ąmnia na tkankę. icnhmeh k1\d. laser Co2 (&łutlento\^ro. pr. pr. mocyszczytowej impu|sie osiągajqce mi|ionóW moc |'unlljonuipwip|eLla. eńu i holrnu' kónc .ciecz. odparowania.o!\. sqto DoĘ/chczas skonstruowanookoło600Ępów la. widzenia można podzielić lasery ze względu na somfotojonizacyjnym ablacji.Ifiesięclumi. \. ! YAG 2100 Ho nm Lasery lvysokoenelgetyane do destrukcji usu słuą |ub Wania tlcnki(cięcia.\ł15okoene. kloryrhokolo 40 /nalr/lo/asloso$anie WatóWmocyciqg|ej) |asery r oraz impu|sowe Więkzej o (w w medyclrrie.Gal.az la. z teru oddfiat.giczne). nie obsenłlje się jej de. ma:Iejmoq' na tkalrkę. (chinr. Iujaq1n. pracy la.strukcji. łe.nie. 8linowo. lasercwlmi. balwę. moc genemwanego światła sposób czy pmwadzeda wi@ki pmmieńowania (światłouodl' W tych pieńvszych. koagu]acji)' |a. Nalezy dodać. WatóW)' tychostatnich. ]iĆum. generowalego $anja.o. liilatd{ Głó\łniesq one konstruowanena podsta.y.Z prakt]'czncldinicznegopun]<tu czastrwaniaimpulsu laserowego.a$eno\ły z laseńw zbudowanychna kĘ'tształach najbal.

cieplnej bądź mc.Iostricm\ la"eraIBono$}.ĄbsoĘcja i penetmcjaś$.r w Lr\\ionoinp. rczległość tj'p zmian patomotfologicznrh i 'wtkancc-5 lvletoda Metoda befkonlóktowa Metoda konlakowa a.neono\Ą57) biosBmuluje ele.sLil h(.pm) tkanki.iu lubJb\orpr rnrpro. clyli częścio.Iożna 48B ńur eżstoso' niq tkanki podlegapńwom fĘ'cznJ.wimpulsie.korz!stać nJ'chsk.ialła lasero\\'e.czn]'ch fa]i lasel He:Ne (he]o$'o. progłqb pozatJ''m mieniowania1! tkanki' ŚrĄiatło lasera obszarcmjest W \ł]. jac sondęw kontakciei pUstopa.da śviatlalasero*'ego tkance zależl'nie tJ.]. \ \ 1 | a l a n L l . ważnyclla biosi-mulacji laserowej.l nai$i.chcmicznej. w cej eneĘii plrmieniolvania plfe}Gzujemyustawia.!t}.!r}źej nm.'J. głębokość penetracji ś$'jatła danej długości o fa]i i mocy budo\\atkanl<i. donro$adlpnje r-'Llposiedniej dJt\tu pmmipniu$r.L. 0 0 5 9 0 n m .'lkood i !t.'In. c\'fale o długości i 514nm' \.lle do naś$ietlanej połieżchni' Nla to $ń'Vv' na maks}'ma]ny stopień (Ryc'14'3). tkan.ĄbsoĘ.ap]iko$"nejdaw.4. z Ry.ladnikór1 takżeod lozlcgłości a i Bf)u zmun należY spekłlun od 400do 590nm. idk .ć tzw obsza-r okien. E4cr:YSm . 14'4moż]na zauwa4. l d r e . waćlaserban\Tliko\ł-vdhĘości 5B5nm' . rcdzaj stosowanejsondyi jej śrcdnica.Iestto nm.fiZ}. jej ślvietlnej.bmną tkanki omz efekBĄma fa. Zc pocI1laniać promieno\tEnre laserowegona tkanki ki bogatew rĄ'odę będq o długości poniżej nm i po. !t k"utiu gldbl kŹncl' .jak i od budo$'yhistologicznej 'I./atrdn.'ki o{ss) o \t'ielkości aplikowanejdawki cncrgii decyduje: technika naśWietlania. ki energii. Zoweji nie dochodzi do efektu st}mulacji w gtęb. długości. 960 Ry('14'3 K|niczne pracy]aseróW dzia|anie w kontakcie sondy tkankarni. miana enelgii światła lasero*ego lv inny r. w te8o\ Nm' Flu. \\idd. o fali sn uletsd ollLi. uż}'tej moc}.Zastosowanie laseróww Ieczeniu chorób przyzębia Na R]'c. sz$h \tElst\łach-Rofpatfując obszary o dużejab. w Eacy ciqgłej lczności naśrtietlanej od lub.li 2940nm.8PnPn]ją. seże Co2 o długości l0 600nm.długość 2780nm i la. fa]i ma. długości genem\\€nej fali. zand|UmiJ'luĄskJ. co fali 400 1200 jcst Zostało Najważniejsz]'m zagadJrieniem lasemtenpii w \Ąlkoląstane w laseEe EIYĄG ilługość fa. nia sondy\r}stępujq różnr'chprcporcjach'Najwię.zeniuprzeni.odzaj ksimum absorrlcjipromienio$€nia dla hemoglobin] energii biologicznej. l ę p l l j e \ \ o b .' 14'4 charakteĄ^lika promieniowania absoĘcji |aserow€ g o W qióWnych sk|adnikach tkank' 201 . D]a' patologicznych tkance./id!\ lP \Ą\póti\|niAją .nJ Ry'.rn ('7)lipl7enikanle j.atości niej u'ody hemoglobinl me]aniny i ul. promieniowan!a Dzialanie sońcji świaiła lasercwegomożna zauważyć. mentj moffologiczneknvi. ii. przedziałod 500 nm do 950 ka optycznego' . . fali go zaleźyzarrlrno od pammctró\Ą. nj. skuteczności stosowanej da\Ą.sokimstopniu absońo(ane już w porviefichow'nych w'arstlvach skóry czy błonyślu..w któĄ.miri.r. dobĘ dL{Ę' ję \Ą. r " cha icncj'. pmmienio\taric laserolte o długości 632'8nm. ppel nJ. a]e równicżod jego mocy i\kd i\\ powicżchni ofaz usta$ic. fali głębokość nia na $.Iak\Ąidać. \ ) . 11. Promień ś\Ąiatła laseĘ w kontakcieZ pońelżch.

a dopiero v. od pie tempii kompleksoweju pacjentaz chorobqprzy.{LĄ sTosoll'ANlĄ Blos'r'} Do st]mulacyjna jest tylko terapią wspomagajqcą w komp]ekso\q'm planie leczenia chońb piz}zę.że laserotempia bio. ĆhorobachpŹyfębia' Po nego w zaawalrsowanych prawidłowych udrożeniu zasad higieny u pacjenta można bio. pŻeciwzapa|ne 30H00 mWCm2' miastefekty dla temperatury Plocesomtym nie towaŻ}szy!4J2roś więkzyniż ]oc' Efelt pzeciwzapa]ny i pvćci\rbólouy związany jest z poprawqmikrokr4fenia.o$a. niu powierzc.Na skutek pmdukcji endorfin lub \ubstant opiaiopodobnyÓdo(hodlido obniieni.1) ' W celu ]ikwidacji kieszotrekprĄzębnych rlyko.|o brzeżne' bio. wem promieńowania laserór"ro malej i średniej mocy (&-500m\Ą). się pŻeniowania gęstości do 50 mwcm2. są pżeciwuapal. zależne biosbmulacji laseÓwej '6Na dalszlm eta. w R1\nje eteko stosot\€ n ia bios|JĄnula(ji peńo. cej lub jako faza leczenia wstępnego.owei. poprzezpŹy.ł.cne. są mentu korzeniowego (!o't plł|ńng) narzędziami re(znlmji apamlemulhŹdzwiękow]łn' rc!łnież Tu stosowana t}mulacjaupłyua rradlq. eniano prz}zębiebrzeźne pacjentów u których wykonano u skaling w całejszczęce. dla mocy nato. norma]izaqia poten. 202 . W następstlvie absorycii pID mieniorĄanialasemwegoo ńskiej mocy poprzezfo. wiającena c€ment korzenio*y Swiatłolasera po winno bJć ap]ikowanezaróuno na odkłty cement koteniowy jak i na okolicęwierzcholkakorzenia da. toreceptorykomórek w}zwalanesa leakcje bioche. /aróWno pżed.rn ji oienione u|a.że łykoMlstać jej działa]ieod$.hlameny te śr'r'iadczq o przśpieszeńu gojeniatkaneł naświefla. n}'i\ane sq zabiegi chirugicae: kirctaze zan*nię. logicznych komórek i tkanek wYstępujepod $dy. meostazyPodczasbiosĘTnulacjilasero$'ejrrastępu. ńeu na białka u]daduodpmościowego śpieszenie s}'ntezyinte eronu' zlviększenieaktJw. w rórłndnjudo tkanpk be/ biost}. czę.a'\Ąności neumnów obwodo\aych.l ii poziomu a]. pŹeci\\óólowego czyli dfiałaniaprzeĆiwzapa]nego' i sĘ'rnulacji' Naj|epsfe efekty biostymu|acji uzyskuje d|apromie. dZą do uz}skania wtómyc. które w efekcie doprowa. Zabie8i usuwaniazłogównafębnychczęstoi!y.. miczne i bioenergeb. oych laserem . blastóW \azmstaszJtlkość Śtoś( mito/ t\ iadęc komorlo\'łm. do. konJManP profuakocznie\^la'e podtrz}muid.wa&Źncie' po.rażLi.}'iŹmcjmdlśota8ówi neuhofi]ów ora7 zwiększenie]iczbylinfocTtów T Przeciwbólowedziałanie światła laserajest zwia. bia. Dawk eneĘii lasera pruyrych zabiegachmoa1a na ap]ikolłać poszcfegó]nebrcdawki międz].trefeków biosĘmulacji. dziesią. dniu po ustmięciuzłogów Ę. ale możrra ta].pryśpieszenie odnouy tkanek i sFtezy kolagmu'. jak i po ruolowo WkoĄĄVanych zabiegach usunięcia dogów nazębnych (skdlillg) i polemwa.' hfecim dniu. I rvsrłzł. nosLj |a8o.Ćzylipobudzeniaprzemian bio. metodqkontaktową'punktouą' Po skalingu biostJmulacja możebyć kontyluG wana w ryldu pner 5-7 dni. dontologii' Na]eżypamiętać. r odziennip. \Ą Zane/ pobud?eniem milo(honddaó procesóW metabolicznych.efekty o mocy ciwbó|owe gęstości 50 200 mwcm2. \Ąskaźniki drantaclrpIz}zębiau danegopadenta.m śĄietlanei bez laserotempii łykaz}tało podob[e lvartości uskaźnikaklwawieńa dzĘseł' Nalezy dodaą żepomiary głębokości kieszonek plzJzębnychpozostaĄ'na podobn]'mpoziomie' nie. rębia w}kon}Ą\arre ezęs|o/abiegjpo|ejowaniat e.f ębowe zarówno od stony językowej' jak i poliokołlej w dawceE : 2J. prowadzajqcdo stlmulowania mechanizmów ho. pr4zębie bŹezne na.\'. O. BioŚt}mulacidWpl}. te' kiretażeotwarte.laseróww leczeniu chorób przyzębia I Zastosowanie Biostymulacla laserowa w cho]obach przyzębia Efekt biost]mulacji.operacjeplatow€ wlaz ze sterc.trni zębów i korzeni (polishi7u).Rmu]ację laserc$ą 5lo.wŹ ni\\. je pobudzenieosteoblastór odontoblastówi fibroprzenoszeniatlenu. po 10 dniach b}'ly podobnew obu L:wa. negozęba (rabela 14. ( idfublon} komórl.s MUIACJI Lekalże stomatolodzy oceniajq pozy.a vko loladr€nt poddano tempii laserowej: wskaŹnik krwawieria z dziąseł GSBI (G'??-9'0dl Ł''s Bleeding Indeł) w n1ocrm s fuiu po skalingub1'1 niższy t5''rn w L.

ósm]'Ó.^]aWiąCe miejsce 'I 2-6)lpkt 3Jlpld t5J naśW codziennieco etanie ub drugidfień codrienne zabiegi codzennie codrugidzieivpkt lub 3-4rhkt 3llpkt codrienne zabiegi Zapa]eni. klu sześciu naś\'.ietlań codzienńe ]ub co drugi pra]śCeperiodontologiczncjbiosĘmula.orunu przrno. dnion1nr rr1rzynaniuzębó$..i. ca poekstrakcyjne Wylostek fębodo|owy Uirudnione Wyży.i są'bko efckt plfeciwobrzękov'|].\Ąaną regeneracjq tkanek.W ńiędzEębowych 3-10/pkt wrarz lecreniem miejscowym 4-1olpkt 35 3łpk 3llpkt 3/pkt 3llcmr codzienniecodrugidzień lub codzienniecodrugidfień |ub codzienniecodlug]dzień |ub . 203 . dzień.rla.odfiennie codrugidzień |ub Porabiegach oKolrca rany chiturgicznych naprzyfęo|u codzienniecodlugi lub dzień . orc||ca 2arż0noWCowa nanie zęba się mą0losc| Wzmozone napir" oko| przyczepów ca ciemięśni zwaczy m|ęsn|zwaczy ZapaIenie dziąse| brodawka strony od językowej kowej nrezFowe i po]icf pżed PoIub usu. |azie lecze.gt bio\nmula.ó oko| zębodo|u. Jniu /dbi. !v cję laserowąmożnaZastosować ró$'nieżplfy utnr.\v b'ch pru1padkach \. okolice otworu zuchwowego Znosfen e rfutWierzchołka a korzen nadWrażliwośc jokoIice szyikizęba zę0|ny ostre zapalenie rzut wierzcholka korzenia tkanek okoio wiezcholkowych Knł obrzęk ak' rnetodą omiatającq pozaDte9acn o0Jęly oDszaI chirurgicznych KMawienie kr.Zastosowanie Iaserów Ieczeniu w chorób przvzebia ]-. wantem ao9ow nafębnych Pokiretażach kieszonek pEyzębnych brodaWkidfiqselIub ruchem omiatającym Wpolowie Wysokości 3-6 przestŻeniach W1rostka. plfeciwbó]o\']l pżcciu'7apa]nJ. \1. fabie8i mogą b1ć stosorrane rv o.bea 1'] zaŚtÓsowane óerÓw b]ostyń! pEyzebia ujących chorobach w Przed ekc]ą ]n rniejsce wklucia ffi 1 3łpkt Ąlpkt podawanśrodka W przypadku a fnieczu|ającego o połowę skraca pozniecruleniu mieFce Wk|uciaszczęce W |ub otwór bródkow1.

chorób Przyzębia stęp do miejsca naświetlania. po wana pvez kardiologa).ch (nadczlamość i niedo. parcstezjach społachendo. bowo-jagowe). Er:YAG (er. bĘk zgodypacjenta' po Znieczuleniu. argonowe.miesi4@ka. bodźce mogą skutek fototermicznego.za|eżność reakcjiod bodŹca' si' siiy ob€mośćrozrusznika serca. nego.urtanie de. BIosT\]'ruLAcJI L'Ą.1 4 gowacenie błonyśluzowej' Crąza) Ry('14. ET.5Zamacfonesa r]rzńIiżone\łaltości PmgorłauEltość ltóra gęstości po.. oraz laserJ polPgdnd lokaln}m/ni.. wszelkie zmiany rozrostowe.nadlltażliwość światło. względn].Najkorzystniej biosĘnulacgn}m I(tóń po$oduje pnrmienio$€niem o gęstości energii od 0. żesłabe bodźce |J. l|dnlj na.ozldad 204 . . powoduje energii pmmieniowania odpo\tiadające temiczną erczję tkan]<i.trul. stosowaneprzy biostJ'rnulacji logii' Należy dodać'źenie są to szĘĄ\Ą1o ustalone aĄrhl a serca' ciężkiezałażenia\{irusolve'$fj'ti pż!.gamet).lNIA Do STosot\:łNl'.lt.vŹrniabiosĘnulaq. wo-scandium. rĘnosi od około szczegó]nj.ch zaliczamy nowotwolTZłoś|i!t€. Na Ryc. gęstości promienio\timia. chifur8la Wańo Wspomniec o zmodfi./ę. 1 do 500mJ/mm2'natomiastprogo(a $. nieustabilizouana cukrzyca.ulosi około10 rTIJ/rnm2' Nąstępujewtedy . lub prcmieniowaria laserorvego chemicznego. plzy lorviakach.jagowe)./ność bio|ogicfną.zabulżenia\Ą]'dzie. eksbakcjach zębó\t!w Ze. nadziąślaki. Do p.l.wfkonariu cięcia ji \\ spŻyjają aktywności fizjo|ogionej.rvskaza bez\łzględne uględnedo >tempii biost]mulacfinej.o. W TabeL 1.Zeciwwskazańbez. kowanympżef oshilo. brodałlzakowatość.strlto}\[J Należy urłzglę.perio.' iej uĄ.1..mo\łanieleków Zapaln}ch dawki są cze.ch.CTYSGG (e*)owo-dmmoweitro. wan]mi laserami o dużejmocy sq: co2 .oshiro. \łielkości' stanach ostrJch W na niekiedy mniejsze o 507oniź w stanach pEewle" światłouczulająq7ch.sercowa(e!!ikontrolo.Pno\'" {iz|oIogicfna' pobudzaia akBl'v1osć unIarkowa']ie ciu tkanek miękkich i twardj. czynnośćtarczycy). chorcbyklwi. Lasery o dużeimocy w terapii gicznyclrlub ze względuna anatomicznietrudny do. nie\Ąydolność naczlniowo.^/Pniu i Usunię.]bie8d( peńodonIologi( t h naj.o.1zestalviono pŹyldado\Ąe dah'ki lania $uczołów dokrcun}.!\P liamino\Ą.1 J/cm2 nietenniczneusu\łanie tkanki. techniĘ bezkontaktową lub ld]ch' Naświet]anie po ZalecaneZwłaszcfa Zabiegach omiatania' chiilr.lępuiP a lub na ia jq hamować. ia i dnić przeciw.Iziałania mocy (105-10t2 o duzej gęstości \Ąłcm2).(Carboł pień skuteczności Mss terapjibiost]'mulacyjnej' dżoride)' Nd:YAG (neod]'rno'o. silnebodźce natoiub koagula( lka-nl<i .\Ąanej energii' Powinno się u\Ązględnićte u /. i 2 nadmieme ro. do naś\t'ietlania pżed iniełcją' Do przeci\łvskazań$zględnych należą: rł]'soka a takżew chorcbachsta\Ąuskronio\Ą. jest działać gii prcmieniowaniar'ltafi oleto\Ąego. na sl. h /n\ aspekĘ7tecbniczne i oszacowaćmakjtnalny sto.żuchwouego'gorączka'padaczka. /apa]enie d/i. nia przeci\Ą'Zapalnego. u.łse| rc. diodowe prawieArndta-schu|tza półpfewodnikowe (GaAI As). któle mówi.artość ener. elu /dlnymanjakn\dwipmian opóźniajq a|dyv.Iaserów Ieczeniu w chorób przyzębia Zastosowanie PltZtrC[Ts[ĄZ.5 Gmficznepredśawiene plawa Arndta'5chu|tfa.utek fotoablacji do około12J/cm2. 0 0.msh. wiążesię ze stratą apliko.galium.efom oddfiĄ\. bardzosi|ne nia' L.fotojonizujacego foto. tkanek w peńodonto.14.

|asercof.ego o dużcj gęstości mocy (pouJiej lepiej absońo\Ąane pŹef tklr]łi miękkie fc. nadmuchempoltietfn]Ąn i wskazale jest stoso\Ąa.7 Efeky termiczne tkanc€ p|zystosowaniu w aseróW molel:ułnriqzków oIganicznych skutek fotodyso.!'ody $dka na głębokość i od i ruiazaffi I nimj \Ąo.'ania Ęch laserachwyrlld. ptzy t!'rnjest lasel pilotują' trĘv tkanki: po$lżej 42oc nieodwracalna "o'oo"on denatura' q. baMn]kowy' Ryc.to. fali prcmieniowaria omz crasu tn\.10: aser He:Ne'pó|przewodnikow}.. Nd:YAG.llomjJ\| pt'orcs robtemicznego u. .7 duż1mr o .\. usuwany. już lasery o kov!'stniei lrr obecnie są stosowane W pąlpadku promienio$"nia z zakrcsu ultlafio./.J.4dej poszczególn}..v ramienia\Ą' \.ica. to\\łre odpalD\Ą]anie z tkanki. krótkoh]'\'ab'ch impulsów pmmieniouania dtmfio. eńoi\'o.Vv'an]Ąn prcwa.ly powstałe trakcie pracy1]m laserem\Ą' Głębokośćf uszkodfcn tkanki za]eży dhaości st€ od Laser co2 bJ'łstoso$anyjako pien\.lzado uszkodzeńl{raf ze \Ąfrostemtempela.pl$\. zazłyczajdioilolry około 60q5oc zacfJna sĘ koagulacja. mienio$'aniclasem Co2 długośd 600nm jest nai I0 leto\Ą.owy. ekspozycjitkanki. h. i. tc/ opc)ipsl 20s .nizmów fotojonifa q]nych. na|omia\l plnpad|u promie. tkanek t$'ald}''ch zęba.ki pmmienio\Ą.em absorycji \tnikaniajest Większa. kryptonowy. laserco. cia i usutEnia tkanek na dmdfć wapol]. (Ryc.ch w fazach do. lub b]iskiejpodczefuienilaseremNd:\AG. rc$€nie tkan]dZ ekspansją ciecz] i pal]. cięcia tkalki mięI.unjęLia.cr CO2ma.o\dnjp. odpowicdniej odległości około6-7 cm ce.aniai przebiegu co$5ĄĄtnia jeclnakw Ę'rn ce.|zględu 109-l0l0 \Ąłcm2) Fiagmenty rozłożon]''ch molel(uł na dużąza.\'ce (Ryc'1'{'6).9: laser Ndcw:YAc.6-37.t'7). kacja da\Ą.głębokość Wnikaniajestmała (Er:YAG).około o bafwic czerwonej' I.]4. 4: 5| |as€ r argonow}. 65o-90oc całkowita mat\Ą.l k-atelu (fotoablacja) ' Takie Zirnnecię. lcm zogniskowania punlr.t0 Na" 0.I s tponiżei mm'.. tomiast w chirulgji błon}' jamJ.{'nosi bo okołol0 mm' Pro. gtębokość rra cjacji wiąZanchemiczn]'rhpod \Ą. zwęglcniei odpa' nie 'sJ<a'kón \Ą/nd'zrr\m.foioiermicznych fotochemicznych fa]eżnośc ] w od gęstości mocyza9tosowanego |asela1: |aser Nd:YAG.go l ię. L1óry samocr5'nrrie.Ąp[. |aser 2: baMnikowy.ht\^ora8a. cie i6'c' 14'5.szydo opra. Sa lo ld.asel co2 zaopatlżonyjest da. okolo 90o_100oc c\Ą'ał.(ErcrYsC'G).Ęo plPlĄjn.9.$]altość !.. fomie mikrcekplozji. 6: 7| 8j laser argo. w Zakrcsiewidma widzialnego.h h\drdJ.edo niu.roHe.kd.chrcmo\Ą!.Vvlego ustawieniai (.3r laserekcyrnerouy.EriYAG.cn crbo$o-jago\\.8 w . ga rłprartnego sq pm$adzenl1 szt}. 0'] do l rnm'dldt. śluzo\\. czejwieni (laseryCo2). szych paramebach i uryskanych efektach na tkanletu (laser] eksqmerowc) i zakrcsu dalekiej pod.Zastosowanie |aserów Ieczeniu w chorób przvzebia = z 9 1 ! EFEKTY FOTOTERMICZNE 16. Jest lv cralasero$e stosorvanc w ola isl. Wiązkina oplaĆoh}. nJdaics.C Ry('14'6 odzia|yvaniena tkanki m€ c h. aser Nd:YAG.|opniuLlotNdnja i\ody opa.nic.facji'.ej ustnejnadal nio$'Źnl1z zah€su widzialnegolasercm algono$l]n la.!.l.

w jPs|/arc!Ąłlo ag! acjętkanek. z kością' prfyzęb.Izone tkan]<ach yka'15 na n}. Podczas opracolqvania tka. żo. cz]''w zabiegach on t1tącznie do wykon1"wania mał}chzabiegórvchi./ana w leczeniu tych do!Ęm Ga A1As pż}zębia W ]eaenjukana|o. placo\taćw kontakcie z tkanJ<ami kieszonki przy. oshzem skalpela.13.nawet do 10 mm.m w poleko$lch pżerostach i]uiqseł jest zastosowaniezań.\ł. zespo|ach W endo. M^/m żw.uniq(ie 206 .diatemią chiuĘiczną i za pomo.walrych zJ. rurgicznJ'cl}. możliwienajmniej uszkadzajqctelTlucznre tkanki otaczające. i W tkanlGchtwardychzęba.lo\ i.ch lecze.aluminiowo.StlvaŹa to szczególne \ł}..Tn najlepiej odpowia. kóremu to\Ą'arz]. . t\oĘpniplidmin) i fibrob|a.jak rv lase' dają elastyclne światłowody Absorpcja promieniowaniai rmiany temperatury Ife Nd:Y'ĄGczy laseże półprzewodnikowym dio. l4'l). koniecznejest stosowanielasela o pracy impulsoweji o wT'sokejenergii pojedlnczeW terapji na pżyzębiu laser Nd:Y.11 o W badaniach prcuadzonJ''chprzez Pickals nad l0 600nm lub diodowego dłĘościB10nm' IŹser pracy urazowością CO2 stosujemyw zabiegachch lrgicz t'ch w cięcia błony śluzowej\łykonanego preqzyjne cięCiei zlokali. międzykomó.jago\Ą5m cementem korzenio$}m. tl.w technice bezkontaktowej.y o d]łuśości zastosowaniu skalpe.liz rozognisko$anq tfzn]m.nąpracę techniĘ kontakową sondyz tkan]<ami. że lasercm NdiYAG d/enipopprowan\. Wapoq'?a' ldm}kJ nJ. malnj. jest wykolzyg!'. impulsowej'co umożliwia ję.że nadajc się na kontakcie r€m neod]rynowo. pmcy ciqgłej' B10nm w mocy !V sońolrany przez hemoglobinęi gwarantujepetną lacji około400 {'arjtw komórek' Natomiast cięcie hemostazęw polu opelacyjn}'rn.sząznacznienrriejszJtn stopniu Zębnej.'ś\tiatła'' ulegarczprcszeńu w tkan]<achosĘga i sażony e|astyczny w śWiadowódśrednicy !m |ub o 200 się głębokiefekt koa8ulacji.Zastosowanie Iaserów leczeniu w choróbprzyzębia możLiwie najmniejszyob.okół implantów l l 'r2Nie moŹ.enl ektomia' usrmięcie na uswrania tkanlti Ziarnino\lej z kicszone]< na jego dużąabsorpcjępżez te małychwłókniakólr hemostaza tkanek. lotarcowe. ło 200 $'arstw komórek tkanki' a po elektrokoagu.kazujqcej plantów tJtano\Wch w ptebiegu peliimplantitis szal zniszczefliatemicznego tkanek sąsiednich.m laserem do oczyszczada powierzchrli im. infiltrację prccesu zapalnego. \Ą. co dla wiqzk światła lasera' Laserem Nd:YAG może. Dla opracowania kanałówkoneniow1. h cz}.m laser dic \t5'konanelasercm Nd:YAG o mocy 3 lĄ i impu]sie prccy. kor4'stać do hemostazytkanek.tenniczny w pozosta\/chtkankach pżyfębia (R}'c' nek miękkich lasercm Nd:YAG koniecznejest chło. o d]ługościosnrem skalpela.uz}skamy mniejszą gęstość' można\ĄY.l bellruarrp. Aby 320/rmsta|siędobrymnażędziem leeeniaendodo w stosunkowokrótkim czasie usunąćpatologicfną dontyenego.l'c4'ł oko. prowa. tkankę.Inak stosowaćw bezpośrednim wskazujq.la naciek zapaL{ dot.aniepowierzchnio$ei ko.5 jest lwsoce ab. przJ'ldad:fi. nych ze *z8lędu tkanłi' W zabiegac. baItbo kożystne chtonne nD lasercm CO2 czy konwencjonalnl.7!'11ia /o\\aną knviono.a.on onolv}i]|ao|cr!ja(e.ch. lerr bardripj ęato.ĄGpo\\tuen go impulsu' DochoiIzi \r.aby uzyskać odpo\łiedniomńejszy efekt $' zjalviska termiczne. Wafio z\Ą'rócićuwagę. go i pacjenta' Z kolei laser diodo\. liny nacięcia.\.\Ąnolasem Co2. lkanekspra\em$oJno-po\vip. który nie stanowi problemu pnenikania wiązk4.perio'LaserNd:YAG\'Vypo.seno.tkanekpży chorobach i uej ciągłej absorycjapmmieniowaniajest mała. du.lo my $Tkonać cięcie' usuu.maganiom b.\'i bartuPj ]. Praktyczne doświadczenia impulsov1m lase. cięcie la.ody umożliwia brak w1'letów kr.nP cq lasem Nd:YAG.Larano' po mniej]'r$a!.zwiaszczafębiny i cementu (ga1owo.magania dotyczące apikatoń\Ąr \Ą5. PozaĘ. celem cięciajest ufu'olfellle szcfe. koEeniowego.heinei$el(tomii u pacjentów \PlPm \d:\AG jF. niu endodonĘ( /nJĄnlnline u. 200 psek. w których autol histologicznie mniejsze od 0'5 mm średnicya zabieg sfuje się oceniał nabłonek.1.kowYch. jęu prac1 rv ciasnych szczelinach kieszonek plz}zęb.a naciek Zapa]ny obejmo$'ał stosowanie lascrów w pcriodontoĘii \Ą]'maga t-vlkood 5 do 5 \€Ntw komórek' Badaniab}Ą pl7e. PIz]'pm(f IaseremNd:YAG o pmc]'bezimpl so.tedydo usunięcia tkanki. w1'kaz5ltało co dow}'mafleksyjneśWiatto$.\łlm). z i pnerostach dziąsła go je.

dla światło\Ą'odu do o śednicy320pm i d]iugo.cl rt1'kazują reduĘę poddziąsłoł.Śgsfo?' 207 .zqbnych.]' ro/biliL\ n.-./ '/ - E astyczny śWiatlowód D}'fuzja pla ci€ Ry('14'8 NiebezpieĆfeńshva term ef€ k tóW anychfwiąfare umnż]i\Vid :dpdlnp ol \/l /anie po|. powier(hd rpm{-nlu kov.ości cementu kożeniorł€go Zębór{ \Ą'. czyć U.łfotne i untchamianielasera er.8-l.nej' 'o miPnjo\\łrnjJ i nabicrajq ] .z gupy BdĆillŁss Łiźtllf.omienio$'aniu lasem Nd:Yag o mo(y od i zapa|nynaMonek' Nlożnamówić o tf$l peelirĘu 0.Zastosowanie Iaserów Ieczeniu w chorób orzvzebia jest selektj-Vvne' \Ąjbiórcze usu$€nie kamienia lase. so\.vaniuulepszon]. mloięĘ Nlożnadołącf do tradycyjnegozabiegLl .jdgo\ĄA.'.vkazały dodlodzi do uszcze. Ten o mocJ ok' l.10 l4.lie ]-1]' stoso*anialaseraw periodontologii pżedstałia R!c.In spra}€m \\'o. leczeniu w biegawtómcj penetracjidrobnousfurj l7'l.lnienia że kana.ieszonek(po$iefichniolvcusu\anie tkanl'i).ch obecno. sa terie.sk1jesię tzw' pom}. bardzo pżyzębnej' blisko kieszonki dna Ponadto na. WaniapowieŹcbni korzenia. endotoksyny plzy zastosowanejenergii 100mJ/l5 pps pnez 5 sckund i pauzqls.Lin. clrłoilu prązębia pnebiegająq. W chorobaclr z pntvi.co zapo.ch aplikatorów podobnxh do pG pamiętaćmoż|iwości Iezy o termicznego u5zkodzenia $szechnych k4mic z chrloabeniem wraz z \pmw?mrafgr.ac} laser.Podobne\Ą. rłraŹli\l.?irrej hni prz}.ln].\Ą.r!tn]mi feedbocA.\Ąvouanc bak.utekwannków anato.i t i ę szczeniebiologicznejtkanki za pomocąkombinacji nuial w moż]i\\'ościach adaptacyjnFh tkanki cementu cfasu i temr]era Ą'.dniP Zlogos progu koagu|acji Więzade| d]a ozębnej.1 nm' plży czasie impulsu l50 llsek Ni.5W przy częstotliwości impulsu pracy I.lizacji plzJ'jQto jako mic1n}'CJl kieszonki dfiąsłowej. bowego.stają sl. Do tc10}Ł 15}Ł aplikowane światlowodem śrcdnicv go zabiegu. órv opracorvanie tkanci( pv]"lębiaenel8ialasera'Zabicg Badania tkanek tnurdJ'ch zeba in vitro podda' laseroterapii usuha nekmo'cznc tkanki.!.i |r.z1'ciorvo..l ze do proł"adzeniem śńatłorvodolr1.8' Ba. dzonJTni systemami z$.sckundolvą' Letalna temperaturaa bakterii może d przekro nie prz} u/Jl iU |d.ch temperaluĘod na pfpLr\lenli. l l u n l k a n e k m i P ( .d.. sĘ pulpopatii III stopnia.m staje się poównJ'1Ąaln!' D._ stwaĘamozliwość redukcji licz.nęhul\. \ \ ! 7 | 0 5 || P m p e t .skazania zaróruro do opracorqi'.['.c no\ł]. i zeszklirvienieujść kanalików zębi kieszonek pż1zębry'ch . jego konsfu.rchopmcow1" na povieluĆhni cementu koEeńobego baktelii Do trsulvania z:logów i rvaria powierzchnicementukorzeniowego stosolta. pżcz minutę na każdą kieszonkępąrębnq da(]ię ]ików Zębinowy(i popżez ich zeszkliwienie. ni.r.r o!P| d' \ jn"ś^ Ą f pracą dużej Wkeszonce |asera mocy pr4zębnej' i w:łaściwe enie opraco$l$'anJch tkanek.25 do 1.laniapro\taiLonc in r'itl.75W pży częstotli$ości efekt zostałIó$ł eżw-vkożystany leczenia nad. koneniowego. znnurrę nych p.ra PdJo\o.h rpd. mid/gi ścią ji ma. cus unit).'ęsto\ł cęl sp\tenia jak prz5. kiesuonek c.u!.ykonuje kircta/ 7a. Niebezpieczensfua redukcjębakerii o 10ł CFU na l mm2 (Coł. 15-20HZ.18.' nyjest lasel EIY\G 2940nm' Inakt./ki u|"gają r^odr $ani.]\le(..jak i \Ą leczeniu enilo' donq'cznlm ma laser EtCr:\'Sm 2780nm.vstę" ścifali l0ii. efekty tennicfne dotyczą waNt$y by bakeń w kieszoncei dcfakb'$'ację toksln nie od..rrr lńązki promrelro. ii hoblemy pon.ĄG) odb}$a się szńko i obecnie p.Likcja: Iem eńo$f''In Lrrnoż]iuia śłiatło pilotujqcego(655nm) po{oduje diodowego]asem fluolescencjęzłogóu(konkretniebak1eń Por?hro' mDrus gh1gfualis)f\.ch. BacefuI\es ' Escherbhill cali. o głębokości 40/]m do 60 !m i uz].rr /pLin!po ek. nlTosażonylv ł5'godneĘtnice z \Ąe1\. cncrgi. C/. leżqcych go (Ei:Y. na Kliniczne pojęcic steĄ.'ykożystujemy o laser Nd:MG aplikując 200 /rm\.fy zasto.

.gdz|e krfepnię{ia z p.ości Poniżej lub leczenie podtrz]łnujące po.Zne zastosol.ie mieit(J. i przyczepułqcznotkankowego |e.tur podpom\Ę'ch lJ pacjentóW powinno kontro|owane' być krwawienie utraconegow pże.ta kontrolna. diodowego Ą As B50nm $.Llow}mprl}" Szczegó]rriepnl zachowan]rrn protet}'czne8o'24.vede rudnnzljrlnśl cmenfukoP. czy gillgiwoplas['ki nie kie. otEymujących nowotworowych W biegu choroby pż. chemioterapię.'anialase. pra\\i.lókicn ozębnej.długiego species' Ponieważpromieniowanie lasera Nd:YAG konwecjonalne przyczcpunabłonko1\ego''' absońo . \t. u zagrożonych immunosupresyjnie.lato!\c ie u.iść trudno Usunięcie śluzówkinadimplantemśródkostn}n' dostępnychoko]ic pr4zębia c7r' okolicy bifurkadi Hemostaza.asery te są stosohane\\'wch teńi naleząAc. bm celu \rf."|d.a chi. sto.25 Korek1apod]loża podczasZabiegówgingiwek1c czepie nal}łonko$Tm lase.Brak knrawienia i bólu pozabiegowego ka' Gingi$ektomia.m klwi.kiietaż. nabłonkai opóŹnienia po zabieg! lasemterapii Nd:\AG dochod do '{0% padl€ch t!'lko do lilś\idacji W trakcie opelacji pla. na korzenia. po o. Po tżcch miesiacach po zabiegtrk €tażu wspo./cgoln\m cu]e ia do tegomdzaju zabie8!' U pacjentów'zkje' malologij szonkami przluębn}mi po\["żej6 rnm i Ltb}.ujemy śi{iatła m na.rastania keszonkę.Irętnnej b-vocenić i odnoto{ać pammctry ldinic. gingiwoplasĘ pe\u1o. SRI dochodzi pizs'.lnid(h m'l dlmm.Ązębia u pacjentów zaburfeniami .'laserem \r}konany cieńutkim ciskiem Protetycznlm. Naj\'. otltalcieropr]iapaŃdonta]nego lubzębopochod.wać półprzeltodnikowego t]lko zabieglasemterapii la.zatrzymaniekrrarvierua. mii. rz radjJnie do /miPronPi \\i?'' redukcjaflorybakteĄ. by Clo.o: nin r.tloem dontologii: il fnt. h pV\ /Jt|oso\^dniU \Ą bJd. to\tej oo ptataśluzóu'kowo.nie korzeniowego nej. bia i konl]. co naświetlań tydzień' Po Zabiegl1 płataśluzó$'ko\\'o. Do melaninę są selektj$'llic redLtkouane' tych bak.chorób przyzębia laseróww Ieczeniu Zastosowanie kończ}'się \\l'twolze iem.llatego taklc do regeneratji pvlczepu iącz. kątem'2|2' fw|aszcza d|a narzędziem stomato|oga.Izanra zostaćabsońowane). furkacji kożenia' plzed plano$ana SRT Zabieg bakteń' usu\ra ie złogównazębn!'ch. Częs1o leczenie chirurgiczne 208 .okółZęba.Ulgicz 2 /ab'eg' uży(ien oaktelieTi'' memDranq pienia od lo$'ania nabionka dziąsła sh\'orzone] negosąbezpieczniejsze' pEestŹeni illa rcgeneracji tkanki łącznejkosmej i \ł.tolo4i.inlo. nrtcrapii powinienzostaćpo$tóżony w c]'ldupięciu nablonkowej KhEtażotlvally: opmco$anie części padcnt nic zosta. Kifetaż zamloięB: usuwanie ziaminy redukcja lase. popŻezzmniejszenie ryzyka niemWsieldzla fu tkanek (sRT). c5.nfuj' .gd/ipnromiPniowEni' patogenypmdu]'xjace iasela Co2 lub Nd:YAG podczas pżeprol'a. Nd:YAG.}stq.migóra.łzębia. najlepiej światłorńd.dół oklażaćświatłowodem toIlxa.. Nieńetkie zabicgichirurgicznelbiopsja. błonkową '23 pżJuę.konujesię zapale. no}ootnie. rernm \d:\AU' \Ą B0. któr$h redukc]a notkanko$ego'l.okostno$€80' Niejed.tecz świattoŃód jest Laser szczegóIn|e z D|apacjentóW g|lpy ryzyka pod wprcwa. opraco$aniekanału waćsondy na dnie l{leszonki'lecz ruchami pulsują.1omia $ędf idełek' ab!' o$anicfyć hlstąpienie efek1ó!\'temicznych.nuo.iest zaletą rych zabicgó!\iNależy dodać'że łenutel. kości. jego \t.cr: \. we$. jest do ś\tiatłow'odem a]temaĘ$q.przcd rt'v. no\\rlie przeprowadzić Ga /ruP.jpnLinic \Wma8.. je Zaopatżony opatrunkiem chirurgiczn}nn' po Retrakcja duiqsła oszliforvańu zęba..iest odtwonenie strul. Zcbńno moż]iu.lzamyraclia]nie.anejest uzez cienrne elcmenl' (niekied}' /n}..niosego' powil<lan!'m stanemzapalnlm w okolicachb1.SGG. \r w kieszoncepĘf ębnej'20 się opmco\Ąuje częŚć na.okosmowego strony ma8anegolaseremkoniecznajest ńą\.lno kieszonki plą-Zębnej.inobdcilhlsspecjes.]id uw"SlcdnjPni'm nprio_ /p s/.polo. rów Er.frenulek. laf. hi. l. śniejsoncląkieszonki prz]uębnej.l!\'arsh\1eniu. Ga Al r\s 9B0nm. Leczenie endodont}'czne: pEetrz]rm}. czonych ia wrd/ /P \l' rosdna regenem' operdr f. prec]z5'inie wprou"adzić należy ne8.ażniejszyjest prcblem odizo. celem chiruIgii peńodontologicznej przydatnym Następn}.

lk1 patrzenia na wiapkęprzez przylfqdy oprycflre.wanrrrkowobezpiecme. kóre powinny być ściś|e dobrane diugości okreś|onego |ase. ce prcmieńowanie \. nic ale oksydowanJ'mi węglo\łFninie odbijając}ni lub plomieni. ne. padent oraz personel że wykonuj4cyzabieg i wszystkie osoby towarzysfqce przy zabie8u powirrny nałożyć oku]aiy ocbmlme' jest ocbrona skóry przed plzlpadkc Ró\łnie ważna promie W5'm be/pośrednim po(rdnio odbirym lub nior\€niem lasem' Aby zapobiec niezamiermnlrn odbiciom zwierciadlanlm w polu operacyjnl.tua' o. i rouproszon]m. jak waniem bezpośreddm.4kacja 5prfęfu i $ryt}. a będfie stanowić pełnienie.ia8an} dany efek i nie \lystępują uszkodzenia stnrk1ul pr/}"ębiJ. pochodzących ich prc.. Zne d]a Ldl. zy cbrońć oczyi skóĘ zańwno plzed prolnlefuo. a.Zastosowanie laseróww |eczeniu chorób przyzębia ' Badania nad intemkcjq pmmieniowania lasero. z Pod. I. : l asa 4 lasery o dure.zala i JujduF suoje mjcj.naueIdo 95%raniel4szrleli'':" 209 . od zachowanyodruch mtugania. dych watunkach. Łrtvlopa]ne mateńaty ciecze i gazy pG winrryzostaćwyl.emifują.imocy niebezpieczne: nale.az przlpaalkowa.iodontologicznej. wego f tkankami są coraz lepiej i szeŹej poznawa.38 i4 muszq k|asy być M/yposażone w okulary ochronne. lektJwnych metod. osobypracujqCe z |aserami 3A.1eńiw kieszonce przy. w przJpa. ape$łrii roułliP. ok ary porvilq1 poprzez odpowiedniątmnsmi.popr.istnieją pierwsze poz}t}'ime\aTłriki dotyczącercdukcji ilości bal.lza lla temat laseróvq ich technologiajest ciąg|e u]cp.lla bezpiecznego pG wch sĘir'ania się urządzeniamilaserov'yrni'ponre$.Izenialaserowepodzielonona lda. Cje w paśmie dobregowid/enia.m. dydunia opary zawieĄące czqsteczkigań\! mole.|na. zębnej' Nie naleł kóW poniewaz nie ma jeszcze danych na temat gd/iezottaie poią.Cc|em dal.l:.cze usuwanie złogów nazębnych i rcdukcję patogen.a.Bezpieczeństwo cy przy obsfudzeuIzadzeń lasero\aych. Z peunością laser nie będzie mógł zastąpićtady. Klasa 3. sy pod Względem zagmżeń od mieniowania: u Klasa 1 lasery całkowicie bezpieczne.'lni \lrraźnąetyketą informującąo gę.] kot\'ni](a.los(i opBczneji dlugoiti lali lhmionego promipnio\łania'Nalezy pamiętać. niezamierzonaeksporycjadla oka czy skóry na promieniovranielaserowemożedopm$. jedFie ich uzu. kuł takżetoksyczne'Polecanajest praca z ssakiem pe$onelu w speqjalnemaseczoraz zabezpieczenie kifil|nłą(c.nychnarzędfi. do Ja|i typu poziomu gęstości plo ra i zapewnić t|umienie mocy maeniowaniacalkowicie do bezpieanego. slreĄ belpip(/eń. ldasj. rov{aniei Wapołzacjętkanek po$stajq w toŹe od. IŹsery i użą. 2000ro]{rl norma EN 60825.r'idzia]ne 400 do 700 nm. dzićdo nieodwracalnych anian w tych naiządach. jednak przeceniać tych u}'ni. nych baktedi we florze kieszonki pnlzębnej.|( Winni.asery Nd:YAG są stosowanew peńodontologji od niedawna.m} o$€ l ' nal7ędfiarnj polcrowan}1lli. i . !d I asa2 lasery niecałkowicie bezpieczne. nami bocunj. zasady bezpieczeństwa ZaMdy bezpieczenstwaregt uje obowĘzujqcaod pra.\r''' każdych warunkach.P. l!' Klasa 3B lasery niebezpieczne dla oczu w każ. czas usu\łfffa tkanek ]aserempowodująqm odpa. Wie. które pozwolą na ł]'tJióI./ możli\"de szerokie pole $'idzenia' oplawki są z osło. c]'.le równiPż w terapii pe.'' /najomosi przepisów jest niefbę.4th prar będ-/ip rozt\oj.1 lasery niebezpieczne.Juczone pola operacyjnego.

lo zapa|nym żenia zębówpozostałych)' l] PŹedwczesnykontakt z powodóW jatlogennych (zbyt\"r').Źucia'4 pmlvadzą do m1ian w pozostałych Z niĆh za\\. ku]acji''da$. w PosĄ one. z8Ęfowe plze.bodolo\pgo. gęszczeniemblaszki z.zębodołowego Ist]:lienie wszystkich tnech tzif zębowo. Zmniejszona Wydo|ność pŻyzębia jącana pŻykład śanach pŻy zapa|nych. pmtetyce. Występują w]'lerryZaknep}'i mar.się adaptolvaći przeciwsta. ropnych ma swoje pot|łoże nieprawidłowej to kienrnki ba.żu(hWo!'vy.?. 21'l .B0' dań pozostałJ': i 90.u. Pomiędzytlmi trzema sta' korclacja czlnnościoua'którcj wami istńeje ścisła zabuvenie odgr}rvazasadlicz4 lolę w po!. eynnikóW Pżeciqżenia zębówmogą v4nikć z Wie|u na|eżq nich: do Usunięcia zębóW którespowodowane stanem Ę (powoduje Wówcfas przyfęb|a pżeciq.tu. że. IkdnPl pn}"ebia ra|eżv .Zębowego' stawów ma swojeuzasadnieniefizjologiczne'Zabu. noma|ny \ły.4nno{ centlŹlne. o ile jego stwiedfenie. ow'ocujeto zmtanar w obrazieńg. Wprowadzenie nnoś. ParaJunkcje naŹądu żucia. tywne e|ementy utrzymujące i podpielające). dochodzi tu do zwiększenia liczby lr'lókien ozębnej i ich zagęszczeńa.nnościo\łych pocfątek nauce' żuciabyłXarolyil' W l90l t dałon która dzjsiaj ma sw'ojeuzasadnieniew pedodonto.stomatologiizachowawczej.wać szeuej.z.I odwrotnie. gii szczękowo'twanowej. acji..tLr .most. neulolo' reumatologjiczy gii.w innq stlonę i plzyrios\' całykomplek bar. ny patologiczne'określasię to mianem hialinifacji u'lókien ozębnej. Teońa Helda za]dadaistnienie w u]dadzie sto" t mdlo8rraĄ/DJ'mIr/e{ sld$dw:<|a\u\klonio\ o. . dzie rucho\ł]tn.czynnościovwch zahutzeń Leczenie żucia natządu Marekziętek . B}Ąva kraczajqpńg toleĘncji plz]fębia i powodujazmia.ltosię zdeakfua]Łou'ało. poszerzeniem szparyozębnoweji za. następuje jej zwęzenre blaszki zbitej' Z kolei to sa.sze mięśni'Stąd nazwaza..prowadzqdo zaburzeńw rrlda.ypelnienie. Narząd żucianależy ponieważrie R'lko zmiany miejscowe. mia{ a]e mieszcząqłn się jeszcze w granicach fi. wiać siłom pne*yzszającym tzw. resoĘtia tt\ii P IejIkanki'\aslępujelloka|izowarra tlekem nini. tkanek Występu.3 jednak rczpatry. h i stawu żuchwowego. zrt:łaszcza periodontologiczne.2 jednak niestety taĘ żesĄ. chirurlogii. jest \łó$czas zwiększonanrchomość Zęba.' od io.vuZębowo. olaz zmiana gfubości mo prz}zębie potlafi. tecznej cz}anościzgryzo!'lejzębów znrniejsza się liĆZba i\tókien ozębnej. r'"mloś.h objawy kIini(zne dysłunkcji I Analizazwarcia Wprowadzenie narządu ojcem leczenia zabuEeń cf]. wej akĘrmości zębów' Przy blaku lub niedosta. sta\.soka staleakkorona. mięśni nażądu żuciaza pośre. zjologicznych. 'Ia]<o. oraz do zabluzeń cąmności buzenia cz!'nnośclow€.lr'laszcza latach 70'.jak w poprzedniej sl.'duża część zapaleń w arty.]iictwem go systemu nenvo\tego. lnvm loici ulrn.iovvych Ptzy<fy zabuneń <zy ny skroniowo. dzo ciekaiwch '!firioskówi roafiazań. r/Pnidlu \rtepuidtp mająwph\1na .biĘ.'staniu zabunenia w jedn]m dJ'sfunkcji nanądu .

Recesje dfĘseł(Ryc. cia'a Dla umiejscowienia bólu w poszczególrrych go moźeona dotyczyćnawet 70%populaqji' obok mięśniach należyprzestżegaćpewnychfasad: bnrksizrnu desnrrkcyjniedziałańrtnieź drugaz pa.5/twmośc ich ogtne śni.i Śtasd$. skrzydłowch skrzydłollych bocznych. Zgt"z]'tanie E zabtmenia zwarcia cent]rycznego ekscenĘcz. znlmi. nego (stawzębowo"zębo\W) ' E zmiany w stawie skmniouo.wędrowkaĘbów główi kĘżków stawollyd'. 4. zlokalizowane w L!. mie.'e sprzyjdiqcepo$suwaniu pd..rrniki i.W Leczenie zaburzeń czynnościowych narzqdu żucia możnapodzie. cfyli zgtzy.2 i 15'3 Recesje dziąse| spowodowane eynnikem urazo\Ą}ł. ji zwaniow1ehnaiutiniejsrą cjenta należy zwńĆić W\agę na analizę objawó\'r' parafuol. Wysta.lza się najl/ęśliej zakre. endokrynne. l BADł\m KIINrcZNE Badająckliniczne pa.1. czynniki Ry.n' 212 .'15. bole.reto funkcje ząlHiało obce (dens-<bfplls alien1rm) r kojaŻyć $}niki badania palpacinego z bólem (da?s'.l Pato|ogiane śar(ie zębóW Ryc'15. obydwustronach.afunkqji niezwarcio$T'ch.zabulfenia genetyczne).rn'ur. mięśnidna jamy ustnej gabinefu i mięśnipodpoty|icznych'W \aarunl<ach jest palpacyjnemięśni stomatologicznego badanie wystarczaj4ce.ie zębami.l5'1). opisanych wyżejoraz badanie mięśninarządu żu.cząiącajest ńunież analiza podtoźe Wszystkie zabulzenia swo. l stosować fun](je niezwalcio\. zwiększonenapięciei przemsb.żuciwovv]m (zabu.2 15'3). przyśrodkowch.W srtuaqjachnapięcia emocjonalne.usĘ. Patologicznestalcie zebów (Ryc. 15.ic mięsni ż\aal mięśni w /y. ta.r Wśn1d i najbardzĘ destfukcyjnqjest brukŁm. hzernieszcuenia .] Czr.m Ćosd) podcfas ruchów żuchiły' śluzowa '5 i ząb-błona iwstęprrjqc}'m I r. jednakow nacisk po obydwustronacĘ przede lłszystkim para. l baddi pońwrra\Ą( jedloimienne mięsniepo Zo rańmkcji zwalcio\aych' czy]izaciskarie zębó\Ąl Para. bóle gło\Ąy E] crvnniki pa\abalko$ego i]Jatlj pierśiosei' Prormdząone do poustania zwaiciouych omz rue \/yi. i \rych.żuchwo głó$nych gnrp: łych dzielimy na sześć poszczegóInych sta. Z obja$ó[ osok\d| lt}'rnienit głó\'r' ruchomości żuchłybez objawówlub z objawa' .żuchłVowych objaw kliniczne dysfunłcji slooniowo.4ubzaciskanie zębó1v wach 2. i nenia ułożenia jatogeme' zębodofu' E nieFawidłowości zębolve'zgĘzorvei 6' Przerosw kości naleĄ raburzenia E l /JTniki miPiscor.rn PAIPACYJNE PŹeplowa.no. skroniowych. 5.a rrawel paraftmkcjii z\t'Ęzane Zczlnnikiem Zwarciowch Ę psychogennl'rn. mi al.je te mają emocjo. 3' Rozchwianiepojed}nczychZębówlub grup zębo. Przycz5nyzaburzeńcątmościorłych gnrpy: lić na dwie Przyczyny zabuszeń crynnościowychobiawy klinicznedysfunkcii skroniowo. na|neNa|eżą nichstres do idepresje' Również Choromogq by ogó|noustrojowe byćqynnikiem spŻylającym (reumatoida|ne zapa|enie stawów.

. h jest I..'będn!łn |Pl ńodontologicznego' . kiwanie główżuch$y dająsię byćdość zasadniczjrrni wskazaliamio: ll7Jski ilPeŚ/(lenid M . oprócz tegopowinno się mieć do dyspozycjikamie. maks]'1na]n}'lnaguzkowa.na|eźl tloki podnicbienne periodontologa. e]iminacjanai Iiniowejak najbliżej bnegu siecalego.Ltór. opi\and\ł}żPi' P cwic/enia (P mied^ do|yln\Ąnpo]n. bar{zĘ szkodlirtych c4. pneska.u. ćwiczenia zmniejszajqce zak€s opuszczania żu.dn D lI R\UA: Analiza ekscentr)czna Dotyczy ona wszystkich moż]iuT''ch nt.hnjath walgowrr dob1ch '?ębó!!siel/. 8ulko\ po.roj] Analifa cej żuch. Wzg|ędóW odonto' kalki o rórmej sile i o charakeIze punk1owym. cwi. a f jak niem (z{"rciem centraln}'In). dwu fazach otM}Tnać D|a tego się ń\\.nomieme siłynacisku na |ek$vnesz|ifowanie niekórychguzkóW fębowych' zębyDązysię więc do otrzymaniana zębachodbicia podkreś|ić.Leczenie zaburzeń czynnościowych narzqdu żucia\ Badanie to przeptwadza się w dwóch fazach: i. ono rd\łoipż nic. i{!Jeżeli łystępują kontakt' płaszczyznowe po na żuchwouychńen. w po. a równo\Ąagę u.\Ąagę na: Ana]Lując zwarcie powilno się plzeshzegać pew. dn\Llją.-zabtmenia ruchomości glów żuchuy fi./o\Ąd pżez sz]ifowanie powieŹdni podniebiennych kościsk)' siekaczygómych.lacją).tki wosku. w płaszcz]źnie czołowej strzałkowej lub omz ÓMcze. $'Jkona[e.eclenie zabużeń czJ'nnościolĄ].h uIE/ol\P po si roniP b.ycznych kontaktów eksc€ jest zębóww obĘbie categopola zwa.'v skfinrowo. Jej \. poslzgowego.które nie ulegaj4zmianom od lat i wy.. chów żuch\W przeplowadza się z zastosowa. zyko$t'ch dolnych. .uchomości (szeę. Sz]ifoua. dolnvlh. omz zastosowanie szjm odciqżających'g.doh' '7ą.eniem'/MaIio$]m mięśniowe stosuje się przy każd]. żuch$..lzepośliugu polożeniami io!!5mi' miedr1ry'rni duoma ^. rltarcia rosta|apold.il Najbardziej szkotlliwe dla uldadu stomato8na.minacj4 węzłówurazowych. zgr)zu lezy lrziąć pod urvagę ńrrttież staw sklolrrowo. ków lekarza.g!m.lykonanie jest ko.lw omz pŹeszkody zgĘfowe \łystępują.| umzy części twanowej czaszki. Na|eżyjednak pe że ze |ogicznych dął 5ięw tej ana|izie uzyskania nie do o(eniąiac całość uldadu stotnatognatycznego na.IJwie 5konio\\o.7enid koqguiąlc iPi tol opu\/(/ania nie diamentoweo ślednimi mał}mnas}pie. żuchwow8 Jest on q'lko teoreĘ7cznie oddalonyod przJzębia'W prakb/cema o8lolnne znacze. makslmal. i rorpiętovi ru..epowinrrybyć 8ómych i Śoki policzkoweguzkówję. promieniowanie bólu ze stawó. njetzned]auz}.Badając ten stawpowimo się zwTóciću. ki olaz material znosząCy nadwrażliwość'? nia w}ń(nujące zabuŹenia ruchów bocznyclr' we. norm}.. tkanek Analizazwarcia nie w prowadzeniużuch$]'i sposobieZucia. wo. lh!\!.] I F'ĄZA|Analiza centl]'cznaDotyczyona kontak' położeńu tów w dory]n}m zwalcio.r'iczeniamiesfuowe |y( /ne8o są $e.ol.ch domeła nych.. do .wnqtrzustnazwarcia.nowagę zgryzowq. na]eżyW}mienić:analizę zwarcia z eli' . Arra]izę zwalcia Zależńe od rcdzaju zablrrzenia pmponuje się niem kalki artykulacyjnej lub/i pł1.!!]m. nych zasad.n odchyleniu od (cenhaLrqlre. ] oliTesowe o8lŹnicfenia.\tki$a(po. .nalezyje fmienić w kontaktypunlrtowe]ub specjalistó\ĄI Jednak ich rozpoznanie.JmLierunl.y 4n.nerwowej uldadzie stomatognatycznJ'rn. należyw oby" go napiorola/y' uzyskania ceu slosuje se. w Jest e|PmenIPm ZenidpF.nników na]eży obowiąf.kaniaró\\no\Ąagi /qIJo$cmięsnio.ciowego' lednymz zajadnrczych za|ożeń korelĆy zwarcia zmiana kierunku dzialania lgryzowlcn poziome sił z Aby uzyskaćrórl.ó'. l] Popżez sz]ifowanieguzków nie należyzmieniać \wsokości rcia' a\€ ':j zwichnięciażuchltll fi Nie na]eł s'ifować bŹegów siecznych zęMw |l. n}'rnza8uzkowaniu zębóworazna dlo.w Bm w szczegóIności ]iczko\Ą'ych Spośród zabiegówleczniczych.

Maś|anka.: Uzasadnienie i 2. Tnn}'miwi. L1ór€ odwrotne móWiąo dopżednim kqżkastawo\Ąego' Mogq one poprzedzać całkowi obejmującałyłuk zębouy szczęki lub żuchw5ł To te zab|okowanie ruchomości stawóW. na nie.żuchwowego.: periodontology.6:343 348. \ aania żuch!\. Wieżbicka'FersŹ.6.:Profilaktyka zabuvention. żuchwowego. z w |inii śmdkowejpodniebienia. 3.wy ńlrnoczesn1'rn tnj'maniem końca jęZyka ników ogólrjych Wwofujących zaburzenia cz}noo. ] 77 180. potrzeby próbyustalenia 8.l Leczenie zaburzeń czynnościowych narzqdu żucia języ. sfużą leczenia obja\.: eynno.'i chorobybłony jamy z. N. LondoFllew York 1969.p(ademiePress. 214 . nie Ł5 mzy dziennie' . Pato|ogiene obja!Ąy akustyaneWyczuwa dotr się Szlny odciązające. pow. i 1995. nianie mięśni i odci4żenie sta\r'ruskronrowo. pomiędzy głowq koorc|ynacji żuchwy kqżkiem a sta. Ma to na celu ściowe.9|564 571 ściowe natządu żucia' PZWL.PzW|-WaBzaWa.: Czynnościowe ruukladu ń5'Vońrag anHs|iBCh der40Jahresversamm|un9 des chowego naŻqdu żucia' sanmedia. Warszawa 1984' 11Wierzbicka-Ferszt sp|it. niem języka. WH. nu rzecfą' w przy.acadohorska.17:279. nych nad mięśniaminafunykoqmi' W drugim padkubraku efeltów takiego postępo\łania. prz}padl-u b urzeń s|osuje podobne /enie toĘ każdorazowo Z€ powinien zasięgać się cwi. Przy zbacfaniu żuchly.lych nazqd źucia' T. Możeono śWiadczyćzab|okowa. Wigdorowicz-Makowerowa.y. wow}. Leaenie brukizmu i jego naśępsh^/' zwarciowychi niezwarciol. do strony zbaeania. zah in 1901 7' Jań<zuĘ Banach.lłuż go wego. z maksJłnalnie dotylr\F lub doprzednim położe. opinji psycho. Dzieli się o nej@ynności mięśni sk|zydlo\ń/ych bocznych. Nadmiemeopuszczeniesugerujenajcęściej rania us|.: na P. narzqdżucia. omacząjącna brodzie glóW żuch\[y. zwane teższ}nami f$}zo$y.r0 W przJ'padkupierwsf}m zaleca się opuszczanie Nie możnańunież zapomniećo elimitraqi cz]. kowoorazsłuchowo.9:594 600. Grranza.. Plot stom disease the practiceof general in dentistry. Tak zasadą jest rwkonanie na tych szyma|nym opuszczeniu żuchwy) ślviadcą tlzmożo. centralvereines Deutscher nórzte Leipzig. Parafunkcje wpływ A': i ich na 4. 1981. Wa6zawa 1992. Beobachtungen Pyorrhoea-Alveola.vykolrania.vo\'ego.w}ĄTsowanej lushfe linii pmstej podcfas otwie. Paqjentnabiem po\'r'ietrra / usta i po.9. Wpływ parafunkcji A'.ungarische Vieńe|jahrsschrift fir ustnej p2yfębia. KleinrokM. dostosowania duze$Elory i uż!tko\"/e. Philadelphia 1979. 1 CrasStomat 2002. t ocenęcynności Bada5ięje pa|pacyj. Glickman's EA. nach plaskich powierzchni zwaĘiorych.. /eniem Śą óMt /eda mięfii jest podwichnięcie żuchwy. Trzaski śwjadczązaburzon€j mi. o tę niu krążka stawow€go.lpuszcza'czJ'Tność powtarzakilkakot. Bowen. czas stomat2000. pŻemieszeeniu bów (plltka Svedalub sątra Gelba)oraz take. Trzaski je lla takie' Ltóre obejmujątylko pewlĘ grupę zę.lok PEeprowadza je zaróWno strony się od twa. ! ś|uzowej osterreichich. A. Eliminacja stresó\qrela]śacja ogó|rtego sta' zmniejszenie przewagi mięśniskrzydłowych pacjentajest niezmiemie $'ażną bocz.rn' zwanetrzaskikońcowe(prry maksy. . Zaburzenia N.London Toronto. loga.woli je M.H.pmwad7qtżuchwę linii prośei' e w \Ąylonuiesię ie punk i prcwat|ząc wz. Wroctaw 972. stoma. Saunde6. tium. stom1989' Prot Xc(X 4.'n' żuch. ]0.K]einrok zabużenia M.r riber 6' M.neurologalub psychiatry 1. Karolyi. Zahnheilkunde 1901.rnicwiczeniami o8ó|n}łni są ó/r'ioenja przewodu rzyoraz od śrony zewnętrznego śucho. Melcher. ostatnie znalazłyszerokie zastosowanie \azględu ze na prcstotę\.:Biology ofthe periodon' zasad zapobĘaniazabuzeniom eynnościowyrn na. W: 5.Wigdorowie-l\. clinical Pre.AM. o do Powodująmzluź.diagnosis and treatment periodontal of Żeń czynnościo\ń/ych narzqdużucia. ułożenre podmiotow}łn |(inicznym badaniem uwzg|ędniam}ł ka powinno byćpo strońe przeci$'nejw stosun]o pa|pacyjne t Badanie stawuskloniowo. Żądu żucia. Ko|ejnJ.4akowerowa.mimicznych. Ważne teżbadanie zba.

y' się Dob" . tóu) wFaga podejmowaniabaldzo sz3bko deqzji ści lecfenia peliodontologicznego. ro.u na rhirurSie \\ro.. zębóW eciwstawnych naw€ pŻ i łuków zębowych' Dovcfyćto mcntó\Ą'zęba po Ędeltomii lub hemisekcji.sokości o ma \Ą]'obnŹnistan zębó\Ą.pnie ho\Ąah(/P' IP.ei pos|ępo\aniP C/e\|o mó\vi \ię .stawolvego.\oje szj.r i na co nale4'' z$.l go leczenia' on sĘeruje pacjentowi jakoŚc osta.dl t nlchomych koveni lub frag. ]eczeniechirur. rcstka Zębodoło\Ą€go. pip Lon'ow\m rolpoi/.d]bo maLipp.Jest to porvodemrvielu i ie.ot\di\{a\ i\ĄP .stępne.ddś /\.ptzyzęhia w chotobach Marekziętek ] L Wprowadzenie protetycfne Chorobyprzrfębia Uzupe|nienia a szynowanie zębóW ptote|yczne Postępowanie Wprowadzenie Postępowańe pmtetycznejest ^vieńczeniemcało.IdĘ /d. iP pizy t]m na]eży wlaściuej Pamiętać q.vnarr\lerzenie. l5fuo.Llo. Rofpocz]'na się r'. \Ą.. prawi.ch $'iz}tach.]źszej klasy stomato]og ogóIny tr'fusiumieć i sto.Ta Goldmannd '. tyobraźni leka' zęby ale dłuższe.iele rucji żepeliodontolog to naj.Tacają i \Ą'jego rt].lLa lebodoloucgo\1res/r musi srvojepoprzednie miejsce.ówclas przJtocą\c ono Io.'o pneprowa.|$ nielndjbainiejs/p terapeut]'czn]'m Wynikając-\'mdesfilkcji tkanek.pl7P8|adu. czy to zańwno stanu Zębólvrr'obec siebie. Mamy jednak sJtuację.nr należyjednak Po opisan}m w1zej (w popźednim mzdziale) ]e.w1'c. .l plan picnvsn' h' ul /eśn. eks. mięśnio\Ą'o.okującegozęba.W końcu' to lekarz i pacjent podejmujądeqzję o usunięciu lub utrz]ma u po.gd}' nych.n. musizlóWnoważonej zarówno jak ok|uzji. wziaćpod uwagęstan pźJ.Tril.. pżrzębia i uzupełnień zwaftia. u$€8 pacJentólt L1ór]'m naleł \Ą.Ifić leczenie protet'\'czne.mol'\ / pa'jcnlFm To |c|Źr $id/i o' Ą.konania rtszczepów (implan. trakcje budfq wiele kontolt€tjji' Z drugiej jednak iekcentrycrnej. utratazębówjest lajczęstszq' obokbólu.dlrsor"va.zębiai przeplo\Ą'Źdzone ('eniu /abu'en r Ą rrnościol}' n. m. gwamnfującejpralr'id:lową nkcję uldadu fu proteĘ'cznJ'chpo plueplowadzeniu kompleksowe.7nd' Ćojc. 215 . pacjentpżeszedł]eczenie\Ą.jax r esrc.i jest rv tJ1n u. centrycfnej. nie macie ich ł. giczne i leczenie zabuŹeń cz!'Irnościo. czltĘ zgtaszaniasię pacjentów do leczenia. tr/ki'Po leczeniuperiodontologicm]. przyzębia. się Ila pier'n.rócićszczegó]lĘuwagę? z W postępowaniuprotet]'cfnj.leczenieplotet]'cznejest następstwem hdbi]ita(ię proIeh. rej rca wlacajqc}m. jedJ'rrcf}chzębówlub ich grupy' \V dobiPmożIi\o\ \qLol7\.|dnid |e'/cniu myzwarciowej' i h fapewnienie bezurazowych kontaktóW protetJrcfn]. Ponie.h' W eta. przy.\łysuwa stosunekzębówszczękido żuch\Ą. a Zwlaszczaw postaciach Zaa\Ą. strony możlił'ość $]. Za( \|LlCi /nal mogąbyć\l5'dłruone ńe $.l i !v ro.W chorcbach o usunięciunie .cale'''2 albo r. tecznlrh rozwiązań.celem ocbronylr1.7po..obo].m korcny Zębów . ważjednak sq one schoneniami o charakteve na.

który zaburza dziąsłai dopDowadza wy. szyjki doplowadza do ny dziąsłouej.m.\"r'ego\Ątręcr periodontologii' skie8omodelo$ania komn lr te|udosępu mięsnj sada obowiqzuje rólrtież W pĘzębia bEeżnegoprzyzbyt g|ębokoosaRyc. się nadwrażIiwośCi Podobnie t]eno\. jak zb}t glębokie jej osadzenie uszkadzaprzyczep na.przyzębia protetyczne chorobach W W Postępowanie protetyczne Uzupełnienia ptzyzębia a cho]oby u\a. w 2tr .16'3'16.a siaj swoje uzasadnienie'ale słko w plą'padk do.tki' 0.W wielu prfwadkach za Ę lub komny dodziąśo$e nad.4 16'5)'4. jstniejąróżnicepogĘdówna te. Wpuldość ścianbocznych (i punl. błon}o\łyblokrje procesy fizjologrcznew szczeli.7 i Według Marxkorsa osadzeniekomny moze stwc dziqsłowej problemy w miejscu jej styku rzyć ńepożądane zębem sąsiednim i Ębem z dzĘsłem b''zeżnJ..6. miel 5\Ąoje na ltudcja $ uŚtaLhuniemozliwia mod7ieLĘ' go miejscazakończenia konrny jak tylko w szczelinie ubocznena tkan]ri prz}zębia. głębokość praw iłouq.a pżed uraza. stycfny)powinnad onić hu eg dziąsła nie dzĘsłoweji prcwadzi do powstania kieszonek mi mechaniczn]'miw czasie al.żeplfv zdro.brego dostępu tej oko|icy dla zabiegów hĘienicf.7 rnm. ale odkonkehych warunkóv{ (4 też(lęŚ(iąmoslu. do Wpl}1vkształfukorony pmtewcznejna pżyzębie ulawienie tej części tworzenia Ębka martwiczego na blfe$l dfiąsła' ma ogromneznacueniezańwno Fofilaktyczne.wo]no nia res/el polarmolwch i /a]eganiań. Wśfi ldinic]stó\"/ dziąsla' nych. przpębiu.P eeso rq.1 Zapa|enie dzonvm moście zakresieszcfeki. powirrna da wnikaćdo szaeliĄY dziąslo\łej leczenie potetyczne .l{.zębiu kolona uwzględnieniatego cf}'nnika doFowadzić możedo obecńe sądzisię.5. Samo poszerze e wlpuldości korcny bez mat lokalizaqlikoronyw stosunłudo brze8tr prz].moż.m glębokość blokowaflia pźepłJwuślinyutrudnionego usuwa.2 Pr. rczwój ba].16. nawet peliodonto|ogicznie Wątp|iwych.d.w przypadkach postępuje w p|zypadku (tych samych' którc . rzenie się pł1tki bal1eryjnej. dziąsłowe' przluębia czlnnik urazow teorctyczn}th.1eń bez. wwierając ucisk. tłvo.łxirinnc.w]. Niezaleznie od tego' czy komna jest konshukcją sa.erośbrodawekdfiąs|ovlychpfty moście zak€. i leczńcze. oddział]'1Enia (Ryc.am taNa podstawie \'r'ieloletnich obserwaqii. od bnegu koronynie zależy rozważań ne stano1viq tkanek dla klini(znydl obiekĘv.i\ać pra]sce decpja o uniesfczenru Jednakw Nieprawidłowowykonane ufup€łnienia pmtetycz.Vych rĄype|nień ub}'t|ub |ub w sIłnych /apa]enia(h pf7lfebia] i powsla$anie szyjek obe<nościich oko|icy próchnicy' Zb}t szerokie obceże korony w okolicy kóW pńchnicowych'4 rozciąganiabrzegów szcze]i.iqstępujq 1va8le.r 6. cydujqo lĄrykonaniu korony poddziqstowej. możnateżzastoso. Ponie\tŹrż pła./ysuwają 5ię Nie\ł'łaściwe powoduje zaleganie rcsztek pokatno\Ąych. w Ryc.Tooned€!.1użucia'Ma to dzi pr'}zębnych(Ryc'16'1i 16'2). ta Za" pro\aadfićtylko przy \!5'leczon}łn lub To samo dotycfy rriei\łaści. pŹeciwsta\tnjm'3 szeęki)na pIan W pEednimodcinkułuku(zwlasz(za przyleganie korony do szyjki zęba pierwszy \Ązg|ędy enevczne.

zapobiegaono logic?n\t \\brodat\i Łiaslowci.rostka zę bodolowegow okolicy szyjki.16. też ko w postaci do. Można to sfivien]uićpżede XORO\Y Ma ogmmrc /nacznie \Ą omawialej L:westiiomz \Ą7 utrz]'rnaniu\ł'laściwch rclacji łul(u po\{sta\laniuzmiŹLn pato. vmczasowe wodować uszkodzenie bŻegudziąsła jegozanik' |ub ffi tncnNrrr'łpnnp'rn.Za. zębowego.żeochrcna miazgi zębapo szlifowa.7ejrie l. w Ma ne mzprowaalzanie mzpraszanie niekorzlstnych i dla prz}u siłz8r]'zo$ych' ębia ŚCIAN STYCZNYcH ffi trzupnrNlxlaĄ Til'rczAsollts (KoRo\Y I llosTl. /ę\cipd.\cJlzE. czenia prctetycznegow chorobach pIz5zębia.noczesnymodtworzeniemw mialę fizjologicz. z własnejpraktyki wnoszę. pżegrodzie h e mię. oa |dorynaleł Zwni( uwagę' . W pnzĘsŁo uosrr' Tokolejny prote.5Rodzaje do sta lych konnrukji protetyonych jednocf elśnie sz}nujących zęby języka i policzka do p.oso. żadne mięśnie utrz}mają\ł'laściwej nie higieny Niezbęd. \^r których wafunki zgĘzo$'enie pozi\'a]ajq Wdłu.teżpMy\ańcić fizjologicz. że niu korą'stniejsze są uzupehienia (ykonane indyvi.d filariesl /b]'tkrólki' ffi szru'czl. ani riodontopatiami'Wydajesię. wierzcbnię korony powimo być bez i(' U miejsc retencyjnych.' lub naddzĘsłowej' 217 . jest niezbędla. nych kształtówkomny8 EILĄno\tTCo wvkonuje się je poprzezrł1cjęt ie dzĘsłabrzeźnego omz łycięcie części rł]. na .tutżENIE KoRoN\ ZĘBA ffi uxszt. kosmetycznych lekarz.\Ą7sze stosujęje tyl.żenie ma dziś altema.3 16.Dorycryto stoso\r'r'ania wszyst. Dotyczy to sltuacji.a pa]ne pod plzęsŁmi. kich wspolcześnie zalecanychkoron.oron\llklddem. Blw dla szlifo\'vaniaze stopniem' Może on być o . na jest dostępność zabiegów higienicznych do z ró$.óżn]Ąnprofilu' jednak przejście tkanki zębaw po.daściwe napięcie mię" dzy zębami' od niego w duż}mstopniu zateży ic}r sprawność cz}'nnościouadodatko\. pacjent.protetycznechorobach przyzębia Postępowanie H W Ry(. biście uwazam.la i amorĘzaqja uazó\^r czasieżucia. dua]nie niżstandaldo$'e.Zestrzeni międzJzębo\aych' Bez dodatkołych Zabiegów higienicznych.) To następny niedoceniany element le.r ll.cjentów użl'tkujących mosĘ'obserwujesię starlvZa.tłtoł''${IE Ź|ewykonane ufupelnienie może spo. element jakicbłolwiek t}lln}. dzJ'zębo\aej oraz zapei\'nia\.BórvodeĘrĄ'a W konsekwencji niejestzadowo|onyefehóW nikt z -ani dużq rolę w |e(lenjupro|crv(./n}Tn pd(jenlów/ pe.

tto(zoną choćciqglestosow:ane' jatogenne'l. Li(ot\Źnic metali mate. skom brakującychzębo\'r' lub większa.|łowahigiena. Sądzę. wsz}stkim pmtezy podpafie ozębnowo'W każd5tn |p(dne |eżpręslao lmniejszonei sq .żew leczeniu peliodontologion]'n jedyĄm rozwiqzaniem chwili obecnejĘ uzupehienia lane' w Iimllane pon€lanq lub peho.wać się tej w odcinku przed]im ukształtowanie części konstrukcji protetycznej powinno odpo\^riadać przedsionto\aejw]Tostkazę' grzbietov{i oraz części rórłnieże|i.Jednak możnado nich muszqbyćbezwzględnie uzupelnićprotez4opartąna przekonaćpacjenta.!€nia pońeęthnie 'żują. z takimi mostami b}Ą'!ają ne chorobamiprzyzębia.idami złomnj'miniestety nie Wtrzy. na śoso.$ane' Ęlko jako uzupelnieniatJ.6 i. właściwe samooc4/szcanie oraz dostęp \a|omiaśkoronyw\Lon}Ą\anp jamy są higieny ustnej. żepkry.kóre znąidująsię na powiendrniach uzupełnieństałych. Przy większej |iczbie wierzdrnie źujące ulegajqzniszczeniu i odpry. czyli oraz 2't8 . teńałmąidującysię od stroĄv śluzówkowej. BioĘc pod uuagę względybiomechanicznena} żujących ze filary v''li. wstanie ma \^pbv ńeplawi.l protetyczne chorobachprzyzębia W Postępowanie sfczękz magn€sami' utrzymania ruchome ko|zenie fakresie w wykozystująca swojego d|a Ryc15. zb}t długie dysfun]. Zaakcentowaniaw1.żemetalo\łepo. Najbardziej najgorsąm. miećono stałego kontaktu aĘlanowe' Nie powirrno Ró\łnieżw tej oko]icynie porłtmo z Moną ślumwą' jegopołączenie metalem' z znajdo. plekowego leczenia peńodontopatii to przede w lĄ]dolnośti żu.''ania' lń ra]Ćel zapalny przerosto\ay zaniko\ayNa ich po.Uważasię.węższe płaskoguzkowe' prz1padku' który pozwala na eliminację p\towej cia. łaczące po fuku oraz przęsła na jej niższąścieralność stosunhr do ułasnych prostej' PIżęsła w nii bieg[qc€ powodują przeciązeniazębówfilalorlych zębó\Ąr Jest to istotny aĘument' Dlatego w przy. żebralujący zqbnależy pErMjrnniej dwóch filarach.stoso\anie uĘtków do Uzupelnienia ruchome zalecane podczas komsi byćim ńllna kości \ł}Tostka zębodolowego. tJm prz].€mmic4e.Ciista\'u skmniowo.|6'7 Proteza Zmiany mą|ądra. o Ćhalal.rnczasowe. Mówią one. wszystkim podczasich usui.l omawiąiqc u7upe| enia sldle nale/v leż Zwnicii uuagę na mateliaĘ z których Ę one łykonF!Źne. ale Ę pzęs|akładkową me|odą Liągnionc pW śliny.vżględu korzystniejszesąpnęsłakńtkie. kształt przęseluniemoż|iwĘący \Ąłaściwą Ęienę oraz ma.Ę'In bardziej.rnaga bodołowego' minacja ostych zakończeń brzegów oraz polączeń międzyposzczególn5mielementami mostu.g. przesfzegane. oie podgas żucia's |iczbańlańw uzupełnienra mu.ladku za.wskazane \.twonł'lvo na poltelana omz stopyzłota.a obojęh}annatedałemjest c]afuro\ła. wanie ich porcelalĘ ńe jest . żuchwowego osobi( iP za|ecam u pmblemy rceuł wykonania mostów ce z meta]u. naj|epszym rozwiązaniem mujepńby czasu'Koronyi mosv alaylowemogąbyć ze Wzg|ędów higienianych prz€ pozwa|ajqCe swobodny . pacjentóq k1órzy mająub}tki kosme spowodowa. i ich mzchwianie'l Jeżelichodzi o liczbę filarolr to padku \^}s|ępo!.terzeestewcznym.4 środkami sĘ Wiele uwagi poświęca w tego typu opisach materiałom.

lla zębó\\. spośród We. ws46tkie odmiany sąn AET omz nych podpartz \ĄT'korzystaniem małs]malnejIicóy sąmy temoplastJ'cale.ałe' IGżdez nich podpańą' W tJTncelu \Ąl.Postępowanie protetyczne chorobach przyzębia W W Ry(' 15. wo $' instrukcji' W ogó]nych zarysach $yglqda to nlm iesl wiP|o|rotniPpod\ażanJ. sfyn szynowaniezębów WnątĘzębowych jest najpopula rniejĘą obecnie szyna sp|int.l2 tologicznej.Lock'13 się napowieŻchniach stosuje ją podni+ sz}ny mąiąza zadanieZblokowanie zębówi rozłoże. biennej jęfykowej i zębóWprzednich' nie sit żuciana ich większąilość.16'8i 16. piecfeństi\o uszko.koŹystujesię dziś mogąbyćruchomei stałe. m Dno lDwka po}aJ'lva cien]<ą się rvarstwą mateńa.8 i 15.tmoltjuo\r''€ne prźez\\iĄzadtaozębnej. nawet nrchome koŹenie zębów (Ryc' 16'6i 16'7)' ny qasowe flrchome' zaliczamy doń sz]Trę cieszJń' skiego. Mamloka-Griinberga. hom\Ó molnaumie.anie \Ąrzględu dużą na ilość miejsc rctencyjnych8' elementów utĘlmujqcych i podpierajqcych]. pmjel1ujesię szkieleto\Ą.ych sta.7PśniP 7eb) o /rnnieiŚ. Fotezą PieMsza ich gfupato są. manai Rotne-Ia.czy Gliclonana.ci..anych i niegd!ś nou'e ukierun]o\\Enie. Rola szJ'noi\'aniaw leczeniu peńodontologicz. gnlel p|olchkj i sto<oudnje. nia pionolve.3 swojeuzasadnienie ekonomicfne.lina czyszyM l(rlandskiego.Stabilizujeto pmtezęi st$'a. odciążąią jed" one no.'onPi rwdolrro'ciżuria. są skiego. Współcześnie najaęściej stosuje czasowe się szynowa.vazo. cam w tJm miejscu koż}stanie z najno$'szych osĘ.|zenia ozębnej. Hilletf rnornzv oz4rl.obciąże.stkich stoso\Ą.n)i są'nęGrozowskego.9)' nie zębów|igaturą grubości 0./asut\. W 8npie sz]n t$Ełych ru. JeJndk moje następująĆo I wie|o|eIniP doiwiad'/ełip pohvierda koniel/no\| n \Ą57konanie rowka standardoi\'yrn wieftłem' jego stosolr'aniaw kompleksowejterapii peńodon.Nie spełnii/ one Wmogów fun}cjonal. . cychjest ń$.or'm U pacjentówz choloba. surna\Ą/itkow. ne8oloduąiuzespoleń(Ryc.:.amęthrpńLa rrujpopu. Iza koEystne \łarunki. nowe' Po\łinny one posiailać system zń\łnor.ch (nieJuchomyd' to:sz]nalIruski. fllaro\a}'ch.ldb7askd$ i roż.Natomiast Wynienione $'yŹejsz]'nymajądziś znaczeniehi. Powinny one być nych olaz estetycznych'Nie sa teź(ŁiśZaleGxe Ze minimalizo$'ane popEez i'!łaściwe pmjeko\Ą.9 Konstrukcja zakresieżuchwyz fastosowan|em W zamasKow protezy śluzówkowej' powirula być ona zastą)iona S4'ny dzielimy na cfasowei n\Ą.lo schemat jej wykonaniapodanyjest szczegóło.są.l fu podldadowego. rtłasnychzębów Zadaniem elementów podpieĘjq.lla tkanek pŹ]zębia. nę KóŁsd&ego.szlTa Bl. łyd! Za]iczamy: sz]'nęNowotnego.e mi prz5'zębia proteuy jej odmianę. l.4 mm. . \.nomieme rozłożenie obciażeń ich pic larniejsząspośńd$'są. Ma to o 0.są" ozęb. dngiej gnrpysą''I} Do caso\Ą. storyczne.fjfjologiclne . przy obci4żeniach poziom}'c]r możeb}stąpićńebez. 219 .Grupaszln tnr'ab'chsta. zale. przy Ltórych WstąpiłyubJ'tk tl'arrki kostnej.

t}Tółnania płaszczpnyz. Taśmę w4ólora szklane8onal<]ada na ż] / się uqtnej. nietak plzyzębia' zbędnej utrzymaniu w zdrowego protetycz. weń ligatrtryoraz ka i wpmwadzenie osobiście stoso. l Sz}Trę mi pinami.: ogó|nezasadypostępowania R. Wrocl Slomat 3.eated 13'Jańauk z'. satz' A Bańh. Radwanoako' M.o konsysteocjipapkoła.: Von bridges' Peńodont 1974. przyrnoco\^uje do zębo1v się standadow.Greefield. s.l przyzębia protetyczne chorobach W Postępowanie Jeszcze ifuĘ metodą jest stoso\łarie stabch naldado$ych od strony jamy ustnej-Technika szJ'r1 ich \łykonaniapodobnajest do tecbniki .cĘ czy Splint.ilykonarrra ind}'!vimostów adhezyjnych. Leipzig 1988' J Peńodont980. R'. ktżdorazowo porciębondu' w. oplacowaniezęba pod koronęlaną.S. nie chwyudenąjacwsz}'nę ryuo u]egnq na niu lub rozchwianiu. 1969.1'9l 5.D.. schienung 'tark9e. Dykema. Takich warstw naldada wię mateliafu złożonego. Innq.i zweckmoissige Zahner 1982:281-285.r saunders.\4ałem ll)dfąi ten ridem złożon}rn.23:3-4.Corc. D: Splinting 8' ZuhrĘ Kleber Peńodonto|ogia.l l with denta| Res :50-55. Marxkors. 1. 14. peńodonta| 5' Loą H. l. l W rcwku układasię sz!'nę. procedures. l RovV€L 7 umjPs/czoĘ $eń sAna pokĄ\'a sie Erateńałemkompozycyjnym' m\'. clini(il Periodontology. w leczeniu stomatologicznym.Przy starannyIWkonaniu jest to metodaz lĄ5]boru pacjentóWL1órychnie stać u na zastosołaniesz}nysplint-l. |\.Lock Melhode' Die R. a Ę su monitorowanie higienyjamy cza stanu ustnej.ZiętekM': MożIiwości zastosowania termoplastóW delphia London.1 reśorative |nt 8'4|759-778. z\da.ykonJ''Wane a dualoie w pracowf protetycanej. conditions patienlst. zytowych. Borys€ w i@.21178 190. Derfunktionell R. Polimery Medyclnie1993.ale fadziałają zęby szczęki je jal{ aparat ortodonwcztry \a}pmwadzając sku. następnieldejo.Wr The plaque-retaining nego w kompleksoM/ym le<zeniuperiodontopatii. protetyena Leczenie rehabilitacja i rozpoeynasiędo. paeto momencie protetyaneosadzenia uzupetnienia w go. szJ'nod po(zątkulat 80. Ouintessenz 1990i4:65H61.a r€vis€d approach' siusBańh.Splin t'l aPo o(l)slczeniu powierzchni zębóvqllxtrawia się ją od strony jamy . Protstom1974.teŁ Paw|ak ocenastosowanych M.2: 1986:199-205.'. lenia ko|ejną gemwałb}'rn przedzielanie warstlv taśmy bondem z dodatkiem kompoątu . Phila. J Lipsl!1976.9.Wise.:Reactions margina| of ti5su6to Wania zespa|ających szynz mateńałów zęby kompo..!5ki. 11'Zię.3Ed. p|feriąże. W| metod prof|akMi peńodonto|ogia4' Krt6iński. Niefbędne okresowe kontlo|ąkorckty. M'I Johann WithWireand composite resin.9. 12'ziętek M'. Wzmacnia to s4nę i czyni ją tnt€lszą. |ockeńen zahnenmit der sp|int. cavity of four dental materials. M.. polimeĄzuj4c i na}tadąiąc się 3 do 4.warcia.ily'kolralrle pokrJcie nate. teczme do pfzodu..55 w 58.10.plostsząi tańsząmetodąjest. 2-Glickman. 97 103.s4 one rĄ.v}tlikI stoso. in 6' sj|nes' J.5:351358. ne chemoutlvardzalnlanmateriatem kompozyc!nyIL Pneshzegam jedoak pned Wkorzyst5ĄĄ?" niem ich w za]aesie pnednich zębó1vszczęki bez PŹednie zębyżu. Periodontal D.: Peńodonta| G.4aje\. Nathanson.51:465-470' 1 220 .lasnego Z doświadr su. ] 197 5:33. Ambro. Zagadnienie Z': szynowania zębóWW palodonto|ogii. Wrocł stomat nej W |€ceniu protetycznym' czas stom 1995.:od|egłe \. DentJ 1968.r2 Jeże]ichodri o s4łly zeunątrzzęborĄ€ to za]eca się stoso\'aaie sl}m} fiber.: 7' IMarXkoń. tej. Prosthet Dent J 1-1 l'4ag słom 999.

'lomaln|og ]. $. ce dfĘsła(. \Ą' t. Bacteroides tors. zmienioĄ.u P ran\ M kjPs/on(p poz.piuede {sz]stkim przy uż1ciu narzędzi ''Ąu/jl.ojopmlo\\€ n iu kożeni/ę.Jadwiga Banach Wprowadzenie . boru w leczeniuzapaleńprzluębia.\ĄkomóIkach plf]czepu naMon]ro.4 dia i PeplosheptacoĆctLs miĆ]. l. Nie.cją nje. po\inny b]. boko r.} bak1eĘ]jnej \łpł}'\Ą'a na takfe s}śtem odpo\t'iedzi irnmunologicznej.Ioso$dnie biorvku in.: $.h gatunkówflo. bio]ogicznr'ch badając]'ch floĘ beztleno$'ą.e drogąmechaniczn4lub far. \Ą m. wo. tię P \\ |kalrt dzia\la lP^dujq(p bjonje \|u/o\Ąeija. furkacjach lub in.tącznotkankowego 'a. na L1ór1'rni lelarz móght po\hr4]\ic.liP po. płytcebake4jnej tak szkodli(. mer hani..to zapa]enia prz1zębia pncwlelde zaawansolr'a[ew ful'rc zat . nt'r u h i jednak badania bów (rootpld|ting). óa reduJ.nanĄs gingh)alis' jak Pretutelln intemĘdia. nych anatomicznJ(h szczegółachutludniajac}. ją terapie skojanonąpodajqcpaqjentohimetronida. nik1lbadaniami}robiologicznego. Mejscami lł.).timo' żetzw poddzĘsłollechirurgiczneopraco.'P gingbalis' P int€rnE.ne w jamie ustnej na' leż!'runać takie.yjnej. Slotsi TĘ poleca. zbJć się stawleczenia chońb prz-uębiależyusu\ĄEnie pĘtk bakte. gifbiet jęZykai migdałki.' keszonce plfJ'zębnej.ki.t je.lJthlt oraz s Actb1DbLcillus actinomlcet?'mcomżtans (A'a.L1órc sq poza zasię' g]pmndĘĘd/i ui\$an\dldo ska1ingu. anR poufedzone \t5. o rnajdujq. Zol z amokrqdiną (250do 500nrg każdy3 x dzien. konanie takie8obadaniajest niemozti\łe.'pm |ole]u'.rni Ę kieszonki pr4zębne głębsze niż 6 mm. \f mencic' kana]ikach fębinołych. gi:ngiNąIis).r lnd. w gann (P. któ.ch$.]nakstoso$€ne rJ. loglclnegop\.Ld].ej z miejsc o największejintensyl\'ności procesu chombo$.Jak !r]'kazał]'' ostatniĆh lat.Kh dta dziasłowej przyzębiapatogenó\ł] Polphlr(. DoLr<lnp slo.a').os).l NiesteĘ.aI7 {peńodon|oLo8' ie. nie plzez B dni)' Sąto ant]'biot]'ki pienĄ'szego tz$. substacie kole.]i4 lnteńvencjifamakologicarej w postacianĘóioł'ko.ch dostęp rrarzędfi słuz4c]'(h mechaniczneBousu.ch.lkojako terapiauzupełniajqca' o i]Plo mnż[i$P.o$anie anRbiofyko\\mo/e działać hamującolub zaĘać baldeńe osiedlonegłę.lak ńtnież ze $zględu na bmk odpowiednichpraco$'rrimitao.'In antJóioĘ.Wać tkanti plz}zębia sq ponadto błonaśluzolva jamy ustnej.l t\ . de braćmateńafu do badń' a tJm sam]m uzj'skaćwy. tcrdpii. do nięcia pvki bakeryjnej poddziąsłowej'lhrn]m źńdłem bakeń' które mogą infeko.Ie w!ma8. Iub na my ustnej' W lecueniuZapaleńplzJzębia pr€pant! t rmalologiczre o rlialaniu pneJwbaktenjn5m.kii chemioterapeuĘ.l. usuńęcie zlogów nazębn}. bqdź ze to \1fględu bmk testów mikrobiologiczny. którJ.ego.w o$omnej liczbie prz5padkówrty. które Z nich loka]ifują się w poilrraMonkort'ątkan. Jeś]i le.'raz z polerowaniemkorzeni zębównie elimbuje w poc1.m chorobo{'oce.rkologil po^\oli mak\llnaln}m\|opniulro.]. /Ę patogeDnejflory bakteĄjnej. pot\ /.tki bakterinej poddfiąsło\Ą. stąd u pod. Famaftotetapia ogÓ|na imieiscowa Antybiotykoterapia ogó|na i miej5cowa Profilaktyka antybiotykowa Wprowadzenie Za postępo$''itnie anBlrakteĄ. (.y.konaniem no b!ć badaniamikobio.trenia i zapalenilp \/cbiadsJPsjĄĄ.2 22'l .

1'o. zespól Downa. makrofagach.tce przez 10-14dni. możrra bakteryjnej z kieszonek pn}zębnych.09ó|nai miejscowa Farmakoterapia ogó|na AntybiotykoteYapia w cholób pŻyzęantybjotyk |eczeniu Wyb.erająC brać ogEniczenia w stosowaniuantJóiotyków 1\ł'nikąją bia. zapaleńa prz}zębia go wcb]łaniania!v przewo. ale kiedy i w tkance dziąsła. jest obecność bakteń Acti\bbac. sobu anlybiotyku.ię nąj. za|eźne uJego u.na|eży pod uwagę: kóle są lamakokinetyene. pfz].fębnych. f do połaczenia zabiegiemchinrgiczn]. i nabłonek kieszonki do płynu dziąsłouego(kie. AnĘlriolyk dzialnego fa inJekcję' Powodujeto w efekcie brak Ślosuje.ięsu.|ziejące zapalenie pŹyzębia (Petiadontitis podwyższąiąrych ulcerosą). osiąga płynie W l sĘżenie. i opomego na lecfenie zapa]eńa pE}zębia po za. hJpofosfa. !ł}.fąoeniaantybioĘi. peutycaego.tach lub obojętnochłonnych wym.I€feu.ill11s ąctinonace' \! opome na leczenie zapa]enie te.ię do irrlelcjj .nia s|ępowanie jakie dziqsło. sątni czrtni}ami w osiągnięciach sukcesu tera.roslkd /ębodo|oMe8o zeki i żuc}wĄ sl( jest z okresami akĘWnej deshukcji. ta}ze Zewzględuna lw. czy. w |e'zeniu r horobprztzębia 222 . tenantybiotyk przez badaczy niemieckich i japońskich wadzone gEnu|oct. korzeni zębów) ńekiedy istniejąwskazania waniem ' ht l rób 8PneĘ( lnie uwarunkolrarryLrodlirrna o.iv me. ai 1+36Ea . w nei e8z}stującej kiesuoDkachpż. ch lęca a$anulocJtoza.żeuhata pzyczepu łącznotkalłowegoi kości stęźenia /wia/dnd nego do zahamowania \łaosfu szcfepu odpowie. stosowanejterapii kompleksowej.o) w przebiegu zlokalizowanego ry peńadontitis). ts poewlelłe zapalene pftwbla (Pe|iaiontihschro./ę(' iei zamienonego efekfu tempeutycznego. S|qd anB/biotvk' na zastosot\an) gestie. hamującegoantj'tioq/ku o'{IC)' niezbęd.szon]rowego).rrie przlzębia w pfzebieguchońb systemo. cho.|aściwoici flory bakterTj.zębia $!\[trane zabiegichirurgiczne (implanty technika i uogóhionego a$€syl\łrego zapalenia rcgeneracjitkanek pEyzębia). i oraz zwtaszcza nerek Wątroby spo' ści naŻądowej. tów obojęttrochłonnych' '?iĆo) wfazie zaostfienia.horobypodnalvowej. ne i trałtouane u]'łącznie (nab}ta neutmpenia. białaczka'cu](rzyca. chediak"HĘashi' zespoły ustnej oraz chimrgiczne metody zape\'vTliające \toit. nia antJóiotyku jednocześniez mechanoteEpią przJzębia(Re[dĆfo. de tylko z ogromnej ńżnorodności wydolno_ . s/(zPpóMopomych' Bad.Izie pokarano$yn do W przebiegu prżew]e]dego (Perio|l'o|Ltitis chronica) ant'tiotyk zaleca się tylko krwioobiegu.e. \'vych chanoterapii(usunięciezłogów zespól nabJtegobraku odpomości AIDS). często nie zapeunia minima]nego dania nad naturalnym przebiegiem choroby wska. ttl zapale. Stoso\tanieanĘtiotyk&f powinnobyćogfanicuG jako dodatekdo t. aby w leczeniu zamiast antJóiotykoterapii koterapii w chorcbachprz}uębiasą: jeszcze moż]iwość ulcercsa). przPsl chorcba Cichna.anh'óiohkoterapię (21dni)' do lub Wkazuje oporność s4 one wĘcz niewlaż]iwe dłużyć trzech tygodni pojawiajq. zapa]enie ful+d (Gingix)itis modulowania od.tóWzespót Papillon. a nie.dobrahĘipna jamy h histroq'tarne..n'any leczeniu zapaleń i doksycyldinę' tronidazol ponad Zdaniem Kleinfeldera i Mii1lera3spośród 300 gafunków baktelii arajdujących się w pl}. w cfęsto stoso. rzenj miedz}zębowl są naj$€ / niej. Ęlko w przwadkach odnosz4cych rĄl.nemow. C'łórmrmi wskazaniami do 1\. podania plżepro. Przebycieprzez anĘóiotyk ''dfugiejdrcgi.'' od je. JedJTlrr \rskazaniem do zastosowa' Bagresw\lre zapalenia pŹyzębia (Periodontitis aggres$. zespć'l hni wsz}stki{ powieźt zęba.w). [! \łrzodziej4ce u\łzględniać pomości gospodarza poprzez stosowanie leków surzo.incomit ls (A. od wiekupacjenta. nazębnychz opmm. zują.ś|inią balĆeń na zbJ't ujauniąjąpojawieniesię opomości przJzębiame. ldiczna Baldzo dokładne mechaniczne oczyszczanie $ych teukocj.rt-Ll neutrcpeńa.a stąd pfez kapi]ary ozębnej'dziqsła w fazie tziv \Ą}tuchów (zaost*eń) w przlzębiu' Ba. zdo]rtości fagoc]'tane $anulocy. zespółleń.

w tJm do tkanłi kostnej i ślin]a tej W ostatniej po 4 godzińe osiqga stężenie10. methylpredli. niszczeniudrobnoushojówbeftleno$'ychi nadmiel.m Acti|nb\cill. rób przlzębia' lekan wińen przest&egaćnastępu' jącychzasad: d. przpębnej i leukoqtach.uje do narzq.a az!'furm]'cJ'aly pacjentówleczo. 5 Dobrze penetruje do tkanek. osiqga szybko Wysokie Wiele dmbnoustrojóWrĄ.ln\anRil. należv za|e.m.l ./iejar lapaleniddTiqrel.faĄaĘ. gdyzn pnebiegupa.z' zego|rrie cjęr.KLI\T: Linkozamidy !\.Moż'edaćń. Zw'łaszcza s4 Bbiotyk do kieszonki pż}zębnej podczas zmniei u ]udŹista$Zych.jlfwvno(i' l inkom\t \ na jpŚl $ l erapiju}lierdn. q. one rczerwuaremuwalniająqnr arr" ja1w rzekomo bloniastegofapalenia je]it.l tphgromonas gingi. źenie ślinie w l{ Rodo$ (250mg Spinmycir + 125mg Metronidazol) spiramyq.. któm powodujemZI.jako lek pomocniczypodczasmechanicznejterapii i kontroli 1Ą.Lt{LfLs.lttLisi Capnocutophagasq one inakB'rvowane pĘez beta.ĄNTlBIoTl'I BETA. stężenieW surowicy krwi. tyków wskażańew |eczeniuchorób pEyzębia Az!'hlmyclna natomiast peneh. doustn]. ki niespeqrficmej adsorpcji na powieEclrni koŹe.ls acttrn. rĄ}mi. I Amoksycyklina Daukouanie rou. Po. pad kolagenuw procesie zapaleniapĘ]zębia' DZię.solonem.oi\'jcJ'lawi' stad des.teofiliną i we.\ nacqla dkr darasfuth:4. F'usobacterium). lekJmi prle.trcmyqłrą (wzajenny antagonizm)l ' Zalecającpacjentowianq'biotyk w leczeniu cho.Minocyklina (Xlinomycin) pźez ldindamyq'nę' Największ1mwalorem lir <o.nych karbamazepiną. akĘ'\Ąność wobecbaldelii bezt]enou'ych(Bacf€7oi. jak i cho.1eryjnej. ITetncyklina zamidóW a Z\Ą':lasfcza ldindam}'qlrry jest \łysoka Tetracyldiny osiągąiąstężeniew lynie dziąsło.cyldosporyną.z którą wcho.stoso$anesq mem i elf. w tj'In i do tkaflki kostnej. Augrnentin(Ńnokycyldjna + lś^as ldawu]ano\ay) bletek w 2-3 dawkachna dobę'zaś azJtromyq'ny Amoksycylina i kwas kla\Ą.ykazują hzyżową opomoŚĆ Li Metacyl ina (Rondonfycin) w stosunl<u maknrlidów' ze *zględu na \^/iększą do l l Doksyc}tdina(\tbłamycin) .]spiremyc}na (nomm}dn) osĘa u5'soke stę.tk bal.]Ąn do 7 razy \ł]uszeniż w su. płyniekieszonk kach pżpębnych jest wrażLi$']ch te leki. pierc po wielokmtnl'rn.$ te i . kiej fazy choroby .i!'bicgrm kow\. Bloku.' nie tylko mz. b'fijqCych lv głębokich heszon.Farmakoterapia ogó|nai miejscowa l!! }LĄKRoLIDY| Az!'honyc)'na (Azithmmycin) L.II{TA}{o$T-: przJ'zębia.mi IkJotin). po 100mg co 12 godzin' łanie.at\Ą pr7Pbie$ . niom fizjologicznejflory przewodu pokamowego.5mgA.0 g po upb1vie w x] Grupy antybiotykówi chemioterapeu.ujezalóWno do zdmwch.ioBkpowinjen /a]e(dn) pve$€ ' 7. bv. dzi w interakcję. I raz dziennie. .u Rowamycf'1ry należy poda1\aću pacjentów nie do bak1eń znajdujqcych w p\de dziąsło\ĄTm przyjmujących się dG dwuhydroeĘotaminę. śIinie. lh LinkomyclTa Xlindamycl'na (Dalacin C) TETRĄC. 12godzinwyrosi ono 5. niesedaB\anjrni lekami antj'histaminod.I. dów i tkanek. zaś tkanĆekostnej po podaniu l.eczenie t}m anqóiotł'kiem sprz}ja zabuIze.wi'Doksyq'klina KlindamycJna $ykazuje interakcje z niektółmi i minocyklirĘ. ego riDdontitis z ndziałemPre|otella intemedia. ze względuna ich pŹedłuźone dzia. diazepd. nia zębado spec!'ficznych wiqzań receptońw tr}ł}tki nemu mzplemowiClosfridżrrm diftblle. bal. na ją one takżeenzlm kolagenazę. szaniajego stęZeniaw surowicykr.]t$arzaną LINKOZA\'IU)Y: przez te bakterie).laktamazę \Ą.1eryjnej' 223 .6ng/t.I.na znakomicie penet.tano\łyosiągajqsku. 8o pIz5zębia. u :'Penicyliny natunlne (tylko u' leczeniu $'tzo. 1r4Jcetemc.mprzyjmowamu. teczne mirima]ne działanieinhibującew stosunl. \Ą.obowo zmieńonych tkanek .

uuględnj'mi beztlenolvcami. lc.ujemnych (Bac'e' Omidazol lub ŚkuIe(. IIITROIIIIDAZOLEl $o.wn5 lclami ann hi.na ten lek. i zastosowany pod.kazuje odpornościowym' doustnyni anrykoa. Ich speltarm pizeci\rbakteryjne obejmuje bak. infomujqce o malej \łrażliwości bia'zMasz(Zd tychpacie1lóW u kóŻy majq po. możepojawićsię złaodpowiedź tkanek gospodaĘa dla uwagęfakt. może wskazana terapia nD nieobecnościA'a'.v}miP.d. amoksycy.iej5'typterapii eona' w suo$'icy Mehonidazol ze lvzględuna uodpomia.{. hydantoiną. horiażo. ofloksac}na (Tańvid) qll.ogó|nai miejscowa Farmakoterapia cwlofloksac!'Irę. gulantami (\. stosowane teJ grupy antybroty.tale' aktw\'nos.l.. kólv w leczeniu zapaleń przyzębia powiino być cjent pnfimuje leki. nem.n. nidazolem. iż Zapi.lJmino\^łĄni anĘ'" gle uważanyza najbardziej akĘ'V\'nychemotera' (astemisol'terfenadine). i Taka sltuacja znajduje miejsce rv agrcsj'rmych ctxL\oLo\\-l postaciachzapaleń pr4zębia' Celem terapii skoja.odpowiednio febranego \łpviadu okażesię. s/ględund niPdo. /eniu Wvżei wchła. Clprofloksaqna w-vkazujeinterakcje ci$bakteryjnq w tkance dziąsła sło$Ym. W niektórych pżypadkach |eczenia zapa|eń t ó\\ be/llenow] h. częściej stosowany w |eczeniu nie się bakeń winien być stosoi\'any pacjentów upoś|edzof mieszanej u intemkcje nycho etio|ogii nowo (7 10dni)' Metronidafol \ł]. naleł kojarz:ć z ]dindamycyTĘ metlo. lną no|on.. nionego twu zapaleń plż]. szczepy opome na wśńd ziarcnłow.dodatnie i glam.ujemn}'rni.uteczny. /n}m dnĘbiohLjPm należyuziąc pod niania M $}'Tku \(hozenid ogóLnou\lrojorĄego.rnibaktena. w przebieguktórych sh''jeldza się zabu. mi że sprarviła. pIzlzębia. metmnidazol$T. zdanie'n Dzieża1ow'|. ki mahlfagów i granuloc].tnmaIo|o8 polecane były w leczeniu t]'ch postaci zapaleń na pzyldad tetraq.mbóioRk ldwied/ie|akżPicśLi ras nie. antJóioryk będfie niesl.nętźakomór" \łzględuna zdohlość mo/epolerii iodnorre(nie.m.zębia.mi peutyk w leczeniu infekcji $zględn]'rni i bez.teofilina i doustn]. rzenia fun}cji glanuloqltórv obojętnocb]łonnych myqnę.AkB\mośćwobec beztlenowch bakteńi z kańamazepinq. mi $am.tatnio /al /. byćstoso\t'ane \. kńtkotemi. nieseda\. Aby osĘgaćterapeurycznestężenialeku w kie. koagulantami (waffadn).uia ic oraz rt płyrie dzią. . nymUk|adem z ba ]ituranami. jako najbai*iej akt$my chi. stosowane dziono takźe. Dlatego. aby ńe pojawĘ' się .że chinolony tkalek przyzębia i p\nu dziqsłolvego'Zdaniem dawki antJóiotyku powimy byćuysokie i nie mogq plfez zb}tkńtki okres' Należytakze Eicka i wsp-amimo. jest ona zastrzeżona ciężkichin.poszerzenie spelfium i zmniejszenie rlzyka pojateńe tlenowe €ram. podejrze. Ien naj. czyc]Droflokacynę + klinda.klinę + metrońdazol. które interferujq z nim (na ogEniczone do prz]'padkóWw których nie istnieje przykładtetlacyklina uTaz z lekami zobojętltiają. cyklosporyną'methylplednisolo. szczepy oporne. jeś choróbinfeką. że c}profloksaqna jest sku. dgEn'essiDo)' Dowie.an} .ujemne' Ze wienia się szczepówopomych' W prz}padkachanĘóiotykotempii zapaleń prz]" \tnikania do l\.l)floksactna (Ciprinol) rzonej jest spotęgowanieefektu bakteńobójcze8o.] kon(enlmt pr/e' rcidzs). metmnidazol w nasz}'rnkraju jest ciq. być Jego p@iom jest $tższyw pl]aie dziąstow:. fekcji ogó]iousbojowch beztleno\.varfarin)Disulfiramem. s/ybkouZ}.tówobojętnochłomych /ębialpkdr . pamiętać'iż w prz}padkachupośledzonego w lc. i makrofagów (PerżodffLtitis penetrują szybko do szonce przyĘbne.vnają l już jawiać się pnce. |ub antybiotykową innieje za sobąkurację A.stępujączęściej pżyze po. q'rni sok żołądkorty) - 224 .jlub w surowicykffi. iż pa. skoja. /e Metmńdazol bec beztleno\lychpałecfekgram. klinę + metlońdazol.

Za iż ba. ich ł. po\t'oduje nie zmian W nomalnej florze baklertanejobecncjw miejscachodleglychod okoliql w której stan zapa]nyLiległ zaost./. <|oso\\an'a len pv}zębiasldonilado 5/plokiPgo dn. iżfasad. metronidazol omidazol250mg 5 razt dzienlub plzez 7-10 dni.. te m'.wlLko au. takqmetodą]eczcniapżemau'iafa]d. dnhfu L.u) ]ub llindamlcFa (Dalacjn C) 300 mg 2 lub 3 razy dzienniepzez 7 ilni. nastQpne dni po 100mg pżez 1Ł21 dni' przyzę.10 dni' czasiĆ po posjłL.\ blżku k]inic. Augrunentin575nu 3 mzy ilzicnnic łącauez me. trDnidazolem.reakcje nadumżli\Ą'ości. p.LIP) zalecanesą następujq..liuluci.l.ym a stosowaniern anvbiotykóW prowadzoneW 15 ostatnich atach Wykaza|y.owErpj ogólrie b].negozapale a plż}zębia(da\ĄĄiej og.: oraz \Vau1lnkiem takiegosposobu leczcniajest uhrj.'l1ej' będqcej dorvodem oponro. noterapię(skaiing+ rcot pkning) f labiegamichir.cjrłblken jne nic rc\ifllo mnogiejopomości anBl]iotj.anso\Ąfn}'ch pże' \t'lekb'ch. d . Ponadto' miei*otr' l. lub amoksl.npEo i r.ej hĘienyjam} ustnejpl4zębia'] Badan nadmiejscou.biol'ki: amoksyc]. paclku podejżenia o obccność pnez l+27 '. \Ąltempii opomegona leczenie zapa]enia pv\.bioh.ków stoso\!€niem anbbioĘ'kól\. ce an{.fy \\ plż. 1 Porphyromanas dość przyfębia' szybkj nawrót infekcji bakteryjnej Il. 575 tronidazolem lub ornidazolem 250 mg co U godzin (!vczasic ]ubpo posiłku)pvez 7 dni.m}lra.biotykólv \\'ich leczeniu' Ponad suletni okrcs ich poparhmr tak. pr]r"bia'.q.jnej. ''. poda\t'anie a co najistotnjejsze.r/biot.k możnab1'łob1' aplikortaćbezpośrcclnio kieszonce lv pż]zĘbnei.kotem.apJIeniJ p .ińęcia systemó\! tednologiczn!'ch' za pomoca któĄ'ch an1.c.\. \ po$-t.rnRbiohk(tuoni prz'rJJolcgli\or iami /o.rpJlpni.aniczonego zapaleniamło.vacjami żprrtnifumibJdJn nJuko!"}.zaćlek \te $łaściw}m stę. nicząniekoŻyścq stosowan ocenianych a antyb|oty. dżakó\r1powstaniakandydozy.i zębia)sq za]ecane następująccant]óioR'ki: doksJcyklinalub minoe klina 200 nlg pien\szego dńa' następnedni po l00 mg plzez 10dni (wpż!. żcniu do miejsca Zapa1nego rcZcieńczen]ago bcz w cał}moĘanizmie' Zdanicm Konrmana6istnieją prnr ilrl. ścina zastoso\t. uogńlninncgn agrpt\$nABU .jątkow-\'ch' s|Wierdzeniu pop.aniusq uablllfenia fe str. łądko\Ą!'Ini. L]dowodniona ro]abakteńi jako fasadniczegocz]'n.a.larlni. nie Au$lmentin 375-625mg 5 razy dziennie.to.kiba]<te. b'a nra. omidazolem250mg 3. giczn]ni. ialaniaut'o.Źeniu.qlina 2 razl' clzienniepo 500mg.dzo czQsto/aostEenie procesu zapa1{ego \\ obĘbie pnJuębia dot]czyjednej.kazują.możnazaaplikować (Iań\'id) lulr qlrofloksac}nę (cipdnol) olloksac}Trę I dd\.'iJrna polegać pii. poclclziźFło$q pŃfesjona]nai domoltqapli' ]GcjąantJrscpt].ilina200 mg pienrszego dnia.h leczenc nre a€ na jed}nie na ogó]nejanl\. dzieńczegopifizębia .cll.az} curetuilc (n] pŹez 7. na Dowodować jelitor\]'ch. r\em po ich stoso\t.}mi h' na pojawienie się licznych problemó$l częsq'm obja. rcsyłnych lub opom1. P lu0-2J0mB(o l2 god.ł'4' dri). leczna ich komp]cksou1nleczeńrrłączqc mecha.irpr:cr 7 dnj Terapia zapaleń pż]zębia faa$. nickonieclnie t-l'lko \! jamie ustncjpacjenta.tdzlenie pzez 1:l dJ'r. ńi lecz dostar.]padkach \r.on!' pźe$'oilu pokarmo\Ąego. spimmj.ur.lepuiJ' /. /pnic pv.na1 500000iu 2 rd7. Na skutek długiego stoso ania dochodzi do selekcji szczepó ' opom]ch lub . rue\Ątaścil'.]dina mg co 8 godzin łączniez me. t.'ły af$]mcntem do rc^\.o^\oju /apa.Fa rmakoterapia o9ó|na miejscowa i \\i leczeniu ograniczoncgo agres!\. A.any ant}bioĘ'k. jak kóWjestniewie|l(a e iminacja takichpatogenóW gingivalisarcz moż|iwy. zaort'ocorrał uż}-wania obsen.aw. lub doks\. szcza o szelokim spektum działaniaprowadzi do zaburzeń ekologicznlch fifjologicznej flory bakte. dlr'óch lub kilku kieszonck pżłfębn$h' Zaapiiko$Źny tylko \'.ozplemll C]roż. po\. antJtliotj'kó\i Z1Ąta.1.F.r\1Jniu iLd.aranid lakie8o lou nież spo'obu|cr zenia' 225 .)l znc ioh erapi .

'.Jino.9 Nc' obecnie \\. bioĘ.lTl1iarach 2 x 3 mm' któĄ' uaŃera 2.lo.l] \ \||-n\\i'\ .lności uhąmanlu po.ii fltiązan}rh z zapaleniami piż}fę.ancgo rczĆnltl...de-Jacob1'8.o9ólna i miejscowa Farmakoterapia \\ leczeniunieisco$tm stcl.klinlr 4 razy dzienlie doustme zaŃera ch]orhcksJdynę'JĆst ona anL}. \ośnikulcgabiodegadacjipo ol'do 7 dJriach' El]zol aplikte się dtukrotnie \\.i l. po 250 mg. stęZcnie jej \!' p1lnie kieszonlo w\. /pl|idmi. niu. prĄzebnej upnlĄfclzan]' Zankowego'Do kiesz.leiem tlrożdżakami' enterokokami i Pse2rdomo7ms'Lie. aru' \'v s!'stemiet'ln obecde poshżono sję umle} pefforouanJth sco$. do \łielu bakte.\óN'.rzol' ieJ runieszc.nej $Tstąpit po Klugc czeniu ZapalĆń plflzębia są $lókna tetrac]'1.rcztroren tetmc]klinl'w octa.czn]i jak w]nika z badań Stelze.|ln!' l lJilńcznymi \[nikami zabiegu \łJókien aplikoltan]'ch do kie' usunięcia Zło3ó\{' na7ębnych i opracow'anll korzcni si 0. Iitóryjest pocho. z lub $.drie.et do sposób w]'kazująq jetlnak małqpopra.kJUlni. ż ' " l l a ' r L l i n am i .on]d $ reakcjach oĘanizmu' jest \r postacizolu' l. stężeniu uą.i\.etyleno!!}m' Śrefurica rrtókiel lr.egojest przel.\..Iną tatge \\]. $ego puecho{]zi żel. \'{oże qml na odnicrzc ie datki leku' NośnikcmmcLmni" jest glicenrlui olejuse.J. \! Jego Zdaniem1\'1'5tępujq 10somaści ziomu tempeu[czlego anBbiol]ku u' miejscu dzia_ so$any jĆsl on W postaci0'5%mzLw'oru' jest g. tiq m|ri.\godnic jĆst loka]izo\\ać go \t.lrosl sept] kiem o dziaianiu bakteńobójc7lm \{'stosunku Ęlko 48 ]'!gml' Niestet! badania ostatniclr ]at rry.\-. apii]owana mlejsco\ł'o tkanek $.]. do io' łJmg' \{ czasie pozosta\'ania lv kieszonkach scol.k]in! jest plże\]e]de zapale.iodo' titb chfonica) ' pomamńcfo\\ego listka o \r.'la..\ż i. lĆn dopienrLrle8a sh\'ar. a dtugość jest ló\tna 25 mm' Da$. Bluun i Bóe12nie uz}'skalitalve istotncj climnacli }łenLelLa intenned)Ą po zastoso\łaniu 25% żelu \!ane' Da\Ą'ka ant]'biot]ku.Jino\Ąch. monoLiĘ'czn]ch i \r]żłobio' nach polinelo(lch. tru..co odpowiada dlmtjtL\ chranżĆa) p\tie da\rce 105 mg tctracyklin! stężenieleku w $ Jest to prepamt do miejscouel d/i. la i Florcs. któ.i wsp-to oraz Pedi-azzoli $sp.iolospgo.'\\. llej.5 mś glukonianu chlorheks].l]użonego ]{n\i osiąga rĄaltośćponiżej 0'l peiml..kieszonce pv-uębnej za pomoca skalem' Peńo 226 .Iriu pfez d\a t\godlrie.ieniem leku rl \\:adr..'l| /śml /..ski\\an}m \\.I U | |!l|\nrollu\/l /.rn\'lo/l ipńl/an\ i 25ożzelx o nanvie tl.ku\r le.t|' żcni.l] ]dinicfny efekt że]u ne.Icst to po$odem pulsa.|nr. $ańa (BoP) ' Potró1 do I1oI1bak1eĄ. niĆ\tilrqŹo. gd]żzdaniem chństersson:i i $sp'' climinuje.mP \' l'ż'.hno'odi'/n.m]'\\an]' pŹez ślinę'.krr. $ a o"drniu urlorLnnar"j. fębó\\ (shalbq + raat plĄniruJ)' sZonki pEvębnej się Słabsze działanie t. qjanoakrylano$fm' Po t!'m czasie t.$'ce'Pofue\laz Listek jest dośćszb'$rry $.20.trp pozłaląjącena miejsco € ]ionlro]ou'ane Clostarcza.n!'ch zmian i dużej flulfilacjj stęZcnia le](u.7 mg tctrac\']din]i Kaźde z \t.m\ I'. \'.strz!ławce \!]1nielnrln1i c.5 mm..rm i hunidd/o|u kr\\ pl7] pondo -. l.nn. 24 rnjesięq\. infek(jach kieszonki na okres 10 dni zabezpieczasię l. nasJcone 25dl. bem kontlolol.i]żon]d1' jednorcdn}c]r rr1óknach' lv mikroporo\lat}'chbło.sp. b]t poló\tn]$. kicszonek pEpębnJ.7astoso\lanĆgo1 mz !r tł'go. Wlskazalriemdo miejscorr'ego Zastoso\\aniatetlaq.'nnIrnln$dn' go pf".łokicn tetlac!'k]ino\Ąlch i że.d]ny Porlinien b}t przcchot1tlany w ]odó.łókna są usu. dolo$njkami' po^\daja.a'ji t!t1e6g poilaniu tetmq.ióknic o]<reśla na okoio l2. polimerycznyclr' mikrokapsuł.1 i 7 dniu tempii' nie ]eku 7 oclpońednio skonstmo\\. ni k a u a h i.loken. nie $inloNo. ( )'4śd .c uplc]ra siq do ]u Z meilanidazolu stlrieldza się pż].manifesto$'ał się na\.1ón podrtpl1nem lĄrtu dzĘlo Pomimo takich trudBości$'dalsz]m cią$l tntają .\produko\Ąano \' kztałcie br4zo 'o.ku e \t.l}ko alelgii lub nadrrłaż]ilrości dazolLl żel..lĆL]c Zapalenie plzpębia (Pe7 ' 187 mm \t'lóken tetmcy]. Efekt tcmpcut]. d}'nic ldeszonłi prązęb.. 18 micsiącach' Zdaniem zaśAinamo i u'. peletfuje ona w głąb lkanki dziqsło\ęj $lko na głębokość l-20 prn.stąpić ł.mosi średnio mct. e prz}zębia (Per. n}'ch nlatrycach kach.anego uwalniania ant-\'bioĘ.1'd'.ch 1'ę dot]'czącą głębo](ości Najlepiej Pozlan]'rn sposo_ i $Ertości$sk2źnika h$a$ienia podcas /głęlr i]io.kę ant}.Ios]|n\Fl'..ióknate sajednorodnc. lub \\ ukladach lamino$an$h. która jcst \ł'tcn sposób \\ikJ/-njprn do lc.zony |dnid.. i ! n $ n / ć \ | o t n \ d | | d ' bia' Lek ten w. nym ulralniania. PIf!' ogó| allil.

ku ra.. tFzny utlż!:muje siq o](o|o2:1miosią( e' Nllikrckapsułkon'an] 2.apjj nie obsenĄ\ie się plzebanlień Zębó\\:EfĆkt terapeu. . laln . sama minoqlk]inę' Badania okud1'i lrsp'lr 11.niP Lor7' 1i /ęl.an 'l. cnic' clesto liończy się zgoncm pacjellta.katti A i B \Ą.lcc/eniu rjże1'leldego zapaleniaplz]zę.]a większa ]iczba bakleńi niz u pacjentów z cz!'stą minoc. Poladto niektórc chorob!'ogó]noustrojorłeuspo. \\ek'SlrzJ'kan'ka.ji do bakteń \r \t\.. \|t!ą( mjejsceapliliacji ldejen q1'jar1oakĄ1ano$]m' \\ ciągu 24 gotbin po umieszczeniu go w kicszonce ul'.' h Ini.ch zastoso.]\ie|d' l.PozNalato na stop[io\c u\!al.ri. w $ać lek do kieszonk. bia e(. r l a n i r p l d o n .cpn1rz1nq krótkcl tNałej baktelicmii' Bakleńemię st]'. podczasuż]Ą\ania dcnt]st]'cz.nikI Preparat ułalniajaqi poddziąsłolro żlriu' S}'tuacja taka częstoistnieje u pacjerltólr na doks}q. j p n ud h ki plln trranbieje.$. .kol€j.zębia' stosowane stan sq ]eś| |qcfnieusuwaniem z złogóW nazębnych i opracowa. / J g m ż a j ą q m 221 .{ pa. Septopaclub Coc.\. biegicm peńodontologiczn]łn ant}. jest nunie sję altrt]iot]'ku W ciqgu 7 dlx' '\b] laaplilio.]{ll. Wszystkie o dzlałaniu |ekr m]ejscowym systemie W przedłUżonego kontloIowanego.llia$Ce stanol.^by klin]i \{ zetknięciu l pł]nemkieszonld '/ólta\\]. r. lącarotkanko$ego) stosując nrinocvldinę łącznie nia nici 7 usunięciem zlogó\'i opracow'arrienrkor:eni zębóll.ós olJ/ ilzi Z.skazane podaJńeprfed za. p d .ę2611' ltana plfez spralln5' ul. m jesję('1oraz ciemno-pigmcnto$ćIrh ba}Ćeroi.no\\ażrrik mg dolis}'c\. mjeszasię ralcm i'a\\afiośćma(h t^\:pflrfilakĘ']. zębn]'] dochodzi $. l .któIa stano$i ró\\. U natoml1sl fmriejslenie liczb]'bak1eńi Z gatunku pa.ll Jl h |F' /'cnid I.stĘlkujacich zalrartość kie.lębn]'ch 1\\'Ęliszq odno\ę prz}.riadontitis chronica). nicm inoq']diĄ' sq \' toktt' \\ś](alańa: umialko.ć mleży na okres 7 dni opatrunkiem bpu Peripac.ou'adzącdo polimĆru' st'!'kar\ka B zarr. " 1 mg rninoc! ldiny \hn I\'ke i rsp. n1'ch ocz1'szczaiqq'clr pEestźenic międz1zębolre. uWaInian]a najbar dziejpoprawiajq przj. l l o r i u \ J L d .ieldzono ponadto podczaszg1ębniko\!'ania kiesfonck. \lErrei cięZ]iiĆ sabiajqc miejsco\tejkolonizac.Ą 7a$'jera nrgAtńge]u' 450 któi}m sce takie o \r'o]n]mpEepł}wieknti jest szczegóhic jest bjo.rera c]lllicnrą doks1.0 miLrorro\ a' { g i ra"i.Jad odpomościow. do szonlri i \\.ur d id mi. a [a\\et po szczotko\\Bniu Zębó\Ąl Bakteńemia u lu.biotJ.$\o]lujacmniejsze ]ul) więirsze knrarrienia mog4 b1.tó\f z gfup\ Ą'Zyka. nipm 'lu . I n n .Irotf'chtń\a./o olo\\odo. \ h | J l j o m . q d o k n ' i u u b i " : z n u r z n i " u po | 7. szonki. Z1o1G1izo\\an!' kieszonce ]istek nrożc b!'ć \' prz}'czynq pżejścio\\ej nadtrażlitości zębórl oraz uczucia ''ucisku'.c7epu stŹ].ór\.\'kllną'Badania lad miejsco(. do jam}' ustnej.5 }dinę. i . nia objętościlistkjr W wilgotnrrn środo\\isku kie.Pack' Prcparat j€st \\.T". i .un stoso\a. i łcczck obda'on\th ruchem i kIęLkóll w Cią8! hfedr bia znacznie łah\iej rozwija się bakteńemia.t U|' ]1o ąlP.cfas do bloko\łania odpł}lu tJ'dzieLini' ropnej z keszolr]{i \lskutĆk pol\iększe. plż]'kład Z\\Ężeniem Ze Zasta$ki d\\uddelnej.{0% chlorhc]i's]'drn!: lże(jł\\skaza.ł2.k]inę' sJ. i L l .jednak do 50 minut i jest niwelo.15 h J l . lep.stcm składasię Z dwóch st'xka.otn5'rnali lepsze $.ii ant]bioĘ. pod. i ztlrc\!ąjamq ust ą. .oi.ciś[ienio\Ą]'ch płuka. noc}L]in}' i 0'5 g maśd' Preparat runieszczon}' w pia.\iśdlpIl ||' nĘ lni. L.lól\ ' / " . r]ostoso.\peŁiającją ażpo bźeg dfiąsła'Nlicjsce ap]rkacjlpokĄ.N{iej. I o " "a. 1 F I i P m i jm o ś a' n | 7 \ i d ' .skafan!u.Farmakoterapia 09ó|nai miejscowa chip unrieszcza się \\' kieszonce na 10 dni. cjenló\\' Zapaleniem f dziąseł Zapaledempżvę. l7e 100-l. \aliu uźądfcń pu]sacf.sienlzia k1óre' na\\'etobe.c]' balĆeĘjnegozapalcnia \. r l ki i.-l topi"n pn\..ią mi]cosfcry' o m/rnla. cl reli minoq kliny Aplikator \['konany z rcsorio$aln"qo po\ploptJcnll/.o\\F.\'iiki w stanie plzpębia (Zmniejszenie 8łębokości kcsfonek prz}.1rs'rn obszalfe' Podczas1ej|Ć.t. niemkorzeni zębóW' Zabiegipcriodonto]ogiclne(.aling i onlll U\. prz}.i. 1\'poń$nariu do grup} pacjcntińtl u k1óĄ. \ ' . prze{lelde zaPalenieprŹ}fębia.j[o. ..lu.a]nia siq .esońo$alny pl]nn} kompoąlt o stru]ihrże podafulena kolonizotanie ba]<terjj p. stiko\\ej stl7.

jej źyst!l.ki antJ. Fa|ota. -er do zastosowaara p.ał]' pżewód tętniczy Botal]a' ublte]< pżegrodzie mjędz1'komonrtej. r e p r i \ \o p o m \ .m olaz do pół ioku po splenekomii. .ma' nJ. l n i a a l .ubltek w prlcgroclziemiędz}'lnedsion1<owcj pien\''otnej.linę' u na " Nlewo|no Amokst'Clli]ina (1 godzina pżed Zabiegiemdoust. \ . na Pz]. p o n r l a n i a r . falecićw]'konanieich pod łączne oslonąj cdnorazo$'ejda\Ą.jmująClrni le.biotj.ki plzed dziado stoso\r-ania ant]'biot]'ko\Ąej zabicgamiw.o*' L]użl ' lub Lrrie "0 E U osób uczulonychna penicylinę (1 pluedfabiegicmdoustnie) Ii1indam}'Ć}na godzina domśli: mg 600 . r o ń .]bl no||aLllo' u pur go plofilakĘ. u pacjentów z chon]bą no$'oh\'orc\\ą.n. h n d a n h h i n h l .yrws|aza. \i pacjenta' Pacjent o8óL e Z.09ó|nai miejscowa Farmakoterapia N'la ona na ce]u zapobieżenie ko]onizacji bal(tcrii izrcLluLnsani'I'nl.Iniowa jest w plfen\a między Zabicgami.g.er. chirurgiczne naczyniowezespo|ena omija]ące' k i e l n \ t I c | | o \ l ..domśli: g 1.\.bioR'kol'. wsKĄZĄNE 'Ą]0YBIoTYKI I sPosÓB DAI'[1oI\'ANLĄ U DoRosŁYcH I DZIECI IcH Według Amerykańskiego TowazystwaBadań serca . ] L U i J \ | p l d l n t r d i l ' ' d \ k J J o Ą ' / nabJt}rnj dysfunkcjami zastawck.]dad nie ]eczonypźclń.ki anb.kowej' istnieie potĘejeśli ba rr1'konania kiiku zabiegó\Ą.na(50minut plued ZabiĆgicndożylnie) _ dorcśli: lrĘ 600 dzicci:20mg/Ę lub ceflzolinlt* (50 minut pzed zabiegiemdomię.iq r td.\'łańskieTo$a.Iro\rTnie \!.lni. 228 q 'pu nosować osóbf nadwraż|wośc Waesnego penicy.dorośli: mg 500 _ dfieci:15mgiĘ f l ostib u(/ulon}ch penicylinę nie na om. ipntó\{'z podostĄłnbal1eĄin]m zapalenien$sierdfia (endocdrditis). na pŹl.acecho'oby\e|(" sq bezwzg|ęd.oslomatologicfne (Ą|A) Zaleciło stoso\'.\'mi. chorobą nerel! neutropeniq' lozsiaĄIm tocznicm rumienio$aĘ. / J p J ] P n i d\ " ' A | .n' jalnr' h IrnsilJdnpoop.1 n'ołujaqłni bakedemię sq pacjencjz| iększością \łIrdzon}'chWadseKa. .ch czasic' fa]eĆana 4.dzieci: 50 m8/Ę Ei U osób. (€ A}lĄ W 1997r' uslaliłonajno$śZqrsję antybio.0 . mogąq'chzaź}ć anMioĘI\:u doustnie I(indan}'c}.o1ally(i antyooty. gów rozlożon]. śniotolub dożrlnie) . wl]radńęciem płatka zasta$ki dwldzie]nej Zc pżcpł}.kańskic Toważ!sh\o Badań Serca (\}lĄ) jało pienĄ.'jzji.mi $skazaniami z umiarkorr'arr1m ryzy' pnrfilaktJ.\konanic kilkrr zabie..ch u ga takej terapji' Zminima1izo$'aniĆ' a na$ct Zredu..dzieci: m9Ę 20 (l pted zabieStem Cefalokstna* godrina doustnic) Cefadrolisl l" dolośli20 g dzicci:50 mg/Ę (1 pved zabiegiem . ' d.(l/iP(i' mpĘ L]nmi". r e \r'szystkimstomatologom. I P n o . kardiomiopatiami przerostou.ej. ]eczonych chemioterapeutjkami' pr4.na pŻykład tetra|ogia pnrtętniczych. Ęvlotempji profila|tuDej. lo\5.aŚlepJ.0 .łz!1l'om}'c}na godzina dolrstnie) Klall'tronlcl na . 8 o .ch implantó$l AmĆĄ.sze w.przelożenie Wie|kich protezy wadyrastawkowe i zastawek.ko .\ł'ern \ł'stecznJłn knti lub zgrrrblcnrem płatkó\\' Zasta$'ki. b \\'zględn]'.rd. u którychzap]anowanejest Wykonanie kwa wego zabiegu stomatologicznegorrs pzebyte infekcyjne zapalenie wsierdzra.owel u osób. .pro!\adziłopcewodnilr profilaĘ.dfieci:25 mg/Ę jelrra \\airc i^tI l1ma3aj4r. ki suprestjne' u chol"-ch Z tr]IQf}tą.a.u których dorrstnepodanieantyjest niemożliwe biotyku Ampic]lina(30minut pned zabicgicm) .aby zmńejszyć r}Z].domślil 8 domięśniot'o cloży]nic 2'0 ]ub . niej r. Lnuan p nzrLa nłpłrh' in tel' ii . Ponadto po zabie' gach pżeszczepó\r kościlub 1ĘIo!\'adzeniem mcta. I p Ą i l l . któĄ !t ] 997 r' zostałpoddany ostal. sinjcze WadyWrodzone selca.kład w następst\t'ie chorob]r reumar-v+cznei. nie jako plofilakĘ'ka siandardo\Ąa) dorośli: g 2. a'Ąmel.ki anl''bioB'ku' Gdy zaś zaplanotane jest \Ą'.

non 7plblol.l !pnA.rażajqcego unacz. p.nrurlrlonrr.taścin'. u osób po 16roku żJcia' . 1-Ę immunnlogi.\.koterapia.łoso\\a. P\l\ m. . Nalezydo irnmunomodulatolórvpocho.sta\'anie leukotoks].ł.. Biogeme st-mlulatory jako sldadniki organopie. zależności stopniaciężkości w od się doboru odpomościow€gow].epa.jako leczenie przj'(Zy.lrrierając preparat 1'.rs.TFX należy stoso\Ą!ć l(ófi] oslabiają funkcje obmnne $anu1oc.l'ltąjq de. i ogó]n\m mechanizmom oblorrn}m za tabletki ltń ir}ne fomy podania).kr ęć można po\tóż}ć p() l. prZyśpiesza. tów T i pou ostałe elementykomórkowc układu n$h j po\.ciąg kasztanorvca nagietkaora7lŚlas sa. nic /nPĄo\\ ph \' na poll.rrr' jak Pu1lńcenic fu cepcia doustna lub homona]na tempia zastępcza pomocą le. po niu zapalelia .s korą'stn]m oddzia!^'. ullmagają ponadto działanie komórck fagoq'tal.1'rhnlrcji miejscoll1.nym na uszkodzonynabło' plżestżenianiu się cho.Iriąscł mechanotempii (sk17lt74] + post !. nazębn}ch i polelo\taniu korzeni zębó\t moŻna stoso\. czJ. se. u i ]ic]lo}.aniu popu]ację na linrfocj. lub póŹniej.\l Jako tcrapia uzupehiająca.]9 \\\' iats fo'rrzasi. oIaZ blokuie \ówczas uldad chłonn}'i zapobiega roz.'atlanie h ']c|ekcinmo. nomalizo$'aniu stosunlQ ilościowego subpopu.Ł.ałle: tabletkadzien. fałożcnill. kórĄ' rrmunomodl uiąc\'ch .n]łn' istotną rolę odgi. ńę 20 \t'stn]. zmniejszeniu ekspił]sjiant]'genówZgodności tkanko$ej lla komóIki prezentujace anBgen}' Ę(h ułah\ia pEechodzenie białko\\.nę' Siatka fibĄny lacji limfoq.oby oral utrlld[ia ekspannck.lśĄ'as]' humino\te i humatomc]ano*e.Izenia naturahego' polega u]1ch $:1t!łażaja czlnnik z$'iększający liczbę ko. po ulrolnieniu się tlombokinaz]'.miastc.\czn!'ch.]. bodźcow}'chi prepa.vasy ltalnie \r leczeniu cholób. jm. Polfa Zapaleń prz!'lębia! rjrepamt ten jest w dal. Ul'ocal (strathmann) tży razy dzicnnic po 1. ko jmmunonodu]atol pod$]"ższając]' liczbę linrfo.skujc podsta!r-\' naukowc.yh s]dadni.iąc sposób proces gojenia' w ten jest sję drobloustlojó\r z ogniska zapa]nego ota(Za.[. PTT rvrr u szalniJ rui.Icgo Wpłyn.szq plóbę ]eczenia ejdlaktcm grasic"\' TFx.rurrriurki bl' l. Umozlińa to.fulwok. W zapaleniach plzjzębia tjpu a8les$\]1e8o! poza nJłn zaawalso$aniem zmian w pżlfębiu' Plepa.ibiąsło' Podobniejak Hlpocagel.at $'spomagajQc! ]cn miejsco$o \. bbiot}. nie pŹez 6 miesięqi T ry popu]acji]imfoc!'tó\ł od 1983r'' kied}'podję1o pien.Farmakoterapia ogó|nai miejscowa nie.0 mg tające zdlowe tkanki']6'l''l8.1g i mianku ordz k\'as saliq'lo$-yi mcntol.I/. kort'vkosteńdoterapia.nie oligo.i polisaclErydI pept]'dyaminok\Ąasji HolJnolly gmsic] znalazl! zastoso. mu gla\. .ipra . Zel za$iemiąc\.Ilież od około 6 dnia C}'klu |t' R( gą mieć takze nie]Ćórc ilrne peńodontopatośen|\l u kobiet miesiączkujqc}ch. in.1 dniach nowc zl. q'tó\r T Leczenie łtn prepamtcm oparte jest na proccsu doj. na Prepamt produl<o\r'anl' w postaci 5. sz]'m ciagu polecany w leczeniu tej grup]' cholób ja.rnc głó\Ą.ant]'kon. (plasfu].v' lecze.lno n ' żaLl]. w pEebiegu któĄ(h oraz sole minefa]ne' l]a1.at1nv tkanko.. 1 st\\ietlza się ilościo$e i/lub czJ.vać miejscou'o.n FLhn.Irnikiem bak1eł. dla Zape$nie a ciągłości żc Ee\Ąania limfoqtó\r T hormon!' grasiq' należy po' da\\'ać minimun pżez 20 kolejn]'ch dd' L kobiet miesiączkujaqcl1 podaje się picń\s7ą iniekcję do po mięśnio\ąw ampułkachź 10 mg bezpośrechio Zakończoncjniesiączce' tj' okoio 6 dnia c! Idu.tów olro. . mt możnastoso}aćtakżer{ postacitab]etekTh}''In. chemotakl.tów CD4 do CDB.urldnip h nd Pnecirqlskazaniem do stoso$ania TFX jest anich po\Ąieźchni Feceptolóu. $p\Ą\em legenelaq.k lo orguni. \Ą.nnościolteniedobo.D]i' któm popŹez munologrznegoj zwiększanie pżepuszczalnościnaczvń !t.t) ial . po usunięciu złogó\.ar. ń\. ków osoczaz obiegukl\Ąi do uszkodzonF h tkanek' w sltuacjach nadmiatu ich funkcji. paratówl lckót\.opńcz PTT także\ł]. krócej niż 20 dni. uldadimmunologiczny na na: pramaLing [ąctof)' móIek biał!'ch (Le1IkacatDsi. pwemianę fi bryllogenu \' fibt].

5.tki po pEJ.2% SOLCOSERI./rir^ staneja ko środki Chcnricznej]<ontroli mi-||||' lĄ'tki bak.lsięk.\: zcloJrrość są.11!' kolr1.i r r r L ir l ] u l r a n r : r l * l l ' l r .al. szczęk olaz zębórr.l ntl<nię'' tiq po'l. d/ięki fdoLrościpv]'1egania do psórr. n . ponie\taż posiada dziąsła.\. nian c]r]orheks}'d!. .legająca So]coseĄ. działaniem zbliżonm do niesr'oistej szczepionki logii może służyć jest \Ą postacitabletek klad po przcslczepach dziąsłalub tkanki lączncj)' Produkon'any bodŹco$ej' po oraz p\nu amputkortanego 2 nrl do w'stE]'knięć jedrrocześnjepochłaniająci' \!. niszczące 'stkie \łsz c/.Farmakoterapia 09ó|nai miejscowa \ADlluL $lvciqg z zarodkotJ-clrtkanĆk c ncj' Prepalat ten.chdo polienchni zębóll lub plast}czn!''m i gojąci''m. gąbkę ZelaLyno\\o. plżl\ł'ej' pro]ifcracjęlrakterii' nie ]c\!c. dtrdlpli. i ektór'\Tn$'inlsom' DziałanicplżecirvbakteĄjne " jest z uszkodzeniem błon".rcl.\ł miejscu pEejściabłon]'śluzo$ej an\sept}c7n]m \ł stosunkudo płJ.DENT.l 1 7k i r r n i r L i u . ulah\'iając}. a . do ciała ]ub mies7a sję w stżxkatte z małą ilością baktenj'Glukol an ch1or]rcksyd}. clcniu Zapa]eń t du dziąseli plz]uębia po zabiegachchi.nio.ujemn].'jeczorem) ml 0. n o -i p 1 7 i . l p .. u paci entów' upoś]edzonrh .oru pnrkain} Rar(lzo ifadko \Ą' mieiscu lekórvpreci\'bakteĄ.'upplnipni" \Ą.phid .bom \ .m pob1cfanlc tkanek mickkich jam!' ustnej'2lcł orheksi'djnq głó$ne rv 1e. pżcbicgu HlV oraz czulajqco oraz rv o fizy(Znje Um]sło\{o. L l ż r n a i n |0 l. po 2gB godzin} po podaniu preparatu moze dojść iu odkladaniasię p\..rniJ u€t do 7 B goclzin u$al ajac slę z gladkich po.wot'ornil. u r a ' i ' .ADHESI\T PASTE 10 razydzienDie powoduje 85. 500 nrch' \a kuracjęDależ]'' Antyseptykistosowanemieiscowo ł' z-vdziennje po 2 tab]eiki)lub 20 r'.S].stlz].j i hamo\Ą"dć usu\Ji b.lu/osko\iLh luLJ Joln. ona do podĘższcnia cicpioN ciała. nic*\n.bl.l D. n drugi J/ i"n. pojawia się zaczerwienienie' Nielriedy n. p n \ a 'l .czaniu p]-\'tki o ist]' pońnna b!ć podawana mzem Ze śIodkarni!\]a. h .pnonAJob]nn\i't|/n\'i BIOST\I'IINn Zębólj pmte4 \\''\'pełnień' Za\1era bidogiczne sB-rnulatopMeci\Ęapalnie anĘsepĘ'hem \! zlr.rr\ dripnnippo2lJblelki-ld. nięć' pży ró\moczesn]m podal"aniur'. dni rraprre.I-ru. bakte i plzj1egajqq.ciągiem z knr.r.l' Z\riąuane komórkorlej ampulkę Z ItZtWoIem i siź!. Bi stqpachd\!udrio\Ę(h.bkego rurikania ł miękkiego zlo.pckty o$o-karbo. r y " e n | \ a m i p ł n ' i U | ż \ T U i ' ' ' r d . $z.karĄkq do tempelatury na]eży . i Zapobiegać cŁĘseł }'policzeŁ kolejno!t'sfczęce żuch$.wpeńodonto.lqczńĆ 10wslżJ.Ęgodnio!rcj przcńuc' !V cclu lmniejszcnia bo.tki bakteilnej naddziąsło$ej. toks}. go dochodzido zmniejszeniaich ilości'są wlkoż}''.laLol.r' l'.k.\P jest 5% bezbiał.cj. rj. (ranoi \. h m i n to g v p r . . skuteczny(hzaró$'no\r zmniejsza.iąZliichemicfnc o dziaianiu ńe 60tabletek'\\ po!\'iirnl: rr' przcdsionlot.rn rr1. nna h nrr n u .!li substancje \{ożli\\ejest lcczcnie skoja'one: co drugi dzieir Anq. jamic uslncj \'adu-ri]wstĄ'kll.\/cLia.ic slm. lub ks\met]locelulo7o\łą t'rsokiej zdohrości absorp.90% Iedukcję Pasta pu].l.stżyknięcia n!'clrmiejscowo. gorszego samopo. Nąjbardziejs]rutcczn}.. nrrglczn}'chna prz1'zębirr.1' mie.rr L.rrt.i Cieląt o dzialaniu kerato. zębóui do ]<tórych adsortu\no\\ego. .deńt !'\' .dodatnim' gram.ieżchni błonyślufo$.je się teifljnej' \\5órane z\'. Działa nazębnejokazala 5ię C] orheksYd}na irpr"n{ rutd' nd lLdnL nf. do i.knięć od. prxlśluzórvkolryclr. lub domięśniorrlclr podskóI.ny giej 8eneracji 1% roztrl. Lr i IraLlor'rn" irko lt.n1. 230 . i tńclosan' CHLORHEKSITY\A Prcparal r gmpy o srcro' nr. po\lppo\\.sęo6'11' . jako mięk]d opailunek (na plz!'. dlożdżakom.jnc oraz prcdukt]'' ikanki mańticlcj 21) z:Llż}'ć tabletek(5 m.urlr.\. Klrru'iF mo/nJ I'o\ lcir'la !o kim spektrun działaliapr7ecivbakteńom€T am. l. jak i stanufapa]ncgo głąb czucia i bóló}' 8lo\ł.l.i g l l ' a l ' l . polidokJnol iu]:i.n]''bak1e.jĘch'stoso\'-a.i cie]ątcharakteĄfuje się \tilgotnej błon} ślltu o$ęj jany ustnej.czepianiusię bakterii.\ł'egetal\\ne jciina ampułka postacle pepardtu \:]duril w dlobnoustmjón'l w}n u te.P. jamy uslnejdwa płukanie bujesię'Jcdnominutowe gLuko..m Ą' uzyskane z ]iścialoesu. t]enu pżez zmienione Chclroboro tkanki' Zańera należ]' uż]$aćkrótko (2-5 tJ'godDie)' poIlćdlo|.

sepBcfnym w stosunku do bakteń zawaĄCh w płltce baktcrj:jnej należądo czwaftolzędo\łych związkó\{amonio$.03% KP\Ą4]trd'Ą) oraz pas$ tńc]osanu + 0. ślrrzowa n]. piaskotania' cq pżys\l'ajaniu plfez bakterie podstawowych dla w nich aminok.uteczności stosun]<u flory bakteryjnej pł}tki' gdjżbardzo szybko po przepłu. na|ezq: n}.lo ko\łanystopień sk. kaniu jamy ustnej Ę. Ch ubocznfh. orhexamed Paroplak. któĄ.nq po iąseł 25-55% przeplukaniu w omz stan zapaląydu jamy ustnej 10 12nrl pblu w ciągu3(}s0 sekund' furnepreparaty o dfiałaniuznacznie mnicj anty.n|' Peńo. l n i d / ę D o \ ' . Niektóny pacjcnci mog4 takżeodczuwaćprzĆj. organizmów chorobot$ólczych' ani oportunistyc7' co|odent' P|ak.Plzebanlienia tc możnausrmąć pomo.ch\\ jamie ustnej.h. Błona policzkórv i dziasla są miejscami retenq. Jest tjrznej baktelii i lł].ip PoiJ!\iai. sq $ bie8! operac]łnego. .U L'o|P8ti\\o' |ę |nU'na Znacznie zmniejszń informując pacjentóW aby po płukanie pneprowadza]i jedzeniui po chlorhc. w Z t-l']o\Ąy kwasem maleino\Ą}m(KP\'n{/N'Ą. * lntn labuvenia 'mdl.n4 \ . Tńclosan łchodząc w sldad ptukanki Acti'brush (0.\mi\Ą . o $ .5% N[Ą) redukuje odk]ladanie naddziqsłowejpt]tki stan zapaIly baktcryjnej w około207ą zml].22 odwailniacze ."''. za ne wino). Alekydyna. jęz]'kai \t]pełnień cz}rrićsię do przebanvicńzębów] .eparatów Ioślinnrh opartych na dfialaniu san.arrl'trrkazuiaumiar. niccznJ.npnrlphr/n\. ku chiurgicznego (napżykładpo zabie8ukirctazu)' cl Doustne stoso.szoEędoh]'ch Zwialków fenololr5ch o działaniu arrq.toplazmatycŻna 1. powinien płukać nie.iejsLa pży roz\łojuani mikro.żepluka.n jest poin|ormo\taniepacjenta. nie zastępuje nie jamy ustnej chlorhcksyd]. ks-vd1nieunikali płuka a jam!' ustnej wodq' Ko.25% tidosanu i 2%PKv? do zębówPeńodenti (0.skaćskutecfność jamę ustną lrlzej wy.5ęp6.tni płukankami dochodzi do spa.s \ j ą | p L . ks!'Ąno\Ąe sąpolecaoezamiastzaldadaniaopahun.Głó\rn}mmiejscem dzia:lania bakte.t.'ciekzawaltości preparatcm kompatybilnJ'mz substancjamiwcho_ Llo d/ą. Perio) i p.o]1 Redukuje ńtkę bakter1. '/ ' ' I l .Wasó4zaś stężeniachbakeńobój.vch(Scope.'Iniilla triclosanu.ch dużeilości najczęściej u produktów za\'.nej.cepaĆol.ierających taninę (herbata'czefwo. pacjent mienionymi prepalatami co 2-5 godziny Z tegoteż jeĄnie jako po$odu płukanld tc mogą służ!'ć jamy ustnej.l ona ora/ u/utalni. ni 8Uinary Ą iod. Prcparat fenolo\ryo szerokim zapveci\ńakteĄ.lku ich stężenia' ńwną cb]orheksydy. pacjentów spoż!Ą\ajqq.Uad prepdrdto\\ pi"|egna. czych powodujedezolganizacjebłonyc]'toplazma.. ch|olhekydyny dziascłnie po\ł'odujac t-\'m dfiała]qcychbazie na Do preparatów Peridex.wanie olheksyd}'nymożepluy. Aby uzJ. Cor. tego prepalatu jest błonaq.out. komóIki.ogó|nai miejscowa Farmakoterapia obecnie lr ńetu przyradkach płułankichlorhe. iamr ii ustnej.m niepożądanc ma' nipu]acje szczotecZĘ.Pozbawionyjesttakżedziatń oraz sodyi. I d n o s i I n i F j * F / c . W stężeniubakteliostaB/czĄm przeciMdała do Podobniejak Tńclosan na]eży picft. w . podobniejak krcsie akt]Ąmości u$aklianie się chlorhckyĄna' Jego długotń{ałe jamic usLnej zape$niakopolimerpoli$yrylome.

Ó . h a. 156 pacjentót' .?.r-lrr' .o]nej natomlast \ lo. pż]'Cf}'In /'|\ l5.h z !n. nu{\i. .'p rozlĄój pńchnic! i postępW utlŹcie p|4.r./"n|d R \ ' l . sTa|!pIz)2ębi.e. W denrukcji aĄ utlaĘ'!ż}'czepu' Pmgram profilakt\'kl u tl(n pacJeDtów b]l .ea]izo\En] plfez sz\\e.iifl ęd!rył' Ryc.vaclzenia l/\\Lorak'\il|'j|d/iP|c.6.ruu co 4. h.Łl lęb} (śl. fe cC) wiill] do konfuo]i co .:|J.-n!J1 P]n'. przrzqLia' oJ'unes1. ."rlninl . 'i5'dŁT.llkie higieni.|ni'iP j||/.FI utr4manra jego $]'iikórv 1.s2ęzą. C]entó\' śo 0l7d stmcjło 1v l]m cfasie fl.\.'FLó\ |lU o l.r\|-F/ł pmgramu poll.. |lpd.l\\ h collni. .\\{.ruJ |'e'iollonIo|Uqj' /n.l \Ą lg73 r N}man i $'sp' (c]t' 2) str'ljerdzili.lul-t.zębó\Ą') ' Pm$ie w'sfysq pacjenci bJll '!z].JJniĄln Lon|n)ltYmi udnou.(74%) poddanrcb b o ieczel1ill chiruĘiczncmu. 8u l2'q t|' di R9Ó.Jrlepu' .l| 'U 2-J mi' .l1i"1i#'lif Tł. Llotr./ n.t. a jn \ t \ k u .i5 p. Łenr zęDolr: po$odujq nieodwTacalneuszkoclzenie poll. ao\odo\\'/e |l( /-|LP óorol. srondUt\ln /Jb|Fg''m hiśiFn:( m zalr:vmuIrpo. Faza ynr!iqcei (odzrenne dzialjnra enta oaazUantes i $.t .tgi rn luL .v"]de ze ska]ingiemi polelollanjem ko.Zbigniew Jańczuk Wprowadzenie Fazalodttzymuiąca w|eczeniu przyze[ia Gnoroo zakres program podtrzymujqcej i fazy Wspó|praca pacjenta Trudnościrealizacji podtrzymujqcej W fazy : \Ą h.Ie(lnakże .'J' ' ba.ipnl/ili u r-... B o \ \ \ | d l .|.ff l.'\'i.|onIo|o!-. j ^ . . ciąoL!.znnr.Jtr. Ł2 ne3o postępo1Ąaniaprofilakh(Zflego po a]o$n].Jkh' /n\. { F .o\^o n|P\^'e|LJ uIrale.' /./ne.l|'i.rofil.)'l... trj miesiące.n\. .bia |an oo./Lbia frz".. tj n.rmuJd' stki denĘ'st]'cfne' J \! 8Ępie kont. godnlołe Zabicgi Ęprr profesjonalrrcgo ocą..1| b.upa. |^nlo$pol]Ll"\'Jn!. $' ciąg! dtóch po\ltoŹone leczenie chirulgiczne' lat' a r]o Wjz}tach kontro]n!'ch co sześć n]iesięq' nie obse$'ołano utrat]. Jdpii ko|./.l.In 1\./"reś m4oLJru' yD(rod l.Jl.sp. co d$ur}.jc.jÓb*n'J.tiondLr\i /dllicśo\ h p'oti].pr7. J l d a ż q .?n]cnpo leczeniu periodontologicznl.nt. ia. trezprogramuprcfilaktKznego 17' st$.' \.'eo |..18'1 Roiafafypodtrzymującej]ecze|iu W choróbprzyzęo|a ..Lim.zr \ \ \ t { a h i / .\l'żr Io\ J nd niA.letńej m obsenĄ'acji pacjentór\l\-l].m lF.ierzchrri zębórr' i ich nad\rTaż.t.rnrn I.rkE( /UiżymUjąG sęnab Paoa n\m ||r.'t'cń.li{ość podtrzymuiaca B|ak podtrz fazy (Berktein .clt 2)_ bac \F|'.ro.9% z nich musiało mieć w t]'m okresie stęp cholob]' pŹEębia u pacjentól.l{r. nip u|ru'i|o/Pbo\\ tr'l|o lr.I.\ m |p'/enlPm p-riÓ. / . Iqczlxe Da Zabiegachlcczniczrh w fazie akt]Mej te.{. rr u mlesrqcl \ł'' celu kontn]li hrgiclr]'i poeprol.i.czepu.\ei'$'clągrr s. r l 7 \ m u l .' J n l]rol.ot.lPj b.drali co roku . /n\ |n' \'.2'5 inte8Elną Jest cf ęsoq o/l'r \|o\||n]. i. nirurgir t /n\ z m. u . n k. \h.' noLJI rnUiq. \rb"na i nsp u .apahll prn r. i^nlo$lp.hniq._. nraZęból! Z!\.Ón i LnJhŃ \\.F. uorlu. Jln dnio 2.r))dot h.L)|j r. prn.$oir Nawrót postep zapa|€ n ia.olnp u \\). horob tr.

kowlch informacji i instrukcji..!maga około.ta rymu tkanek 234 . gospodarza2' aby obia$'\'cholob!' sję nic odno\riłJi popEez pańnĆ$hto działail pacjenta i olotso' nych \\izlt plofesjonalnlch..icraćbadanie kliniczne i mdiolo8j(7ne. działańant}baklcĄln\'ch dążeua do 7miany nickoż} stnych oilpotie..\'.1' Zapobie8anie reinfelicjom i no\\.5 \\iil]ta konLo]na podczas faz!' podtiz'\nuiące] Ame4liańska Aładcmia Pedodontologicznaza.06% o|heklydtyiy ch Zno9en nadwraż zębiny e Woś.a. ' ukie nko\. szości GńPn]! 4 Jsutn e pllki oaiE|y]ne] nić postqp chorobyi akh'$rla destrukĆjęprz}Zębia na&orlqo' nd! ę]a[yollyp. okr€ s owe 0. i Program takiej \iz!'. proponotŹja też w 198(j r pro$am \t. Drc'r^"pd e " .rotom. pr4.r Odpo$iedlio p.i. Synernaiyaneeg hg eniczne za b uzębien hi9 mjędZyzębo\\'a a z eną codz enne iryga. 'eni lębó\\.l). .l8'2schernaiprogramu 25 kórv ry'z1ka.] R"a|jzl'j l |"lu ..'npv' z olileso\l! kontakt r pacjentem. nicznFh i p|/ekazanicm mu odpo\iednich clodat.padkór'.ovra a. \\.\ lab\' \ie.10 minut' Niezbędnyjest ńęc Lltlział dobEe plf]goto\tancgo pĆrsonelu śrc.. 'l r d l i '/ n F g o o / \ .redukuja( $pł}1!C7!'nn1. 7 el.o\adzona faza poiltn1łrująca ]ecZenia możĆ!! więk. prridn' J r n inJnr i.tren el! i zapobjecjcj naw. e\\entualnie asystentka..tki a bakteryjnei e hig uzęben a) futrfyrnan eny a okresowe aian antybakterylne dz skainsi polerowanle korzeni podczas okleśonych zębóW w zlt kontro nych Pro{€ s ]onaIne rcztworcm rygac]e chorheksydyny podczas 0. \Ioże to Zapetnić utrz!'manic ldrowego pl7}zę.r podlv\ n r't.\m irrfe]śom kiĆsZonek' rpril. albo dobrzc r.1qp.|u ip'l nnż.l.b"9rpo. Po fbadaniu pacjenta po\''irrna lastqp]ć lozmo\\'a l ni na temat \miku badania. lrolnlrh do: utrz}'mania hĘien} uzębienia. podczasfazy wił! kontro]ne] Ryc'.na^ " "pod'.to_. bia Z opsna]na funkc]ążuciaj estetJką u/ębjenia' niern stanu pżY7ębiai higicn!'jam} ustnej. dniego lr rĆaLizacjifaz!' lltlz]mująCej. pżepfo$a..rlrna I'n.n]łn celem tcj faz}'jestutE]manie ró\rro$.ie wodn.iz!t ](ontrol. s |r-L'r-<r l"' . o ile istniclc taka r i ' I n . / r/ J n i J Pnelr " "'lr. t a . .'yszkolona higienistka.06"1" M etr.entualnąrĆmot]}acj4 pacjenta do dalszych Zabiegó\\'higie.alĘ \! d'ałaniach pacjenta i \\i4t kon.-Jb' I'rla.opoz]'cji Ratejts(haka'5 Rozpocz}na się bada. któIe \:i'konlrjc albo lekarz stomatolog. Kontropł.1. :f' gi międz!' czł'nnikanripatogcnnyn i odpo\Ąiedzią !.Ifi ptu repalrych gospodarza (Iabela l8.W chorobprzyzębia Fazapodtrzymująca Ieczeniu 7 RohND I BadanPlbru Gló\. po\\inna tn\"ć 50_60 minllt Pońnn] onc ZaF'ilustruje R](' 18'2 bqdqca pełnq mod}'fikacją nJ'chpodczasfaz!'podhf]mujacej'8 pl. skulcclnie zatlf]mać ]ub z$ol.. bailania ]iontlolIe stanu prŹ}Zębia kontro]e mcdraniczną i chemiczna p|tki nazęb[ej. zębót: $łacznie ze skalingicm i poleroiralriem ko..

czepu w przłpadku Zaa$'ansou'an1'ch zapaleń Podczas$iz. i. ocena klwawienia na zgłębniko.l mująl.kon]$Eć co 3'4 lata' a]e stopnra stanufapalnego.. mu doilatkor.ldacl o postępie gojcnia się opero\\. p!.Fazapodtrzymująca |eczeniu W chorób przyzębia dzenie odpowiednich Zabicgó$' profilak1. o ' F | | . ś . \.skazanej est pżecle\r. edrż pacjentado dalszejdbalości higie.r najbardziej zdeq'dorranym obja$em fdrotego dzią.sliaźnik API (pafufRofdział8 .aric ri. rentgeno\\ś]de star.\Pl oral kń\a\tienie na Zg'łębniko $anie \\iDny b] ć \Ę'kon}l'.ic.m..c7x \\\ \r}. sła2.ProfilakĘka domora")./onck po.s7clegóhrieregeneraqjnyclr' Bada.?n]. \!'skaźnikdziąslolT (G'I. .r'rnagaona duzej doliład. lpnnin nJrlppn' \i. kMawien]ana zg|ębnikowanie. umo\\ł. -LJUI.skaźni]ii...p 1".tl'kontm]nĆjpo$'illno slę \.lub n. podc7as laz}' podhz]mującej' n!. Najbardzicj /alecanun i pżydatn]n \!' pmk|!'ce jcst l'. nlrn sfupniu od postaci zapa]cnia pI] zębia. l J .a orul ln.. gd]' pofosta$ia się kicszonki \ł.cgnln. Ó \ \ ł l ' d l ' i e ! Ó \ \ l i r i " [ ( / | | \ | .) nie jcst pot'ebr\.lLic' ne i e$entualne lecznicrc. $skaŹnik tcn jest wlaśnie opaĄ' na o]rjawic kn\'a. / l ' n i 1 .i pl ls id|or'a ' n.lvaniejest ]rard/iej $Taż]it]m wskaźnikiern niż objarr zacuenvienenra . \\i pEebiegu zaa\\anso$anych zapaleń prz1zębia Z dużą utrata tkanki kostnej'istotne. f o r o \ \ n .lzia. Badanie Nchomości zębów podcfas ńĄ1] kontlolDej dostarcza istotnych inlomacji na plz1.ać o nę iamy ustnej'udzielając w mzie potrZcb! \''ie a na zgłębniko$anie.tk higieny Częstość badania leltgeno\Ąskiego za]cf!' $' pe\\.rp"l'nia. r d l i '. z i i : d o N l h ' . 235 .iomupfl}'/' l|u |rA i struo("dniemgo odnośnie ntuahic propoDo\\a. . r n !t]nikó!r z ostah egobaclania' nościpomiaru' Autoż!'ci u$aźają że Ę']](o62% jego zabicgó\'. .hi. r T i ' pE]zębia nie jest łah!a: w. k|óre da. l ' J / | | iż .obrębie niektórlch Zęból: Za]ecajqc pacjentoti Ryc'18'3 PEloźene szczotkpod kątem 45. rowka ub kieszonek padku pEe\\']ekłcgo zapalelria pr4zębia badanie pozromupŻycfepu.n d ' . o'PniJ L]1\J\icniP na z:lpLn:|'ur.].ięc: u ..Vprz] ' g|ębokości pęFębnych.ane podczas każdej\!il\' tl kontrolnej' Sa to najczt sze \'.h /d1. l a n n r . r\otnościzębó\ll w cclu llc7esnej diągnostyh Zmran endo-perio-9 u\ldl.l ch infonnacii i instrukcji. ni.o\. a 579/Ó pĘeplol.szystkim zabiegach cZęść komunikacji pacjcnlcmna tematskutecznG chirurgiczn!'ch. musząb]t $.\'kony\\'anc e\€ czqścjcj co tj-l2 miesię.larniL r.p o / i o m U Jp prZ}. prakl]ków wl']<onujctc pomiar]' u' badaniu rĄstęp spra$''dzić occnić skutecność i gicnic/n]ch.\ ^onr I nrln\.. a .j' Badanie głębokości kieszonek przpębnyĆh podczas $ i. niŹ nl ch zmian w pflrgmmie. \l prz]padku postacia€ x esjm]'ch co ]-2 ]ata'2 ruchorrośc zębóW. .\h Lonlro.czn].\ pUJ||7\ o. ' \ ' \ ' ' L I n r l \d u | ' ' t 7 \\f\ . iu d /c niechifurgiczn}'m.la.iestbadaniez}.ch Badanie poziomu przlrzepu podczas$'izlt kontlol(wradc potżeb]'ile(/r1iczYch) bar'cbo po omz istotn4 ĄcL \. \ / L b ..$i\kaźnik..do rowkadziąsło odpo\liedniątroskę o nie' wegow metodrie Basa. jeś]i t|.Ul i kie. l ' u1izu' IJ.adzićodpotieclnic Zabiegiprofi]akłcz.npj.chgłębo]dchub'\tlió\ kostn(h hlb o postępiezapalcniaprŹ]-lębia $'pozo' podczasWizytkontro]nych sta(ion]'ch kieszolkach prr1zębnych' W oceniestanuprz}"ębia stosowane badaniaz: są jamyustne] (Wskaźnik baldery]nej).'.\.

trlts..lkouego. tacytnych7600/min.wi..!ei sJ''stema1]. y d . dzialn]Ąniza destnrkcjetkanek pr4uębia' ZasadyutE]mania hĘieny uzębieniazostały opi.w chorób przyzębia Fazapodtrzymująca Ieczeniu ?1. . leL/Pnja w oczyszczaniurcwka dziąsłowego godnepoleceniasą prZedewszystkim szczotl.Izj'zębowe tj. chach obrctowJch lub o częstotliwości dńr'r'iękowej naniu i wlmaga doldadnego pouczenia pacjenta (Ryc.ic (kieszonki przy.l nrm od końców \r.suczel1ie Szczegó]na skutecaość szczotekdo zęMw o cfę' \Ą1. Ryc18.1 ze.lókien szcfotki' do Według niektór].\ C jRil. v j . odpowie. \'IEToDĄ BASS]I Utź}manie higieny doulowej sane w Rozdziale B.- t -. dokła.. zębnej)niż metoda Bassa.18. . t'.szczoteczkijednopęCfkowei mię.pubute. jest metodaBassa (Ryc'1B-3). pacjentaolaz zabiegiprofc. pżez padenta umożLiwja pnede $szystkim \Ąłaści.! łIeto.jo flr.Zmniejsze..l v c v n y . n o r I n r o w p . \. a _ $yika z akustycznychwibmcji ł'lókien szczotki.obvękórv Wibracjete oĄyają bakteńe z polvierzchrri przemian}' zębaaż i lvzmożenie mateńi Paltnelshvo w działaniachprofilaktyon]. ]ikvidowaniezastojulo.a \ i r It ' 1}'ł Ryc.' I -Y z.ni|.la ta jest stoso. metodąĘczną Jest ona mniej skuteczna Jeśli wana \Ą'masażudziąseł' t hofui o <7c7o|ki PleIłryon.5 Działani€ Wibracji akuslycznych ne|ektrycznej Wlóki€ sfczotk dźwiękowej WpŻestr.y 236 . o o r r (b).lh pa. stot]iwości dźWiękowej HZ ]ub31320drgary'min' 261 zh'iększenieplfe]o.eryjne] w !Ą}.tokinIL. r d )F ( r o \ .tn $ lej fd.hz nalotói! w tjm i z ńtekbakteĄ.. nie biemego.lB'.4ai b Skuteczne dzalaniaelekrrycznei szczotko ru (|a(h ob'oTo\Ąy(h Lsuwariu p\{k ba|.IIJ i Ilń' które są bardzo istotn}mi malkerami akĘ$nościchorób pIzlzębia.lne oczj..jcst teżtrudna w . brane zostałydzia:lania podlr/ymuj4tpj' sjonalnP' kólF slanowiq |re(' |a..!Zne szcfotkowaniezębów Najlepszq NIEToD.1i lB'5)' Higienę międz1zębową umożliwia' oraz oklesowej kontoli' Masaż dziąseł metodą ją flitki zębowe. h 2 0 0 0 0 r n ..znei rcalizat tan nodtrlrrnuiaii cej w leczeniuzapaleniapĘ}uębia'W Tabeli lB.en międ42ębo\^^/ch' ach !y od]e8]lości . 7a'ow. Chartersa porvoduje: przestfzeni międązębo.wieniacz]':furego.jnych. jest cjentaoraz opieki profesjonalnej podstawoł5łn $rnlnkipm slfllp.'ch autońw Wibracje redukująteż te akt]Ąmość enz]'muaminofuansfemzy asparaginowej olaz cJ.\Ąl'ko. .

/ r r p . . . spor\'odo\fancj iĄśaqami Zaró\lno nad.'l'zg' beft. \\. r . . . na nia klażenia kń\i 1\ tkalrliach prz.!rP! MMP.o(]'te mogą d/ialać al]ialiluja. r l a . ]e sie $ posla(i phrliań' natryskó\\ lllb o]dadó\. i IL 10. j p . Redukc]a lL|]B Pcfu w pę}"ebru' p0Woou]4c anęo0poW qosp0dana zm edŻ 231 .r'a a r e d u k c Pd | i ' P O | p h n q ' ]] q i E' .e znam c a enfa oe"el|a.szają stqżĆniaII. p r o e . .p.W przyrębi! L spowodowana irygacjamdz ąsiow}rnVq'ĄĄ/e|a bardfo koEystnyWp!l! na oslabien skutecfnoś. . .]Zne\f usur\aDiu pl} t]ii bakteĄ]]ncj. . . .'onki prrez patogenne balitcria. i a l r . r .. zek gram (!zg bez. pslchosonratrrczne. " | t . ./o'eL plzyz€ b nyrh 44 7 !" do glębokok znamienna. ' 1 n .Fazapodtrzymujęca eczeniu w chorób przyzębia (o \\zmożcn]c logo\\'ac. . J / . lalia żc chenj(zle w pż}pa(]ku balneote.]nia nabionka dziąsli]. nalo|ó\ i I ' r n LL l i .ć!!) !arva.rzębia'zostałrl rpro\\adrorle pvez \\reisscnfluha. ^ .rł]ulrirranicnlr liieszonek' bo jcdno(Ześnie nie clochodzi do zmnieiszenia stęier a IF\1. .D.khm lr. n b " r L l . IhlóĆyty inne komórki Fibrcb|as|yi inńe kómólk (k.e cfę(]o|. ai . .. r .\ odclln tei l\od\' jej tĆnlperatnra (. i . Jr i . ' z .apii.ja]<o d/ia]anie s\\oistc . l . .2 pokazujemozlilrości r. . .'iaia. r : r . L o 7 \ . r i r \ . 6 qłębokoki znarn ennaredukc]a p o d d a s łd ' p ' f pał€ .cylówr Ryc'18'6schematnrechanfmóW nisf.L . r r . r J 7 e . r .syry fapoczątkowary bak (LPs)' ie|yine Redukc]a 1B PGE. .jĄrch e mechan zmóW dat]iolle fnaclĆ ie mająizasado\!.feniatkanekpr42ębia (kości i tkank lEcznej)' pżezendotol. Zmniejszenic b je\t pra\\dopodobnie h]rfo]anc dzialaniern iĄlacji na tkanki Dlż\zębia' a nie zrrr. l r I F . l . .5-5atmosfe.e że]aliste. . lrra\a ob\odo(cgo ]cażenla krri' oz1lricnie proce só$ miejscolcj pvemian}' matelii i unlchomlenlĆ mcchallilnró\! obrcnn]'ch' Natn'slii mają dda]anie tylko n manaredukc]a nr d. i . nie mechanicznc polcga na oczl:szczcniu liieszolek ' I i " J o N \ 'L . . l ! J .](.Pona(ltophn liieszonl{o\\t badania do pobicrano osiem godzn po iĘgit(ji. l n k . l u . t n . i . . n l . \lożna irrerl pv]puszczać. . l . p " ."no||..N"i . 1 . r t F o . / n J n . s]ii o stl. .]fi i PcE' rr' pl1nir: kieszonek pr/\7ebn\dl. . r . Tabcla ]8. . / F n in i ' . zasadzic pobudze. L u t . badai1cllt]efa \\sD']l] i il]gac]c kicszonek pr7'\febn]'ch bard/o sq . i dr J nuahą' Pe\Ęą forną il]gadi plz\fębia są teżzabie. 4 I. których sanaLoria(h'll \\odolc. teńi..5'3 atmoslcrdzjala podobnicjak rnasaż|oDfalan iryqacjiWodnych e naprzyzeb€ ze i. . iż€ a lynaza r euk. ' i . Kolflstniejszc sa natN. . n r . .) po. 1 i . r . r . r ..\ .10 50"C) i mcchrlliqne ocz]slcla. / r .oL"ś. t r . . tenniczne. \\et 1\odenrors]ią. i .o]o\o'll zębnych m. z S r | | r i .. .ych p s rnechadcznc. ' . . j r .asena?a z eu{0. znamlenna d c op-e'c.. . |''. . . J I jedlak skutc. . an br! Pr GBmU€mn'rlr M|krofag|. . r . nr plzlldad bororino\\t(lr S' ĄdnIidnd 'lJ'ii'' FIP1|j".l i t . . n r or . . u giąb liariu infe]icjil\ \l ś\[et]e $}nikó\.r u \ J t r \ .ndo 90".c)' f]liałanie chemiclne .r.she. p n i . .Zc iń ga(jerrpllrraja na zrnianęocĘo \\iĆd7i $spodava (R]'c'1B'6)' Ce]em iI]gacjijĆst te7 opóźnieniepo\l. a na.Znj(tr\'o' clzia]ajq.st. L r " r ' . r r i " nleln 1. . l n j ln r r . \\bda nlineraLna . wodujc lornież nasal clzjąsla' l\zmagajqc k()tf\. . r ^ .. .tónel ko lonizacji kies.. l r i p n \|ielzcfui dfiąsła7 lesztek pokann()1\1ch. "d l J t ./loLll Lr. L r .. nc aogoracenie nablonka. u z a n a lr .\\i baheotĆIapjj stosuje sic soldnki' gipsol!e glatlbe.Lnieniu pulsująC\'In ciągł]rl' niż l]fiałanietenniczne la]e7}' pnede \'sllstkinl od temperatuavlub rodzajll rozh\onl stoso\\:ancgo dL) naLL\skórf (5B-']10.eduĘi Llr:hbak.|a\.n \ ' o i l \ r ^ .zależ]'naLomjast sk]adni]ia od chcnricfnego.o N lub m 1eralnejlro(lciśl enicm (1.liol!. jak i pocldziasłorqrni . r r j r. \\od\ sjai. nxr jam\ u stnej Zabiegi balneotel apeutl cznc st ()\1r..orrod znaczna poddz redukc]a q slowelp.

agę Zęb[e8o i stanem zapalnj. po.ma.WąZ użyciem profesjonalnej pastj. Po 'odu.1. .szczanie fębót: Pa.1":.ię /'lnlli. Biorqc jedna]< u\Ą.arunkitcchni(7new obu uEądzeniach ncjĆst Wicc \Ą.p 'n.rIuĘi ' i. tźl'mująccj ll]dają się bvć kiret.'t lFlnp"r. ę 1n I '. | P r o r a rr ' t r | | u )ra a .lv G<qpicli) ją one lub przFrracaja uczucie świeżościjamie nrh dla szczoteczki miejscach' są to Z(]'kle nie.st.stępne lec7eniepĘe(i\\zapa]ne.wartościach rozpoczyna plzy najniżsf}ch się tem. ]ub ultladźwiękow}mi (kiret'v do skaliĘu poddfiqsło\. takijest jak l\iaclo. rriell-n zln:i Lan -ni" lr dLl. r I m o .5 sfel) i czasu tN"nia labiegu (około10 minut)' \\ miarę rjrz]6toso\Ą.tykontrolnej staowa H3 i pokrytanaty. r zabiegudo około 30 minuL Cała kuracja składasię z 10-30 zabiegówl nauet. na borcwino\ę zmniejszająją' t]1\.w Fazapodtrzymujqca leczeniu chorób przyzębia co. pże$aznic w nicdostępn}ch albo w mało dostęptJ'cznegonafu!'skó.i.c).m /daża .Jmieni. się A lPin!(h /JbiFgn\\ |'nL]1n.ch kon]łanego wstępie na leczenia']2. naa popra$ę k]ińczną stanu przpębia stępnie '$]'kończeńo\\€. poleps1'chosoma.m podczaskaźdej eczena \\izr.7 De]ikatne końcóWk Ryc' ]8.f to pra.rpol. 1eżą moż]i\ości ocl micjscoll.1 sryjelr zęlńl' ptxjczasgdy \todv siarko$e i okłady Pacjent prŹ}'chodzac} wiz]tę lioltr. gającego na uzupełniajaqm ocz}'szczaniu zębórl Nie należ]' lek(e 'ażyć działalria też jamy ustnej. 'dzo cennq metodę w leczcniu chorób pżEębia.''ln-i tĄ'ki bJIFr jnPj L/d\.] nJ/ębne8o' \\\dajF.iny (co 2-3 dni) \'| liclbic kilkunastu po\r'oiltlją przede \Ąsz\. / il I I { EJ ) |" . omz Uą'ski$ana po obu metodach. . że dobże umotl1!'o!1any pacjent e \Ą'..iq .ania pacjenta pod(zas ko.zębnych.]otlr'h' 1t1qpunąnie zapaleniai zmniejszanicfuchomości 4bó\t)' \\?runki te(hniczle [ahf''skó\Ą. -. któIe delikatnie ocz]'szczająpo.olrrąpo ak.Zabieg i A nie. n.ualaia lllrrma' o\i.cgo R}c' l8.rd"q m3ora. i J .l]] i PGE2 w plzjfębiu.iz!"tJ kontmlncj fazt ord//logil. Idea]n]łn narzędziem do ska]ing! W fazie pod. odczulająco ściqgajqco. podtEjmujacej różni się jedlak zasadrriczo rr].pUm4Jjq immunotelapię korĆkcinq' Bol]r\Ąina i to. pem diamento!łym do oraf impla Zabieg po|erowanja korzen W giębo mo n'stępemdo leczenia stomatologicznego' kichkiegonkachpr4. 238 . \\'ieidĆnl]'czne tl\''ol7t1\€ ' okłady z boro$. W ustnej. prz1puszczać. r- .ch: w!\'$JiJ le.ski dzla.. lecz \lko oczyszczeniaZębó\! szczotĘ obloto.\Ąidują częstopżykl]' Zapa(hz ust' a po.ni' . ocl lanki Zwiękslają nickicdy wrażlinoś( obnażoĄ. ntóWt}aanow}ch $' faziepodfuż\'mujqcej. pod L.rvĘc plzeci$. I I ril r. a piżede $szł'stkim peńodontologicalego.8 KońcóWki (kireiy) (krety)do u|tradz^/iękowe9o węgowe do u|tradźW]ękowe r :l .' śIóduslnlch Za. działaią cjent zgłaszającysię na okrcso\\ą \Ąiz].n}1n ]eczeniukorekqljnyn zapaleniapźyzęlria Brakjest dan!'chcz! wodolcczniczcnatr-l. mogq tez dliałaćna obnażoue koIzenie zębólv ten przeprowaibar} w czasie h.m plz]zębia' NiepotEeb' podobncl'.anic ]ub lalilr.nie iF./Jnie Lnrutrien dzi..I J pl7\nJjmniPjniepot'LL!"lr b''i pa'joł.lo3amiLan łają stęźenie / "ni" na.:.lapa]. profila\Aenej. ga !v ogóle slGling!.1'ch Zaldaduoraz stanu ogólnego miejscoł€ g o pacjenta' ogółkurację i Na .m zabiegiem skŹ|ing! poddfjąsłowegoi go ocrysrczania koreni w fa pżeprc aclzalrJ. Na ogól jednak skaliĄg jest potnebn]i Powrruen być ltlkonany stosunlolo delikatnie navęd'ami ręCzn]Ąni (szczególnie kiletami uniwcrsaln}'mi i Glacel..]8nię|F \\niki i \.f€ podtrzyrnującej Hl. Iik. kim istotne zmnieiszenie objarr'ólr'zapa ln].i E I iri Ry!'18.'icrzclrnię :.ciśnienja l. oczj.iaJonegoJbo rnrinpnadto poprańąjq stan prz}zębia (ustępo\t.1. n i c \ Ą ] \ ' d o 4 i J .].]3.nir nrotonJo.l.]. Jest podstawor-\. pelatury (około (około atmo5B. podobnicjak Ęgacjc' fmDiejszajac t"rn /an'cllbda\m oL[ilrm .7). trmaga o ńele badziej delikatnego zabiegu..tękontlohą można że podobnie.l \Ąęglo$e (Ryc' 1B'B).

].h.żenawet po skalingu poddziąsłorr1.h \ \ \ k o n \ \ .8lcz. ci.'ciu.. (hi9ienizu]qca) dań ]v |azie podtrz]łIujacejjest jednak truC]ne./pnir. żeskuteczDość leczenja pe.rv. nezagra7ajaca ż!. eI n i . mowanegoi stategokontaktu pacjeotaz lckavem mo bo\łiem. kowa M. . cfeniu' może s4óko nastqIrić poDo$tle zasicd1enic po ierzcIui korZeni patogelrnq flolą bakter'l]na 1nawTót zapalcnia. nll na\\ct agesyllny i powtarzanlt po$oduje eod\!'racaLne uszkodzeniĆkoneni j ich nadlrraż]ilość (Berkstein qr 2 oraz Gantes i wsp.enga i \!sp.ln" 76'ąni w€ tloEe balĆeĄ. r z i n r i c i e n . Natomiast skaling Zb}t e!e.t nie się kontronycn lafy podtrzymujqcej akywnym eczeniu.rrr' pro\\adląc'1m go- Więksfość pacjentóW czyści nie zębów optyma|nie. Z poĘtiem diameDtow. u i u .iednim \Ą'.. U.2).lo.pov\iedzi5. |''pe|niając.]dominn\ ipo|^m Eula]. L. pow.ogra.nic rl inlolmn\vln\' żA odladfaniu się pono$nego pluyczcpu lub powsta.kur. Taki dclikatnl a]e dokładny skaliDg pżeprolvadlon}' odpo\\. 34%pacjentóW fgłasza do Wiz}.(ęglol\]łn). Zau\Ąaża się. Rycina 1B. notkanko$T. ale i od konsekvencji działń \ł'fazic pocl. ten sposób tli\'i.Js $i/\l konlroln\(h prl.lIa akqĄ\.z poe.nego leczenia niż od systcmaĘcznej i konse. Ryc']8.nej plu]fębia (rcdukcja krętkó\Ą. dzięki od. a po|owa stosuje nie ocz}. cz}'lr Zastoso$'anvch metod lecznicąth i ich \|]'ko. nania. tż]. na$et na stosunko\\.) u "ńd se 7ńĄ.e n"lebra 1e " we Ę |o5oą m e. r l cfqtkol\.'iednimi nażędzia. \\iia. chonrbapże$'le]dar[maga okrcślonĆgo.iedni sposób.oM\. zap. riodontologicznego zalezJ nie ttlko od koruepcll. że colaf baldfiej jest akcep1o\\'ana $spó]na rola Pacjcnta i prcfcsjonalnej opieki sto. e.r o .5min'/poweEchnę jp .9 pEedsta\tia opierajqc się na \Ą.l'gięciomułatwiają bardzo ocz]'szcza' nie powievclmi koIzeni !1'mało dostępn!'ch micj.9 Różne ]eczen zapa]enia fa4l a puyzębiaFazapoczqt.'!p \\\/\\lkirn niF ni\/' /\ p17\' /F|'u Potłoduierpż l'r. KirctJ ultrailź$'ięko$e po(ldziąsło\Ąe (stalo\e.1.bakteif.mujqcej' Ta ostatnia !v duż}łnstopniu Zależ}od Llmotj$o$'anej.ymaqa WięcejWysilku bo Ćfas!'qd}. zno* 1". scach (pŹestżenie międzpębo\te.Fazapodtrzymujęca |eczeniu W chorób przyzębia plżepnru'adzon]'m \l] odpow.|a' M czQsto bezbolesna. ty ko po a 16% stosu]e W ciqgu ośmiu do zaleconego się |at programu. . 9a zwyk|ena usuwaniukamieniarnocnoflączonego po z zapaleniepż]rfębia to: (ko|ol € ] ony).\']i.szczania międzyzębowego.r. r n \ m l .e8o' Ply. e olr. niu no$ego przvczepu łączlotkanko$'ego.' i beztleno$có1t). sprz1'jając lr.Podcfas Wieżchniq koŻenia z fazypodnZynuJace] chombapże$]ekła' ']etze.it . matologicznej\Ąrea]izacjitej faąl przef obie stron]'] Leczenie uzupełn prfyzęb a]ące a o jej znaczcnirrśrt'iadczą Zdec}'dowane \Ą.rlralcnia pr\7qbi" ./. solidnej !l'spółprac!'' pacjeDta lPvyjej braku' na\\.t.rnniej falez}:od pocz4tKL'!\.0.nej możc nastąpić już po hfech 239 .e nlsożvć 5ię lroĘ pizJazep łqcZ.1. rue nr.?) i W fazie podtŹ}mująCej' \Ąliadomo natomiast.\Ą€ntnej terapii podhf ]'mującej' Zastoso*anie się pacjentów do rea]izacjiich Za.r J p i "t o . szczącym cementlr korzenro\\ego (periadontaL de" b]'żdenentJ ]no). na\et Stosunko\Ąo często przeprc1tEdzan!' pod. n i . Pacjent lvięc na llstępie tei faf} r]o\Ą'jrienbl'ć koluenia' nie niszcfąc jej. rcnia .€ t po najbardziejskuteczĄ. !\€dług \!. ubltkl kostle rr' furkaciach korzeni).m le.nd pnestrZeni czasu .o nievvielldej prfestżeni..m.l 0 rckoloniZacja flol}. Wyl]arw|anie fębóW eMrozynq prfez pacjentóW W domu ma niewie|kr Wp\Ąir' ich długotrwa|q na moqwację' mi. u / \r k d l i n S i " m .

h o.idual. / n n \ ' \ \ \ k o f l d | | F p L 'd L i ' gojenia dostoso\lanie metodligien] jam! ustnci io oporn]thna leczenie. o/orej lJ. któIc mogq znacznie podnieść r\' miesiącaclr' pu.anych uzupełnień plotet]..lJariekszo.7n}!h' Nie można usta]ić . nocna jest ur'ażna kjiniczna obseńtacja Dacjcnta (odpo\tiedźtkalek na skaling poddziqsło$]. /. n l r m i l " ' / o r \ m i . a pżede $'sz!'st. czterech 17(2l'25%)po pjęciu (11'25%)' \Ą. l\'iz-\t kon.]śu nd.Jinicznlrh i mdiologiczni''ch ją osiągnąć sRT \\'róZ. n}(h programów tJ'ch wi4. konfurlnrh.t ' n\.lo 6 m.iz]t niż co }{ miesi4cy pacjentó\{ Nie ma jeclnak specł. / do CejŃókien tetraq.lalszy postęp z oznaczeniem Wraż|iwości anvbiotyki. mania postępu chorobtl Na]ezt'sie utedy lic/.ipnta$ .le \. badanie mikrobioIogiczne kieszonekprzyzębnych rrłaścilie.ulgicznie' Ci pien.ie pro$-a.si \Ą'okresie tifech miesięq po zabicgu rr]. kim hematologicrnych i immunologicznJ.lla 75%2' Pow'hna istnieć różnica w częstości\ĄiĄt kon.n id .l ].rpodlrr muiJ.ci pro\'adzonejfa7ypodtvrmuja\\ \\i\'niku t. /"-ip joienjJ -i" tdlly poopencJLnel.rli fdla podln\muj.czepu B0miejscachprz]. ogólnego stanu 7dro$ia. ności tkanck pacjentana leczenie.rprl"niem \\\maga. szość tod diagnosĘ(zD]'ch.lnego Jorloru\dnid KOterap[.257Ó). ncgo.mE. Natomiast róinice $. micjscach 9 / ołonJ /. t r o L r t . nlm stopniu 17) obseń\. $ted!' zastosowanie ilodatko$T'ch metod bailania i leczer a.r.ej Częstotli\toś(i ńąlt kont.k1ino\\i\th kieszonek \{'miei t .t.magają dodatkowl'ch \r'lz]. ni"chiiur glczncgo) . hlie 7€odna opinia co ilo częstot]i\Ą'ości r troln. h i r u r s i ' / nic i niechi.^riLr .jen. hm i p d / \t J .i .en'a. Niezbę.' hiru rgi. i. częstsze badanieradio]ogiczne. tżedl ]atach\t' tach j po \t' laiach 40 (507o). . po dwóchla.zębia' w' Po mku ten sam poziom pv-l'czepuutl7. stopnia łVyka i odpol.t' Panuje \r piśmlennlc.nau.. we $'sąstkich80miejscach alc po \Ą 65 miejscach (81.et.djupreb\ lpq. i .1(d jF.szystkim Z odpo\Ąiedzi pacjenta pr:izebiaoporiz n'r le'. sów kontroLł'ch.iĄ.ot"dli59 pacjcntów leczonych tą metodą no\legoplu}. 240 . n]. czajqce ormacjiodnośnie inf ewentuaInej antybioty.nie uzyskujesię zatEy. obecnościrrszczepórv zębovlych oraz skompliko.l proNJLl/onJ nip. obseruujc się nawTót i.laści\'ie się cej stan przpQbia nie po\\'inien zmieniać']ubt]'1. nLl. \ł sukcesemleczenia.ficzn]th n1e. skulcczności doqchc/aso\tego pmgramu' stanu higicny uzębienia.dostar na choloby Niekiedy jednak nimo ttaści$. h \ . ją częstszych \..'erripParjon' z.ch r'. a nowicie: l.W chorób przyzębia Fazapodtrzymujqca Ieczeniu sku.i pr.l|olt\d tPAl q ld|' mnni|n|lial po/io.l]a \r'szystkich pacjentóWjed. jak i zróżnicowan}'ch ind}'$. fazic podtrz}mujacej Zalcż}'od tielu cz]nnikó$l ale pżedc $'szystkirnod: stopnia umot\-v!o\\'aniapacjenta.rlp.. cięŹkościi zaalransotańa stanrr chorobo\\ego.n podejrzani oporność ecfeniepowinn|tez Pac]enci o na program miećspe.łnalsię (1007.lne jest bóW higienypęyzębia.pn'. z zapaleniem opomJ.}ć pacjentaodnośnie dokładne inforrnowanie sposo.In na leczenie. się pacjcntadojcj rcalizacji.. i. aby zidenĘfikować iakich pacjentó$ll Bardzo po.o]nych podczas fazy podtlz]mująccj' \\'magajq oni lóżn]ch okre.Chorlzio ob. u tl1n i mikrobiologiczn"u'ch..t \tn\o\dn\'lt prpl pa. ko lv bardzo nie\Ąielkim stopniu' \Iożna rłtedy mówić o zafiŻ]maniu postępuchoroby Stabilizacja jest pełn]n objawóv\' ]. mino stosolrania faziepocltżymują. t. tów]'ł. ki nicktórych badan dodatko$lch. scachszczególnie Częstotli1'ośći Zakres badań kontrcln1. co badaniekontrolne ffi tygodni. h |aIpo dkh \\n\ m lF' / e||iu l\]'niĘą plże.NIożna po ldlku latach.(cl.częstotliw'ościu.). $.rn na lcczenie (refdctory periodonLiLi^s) jak więk.. kontrol.ja|ny WfaziepodtEymującej.Gottlow i rvsp. i $l'ni. nako\t.

u bpem IL'1 q. na pr4. IL'6. \kuIeC? niż noi.la udan. lJkiego lec7Pnia 283patjentó!\ / p-ri} u tJĄ\.l wsz}ścy jest Ii.pn.ych' k]acze qtońu (^ nnil<nn nohiobp(noi( pln.] c4'tJtoniu z negat]M]m genoĘpemIL.fikację 9 i stęźenia lgc2)'20 pn}zębicm)' Pacjenci ci prowadzenib].zez jeden Bdzień' ocenę stanu plu}zębiaopalto zęoo\Ą'e nawe.rrylcetemcurrLitans.e Wp.. glandln)20 r4stne dla osób l poąĘ}'nJ'm genot]pem'nielależ. Szereg danl'ch hskazuje na gorsze\rJ.ła hą.lo.otelk int.mjp]eukoc]tów wieloplatorł. szony}roziom IL. a|e podtrz]mującej 29 pacjentów częściowj.sił]al uhfJ.mar a hĘieny Podobnie uT"ższa b}" ia się w osteoklasĘi Akt-\'.do ko1Óolowalia. podoonie Drugir.Jl-Psl ' l furopeig\ko\ (ze. 100implantn\.clr kĘjach Zap(> utż!m]Ą\€]i opt]malnqhigienęjamy ustneji podda' mocą odporrieilrriego testn |Periodmtal Sensitnit! ni b1'Ji rcgulamejprofilaĘ'ce pmfesjonalnej' pala..|ęIx]$aniP h ie . Sąń\\.8orazrnod. kóĄ.ieimplan. Porynlro.bakedologiczn]m pł}'nukie. u cbińcz!''ków2'3%.)^/ya uje. Izajacedo redukcji p(yZiomu IL1B b$oby bardfo ko.B i TNTo.\€h olau produkcję plosto.lnie ru pj \kute.I.\.r islotnym czynni Wiem plf}fnać' żetludne jest utn}'mao.Źło jest w granicach 54B%' tego genoBpu okeś]ana się uhą'maćstanpr4Łębiana podobn5'rn doblyn pu uI ilrnJ'Ó popu].n}m' okeśleirietej \ĄQżliwości genet]'cfurej moż.Li' moi.m opraco\Ąaniu'r8 TrZebabo.m (Pl.nienione cz1rmiki ryz1'ka' Axelsson (crt'20)ocęniał Zy\t'Ększr'cllilościach. Tlo|1tls F)eL.]ącej.odukcji kolagenazJ! osteob]asĘ pĘekształce' żego a do lrl. migracjei aĘlrację /qbal \.nie od bardfo przestżeganegoprcgŹmu w fazic pn\. paclentÓ$'z zaawanso\\€n}m zapaleniemprzpębia.lępow€ n j. Ta prczapalna q'tokna sĘmuluje fibroblasly do conychzębó\rb].1 clrTnikó$. dańu ]eukoqtóW wielopłato$. szonko$ego (4c|in. donti'?s.. rcagnnaLj lccrenjcznd.tki) iba. żenie ptodukcji prozapa|nych ct..m2r podldPsLa. i naodpo.y. ryloniu.nlm niżenie h / chemotakji fagoqtozyneutrofi|óW i wzrno stanem plż]zębia (15pacjentów z periodoltitis ag./arl.ch osoD b}t u\\a. p.skazujące go6ze \t5ni.łngces ^cti:noncetenca|ni kl|Ls' t hm 37 pala.u pacJenta a8res]$n}m zapaleniem na badaniubak1eńologiczn1m z pł5mu kieszonkorvego pl7\/ebia' /LohtipLu^\kane\1\ J' niki .ch Ale u A1ioamel]'kanówna 1570.o$'anru ora/ ranl8Pno!{\Lim '\u|ol7\( i 5h\ierd/.jak u niepaląc}'ch' u pacjentówpalaq.|e jużod ldlk1l]at w niektóĄ.d gor:/eniż (Ąctiln||ryces actin.ttl u z uZę.a szgególłie ILlR i palenie btoniu' Pod$']. IL.niki lecze. nlepalacyz ńżnica staĘ'sĘcznieznamienrĘ. U I. niemożiiwym dotqd wo omó$ione !v inn\.pbiJ pal.acjach znacznie nizej. illB jak r!Żyka. h |oniui 27 niepaĘqLh LFi.. Wiedź immuno ogicznq komórkowqhumora|ną (ob' i Li"niem.i\uje irrne procesy la utrataprzyczepu też iącznot]ęn]<o$'€gw pozostab'ch o (\lfrost t1t'ożenia IL.tokinata jest plduko.tońi śenotj''powo a poĄtlrrnyc\ śrcdnia ticzbautra. u osób z genoĘpen nesa.IB moźe u niekóĄ. rud/analen u /v Sumolralrie sĘ obu \ł. giessi1)a' z peńadontjtis cłrołźcd 51e zdrcu1'tn lL.emPdiĄ !JF. nie sz!' uzysk plflrzepu lacznotkanko\\'cgo kości)' i Na nra.\^m. Nfengel i tsp.(\\.|ąs gi|whnlLsi heDatel]A intenne(1n) podtlfs'mujacepolcgałona skaliĘu i pole..!. u pacjentórvze zCIIo\l'\m prz}zębiem' gillgbJalLs.. chociażdomo\la konfurla hiĘie[y i ok.tokin:TNFa.mującej \Ą' sta.ll h toniu.]. Dużą tudność realifacjifazypodtlą.20 tJ.kDtnie więkza.7donii lnka dla rcp. Io|owania -'ó(I pa|erie nó. rd.'ch około100pa]i]to z papieroq.esowa 241 . d|a do tó\ł zębolwch u pacjcntórvz zapaleniemprz5zębia.utrzl1nu. po. pźyl1ad Sodel i $sp 2l lecl/i w cią€u pięciu ]at 64 niczn].Jcnia na zębia.lo opisują lqniki skuteczności fazy mn|e niety|ko nacfynia na kMionośne.pnjc l! zr Poryhlromł.Lipżez olaes od 2 do B lat i kontnrlowanico tny miesiącebadaniem ldi. i G'I-).ldail Ziomic.nicżdane$.iadairn. kiemr}uyka pe odontitis a|emoż|iwym kon. Iy-\'kajest jak doĘ'chczas do pokona.ż.FazapodtrzymujĘca Ieczeniu W chorób przyzębia Szczególny problcm st\Ą.alzarealizacja tcj fazv pa'ien|ó\ / /apdlPńPm t| podwyższenie nr/)/PbiJklor} mdją Genetycznie uwarunkowane poziomu implant]'zębo$e' Zagadnienieto Zosta:lo jestczynnikiem szczegóło.n"na w (zter-v ra. pomimo du.]d na faĄ/ Iulko\Ą€ny genct!'Qnie'U osób z poZJĄ'V\'n!'m genc podtrz}'mujacej pacjentównaPżonychna oba u.mienion!ch dukcja zapalcniai głębokości kieszonek oraz lrtue. korzeni' co sześć ż" miesięcyw osłoniemehonidazolu na utrzj'mać!! stosunkow'o dobłlm stanie implanB p.mniej.

ldni.vtoczoĄ]rh faktó\t! dotr'cząc}ch kanl'prakĘkórl jak lecze ie akĘa\'nc. clużego do. skutecz. kon /i 'ip. pontalające na lramotanie rcnroju ruryiczn}m.1R na stan baftlzo negatylr'nego prakl./ sposób e\ridentny chodzi o pogłębie. Ros]inś Lindhel2sllierdzili rv 1975r' poddfiqsło!\ą kieszonkach o głębokości 6 mm' pozytywnego profesjona]negoocz]. leczenia .lo.nie kieszonek. niel(orZ]'stnie \ł.adzonego gotsz!' się !1.ana' chociaż trzymujqceiu'leczeniu chorób plz]uębiapoja\\iła póŹno... ale objęt'1'ch od.li.arr's\1ikns le'/Fni. że dopiero gdy utNalila się ś\iadomoś.]'' do|ó*. d\'. pofytJ'wn}'ch pacjentó$: ILIB u genot]po\r'o peńodontologicz. Hirschfeld i \Ąassermann22 profesjr'ln:lrra nadpmdukdi tomiast\r 19?Br.ty\{n}'ch rt]nikót' podczasfazy pod. dziej groŹnychc-ltokin dla pżpębia' jes7(Zev\'ystarczaj4co pronadzonejfazy pod.Li.\' utlzl1nuje stan prf-\fęstosun]<o(.lorę Slraling nadrlziqsłorr.e zmnieisza znacznic l. obniżenienie tylko IL.nikach cnia' Flora baktel-\j.26 . z\'.o pr.juz po ł] Ę'godniach. no. nie i plotclycznie' ^utoEy Ci stwierdzili teżskute(Zuz!'skaria poz}-tjĄĄ. ve IrmL\ \!' 1 i N]man.v dlugolelrPj u.II3' ale i PGE2.to.ltź}mujqcei. donoszqteżo możliwości a \yman i Lindhe23 lcczonlrh pol!.n\.wg Kiesem24 Udokunento. n|.'konFtlanv się l'.5p'10.I\'ch ność dzialań pmlilakĘ'czn]ah.l\\ doDrvn|. co !\' świetlepż.żelabicg ien t].kieszonkach po skalingll bia. tńĄając]'m do 50lat.W chorób przyzębia Fazapodtrzymująca |eczeniu ocenili na. (c5.fę. \r tej fazie co +6 miesięc.25.na pojawia się bowiem !\.mujQca iest jeszczc obecnie bardzo I|]l].In e.. !\anego\\' Ialie po. pral(t. odbijasię pż". l\Tkony. ność r/\hko.lań cut]era i \\.\.gacji dziasełna Skutcczność nosZqceo ko]ż]'stn}.iają obniŹcnie florybal.24 rranc popcedlio rr1niki ba.l(c periodontologicznej 3doJ |. u t6) Caffessc i !!sp.. Lunożli\. ]ecf na \łpłI\u lL.zaró\\Iropo ]ecu jak i chirurgiczn]łnnie jest niu niechirulgicfn]'m.1eryjncj gicznie ]eczon!€h pacjentó\'w ciąguki]]<unastu lat.1'cznego Zlaczenia nabicrajqq.1 traklo\łana Z Ió\\IJln Zaintereso\aniern pfuez ]Ć. utratęzębó$ u 600peńodontolo.unajbal. tElmującej u padentów geno1]po\\. Ęrznl'm programem.r. ska]ine! naddziQsio\Ąego rDł}ńe Ę.szczaniazębów Ale \Ą' kcszonkach 8łębszyc]r tego skuteczność po u pacjentów pefiodont(]logicznych leczeniu chi \Ą'p\\lu jużsię nic obsenłuje..i. Koncepcjasystcmal\.iąZane dalsząutrata plf}''c7epu.choćbynajlelĘ pżeplol'. ".o $.cznie wiadomo.eqf]in]m i systcma' nie lue faza podtrz]. z \\l-'l\ Doia\il\ I'i.

. ce cfckt'\'$te w przednim odcinJ<u rrzębieniai bez.: 245 .. łahliej.. zakresodsłanianych zębóW i dziqseł Spec}fika odcinka pizednicgo polegana łat\tiei pod(fasrozmowy uśm]echu.miarze df aj kontalĆóW międzyzębowych. do zakresuspłlcenia kie. mo.]a pJ' iP||LJ iPgo oł/^ki\..'e spra\Ą.V'ch W dziqś Występowanie e i M. far\.iają'u' odcinku że tJTnnajczęścicj dochodzi do kO 90.Jk.gicznych nie jest \t'iaści\r€ ' tó\r i $\'rriku ]eczcnia. $i.padku k]i ic7. pżegt.odach kostn]rh' TĆostatnie u\r.P.Tomasz Konopka MarekZietek Wprowadzenie Estetykapefi w odontologii Estetyka niechirurgicznym przyzębia W |eczeniu Estetyka chirurgicznym w lecreniuperiodontologicznym cc]cm \\. estet]'ki i fuIr]śi.spółclesnl(h metod leczeniapcriodontolo.a/ębowy(h' szerotosL igrJoośC df|qs|a Vdas( i\'.y inny.nie cicńsZejkości po]icz. s!'cznFh /abiegów płato\Ą'.JegO Or. kres iest uincli'\idualifo$any i za]cż]' szelrkości od w Wargach sfelokość.za. W uzębieniu długość iszerokość klinicznych koron sz]'m dostępiedo zmienioncgo patologiczniĆpżr.boko* ki"s.n/np bl..'u}.tnni. spojżeńem cz\'stopeńodonto]ogiczn}'m.odcirrkuprzednim uzębieda (]eg0 ZaW twafty sym€'trię.ln il $ .}nikiĆm cstet}'Czn]łn'$iedług Amcrykańskiej ]\kademii Peliodonto]ogicznejlcelami l]mi sq '.arunko\\anra d.'\\i kazd}m pn]... Estetlka leczenia pedodontologicznego spro\aW badaniudiagnostycfnym nalefy uwzg|ędnić kom.) z. Ji' /nee''|U\..Io|||Pi lożni' |ńT'cd. prowadzenia NaŹuca to \ńw'(fas konieczność niechifuĘicznego leczenia periodontologicnrego.kooĘ ro' ..' hirurgl. nlm. j ru. w konstrukcji algorytmuleczenia kompleksG \\ago nale/.qo | p(/.ąestet]. na ]etnie olrscnlacje rlskazujq. \Ą7. p|ektwarfowod.l.ględne W ą i e L / n U ł \ .(l]rramikęprccesu chorobo.ni' ni. \Ą. napięcie.tia U/ę. poziomych ub}tkó\fkości ĘTost]ia.ysokość brodawek mrę.\! którc jest nrniej recesjogcnne poró\. mPIodami hinlrrir ni"r n]mi a c]rirurgiczn}rni. dza się $' prakBce do możlirrie najlepszego lrizual. co położenia przyczcpuł4cznotkan.pj7 mm niFma i L \ i.Ini estet]'cznym' Nażuca to ko. szonck i odbudo\ty lo\. utrŹ]ma e i po.. cho$anie natulalnego uzębienia.s.'dominację zębiai lelatj. KóW. \Ą'ego' doB'chcfasol'. i szej kontro]iplfez pacjcntańtki nazębncj. n!m. .maniudo k]a. pr..kompromis pomiędz} pfoteF'cz. || o n i ' ' a n a l i z r l l r ' u r ] ę d n i a j ą ' .?p r\!.]ch pźyzębiu.r\. ortodonR(fn]./on. nnory 'e. i inr" el. jego fulrlqi Zakccptoltanm pŹez pacjenta bienia i l.a\|-a stanu Z.!'uzlskać mądĘ.iq|lowo q|i zębov4a nięo.\\ie]o. zębóW ich Ustawienie.kę uuębicnia..nnohr' 1oIar rerr" uIrr\m.lrowia tkanck pr/ zębia' komfortu.ri: e lr1nikrr r. kztah' symetrię li linii uśniechu) ' nii uśmiechu. pirefercWanie l]'In lejonie metod chi. że rv przJpadku rr1j. kow'o-jęZ!'ko\Ą]m omz \!ężsu}chmiędz]fębon. / p l l | .

ać splawę z jego \1!\$u na stan rĄ'lasnlth zę' bó\!: Elcmcntcm nicdoccnian}m bywa tcz osobo' \o.ciągalni zioło\Ą]łni (kola dębu).rn moznr proL r . pJ. i e s r 'b l .nn-i fomi\J/l rrn\.jq .|tY z ub]. .ię on" u . cz]' rout$'orcm $od!' utlcnionĆj' ocf}\.ch \r \!-\Tost. tszlstkc mctody Zacho\t€(Cze (odbudo$l' mateńa.cznego' m]eży \lrkorŹ]stać r a / l .Iakże nikę szczotko$ania lub ja popmtić''' \Ąl Ęm miej.]o L.I n r n b ' t a r .rlnn\rni $.ną \tiększości cho.cl1o. l \ p .o k o n i " ' / n o .czy to nai nq 'hvj" |i' n'.lL. slwierdzenie 'Jie m]'je pan. dontologa. ( / p t u o n \ ms i | | c . koron}i m()sB'i |e. układająsię \t-ach]a[o$ato. gien}'jam]' ustnej' Njesje to za sobą implikade p .LE Dość $anq sytuacją cl]a lekarza i paciellia są plfebanfle.bów\r linii uśmiechu. okr.i.IITI]\IA TR\\l. \t-aćleczenia ofiodon1].tków' kosin}( h po$.L ' n .o\pj z' lrt /d.jent zglaszającysiędo lekarza częslo cz!'ni to spr. lnr'lne . rie. scu tźcba też t'spomnieć o \r]tntałości W swoich niem ^'.' flaża j p r ( p n l J i . o s \ n i ^ j 'm n i " ..jstosun]o\to łalwe.ob ULn|\ 7d. \ l { .iąZ]ów nadtlcnku kańamidu czy lł.|iocić u$r]gę La.bardzo t dno jest zlinah\i../panizębów.ać pacjenta ce.1 ' h 1 ' r " c b a r n ' c np a ' 4 ' r n i io kach ze$nętlznlch moga mieć Charaldel tNabl ponie\łaż dostajq się do struktu fi'.ard]. r \ \l'r .i . \ zczasem' Dlatego $'iz}'\'i zabiegikonilolne sa obo. m i n .\RIIItrNL\ PolY[ltZCllOI\NE S4 lle' w tej s}tuacji z pomoc4 plf].ch tkanek ZQbaf pow'odu ich mikmpękięć (i'?Lcczcnic tych ostatuich omz innych fildno oczyszczalnlch plzebań\'icń jcst dzisia. o||e i.eL'(l''los'ś''|l7emip.J. nĆj)' Po$inno się o R. żc po usurrięciutvch pacjenta i lekaĘa' \\' sJtuacji.kłady ](om.t l a m I ' u \ .$..jak i lekarza' Efek. l .llli"lon lrigipnir Jn nF.ulan. gd! nie no7na zastoso.'ro.Zmieniajq one !v za.h /o-|.i nie p. r n u / . Ę1n t]pailku cierp]i$.iąZliami hcksyd}ny \Ą]. r ń dI r / .P'Sq onc. blvają \Ąidoczne goł}'nl okiem plży mółieniu lub j. } n l r / p l r d n \ i t s n z zębodo:ló$]wędrują \l'stlonę brakór' zębowT'chlub . r ' r ' n i ' . r n i . p a l . chlor. ze z\Ą'iązkami\!.Li. r\ane jest stoso\\anie profesjonalnego\]óielania u. f po\ł.lrl' nu'1.] jFnIa' \\p\ \ają nd jcs' ' samopoczucie' ż}ricfa\l. m dokładnegousunięcia p]am i kamienia o. kor'. r .n$n'' lliązkiem ob}d\!u strcn' ]ckalż pro$adlaql jak i pacjent gęsto nie Zdajasobie Pac.rair puru'1.odo\\c' lo$arŹyskiei pl]'u'at. t z nrl n 3 .ń'" częściej ze.':" m\' jJ na \\\\ol.plin]l Chory musi sobie lda\. m : e n j Jo r J . p o l " r o n a n i ar ę | ' l ' p n no\!'o-koŹeniowe o fałalnancj osi.. r ' . to pnede wsz!''stkim pżebaNienia po ka\\'ie. l e . i u ' plam g]ębokich./l bów (piuebaniają się pozostałośCi ńtki bakteł. h' Polinnr Lr' nne u.. t \ . Niestet] dot]. r ' i p n l o l ! ' o/ n ..i . ' p n l ] ś l ' l } nn n i c \ \ | ń i n d nj' p ] : r . r ( lecrenic pcriodontologicrne. szczanych Zębó\\.]. PRZDB.fyzębia j est brak hi. poinfomol'. ll\' pf\7ębid pl7pbiFgają .-^"rd jcBoLullUrai Ll. Pofifebna jest 1'. n r n a / ! b n \ . sŁ\óko. . pizebanłeil zębJ ciemnieją sąńciej' Podobnie b1..rprzpLnnl"ania. p r J s i d .l.odó!v cstcti/czn!'ch'Kamicń i pł]tka nazębna ku zębodoło\[m' Konse]ś\encją tego stanu Eeczy .stająq. \ ĘJ|. n b l k j i L .m lem uniknięcia niepotrzebnych napięć podclas le. z zastosowa- inacfej brŹmi .l.gabhecie lub pocl naclzorcm lekalfa. PIiZEBĄR. t .ania zębórt DuZq rolq odgĄn'ajq lu clynniki osobowości i 5atnod]6q.. ' . n i u t ! l n nu r . znp Lfor. ..posol.nsLo\ i \\ o\|Ld..ość Cuęstopa(jenci s]Grżqsię.uniq. hcr. lajqc}'mi' \\ prŹlpad]iach trudnicjsz}ch propono.ób p. p .musim!'Zmienić tech. 245 . n i . t}'$nośćfabicgót' higienicznych W}raŹnic maleje RUCHo]'I0ŚĆ I \lĘDR(i\\łiĄ ZĘBÓIv Chorc.. a n i .. . struktum]n}'ch omótionĆ Zosta. tn]'gl. \ J \ p l \ \ l p d ! g .iście po\lstają /dnid /ę. skalingu czenie a implantach). łaml złożonlmi) i proteb'czne (Licó\Ą'ki' \. l h p / ! l .lepro$fdzać lecze[ń zb\'t kontroli stomatologicznei.p ' h . .I t u' hnmnil \qd-n$La /qLo\'\\!tul a ą."nic s]iompliko.Ll' clziałaniach' zarólno pa(jenta.l. dnnn. nia po ]eczeniustanóW 7apalnychZ\'. . \a r'vnku jest ca\' szeleg past do zęból'. / n ' .\kami pacjenta a oczeki\\'Ź]n]'Il1 sposobem szczot. zlrr.Estetyka periodontologii w Estetykaw niechirurgicznym Ieczeniuprzyzębia Piu}(z]. clrane'. .odol. ' / e n i d . o b's.'ni. T i ' ' h | | S p n .po.ia Ir/A/ |.I-zi ]eczenie orto. i ' . prńb\ l.\adfić u osób doios\rh' Na]eżyt-\'lko^.af Zapo.ldl-'/nF3UU'.]koPIPkI niPdo. r i ./\\.

k]asycznaoperacjapła' towa)pro$ad'zqdo powsfuniarccesji dziąsła po lub głębienia recesjijużistniejących'szczegó]nierc. L. zastosouanle bar.Lo cienkich iqiet i dostępno. one viT&onywane są na obszarzekilku milimenórq jest to de fąĆto mildldli' spP(jalnrt} rulgia\Wmagdia(a ret.Z}zębia pozostał}'rni a jest zabiegami obeo e bardzońtnna' p prz]. kostny Gingiwoplastyka pEesuwanie Dowierzcholkowe plata podnablonkow€j cIG pEeszczep thnłi lącz'ej.ob]$l EIi W celu popla\ływ}niku esteBrcz' nego po Zabiegachmających na celu rtpełoienie Redukcja el minacja ub recesji dziĘs|a odb|ldowa brcdawek międzJ'zębou/ych 0dbudowa f ębn€ g o]'!yro!tka bef Poprawa kJztaltu dziąs|a i t.lyd|użeni€ k|inicznych korcn Pokrycie recesj Rekonstrukcja brodawek Au9mentaqa Zabieg resekcyjny CTG. dy zabiegówZ tego za]rresu. Zowanejpostaci a€res]'\\nego zapalenia prz1zębia.7.c( jest moż|iwe' takie Daime poglądyo przeciwwskaza.Estetyka periodontologii w wiele kontmweNji \łWołujeleczerrieimplaltG pŹyzębia' /enip logirzne hor1ch zapalenjem u.2 zebmno śEdnie zaldresy pozabiegort5'ch obnażeń kożeni zęMw po uastosc waniu ńżnyclr sposobówleczenia kieszonek kost' nych' Z ana]izytej !\. ścimiłmskopu opemcyjnego(\Ąymagane 'zpniepola.8 Estetykaw chirurgrcznyrn ieozeniu periodontologicznym slosowana Ka.ynika. kowanaopeEcja Widmana. c głó$'n}mcelemjest popŹ\ła \'vygląd dziąsła. la. iach są Mędne-IrnplanĘ tak jak i leczenie pmte.nej chirurgii Ryc..odem d]a poJiecja|Pczenia hirurgir?ncgo'ZabiPgikorygrrją .Grdnildpood plasĘiczną między chinĘiq p..GIR .aniapłatów (zmodfi.plastj'cznejchifurgii uzy. tyczne' . nyc. go leeenia przpębia powima popruwiaćestetykę uzębienia'a pEJ'najnniej jej nie pogarszać' tego z wzg]ędu znaQeniu staciĄ/ techniki prowa. się cesjogenne zabiegisterowanej są regenemcjitkanek (Ryc' 19. /cśnie me|odd( hiruryic7 n. ko to musi być $'liczonew każdytego twu zabieg' UpośIedzenie estetyki po fabiegu płato$}mmoze być szczególniespekakulame w przj4)ad]\.l.r6y a6i11gę.abi.sterowana regeneracja tkanek'GBR sterowana regeneńcja kości- 247 .lg. \1A BR. zębia'W Tabeli l9'l pEedstawiono\Ą. poniewa]ż tych przwadkach obrazprz}zębiaplżed w lecfeniem możebyćpozomie niezmimion]r Z]u0D\T'n. pzykład gin.W Tabeli l9.]dasycĘEopeEcja płato\ła cieszJń./abiegowr |ubmody'fi|acii th istniejąrych' Niezadowolenie pacjenta z wyglądu przyfębiajest obeo e $'ystax-uającyrn po\Ą.a\.ybrane przylda. go w kości'o możliwościach wykonania *szczepu decydująogó]nezasadyimplantopmteryki. GTR przeszczep Platusrypulowany.i. a nie podczasobecności stanu zapalne.tóryCh esteĘ'ki'tworządfiałtz$. juŻ niu no\\!h ledu | .. l L.u zloka]i. 1\\Ti'il{P.l Pozabiegowarecesjadfiąs|azwiązanaz brakiem famknięcia błony zaporowejpiat€ m ' E zabiegi p|ałowezwiązan€ u mi!lf ębowyrniubytkami przyf ębia Tradycyjne techniki fomo\Ą. go oszczędzania tkaneł decyduje @ęstoo powstawa. wg skiegcAvidmana-Neunafi Postulat mak!'rnalne.żepo$'ildanie to zależy od badyc]'jncgosposobuprcpamvania płatal r!zy.otrł'ł\\ }tL'I'oD'. na giwcktomia.yleeon}'m się plflfębiem. przeszcrep GBR. polvięk.1).zębia' Tabe|a19'1 P|zykiady astyc..h.lzące na do utrab/tkanek miękkich lub kości.\Ąykonuje u pacjentów Z \\.] !Ą\pd'ł.gowego 4 do l6 m/J).

z cięciem się pży cz}m koronow4lepoz!'dę płataprzedsion]<o\\ego.5 1. tąIilm tec]xniquę prcwadzisię cięciewew'nqtrzkre' Pient'szy poziom!' sferv łączy podstawę płata wej i międzlzębowo kostnegopr4. da\Ą'ki jej \\preparoNanie. 1989 Barnett 1984 Melloniq Blumenihal 1990 1996 Masters i\'!. bow-\'ch 2 mm) fa]ecana zmodńko.4 1. i \'.6 3.ch płaB w ilrnJ. BRoDA$IEK Jeżeliszerckość pźekracza2 mm.NIPPĄ 'l5 Po stronieplzedsion](o.mpolożeniu.4 4.7 f.mcząqc lvszczepamilub regenemcję ubltków kostn}. E[ID oialkd ndra/. jq tkan]<ę miejscu cięćpiono$}.tków pozabieqowchrecesji dziqs|a eczeniu W międzyrębovlych Tabe]a ]9'2 średnie zakresy od 12 miesięcy zab]egu'19ia 1992 Proeltakis iwsp. plżedsion]{orłYul\'ido(znieniemkości.Ź}tcm picr 'otn]. łQc4.osc liofiiTowa'a odwdpn ona. pżJ'pailkx szer. po\\']Tn pokĄĄ{abłoną' .\' płatapnedsionkouego Ze szc. glubość bmdarvki i lrl'konuje skaling zębowejnic dukuje się oraz \5€ladzenie korzenia rv ub]'tku.1999 i wsp.8 1.'" pżeilsionko\.2000 Parashis 12 1f 13 1f 12 12 ll 18 48 1f 12 12 36 t9 32 39 14 15 19 14 f5 rmod. 1997 Hed-"nwsp.6 1.o w pżestrzeniach międz}'zębo\\Tch pżIla on "'*"'" .ch W \{ lkance łącznej puje ptedłużeniecięciapoziomegou podstały bro.4 2. Piono. i poprzez przestgeń międzvębo\Ąą w \Ą1riku UPlłoSZCZo\'\ ]\IEToDA \:[\-nr[ĄRZ'ł\LĄ nie pżestneni między" uz}'skaniapełnegopłatana stronic językorł€j' Re.okostnoNlmi. tlzne sz!r! materacowe (6-0lub7-0). 1994 Yukna Evans 1989 I Kocher wsp. DFDBA d loqenla kos( n eoowapnrona. lub toda $}'h\€Eania bmdawek orndified prpi Ą pTe.lr. swoim mię.Je.nież i nastę.5 0..4 4.lvająca ubJtek pozostaie cią8le \ĄJ szew materaco\ł.któle \ię ponadma|. /aprclono!\ano jego\Ąy.przcl.ltana mc' dłużania' Zakładasię d$a wewnę.]cfJ'zując lub we$'nętżńe cięcie.SPPĘ.yi7.6 . stronęjęZJ'ko\łątam powtarza' ponadub]tkiem ró$.7 0.ch.3 1. 1995 scufean iwip.h okesie minjrnlm W uby.ch preparvtania połąclenicśluzó\t'kowo.sp. stnąpłatapfedsion]ouego w celu łahtego płata.7 4. pżestżcni międ4zę.2 '1. FDBA allooenna ioril.l oPi"*'. stronie przcdsionkowejprowadzi się ukośnie /ębn\ h/ 24ó . niereroroow"ln".q<iadująry( ub}4Ljem p'o\.8 0. pżestżeńach część blodawki W $. plz]" bieżnie pionolve cięcia uwalniające.dziąsło$'e' Podcina się oko.obustlonnie ną metodę wytważania brodawek (simplifźed 20' yesefL]ationflap.zlu się poziome'lekko skośnc jęz]'ko\łego pieńł6z!m' TwoŹy się pehy }'at w 8rubejpodstańc płata umożliwiado.4 1.lz]zębo\[(h pielwsze cięcie pżeilluża się międz]zębowej i Zapewnia szcze]ne zamknięcie pojed}'ncze pżeshfeni międzlzębo$€j.ld/i 'ip Io/.okch W jest (> Ir-b}tek \\lpełnia się mateńałemwszcze.1991 Weiqeliwsp. za]ecasię uploszczo.8 1. Widmana aplikacia FDBA aplikacia DFDBA DFDBA aplikacia aplikacja DFDBA aplila(iahidroksy.oper.f 1. z łqczynajbardziejdokoronową brcdawka pokrt.w Estetyka periodontologii kostny. przestrzeniachmiędzpębo$}. iI]lF <po\ob\ lębia.rowa'a pTFE blon.patytLj GTR użyciem f PTFE GTR użyciem z PTrE GTR uźyciem f b|ony EMD zastosowanie zastosowanEMD e 1. SZ!1Y zb]iża.lsionkoN'cgo(v pobliżu granic1'śluzówkowo' do sfon]<owe sz(z$u \Ą1Tostlra przestrZenimiędfjzę' dz.rialcm blonl Pnplożpnip. zębach plz e.iqsłotej) podstaNędata jęz-vko\łegobie8nie i i sąsiaduj4q'chz ub]'tkiem'W bouej nad ubtkiem' u poilsta{y brodawki\łfkonuje pod płatami śluzówkoło./va. a następnie plfełoże.3 1.

p]żez t})2. ..u $os(..io1^ . \.chmeto. nrozli$ic najb]iżej ].lti fastosoranie technik mik" hin rgi.ki\\J . ] Io7cj4gasię nad pnestlżeniq międ47ębo\'ą.ermqtż]iieszonko\le do sąsiadujq. rUn}U.losn\\a. .tku co ma szczegón€ znaczenieW zapobieganiu ekpo.tkót pionotfrh dobĄ'1Ą]' co nie uciska b]on} lub matefiału'D]a zamkrięcia nik kosmellczn] $ postaci zacho$al a btodarck tkanlri międz]. l''^J|/F|| P Iniell. .cj $ Li.r..jc się poprawę polabicgovlcgox]'niku cstctr'cznego.adza się poplżez \łąs]iie przestEenie miqclz}'Zebołęna stronę jqf].w Estetyka periodontologii wbrodawcc nad ublt]iicln kostn}rn od bve$l dziq..\ '\ /. t ' u \ \ kostn!'ch' mateliałó\t ]iościo7astępcz].j"żeli istnieją \\arunki alatomiczne .h urar milvu. ^onieczności dokorono\\e8o ich leponowania nale. t p o j r n p l d n l d . lub się maieńaienr ]ubla]dadabłclnę' ptz1padkubra. peln]'plat p.9 '. nipldacjc l\ Lkanliacht\ ard}ah i miękki(ll' Jest to na około5 mm' slczcgóll c t?żne dla obszam kĄtjtznego' co do p I nn'1.. mrh ub]tkór\ kości \!'\'lostka $. r h .o\\'bi. no\\attoścjoĘch histo]ogicznie tkanek przr.i 'r razi.i .n1\ Irldtrlu/u$L. sn.i iF8o i nadmiernego napinania..Wmialę możIiwoścido no\\e.e proradzić w ostatecz..| " / l ] o l J d l | n jo ' l \ ..ip orlbu. I'rrl.1..ko\Ę ró\tnief plo.r/ .PLo\' ' /.śn4'\ meiodą z \l:bo. stronie ięz].t e . ji po/Ą\|a|. . p]erwotnegozamknięca moż|rwość płatem. / . \\' pl7ll)ad}iu cienkiego dziąsla \\]. . któIą pźeprol.\. m u u cięciu prle7 bloda\\kę uzl'skujc się mllielszą ilość tkanki. dach i!.Jr.tek oraz rnoż]iwość bardziejdokoronowegou1ożenia Drony. L re \ . !pr. l . Sre.ch ]ub błon .JLle. a. Cięcie to ło ażdo sasiadująC!'ch bloda\\ek' Z ko]Ćiprepalu.df.jakim jcst pżcstżeń ibrcldarr.tzębiu na]czy: u\lalniająCe cięcia piono(.ol.iania optlmalnego \\-\1iku esletl cznego po labicgu płato\lm na pĘ.u\\u. Ąn'' t/p$ n|. \\i\. 249 . \\ipł]\\a to ró\\ eżzasaihiczo na przeŃd1lalność Po $adzi się cięcie \r..]1.Lt powinno być niechinrrgiczne lcco Z'lJJi]a od śrcxlka dziąslapłatapIzedsionkor. / a t ' n r o\ ' r | i i U $ n i .d cr/'\ni dalv' i l' b. dni zakres recesji dzi4sta12 miesięC].pot].-rd.rh l..bielać \!}!eł. a nie tcchnjki GTR' s7!rami ęzełko\\]mi' \ \ l e ' h 1 i '' I ' i ' l z i 'k i p i p r r .nosii0.ermąrzkieszonko.'bo$\. prct'aro$a.|Ą.. / nirn $.1 . .lcdsionko(r i ods'laniasię kość ..1ost.l/\.i r.L t. brakucisku szWóWna materiał WYpełniający Ub}.rk p.ka międfJzębo$.n c m . i .ii or.\i r\. nn' pr/edlużasię ł. \IPPT i SPPIr5.i". l | | | i r a ' o r I i l ' | d ' i i p | . podniebienną' Pźcsłanki te \rpl\\.ttro\'1. plefelo\lać metod!' mjkroc1inlĘiczDe osŹczę. gu./\$.\ .\g]adzanic po\\ielżchli koizeni i kifi]taź zamknię..fo. tip po.tkóW Wobec20-50% po zastosowaniu technk tradycyjnej).a nad \\kpółczĆsn}m celem le(zenia zapaleń plz]lzebia F L b \ | k i . .rt Dla uzysl.Zębo1.]'P|.j' ".7akesu regenelacji i efektu kosnreĘ'czncgo Zabie. jest zape\!'nienie najlepszlch wafunkólv do ponow.o.n\aŹa się ni.ko$'o. l ń n n .nr.De i atrarrmalycznc ma.l. chin[giczn]n leczeniu kieszonĆkkostn!'ch.. . cie policzkouolęZ!kowe.h i r u r { i .\\ I.a. u'ld\1. lF' hn L rcg^nc.kupu o|"rJlin"go umożIitia bafdziej plequJ. n c i | ' . .. plzl'jak najkorz]stniejs/]m pozabie \\ ku nozli\\oś(i zamknięcia ub]tku piateln' naleźv ! o \ \ \ m \ \ n .\.'odcinkupr/ednim.u luh nll. W pż\padku ub].'ająna isLotnc Z(ięlśzenie .r.lgiadzić' Ub].Li. podciać okostna u podsta$).płata prfedsionko\!€ . z p n r r k u .fl. (zapewniajq zycj b|onzaporo\Ą^/ch zamknęc]e oko. sła zęba ze zmianą na po$ielzchni plf}'środko\. nianie kieszonck kostnlrh $szczepami l(ostnvmi ]ubbiomateńalami.\konuiF. go plfl(zepu.ka międz]zębota' ka 7ębodołoNego. titego f anknięcia pieNotnego.ew ten \\. r .l -'ę / n a ' . l l ' ' | ."lnpj $ ubo. I n ] .l G]óWnymiza etamimetod MPPI i SPPFsą: je f achowan brodaWek ędz\.4 mm. dniego. n .Zębia c!ch brodat'ck międz}zebo$lch. r I J '! ' rnś|.'egcl srnre. h l.o bard/o nr.\. Llnl\ h ^J' $ Jdui.czĆnie peńodontolo8iczne (skaling poddfiąsłotl: do trycznĆgo miejsca !r t'acie jęz}'ko\\l'm' s. / n i r n \ \ p c z r p : d J . o d tn r i k o .tek \\]pełnia ncgo pżyc7er]u . ' ż a por\'ienchnie zębo\re \r. \ral Lrniesiona zostale bfoda}.lla ich całko.ej ub\tkiem' podobniejak nad miF.90%operowanych ub!. ub}. ..f m ębowych. r / i . dzające brodall']dmiędlyębo e. lJ'podciąć okostną).loN\ pprpod.hn. |o 80.

w Estetyka periodontologii
Fecesji dziąsta. Dla cfcktu pozabie3o\\ego $a/ne jest, abJ nie pokĄ.ć całko\\icie pvĆszczepu platem' Jest to jednak metocla rclaĘ\r,nie fuudna technrcZ. \\i \r-r,borzemetodl' zabieg! r, ramach plast-\'cznej nic i $.l'magajqca d$,och pó]Zabicgo\\(h' chinrgti przyfębia należy u\zględnić czterr' pod. o r\iele proslsze jest Zmod]fi]o1\ane dol\ierlchoł' stau'o!\e zasadyl kowe rcponorlanie płata20\\ Zabier $m \lfdfuż po. slansę na sukces. przcwidJĄĄa]irość |q. /enjJ:Iu/o$kU$L,{]/ d.lnscpoofirNJl/i.ie l iF' iF \\].niku' e pnzionr' do' hod;1' no ^uvi ripzra',nio I'nni'ei . brak pon,ikłań. \a szcz}.tu\t.\.Iostka. jcgo końcach rł.lkonuje sĘ d\\a aspekl ekonomicznJi piono$e ciqcll u$'a]nl1jące.$thodząCe !t'błonę ślu. Im pr.ostsfa metoda' Ę.ln większa ptertid.rtral. prpdlunl.d. I .panr,' ri^ pl.rl' /ea'io\ei!.rno.i tr ni]<u mni"i.z.. l\\ ma€ a nid \ /J].rF.iPu]niP. /o\\.1 i jętnościtechniczn]ch operatol.a' Efekt każdcgo Za. bości'L1óry reponuje się dokor.onowo do pożądanej i Li. gU ś ńifurgij p|].h',ne zal"ir oJ z.|u|n.ll ma. t!so]@ści (jego \,sz}cie jest opcjonahe). P|at ten nualll'ch oasami !!ręcz aĄu mu 1ek2j7ai od \!łaści. plą'fiąm}ł'an}' jest l'' tej poz}qji plzez okolo 5 mi ' ' Pmpn|U hiruĘi' '. l \pgn \\po.a;"nj.r B-binpfu lrudn. lH hnili onpriL. nu|',/.ll' aIlPjet| ,,a.Io-osdILje qlne nroga prorradzić do powil<łańpozabiego\\.1'cl1 negonl orc.e- ' |nJ' 7 Lui. IiAIn\.lĄti.m |'€ n J ' :n.. nl;*.r,.ge n'no.i pogańzająq'ch $yik estel](znll C7ł.l1nik ekoto. ,lnie por,crz'nie .tr"h (Lj.t.l.r o !!. ]orze metodi'' zabiegu. 2.5 mm.20 Zaietami tej metodr icst bard-zodobry poniczn!'rórr'liez dccyfttjc e-lpr\,,,n\. br.rkk n -, /nu', i r/\na pE].kład plefero$aniu technik jednoĆtapow]'ch, raLi'gosr trt nil< postęrjo\ta. cia i jedno polc fabicgo\Ą'e'Plzi'' poszeEalxu dfiąsła cZ}'$],boŹe mateńahl autolo8icznego. \Ąi niu lłm, jak \'. 7adn],miJrn}'m,nalcży u$fględnić Ę p [ablonl<o\r.\m pveszczepem dziąsto\]m naleił' pa. p , h a r a L "r n l n g i , , n r J ' j p n l . r ' s : p o l p r J , u i q . a . e miętać' że irn glt]bs7.]ltJ.m jaśnicjsz]' plżesucfep ni pato]o. i tym sam]m go$Ze jego dopaso\anie do otaczają. rrspołpracuj4ql scepB\ narcyl. osobox,ość ' ',h .l,arpl lm bdril,,' i LlokorDno\oipsl on /Jim. giczna, na plf].kład zespól N{unc]rausena). p]anto$an}l R.n korŹrstfucjszy jcsL pofabicgo\Ą.\ efek1 este\'cfiłl kosztem jednakźe fakr.csl] poszc' podzielić rzenia dzi4słalub pogłębieniapŹedsionka' nej można zab egi p|astycu chirulg ii pżyzębia na następu]qce metody: poszeżanie po tkanek: dfiasła, Metodyodbudo\,!y kry/Van recesji e dziqsła, augmentacja kośc u,yrost ka zębodo|owego' Metody resekcjitkanek gingiwopastyka,chirur giczneWyd|użanie koronzębóW. Najr'.aż. niejsz]rn k]teńum ocen! Ćfckytności Zabicgów lF lokn\\.l]ri.r e.i. \' d.t.l, -.. r |\l,i no/dL.Bo.\a całkol'.itegojej pokĄ'cia tzn' clo połą. .jest moż]iwość

czcnia sfk]i$no.ccmento\\ego' Pod słn \lfględem llljl"pwe t'tlLi|i UĄ.l!\'dn'' l|L'/d'|Ą.osaniut'r,,e. szczepów podnabłonkol\ej lkank lącfncj (7(H0% lc. Ze \Ąfglę. cfon]rh recesji w I lub II klasie N'Ijilera).Z mod]ńka. dlr na najkorŹyst iĆjs4'pozalriegow]' \\]'nik es tc tycz' cji tcj mctod}' szclcgólne \Ą'aloryeste{J'czne plż}'non! nąjba.J,i'. |r.[crnsaną mnIodq l'ot/^żan'.l sZą ZabiĆgi Ę']on]\.anc bez bocfni'ch cięć piono. dziąsła porinien b}'ć pveszczep podnabłonko$'ej \.Ńh wmiejso biolc7}m - $. pokl]'}.dnilr re.esji po. tkan]ri lqcznej 18'1.! Połqczenie tego mdzaju p]że" jcdlnczlch tecbnika kopertorla \r,gRaetzke (1985); szczepu z dokofl]no\q:1n pŹesulięciem płata (meto. rr poĘ\Ąrniu rccesji mnogich: tecbnika \\g Bruno (1994).koper|a nadokostnow'awg .Ą]]ena (1995) da \\g Langcra i Langcra lub \\'g Bruno) pż}nosza poszenenie dziąsłalr,taścilr'ego ob. i technj]€ tunelo$a \ł'gZaba1equii 5p' (1999)' śr.ednio mm 5 'W sen'acji odle8lej wyik możeb]ć j eszcze ]epsz}'dzię Najltiększą minjmalizację cięć Zaplopono\ano ki pmcĆso\.'i pełfajqcego prfl1fepo lc}eeping aLLnch. | | ' ł h r i l ' l J n ' . o \ \ . j. n . ! r , \ j d - ń s n i " ż i d . , \ n i a . u ' ' ' ? l l ' I p J | | o ' , p \ nnAo ż l i \ ^ e l n o ] ' l l i e | 1 | | ' ' ś . I niu pizeszczepu'Zabiegi te pr/}nos74stabiln].efekt i. iA.

250

Estetyka periodontologii w
pokĄ.cia Zc n'zg]ęClu popm\tę\rarunkó\v anato. na mic7n]lh w $Jtiku poszeżenia i pogrubieniadfiq. sła'Zblifony ĆIckt\\.ZakresieodsetkapokĄć calko. titych, a p'ede $są.stkirn estĆtykipo 7abie8udajĆ \\-Ykoż]'stanie sterc\\'.ancj rcgeneraciit}(ane]!szczegó]nie \\' przJpadl(u s7eloldch i głębokichrecesji II klas! rg N{illcra. j Truclności ograniczenia z\Ą'iąZane tą metodą z to: moŹli$'ość zastoso\\ania lr1'łqcznie przypadku l'l rcccsji pojed],czycL niekicd]'konieczność odon. toplas{ld \r,celu slilorzenia rnieiscadla \vrostu .egenelujqqrhsię tkanek,brak możlil'-ości zasto. so$ania w pżĘadku \rąskiej slrcĄ dziąsła tfud. ność całkowiĘmzaĘ'ciu błonypnez płat oraz u' użycienieauto]ogicnrego mateliału' Efekt Kosmc. t}lznv \\ obu metodachjest zbliżonil(R}c' l9.2 i l9'5). z ]epiejoccnian]mpżez pacjentó ' rtfm. stcm gruboś.i dziąsrapo GTR' jest usta]enic kĄ.te ó$' sukccsu clir.u.. \Ąażne giczneśo poklTciare(esjidzi4sła' Jcdna z propoz5'

(anowiqceo czterykMeria pozabiego. sumarycznym WVnW|JżFriu e\tery(z.y.n ch|.u.g|C1nyn W leqe.iu
jedno|itość recellidziqs|a stopieńpokryca recesji, to: barwytkanek(w zakresie błony uzowej,dfiqslazro ś gowacia|ego, prfeszczepu dziąs|oWego do otoczenia), Wyg|ąd tkankim

grubość, zwióknień, pzebie9 po|ączenia utkanie), ś|u zóWkowo dziqśowego'

Pon mo dobiego cstclt cznie i stabilnego r\trlil\1l pokĄda rccesji po pżeszczepie podnabłonko\€i

tkanki ł4cznej i stelo$'anej iegcncracji tkaneĘ mc. todl te sq fi]lat]Ąl'nic trudne tecliLricfnie' Techniką Zdccydolt'a e najp.ostszq (brak koriecznoścl slYcla' i.ullu pote /'abi.go\a' ip.l dokoronn\a prpmi. szczedc płata półkięĄ'cowatcgo (Tanol'. 1s86)' PL) jcj Zastosotaniu ró\\,nicż Lr/yskuje się zadolt,alajac.l \\ nił ko.me|\. /n\. nt,lLierł"r,i prnla' |u .ię . i1' nie i . i i , | ' n l . ś d l . lp o I o t n J n : | | t I d n u r e d I n ' , p n i p l n pionorwch olaf nie naruva położenia broda\\ek I p i 6 miesięc'u. póŹniej, na fotografia(h przenrcslo. nliędzt,..Lo'lr. \\.fu/.nidn ; .a 2-J m]T l' ' ' . ' h' nych na eklan komputcla pŹez d\'och njeza]eż. w s7c7ęce (ta]rżemnogie) z \r-rstalczająca szelo]<o n].h oceniających, któlf}' ńe są po\Ą.iadomieni ia irrul,o.,ia 'lriarlar\lJ(' i\pgn \\udlp;lo-;1r" poLll^ga po/JbiFgn\,\ nimun 2 mm od blżegu ilziąsła (rrażneilla Lrnacz . " mplo,l/ipl.',cria O,.nic i\l'I1ik estetlczn]l kodorrany r'. ska]i tńjs|oprlio. nienia plata) prc\Ą?.Izi się cięcie łuko$łrte i de|ikat. rrcj: dobĄ| średni zly i nie podminorvujc się skalpelem tk.iłnkę$.'kierunku

Ryc.19.2a l/lnog e

Ryc.l9.2b Stan po 12 miesięcy po

Wei tkanki łqenej,

weso.
Ryc.19.3bAkcep cjentkę W}g|ąd dziqs|a12 miesięcy

Ryc.19.3aRe(esja klaly wg Milera

W}gqdu dziąsla'

251

w Estetyka periodontologii
ko.ono\ł.vn dla uzyskania płata śluzó$,kowcgo' Z kolci \tl.konuje się cięcie przez szczelinęclziasŁl i całkorrą, doclroilzącdo cięcia półkiężyco\Ą,atĆgo pla1-Waznejest' aby slGlpel b!'ł wicic u$Elria się pefora. co W Ciągł}nkontakcie z kością, Zapobiega dokoronowe cji ptata' Następujełahveprzesunięr:ie płata połksięi,]cowalego ab-r eznacznicpokĄ'l tak. połączeŃeszk]i\\io.cemcntowe' poiożeniu pzez Płattcn stabi]DouaĄ'jest !r t]1t1 poprzezgauę'Nie ma po. okołolo.minuto\ĄYucisk hueby zaldadania cementu chiruryicznego,gojenie tnrE kjlka lvgodni,pżez CMamiesiacezalecanejest Ltż]$Enie b''lkomiękkiej szcfoteczkiw opelo$anlm rejoniĆ.W pląpadku sąsiadujqqchp\.tkich recesji nrnogichrr*onujc się kilka połqczon$hze sobacięć luko$atJ'ch' ńrmolegfuch do krarrędzi dfiąsłai po , o\\Jhch /ts\ilr\.i gnru,\.kirnju nlaln\' I'dlk\ieh, rcponujesię ca\ ten komplcks dokolDDorł'o' bości nego {]Tostka i pżcchodzącena stronę pźcdsion. kowq' 2 nieznacznln pżckrocfeńem linii śluzó(. .ię PrcparujP ||d ' /c.' insnigru. ko\\o.d/iąJosAj' bości'u$idaczńająC okostn4' któm stano\ri łoże (okolicazatuzonou,cobiorcze.Z kolei z podrriebienia (nalcż}' przesfczeplącfnotkankoŃ../ wa)uz].sk1je się \unij' \ , dlo! r ndLtnn.k klon umiev'ra .ie . v.'.\.l1)stek p(} lub \'.łożu bio.cz]m tak, abyposzerŹyć piono\t].Ę e\enfua]nic pG wĘkszyćgoW\\:.miaźe \tiększyćgo uarótł1o\t $lmia'e popżccznm, jak po. śl,lLi| id pnevl /PpI n.l.|tspui/dl i !'iono\\ln' pżcz \\'szycie .esoótljąq,mi się niÓni do okost. go nej' Zabieg końcfy repoz!'da płata oIaZ szcze]ne i bez napięcia pokĄ'cic nim pneszczepu' a następ. .i r r r a , ' - ! , i c p o j p i l \ n r ^ mz n a m i, n l o , " n i " m i rł miejscu cięcia pozjomego piono\Ą:.ch'

s1'!]Ro11'!\l,r P'EGE\EP'{C.I'ł Kośfi Tech. (GBR Elt/idpd kości bo. niki sterc$.aneiregener.a(ji \t1'1 sa '\UG]'IENTACJA Augmentacja kości ostka ne rege eralilm) v!.\''kolfł'st]'r\ane d]a odbudott pożądan}m jest uażna metodą p]astyczncjchi. kości \Ą].lnialze' Za. $:rcstka 1,. każd}m fębodołoh€go pŹed \tplo1'.adzenrern \Ą].konać rm. rurgji prz]'zębiai polega na w.l/peŁańu zloka]izo. bie8taki można jc.Iiroczaso$'o po w.r. podczasimplantacji]rń \'.anJ'chubJ{kólf bezzębnego\t.l'rostka' Dochodzi planlu. po nieostroż. konaniu implanlu !! plf}'pa.lku periinplĄrLtihs' \ł do nich najczęściej \rJniku uran od ub].tku ijego Iodzaju(de. n]'ln usunięciu zęba,floka]ifowanegoi progres]ĄĄ" \{ zależnośCj rozległości poekstrakq\'jn]! dĆfekt[J.IDstka) nego plzebie$l zapaleniaprzyzqbia,Złamadazęba, hiscencja,zębodół uapolową' błonę \!raz z auto. rozległychtońieli' stomatopatii plotetl(znej. Po. stosujesię samąbłonę błonęz al]oge. lt,oilująone prcblem!'estetllznc w przednim odcin. logicznjtn pneszcfepem kostn}.rn. \\5^ h.,/(,/ppudsJpnion\. /ct'.mko.lrr\m Lu luku/\boMe8o. v,7eqe[nie planui-.ie r 1- nr,/n)m 3dt U^'skuie się zamlożony \fsuszony DFDBA) r0'1lj i \Ą..vróżnia się: \Ą ten sposóbbardzokosmet]une poszcl'lcnie i/lltb ui klas}fikacji ub]tków \Ą.arostLa po[.r].oso.ję. podwyższelie $ltrstka zębodo'łol'ego' tJe.ę l ||lIala l|dĄ"L\ lr miarr. $]'r.ostka, z}'ko$l'Inz zac.howan4.!t].sokościa z }ILT0D\ LsŁ.ll'lN'Lł TKĄ\EK PRZ\7ĘBL]. I{lasętrIulrata tkanek na t:rsokość zachollanq są slcmkością \tlTostka. \t'bmlle metodyrcsckyjne Za]iczane ń\łnieżdo n'Ikon],Wa. iilasę III utrala w}'sokości i szerckości wT'mstka' plast-vcf chinĘii plz}f ębia'ponie.waŹ nej u.ł.rostka w ChiruIgicznemetodyau8rnentac.ji d7iela ne sqw cclu poprall! zaĄIsuiIfiąsła, pŹlpadku je. po\''iększenia miękkiej go nadmialrr.Przykładcmjest gingiwop]as1].ka st(} się lra zmieifajacedo tkalrki pżed \['konaniem mostu)lub iegenera. sor\ana dla odh,vovenia fizjologicznego ksztaitu (planol'.ane plzerosnl. (plano\taDe implantó\' 2l dziasła s}tuacjijego nieod\Ą'Taca]nego w cji kośCj \\}'konr,!tanie ZabĘ tel rr5.kon]tran!'jest naj(zęściej polcko. w \{ estcĘrzncj augmentacjiub!'tkówtkanl{i mięk. pod. \\}m rc/rcsto\\'].m lapaleniu ibiąsła'Llą'skanie l'.:la. kiej klasy I, II i m $lkorż}'stujesię przeszc7ep nabłonkowej tkanłi lącznej(IŹngeri Cala8Dal9B0)' ści$ej$.spóipmq padenta \'. lakrlsic optyma]irej niechinr. $.miejscu biorc4,mjęZyko\\'o \Ą}'lofulic hĘicnJ jamy ustnejorazprzeprcrtadzenie W bm celu leczcnia pcriodonto]ogicznego ogółzna. na się cięciepoziome oraz d\\'ź| cię(ia pi.)Ilo$ep el(ra. gic7nego jegozakres' czającc odległości 2 mm od zębó\\' !r l szcz}tbezzęb. czącozmniejszają

252

Estetyka periodontologii w
Ryc'19'fla Uogól

Ry..19.4b Sian prawidlową gi€ . h ek' śom' 5 Tyży ka). je optyma|ną hi

Istnieją ró\\Iież moż]i\\ośCi !\1.cl]lużania koron!' ldinicznej za pomocq elistruzii oflodorlb.cznE' ]ub Il{' h( /ru..J /.ln|' iei \'ron\ F'ol7p/ ' hJ.Urśil, n.,l międf]zębo\\c' Dla zmniejszcnia 8nńości d7iasłaod. .esekcję tlanck pŹ\zębia' Tak z\ane dol..ieĘchołcina się c1ęść tlianlii oclstron! loesuon]d (Z\[]ątk]em kowc rrr.r]łużanie ]ioron}' może micć n ejsce $ 1r1. brodar\ek)' dokładnie oplacolllie się po\lieEchnię niku gingiwcktonii iub pl,esutania płata N Ęrn zębó\ i lakłada pojed]nc/e s^\.\:facho ańe pr.e(Jr lricnIrrirrr rt połączenirrlub bez osteoktonii' \\j\|ór 4i pr\'\\1konywaniu cjęćpoz\lala Da uzys]€nie zado. metod}'za]cl]'g'lótlxe od szerolości grub()ś(i i dzia. r\alajqcegoĆIektll estet!'cde-go (P$( 19':1). sła\!1aś(ił'e8o od g]'Llbości oraf bias7kipżedsjonko. \\ prTtTradkachpolekot!-tch i idiopalycTr\,ch \\cj kości w1Tostlia' tl.'\ni.|.''l n|i'|Ą. { '',id.^| J|Fż\ i' |''l\. . n \.v przypadkl ĘEtafczająCei szerckościdfiąsla na. z inożli\\'ością nawrotll' \'V picńlsz].m prZ}l)ad. lcży preferorrać gingilre]Ćonrię \elmętżną'g Pien\. ich kl $e lvspó]praq. Z lekażcln pro\adlą(ln nalc7\: sze ciQcie pó]księż]co$ate biegnic \r drie kics'/on]o podjęCiafarmalioteEpii alter- i osz(fędza bmda\\'ki nxqdf}7ębo$e' Dngie ta]dc Foz raŻ}ćmoż]ir\ość r.rrrrr'-i. Ir.r I'r,\lJ.r,ItFn\Inn.-^,rd,o1 ir7"pina. cięcie odpo\riada przcbicgowi polącze a szlJi$no. c}]dospoĄna -łtaliro]ismus. njf ed!]rina-am1od}?[l|l cemc[tor\ego, \.4lqLInje konturcl,'i dziąsla pif} s4lub diltiazem. siaclujqClrh zębach' lĆórc nic (]ma8ajq i'\dh]żenia Jec]n\m / l\ażlicjs/]Ch \\s]iafail do \1..\'clłużania koron]i \astępuie usullięcie \lciętcgo dziasła Z od. korolr liJniczn1lh zębólr jcst dqZenic do poptarr1' sionięCiem ]ioron]. do 8lanic}' szldi\lno{cmelto1\ej' esteĘ'k pżedniego odcinka uzqbienia'Korelita ta Plf}' tąskiej shefic d/iąsia $,laści\le8omctodą ka porrmna blt rozr,.ażana pż\'tz!\: uśmiechu dziq. Z \\.\bonl jest do$icżchołkowĆ p'esu[ięcic plata' slo$yn ' j eżeli Ę lko rte iest on łltikiĆm \$sokicgo Trz1'majqc skalpcl ró rroleglc do Cllugicj osi zęba. przebjegll LL i \lt|rgi gófircj 1ltf\' fizjologjcznej dlugo. pm{adzi się picn|sze cięcic po shoniĆ pżedsioDlio. ści](oron k] ric/l\(h zębó\\,góm]'ch lub prcgna(ii' tei i jęz}dorr,el }5 mn] r.xmoleglc do bEegu d,lia. Szczególniedekorzvstna cl]aĆstel].kiulębie a jcst s]a. dochodząc do kości .\.lDstka.\\ pĘcstżenL1ch as\metna l\. d'lugości ]iororl sie]€czY międf}lQboł].ch u|v}muiqc cięcie ló},nolcgle do Innc $skazania (lla te8o rabieguto: bżĆg! dziąsla,następuje odd7ielenie$Ęsloej \\aI. ' J , l / i J - l o \ , L ' \ j p n \ h i ,o $ . r L , t m a | | i . r . sh['bloda\dd. Dnrgie cię(ie biegniĆ !r I t n' dnie i{Ćsloll. /L,\ .nJ|n,' ||'ń'Pi . |".'.ln'ii /F|'a I J |||r/\ | ' |nJniJ kj \f kierunku kościt]mstka i jcgo celem jcst u$,olsrę kolon}' protet-\'czne]. edc plata (kohieĘa) dziąsło$e8o i'oko1 lęDtjl\i Zabużenie tf\\i szelo]ioś(i biologicznej' ./\'li Z ](L)]ei następujedo$icvchołko\lc odpleparotane sldóccnie pasa tkanki za\lartej pomjędz} slu,\. p]ata śluzó\\']iol\o.okostno$ego obu sfuonachb. po Lcln kości \\.()stka a bże8iem dziqsła(isLotIego ku zębo\\ćg() odsłoniQcieporricrzch kości'Trzecic i dla prat\idlo\lej ]o](alizacii p()ddziąslo\e8o brl{! ciecic protadzi sie wil]uż gr/biet1l]ioś(j \|]]osL]Q gu korcnt ptolct!cznei). i p]7eśróCi Zębodolo$)clr rrd przedsitlnka clojt:zr1io. u l d n \ i e r , d , ' r u \ \ .L i a . , n n r r l , r, r i r i F t - m \ \o. Dziqk temu odd/iela siq kr nier d;Ó4srorir r " r ustnej w rc]onie szJ ki Zęba od kościl\1Tost].ai usu\a

Plzedsionkollo i ięZ],kol\o odcina się nadmial dzią. sła,\astępnie po pomiare 8jębo]ości ldeszoncli pro. $adzi się ciqcic girlando$Etc. odl$ażajqc bn]da\\ki

253

nieodpowiednia ma dziąsło tendendę do przeszcepu.t$ażo*ego jest temz do]dadneusunięcieziaminy i \Ą!" estet-lcznlan prowadzonego leczenia.a hig. biologicznej. sferokości miętaćo $.w Estetyka periodontologii miesięcY po zabiegu. z)4 . Nie {eł dąż!ć zoyt Tałeji|ośL' oozy\karie jezeli plfed zabiegicm b!. W naitru_ Możliw€ jest ych gładzenie !v od korzeni zębo.pa|enie otoniu. nje inlerd\ ptina].22 esteryki uzębienia'lecz musi ja Zabieg kończy zszycie płatórvw przestrzeniach ńe możepogarszać popE\{iać'w czlm szczególneznaczenic ma stmte.'ł preparacja śronybiotcfej.Wotnego kontufu.Estetycme korony prctetycznenaleł zalda.'idzenie lejonu dziąsłowoDopiem całościowe decydujeo końcovlm efekcie zębowo.|ępoMJnid' korcny ldinicznej możli.r'ch pomocq szwów \łielo1. dniejsu pn]'padkach\\.vars1"tvG i \Ąych. tń aI8onlmu no.nieprawid|owa technika zak|adania one sl'asz(Zonc.elaja_ pacjenta n|olo. Za międf]'fębov'.7ębo$'1'ch.ch' za]eŹności poza. ustabilizujc się położenie zabiegu(naprzykład W B|ędy techni(fne trakcie prepamw'ania .1/a) n splts maią po\vi].]an:a pozabiega (szacolranena okolo 57oliczby zabiegó\' lub \łTęcz zatoźonego @ęstopowodemnie uzyskania niepo$odzenia. ponieważ ność pofabiegowe upodobnianiasię do pier. dieta ubo9obia|ko\.kiedy sześć dać naj\łtześniej no$ego bnegu dziqsła' peńo.W}. u$'zg]ędniającego która p(} gicznej' leczenic ofiodonĘ'czne lub/i protet]'czne. do l|ark|daw(zej. Na ł]'niki chiruBii plast]czneipvł-Zębia rlredoslarearalubzbyrdgre5yw. wek międzJ.i pozabiegolc 5ą my ustnej. postępowanie szwóW)oraz niew|aściwe fnaczq.dłużenia obok terapji cz]'stopeńodontolo' \\e jest pEeprowadzenie osteoktomii' Na]eżypa.dcjap|ata' u5'sokichbrcda.laścirvej nie leczenie periodonto]ogiczne Blko \Ąśpótczesne od winna \ł]'nosić 2.\lnagane \Ą]{)Iaco!!E. gia oszczędzania rcgenercwaniatkanek przpębia.nPgo danegozald€su \Ą].23 estetycf nego' w€go efelĆu !.niestabil.5do 3 mm.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful