Pra znaPeri ontoI ia ktyc od og Kliniczna
prof.dr hab. Jadwiga Banach, E|żbieta Dembowska' n. med. dr RenataGórska,prof. dr hab. prof.dr hab. Zbigniew Jańczuk, Tomasz Konopka,dr hab. n. med. Joanna Szymańska, med. |ek. MarekZiętek,prof. dr hab'

Zbigniew Jańczuk

Redakcja naukowa

OD
bibllotelio

Wydawnictwo Kwintesencja 2004 Internationale Verlagsgruppe Quintessenz Berlin. Barcelona, Chicago, lstambut, Kopenhaga, Londyn, Moskwa, Mediolan. New Delhi,Paryz, Praga, Paulo, Seo Tokio, Warszawa

Spis |teści

Rozdzial 1 Morfo|ogia przyzębia zbignieW Jańczuk Wprowadzenie przyzębia struktury morfoIogiczne przyzębia Uwarunkowania morfo|ogiczne a fizjoIogia i patoIogia

11 11 17

Rozdziat Etiopatogeneza 2

Renata Górska Wprowadzenie przyzębia Mikrobiologia pomiędzy gospodarza Interakcja bakteriamiodpowiedziq a Analiza czynnikóW ryzyka

23
23 24 28 37 37 38 40 46

Rozdzia| Epidemio|ogia 3 chorób przyzębia
TomaszKonopka Wprowadzenie MetodoIogia badań epidemioIogicznych Geograf Występowania ia choróbprzyzębia przyzębia czynniki zapaIeń ryzyka JadwigaBanach Wprowadzenie podmiotowe Badanie przedmiotowe Badanie

Rozdzial Badanie 4 kliniczne

55
55 55 59 65 65 69 78 79

Rozdziat 5 Badanie radiologiczne Joanna Szymańska Metody badańrentgenowski€ h Moż|iwości radiologicznej oceny W periodontoIogii Monitorowanie leczenia Ograniczenia diagnostyki rentgenowskiej

Rozdziat K|asyfikacja 6 chorób przyzębia
RenataGórska Wprowadzenie choroby dziq5eł przyzębia Choroby Wady wrodzone nabyte lub

83
83 85 93 105

Spistreści Rozdział7 Wprowadzenie do profi|aktykii |eczenia zbignieW Jańczuk Wprowadzenie strategia zapobiegania i Ieczenia choróbprzyzębia personeIu profiIaktyce Ro|a średniego w Rozdziat 8 Profilaktyka domowa JadwigaBanach Wprowadzenie Motnir'acja isamoocena jamyustnej Wskaźniki hi9ieny pomocne Wybarwianiu płytki Preparaty W bakteryjnej jamyustnej leczeniu Znaczenie higieny w choróbprzyzębia przestrzeni Przybory higieny do międzyzębowych

't09
109 111 114 121 119 119 120 121 122 126

profesjonaIna iIaktyka Rozdział Prof 9

zbigniew Jańczvk Wprowadzenie Badaniejnstruktaż i hi9ieny Mechaniczne oczyszczanie zębóW poIerowaniem i szyjek SkaIin9 naddziqsłowy z koron zębów Kontaktowe stosowanie IekóW persone|profi|aktyka profesjonaIna średni a Zbigniew Jańczuk Wskazania poddziqsłowy PeriodontaI SkaIin9 czy debridement |\,,letody usuwania zlogów poddziqs|owrych

133
133 134 135 136 140
111)

powtarzane Rozdziat Leczenie 10 niechirurgiczne

't45
145 148 150

Rozdziat l Leczenie l chirurgiczne reparacyjne (resekcyjne)

JadwigaBanach Wprowadzenie Kiretaż płatowa operacja przesunięcia metoda plataI Zabieg dowierzcho|kowego Nabersa Gingiwektomia Osteoplastyka

157 158 159 160 162

Rozdzia| 12 Chirurgia ś|uzówkowo-dziqsłowa TomaszKonopka Wprowadzenie Poszerzanie dziQ5ła 5trefy Pokr}vr'anie recesji dziqsla Zabiegi wędzidełkach na

163 163 163 166 175

6

spistreści 'l3 tkanekprzyzębia Rozdział Metodyregeneracji 't77 117 179 181 186 187 187 192 Jańczuk zbigniew Wprowadzenie przyzębia tkanek Mechanizmy regeneracji Błony zaporowe matrycy szk|iwnej Białka wapnia.materiat wszczepowy/bariera Siarczan przyzębia Wszczepoweregeneracji w tkanek Biomateriały przyzębia tkanek skuteczność regeneracji metod E|żbieta Dembowska Wprowadzenie Podstawyizyczno-techniczne f urzqdzeń laserowych promieniowania laserowego tkanki na Dzialanie przyzębia w Biostymu|acja Iaserowa chorobach mo€ Lasery dużej y W terapiichoróbprzyzębia o |aserów |eczeniu w chorób przyzębia Rozdzia| Zastosowanie 14 199 199 199 201 202 204 żucia Rozdziat Leczenie 15 zaburzeń czynnościowych narzadu Marekziętek Wprowadzenie Przyczyny zaburzeń czynnościowych dysfunkcji skroniowo-żuchwowych 0bjawyk|iniczne Analiza zwarcia Marek ziętek Wprowadzenie protetyczne przyzębia Uzupełnienia a choroby Szynowanie zębów z't'l 211 212 212 213 215 215 216 219 protetyczne chorobach przyzębia 16 Rozdzial Postępowanie W Rozdzial 17 Farmakoterapiaogó|na i miejscowa JadwigaBanach Wprowadzenie Antybjotykoterapia ogó|na Antybiotykoterapia miejscowa Prof ilaktyka antybiotykowa zz1 221 222 225 227 z5ź Rozdziat Fazapodtrzymujqca |eczeniu 18 w chorób przyzębia Zbigniew Jańczuk Zakres program i fazy podtrzymujqcej vv)PU'ProLo PoLlEr rrd Trudności realizacji podtrzymującej W fazy 234 239 240 Rozdziat Estetyka periodontologii 19 w Tomasz Konopka. Marekziętek WDrowadzenie przyzębia Estetyka niechirurgicznym W Ieczeniu periodontologicznym Estetyka chirurgicznym w leczeniu 245 245 246 247 .

ze się w obrębieszyjki zęba. czyli tZ\'!: jeśli loem łącząqmoraz prz!'czepłącznotkanko\ty ocz}Ąviście nie dołączą \Ątóme prccesyzapa.{adow4 nażądu żucia'DZie.ię jul stna i kość w}'mstkazębodoło$'ego. fwiąfku nic tJ.lączonyjest cementkonenio\W Gostniwo). polegające $}d]lużeniu ich koIon klinicz. też jest mimo Ze\\'taściwie tkankq zęba'o ro]i cementu bó$. ptlzniejich a połącze.ki zębado około25 30roku Zycia'Potcm z $'o]na brzcżncgo nego loótko prz}zębiem.1 Procesten (atrophiaseniL^ prio&n. t\ędIUic W ddl. po lemPn. rra sĘ rię koveńowego . z\^ła. może pozostać niezmie iona do późnej starości.a mianowicieidziasło' oko.yżyna nia się zębÓw a .owi.e zaawansowany nalczy .n obnażaniem się szyjck zębów.uuaia.prawdłowewarunk W pz'fębiu.fujologiczne okolicy Po\Ą. w sĘ ro$'ków dziąsło$}'c]l 8łębokość pż}'czepnal'onko\Ąy zwanytakżenabłon.. t''. c zqb Wy znjęry.i ku WjprzJr. obniżanie dziąsła. klesie legeneradi tkanekprzpębia' to stalcz} zanik prz].lkoanatomiczn}mi lon'ojoh]m z ty' clepu nabtonlowegodochodzido obniżenia w1rost' pnekonują $]'rriki badai z ]at 90-!v !a.anik puyzębia f q/raŹn}mobnażen korzenia em fęba (w9 furmy) 11 .zbigniew Jańczuk Wprowadzenie ptzyzęhia Mofio|ogia przyzębia strukturymorfoI09iCzne pEyzębia Uwarunkowania mońo|ogiczne łizjo|ogiapato|ogia a i Wprowadzcn!e Plf]zębie jest częścia sl. sldad pż'\'zę. ostatniafaza WyEyraniaa}nnego' b. gdrztdltnorreśnie z prznsulranicm pln. kó\Ą' mi tkankami 7ębodołow}'cll i dfiąsła(R]''c' i 1'2).wchodzątkan]<i sB'kajace Zacz}nasię plżesu\''ać szkliwa ku granic1szldilr.zębla Rozrvój prz}zębia wiqżesię z w1tz1naniem zę.i"' JPs| |o |^\' biPmP \\ r/lnanje <ię lę.ie pouohy'rn u zasadzie i rou. p2edstawi€ n iebierneqo Ryc'1'2a-e schematyczne !Ą.e' W skład zęba(pż}(zepnabłonko\r}) utrz}mujesĘ w okoliq pż}zQbia (Pno dontiummalginak). ncrcnentowej' Z lriekiem pr4'62gp nabłon]{o\W prle.staje tej $]'iostka torvarz}'szy nie międzyZębcma dziqsłem okolicy sĄ'jk fęba.allpn/uiań. korzeni' Ponie$'ażobniż]aniu tomiczno. się 7l r I Ryc'1'1 schematyczne przedstawen]e wyzynania 5ęfębóW ffiffi.zębiebŹeźnei \tievchoikou. d rozpoe}naiqcysię starc.Ęsła szkli\łemkorony ze ]i się na plfj. gdlżrttedylr'laśnie bólq kszta:łtujq stosunk ana.rll.l ha]. są. nomiem}. spolenienabłonka dz. 1..yfanik pz\żębia. bia $.lla tkanek pnyzębia i badzo ścis|m nt.h.

Blona ś|ufMa dfiąŚ|a mm 10+ .9 DfiąŚ|o fębodo|owe ]2 mm 3 .hematWg Woelfe|ascheida i Rorek dziqqlowy mm 2 Nabloneł lążący mnr ].. -:']\--f.'3 Loka|ifac]a 1 prf}zębja' elementóW s.-1..\']l\ Nablonek l Dziąno srqr'.-.r.przyzębia MorfoIogia . ł..--.rr.' -.I i'. I =- t_-a ź:. ) ' n posfczegó|nych Ryc. '.tl i--I i3pŚ|a rl ---.

9(\ivoaffel) 1.5 0.97(l\tavnard) 1. rra dna (param€trów) prz}"ębia' Tabe|a1 ' 1 Zestawi€nie WymiaróWpos.e 5ię latem po$o|nyrn.przyzębia MorfoIogia w lenia dziąs.uprz]ćpieszonejwędrówki przyczepunabłonkowego' Prz}zębie w wieku star.przechoćlząc wYsokości mwka dziąsło 2 mm (międfy siekaczami)do 7 mm (międzyzęba.t\.ostka zębodo|owego szelokość szerokość g|ębokość dtu9ość dIugość grubość grubość szelokość 0.77 '|.a Tabela 1'1 ich \ł}miary kontakto\ł].12 0. nych (wg Rateitschaka).585tm 0.aegó|nych e|ementóW (brfeżne) WoIne dziqsło (pżyczepione) Dzią5ło zębodołowe Rowek dziąsłowy (pżyczep Nab|onek łączący nabłonkowy) Przycf |ą(znotkankowy ep ozębna Cement korzeniowy B|ona ś|ufowa Wy.eślone objałyrctrtgenow.0 więcej i 13 .08 3. mi. zwężenie brak pżeshfeni dzi do punktu st!'cznego. przyczepione'T\'|'orzy ten sposób i w c]zas taci on cechyr€gu]amości pŹebiegaintensyw. mlm i regrrlarnJmobniżaniem łolłych. rzeni zębów ' w rych zmian \Ąstecznych miazdze zębów) W brodav!€k dziąsłovlyĆh|śzta|.5 0.la.0 12.policzkorłej języko lub wej i podniebiennejw postaci .ani do szczpn kontakto\łych ffd7gindlis)nie widocznesqna Ryc' 1'4uspo. pzestŹenie międzJzębowe.mi między dwoma sąsiednimi zębami. punk. l. orak \ł]TaŹnej jest \\T'nikiemńwnolegle przebiegają. kości.14 Zag|ębienia szczy. (/tm ' harakerwu. przyzębia cych do pun]dów sĘ'czDych'rrają jednak w śrcdku struktury morfo|ogiczne międzyzębamiksztah siodła prfetęczy@c. dy w lecueńu zęMw) lub ogó]noustojowych'Wów.!on4cmdfaj koł.:: \!'()LNE DZL{SŁo Dzi4sło brzęjne @inłiDa tóv stj'Carychlub konta1. umz zgĘŹowy' błę. Ltóre w prawidłouychlvafunkach qpetoiają Sz(z]'tblo.0 t. 7a]aesko!Ądepola są das/(Ą7nami elementów pŹ}uębia.Brodawki międzJuębo\ł€ lub ozębnej'na\aaNtlvianie cemelrtu(hapercem"ntns1s).86Made) 0. w}Tril. go..tach Regt arny i bezobja\łouy tach siodła|ub pze|ęoy Widoane od śronypowierzchnisiycz 1a moźezoŚać zmieniony \Ąskutek '1ź.|zĘsło plzl niejrr okolitar zarlliłIrni: czlmymiejsr h orrcj' mwek dzĘsłowy' przestrzeniachmiędfylębowch W opisanFn objawomkliniczn]'rnstaĘzegozani]ot i.69 0. \qTostków zębodo.stosunkowoniewielkim rczchwianiem ob" przebiegiem nażonychZębów oraz bezobjawo. jest pEyczepione ani do zęba.lr5m wrażli\łości obnażonych szyjek i ko.szczfiów.2 250 !m 10.33 50.'dochodzą.lawki dochc skie| poziomy ńlteł brzegu$}rostka Ębodołowe. wegow .38 2.osteopo.5 1.oza kości. po/in. pr4'zębiaodpowiadaj4 olo.0 0. o pEebĘ tego pocesu Ryc.widoczneod stlony ualgowo. otaga fąbw okolicyszyjki.dljiJa prLy. cz]'! miejsco$Ych(brakizębo\łe. ]tóre w wafunkach klinicznych noszq naz\'r'ę :.4)' lub Rycina 1'3 p€zenfuje lokalizację poszczegóLrrych \iebiP\kic. mniane \łyżej siodłalub przełęcze szerckości o od nierza.'olne dfiąsłołączysię brodawkamimiędą'zębo$5'.1o\łych' Poniżejtych pła.

na. walgo\ło.egomm (niepEyczepioneśo)' 2 Jest wyścieiony naMonkiem warunkuje odpomość dziąsłabrzeżnego rrrazy . niżlr Źuthtlie'Przrimujc.ance podniebienietwalde' Błonaśluzowa lub łqcz. sło$T(Ryc.owko.l'5)' DZIlsŁo ZRocot'l.lronip dolnli h prcdt17ooo$.z. Istniejąjednak duże indrtvidua|ne ńż]nice sze. Bftk niż ko sposhzega się nawet me]anoplakiędziasła(na. rę. przebieg gi andouaty (LitĘagi. u których nierzad. plfy zabiegachpłato\t5lch stem$]anej w regeneracji nychslekacry 1 do 10 mm od jak i W plastycznej chirurgii śluzówkoł'o. kaczy pEyśmdkowej trzech dorosłych od u osób w tlm df}' dfiąsłcm\'volnyma prZyczepion}mu około1/3 samJm ńeku: 10mm' 5 mm i l mm' osób dorcsłychobecnyjest tz\Ąlivolny lo\\ek dzią.Iest to połaczenieśluzówko\Ą.ię stlzeń międz}'szyjkązębaa strefą dziąsła rvo]ncgo na ogół.MońoIogiaprzyzębia tkanck mięl. mi huono\t5mi)i głębokości 0.rlardifomis).c i aźrr 50.óżna.o.ie)yr^rvie. os. w rckościdzĘsłazrogowaciałego.lcllŁtr Pżechodziono po w błonęśluzową $.\ł]łn. Mię."u żuchwie miod..cina 1.: jest . ta ma niż Linia a blond}nijaśniejsze bflmeci..| lPj tinii s \/'{ /ęLppo 5hlniP pdnicbiejlnPj' gmmadzenie komórek bań\Ąiko$T'ch w warshvie gd}z dziąs:ło pżechoduibezpośrednio Zrogowaciałe komórek podstatnych nabłonka rv tl.że szerckość dziąsłaZębodoto.2 do 2 nrm. . periodontologicznym' Rowek dzi4słowyto prze.ldch(pociqganie wędzidcłek mięśni) i ' Z badań rt:Iasnych rt1nika. 1.Jest ono najszeNzepo przealsionl<owej stmnie górnych pŹednich Zębólvi jęZ}'kowej sht.Ifiqsło zmgowaciałe leiąrcz prx]nir'bipniem h'"dld}m do. u ku 15 1? lat' plfy czym nieco częścĘu iIziewcfąt' \Ąpdlug $op]r{']d S. w zrogowaciałe poza nej)' Przebaru'ieniamelaninowe sięgajqz\. jest po nie Zębów tMono$yh żuchły Naj$ęższe predsionLowej . iP.dziąsłowe' L\.Tostka Zębodołowego stonie 1}ZL1sŁ(} PRZ!1]ZEPI0\E Inaczejzębodoto. h.l.ło zębodoło$.w'o]nJm a (Rr/c'l'3 i 1'5)' w]Tostkazębodołowego |iOl\iEK DZL{SŁol\\ (sdtx1sgingi.az po stronie jęz}'ko$ejw żuch\Ąie' 5/arclub bladornio\e' \4ożp iednak(iemnipj. Jest z czepionedo kości'Zloka]ifowanejest między dzią.Dzieci maja nieco dziąsło doroś]i. co Ryc.oniertargowejdolrrychsie.lreĄ iuiqrc' jamy ushrej. ..thal. powoduintens]ĄM ejszegouna. tkaneĘ (w9 Rateitichaka). dziąsłorvej' Rl.5 prze.\t'l. rra który łqczysię na brzegudzi4sła wohe.3). czynieniai cieńszegoniezlogo\łaciałego nabłonka' (bżeżn]'m) ruchom4błonqślufowq słem. ma istotne zna.najczęsejpj i od 5 do 12mm szer. (Ryc-1. cicmnoczeńĄ'ona. graniry z ruchomqbłonąśluzową' mocno przy.idal ma j.|ziqsłową.n.okości' DZLlSŁO BRZEZNE (]\l)L\E) Razemz zębo.policzkowej zaró$no W żuchwie' jak \\e tgiilgira ahpolaris) ma przclraznie :abaruerue i w szczęce.lsta\t'iazńżnicowaną po szerokość dziąsła sh. że dziąsłozębodołorre szerokości2 mm i węższestwierdzono $' ]1% r' .3) nie jest widoczn]. zwanc jaśniejsze sze.e bJ'1va ZwJ.1'5 ZrÓżnicowana sfero' czenie w chirur8ii peńodontologicznej.Je do \Ą5Tostka zębodołowego tą ]inia jest ruchoma. ró$Ąrieżlini4 śluzówkorvo".'o. e Ne '/el\/P \Ąsrcze.dlis) albo (po Szerokość dziqsłazębodo:łowego odliczeniu szczelina dziąsłowa(Ryc. dołorĘmt$'oEq .zależnie możeb}'ćnajlepiej zbadanyi ocenionyzgłębnikiem głębokości rowka dfiqsło\t'ego) od umiejscowienia' Dziąs.zań\łIo kość dfiqsłazroqowacia|eqo u tEe(h osób W obrębie do|.

nie dria długość pEekracza l mml' Jest to miejsce polączeniaoszkliwia wf'l'Z}najqcego zęba z na.7 Schemat prreplywu krwi W ozębnejpodczas ruchu zęba (Wq L€ n za)' Ry€ .ko$o(napr2. t) . szcfeliny iIfią.7rnm jęZyko\Ąo1.ko$'ym' W warunkachpm.|iędzy Wiązka pEestrzenie naczyńkMiono mi Wlókien ko|ageno!Ąrych da x570 (w9 sveidyiKrejsy)' śnych' Powięksfenie Ryc.5 do 1. żPnjPule8Jro8o\'€ l Pniu ta Ryc.ki dziąsło\ł€sa głębsze: w obrębiezębówbocznl'clrniżpnednich (naprzy. / \l o o .9 Pojedyncze włókna ko]agenowe ozębnej.3). szkli\t. ro$. sĘcznie niżpoliczkowolub jęz]. nal'onek nie od nabłon]<a ze\ł!ętnnej powierzcbni dziąsta pv. Z dokładl5'ch p6. \ m . w drie a rcwka z nierogowaciejąqm nabłonkem łączącym.ryrn stronieprawej)' |\.b naczyTia środkowej częścizębodo|u kontakujqce się z sitem fębG doiowiłn' c n./). nowegoszczęki..nania fębów może być U g|ęb.a$ p"ńL'(lontdlnd' pr} /ts|pbnikotlaniu'ond.nacfynia przFt bia breźnego. ro$.oznisĘ istot. i. / \ s i purvidłow}ch.Lkim nm.czyIia części Ryc'1.J'!.Bclo 1'9 mm w obrębie]da).em a wewnętrznFn nabłon.Iuu}nip posinjcn1. u h . się Prz]''czep nabłonko\Ąy odgĄfuabar.9 mm w obrębie tżonolwch i 1.] mimo de]i że dochodzi ona do dna mwka wlścielonego J D k a l n \ mn d b l n n k j elm. l.8 Uklad naczyniota.l'Idad dol 2'5Itrmsb'Qnie iv obĘbie l.le ]ewej)' bo (po a cement€ m korzeniov'. l1cztr(a.5 mm ma lvid:low1.'ienchołkowej ko$'ego\Ą'cZęści kiem z zębem. Jego fi€.przyzębia MorfoIogia go Ze zrogowaciabm nabłonkem dziqsła.zl: i. Rornck dzia.do którego pEyczepia się. zębatżonowego i nego.dc s. ścieu'arunków miarórv u 267 studentów ameĄ'kańskch dokona' że nrh przcz Woe]felalw'r'rrika.1.owkow]'m' jak wspolTmiany plzyczepu'l.l.1.ch głębokości (średnio mm \!g Gar8iuloi wsp.6 PŻestreń ofębnejmiędfy kościq śro.5)' 0'69 dzieci w okresie WTz}.1. który stanowipIzedfużenic naMonkarcrv.c.Prz5'62ęp naŁltonkow! x'tnlolnx (R}. blon]<iem dziasła' dzo istotnąrolę w fizjologii i patologjipŹruębia' Sta. / J . Powiękzenie wieftcholkowej(ws Lenza). 1' ldad 2'l mm po stronie po]iczkorvej zębatlfo" zębó('pżed. 1. cl}'Li nowi on dno m\łkadziąsło$ego.kai jest łqczni.ry ozębnej' a .51. słowejmiędzy Poilobnie kicm dfiqsła' czJ'linablonkiem.. xs70 (ws svejdyi Kreisy). '.5mm policzkowo). czy1iprz5'c7gpęm rowek dziąsłowy od 0.

]zo Wiadomo natomiast.no{ementowej. 1.dznić włókna dzĘsło1\€) omf z dziąsłem korzeńo(y fe szc. ny do kości' z dlu8iej do cemenfu a wiązadlaozębnej kiedy nawetdo zębiny Gnbość w. ozębnej wg Ićnza pnedsta.nlle@eniu danej metody leczćnia' się w kierun](r wiefichołka korzenia. gnrbość mm 0. ' 10 sóemat prz€bieguMókien br. anniejsza się z wiekiem do0.ner. je poszerzenieozębnej. Bardfo istotna wĘ efubość informaqjadotyczyfaltu. lo Z:!vią/ekinlens}ĄĄ. jej przyczepiąiące z jednejstlo się a zutaszcza u. jest PEyczep łącznotkanko\ĄT/ utlvofiony przez uów i substancji Mstawo\łej ' WedhĘRateitsdraka2 pźyczepiasię ok(> w wiązaniaĘczrrotkankowe.5 mm jej a (średnio około1. na jest sze. odpowiada to pmkrycz.odgĘ{ąiqtĄ'iókra przebieg(Ryc.żehipelfunkcja zębapowodu.yrn (szyjka zęba) a bifegiem \aT1tstka koscią /ębodolu a (Pmentem' Sklada się ona z *'lókien ĘcznotkalkorwcĘ komóreĘ naczyń. ldóĄ''l1l ząb 1'?' Przechylajqceruchy zębasq minima|new śmd. k1órychrttókna kolage. ' |ą(4 cemen| koPeniow! |o28000$. Md ku korzerua|?. pved i po zastosc nacz}'dami dziąs. chówzęba Byc.około 607o między biegnące szldilvno.1.2 nosi od 0.co jest jednak zwĘzanejuz zbitejrębodolr-' tkankow który waru*uje moc dzĘsta przycze.| krv'. kożenia.szaprzy szyjcei wierzchołlolniżw śmd.rosu<al. Przycfep nabłonlow delikatnlm' Pod nim zrrajdujesię przyczepłączno. Lldad naczJmiow Dtategopoń\tnanie poziomu powicraho$n}. toksycznlm. wedługWoelfelal nie przel.podczasgdy zawszewiększew okoli. one bzezn}'rn.9. M ozĘnx. l pro.9)lub ich (\ło|ne cement r. jest dostępny badaniu ]dinicznemu' stanow \tręc bieg hoĄfonta]ny maj4pŹebĘ skośny części ozębnej na w środkowej bardzo istotny parametr kliniczny uĄĄ4€ny pc do ńencholkowej zbliżony piono$'ego' zęby a w części wszedEie do ocenystanusystemumocującego prĄlczepułąe. Pońeważ poziom plzltzepu łącznotkanło\.czyli odległości keszonki przyzębnej wia R}.Posiadają prze.rn nowP nadzębodololnP posuczegó|ne !\'lóknaozębnej(Ryc'1. Te średnie dłvóchkartek papiefu. 7 nl. one ^jżnj.1.a e.łókna (R}t' 1.elem rc.pehia pionego' Jego długość waha się od 1 do 1.ła' sitem zębodołouTm z od granicyszkli\Ą.86mm. duniczdlm. Należydodać'żeozęb. zębodołu cenentem koŹeni zęba.jest jedn}tn z podstawowch para.5). M.3i 1'10)'podaas gdywtók.1'8)' stąd ńżnice v|'szerckości rcgiomch.97rnm. a wg Maynardai Wi]sona szersza niż zęba rłłitqczonego ńn*cji. Prfestźćńe metrów ocmy skutec7'ności widocznesa między wĘzkami 1t:lókien rracz5niowe cry zabiegu.notkan.noścjq jest poddany @c' chów rctacyjnych.{iem 0.77mm' na Ęba będącegow funłcji zgĘfowej jest nreco nablonkorłego z śr€dnio wgwade 0. .rni .l mm.omiji b|aszki przesbzerrmiędzybtaszkązbitą ozębnarĄ5.ot\€ny Mają s/( \ĄymstadiumchorobypŹ}zębia.6). DŁ'gość nej w tych trzech przyczepu łf'rrosi od 0'3Bdo 2.08mm).i teźróżnicomplzepł}'\Ąu w ozębnejpodczasru.12<lo0'53 mm' Śre<lrria stano. ku rctacyjn}m. zębodolo\'rego. na 1 mm cemenfu ko.lokien W duiJ. |icq wieżcholkowq' Sieć dacuń ozęb[ej pogrubia łEnJ. żew kazd}m wieku ozęb.eżnych' tb . jest połączeńem bar. mary stanowĘ\Ą'łóklakolageno\rc. koĘenołych na Ryc. 1 nie odtegłościtrrmmiędzy połączeniem cemento$.Ątem 1{tostka zębodolowego vliqzki o baduo chaEkerystycznej budowie'wśńd u'lóken oĘbnei oajistotriejszqlolę w pocz4tkc (t\.raea 1 rnm.'lokna Ątu \Ą}.Vegoskupionew prz!żębiu (Ryc.Morfol ozęb ł'atwowięc poddajesię nawet słab}mulazom me. odpowiadato cy szyjki zębai wierzchołka .t ooery*u .fćnio\'r'ego powiek/eniu moŹia r1)7. baktwjnyn itp.' l'8' Uuad ten lq(/}<ie7 dna kowego oraz oko.zcfegó|nąmtę w prflzębiu. Brak jest sĘłnuluj4cegofimkcję zębaa' antagonisty bo\.

do protevch naprauy l.11 Ruchomo( zębatzvv'ozębnowa' czy|ipooqtkowa pzy obciąż€niu 00p (Ą. Kośc wyrośka zębodołowego stanowi strukturę porowq zęba. drobnymi z otworkami naczyli i neMów (/aml]Ęa cn: d|a duń brosa)graniczącej ozębnq. bia.1.WedługWoelfetai Schei<lal fu utrz}mującego w wanrnkachpmwftllow:<h środ]ow€powierzch.larst\łąl.IĆórenie pfzechodzą fzębnej. widoanenapię.przyobciąźeniu (B).składa onaz trzeche|ementóW się ana' tomienych: I blaszkizbjtejtłyście|ajqcej zębodo|y. kołWnie zawieracementob]Źstów Jego ze\.orzenia ueests'io5 g]ówdje n jegorcsorpqjącementbezkomfuko spowodollaĄr:h uy z . z t b|aszki zewnętrznej zbitq lamina dura). go (zabalwienie czerwone). ma ono bardzo złoźon4 struktuĘ' Posiada to slvojeodbiciepźede Wszystkimw nielĆórych fimkqjachtujologicrnych. ząb. 17 .przyzębia l Mońo|ogia xoRm\To\łY Jest alatomicnie I omr czę&]ią konenia ze}a. gąbaastejmiędzyoboma (osqpoł} r kości blaszkami jestodpowiednia grubość Istotna !'vyrost9/b5a).cerwonepo|e nronie po (wg prawej Rateitrchaka). zapewniająca ko2eni zęoow.okostnowego go leoenia dehiscencji obĘbiejednegozęba' w Ry. rycina 1.to nai pzedhzonowó\i[ Tbki częściej siekaey kłów 1ń hŹk ze\ĄIętrznej blaszki kostnej przy kilor zębach przewainiedopiempo odprepamwaniu slwierdfaśę pod(fasChifuĘjczne. pr.powodująca Ey'li 500p defoffnacię Wyrostka zębodolow€go.ia 1 Włókien obrębie w (snona prawid|owej o. posiada nieregulamie Ez[rieszcrone ko mórki omz \Ąłókta.y. pokryCie kazębodo|owego.rostka zębodołowe. Wrostła ĘMołowego Re8eneracia|e8ocemenfu ZJpocz4|kor^1jc r€ge leż pnłzębiapodczas neraqię tkanek zabiegów chintgic.Vnętaa warstwa zawiera\Ąłókla (cElnelt $łókistd ' cenent komórkołlyWstępujeg|ó\tniew 1/3wiencholkowej korzenia. poQqtkowaru. Ta chomość jestwynikjem ty|koróżnej zęba nie szerokości ozębnej' i funkcjijej ale wlóken.ębnej |ewa). JeŚ to wg Rateitschaka2 ruchomość fizjologiczna pokrywąiąca B]aszlra kostnazewnęt-Zna korzenre niekórych zębowjest częstobardzo cieDka' zdarza się nailet. fi pok''i\a cienkawarstuacĘmmtubezkD ni korzenja 250 m&kow€go (około prn)'natomiaŚ rcsztajest po kł'ta cementemkomórkovwm cement bezkomór.e\ĄnętŹn4 w?rstiłązawierająqłdókta koĘe' jest odpowiedzia]ny połączenie z kością nowe' za zę}a za pośrednictwem ozębnej. żekorzenienie sązupelniepokĘ4ekością albopoĘte tytkocienĘ jej \. Natomiast pr.a|ebez deformacji zębodołu.ł' nacisl. nych5.óMkowo.e}ruIościowo na]eł do apara. pod.. Dotycą.dle tł]'r Aająq ju' z pełmejelastyczności blaszekrł5. środku gdzie ozębna W jest najwęższa napięde jest minima|ne. wtórna. Ruchomo(zębażw.ll pfedstawia fiZjologieną ruchomość /ęlE prry rĄzrasĘqr}mnaciJo| 5W /e!{nętlznPj' Przynacisku100p (Ą obserwuje tzw ruchomość się ozębnową zęba'wynikająCąróżnej z szerokośCi ozębnej. zębnowa. Wiókien Jest to w9 Rateitschaka2 ruchomość fizjo|ogiczna ozębnowa.u 500p (B) obseMuje sĘ |ei fuchomość fujologicznązeba. kotyjest odpowiedzialny Lnnoco\aEnie w ee za zęba ści wierzcho&owej międzykorzenio\'/ej' i mortologiczne Uwarunkowania pato|ogiawzyzębia a fizjo|ogia i Jak łynika z połvrrższego opisu morfologii przyĘ. i wedłl€ Schrtlderao Mtiuera?cementkomóI.którenapinają się po stronienacisku (wlóknablfeżne) po pŻeciwnej i stronie(W|ókna bżeżne). data ś|u.

(ozębnowejpż]Źęb fizjo]ogicznej i tości ruchomości h n6rrej po. cja zęba'DodatkowylrlĄrł na stabilifacjęzębawie.4 14.'Ększąruchomość jak i przJ'zębnową) \t}.0 12. t4!: Ln fiIkacja Znajdujesię biifej korcny zęba. Lo l posoduió m/.2 13.urvegoblr grutrrcbos.iększająp.la\icnic' a]el prverrv iekz"nio mas} kości międry korzeńamil' na Zagłębienia koneniach i\fma(Jdająteżstabil. 1'12zestałione zostałypżeciętne $. l.5 15. i kol7Pni Iokoncniorreso F.2 (dolne się pr4zębnowa w'1'. trzonowce (wg RateiBchaka). e koE 13.9 14.po akowy Vn' podńiebisnyjW żo.homościposzaeqó|nychqrup RyC'1. sz]diw' Ffecan].a najkrótsze pomijdid. Dla umocollania zębalr.'a.1 13.6 mm i l3. dyśta po ny' .hpodańodlugoś.9 13.4 14. poczatkol.Ą ro/miar /eba u pn"ldlrju po.5 13.0 rnm odpoiviednio wżuchwieiwszczęce)' Mają one o wre. /eb\mddroŚ'i maiąpln.ar. kacze (śIednio 12. po'ąegó ny. korzeni poszczegóJnych zębólv Średlie długości Zestaiłiono Thbeli l '2' W}.Rurhomo. rł tościna rycinie).2(góme waltości rlcinie)' Jak W!ri]€ fizjologiczną(zarólt z r!cin]' najl.kazują siekacze.hwe moja n].przyzębia MorfoIogia !!! 't! 15 fu.1.2 11.Zt.6 13. no ozębnorta' a najmniejszązębytlzonowe.ni]ęZniej' żenajdłuższe w l5. pole plz!. zorrc' [m rrie|.ie.8 10.8 ozębna 12.7 14.1 11..0 13. cz]']i ozębnoNa. Ryc. le lepsze Lrmocova e niż jednokolżenio$e.ainajest teżlokalizacjaflrkacji koŹeni (szemkość tŹonu korzenia.9 12. ność zęba.! Rozbieżność koveni $fmaga stabi]ność nre1. 1]rnlepszajest stabiliza.l3).9 kolze e posiadająk\' (ś. Izająbardzo korzystnąkiell]nko$'ą orientacjęt-vch rdókien' co czl.P pżedtżonowce.rrizabbardziejodporn}mna siĘ zgr]. ęba.1 ' W fębeh tżonowy.4 13.8 10.0 10.rn \! miejscu sąvjkizęba(połączenie średn d|uqości eni zębóww mm wg Woe|fel.9 12.rcdkol\P .cf}'Liim kńtszy jest truon konenia.Ryc. a ruchomość się v! granicachB-15 Nołananaciskiem 500pmieści na mm x 10.13 Trzon koEeni Na Ryc. c kly.iada tIopi'n .!2 PEecętnewańośc M zębóW |-sekaae. i!'uĄ'ołananaciskiem 100pmieści w granicach 5 10 mm x l0.\'l.h kÓżenj W śzoęce okowy pżedn.biPŻroś' .ednio mm i 16'5rrlm i odporviedniolv żrrchwie w szczęce).a dodatkowosh\a..Źcdewsu}'stkim czepu *tókien ozębnejdo zęba.0 12.

wspolnnMno szk kostnej \rTrostka zębodołolvego ju.Vvańwlrez na pr4" na Zęb&f Jest ono bołiem Morfologia t]ranek ń.aruI*ów e\iPRCffJl h.x rra ząb. szczalnydla pmdu]dówbakeryjnych. sh€fu lub grubości dziasłapż}(zepionego.lziąsła pr4zębia8' z da]szychba.ch'Płatauz]skanegona tlvald}m po. taki posiadaniełątpliwie wptJ1v Stan stabi]izacjizęba. bańzo duz4 $agę do |$ory Lorvo.lub nauetLrnlemdliuiar pro$adfenie pokĄcia .|reb żuj4' ej w pżed um/ami Wady te nie inicjują zapalenia. przyczepł4caro hspomnranowyżej. a lvięc zwiększonqilościq o znacnej redułcji lub bmk zeunętrfilej bla. które prz]'Idadano pr/e.ocesówpatologr(znychtych tkanek' Jak w klasy" rząc \Ą'łókna rradzębodołowe.ieŻpiJl ślu7ó$ W latach 70.1'jqcyciągtość fi]€cji chońb poĘczerriadziqsłaz zębem.lo!te ZabclpiPc?ają dem możebyć ogrcnrna trudność. też w jakimśstopniu \\ł odĘbniona/o5la]a paóonib pr^zebid/wiaZa.Istotn]''rn b. pnd(zJt mo$iPnjJ' dniebieniu nie możnabowiem plzesuĘć ani doko. ścimogąteżmicć wpbv na stabilność kładem_ jeszczefizjologiczn}m. nikłychrozmiarach' pa]eniag'U. dniLh !. plzJzębiu$yvołaneumzem zgĘzo\łym).okość wafun]<ów ta.irnia z zębami odpo$'ie' nik opemqjn}.linicun]. ale mogq wpły. iam}ustnpi'sldnowi/abc/pie(/cnic tlrnikająqru z odełzania i żuciapokarmów Może waćna jego przebieg.tków kostn]. qy pŹykryć szcze]iie nie tylko ub]'teł kostny ale odpowiedniej szerckości.agę szczegóInrelrumożonqsiłęnacisl. sięto nie tylko z większąmasązęba.Iziąsłowego.a/a]o.ch' La moi{'lci uhudnid. 8ru ptyoTnia się do stabi]ności Ęba. nowejmięd4TMmdowej cryfi prz]'fębiaz 1999I' (pahf: Rozdfiał6) tkanl<or!]l NaMonek łą(aąqi\!arunl.v lzl1slr PRZł-CZEPIoNTGo Wpt}'wa zanik prz]żębiaz osteoporozą prz}zębia\qĄ. prązębnej.do cementukorzeńowego.łókien ozębnej]. Gęstość shuktura ko. brak dfiąsła Zębodołovego.u w prz!T]ad].ie. czasem nawet a pokarmów do p&estrzenimie. temicznJtrni i bakteryjnJ'mi. pione stanolvińlmież oÓmnę dla glębszych dzĘsła.. ptj. ki pżedsionekjamy ustnejomz nieprawidłowe jest na. Inou pryczepionego.n. przy tzw uśmiechu a szczegó]nie dzĘslolr1m' moroi\o.ch przy bmk] odpowiedniej co nawetcfęściowego Zanil.Inego zabezpiecżenia p\tki nazębnej.zębia przed urazami mechaniczn]. teżZapobie8ać lozszeźaniusię Zapalenia głąb' w D(} wości niektórych metod leczenia. pżed tlvorzenremsię nak ża. miejscu zetknięciasię z tkankami w pżestŹenie międzJ" ZębóW(oko]icapż-vszyjkowa. stanowitrudnypmblemhigiencmy nego ub]. pż}''kła. i .jako Wrc.Lltki &Ę. b|onkiemrogowariejąrym. mają.!t. na z wa. Nablonek ten nie logowacieje.$a. kiego szcze.u brodawk. ani bocr ic. ]lacznie naMonłiem łącząqTn' z rowka .lzon]mi lub nab]trmi tkanek mięk.okos }. przcdszerzeniem za.jest łatlł'oprzepu.nd}a w rozwoju chońb pIz1zębia. Z kolei lvolne przeszczepy 19 . Dziąsłoprzycze. lv b.Irież stabi]izację i czepionei do kości.przyzębia Mor{oIogia no{ementowe).hvo. prcwadzącą ruchomości do nie Dziąsłopnyczepione (zębodołoi\e) ma jed.. niemojliuo* przeprot\adrcnia pżed wciskaniemsię Ie(/enia.rni. ] srł.u $ dobreihĘipn) dano]..z8'lędnienie kacji chorób prz].zębia wad tkanek mięI. Ęcu!.lnego tię pMyĘ'cia.Mogą teżwarunkor. runkującegoodpomość do pnr'pad].i drugie'W}dajesię' żepłat przyczepionego cieńszy niż l mm nie możespełniać ustnej nawet niewielka szer. nej ze\łnęhzlej $yostka zębodołoilego ułatwiają pŹ]'zębia's]'tuacjata. nie mówiąc już o jego moie zabczpiecla. NiedoskonałoścĘ str€fu jest nablonek tej zębowe).rn przede i wsz]'stkimdla endotokyn.t.7c uIormowanc brc.w!rcwadzony niegobiomateńałlub blonę zapo. naleł do.P idm} mwą a niekiedy i jedno. postęp pl.ecesji korzeoia w tej oko]icy ] DZĘsŁo ZĘBoDoŁoltE Stanowi bardfo Walur <ianatomicznepodniebieńa t\rEldegomogą istotay element nan4du żucja.Ia jednak w ostatniej klas}'fi.ale stkim z większqpowierzchnĘ styku zęba z koścĘ' i\.t]Tn lepszajego stabi]izacja.' pnede wszy. $'skazujena peltną \łagę tego prcblemu. pluyc4'l a się do kształto$.ż wcześniej.bona znacn a cienkość blak blaszkikost.himrgi<łd4'zębowych. zęba' PIz}. chemicz. który w połączerriu powodować konieczność Zastosołaniairrnych tech. dzią. lub istotnego cz]. co \ł]'nika postępplocesu cholDbou'ego przeteżz doświadczeń l.jeślisię \ł€źmie pod na stopień u\\.możebJć staftzy kości.kich.kmi lMo.'ać możIi. rzepy tvęd-ZidP]e| mię'ni7 |ub rębóu 1zmial1 PokĄte Iub n]mi. tkanek kich (recesja przJ" prz].

N T % ---- .ly' 40 czaszek l' Śępuje pod .i{ierzchołkiem zęba przedtnono\łe.vr' go umomwania zębów wielokorzeniort5'ch.Na prryldaĄ mimo najlepsze' só. szłtsza utata zęMw rr'''ielokol'reniowdl a wręc trzonowch w}'nikajednak z szercgu Ńżn}'chuwa' nmkowań: pEekonanie.Najczęściej hzono$ów 7e \^z€Jędu na Loniecatośiominięcia większegq łycho Ętniry i nerwu podniebieDnego nazwie.lusElą l ishieje powszecbne w bo@nego estety-E.j Mdwiąc o ujściadlnen'vliw Warto wspornnieć o wynikach badaĄ dotyczącrd polożeniaotworu bńdko\.ętych tkanki z t\aaldegopodniebieniaę bardzo cenrym dziąsłołe Ęcznor lub mateliałemjako pfzeszćzepy pobieranesą w okoliry pĘ€d. o mniejszejroli uzębienia i I niepŹdkie są tez nieŚet} przyzt.lycząienia na.Przekonuj4o tJm rł}'nikibadań epidemiologienych Wc. 1. żeotwór bńdkow nĘdy rre r. 42. powodu trudniejszego dostępu przybońw do z ocz!Śzczaniazębów patologrcane r isbdeją specrficzneuwanrnko\aania gYupie (procłmica na powierffibn'al w tej ĘMl^r ocłBzoania szerckiĆh niach żująryĄ b]rdności i niedostępBych przestneni międzyzębor. rzenio\aych przebie€u zapaleniapr4zsia)' w leczenia fębów trzono l uzasadnioEesą tnr.obowiemokolica częstychrecęsii &iąsla korzeni /ęh'\! przedtTzonowcb. 407Ó bów przedtrzonow}'ch. o łlyki co do miejsżejdbałości zęby tnono\'ve. zreszĘ s.vydl tworzenieulołtych u|q'tkówkostnrh międzyko. logicznedecydująo patologi@aycb. '14 odsetkj lsun.a więc pG chirurgicznych'Z badń tencjalnemiejscezabiegółv łynika.|ności pr'yĘbia w tej oko|iry \łychi . i w 17. nie za\Ąsze ze korrysmiejszewantki rrorfo.legoz nelwem bldkovr'Jm i tętnicąo tej sa.44 |at' Ryc. mej Dazwie'Jest t. z o dzącego ot\łoTu tej same.5% dysta]nieod wierzchołka wracając do morfologii tkanek pr4zębia naleł dodać. powo|niejszlmprzebiegupmc€.r^r' Wstępuje międry wienchołkami dwuzę.| (brakują€ych) zębówu osób w wieku3'. one są najsłtciej tracone. kanko\łe.przyzębia I Morfo|ogia Y IJJ" N (J N = {J .5%bezpośr€dnio pod w wierzchołkien drugiego zęba przedbzonowego tego zęba10.14). go.

że chombaplz]'fębiapowstajena sl.skrrtkowq wodnĄ' zależność między porvsta\łaniem obecnościa a zapa.tki nazębnej a mechafuzmami obronnl'mi organizmu. ki stomatologa' niektórych badanychosób nie ob U Ćharaktef]''srycznych.żep\'tka nafębnajest przy. /enjd/ębóu moŻe cjenta. że stopień nasileda objawów ldinicznych różnil się u poszczególnych osób.vano objar. nia prz5. gospodana.vów /asu€ e rchdły. p\. klżycaoraz cz}'rrnikiśmdowiskowe' przykład na lenie Moniu czy stles. lub (Ryc' 2. że b1przyzebia'z spoŚlże. l.1ltekintelakcji po.Wująqmi na tkanki prz}zębiad]obnoustlDjamiń't]<i nazęb' gospodaua. kórz}' s/czolkrjd /ebydsa m^ aLienni. Badania przeprowaclzone przezLije i \Ą'sp. ńe tego zapalenia po usunięciu pł]tki nazębnej' Udo\ł'odniło żenajwazńejsz}m czj'nnikiem pfi} to. shzeni ostatnich kilkudfiesięciu ]at wykafały . pa.ikorvstdia 7 opie. się międzybakteriami znajdujqc]'Tni w p\'tce nazęb. 1965mkrrw sposóbnau]<ouy w udo. choroba przJ'zębiarczuija się zatem w r\lniku za]dóceń ń\łnowagi pomiędzy oddzia\.k]iniczne' miłmbiolo. na. njl /nP'lłóre dzy mikrofloĘ p\.Ltórc nej a mec. lowane są przez meĆhanŁmy obronne i nie powo. równo genotJp.vnież trudności obiekt]wn}.ilość ubaconej kości liczba zębów pozosta. gicmĆ i immunologicznepźeprolladzone na prze.jak i choroby ogóIne' takie jak cu. ści Ś'7( qs|ąpi( niP Rlko '?\\in} pa. dujądestrukcji tkanek otaczająq'chząb'Wzmst ilo. i potwieldziłotezę.tk nazębnejw lrrniku małoslrrtecznegoczy.nanocz}n.enia fe i silenie choroby.hanizmami obr.r)7umie(f. U pra.1)W zdrcu]łn oĘarumrc małe.lla cholo seńvo\. strojami pł}tki nazębnej.awa' rf]' szczotkujemyĘby czy też nie. u jeszczeirnych r. ń. npni gospodana (Ryc. obseNacje te nie Wjaśnił jednak wszystkich \Ąątp|iwości' koniec lat B0' Ińe i \'sp' dokona]i Pod kolejnych obserwacji wśńd mbotników plantacji heńaq w Sń lance' kórzy nie \aykony\ĄEli żadnych jamy ustnej.. \tie wsz}stkich ba. patogenezychońb pź}zębianależą obserwacje k]i.ch$}'stępowało zapalenie dziąseł' innych doszło rozwojuciężkiego u do zapale.jak ńwnież ustąpie. fabiegówhigienicfnychw obrębie żeprzezłiele lat pozbalr'ieni opiek stomatolc by]i gi(znej' okazałosię. CzJ'nnik genetycznymodl.ysokorczwiniętrch.łrą wystapieniazapaleniadziąsła.ale rór. plą'cz]'nowo.'fi- .i ilości od ńwnież od imych cz5nnikóW L1óre naz.a tak. wadzqc}mdo Zapoczqtko\łanialDzwojuzapalmia i dziąslajest sp.\ł}stąpienia chorobyplf}fębia.W€łw bezpośrcdniej ' zagmżonych utraĘ nie pb{ki nazębnej.JPlnoscipomię.ch' takich jak źlezałożone \ł]'pełrienie(nawjsajqce) stło. czenie zębów Na s}stem obmnny gospodarzama \t'p\Ąv za.onn]'rni pluez czy iki Ąfyka' z kolei mod}fikowane są U osob/d-row\Lh /dÓowana jPs| ńwnowa8dmię.fębiadrobnou.Renata Górska Wprowadz€ n ie Eti0patogeneza pŻrzębia Mik.a mechanizmami obron. nikami Ą'zyka.2. dzy oddziałytująqtni na tkŹnl{iprz]. bó$' przezokes trzech tygodni. poAoĘlJ.ale zmienne ilościńtki bakeryjlej konto.2).obio|ogia pomiędzybakteriami odpowiedzią gospodarza a Interakcja Ana|izaczynnikóW ry'yka L'rJp!'owadzenie Badania epidemiologiczne. nej a tkankami Do pżełomo\ł-vch {ydaĘeń lv ziczunierriu etio.1óre obserwuje się u ludzi w krajach $.lecf faleiało to zależnośc. a się lenie pn}zębia podobne do tego.zębia.ozwinęto Zapa.tki ba}ćeryjnej lenia dzĘseł]'Lije zaobselwo\łtsł bystępo\łalueza" palenia dzĘsta po zapźestaniu szczotkowaniaze.lan}. cz.

Ątka bakteryjnajest przylegąiqcJ'm powierzcłnizę'bów intrycht\łar.fi( allmi bakeńami obe. dens F. Ątka bat1eryjna sldadasię pźede Wsą'stkimz ba]Ćerii(50 907r)'Je. histologir Tnegoi radiologicnego przlzębia. ostatnio w piśmiennidwie uzjruEne jest pojęciebiof.nazbudowana z manycy i bak. a gatunki| mienia sięnajQęścjej następujące Po'?ŁuI& monas Eillgirnlis F..'rr! Etiopatogeneza ó IL.n5mi w p\'tce nazębnej(PoryhanmmĄs gi11giL@lis. okesy zaoshfeń i progresji plzeplatane są oklesami remisji' czy]i . tjm w prypadku spc.7\zebiasa W}.c. Ryc.d.BactptoidesforyfhJ (B.).f. ldz!'Ćęlub palq papierosy sq bardziej narażonena chorobęplz}zębiaw pońwnaniu do osób z&or. do lub powienchni aujdujących się w jamie ustnej.tka balĆel]. n}'chklinicmie epŁodów niszczeniatkanek prz]'zębia prowadzącychdo pog1ębiania kieszonek przy.rzŹdzie: Eikalela cale (C.3 24 .tlobac'terhnn mkbatuxn Ft. Ąr:h b'lączajqc to ufupeŁienia protetyczne'Pl4jmując w taĘ definiqięnaleł $rraźńe odńżńć p\tkę od in.2'3 chorobapftyzębia na k1rjeosobniczo odpowiedź baktede znajdujące się w pł]tce nazębnej' osoby Ltóre chonrjq na cu.CatWldncter rectus PrcLotelk intempdia @:. nych niezmineralizowanyĆh osadó\rtakichjak &brjs (resztkirozłożonego pokarmu)IDb|ruteńAąun ( L> stancjabida)4. te.g. miękkim osademmocno nego. den gram ńt]{i zawieraokoło2\10tl dmbnoustro jów Bakerie pbtki charakełfuje dużańżnorod. pehi W pł.f ębie' przyzębia Ryc.). 500 tunkó\"[Jednak2apatogenne przlzębiau\łafasię dla bezt]eno\ae bakteńe gram.'lm.2 choroba 1' MikrobioIogia przyzębia zapalnych zasadnioą mlę w inicjo\'aniu proceso\'r' jednostek chombo*ych toczacych się większości pr4zębia i \łraf z cz5nniłamiogó|n5mi W t]ljankach rł'pbma obronęimmturologienągospodaŹaoraz rra współdec}dujerczle8łości o i lnamice Focesu zapal. bidka sutwic!).).ii. _ ność wjamie ustnejmoże $ystępo\łać około ga.rrr<. MaĘca składasię z elementów pochoduenia bakeryjnego (polisadMrydy) oraf ze s]dadnikówpG chodzacYch gospodaEa (glikoproteiny od ślinyobu. pŹyczepu łącznot]Gn]<owego zębnych' utraty omz kości \ł}Tostkazębodołowego.2. a Natomiast olresowe znfany międzymilaofloĘ a odpowiedzią8ospodarzas4 przycz}rną stwierdza.r.2'1 zdfowe pr4.}. wśńdńch r!5'.. fukLesforsath s' Tąry1enn denticolĄActin.labillarji slanu ldini(.bacill s act:inomlcetemcamitĄns)t]€nlrami gospodarza. Tak więc Idiniczneobjaw najcfęściej q t h przeulelĄ ó zapaleńp.Toego. telŹkqii pomiędzyCz!fuikiem etiologicznJm.).).vych i niepalącJch (Ryc.).r ner<mnr'N'Ą (Da'iolpl4q&e) 2' Ryc. marłekomórki.ujemne. lletloletu denticok G.nikiem in. Biofilrn stanowią ba]tede \łrazze $odowjskieą które \lyfiĄŹĘają' jest Ą.). Bacte.2'3)' uystępują.F.

hez}mom. wa (zjawiskoadhezji).a ilość p\. Hipoteza niespeq'ficznej płJ'tkinafębnej zalda. W szczeniu fębów ich powierzchnia pokrywa się war' stwa adsorbowanych Ze śliny białek bogatych w prolinę. jużmałeilości miłrooIganizmów rnogĄ dzia|aćjako patogenne IdenMkacja ba]Ćeryjnych w F@esie choroboi!}."wiania Śię hipole/o nie. Iikulę zaczFajq zasiedlaćbakteńe. że q.żetylko niek1órc bakerie znajdujące się w płJ'tce są patogenne i wzllst tych bakeń powodujechoIobę. W}różnia się dwa rodfaje fimbń bakeryjnych: anykłe.tów do szldiv{a' jest osłonĘ nab}'tą Powstająca warstwanaz}'Vlana pellick). bakterii t|enov/ych poruszających Brakbakterii się Wę9|owodanolvy później rośnie Najpierw niewie|ka. trum bakteryjnego wujemyw przebieguprzeideldegoi ageslmego zapalenia przy7Ębias.uje. pżedŚtawiono międrl mdaiami p]. nizująją dzięki obecn]'rnna swojejpowieŹchJriad. ze złogi bakelTjne oddzia]łujq gospodallz. po. Rozwój pł}tki bakteryjnejjest pmcęsem wie]o.Polimery zewTĘtrzkomóIkowe odp(} 25 . mów z Istotne znaczeniemają:transferazaglikozylowa rozbłąjqca Cząste@ki sacharoz$w \ł]Til{uczegopo.ikabakteryjna NłatryCa ftora Ruch l\. etapow5'm. Bakte. m}Tn istnieje zwiqzek charŹktełstycu nego spek. polegającena pr4'czepianiu mikooĘanizmów do ba]{1elii. patogenó\a chombieprĄuębiajest tudna.1 Badania oceniające miloooĘanizmy p\tki zwią. BToz}'nę.lanowo. jest kowemu.Hipotera speqficznej pbtki zaldadanatomiast. fimbńe oIaz g]ikoka]iks osłonka węglowo. f chorobaprzlzębia' jaki obsel.r.'tki na7ebnej w Tabeli2.pe.h ro|a po|P8arra ro/po/nawaniu rcceptorów znajdujących się na komórkach na.oiot\ nd drcdze mechanicznejlub chemicznej.rn.tki niespec}ficzny w sposób (co decl'dujeo narusze iu obmnygospodarza obserprz]padku zapaleniadziąseł wujemyw u$vołanego plltka nazębną).tóry \\}t\'valuany plfy udziale enzy. i błonkaszczeliny dziąsłowej na powieżchni szkli. e M s|osuj\-u bnegu dziqs|aa' lożenia do Rozni. krótkim czasie po doldadn1tnoczy. ptz5pi.l na jako biomasa. Ponad 90%bakterie GłóWnie beztIenowa ruchome obecnebakterie Bialkolvy DUZa Pł}tkabakteryjnamoże}ystępowaćjako pł}'tka w od naddziaslo(a lub poddfiąsło\ła. \Ą jett 16p1''. hipotezietej od wielu lat opiera Na sĘ koncepcjazapobiegania lecueniacholoby przy.rgodzirrachpe. meru lewanu.Etiopatogeneza naddziąsiowai poddziąs|owa' Tab€|a 2 ] Pł'. l.a Ę"Tn sa. glupy bansferaf. że zane z choroĘ przyzębiasugefują. i rebia'dazalado rpduk(jimaŚ) drobnou\h.ie kolo. bakterie 50% pżewaga Miesfana.hisĘd}'nęoraf mucjnę' które mają powino\łactlvo hydmksyapaĘ. którv. ucześniejsię mi ułatwiającpnitworzenie się masy IĄtkowej są W]'pustki bak1eryjne .''o '.ię Dużezna<zenie pdtogenno<ci \Ą glikokaliksowi' to jest polimelowi ze\ĄnąhfkomóI.białkowa \'lTtwarzana przez baktede. Byćmo. cji po\'r'ierzchni oraz roaodcze. Nie wsz!5tkie dicbnoustmje posiadaj4zdo]ność adhezji' Te ba]derie' którc tej zdo]ności posiad4q' nie {ykorzystuj4 zjawisko koaercgacji.któIe biolq udziałw kolonŁa.4etabolizm gatunkóW Różnorodność 50%matryca.tce nazębneji jej roli W etiopatogmeziechorcbyprzJzębia'oloeśleńtych u4't po Iaz pieNszy Walter Lesche w 1976mLu. da. za]eżności po.ficznej lub spec}ńcznejptl. polimery glukozy zrłane glukanamr oraz wstajq transferaua f ktozylowa powodującaodczepianie z czqsteczkisachalczy fiukozy i powstawaniepo|i. ldóre plzyczepiły Dodatkowymi cz]'nnika. tzi{ pe]ikiq' osłonta stanołj (ąąui'red doskonałe podłożed]a ilzrosfu wielu gafun}ów drobnoustrcjóWbowiem jużpo kill. odpowiedzialne zeba za rotunnazaile.

dentbok'.któr€ to \4ykoruystywane ru przez są wienie podczasbadania.lonkę nąwcze. Ponadtoba]Ćedete obsel. rra przykład B.. forsathus. sangub S. żeos. i pojedynoo. przez inne gatunki oraz produkcjasubstancjiodsła. rcdukcji utle ana sĘ oparte na analizie 15000pńbek p\'tki poddfią. oftz Acthamu ces. i robotwóreychdla choroby p|ytce nazębnej. nyrn) zapaleniachprz1zębia ńżni się istob: e ja. poglądniek1órych autońw że pb'tka twierdzałoby w nielłórych (w przewleklyn' lelikim i urnia*owa. goraloni S. Badaniate wkazały ńwnież.mr'fis s.ParyWamanas gixlqiLlaLis. co po. oftlis ptytce.a zo . oznaczona i odpowi€ d nim ko|orem' i€ s (wg podczas pr4zębia socransk.u|shepbcoLans niających receptory co sprzyja kolonDaqji innych wiedzialnesąfa przylepianiebakerii do powierzch.2'4 Wybrane jak są Gatunki zaznaczone czerwono. być T K wowanow miejscach. FLlsobacte|h1m się maczenie alla przetrwa.uŻęsione bakteńe obdazone ruch€ m ' stopn|owo ruEleatum ma zasadnic-zq poddziąstowa' którq zaeynajq W do. zdohość F1Lsobacteriuin mjnować bahe e beŹ|enowe.Vych' takich jak lozwłasiępłytka F|ora ce(hcho.!Źrfebezt]eno\łców Badania \łyka'zały bowiem.tszej fazie tworzenia pł}tki 5ię nazębnej 2 kościolvo spotykanejw zapaleniu dzi4seł'a nai od prz}zębia ma" gram-dodatnią ma bakteńe ziarniakipa. badania wykrywane miejscach. miczne oraz sityvan derwaalsa. teruln|it ]s oftzba]neńe z ga' fusobącteriw\ CaflWlabactBr @c' 2. późlnej gafii] (hpnd'ltopha. nabiera przeĘ'\ĄŹnia plĄzębia. nia irrnych gatunków beztleno\. śńej kolonizują bakteńe z gatunl. kłasów duszczortych. że ną'częściej Ę chombąprzłzębiabr'ł'v gingixujĄ nou1ch3' klademLofz}sm}(hinteralcji możle P Pr4 scach objęĘ/ch prcdukcja substanqjiuzmstouych.tka sa samejńtki i dhrgość podał cukróWta Wczesna oloesu łeaki' Przy dużej i two2q sięwarunki jejda|szedo Pł].ffifi Etiopatogeneza żóttv zesDół S. o dojzałej bez wch' jak i w śrcdowisku tlenu możeułatlviać przebr. Te ostatnie mogąjednak \Ąl€tęporłaćzańrĄno u osób z chombąprzyĘbia. śię Po pałe<zkj' okresie dniw pł}.N/óWimy wtedy 7r cled'łm do \tslńllrego zańwno z ga. jedne gahn <i. szybko namnaża się go rozwoju' 3-5 dniach pojawiają gram.których w W wFtępuje kruawienie częściej ActinDb aciLh8actino|nace. że Fusobacterfum ostatnie badania' które przeFo\aadziłsocran. funkami mogąqmi istnieć w warun]€ch tleno. grupa gatunki okr€ baheryjnych zespo|ów idenMkowanych poddziąsłowej Każda ś ]ona w Ryc. analogów\'r'itaminy i \'r'odo.ujemne w którrm pomiędzy bakteriami zachodzqinterak.uazniejszezrlaczenied]azapa]enia i dni)dominujq jej oddziĄwania'? pł]. ni gładkichoraz zlepianiebakterii nie posiadających adhe4n' Prry pows|at\€ n iup|yki znarlenie maja ńwnież mechanizmyfĘkochemiczne: zań\łno dc datnie' jał i ujemne oddzia\tvania eleltodJ'rra. swojego$odowiska izolowan]'mi bałteriami w mie} nej niszy ekologicmej dla bnych gatun}ów beztle. jak i negat$łne' Badania ziarniaki i ją pojawiać bakeńe nitkowatqkĘtki'wżeoonoM/" płitki in vitro wykazaĘ żeobecl1ość.ego).cje zań\tno pozJt1me. ce. u6leąfuxn zfiIiejszA potenqjał pomoĆ4 i umoirliwiatworzenie odrron słowej za metodyhńrrdrzacji DNAwykaza. na zarówno zespotowo.4).w których stwiedzano kfua. inkmedius S.'tka nazębna ma złożony ekosystem. nie (] W pien.tce W 7-9 zaczyna. jak i u 1udzizdmwch.

p|z€d działaniem di ply{di . teryjnej. rmom obronnlrrn gospoalarza.o któĘm będzie mowa poniżej9'l0 L slgA. ś|iny: majq także$. Monę śluzową żasię. znacznie śabiejna bakte. rczldadzie wiązań 1. is8.anitĄńs ha.ojów' Jakiekol. baktelie 8ramdodatnie.ŚLUZolvx. ). nai obemość Do dla )dż}wcze iJrrrych. mIę peh ą granuloclty obojętnochłonnemakofa.w której decydującq ( I'l(. m]nej.d1jAiabakteńostatycznie adsońując żelazo.\ \lł. dlenie bakterii nalezą: powierzchoimych warstw na. taksji' pochłaniania' jej cali fagocltozy opsonlzowEne. duiałaon niestety przede wszlstłim na DojrzalapM La łm' potrafiąclm opieraćsię naturaln}m mechani... wiąża(a że.llWśńd wrodmna' jak i swoista odpomość i komórkowE. badzo istotną medunifmów odpowiedzivyrodzonej mlę odgrywaobronanafuralna. na przy.ztostA actianAcBterrcc'?rzitdns. nie śluzowe. nuje wzrostS. są ważn].l.ch W slg.ta. mn ruw komórl. \IToDZo\.{Fa8oc}ty lll stałe złuszczanie receptorcwej mąiqzdolność adhe.r ciągłość śluzow€j jamyuśnq.i blony neutralizacji wirusót egfotoksla bakteryjnych. ńekor. a co za po t orlponrtlŚ(.łaściwości |]lMechaniŹmy obronne o8niwemvI systemie obrcny humo' ce. L\Zluvczanie nablonka.lAnp7.'"prawidłou'a śliny ci4gb przepb'\". tylomuraminowegoobecnegow ścianiekomórko. lakto{eryna. Ponadto zaobselwo\łEno. gi. śtinot\€ &s LU(TIrrtltt r't Pro|eina n}łnjest stosunkowo[Iałosfkodliwe' |azo:. san4n jesl hłoręmdobrzezoĘanLow?. wie|ugafunkó\\ bakteń' nie/będne mzwoju dta w Do bańeto<hronnych organifmiegospodazaza. ilość 27 . działanie to dzięki bańerom ochron. wej bakteń.I Jest podsta.iepenehaqię dmbEoustmjów do nab]ńa.Ełi^n'fń.ił'Ponadto śIina l-robnous|roje zavriera wiele substancji cz}'nnych' których I pmdukty jednych balteń stanowi4 sldadniki Do wspomagaobronęgospodarza.wainiejszych nich należalifoz}m i lakofeIJ'Ira' f ŹIiczamy na pnyldad konkurencję o substancje jak ńunież produkqję sub.L Przeciwciala wydzielniczetej klasy produ. ślinowe. a co za tj'rn idzie na lizie komó*i bak. ! enrymy: lazozym.polvodu.komfukowąlinię obmnyprze. żenabłonekpokr$"r'ąiący ńeprzepuszczalny dla drobnoust.. ich dżiał2nie polega na . Do czrlników utn.()Śc BŁo\\.rn s przeplyw ś|iny. lr. z blonka' co powodujq że\łTaz nimi usuwanesą dzięki akwwności i rcncji. bak€ befpieczającyó kowane są w śliniankachprz1usznych oraz w bło metabo|itów możeryza|i@]&: jamy ustnej. Ś4'ch niż odpowiedź folrnuje ona piervszą.ujemneiźfódlemjego s4 8rucuoły oraz leukoĆJty na ]gmmnej itościbaktelii oddziałujqcych tkanłi ńn szczelinydziąsłowej ]Ęanizmu. nazfvane profesjonalnlni fagocltami oraz limwą oblony organizmu jest foc}ty NK uldad dopełniacza' lŁozJan omz intelfe..ie przerwanie cią8losci blony śluzowęj. .W ogtrisku zapalnrm cych tkanek. Mechanizmy humoralnei bacb pvJzębia warur*Uje njc$loi(ta odpomoś( obrony nab].\t?suN. obIonę tkanek pr4rzębiaprzed działaniembez.4 glikozydouych l. pośrcdnirn pośrednim flory bakteryjnejw choro i 'agocytam€j' L N4echanizmy obrorry . wiek uszkodzenie mechanicare nablonka.że niektóre i wspólzawodnicząo pożJĄir'ienie' wierzcbrribłonyśluzowej zętń. ciw iniaazji patogeffrych drobnoustojó\. głębiejleą' Opartajest na mechanizmachfilogenerycmiestar.Ń i przed drcbnoustrojami'Uwa. opsonizującei aglut}nu. migracii samojstnej ukienmkowanejchemo z powierzcbnifuobnoustroje: .ią.a ulti'taEame )akteńoc}'nyprzez A actinonqcetan.s\l()lsT'\ t}łn id.i je spłukiwaniedrobnoustmjówb}tującychna pG nfunków.lżywcze receptory omz Hydrolaza glikozydowao <lziałaniu wzrost inoych bakteń./ia|anic ddd \ĄĄt$arzanie H2o2 pnrl S' son4&b hamuie ba]deńolityon}łn.ystnych inteiakcji .ldniąiąrychzasie.ace. [W uzonru itancji hamujących opierasię na które8od. wodu.Jednak pomlmo ńe gram.j nadzoruirnmunologrcznego.

elaŚtazaomz toks]. w pEebiegu chorobypf}fębia współdziałanie (odporviedź ci}'ciałz neutrcńIami humora]naz . ułatlvianiufagoc5tozy kowe tok]. c}tów i monoc}tóW hamowania chemota}sji.t.tki nazębnej.AnĘgeny obe. lagenaza. uualniaaie IL. shrrkcjętkanek prĄzębia poprzezbezpośreilrripo. na wzmaoria.nątrzkomórkowego tmlłienia i degradacji bakteń' hlcesom tJ'In towal4szy degranulacja i uwalnianie el)f]'Inów lizosomalrrych'które mogą uczestnicryć procesienlszczeniatkanek pż}zębia. hialuronidaza.1' TNFo. przlspieszonej penettacji prozapahy]h ploduktów mowanie mzwojubakteńi (w zdrcu!.z]5zqc}th' Me. \Ą]. Takie enzlmy jak kolagenaza.rn dfĘśleĘG' p\tki w głębszć \łarsti{y tkanki łącznejjej lozldadu. ĘĄ Z akt}vacją przez kompleksy antygen-pEeciwciało' sh'ukcji tkanek prz]. działaro\łnież chemo. plfez opsonizacjębak1eń. Najbaldziej poznanąegzotoks$rqjest (a]. możebrać uihiar w takwcnie. powiedź Ę. mów prcteo]iwcznych'takich jał hia]umnidaza. T. od8l]Ąłajadecydującarolę w zwalczaniu załazeń ry międzykomórkoi\'ej.n(egotoks]myi end(} cne iv chorobieprzyzębia{$vołujqjedn@"eśnie od. prze. RoIa nab}tej immunologicmejkomórkorvejw etiopa.hlmlmo8lobt]liny sĘ do enamat}@neeorozpadu nabłonkowej strukfu. cznebdk Prij /wiąfa. ploglesję nasi|a choroby pomiędzybakteriami Interakc'a gospodarza a odpowiedziq Bakterie obecne w IĄtce nazębnej powodująde. się i Średni mPJlanifi odd. dochodzido proliferacjipmdlktów balderyjnychi aktJ'vacjis}stemumotroq.lviedfi Substancjewltwarzaneprez togeneziechoroĘ pr4zębia wiąZesię z czJ'lrnośc1o..poire. pamięci noustroje.c}tokin' JeśIi tenconita1s. 28 .l2 nab}tą' swoistąimmunologlcżną odpowiedź nami bakteryjnlmi.aniu toĘ'n ńżnia się e8fo. Ts. $[i onr'onNoŚĆ l''cBr'lA W}mża onazdo]no. i Lomorki go\poda-rza produkujaerv)nej fagoc]''tamej \4ar1u*ują i zacho\łanie ale inmunologjcznej' Pl7ekłanic a]<i]'wnPj inJormacji my L1d€ niszoą stukfury nablonkowelub upośle. W rczoronqly odpo.ll. toksFy)' jak ńwnieź poprzez działaniebakeryj.pu humora]negoi komórkowego.t Limfoc]tD prl'ez A. oddfia\'\ĄEniana ant]Eenowq do 10.ty\lacja monoc5.ocesie mIę de. ko. średnim pośIednio powsta. i endotoksyly i bloko$Eniu en4tnów bak1eryjnych. ne jest z ich uni}nięciem do tkanek Nie b'lko d'rcb. a waniu w plz}zębiu uszkodzeń to\Ąa.n'1o balizowania przeciwciałi aktj'lvob'anialimfocjtólv i]zoną nieswoistą) zape\Ąłri nie ochronyplfed anryge.późrra komórko. Be/pośFdnje fuia]aniPIoks} ją skuteczlość mechanizmów odpowie.lnie njszczenre mi]rroorgani2mó\ł.{b). neutralizo\Ą. niszczeniubaktelii.lim. od licznych tkaneŁ popEez bezpośIe. \Ąe. IFNy pŹez makofaśi)' Naturaantygenup|usczynnikirrzykawarunkują ost/ośc reakcji komórkowej. uykazujq więc w mie} chanizmy obmnynies]woistej pełny scuinfekcji za}resdziałania: desbukcjioko. \ła omz tolerancjainmunologicurra.|ostolipafacĄ Ppi|PtiafapPyoyr'jąjq się zmoclty \ł}twatają pfeciwciała.\Ą.[\\W Etiopatogeneza go (opLaszczonego) nieopsonizouanegoantygelub nu.lzipierwot.suprcsom\łych.odpo. ściq selekĘ$negorfipoanawaniaant]genu. nie linrfoMów B' które po przeksztatceniu w pla. ścĘ rcakcji i pamięcĘinmunologicuną'sldadajasię dni wiażesię z u\'r'alnianiem na ńą: wczesnareakcjahumomlna. komórkowo.niku w czecodochodzido drobnoustmjamibltująqmi pozakomóIkowo-Ha. która powstŻymując in. która fia zdolność niszczenia leuko. prctea" limfocT'tówTh.rry o \Ątaściwościach anrygeno$ych'wy. za dfają obmnne działanie\łEznychimmunoglobulin.swoisto. |oskla1ź. w L[{ładdopełiacza natomiastbierze udziałw bezpo.bakerie i wydalanena drodzeegfoc]'tozy ze\MĘtŹ. inmunologicznej przez antygenyp\. i ll zapahic zmienionlłn l€c' ĘA l€\'l l wiqzcsię obok enz}mówbaldzo ważn4 w pl. nych Foduktów przemiany matedi. $1mi subpopulacjami limfoq. wicd/ite tvajernnie siebieoddzialują.zębia odgĘlvąjqwielocząstecz' klasycznejdrogi dopełniacza. 1A. pośrednichvem powodujeufbudze. foq't T (prezentacja antygenulimfocltom. Efe]d plżez bakerie enzy.neu.tów T 1Th1. prz}"ębia11' wazję bakeryjną.?id]]'lvania' be. actiiwftUcemałmfagami osi leukotokslna prcdul<owana omz dfiałaniemimmunohormonów.Th2.

Dzia]aia onp hamują.1eńe'do których zaliczamyamoliah indol.1er5zująsię sze. bialka lub immu. w4 lolę od8Ą. i śliny.5).malcofagi. \Ą ko|ein}m tf]<sji]' eldpjeanhgenJbakervine . Da m/Mój o .tokin. jak i odporności naby. tomiast picdukty metabo]iczne\ł]rtlvaŹaneprzez bal. .. kowe (Ryc. speltum aktyuności kle istofuą lolę w mechanifmie obrony ale także i destrukcji tkanek pz]zębia odgrJwąjąlel {oc}ty Ltór€ opńcz tego.Hormonopodobe nohormony którc wplywaja na fimkcję kom&€k i warunkują ich rrzajemne oddziabvanie' W}.który się wiąże z zabuneniemprzezbakteriemechani. ryjnych gów w kerunku ogniskazapa]nego (zjawisko chemo. dontologiczrrą zwiększeniemprodukcji E\al pły. fagoqltoza). cz)'niosej ./n) przyzębiaułatwia. ktfue umozliwiajqłatwiejsze śnych.tki nazębnej do baktedi' Xlinica e objawiasię to hławieniem przy Zg]ębnikowaniu kjes/onki pl7}7ębnej\onda pefio.-\ lv.ii immunologicznej gospodarza uczestniczą głównie system immunologiczny błony śluzowej neutrofi]e' makrofagi' komórki NK i biał. komórck (dlsfunkcja w określonych ści117ch (patrzrczdz.2. niczyćw mechanizmachniszczeniatl€nek popŹez Brak lub osłabienie aĘ'wno u\'r'alnianie enz}Ęnów.:tefiigram.zereda drobnrch naczrn lorvionoprzenikaniepb.'Klas!fikacja cho. rzane przez pobudzonekrwinki białe (elanuloc]'ry' limfoqty monoclty plazmoctty).wa (opńcz immunoglobulin) sieć rofpuszczalnych p\Dnych mediatolów i q.Na. opłaszczane fuahej aĘ.ujemnych'k1óre w lqniku mzpadu komórki bak1eryjnej zostają urtolruone do tkanek otaczajacych. . tej (humoralnej i komóIkowej).rofa. opsonira. duktów prZemiany mateńi dochodzi do Wstępnej deshukcji okolicznych tkanek. a ponadto zapoczątkowany zostaje mechanizm pośrcdni.rva P meLaboli|ót\ prz}twieJdzonych konglomerafupłJ.) możebyćprzycz}TĘ prz}zębia.q prfez s]da. i om7 nic nu $}^ięko$eao w\m!.5).Zatem e^!y. bieguzapalenia W pienłszlm etapie dochodzido odpowiedzina.tki i hamuj4 in.\Ąazję balderji do tkanek.okim biologicznej. W nieswoistej rc.5 Schemat oddziaływania endotoksyn (LPs) ' E\DoToXs\\. W !Ę'niku działań enz}'rnóWtoks]. kowodól kńasy tfuszczowei inne zapoczątkouują pm8iEsji zmian uszkodzenieprzlzębia lub sprzyjajq palologi( (h. oraz przJzębnej. ka oshej fazy (opisane nyżej)' W swoistej odpor.o/. Lulr C\TOKr-\1.lN.zapalny powodujqc lozpad tkanek przlzębiala (Ryc'2. /mó$ obrcn}ndturd]nei lchemotak5ia. ciężkiego rób prązębia'. fibroblasB kelat]noc]'ty charal.twa. obecność antygendvbak1e. Źe fagoc}tujabakeńę z płJ. sta. nościnabfiej humoralnej i komóIkowej kluczo.Etiopatogeneza LPS ---------> MAKROFAG rL-rF rNFd v OSTEOKTAST PGE. nach chomborłyd' plue. moga uczest.wacji prą' powtóm}m zakŹżeru plzez 29 . cja antygenu.lPs FIBROBLAST i NISZCZENIE KoŚcI przyzębia' struktur bakteryjnych niszczenie na Ryc'2.n oraz plo. akc. które porządkują przemiany komóIkowe i tkan. nu kieszonki powodujemi8rację neutofilów i mal.EndotokJly dfiałają na mechanizm inrmunologiczno. siar. i Ózrnnafanie komórck tkanek jq( inl"alię bakteryjnai odabiają| mc(balrizm! obronnegospodarza.lnikidopelniacza(przyewen.lSą|ipopolisacharydami błonykomórkowej ba].

Ą'rr dzias.lp.tyB do p.d) i enz}mów degradujqcychtkankę łą.awienie możB mieć (haraker .]uębia.wienienie obejmo\ła.horobypży"ębia Page.PS).Tnie spektrum -6. tozą' odpowiedź komóIkowa cechujesię po\asta\aa' niem limfoc}tó. makrofagami.zną. przez balteńe i zapoczątko\łana kcja za.6 Mode|powltawania wg po\łstałe przeciwciała)pocbłaniane plfez wcfćśniej i neutrofi]e i rna]śo|agj' cze( malmlasola mi8IujP drogą naczyń limJawcalych do lokalnych węzłów chłonnych celu prczentaqjiantygenulfufoqtomw Fjbmblast7dziągowepmduk]ją kolagenazę.Ą'nni. TNF.Zapoaqt}owuje to tły&iPĘq pro.. możecałedziąsło brzeżne' Tocący się pmces zapal. mocniczych(Ih)' sĘmulującychlimfoc:. pro.lvq'totoksycznych (:rc). wiedz humoralIĘ dultem antygenorym z zapalnie anienionych tka. stniczyćlimfoc}ty T i B' Zapoczątkowuje kolejny to etap .akt!Ą\o\łac dopehia(z na je powierzchnibakerii oraz opłaszczać przedfagocy.ly mo. ny nasila zjawjsko chemota]$ji. o1 anqńłps5tty i o2 rnalaoglobuliny Z dnĘiej sbony postępująca kolonizaqjapowierzch. Ta pula kom&ek . -10 TNF-o. oraz pa]nJch l$ Ęm 8lównie ILlp i TNF.a.ńezwykle si]nychchemoatrak' tantó\r'r' indu]<tońwWdzielania c5'tokinFoza. i mela]oproIeina/y i itrnP. a ZaoeJ. u\. Postępujący s zapalny jest pr4lcz}rrą obrzęku i rczpulchnienia duĘsła. Rozpadowikomór€k obmnnych zawierajqcychsfagocyto\aane bakterie towarzyszy lizosomalnychi ni.PGE2.5.tr Etiopatogeneza PMN <_ ----> LPS {MMP) ----lr- .ek.oraz T po. Ryc'2. ralną i komórkową. ki pochodzeniaautogennego. E2 Foteinazy (MMP)' która Fowadzi do degradacji ploc€ kolagenutkanld łącznej dziąs.$'r'oisĘodpowiedzimmrmologiczrrq humo.limJocf'tamiTiB. ni zęba r€a palna Fovvadzi do u\aalniania pzez baktexielipopo.-3.Va|rliarńe enzJ'TIów szczenie tkanek pr. Bodzcem akĘ11. i q'tokin:IL.którc wni}ajądo kwiobiegu' Przeowoa" ła mogą mieczrnniać prcduky płJ'tkiĘdź jak tn\pornnianowc7efiiej .IL.ła.o.4. lisacharydów (I. jest dotarcie makrofagów z pm.G (ytotok$cznels.l.]zielane jdl przezba]deńe.!adzi dalszejdegradaqji do tkanki łącznej dziqsła' Na tl'rn etapieńeswoistej odpowiedzi fumunologicznej dochodzido obrzękui zmiany konsystencjidziqsła (bald/ei rc/pu]Ónione)' ]au.zaczytająucze.łor. w pŹekształcasię mencie inicjacji pmcesu zapa|nego w $1sięk' zawien on więcej lizosomu' kolagmazy neutrofilouej.8 i meta]o. dalszalaskadę realcii tmakrolagi stagland]'Irę (PGE2). co \.uj4c}Tn odpo.dmoistn).iłydfielaolbrzJ.w Ltóryn . IL. któr€ nacieczonejest ]iczn}ni komórkami inmunokompetentnJani:neubofilami. nek pz}zębia do węzłachłonnego' \łTTrilol W tego produkqję timfocrty B dojrzewaj4i mzpocą'nają pzeciwciał.vtv i Udział w procesie destnrkqji przJzębia mąą więc zań\ano enzFny pmteo]iwcune vly.obok wsponx an}(h \^eesniejkomól.MMP oraz immunoglobuliny IcĄ ĘM i ĘG' większość 30 . duLejiprzeciucial lirnlo. -2.

wych społecmyora-z cz]'Tnik a czJ'rrnikówrlzyka: pa]enieqtoniu. palnd degrada. stopniu są zdo]ne\aTĄ\''ołać choIobę-Być może\.owadzorra podstawiebadń epidemic na logicznychwykazała.llaniaru{homos(i "topniowego zębaw zębodole'Mog4 dołączyć lównież obja\. sIerująrymprcd1. tońw moze to byćspowodowane kumulujaqtn dzia. baheryjna odgry. żeną|większJm\ł}uwaniemdla piz}szłychba. rriż z gatun|ó\Ą r Ęch spe<l. str€s.kiem ze lrzm. się.'iekiem Ina Zwiqzek grupybakerii'ą odpowie. sila rlyŁielarrie N.rni mechani.slŹrenicm jq komóIki obronne gospodarza. pr/}7ębia' zmami'Jednocześnie ostatnie badanja Wskazują. laniem PGE2 i IL.I]o o/ębnej' Doóodl do l.6 stóW co zapoczątkouujedeshukcję u]Ąostka zębo. 2'0' [r$aj4(ala. od osobniczejomz d}namiki procesu chom. cą'li determinantyomz ł'łaści\łe cz5'nnikiryzyka' modu.Zespć'ł akcji bakteryjną a tkankami Dolłna)lub nab].\ań'\'u.fitzn5ch baklerijw ńwn}m ry. lepszych i skuteczniejsz}'ch dań jest opraco\"r'anie metod identJ.a \!łrefgislvt na. aby zapobiec\ay.dzie.l. .lanana \ĄysĘpieniecholG by piz}zębiana te. lujących odpowiedź n}łnna rĄYsĘpieńe choIobyprzJzębia. cz!1liąc go podat. jakim stopniu starzenie się przyzębia W w jest z \". Do pierwszejgrupy za]iczamy: v. pa|nydoprowadza kolrsekłencji do destrukcjiko.lsIL4 i IL]o działają obecność arrniejsza Wdzielanie ILlp' IL6 i TNFg rcceptońw d]aIL2 na limfocy.'Źz.fikacjiwinrletrtnychbakerii i metod rozpoznawaniapodatnegogospodarza.'ład ża. Niezakłóconyproces za. dodatkowe'za]eżne cz]'nników miejsco\. jest nielcżdap|ytka bakteryjna równymstopniu pa. jest znikomels.odsłonięcie mi objawamibóloł1mi. zespół endodontycu nope.ich nego.tki nazębnej' na gospodarza czJ.ieh płeć. nich tatachumoztiwiły jącychpodatność gospo. cukrzycę.Ą'rrnikiem i prz}zębiajest cf}I! am do w]stępowaniachoroby nik genetyczny Badania przepmwadzonew ostatpodziałczj'nników zwiększa.owano.e nie marĄ. Je.Wpl}'wając}mi odpowiedź opńcz plj. za przyzębia. są: cuk'zyca.mmi inmrmologicznj'ni wToduon]'mi przykład pomiędzy płytką gospoda. 1v {i $.lnocześniesugeruje się. prowadzido aĘt\acji osteokla.l\łl! \lmK Zaobseń\. że sla r17yko d)ombJ Dobch@a\oie $yia. datności korzenia zębaz tołaĘysząq'.rtreki i iuthwr tRyt. lenia' pfy b]lĄąiącej statejpodazynouych bakteń. gospodaEa. wię/a. dzialne wywolywanie zmian z destfukcjątkanek wydaje sĘ' żeprze.'ielanie na |}m et.Ix'[Ę osłabia a ra t}rh zwiqzków TIMP'przez fibroblaswdziąsło.Dlatego wydaje się orgaaizmu.w ten spo' sób można byłoby doldadnie przewidziećind}Ąvidu. osteoporczai stles. najczęstszJTni że czJanikami. do rł'łaści.śniono.ponujq. bia przepr.wch. PoiawiPniP IL. Z ue' Aktywacja makrofagów w połqczeniu \ł:. niejszą lolę w patomechanŁmie chomby odgrf'\Ą'a. zanychz wszystkimi wyżej wymienion}. stępowaniuagres}'[nychzapaleń przlzębia' AnaIizacrynnikÓw ryzyka Ana|iza curnników sprZyjąiących chorcbom prz}zę.lr kolaScnu 7a. osteopolozęolaz chorcby przebiegające niedobo" z jest Destrukcja tkanekprzyzębia Wynjkiem (na zespólure. llraz z wie. pl}'tka pźy]./!ma obpjmowa( $o\M/a.lub obu rych c4'lrniko\t a co fa b. bieg procesuzapa]nego osób starszychjestsz]ószy u d zmidnJ destnrkryjDc$ pr4zębiu są bardziej zaa. bowego. oraz zmniejszailości tŻ.tj'rni niedoboramiimmuno.y się po.lvnego zapaleniapr4zębia' Wedfugnieldórych au.lrnikgeneĘicfnypalenie Ętoniu. że nie wszystkie rłaI|souane u ludzi młodsz1r:h.llyjątkiem agte. w kórym Wydaje że się.lp i T\F.Ini.utr"ty pMyczepu połqczeńa zęba łącznotkan]<owego' więzadłowego z tkanl<amiotaczającj.l. na Ltó.h' Jefualoe it} t\]d.ro'tka i uwie]. Cdo\łrJm. dolonego. laniFm phtki nazebnej'$edh€ ilnyÓ .i oĘanizmu zwiazŹne togenna źespecyfiane i i patogennych.m JI .logiczn]'mi(na AIDs)l6' WaWiodącą uruchamiajqc ro|ę kaskadę fjawis| zwią.linitznej manifestacjizapaleniaprz}zębia. riodontalny rcpień pŹJ'zębny ekfoliacja zęba. a|ne ryzyko \łystą)ieńa przyszłejchoroby l stw'G r4'ć bardziej efekĘ\a!ą stategię. sie /niP pmdukcjęinhibito. status genetyczny.apip/a|a.'r Etiopatogeneza wtmienionych substancji Fowadri do desttukqji okolicznych tkanek i podhzlmarfa pmcesu zapalprzeciwzapa]rie.

Ponadto (z ndfa. zy więcej IL1 w odpowiedzirra ał'nrLik bal.owadza r horob przyzębia.\Ąnością ge. pEyfębnych przezba|derie patogenne dów możeprowadzićdo zmian w ukła. iżw ohe.LĄ i ILIB)' dujqcrch IL.co \łpłF!aIrapowiększeniepotencjału ry jamy ustnej. sJ bard-/iej fgodnq z prauEmi genetyki żenina nałogi(palenie.\4ystępo\łanie prz].Związanyze stesem \Ązrcstpoziomu koftykostery.Róllnieź sporadycznewiz}ty u stomatologa brakiem śmdków finansowych na nia ĄŹyka chorobypŹyĘbia' spowodo!.'ToNIU Jest najpowazmelszlm nie chomby pEyzębia u tyci osóbl6' chońb plzlfębia. nia tkanek prz}zębia w odpo. ńutież na zmianę mi]<roflG gospo. chorób !Ą5 ]i:Pł.picie alkoholu) oraz rzadziej stwiejdfono zalezność z Mendlal komórki homozygoty(zne allelem 2 i hete. chomby przlzębia.1a' nl'In organizmu. picie.nao{/ekit\€ ( ' wię. Palenie Moniu utn-rdnialeczeme patogennego bal. mo mi w populacjiallelami kodując]nni badania' u męi(lpn n' u kobiel'jakrł1kaza\ na 6"ldltnie częściej chombyprzpĘ. a choroba przebiega u pa]aczy do zapalenia lub na w por&\rEniu z niepalacy. istnieje także zależność pomiędzy nasileniem przJzębia'U pacjentóWktórzy mająodpo\'r'iedni progiFsii lnis/l^7c. bardriej nasilonlnni pielwszy mlal Komman GrsĄ) opraco\'lał W 1997 geneĘcznyPsT (Peridont^Lsensi. aktywnoscien.lnei. klje podatność odpomość mzwój zapalenia z większąintelrsJ. {B' proteo|itycznychomz zabuzeń tnmlmolo zJ'mów przyzębia gicznych (upośledzona związekmiędfygenomem zapaleniem a fagoq.1& i IL1p (odpowiednio .zmiany sposobuo. choroby a |iczbqrqpalanyĆh papiemsó\"{Badania no|}pmo.l6 d|a . pmdukująodpowiednio czteryi dwam' mzygotycune Badania epidemiolo. nałogami(pa]eńe. fdeterminowane że pż}zębia.LżJwianial ko|agenu Więzad|ach W krostrulctuŹe i dziąśle.l]dada ie się jak już.$płJĄvają \Wstępowa.}ś/ei że chomby przJzę. ńw zapa]nychPGE2 i IL. Z dlĘiej shony może |ącfącym zabulzenia odnowie {ub w ko.wiedzina obecnoŚć łykazał}r więkza intens}'wność jak ńwnież gorszych llyników produkqjimediatc pbtki bak1elyjnej' bia u palącychwynika ze \.W Etiopatogeneza idfie zmniejszoną odpomościąimmunologiczną na oIaz oĘanimu.l. czFnikiem ryZykawystępo\łania LlStcztNNIK GENtsTYczNT obecnie wiadomo Ma ono wp\'r'łzańuno na nasilone o. że pozostauaćw zwiqzkrr Z Ę'In' że stwierdza się lem 2) zapadają pozostałe Łw allelem 1).vzrostu peńodontologicznego. o nizsą'm statusie spolecznJrn z higienąjamy ust. /więk\/onąpodatnoścĘ in|e]<. p|zyzębnych lłyków higienicznych. IL. połqCzeniach W międzykeratynoqtami częstego palenia Mońu. I PATENm T\. wzicstu ilościbakteń leczenia wz].vane na śrviadczenia niekorzystnie.i'g ?esf) Wykorz]sfujeon polimorfzm genów ko.odpowiedni genotJpwanm.ję prccesami desttukcyjnFnil4. chorób przJzębia możeilT'Irikaćz fakfu. któle mogą I srnns J"go znaczenie w patomechanur e nie są cechymońologiczne pierwszych k|inia. komercyjnytest ' 'i.1eryjny i$ sT]lTUS sPoŁEcZ\lgiczne wkazaty związek s]'tuacji finalsowej osób niźkomólki homozygowcfilez allelem l. ńe jest bezpośrednią działanie czj'Tniłabak1eł.Izieobmn' cjękieszonek 16' 17 przyzębia. cech decydować powstawaniu o prz}zębia' 1ych zapa|enia lv|ogą bycróżnice mi to w sie napięćpsychiczĄvchdochodfi do zaniedbń na.1p. 5ię do Badania nauko. odbjĄ'r'ają wizlty kontro]neu stonratologals. bia niż osoby u nió 8or'zahigjenelam\u.ne8o'Testten nej.o\Lu bezt]cno\^ych Io]"sułrrsl.zębia Ja-k kaAja badanja.toza' chemotakja. ga zapa]ne jest pomooly w oceaie plfjpuszoa]nego \!ystą)ie" niem.zmniejszonJodsetekkom&ek CD4). nieogranicfa wy|ącznie IL.EĆ częstsze IL1p (zŁW ale.lana.tki rrazębnej dopr.r8 genevczwe v\. Genotyp przyczynqclrombylecz wzma. mi. /wieksza nzyko t\'vs|ępowania i przlu ębia. nalkoryki) i odzJ'\'r'ia. osoby/ rzadlej tvy\tępujaq.telii pb. że cz}nnik genewczny modfikuje odpowiedz złogów nazębnych. fmieniać się odpomośćtkar <owa gospodarza' W nab|onku mórek nabłonku W |ączącym umoż|iwiające ko|oniza.ykazały również.

Zeprowa. poilieżdrnie zębólv zrrajdujące b]isko mienia są się główną W podtŻymy. kamień.i du. u żono więkze jlości w co możepozosta\Ąać zwiąZkuz dietątych chorych' Chombapr4zębia u osób Z cułrzycqjest \ĄYnikiem' na zńększonej podatności infckcje.rn}wanie choroby Waniu powieżchni.zabufeń mecha. t]'toń lub od poiJĄĄ/iPnje' usunię( możP \Ąóko na$m(ai.Wano kamienia i .Wa.nJlikami predysponujągmido jej odldadania.lm8Pnó$ po. jak ści kontal. Ltót€go .'ykon}. dzy obemoścĘ ńtki a zapaleniemdzĘseł' U młodychosób częściej Ęstępuje p\tka ńż kŹlnień' ale sltuacja zmienia się \łraz z wiekiem' PłJ'tka bak1eryjna rozpocz]na zapalenie. sadania epidemiologiczne osrnoponozt pomic. dP.gd/e nieToże u'u'lię iw powinni zębóWzatem|ekaŻe ta podaas cĄlszczenia pos.W}lelnieniasa przycry!ą mi]<Io.\łTnikiem jest powstawaniekeszoneĘ te z kolei prowa. pb'tki nazębnej osób z cu]<Izj'cą.tka byc dziąs|a miejs(ac1. osteoporozapomenopauzal .tuz takimi substancjami.]ronych badań kamicnia pod(Łiqsłowego $}.\łanie agodnychze sztuk4 lekar. w porót. s|ężPda / naie.tkj przyzębia popżezutz}. Po iu pacjentnie przestrzega fasad prańdłowejhigieny śLi jamy ustnej' Miejscem \łzmożonego od]dadania ka. około 75% stanowĘ fosforany wapnia' Ltóre \łystępuj4 w postacikYsta]icznej' JegooddziĄN"nie jest zi\ią" odkładania nim pb'tki nazęb.lrstająca hlkanaście ł jako zabie8u czyszczeniazęM\arMoże \tystępo\Ąać jest naddz. ILlp.jP.kfto.nallku P. odgryl.]zą od]dadaniapbtki oraz \Ąiększejilości do bakedi w kieszonce. ska Wpełnień olaz uzupehrień protetycmych' aby zachować zdrowiutkan}i pląfębia' w 33 . na zane z obecnością poz]''tpmqkolelację pomiędzy nej. b|iskim ztkanlGmi W kontakcie naswojej pł}. rv L1órych na początku p.tki nazębnejmimo stosowania mnnych zabiegówhĘiericanych' Dlatego niezwylde jest \Ąażne r. ą.tG kin (intefleukiny IL-la.Iniczą puycąną zapale' nia dziąreljest pbtka baktełjna i\raz z cu]. Cą'nności \Ą'odu rcsolpqlnej nów polega[a hamowaniuaktsĄ'ności kościotwólczej osteG osteoklastówofaz a]<Ę\!ności blastóW Efel1em dfiałaniaestrogenówna osteobla.]ro nie cz}nniki iahlgenne Niestaranne lub nicwłaściwe (nawisajqce niepełne) lub iq'konane .\ł}stępo1vaniem zapalenia obecnoścĘ dzĘse! ale korelacjanie bla tak istotnajak pomię. dziąsłowy wano więkzq utratę przyczepułącznotkankowego rv ciąg! kilku lat./Ą fdlAżnoś( iej erup}knbiPl\\ | SA $. st]'jest hamowaruesekieqji przez te komórkl q.łaści.wygaśnięcia jajników Bola estroge.ię |ruono$Lh. także aynnikóW a|e mienia iinnych powinnizdawać sprawę skutków fe zaniechania sobie procedury Usuwania ztogóW nazębnych']9 !\. Wieloletnie badania u 156 nłodJ'chludzi z a8lesy\łn}{n zapaleniemprzyzębia wykazałyżew miejscach. niPza. lub jest widocfny Jest twardej położony dokoronowoi białyżółw żóhobnmatny za]eżnc lub w konsystenqji. ńa i aktJwności metabolicznejosteoklastórvli |ii[ I\NE CZINNIKI Zasa. makmszczelin pomiędzy rl5" lub peł:rieniami powieEchnia Ębą k1órc predlsponu.va lo|ę Kamieńnazębny pb.huł(ii pr\Źebida fuk'f. d. Nale4 do nich: kamień nazębnyniet.l<onarle w]lełnieńa protewczne' ńepla\vidłoily zgĘzi inne' i uzupełnienia Kamień nafębnyjest frnineralizo\łaĘpbtĘ nazęb. Zaobsefuo.po. a ja do zalegania sta. ń.ykonania ujść śLinianek to pońcŹchnie językowezęb&! Sa siecznychdoLrychi powierzduriepolicfkowe zębów . godzinpo zaniechaniu nq. nych (70 907Ą i organicznyci sldadników. w badańu wstępn]łnobselrt'o.Ęsłoły poddfiqsło\lyNaddzĘsłou}. IL(j oraz TNFd) stal not\iąc} h wine pJJnkl]Tne 5BĄnu]JIory doivet\€.\Ąę w}.k]to pod.W Etiopatogeneza iiiitl ctxnn-ce ścisł zaobseńvowano ^viązekmię. u dzy osteopomza\łystępującą kobiet zie a nasileniem się resorpcji struktul kostn]Ch plz}zębia'Wzicst destfukcyjnegochalakteru choll} by przJzębianasila się znacznie u kobiet po meno pauzie palącychBtoń. w któ4'ch w1.47pki'Kamiens|dadd / nieorganiL/.ry stopnjem leżnieod wielx i stanu higienyjamy ustnej' Zau.IlP/ulldtem . La.adać usunięcia kak|iniczne j ętności umi€ niety|ko pred}sponujqcych.} po menopau. zlviękzonej akĘ$noścr nizmów immunologicznych' mi]ooangiopatii' I€czenre koĘenazy i obecności pfebiega wolniej u osób z Cukr4'cąi ma korzlstny $pł}\v pżebiegchombypodsta\ło\lej'r3 na I'i$.naniu do miejsc.

lzrosfunrchomości zębów. iv których przrzębia ((r'lqczając reakcje a]eryiczne)'f wyjąt. dzpębowej. !'}TG ( hod7io brzegdod'iaslolq.5'peł. Takźpd}Śfunkcje języka i oddy. bo\r'r'iem Utmta zębów i bĘk odbudo\ayEotetycznej niń.pod warunkiem ze możebJć pr4(/yTĘ przemies7(/eń zębó\^ 'ialó$.8)' kich lub defeĘl powstałe przebiegrr w chorob]a Do. utratąpnvoepu i zapaleniemdzĘeł' Wa.9. szkodli\łyllt}b'\"/ prz1zębiemajqteż na i uniemożiiwĘą i!łaści\'{ą hĘienę przestrzeni mię. lqlpetrienie jest prawidłowo rłykonane.Diagnostyka)- Ryc. Również nie\Ą'laściwie u. podobnieosadzasię na powierzcbni\\. niem przez usta a zapaleiriem dziąsel z wjątkiem snv(h. powierzchni stycznych.l Gyc' 2. niektóĘ wady mzwojove tkanek twardych i mięk. na slaltek tnrdnego oeyszoania s4tko gromadzi kiem w1pelrrień krzemouych. jq wiele do życzenia.2. nażądu żuciall. jqcrtri do \'V}st@ieniazapalenia dziąsel..two. olbrzfmiego (patrzrozdz. wę&idetek ilafg. jak i na powierzchni zęba. 2.a Laldf w . P\tka nazębna się pl}tkŹ nazębnaBrc.warciu' stka zębodołol'ego porrstawaniem śLi a kieszonekprzysam mateliał \aypełienia' jak wkazały badania Ębnych.. międry nieówĄm brzegiemgrzebieniakośLi Takie wypehrieniapowimy byćdopaso\'Vane.(o ulahlid |uorzenjcsie pb{ki' Nawilające nasilenia przejścia umiarkov{anego zapalenia w}pełnienia dĘżnią brcdavlkę międz}zębową w ciężkie2o. co jest prfycjŁ}Tą kolei zaburzeń fin <cji z shukcje powierzchni stycznych częstopozostawa.fe wykona..7i 2.2.11).lych i do wiek nie wykazano zależności do między oddycha..polerowane. języka i po|iczków omz języka palelia dziąseł albo chombypn1zębia.I etbpaogErm ne uzupeforieniaprctetyczne mogą być przycz}ną \. Wklno$Ą'\Ą2nia 5ię polarrnowych iĄ.utek zalegaria pbtki' pod p\'tq prctezy czy w miejscach ldamel którc zrrajdują w bezpośrcdniej się bliskości brzegu dziąsła'20 NiepfawidłouTzgĘz Uraz zgr1zowy możebyćńw ńeż przyczlną trudności utrzrmania prawidłowej jamy rxtrej' \ĄĄeluautońw \Ąykazdopozy.8 wypełnienia ' Ę przrzębia'podczasgdy inni tych korelaqjinie ot} ęr\otł€li NalomiaŚ !\rykafano sJabaLorclarję po je.r1 Nieprawidlowości 2'10 zgry"owe' 34 . Błędneodtworzeniekztaftów chanie ustami mogą być cąmnikami predysponu. rzenia kieszonek pElzębnych na sl. Rekon ziomej. a po. jak wienchnie odpowiednio iq. no w osi pionowej (wlrĄnanie bieme)9J0. anatomicznych zębów i pro\"r'adzi rctencji rcsztek pokarmor.ykonane korony lub ty(zy to międzyinn}'l1ri przycfepu niepmwidłowego uzupełnieńa prctetyczne IBogqbyć przyc4mą za. Ęierry t$ĄŁą korclacię międzysdoczmiem zębówa cholo Ry.zapaleńa dziąsta. i po.{dkjenmię.2'10.7 Nawisające i2.2'9' i 2. wielu autoló\g nie wpłyva draźrriąco tkanki dy zębowei stłoczenia na t!łorzątzw nisze. aczkol.

Brown al.stanisława Potocfka..J.e do slerowania rob1pv5zębia. Konie|/ne nie są tal ważne. Clinical Periodontology 2000. Wy. Loesche. St Luis 2000. Periodonto|ogia [l': k|iniczna' Mechani 20. andsaną I6. F'W... Lóą H'.Haakq and in S.: et Gingival infla' pMki zmypowstawania nafębnej' mation subgingival and calculus deteminationts as of gra progressionearly.19'Hinńchs. R. granu|ocytóW 1. gin.251231. Tp (. bia'Praca dolĆorska' Warszawa 2002' 4' Haaką Newman. Wang.1 jamy zapa|eniu Mag 0|42-4' 21.I Etiopatogeneza Reasumujqc rolę wpłJmtr cz}aników ryzyka na \lystł)ienie choroby prz]zębia można stwierdzić.Wyd' I po|skie red. R'J.'4icrobia| |nteractions the Hoś Periowith in 43'1 1986. Contemporary Periodontitics Mosby1990..G. nie mod]'. Wiele spośródczlnników rluyka jest niejasnych.J. Warszawa historyof periodontal diseasein man rapid. czasstomat 1997..:Peńodonta| Microbio|og)r Pe odont 996' c|inica| tal disease. 13'Górska. pod Parodonto|ogia red'W Ketter 18. s'K.190. N4'G.: Ca|cu|us other and ' predisposing licles. Experimenta| 12'zięteĘ Aktywność s. Cugini. zachodzące tkankach w osób użytkujq.rSaliva dentalpel. 9' WieŻ bicka.S.furcndyĘWpł}Ą.Clinfurio peńodonta| crobial complexes subgingival in J disease. di Giovine.fikowany jowe warunki.50|472475' rychqrtoń' L Scannapie<o. Theroleof denta| and J'E. Mechanizmy pato|ogiczne 7' Urban Pańner: & R'.e z nich Czasvfendikujeje' okazujesię. Levine. Haffajee. tions". SciRev1976.onset peńodontitis' 10'Ziętek Konopka' M'.A.v A. Newman. as factorin adu|t plaque.Kornman. M.. EA.: AM 2000' moderate no lossof attachment S Lankan 14.l M. Boysen. niektó. J. Nisengard. Natura| A. są więc dalszebadaniamającena celu dokładne Wjaśnienie ich działada.24: dontol 998.Kowalski. M.A..J.KT| l. dontal Diseases.D. Genco.źe jal przJrpus7( lano.nTuno|ogicznie tologii.K. E': habi|itacyjna' Wlocław AlV] ]990.25:1 1 34..67 J 1 11041-1049. H'Y.Cohen. Miyasa14 Labores to 46 yeaB of age'J c|in Peńodontol ki. F's. Lóą H'E'.3. WydawnictwoLekarskie Choroby na PZWL. s'K':Etio|ogyoJ przlze 3' Haaką Pedodonta| Diseases' c|inical 15.13: 445. chorcby R. zapa|eniu Roz. dawnich'o N4edyczną WloCtaW 1995. Wr R.omór|ii. Chemotherapydental WJ. .. Oral Newman.. !!1siJki a t1rni cąmnikami sąobemie istotnpni sldadnikami zapobiegania choroby i jej leczerria u dorosłych. nychW pomłodzieńczym prawa 2. inter|ekin. T:ZabuPenia czynnościowe disease in J c|in nu|oq. Praca Warszawa 2001.Wi|son. Socranslq.A..o. Periodontol996. r wane r r].17.M..W factors in clinicalperiodontology.8r 132.:cuftentviewon skfactoE periodonfor . Jr et a|.: |ecenia i Podlęcznik studentóW d|a stomapżyzębia |.etal. N4olńson.:Mi S. Ks'.Górska. M. Gen<o. rmierąją. cranąA'. choloby Z.l prłzębia' stomat 993.tóW obojętnochłonnych w pomłodzieńa}m Periodontol 1998.9:65.Warszawa kompetentne. Goldman. plaque 5.1. R.' H'.Nissengard.l pżyfębia' in Periodontol 1965:36'.34' p|zyzębia.J'trnir\7l ki zauwazalniew!łyrtąiąna inicjaqję i rozwój cho. żeporzą|eki poŚtępinfek(ji pŹyębia iest u}'raź. Kowa|ski.Anerud. c|in Peńodontol J 1997. pruez miejscowei ogóJrroush.: o{ infec.lensen. H.B'I N4': obojętnochlongivitis man. 72-77. Kongman.nnil<a-lJli ka.: 1w Periodontology 2000.J.. 1995. l': pod przrzębia |a. Thei|adą E'. dokorska. Rolainterleukiny zapaleniu J. 5i . M'G. D.111.: b|ony ś|uzowej (hirurgicznego Ustnejpżtzębia' ] 1' Laskus.: Pirlę TG' The genotype a seveńty 6..AlbandalJ.lańczul( Bana(h.

ip bp/ znr.bófprzypadkóW oasie B. na po!. znrrh Jo LomnlFk5o$ego /pnidpcrin.:l Wiedza o rozpo$szechnieniui zaauansoNaniucho.da\Ą'ać podstal\ę do podejmowania dfiałań pmfi. htblem rt1.'aniachorób' okrcślenia po upł].stę. Ryc'3'1 Rodzajebadań ep]demiolog]cznych Jędrychow skiesor)l pomiędz].| \ażnd lołr'Łp)' $ któĄch \{ g.lno\\i a re. sto.\Tnikólvchorcbo.]'ch na r zt idPnrrti]. logii po$ima ledukowaćkoszt} ekonomiczne pro. progla.skut. roby odnosi się najczęściej \\'ieku. patĄlvan!' na hfech poziomach|badań opiso$'. mie ubczpiĆczcńspołeczn$h oraz datać podsta$:' sztabadanejpopulacji' Badaniaetiologiczne mogą dla rrn. któt]_chocenia się zapadalność 4) klinicfnokontro|ne| w W].h.l. c |ub w w choroby ' hurub" '\.TomaszKonopka Wprowadzenie Epidemiologia ptzyzęhia chotób MetodoIogia badań epidemioIogicznych Geograłia Występowania Chorób przyzębia czynniki rrfyka zapa|eńprzyzębia i |.ra'grxllę].upach ekspono\Ą"an]''ch z hielu \tfglęClów: epidemiologicznego opisu \. 3) kohońowe: się ne (cdse'Ćonirol).1. W \Ąf'ch. kiLh osob tr populd(ji. populacjach \'.la\l€ n i.s1ęp69211i2 każdcjchorcby jest roz.no.seĆrio?zrl) ocenie Z'lviąfkupomiędz} służą pato. czasu chorobyi jej miejsca (klaj.rodn"ralon\' i niPnar.kontrol. i nieekspono\łanych domniemany cz}nnik etio.v.!. Im]m rodzajemsąbadańa kohoitowe (lblji rol pvrrcLia '' o'pnian"ipo|uId. . 4 amonprofilaktl.]żo. poni. menialnych (inter.emarjirr r za.nnik etiologiczn! w plfcw crasie c. pień urbanizacjircgionu)' (wq \v badańach etiologicznych(nieekspenmental. etiologiczn]ch (ńeekpel]mcnta1nJśh) i ekspeł.dernrm.sztości. lp( jeże]ib lko $'nioski przycl}no$o. ko\yesq bczspome. c (chorobowośÓ' \Ą}bórkohorty cfasi€ B' c ub D W za]eżnoś. ob. . \!Źć\\]. 8rupy et. D chorych fa|eżnościod na Ladana h 5) przekrojowepomar jednocześn ekpozyc] ] choroby e nych na domniemany crl..nnlrolną .pdod|rosc l^ c7asie 2) opisońe: dovisko\Ą'lmi W kategońach pl7!'cz]nowo.ji nnilou nz1J'a.skutko. jc badana horol. jP.ch.ośCi oraz zapadalności różn}'ch w i pod$upach ludności' częstość $''1'stępowania cho.'ych Choroba jcst okrcślcnie\Ąaftości $'spółcz. lakt-vczn}.ch.lencyjnych). miasto.\Ąie zespotuunarurrkowań logicfny okresu obsenracji określa się pelioilontopatii' zapadalność dana chorobę' Badania plzekrojo. zaivodu.stanu socjalno-ekonomicznego.(h rc!\. \!'}Tóżnia tutaj badania]diniczno. czlnnikicm ryZyka a Ćhorobo*'ością i plogrcsji' \Ąliedfao rozpo\t'szechnieniu tj'ch łśńd wsz5st.plci. do nicznej. biologiczn1'chi śrcdo\Ąisko\Ą.r-3 cclcm epidemiologicznych badań opiso. dontopatii. tia lrnri: ! . \Ąieś.| (.o'oby ^ (' d'ie B ll.a.].lrr le'zni'z\.l we (c?. 1) ekperynentalne: aasle A ekporycjabadanego nJ'ch) chodzi o interpretację zależności w czynnika W qrupi€ badane]' zapadaniem na choroby a ulr'arunkouańamr sro.bór prccedur stomatologiczn]ch\'.Przypailkami sqłórrczas osob]']' k1óĄ'ch \1} u stępu.oss.

vyana elubość dziąs./onek wykor4ĄtJĄĄana wskażnil. tlem \Ą}skalowan}m od(4tuje się w cdych milimetrach. po W s}stemie Bm kwawienie z brzegu duiąsła oraz ! ocnxa sTANU ZĄPAINBGo TKANEK zelębniko\ł'aniu wido(zna gobm okiem pbtka PRZIZĘBIA I t[YsTĘPowANIAPŁYTKI NA.faczerwienienie. (CAL-ainimlAttoc|menr podczassondortania obrzęklub czepułąonotkan}owego przemst dziąsła przy jedno(zesn}ryn kn'awieniu . l. a !!€rto badń prze8Ędowch Wkorz}sB\łany jest zmod}fi.vnastępstwieperiodontopattr jest pomiaru poloŹenia pr4.łąenotkankowego jest iako dystans pomiędzy polączeniem jesl jako 3' $ana ishe8o la!ławieniarejestro\łane po zgłębnikowaniu lo]Ąawienia kie szHiwoccemento\ł}łna dnem kieszonki przpęb.nej. pońł|rłĄval' pńĘ cednosnonnie ślepej nośó zastosowanie 8Tup. wizualnie ńtka jako 0' ZĘBNEJ obemość stanu zapahego dziąsła GI wskaźnika dzĘsłowego (Gin' na jest na podstavr'ie gi1:4l Innei vl€I. bid w odniesieoiu do \szystkich oreniarych miejsc.oceniane Ę jako 1. dóg \".LL:nrn pr4'nŹjEmiejco 1 mm. i odnosisię do \ĄszJstkichzbadanych słowch.w miemiku Ęm brak wizual. Wartość tego uskaźnika podawanajest procentach.rnenta]iej lub kontolnej).anie kwawienia t5 sekfd po zglebnikowaniu jednostekdzĘ. jak i płJ'tkinazębnejw badanychodcinkach przrzę" tylko te. glądo\lychbadń epidemiologicznych. ąych cech zapalenia dzĘsłaoznaczanajest jako 0. weBją \'skaźnikad?iądo\Ą.y brzesiemdziąsła dnem kieszonld/szoeliny s nia z kieszonłi dzĘsłowej i Sorns' Dla potrzeb dziąs.towej' Fomiarow dokonuje Śię pamdontome' edinq IWiEIĄwMnhlell.stępowanie w olaeśleniestanu zapa]nego w przestrzeniachmięd4Ębowch i \ł}raża prG obejmuje najczęściej z tkanek przpębia w po. Metodo|ogiabadań cych na zasadzie'lłsrystko albo nic".1.be4.zenimiędzyzębowch' rejestraqiępomiaro.IĘnngnrĄ[ Celem badń eksperymenta|rLych inteMenqji (zabie. sfirdE) jest oc€na skuteczności gów Fofilaktycznych lub lecznieych) poprzez po ńWEanjP ió sku[(ów pomiędzJ dwiema gfupamj jest badanyĄ z któlYch tylko jedna podda\łana bodźca' badaniachtych pod. stawą py ekspeĄ. s. sh. przy brah lcwawienia okęśIana na podstawie nieznaene Taczerwienjenie .mole€le do oceny\łystępowania ści reakeii zapalnej tkanek pflzębia ocenianejest IĄtki Wstępowaniepl]t}i naĘbnej' we \'Vskaźniku (PaqueInneĄ wg si]nessai Irie6 rcje.\aiązaniu ocenąv!5/stępowa. .bazują. \'r' iintenquno.tvej nia p\.'lvność we krwawie.GSBD. w którFn ocenia się je6nie łystępc !\.az połozeńaprĄ'czepuĘcznotkan.ego Uproszczoną bokości kieszonki i oce. należywska.tki nazębnejor. ta tkanek prz}fębia \. centad\ odnosząc do \łs4stkich badanych przegłę.eDełi 8łęboko&]i kieszonek (PPD .utIatA prz'aJgp.Mix\g Pd:]lpt definio. 8luba warst\łapłJ'tki!w" docanygobEl okiem pehiająca pf€strzeń międz}zębo\aą omaczanajest jako 3.lr iest a GsBl (c.|.I Epidemio choróbprzyzębia (er.Pomiarowaglębokość kieszonki to odle€lośćpo. epidemiologicznych furk API @pptctimIl PIaEE Innei wg IŹnge?. i p\'t. z do wraźlie faznaznne zapa\enie tendenqją samc Depth).trałł. Bmk pĄ'tki mnaaana jest jako 0.łowm. brak hrławienia i niewidoczna ocenra.badanyi lekarz nie Ę o Ę'In pG in. w kor5'rn w5raia się ko!te8o'hmiPje wie]e wsk2iników i s}stemóĄĄ jednak w prccentach zarółvnoobecrość stanu zapalnego. Do Ł\. ca lub podwójnie . I. I ocnnłurnłrv rrrłnnxPRzizEIA UtTa.2. przesu" ki złóguwidocznionydopieropo delikatn}'rn dziąsło\ae8ol. Ró\. wiadomieni) dla zapewnieniaporowny\łalnośLi metodatestołania hipo fomacji' Jest to skuteczna ponieważ słttł ocenieskutków tez w epidemio1ogii.flzĘbnejPll jest płrtki przy brzegu zalegającej stTo. ny tych paEmetTóW \łFnienione mstaną ld&€ mają szczególneznaczenie dla prze. programówprofilalrtycznychi lecznicrych' (mod. cierl.2. ki jeś lvska'łik o.b1gh)a]'suk Ble' międ.Ve prz}pisaniedo gfu.ii' brzegrr waniu sondywztlhrż .badanynie wie czyjest poddawany działaniu bodź. W działarriu ocenianego jest randomizaqa ooso\. kowanywskaznik lswawienia z kieszonki dzĘsło\łej ści 38 . pl}tki Badanie stanu prz}zębiana potrzebyepidemiologii w lc&}n ocenia się jeąFie \Ą5.q wskaźników dychotomicznych. Intensf.

jest naJ$!z' i żuch$. b]'ł (Peridorltal Diseaseltu1e..l?nl ' o(enidjąq pnrponję NIETODI \1:iTORU -! E. nip uh\r3r\ u zn).. protacDl.ł6'47.F.językow1.ożnym zg|ębnikowaniu kamień nafębny uwarunkowanja lub sp2yjające p\'iki. (se1.głębokośćzoneknieprzekracfa rctencji ki€ s 3 mrn gtębokość kieszonekod do 5.policzkot'1iśr. 39 .] bliższy środkowo.'APERIODO\TOI. i dal.OGICŻ\YCII PO. h badaniar perio po]iczko$'J*.s]{..Z}Jcz\-fi 11 Wskaźnik oceny periodon' s4"językoły).|t cie zębyhzonowe).27.Zynąimniej zębyPojed]ncze d\Ąż zęby$. higieny skaingIubl Usunięcie letencyjnych' .po.. ftliższy. T]rJFjni l. stemie zapmponowan].]aych Wlkaźnika CP|TN' ]. (tLrBd.Aby zębów wskaźnikou].24.]. pŹy sites fuI|.PmD zosta] opmcowanypzez . h ustalony W-vbórmiejsc u' pIz}zębiu ilontologiczn].13 23.l)oceńajqce śrcdniq środkowo.L!.'SC B.łącza do 36.oilkowo"policzkolr1 dalsz5" cpidpminlogi. 26.pmt!Ź.iebadany w t.iabe|a potŻeb|ea. zaawansowanie punktach pomiaIolr1'chlvokół zęba utratępŹy'cZepu' zębiaw sześciu ł. liczkor\.62l)' .5mm 3'5 głębokość kieszonekmm iWięcej 6 kompleksowe leczenie periodontologiczne instruktaź W|aściw€ j hisienyjamy ustnej W|aściwej instruktaż jamyunnej. |or Nee.za(hy|kóW Pomiańu'Ę'ch dokonujesię niezaleińe.]ril _ Ąenę \F|5lallfu'musząby' $ nim Najczęściej to:tzlt Zęby sq Ramfjorda 16.37' 5l. 1l.c!1t TfeafuĘ.'ch miejsc w przjzębiull' lub .) wg Ramfjonla bia PDI t |959roku'or enja]o n nim zaar''ansonanie się ra. OCEI\. miejsc w przyzębiuz utrata plzyczepudo wszystkich PRZIZĘtsLl Pełnebadaniel. parcdontomeheln (\M{o TBs. mj: niP od/wicrt icd]. pa]eniadziąseł(skala od 1 do 3) oraz zakres uhaty pżyczepułacznotkankowego (skalaod 4 do 6)' W s}.31. 34-37 33-13'4g7. Badanieprfe. nia w l68 miejscachwjamie ustnej (\.Ą4)powirrnoWlzględniaćocenę stanu prz}" badanychmiejsc u pacjenta.t'l'' .po|iczkorty języko!!].Lrant szczęce w .}tączając hfe.po]iczko{y dalszy. Jedn]'m ze stal-śz].chDane z wielu kmjów sq gromadzo.^s lej. notkankorĄ€go' L]\\iP/miPfure: /dk. pr/.EpidemioIogia choróbprzyzębia .t6.4'l.eri. sanie stanu nego przez \Ą.bliższy. rtych.11. p. zęby we wskaźnilrrCPITN badane się plżeplowadfa w sześciu seksta4tu sąsiedniego' Zgłębnikouanie miejscach 17.36. !\ d\o(h lub bTpLhpllnkd.Ąinamo Na potneby badń epidemiologicznychłykonu' i $sp'gw l9B2 mk1tz inicjatIly \łTlo.PRĄ.kod}'CPI nie korelująZutatą p|zyczepułąCz.liniczne (tzw fuIlłn.nprzez Carlosasocenń sĘ Do \ładsJ'stemuCPIIN Za]iczasię mięĘ' ifił. h pomiarot\)( h. Iubteżsą częścĘ s]stemólv oceny utratJ tkanek prz1zębia.I11outh) wsz}stkich 28 fębach ne w bazie danych\\rHo Globa]oral Data Banł]o.ch wskaźnikchoroby pfz]uę.Zech miejscach przy zębie i dla każdego sektanfu rcprĘzentaĘ'$łu sza ualtość kodu cPI' Wskaźnikten jest po$szech" .Ho badania przy zębach rmkaźniko.-XlD!L\fr.nie (/esloici \ĄFtępo\\ania olaz zaa\{'ansowania chońb prz]zębia'niepeŁle opi' prz]'fębiaw pn5pailku rckomendowa. tologionych potżeb le(zni(zych w dułch popllla. polegajacena ocenie określonych bienia 17-14.. 2Ł27 . loso$T $tfuóI miejsc w pn1zębiu (random się specja]n]'m badając dtxlkoła wszystkie zębylub zębywskaźnikowe half'mouth) la przykad jeden L.W". jach cfimwitu Petid1antalIn. je się badanie uprtszczone (tzw parti\I recarding pro\Ą€dza się w sekstaltach' Ltółmi są odcinki uzę.Tveba lrólr'czas pveprowadzićbada..] Kodyobjawówchorobouych kategorie !@ 0 1 2 przy?ębie zdrowe prfy krwawienie ost.

Epidemio|ogia choróbprzyzębia (Wg ĄbandelI)' chorobowy pein}.rn W badaniu klinicznyrn badaniu iw uprovaonym Knqman' Ta be|a '2 ogó nystatus 3 (PRP) Badanie uproszcrone Pozytylvne Negat}ĄVne Razem Pozytywne a c Negatywne b d !+d Razem a+b c+d n PRP miejsc badanych w FM' b = 0' ponieważ badaneW sączęścią w pr.2% w ustalon]'rn miejscu przy trzech punk tach pomiaro\. w trzech pun]dach pomiaroWch i 20. Wskaźnik a n --Ł. wykazĄ.= -!!BL jestjako| badania Uproszczonego okreś|ana czu|ość a+c TPru procedura i oznacza odsetek naprawdę chorych. l68 populacji. któryCh idenMkuje badania uproszaonego uploŚzc'on.ł . pnyczepu łącznotkankowegow bada. obecnie występowanietych chorób nie jest raczej prz5"zębia) stfukqji tkanek oraz zakesu (śrcdnia odnoszone do glup osób ze zmienionyrn lub nie liczba jednostek w przyzębiu. . 21.W badaniach upm. 40 .zębówlub kieszonek palologir /nie pn5rebiem. jest pĘe. ryjnych prz5zębia.qo.' losoulan miejscu Lr\c wieliem pacienta stanemje8ohigienyiam) i periodontopa. mem ogólnospołecznJ'm' szą utratą dotJ'czqwiększośĆi osób niach National Institute of Dental and Craniofa.3%plzy zę. swoistość badania =l.7% w gicznych w prz]'fębiu w populacji możnawytłuma.yzębiu miejsca a+c plawdziweiChorobowości preyalence TPfM) (true to: Wskaźnik n chorobowości Wynikająry z badania uploszczonego l+g PPRP. prz]zębia są często uzupełnianeo analizy ich zębia pomiędzy oraz wewnątrzróżnych populacji.iąca całeuzębienie je się zaawanso\aanie na olaz zakrcs zmian destruk' czy sektant).' b+d d poddanych ploceduże zawsze idenMkuje osoby spe|niające nie WarunkóW chotoby PRP ay|ijeden Pmwdziwe rozpowszecbnienie (chorobowość) Geograf występowania ia chorób periodontopatii odrrosi się do pełnego badania Przyzębia k]inicznego' Dla pĘykładu. tie w kontekściespeq'fiki miejsca w prz}zębiu Badania na temat częstości \aystępouańa cho. Iozpo\'|'szechnienie osób mających utlatę przyczepu pĘrrajmniej 4 Badania epidemiologiczne w latach 50.ób (średnia miejsc maksJ'analnej Zaawansowania Z de.około 90%zmian patolo..1%\. oraz iłykazylvanoznacząceńżnice w stanie przy. do zapalenia prz1zębia. chorcby prz]'zębia są na świecie ważnyn proble. wvnioll 29. zaczęto opis}Ą'vać bach Ramfjordall.ale u badanidch opisuzajęwchchorcbowopŹ}pada. 25.vych.zepui 4 mm n badaniu mipjsr\ jamie dziąsełi prz]. mm oznacza liczbę osób z maksyma]ią utrat4 że z rviekiem wzrasta zapadalność zapalenia na pny. ustnej' od lat 60.stępuje wysoka chorobowość ustnej w ocenianej destrukryjnych pe.powyżej 3g0 lat. ńodontopatii' Badania dekady lat 60' do\^riodĘ szczonych współczynnik chorobowości że ważnie niższyodsetek pacjentówz 4 mm i więk. zacz}'naj4się jako zapalenia cial Research (NIDCR) w USA z 1985-1986 roku dziąsełw młod}lIrwieku i nie leczone pro\Ą'adzą pelnvm badanilrldini(rnlm.zębiaoraz w populacji dorosłych1!y.

osób W wieku35-44 |atw badaniach |at] 985 1998 1217 u Wańośc koducP|oi cP 4 W brybranych lrlandra 1990 1991 395 8f4 157f 1900 510 33Ą4 848 847 712 1708 21352 975 406 519 f85 321 6v" 50/a 26k114) 4ok\1 15) 0.0 Węgry (Guangdong) 1 9 9 8 chiny Polska Turcja Brazylia laponia Grecja Wielka Brytania Niemcy 1995 1991 1986 1991 1985/1988 r 985/1988 't985/1992 1985 Hiszpania Slowenia Izńel Ro9la Bia|oruś Nigena sierraL€ o ne 1985 1987 1998 1991 1986 1995 1991 0% svo 1Yo 70/o 0. 5% zYa 11o 2% 70k 1% 10 If.choróbprzyzębia EpidemioIogia z krajach świat. $'WbrEnych ubogictr i Ia]ajach tr. Średnia li(fba sektantów na osoĘ z keszonkami 6 mm i 8łębs. 16) t11 (8-t 13% 9) 14% 0-18) 0 't3ya 116 21) flya 118-24) 220k (20-39) 30"/o 31'/olfi36) 400/" 53ro D.PIsl\żhał od l5 orla]ldia)do 54 (RG z się sja)'ze średnĘ 37%(wobec 33%w bogat]'ch kĘiach pozaeumpejskich407o ł}blŹn}. 0 0 1o/o 0.3 0.lo(Gf}) 130/.]mi wahatasię 4'l .1 0.rnoasie odsetekpa.8 0 Pomimo pełTlycho$afczeń.1 0.7 1.1 o.2 0.eciego śviata).2 0. $'ska. Ź ik CPITN dostarcuainformacji pozwalajqcych na porównanie stanu pEJzębia pomiędzy poszcfegól nr.4 6yal4-9) 8oń 8d/o 3v.mi kĘjami' \Ą'yniki badań Z użyciemuskaźnika CPIIN w grupie rviekowej35-44są dostępnew ba. W cjentów z cPI4 walrał się od 2 (Irlandia) do 51 (Białoruś) średnią ze 14%(łobec97Ów bogatj.ch i w ubogichloajach trzeciegoświata)' bm sam]. 0.0 0.09 0. zie dan}'ch \ĄIIIo('Iabela3'5)W Eumpiersw badaniachz lat 1982-1992 odseteł pacjentów c.6 0.ch ldajachpozaeumpejskch 3M.O.0.

okreś|ano kamień.5olo ś|ednio zaawansowane.) p|y.kamień 10 85"/o na na powierfchniach. logrcrnego. gresylvnym eguzapa|enia (8%) średni W W]eku lat9 rnm.) W5zynkich fębóW. w wieku 1% 2029 lat 12. 21. ono 480mężczyfn dostępu programu bez do profiaktycfnego n ia pEeb przyzębia i lecz€ periodonto. 2. dla dla PPD >4 mm u 87%w wieku25 34. badanie częś.3% i pęyślednio > u osób 13. zapa|enie dfiQsei41'22i38rk'za. cAL.5yo zębów kMawieniedziqslowe.1-1 mm 1Ł30 badanych lazplelwszy ]970 W blak20zębóW wieku ]at.niski osób/miejs( |Ub % PPD 7 mm.oddonięcie min' 1 fu*acji 5o/" wieku 39 lati 40% u w 30 w wieku 80-90. (8.łednicALWWieku |at4 mm.brak roczna CAL. PPD brak7 zębóW Wieku |at'0. >4mm cAL wszystkich u 68%wWieku 25-34.5 W stycf IzĆhn]a. kamień 91.o umiarkowanym . r alące PoD'cAL i . i dwóchmiejscach zqb na uwfg|ędniające Występowani€ kamienia. pa|en]e przyzębia f utratq kości47.pełne badanie k|iniczne uwzg|ęd' niajqcep|ytkę. 35 W]985roku.l"/. 1131tł. z cAL d|a55 65. plzyfębja. ZapaIeń 30 U osóbpowyżej roku| 3.2 Japońia 319 wyb'arycr lotowoosobw weku f0 79joeJne badaniein|(zne I -wzg|ęd.8% u osób. pęć pEebiegu roku.pelnebadanie k]in]cfne uwfględniajqcePPDoraz G|.2% i WWieku 70 79 latr PPD> 6 mm. 10%.stan zapa|ny dziqda.tkę. i cAL napowie. rbieraczy herbaty wieku w cAL 35 po W 40 0. 50. dziąse1 średni WWieku lat cAL 35 utraiy zębóW 0.yblanych |o. Odpowlednio w latach 197i.1olo zaawan. W 30 53%pacjentóW i 19. 40 stan zapalny dziqsla. 97opacjentóW1'6%zębówf i PPD 5 mm.owo osób w wieku 15 65.91% 35-44 dła |at. u Badania LóeiWsp]9 sriLanka Wyodrębn trfy grupyosób:o plo.20 Baelum Kenia tonevaraws0. > 0. stanu zapa|nego dziqsel. 1983 1993 i plzyzębie8' 23 stwierdzono| 2dloWe i 22olo.8"/o |agodnezapa|enie frekwenCja faawansowanych zapaIeń plzyzębia nalasta pEedzia|e 70|at. 3ajn' > iwsp. następnie razy' ostatni raf rocrna cAL.tuchomość PPD fębóW P|ytka 75 95%. sowane.4% wleku70-79lat z w cAL > 5 mm. tylko z zapaleniern (11"/.2olo WWieku osób 30-39 1.0Ł0.20% i6% cAL> 5 mń.iowe dwóchwybranych W |osowo NHANES USA12 kwadrantach III.h nychi prfedsionko\Ąrych mm rocznaCAL. zapa enie plłfębiaf utratą u3 kości 1. badanie radiologiczne . icAL. 9. (1988.ecesje dziąse. kamień.PPD.Epidemiologia chorób przyzębia pzekrojowe doroslych. 83% dla 15-44 92%dla45-54lat i 95% lai. 96% 45-54lati 99% 55-65. Albander badanje 1994).09 mm 1 mm.05-0.5 0 1 9 8 35 5 2w 1 9 9 3 w 5 w i rokuw wieku20-70.30818osób w wieku13-90.powyże] at Wykafano 60 Wzrost chofobowości i faawansowania pEyzębia.6% zębóW cAL>3 z pacjentóW zębóW2 mm. ods|onięcie furkacji i recesje dziqseł' Huqoson 22 iwsp szńecja 5 3 7 1 9 7 3 . l/3 p|zwębiautratq 41 i 21o/a] zapa|enie z 1/3 do 2/3 kości 2' 11.

Libii. Sudanie.m. No{a Zelandia 5-87o. njka z niej.'A1gieńi' kolr-vc.l''karuie na /nal/enip z ń..udla wiek.19-22 mat z polskch badń epidemiologiczn}'dr)'Jest \\'}. na n1'Ó u doms\'ch z ńżn1'chl\:rajów śtiata12. : 5%)oraz pomiędzy osób zębóW oso. ńe uatośćta $Tnosiła0.żenajbar{ziejagleąvu'ne zaa*€nsowae i szansana rcalizacjębfeciego celu na 2010mk nie pr4zębia' nieza]eżńe stopniauq. l3%.o\Ą.u6!?4lat. lll' sledn.'eys) UsĄ12w. . faawansowanej i średniej utraty cPIl CPI2 frekwencję g|ębokośc| pomiarowej mniejsfej z \\.ia kon.Inoto\łano\rAĘ'cel0.$. choróbpląuębia u dzieci i n odzieł sq chorobydfĘ. przyrc|at).tanlo\nJ o.5%.uM.il. -' Naj(uestszą Z wiekiem $frasta takźe zaa\tansollanieoraf Za. Nutńtion E:amination sur. żeW 1995roku nie Zrca]ifowano a bmk zdrurego celu zdmr!ia Zailfe i SieIIa Leone.ię suprematja ' B0 męż.y\|ępowanie-n lat wzrostosób ze Iieszoreł' JesttofWiazare czę1tyn z Na plżestrzeni ośmiu odnoto$'ano plzlzębiem (z 0. lĆóre na zdrcul1n ońz cAL w setka pacjentówz kieszonkami 3. CPITN o.o ro\.3Bsektanta. tek rjacjentórv bmi patologiami z \rŻastaz y. bęz utratq . lv k-a. pacląiąqrnina jedrregomieszkańca. pzycze.o nlonc (po' a8res]ttnezapalenieprzJuębia prcd}'spoz]tjiosobniczejw b. kami 6 mm i głębsz]mi mieszkańców^fĄ'ki mie.tĘ nazębną.]zono 10%dorcs\chmieszkńcól.16.t wahatysię od ŚoZ do 2000ml.HongKong 16-17%). mngd$ hm s ie|.m kont]nencie średnia żeokoło rckU ^. ] . w Ffedfiale (!].1L.5-5'5Irun (z 4l do ne pomiary Na obserwowany tymwiekuspazawansowanych fapa.I.IL\ESItr o'lational Health and kompleksowe]eczeniepeńodontologiczne(Bangla.\Ilosił Une / 26'47Ó) NależysĘ spodfie.a Ii'. zapa]enia od w pżeklacfają B 12% populacji'odse.7do 6. L:Ll \tEnia kĘju. bogatszych\łl'kazanonąjnizszelvańościCPI'{ (Ąu.5sektanta z CPI..-.|ać t!d.ą .Indie 32%) Na Ę. nie ni" pcńUdonlopd|iP.tĘ nazębną' opró@ nich \Ą.-il.Vnie CPI4 _ 5%. $jęcej niż0.l' islPclnjo /.]ŚĘpić przj"Zębia pżechodzi lv zaalrunsolvale i uogól. szościplflpadkólv postęp zmian destrukqjnFh w krajach o niżsu!'mdochodfie śIednie\ĄŹrtości .l W badaniachNIT. cPI.bd5pl.ozldadwaltościCPl4 u osób szośC osób na re|atylvlle 3}-41IdId poLĄ\a] . WtymWi€ k u recesjidziqse|..5mm (z 15do 57o)' dekchorobowości i najbaldzjej żed]agrupyńckowej 35'{'1]a. pv]zębia w Egipcie.iekiem. ni}a.!V krajach naj. .ch ten te.chbadań pżekmjo$}'ch pźeprowadzo.1' się tej grupy \Ąiekow€ji nie więcej niż 5% bezzębnych (w 1995rchr bJ'lo35.\. nie więcejniż10% osób z keszonkami >6 rnm (odsc.'Inprccesie' \Ąl więk. NienLYkle zlóżnico\łane waltości wskaŹnika nież tłLunacą'' więkzq d]TtamĘ utlaB zębóW sĘ gfupach$ie. sięg zapa]eń plfluębia.obę kie</on. wplywajq k|inicz. staćzloka]izo\ł€na).!tpŹ}'zębiujestwo]nyi ńeza]eżn]' stanu higieny od jamy ustnejońz leczenia.chz 1995 mku -9.choróbprzyzębia EpidemioIogia pol.4%)Zkieszonłamipo$'vej 5. tek ten $.l%.naiwicl:ze rapotvebow'anie h n. Tabc]a3'4 przcdstawiametodologięomz \lyiki 75%minimum z 20 czln\łazniejs4.n1|el|7q |ic7bę7ębóW 7 7d W Ęi i oceanii]s l. 27. \\'altości CPl. CPI! -n.0'09sekstanta CPI4)I7 u. Wie]e stanólv zapa]n$h sełzwĘzanez ń. nościolr'o w]'doln5nri zębami 6Ia]< dan].ponie\\'af 1995ro.ię / doLhoddmi $ $ieku pŻyzębia' awansowanQ destrukcjq lln\.\'padajq dobne' pu.7' Na tlm tle ł'1niki ostat]rich na Badania osób polvyżej Lat 65 Wskazujq na]Vlyższą skic.ilizo.]pa]Pn /ębiJ'. w desz26%. który z3ldadał 4%rłZimbabrvedo 40%lv Nige. Zd]owept7rvzębie u męzczJrzlr.h polskicJrdanyc.Tfli w"hatasię\r pżedziale 0'l-2. ności rcalilacji celólv Zdro\r'ia u w ŚoZ na 2010lok dla ściła w zakesie 0'l-2.. Japonia B7d.. h naiuLużwr.vkafano.}( h /.47..|r Z epidemiologiczn]'ch \Ą]'. pnrried4 50-60 o<iągaid( apogPum postacią rckjem^' ia' .5%). sfcfegó]iie w najstarszych u stllĘĆr.nika' powiększa również się rv W konsekwencji się rozbieżność ta udało frca]ifować Polscecel Śtiatowej oĘa.ł(Iajlandia a jl.57o) spadekod.przewleldezapalerriepr4'zębia' 43 .!.ii i 53%w SieITaLe. |eńprzyfębia Wp|yw duża ma dynamika utraty zębów Z badń Ę'c]lw. horob1d-/iasel ^viąfan..z}znpod \tfględem fiek$'encji zaa$€nsouŹn-vch plz} i glębszł.h badń epidemiologicznJ. (c-Plo 6.'17". stalia. ]icfba sckstantó\t na osobę z kieszon]{ami(j mm c.. na Ńzacji Zdrcwia (Śoa na 2000rck (cPI4 odsetkiem a odsetkiem przyczepu' tymWieku genera|nie W Więk' na 2010mk (nie \\ięcejńż 0'25sektanta z cPI4)l8.u.

7 0. .wrzodziejącego dfĘseł At]G) w \viek]rd.obegie w $rsc w ko c$lilizouEnych lłajach jest to choroba baldzo l7adla.|anowi 0'00|%Zalhorowan w Danii i \Ąlielkiej Bł. : Wstępowane zapa|eń Vande|Veld€ n iWsp' 1989 Holandra 2000Wlochy 1992Szwaj<aria Saxby 1987 Wielka BĄtania A|band€ r 1989 D.6 0.2) ]995Bńzy|ia 1999 Uganda Haubekiwsp.l. .86 1. podczastr wojny NUG (14%) dła'\Ą'soka częstość śviato\łej spada do 27o lataci 50.ltudziesĘmznaczącosp.1 u {0.3 28.0 7.9razy cfęściej niź Mulzynek) u 1. Chile 1991.4 (mężczyzni kobiety-22.14 t9-20 '15-19 0.7 1.5 0.8 6.56 1'13'1ó/o rCAL>4mm D 161 N 241 5013 1314 1726 3.r'ęilczyźni 7:1) 1Z-19 12-f5 0.13 0.6 1. 2001[4aroko Ben Yehouda iwsp. i 1994USA Lopez iwsp.32 6.27 cappelli wsp.74 2 l 5.Norwegia 1991 UsA Lde& Brown 1992 USA 4565 780 157 1516 6-'.nia.iczo.7 16. a najrzadziejzapalenia pE}"Zębia przebieguchońb ogólnych' w fapalenia Irekrcncja martł.76 (0.taŃ' 0'0370 wśródrckltów !r S. u 2'9 u |\.chorób przyzębia EpidemioIogia pźyzębia \Ąybranych w krajach śWiata Włód dziecii m|odzieży23 n ].7 44694 1+17 f .. na pż]]Jad.8 marhficze chombypżpębia.3 0.09 białych.53 (u '4urzynóW 2. 1991 lzrael A|bandeĘ 1984 1993 i lrak 7843 690 301 I 160 516 502 i 1+19 18t9 13-14 7.02 bialych. 0.0''0.8u Afrc karaibów) 1.5 22.4użynów) 0.flo z PPD >5mm 2500 432 (kobiety/ .1-0.3yóz>1 miejscemCAL z 5-8mm 2.\ajr arii': U\\oLr b'pkMpn( \UC uh4mujc td 44 . 470 13-17 24 f5.

l klwa\Ąieniedziqsło$e.ejc poszczegól. nych kontlnentach (0. Genemlnie uystępująone częściej szcfęce w (Tabela3'6)..Iatków (1459osób) z \Ąy.Wo badan1.l0 roku żjda mająchańk. no u 24%badary'ch'krwalvienie dziąsłolleu 55%' kaczachi ldach.5mmĘ.ię na przedtrzonow.to \ł].'s% . W l2letniej obserwa.latków do ił].fy Zdrowese. plfJpadl. i r.7%stwieri]zono zdrowe pIz1zębie.3-l.jak i niskim standardzic higieny jamy ustnej.5% (w}'rnóg90vo)oraz 3. i lronot\(al s 'ut h$ie naŚie. 0't17o Hisz. 20 rcku Ącia |elpsj. zwiękzata się z wiekiem' Patologiata \Ą:7stępobEła nia pż}'fębiaw ńznych laajacttśńata\śród dzieci zańwno w populacjach o \ĄYsokim.yka Pofu. Powlżej kamień nazębnyu 2l%' W obu rych 8rupachwieko' |er najbard-liej uogólrrjony mo8ą!Ą]\|ępo$a( i n.u'u.g).' .zębie \Ą{. cja do rozwojurecesji.ja reresji rolrnicżrmienia się z wie./cw u a ipj porównaniu do badń pierwszJ'ch ł!.5-5% postaciprze\Ą'lekłej jest zńżńcołana na konty.msię ulazem mechaniczrym prz1zębiapo' zębów.U dzieci około? rck. dańl2.'lrnej ńżni się na bowość Eulopa zachodnia.kazano u 5'9%młodzieży l8.p z0*.1-ł.ch kstanty miało rv poprrlacji 30-90 lat' odsetek mężczpn .obemość keszonek mr ou'aniasię oddziabłEnia czJ'rrnikówetio]ogicz.0 Ame.ji rralula sie od 6. .r.dki istotnie lepszew umiejscawiąjqsię w szczęcena kłach. dniowa. ńtkich bokich kieszonełpŹ]zębnych. ndj(.l \q'ch nie stlierdzono Wlstępow'ania i głę. gómych pieńlszych koMJ'staniem systemu CPITN17' U 7latków rv 58.Iziono speŁrieniacelów ŚoZ dla l8. AĘka)./ieljponi/pj 1995roku pźeprowai]zono W Polsce w badania /qy u 7. b!'łato najczęściej l. by'va no\ĄYchrccesji w poń\łnaniu do stopruapo' też nentach (1ś%Eurcpa Zachodnia.stępują mężczJzn (na przyldad w badaniach u młodzieży miało t. obserwacjeserino okołololazJ częściej postaci a$es}Ą'mej.kaza. 3'5_5. osobni.kanie kiem.1u..letniej' n}Lh'\Ą |Pi .16.ch i \t5'Śępo\Ąanieagrcs]'wnego przewleldegozapale.7% W Tabeli 6 zesta\tiono \!T'riki u'spółczesn]. u 40.częstość . cji przeprcwadzoneju Sz$'edó\Ą' recesje rozwinęty Północna.W}źej l07o). i PółnocnąAmerykę cechujebardfo iska zapadal. z Ioku 1987.naj.co jest Zapewneskutkem ku. ńunje/ /.amci 8rupip\ńelo\Ąeirplp\ip{/e\ iei Dowie. nąj( iej lokalVLlją. omz ich najczęstsz4lokalizację.latkó\! (1140osób) i l2.'lko u 2''ł% patologiata teżj est problemem ogó]nospołeczn]m' ba. IGukaska.!t]Ąlosi]l CPIs (celzdrc\ria.u ż-l'cia \ĄYstępuja i Afu)amertkanie).0.0. się jeszczew ]oajachnozwijających lra prz}'ldad \Ą'skazuJą. kobiettl. 0.u prawidłowość b]ta zwiąZanaz powta. BadaniaepidemiologiczsĘ. lś% AĘ. poglębiah $ 87o'prvpadko\'.l8 61.ch w przlT]adku recesji dziąseł opisująq. 10-20%AfiYka).chfrel.Łl% Azja. ll ZL:::jNl!. rr:r. . W pieńł'szym i młodzież1i ta o Na podstawie danFh światovlT'chiĘ"stępowa.5% 0.ĄmerykaPołudniowa. z\tiązanaz odcinl.rr jest od po$Enie NUG opis]"V\żne u pacjentówHNlpozy.U l2]atkó\r zdlo\ł€ prz]. uiększa zapadalność' od choro.:wencję hĘienyniedostatecnej'Częstsze 1!.. w tJłm]''ch. j.77o t a.Ł1'0% panie i PofuClniowiAmerykanie. kich powierzchniachzębo\łyh. się rv 53%no$}'ch miejsc w prz1zębiu'podczasgdy a€r <ię e nia pŹ]zębia jest ńżna w zależności rasy istnieią.chorobowość esw'nego zapale.\{tę.5% dzicci nigeryjskichponiżej10 roku żrcialtl' ne nad \\ystępołaniĆmrccesji dziąseł u U dfieci Ę'dl patologiata w:. H% Afja.ach i tżonow.W konsekyencji z up\wem 0'ł)'B% Amelyka Północna. pPeJhzono\\LaLh .l' formy agresJ.l-'0.. od (0.3. . W zależności łystępowanrarece. 45 . tnmunosupresjioraf niedoz]'\ł'ion}'ch' wielu osób badanych. tokatila. fĆ 15. niu fapaleń pz}zębia rv grupie 11-25 lat mozna rzając]. NEĄNES I z UsĄ pży 5B7.m 11raŻnic W Tabeli 3'5 zebrano\\ł'nikibadń occniąjąq.lwstępowaniurecesji 2000 roku: B4.3do l00%'ptn Lr. ilrne rasy cechuje zebnej'która indu](uje prfy postaćprzew]ekła b]'stępuje do uhaF pEyczepu łacznotkanl<olĄ€go wszvst. chorobowość lat u pacjentapoilatnegozdecydowanie mniej pż}.\ł drugim ustalićz3: rasę kaukasĘ zamieszkujaca Eulopę wstającltnpodczasszczotko\łania konsekwencjatr ania p\tki na.jem łuku fębowego. h.U mlod. przl sickarzarhdolny(h.h.243l rvprz}padl.2% A4aci. 0'6%kamień nazębnyi b}" pnrbierar rharaLter uoSolnion).ób pomięd/!20 a 40 rokicm żJlia mo8. doblejhĘienyjam]'ustnejorazu 66.prcd:'spozJ'.stą}iła b.choróbprzyzębia EpidemioIogia il rr. U o.2 5%AmeĄ'ka 8lębianiasię jużistniejacfch.eakcjęzapalną.prowadzacq nośćna zapalenia przJuębia. wszystkich zębach.

\\ badaniu kliniczno-konhrlnl'In hipoteza ta jest sprawdzana.cL ze szczegó]n]mu\rzględrrieniem ncj' \cgatJ$. \\' p]zlpaalku poh'.a on statu. Poz}Ę1\na korelacja pomiędz}' $je.dli''.ic nd /"bd.!t]stępo$ał}'onc Ćlę...ana hipotefa sugerująca ztiązek pomiędf} potencjalD]tl C/lrnikiem (cz}nnikami) a \\'Yst4pieniem patologii.którc lriększają 4z1'ko po\\.i p . po\\'ima być speŁiona cztercstopnic 1dem ry.'Ppo\aniem r P. Zc f. Ryc'3.||hirI tLdn. ściej osób Z niast i u lepiej t\.+d=n (odds raiio): llorazszans : -EE (attributable = plzypisane risk) Ryzyko n1'chgrupach Ńekorr5.ch badań ocenĘąc:.opĆjskim Clabela 3'6)' C/lnnik rlzyka to cecha osobnicza lub narazeme śrcdowiskote Zńększajqce r}.v 17lat j est \Ą./.IŹicci3o (qc + ol nojed}rrie vęstc tlstępou'anie tej pato]ogii. tĘej \\.lqtnrani"nr ri' .un|.d!'$embadan}'ch cz}Tnikó\Ąstosu. nr jako pra$'dfi$'\ cf]łrnik Ązyka dla patologii' \\ mndomizo\ĄaĄdl badaniach intenenq'jnj'ch modJfikuje się oddzia\$anie czlTnika ry}ka i okrĆślasię efekt \t postaci powsta ia choroby jej progresjilub odpowiedzina terdpię.a]b'ch !\i badaniach di&l) obseNujĆ się powistallanic choroby pod ltp\rrem e|.. \ m r r \1.arie. t l 2 r ] oi . minantl) orazmod!fikowalne .] i] oftŻ \Ą]jccła\łskich dorosl]rhs] potrr.ierdzenia znarniennejsiĘ zwiąZkunabie. u sce w ostatnicj dcka.ojo$e badaniaepidemiolo./]'ka dla agresyrtl1ch zapaleń prz1zębia. zaa$'alrso!\'an].L dlurafu /d\ip. rniern"ikllLirzrLi. d .l \^i. stabilizuje się \' plzedzia]e6lH0 ]at.f].}\\n\' h /Jpdleń!17}.Ńpo\tia..ch w. na. czepu łacznotkanko\łego55' prz}zębia.lrasta tak. plz}'Cf}m niekonieca e jest to jej pĘ}'cf!.32liii DużepżelQ. / o 4i.kształconrh' \\. 7ostaje sfonnu. P'p. L młodzież-v pomiędz.2 M erniki ocenycfynn]kóW r}2yka' dającedanlm cu.o\\ Je . u u .]''\b\ ok.spoącji na badany c4rrrrik i olłeśla siQr]z]'ko }zglęclne i pr4pisane' Po pohtiefi]zcniu znamiemego n.ien]zo.Pol.tki nazęb. zasięg (piro.P.k.cm a rr.mjest ona testo$ana Z Ęlorz!'stanicm ńe]ocfynnikou'ego modelu stat-\'stlcznego.![rasta \\'stępo\Ąanie(plocent osób).}nni.e . giczne lĄskazujqjednoznacznie'że\!'razz \Ąiekiem .'ch chorólr \l. Brak b d b+d :* b d a+b c+d a+b+./rlctn'^' . Ń"nl .e(esji. ] r a z t r z l i r i p j jak zapadaj4 zarórmo na z1oka1izo1'.](a. \\ badaniach szcfecńskich l. gienyjamyustnej.skaź.J l.ch. r-a proccdura bada\rcza: Na podstawie opisrr prłpadkó\'.]. nic.\'stępo\t.stania Zapalcnia prz]zęlria lub prowadzą do !!.f}']io roz}inięcia się chomb}. a następnic spada' pomiqd.wlc. ku 12-15 lat23. p n n i " $ d ż n t n b \ l t t m s i c ] . czasie \lp\}em r\ielu czJłrnikót' etiopatologicz" p\. loka]ifację i mzklad rccesji dziąsel w pos7c/egól. $iek 15 nikiem Ą.ck$cncja Zapa]eń po\\'aniepostaci zaa\Ą"anso$anej \!7rasta do okoto 60 rcku ż]'cia.w badaniu pże}cojo$5.EpidemioIogia chorób przyzębia Ybne]ama i \qip'2r w badini^ch popula(ji japoń. Dla ocenl' łz-vka \\Istąpienia choroby lr danej populacjipod \\. Z Wiekiemlt. ch!' $rodzolle lub Dab}te.ćhirkto\rlr. d]iugotńl.pż}''czym \Ą:vstę. d.h iPdnokoPenio ll}ch s4 bardzicj mzległe Inżna hzono$(ach' Nlierau i FiebĘ2alrt'kazali rlpłrl cz}nnikó\r socja]rroekono micnlrh na fi€klencję r. ną formę t-\. i uogólnio. d€ zębia utrz]łnuje się takfe w tżeciej Clekadzie fJria' . \\ ocl1icsieniu do peńodontopatii sq to takie ce.\.ana.vka' . n].ny \Ądy\ł$ieku na poziom pż!'czeDu możnazleduko\\aćpopnez poprar\'ępoziomu hi. (lo?łqifu kohorto\[ch.r) r h\ (relatiye Rvfv|o Wzo|edne ł5l. ccnt ZQbów osobę)i Zaa\!?nso\ranie na utratj' pży. tl u m u l u . j' U\.fikou'a]ne detel. r o J o n l o f d Ll il iu m d . ło\'.i].ka (tz\Ąl możnapodziclić na niemodł. odniesienilr ilo dzieo w . su w's]<aŹnka Ąz.)= )*'.Ifie nie plzepnr\€dzono celo$a.nio$ cgo /ęb.iąz|:u c4rrnik moźeb]. je się szercg mienrików (Ryc' 5'2)' Człnniki rrył.

16'35. 19982e Matthesen iwsp.44.hwie 14.46. .50/a 36.31.13 16. 100% (3 10% mm) (3 190/"mm) (3 31"/omm) (3 40% mm) (3 45% mm) (3 60% mm) 6.3f 21 13. .2ab 84. 199217 Norwegia sriLanka 480 20-29 3039 40-50 1 82 9 30 39 40-50 1978 bad.44.1 98. 21 44.choróbprzyzębia EpidemioIogia Wynępowanie najczęst9a i |oka|izacja recesji dziąse|' N4ierauebig iF 1987f4 Niemcy 2410 (Wilrzburg) Niemcy (Berlin) Szwecja 7500 570 18-22 19.24 Banach iwsp. vanPalenstein i wsp.40/a 6f.6-11.41o 4Ą'3ll 22.90/a 33% recesji klach na i pEedtrzonowcach 16-15.8'k: 34. 454.64 30818 3039 4449 50-59 60-69 70-79 80-90 69 9-12 11-19 20-34 35Ą4 brak danych występowanle w popu|' 30-90 lat: recesje>1mm 580/0 rec€ s Je3 mm'22.41 f3.26-14.14.31.34.34. . 35 16.16.1%. 26 16.33. 13.|3. 199531 PoLska 501 (Szczecin) Polska (Wroclaw) 18.36 36'46.94/o 30.46 16.26. I 18-29 Serino iwsp199428 Szwecja 225 3041 4f-53 54-65 19901bad.26.41'11. 23-l'/o: 33-5. 14 41 .5 96.9ak 4i6Wszczęceiźuchwie 34.41. 198616 Albander badanle NHANES lll 198&199412 Tanzania 575 2A-34 3444 45-64 12 3039 5059 314/o 514/o 90k 18vo Gwinea -Blssau USA 83'/.36.1Ą'26 16.so/a.33.f6. 26. .4ań) 24-9 14-8.26.&89. 44 f7.5% 47 .34 16.13 f4'.16.26.24/a 42. 43-5. brak danych Kleber 19902s Kó||esta in i Uh 199ff6 20 24 35-44 16 18 39.41.24. 1 82 9 30-41 42-53 2510 334/" 4Aak 33Ók 191a 5+65 444/a 464/.34 26. 16.26. 45.9% 100% Loe rwsp. Ą4 31.34.14/o 87.1-90.14. f2.f%.80/o 94.23. 45 16. 31 f6. Ą4. 3f 41. 13-5. 15.9'/o 28.16.24/o 74.50/0 > 97% recesjiżuchwie W Wszystkie Wżu.14.41.Ą3 3Ą.4ak.23.24 16.24/. 199210 Konopka iwsp.

prcfuspozycja \tystępowanie.ek.jowe rmkazują.9do 7 razy)'obecnie podkeślasię upb'\v |eno|ypor^yi "polou óorcbou1c}. U (cD32) na komórkach fagoq/tujqcych3s' osobni. u przv. działanie czFnika środowiskowego lliusze ryzyko mzlvinięcia się zapalenia pĘ'tkina. u]'nika z Fedyspozycji genetycznej.Wykazano perme chaiakerwielocz}tmikow anajestwielo_ genetyczna detemino więkze zaawansollane l za. wanie utlas przyczepuo 3.ĄNES w USĄ \Ąlstępc l cnNottp naa"''ia u btiznĘt sugem. w wie odBrianyrcceptora cD32 wlstępuje pre. ności 4.o.Za]ealość' lub ilościowe limwanej postaci ag€s}Ąvnego zapalenia plążębia w ich pnebiegrrmogąlezećzaburzenia na gran ocltów obo. W rasie kaukaskiej u osób z odpowiednĘfor:nq al. keszonek u Mu.i\?ł w w obrazie klinicz.chhomozygotani pod \Ązględemtej taminy D lub rcceptom fMLP na neutrofilach 4a . sięg uh?ty przyczepui gtębokości model ldinicznejekspre. niejsrych uwarunko1vń międz'osobńczyc} i 547ol2\Ą(ze(niejs.mcz]. Dlspmporja ta w ndjrnlod5/ei pie przyldadwertmdzonejneutropedl' ze.'mi. u w$lępo aniu ora-//aawansowaniu jakojednaz cech \.żejcst to iedno/ \\€ Ż . ą)mtttt|ls. sji agreł1nych zapaleń rneó grup ernicnyl h u \'|ur}'nóra w}Ątępuje (odpowiedni prz1zębia. omz awansowanie zasĘ zmian destrukcyjnych zębia jest większy w poń\'vnaniuz kobietami' Dla żeza m przytdadu badaniachNIT.d. zn. nia przyĘbia u lasf' czamejw porórmaniu do białej nię. d'iiedziczenie Nąiczęsciej ffi nłst l.c.\łanie Częstszć wielo na tę .lrcrcba może \łystępo\4anre zek z płcĘżeńsĘ (częstsze o dziedziczeniu ?€ wano od 1. zespole leni$ych leukocy' niern pienĄsz]r-h chombieziaminiakowęi. u c7ę(Ljei mężc4 Równic7Z.I choróbp r Epidemio|ogia defelt pochła. ru motekuł w whżesię prawdopodobnie wcześniejszjtn hzonolłów i siekaczyu dziewcr4t. (I-ĄD.rr4 gorszejhigieny podsta\'r'ą w}nikająmiędzy ilm}'rtrlze średnio mrue} postaci pEewleldego i \'r' socja]nc alozaawansowanej jamy ustneju rasy czamejorazze uzględó\'r' fomr zapaleń prz}zębia' szFn stopruuagrcsF!11ych ekonomi@nych. dziedziczonlmiv"ielogenowo.nĆ sudal'i" pr. ność |anodmeĄ kanow \Ą pomwnaniuz bid. częstsze genowoi \Ąsńł(Łiałaona z cĄTnikami śrcdowhko. 4 i 5 mm obserwo\ĄEno 3H2% populacyjnejzmienności czyn.:wen. byćodpowiedzialny o odpowiednio 23. że I pł. cir'vciałami prz}"ębiaW}^lPpuje przy.!ystępo\!ać ta obŚerwo zębia. ' do hofili u tżsybiałej. teliczną gerrotJpuIL.U podłozazmian łystępo. padkl g|ębokości który możebyć ' s:\ ga lv tych grupachw5'mo 2l1% i 1yIośRóiiice te polimorfizm genów cx. UsĄ spośńd w}mi' IIart36 przlzębiaw opaiciu o wspoł.w jamie usfuej doka.r'ieku cu'mościowe niellobo_ zespole g 1 2& 32lal 1.M.zn' i collana w gtupachraso!\rychemicznych.Irówi 28%częstsza Meksy. że być si]i ejsza odpowiedz chemotakwcna neu. paleniem przJĘbia \łskazpv€łyna jegoistotny zi\'ią.5:.tokino\łych' genetycznejprcdyspozyq1 molekular.iJ Śię pre$|e]de8ofapalenia Powodemmo_ cięższJm pźebiegu wahał się od 3. nąi.9 (Tabela3. tórq przelr4eHej md'lŹ.prewa. s\ĄoiŚr\łni prZyĘbia orazutfatatkanek niania i nisrczenia opsonizo\łan)ch choroby ku doncs\'m komórełAciinobącill:usactinonucetan. Piętnastokmmie częstszew}stęporłanie rczwl.c zapalen przy.rexłerrcia zapa]eńprzJzębia (poligenołY)' t. zapalenia przlzębia od braku istot. zlokali.rtnikiem powstania zlokalizo_ w cją zwię]śzonej tej populaqjifr€kwencji łystępo. a agtesywnego ge. netycznej predrspozycji do przyzębia wania odmialy allotjpowej R151 receptora FcTRtr wanej postaci a8res$lnego zapalenia gcnu l ei ep|orawi.75 do 1B'B.. pefiodonlopatii jest zńzni.iętnoddonnyĆh' 5. jednogenolltnr.zespoleDo\łna.LĄ i IL]B iloraz szans pr}uebia o n4i. natomiaŚ ręcesji dziąsełponad l | 3 fifi o 12Ta dL geneBczn\33' ńżnic badanianad rnlodzjeliczrmza.l). jakościołvy poddziąsłortej i u Meksykanoamerykanówjest ono tal. zapmponował w Iujmóww odniesieniudo biabrch5a.7) Istotn]. adhezyjn}th uyrąna.o i 55-" częscieiu mężc/. spole Papillonlefelre'a. Badania Kommana i wsp'37Zwńciły uwagęna 5 kjeszonek mm i wiecej. zowanej i uogóIoionej formy a€rcsywnego zapa]e. ro!t' eżpolimorfim ków będąc].że istomie profil itościowy gospodaEa (aktyw w1zszeniż u bia\ch' Uhata przyczepu5 rnm jest uĘbnej)z cechami odpowiedŹi chemotakwczrraneuhofiIi i produkcja Ęc' u u o ?3%częstsza MuE}. moie by.3: w u dziewcząt ńek1r 12-18lat w]'nosiło l' w \.'z-rl n}rn peńodontopatiimoźe ytldaie cię.Możeto byćtakżekonse]..

133osóbra5y kaukaskiej 35 49 f postacią lagodną. noglobuLin możliwość ielania czlmików wĘ.chorób przyzębia EpidemioIogia j'7 po|imońizmu genów .toniu 7.d Wpbłlern na zapa|eń 1997 Gorc wsp. dla gicznegostanu pfz}zębia.konano szercg pmspekĘ'rmychbadań oceniająq. Actinobacillusacti.7lazy więkze Utńtyzębów ryzyko Allele1 dla lL-18 3953i palacze tytoniu plfyfębia oD = 4.ytokino!ł}ch powstawanie pżyfębja' Tabe|a Wynikibadann.pEew|ekie przyzębia zapa|enie 34. leniepżyzębia odniesieniu w Allele dlalL-1A-889 3953 1. istość dob. 2000 McDevitt iwso. ciężką 12z i uogó|.9agresywne zapa|enie w odniesieniu kontroli.df lencji wskazujQna specja]nąrolę takich bakterii w etiopatogenezie a8r€sjĄłn]'ch peńodontopatii' Wytiki wielu badairsugert|ją. tej 8resji ki deq. Allele dlalL-1A-889 3953 = 2 i ll-lB OD p?yzębia od l8'8naręższe fapa|enie w nresrenru pos(acr 0o ragoonel nrepau lqcych Wiekv W 4G.TKI \tZEl!NIJ od pueprowadzenia w polo\Ą'ielat 60' przez Ióe i w'sp'zflallych badań intelwencyjn]'chu stu" dentów wiailomo. plzy uogónioneagr€ s ywne zapa]enie zębia18.kontrola 52. genotypo. agresywne zapaIenie -z|o|Glizowane Uogó|nione kon.duje w duż].39dla ATA 0D przyzębia od.kontro|a 46' 112osóblasykaukaskiejwieku W 20-35 Iat.67 przyzębiaodniesie. uogólnioneagres}u/ne fapaIenie przrzębia56. do N/ccvire iwsp.R(hjmmu. 49 .n. i 200f Yamazaki iwsp.42 średnio. lonira'ii powierrthni Lolrcnia. najciężsfe zapa|enie w niudopostacilagodnej i agresylvnej. i u5. wej higieny jamy ustnej na fapobieganiepeńodon. gicznegojest dezbędna dla zapoczatkowania pro. kontrcla.tce zapaleń dziąsełi pneł]eldego Zapalenia plz]zębia dowodzi możliwości modJ'{ikacji tego peńodontopatii' cz]'rmikaetiologicznego poddziqsłowego obecność biofi]Jnu mikrcbiolo. gramówopaloci na rcdukcji prytki nazębnejw plo.kontro|a 56' 104osoby żóJtej Wieku rasy W 29.$I\ US'INE. i zapaleniaprz}zębia. nioną.chwp\'rv łłaści. agresylvnego zapa|enia W niesieniu przewleklego. fe sT. żc poziom Ęieny jamy ustnej i związanaf nim bezpośrednio płJtki nazębnej ilość korelują Z \Ą]Btępo\ĄaniemZaarvansowaniem i cho.].ej hi8ieny jamy ustnej i blaku zapalenia dziasełjako cz]Dnika prognostycznego fiZjolo. rób prZ]zębia'Na początkIlat 70-. ze zaawansowanq.60 |at' Allele2 dla lllB 3953 0D = 4.2 ilL-18 dla pa|qcy€ hi niepa|ących istotnych brak pacjentami róźnic między a kontro|ą' Haplotyp genulL-10 = 2. 32 42 osoby kaukaskiejwieku rasy w 33-62 lat. 10 ze dniozaawansowanq.|ępolanip w ubl'tkach o sz]'bkiej utracie Fryczepul rv!-sokic po/iomy Śs|Pmnse i mipi\lo\ĄP st\oi.zdolność s'Zńkiego szńkiej reko.m stopniu o zmienności r1zyka postępuchomby.oRA PoI)DZI'lsŁ0l1 [J PŁI. Allele2 dla L'lB 3953i palacre ty. 21' 49. 2000 Hodoewso. łe. i I998 pow}żej |at. 90 osób ńsy kaukaskiej Wieku w 35-55 przewlekle lat.Wysoka skuteczność pro. FI.ł\ HIGIE\\.53|ata. 10 z postacią agres]. wv. 1999 Pa hilliwsp. 142osoby kaukaskiej rasy w wieku 62 16 pżyzębia Iata.zaawansowane zapalenie prfyfębia44.I I ]\III(Ro. 2001 Ł czynniki modytikowa|ne filal. ciężkq 43z i uogó]nionq' 64 osobyrasykaukaskiej średnia Wieku 42. J.75 oD zaawansowane zapa. Speqfika s}dadu pbł. do Allele dlalL1A889i lL-18 2 3953 niei paqcych = 3.M/nq. topatiomi próch icy zębów W1'kazano w1sokąsrvo.

3a populacjitej w 2. potwierdzonotę zależnośćbadaniachpŹe' w kr. jest dlategoteżzmienione chorcbowopt'Zyzębie rc.iż zaawansowaniecukrzycy' kamienia naddziqsłowego wiek pacjentai obecność są istotnie związanef nasilon]'rn.:ązane Iloraz szans (oD) sĄókiej utraty ides fffsathtLs. ilolaz szans.? i z obecnoścĘ w keszonkach bakterii ualawanych ra wirulentne (oD 2. wm. stanowi jako prawdriwego na wen.chorób przyzębia EpidemioIogia jest głó\\'nrm czynnikem nom1JceterncomLtans etiologiczn}m aglesJ'i\Ąlych zapaleń przyzębia speq. ku badń) obejmującałącarie2361 pacjentów wy.u \4lTostka3. w W badaniach przeprolĄa.4. Dla te ści $Tnoszą|oD 5'1 dla pro8l€s]Ą'vnegoprzebiegu bakeńi pato.B.występowaniem zalElenia pą'zębia' Na pod.a rcsoĘcji kości wykazano dodatkowo. wirusa Epstein.5' u]mstka miemik ten dla Dta alaczącej utraty kości bakterii tych wt'nosi odpowiednio1. Złrócono takżeuwagę peńodontopatiina pEebieg cukrzycjł na \apl}\v na mniejsze zapotrzebowanie In zaobserwowano pe. nych wykazano istotny związek pomiędzy ogólną gęstoścĘ źuch*Yistot. nzyko uzględne $ysĘpienia peńodontopatiiu pacjentówZ NIDDM jest 2'6 razy więkze niż u niediabetykóW pźy uwzględnieńu plci i wie]o. dla Bacteroidesfo|suthus2. mają od 2 do Genemli1e szacujesię' źenikot5miści 7 mzy większe Ęfyko iozwinięcia się zapalenia przJzębia' Metaanaliza (zsumowaniew]'rrików kil. mająwiękzą frekwerrcję.h wirusów z glupy IJe7pes' szczegó]l e wirusa q'tome8alii (EsV"s)' w}stępouanie tego wirusa jest uwiqzanez ciężkimprzebie" giem zapaleńa prz}uębia (oD 4.5.lku obecności Pot?h3rlomoi?as gingioalis tĘTosi l.82'3 W}stępc lenia plŹJzębiau palącychwTmosił firary pEyczepu oraz głębo.zycy i l. nie chorób pżpębia \ł odniesieniu do niepalącyĆh.33 w Badania wskazuj4 na }Wstępowanie kieszon. oftE zaawansowaniem iż stawie badń rych oszacowano.\.o.Balr Ęp 1 zaleźno. co takiego|eczenia. ci Zlokalizowanej)'Spośńdflory poddzĘsłowej osłych ze z!''iększonJ'mrlzykiem progresji zapale. czynnika ryzyka Wskaźnikem ITzyka dla zapa]enia przlzębia możebyć osteopoloza. a Lakips7c7epy $Ą\okiPiIolś)r4o((isa identfikowane u osób z sz}trkąutmtą przyczepu i kości \ł]'rostka(szczególlriew pM}!ad]{achposta. koho. u którJch w najoęściej świecie ystępuje cuhfyca insdinoniezalezna (\TDDM)' we rłszystkichgnrpach wie. kowych pacjentów z NIDDM stMert|zonoczęstsze peńodontopatii. wanie zaawansowanej kich keszonek pn}zębnych u palaczy w wieku w 20-35lat jest 1.te om chorobotwómzJmdla pŹ]'zębia' Dodatkowo mogq one rcpliko\aaćw kieszonkach. w]stępo\Ąanie prZyczepu łącznotkanl{owego i!5''Ilosił nich u L. choroby i od 5'3 do 4.trazy częstsze oclniesieńu do nie. o bdkPń.źe wirtsy opryszczkipoplfez miejscowe dfiatanie immunosupresyjneułatlv'iaja wzrost bal. bia.ficzne odmiany genetycfne tej u młodzieży.2). i sąPopharomatus gingfuąIis BacterG ria zj^. się sz}ókim postępem kach charakeĄzujących zmian destrukcyj[yc.tylko dla cu. gabinetstoma. Bardzo spektalulame badaniaprzepmwarlzono u lndian Pima z Gila Rivel w AIiZońe.|zonych oś.oojo\łych kohońowch. pŹyczepu w plf}la. zei\\arcm dlaHetpetaDiridae.|aw\kim równieżpoMerd7ono is|o|na uiemnq mineral' korelacjępomiędzyparametmmi gęstości kieszonek dziqsłolwch.yjnych statuscukrzycy periodontopatii. a iloEz szans ub}t. do. |eczonych u osób Właściwie sulinę gIikozy|oWej poziomu gicznie spadek orazzna(zqcy podWp|}Ąvem Pima hemog|obiny u Indian z NIDDM dowód z badańjnter.iodonto|o.U kobiet postmenopauzal. przebieg! zapa. kościszkieletu a gęstościa nie większą utratę przyczepu łqcznotkankowego u pacjentek z osteoporoząoraz wię}szą sldonność do utrz}łnania zębów z głębokimi kieszon]<ami w pMlpadku prawidłowejogólrrej masy kostnej.6. kazała.s8 nej kości głębokoścĘ a illl NIKoTnTZIu Badania pwekrcjowe.toWeoraz interwencyjnedowiodłyżepalaczeMońu zasięgoraz zaawansowa.7i 2. \\B\.Iku .6-3. palącychl€8ulamie odwiedzajqcych 50 . U diabetykóww}stępuje większe zaawansowaniei zasięg zapalena prA'zę.E spośńd wie1u chorób u]dadowych badanych jako potencjalne cz}'nniki ryzyka dla zapaleń prz}zębia.2 dla obecności gennych'SugeIujesię.lla ciężkiego że 2.TE cHoRoBY oGóI.

z niedostatkiemfinansou5tni manifcstującys1ę prfebiegprze$leldego ko depresja wńwa na cięższy zapaleniaplzluębia.mienia się39 e Upośledf ie mi}rokĘżenia (efekt naczJ'nioobkul.ouai obniżcniem ustnej)'które decydujao pogorsze iu stanu klinicz" negopź].fębia- jak kie warunki społeczno.t\ .espsychologiczny może zu'iązany większą być z frekvencją i zaa$€nso\aar em pŹeulekłegozapale. Chiny.Wśród nikotJ'Iifmu na stan prżpębia \Ą.?dpa.esps}. ffi sre. landia' Zjednoczone Emi. 0l '12329 o.dla wieku 5H4 lat 0-9%. Iłaje o najłyższ}mprodukcie blltto na jednegomieszkańca (Japonia.a w. l ] srr'. Bangladesz.'ieku 35'|. powiedzi komórkowej i humoralnej' sieci qłokino. proz.uczc8ólnośti potł\ldw"ni.n.Australia.u h ( /. Po uwz8]ędnieńuinnych t7]. nikami Ą'Zyka dla chorób prz1zębia.lrdesieniu akceptująq'ch w do s\ł'oją sJtu.2dla sz}ókiej ut"ty pP. serwo$a|i.chw heszon. ków środo$'iskoi\']ch.lm\ moi{' .fiłacja flm]<cji neutofili' od. nikóW ĘuJ'kaob]icfono'żeosobypŹeżJĄ'vajqcc s!.utl.ch) funłcji fi. dochód' poziom edukacji i miejsce zamieszkania są wskaŹ. żesh. ńw.EpIdemIol09|a cnoroD przyzęoIa tologiczny W badaniach amerykańskich NlJ'ĄNEs irur\.Glupy ludrro' ści niskim dochodziei /lub niskim poziomie edu.zepu tą&notkankowego l'9 dla uĘtlrr kości i $TTostka o.812.us W uaaniactr pżekmjou5'ch$.obr po ut\/Blednipn.dla l.oblastów ozębneji osteoblastów. szą]iczbędn]bnoustTojó1! kach i ich utŹ]m]'rvaniesię po leczeniu. (Indie.ekonomiczne. Nepal. s}Tia) omz najniższ-lĄn nam.W krajach o niskim produkciebrutto (Tajlandia.9.4lata 3-327o.'yższe chońb pIą'zębia' Azja stanowi dobry przyklad ilu. io\ĄPj higien} i.DKo\oNIICZ\.ykazano. homeostazyw sieci mediatoro. Indonezja) stuicrdzono odsetek pacjentów ze zdrcw}'rnplżrzębiem:dla wieku l5-l8 lat w przedziale 0-77o.l]a powstania peńodontitis \lTnosił poniżejdziewięciusztuk dziennie 5.rrikaz obni.!.dla pal4c]''ch przycf}n tak niekorzystnegorłp\wu 2. jak żc ia odpowiedzikomórkowej gospodaĘa.rus SPoŁEcZNo.Arabia Saudyjskai Turcja) notują od.Wna odpowiedŹimmunolo' gicznGzapa]ną(mod].voje niedoboryfinansowemająoD 2. wieku 3H4 lata 3 20%.lpvna więk.I' Ta. ' upośledzenie h. o r]zyko rczwinięcia się kacji mają istotnie r."nników ryzyka dorriedziono'że aktua]ni palacze Ęto. przpębie może acjęfinansoNa. Wiet. obniżeniĆ stężeńaoksyhemoglobiny na' w czającT).dla wieku 5H4 lata G-2%. stfujacy {Tń]nvczJnnika ekonomicznego na stan prązębia.Wńl! stesu na bJć jednak minimalizowany przez odpowiealnie zachol.7 ilości wwa' niepaląc}ch'zaznaczyłsię także\łpĄ^v papiĆrosów dla palącychpo\[żej 31 szhrk lan]'ch dziemie oD . ńeż z upośledzenia }'ej łączącej układnelwo\w endokrj'norwi irnmunG logi{--nyWiele deprcsji pro$'adzi takze do nievvtahnoł i Ą.'ania' Zwiquek pomiędzy stresem a zwiękzon}m ł4kiem destrukcjitkanek przlzębial\t.r5 Różnice te \Ą1.m / p. wT.Ircwotn-vch. czJ'niach dziasła. Iran.f}uębia. Irak. ku 15-18lat 35 75%. bruł srirq. Noła Ze. Korea omz o średnimprcdu]<cie Pofudniowa.wpl].I. )l . niu mają4]gotnie l ięk/p r}"ykopouslani] . patogenn}. nikają z innych zachowań warun. z kieszonkami pondej 6 mm: dla wieku l5-l8 lat 0-2%.Genco i wsp'40 martwioych chońb zaob. nia prrrlębia. dieĘ i dostępu do opieki stomatologicznej.chosocja|rry źe nl'iqzanygłównie ja.wcześniejsi w odniesieniu do l.aĘ Arabskie i Ifuwejt) brutto (Malezja. h zarhouańtna prz\']Jdd d|. sh. lcnia prz}zębia. dla po\\'yżej mm: dla wieku 15-18 lat z kieszonkami 6 0-1%. setek pacjentów ze zdro\ł](nprz}zębiem:dla \Ąie. wej i molekuładhezyjn].

czy]iod zebmnia $l'wiadu (dIĄmŻe.qpo'. lecz w1. pJ. /d$t/" I]a]r podstawielqników badań ustalać ro7.v}'stąpienia ^vhszcla o pż}'puszcfa]ne usta]enieczasu po]a\\'ie.ie żałować c/asu na jego przeprotadzcnie. bad7o czę.ania chońb' qla'. zu kliniczneśo' obok \!ięc znajomości teoń. cholego'Postępw dziedziniechenii i nriazane]z ru4 tecbni]dlaboĘtorincj.ldóra poprzez|icfneWift. doeg Woścach' zJpe. ich leclenia lub chońb q'Śemo\Ą. niestety.u p].E-rpo\Vinien z chorym' za|eł to Wznacfnymstopniuod osobowo. badającego piensz}'ch objalrólv Chodzi nie Cfasu \. lrunimo.udnością Wypowiadajqcym o swoich fomacji do1. bó]ui obnęku orazruchomości zmianJ pozJcllZę.lasanl" . ie nip muina \a|ł)l jcfual.h logiczn}chlĄ'Iioskó\Ą' podsta{ą irluumo\\ani3 ldioqn.r.] iÓto Badaniezacą'namyZ\]. \Ą'fględlieistnieniatego]ubinnegoolr.'mi oraz umiejęt.nieIracze] osobą a z t.Z lqtr'iadu zebranegoplfez lekarza w rozmo\rie z pacjentem |ośdv\\/q'4 Ą u/}sl.potrafiok.{Cprerqiad.\'ch. zaha mowęna \tŁści\letory Po uąśkariu od pacjentaingló\łn].tania dary c]lolobl'i dopiercszcuegóło\re poz$alająna wfględniedoldadneokrĆś]c.kle od posta\t'ienia chorcmu pJtń.vania pedodontologicz.inJnma'j.Pl.eśLić nie dol. Wania|ekaża pooątkowychmornentach W kontaldu b.. osĘgnięciarr. musi staraćsięnapnr\lE.'Ą/' klini(/ne8oi rolpo/nania Badamic p o ti l.\'czącJ.mikrobiologii' .znalzenie iaJuni.]lub /ębo\r' l.obJ..Zębia.o Zasadniczl. baftbiejjeśli czyona choroby t"\'In clol.entgeno]ogiiitd' o8l1rmnietfbogacĄ' \!' ostah ch latach sposobJrozpozna\. zt. pewnqŚiF qrviad. tinien zebnć ta]. lub o5ob4 na]. nia się pie sĄ'ch obja\Ą. sferegll ęs' Ro.'ch 5ię skafg ]ekarZ Zbiel"ja.tń.ów k}a\tienia z dfiqseł'ich postępo. sto zdaIzasię' żechol-".W.któIe 55 .ty gabinecie W lekarskim nego. niu uniciq.\'ch.m $'annkiem prawi.zen.\}iadogólnolckŹiski zdobywaduże dośw]adczen tym Względzie.ch chońb ogó| n.r' bie. dzi'' r. jalru. doĘgqce obecnejchomby osobychoregoi jego ro. Nie ma..Iłorvego rozpoznana jest dokłailna znajomość metoil badaria cho.leldej'a do takich należą chorob]'prz}zębia' pacjentó\r z chombamijamy !V odniesieniu do Z ustnej. dziny Dlatego przeplo\t?dzenie anarnnez]rczęsto nie jest łat\ve.a osoby bddd-qce.'ch mowanym.Ji doswadcze.akte. ściskh regu|doryczĘcych lub pon'ol' tlposi". w ramachpostępol.i ił1'.a szczególrńc chombąprz].Izić sci' cha. czej postępuje z pacjentern się onieśrnie|onym."n'n" przl rn m popn.z za.lqczńena podstawiecałokztałtu oha.ładnej poczatk. Zna ic się 2 obja\Ąamichorobowf.Banach Jadwiga Wprowadzenie Badaniepodmiotowe Badanie kliniczne Badanieprzedmiotowe '.l'ch. pmktycznc Zapo.l. eW umozli\łiajqq usta]elrieewcnfua]n].że.''ciągnięcia jest z ni.poaunia na dodatko\r.' nd.l przeu. odpo\Ąiednich rof. nośćfcstańeŃa llynilólv badań i $''.

się DobŹe b]'loby aby paqjentzgłaszający do ga.ię na ponortn4ńz). gor' 4.tał. . a to w celu mbmny zespołu )onego ru niebezpieczelisrlmkontaktu r lawĘ pa.1 Pacjent gabinede w tkanek pr4lzębia (na mają up\Ąv na reakĘ$ność prryLlad cukrzvra. tazja. Kwestronańusztaki zawieradane dotyczącechońb przebltydt obecnycĘ ich lecze nia' a take eilenfualrrychnawków G)a]enepapiB \łykona.. (lĄz\q HI\ł ' ponadtou\'vagę choŃby za](ame rra leży stomatologi@nego.tę nienia kwestionaliusz zdowotny zanaczając przy jednocześnie p}. . czeniu oraz o ewentualnąwlz1tę u lekaiza ogólne.wanie s}slemumię.{ościstronystawówskrcniowożuchwo./onp /abiegi . i]sóW naduz$vanie alkoholu). ag€Ewnego du powinno dotyczf także c4mników ryzyka (na pryHad Śtrps.ria dzrzębouycn).hirugiczne w jamip ustnej. llĄ o c/ zdrowotnego Aktualneproblemy zdrowotne. ze Pacjentz€lasząjący dolegliwości strony prz!Żę. dzlzębowego do ocz3.i\śfy wiz}. go tę winno się tylko uaktuahić \Wwiad. na otrĄTĘł do $yp€ł. IiVWiad dotyczqcykontoli pl].podajac swG je dane osobowe.nając $vwiad i badaniepeńodontologi(zny po\"r'inien uzlskać doldadneinformaqjedotycząc€: pa(jenta sbon\ pr/}"ębia /e do|e8liwości dotychczasoiwchzasadutE]'m]'rĄŹnia Ęieny ja. Ryc.pa]eniepapicro<oll. binetu po mz pier. \l\.2.e8o. rlłrlnl lekarz czr. (padaczchorób neuro|ogicznych (zespói genetycznje ka). my ustuej. 56 . Pomo(n). wiadu możebyć dołaczony ńodontologicznego' sT0]\I. rĘra. rraw5/ki zębami. statusu zawo. bia winien udzielić inJomlacji odnośnie: l l początkui czasu ich tnaora.ostatniegobadania ogó|no|ekari skieooi ieqo wvniku. niż pół paczki dziennie. cukrzycy (kontrolowana.l[Lłl jqc do lqtviadu stomatologic lego na]eżyzapl'tać pacjentao: gabinetustomatologi(znego. 4. i] zaburze a z€Rzo\Ąę' (zgĘr.szcza.chorób krwi.'tając o zaismiałe w międzyczasieprcblemy zdmwotną stan upnednio lozpoznanych chorób. uĄ. pa|eniapapierosóWWięcej dowego i socja|nego. dole8li\.. o cjentaw gabinecie pmfilu peliodontologien]Ęn. szcfote(. fizycznego i chorób zakaźnych skóry upoś|edzenia j umysłowego.Prawidłowo ny Lwestionariuszpzedstawia IVc. L pd(jentd4|dslajq. p].óorob\ u]dadu seĄow(>nacĄ'niG jeś w\. nadużywaniaaIkoho|U. częstość odwiedzania do nazwisko popEedniego lekana stomatologa.' lub.4. ] Wstępowania la1r"wień samoistnychalbo poja. Papillon-Lefevre. zmiany w le.nje. chorób uwarunkowanych neutropenia.hypofosfaDowna. na7wisl. niekontro|owana). zespół chediak Higashi itd').!su leczmie ortodontyczne.zaĆiskanie zabiegi profilaktyczne (cfęśtotliośći metody 7ębó$. karty pacjentape. czepy urupetnienia prctetycznei r. ze !!ych.zmiany u lekarzarodzinnego lub specjalisty domatologicznym.o adres e|aża Ieczeni€ zaap|ikowane rodiinneqo Iub specjaIisty.'kowania pŹestrzeni mię. upgol rR}ł4'l)' Nie be/ zrra(?enia zebranie ' rodzirrnego'gdyżpredyspozycjagenetyczna wiadu jest po\tażnie w brana pod u\łagę niekórych tlpach i zapa]ei plzJuębia(doka]Ło\aanauogólniolrapo6tać zapaleniaprzJzębia)'Zbieranie \Ąywia.tanidch . ogó|ne W odniesieniudo chorób serca. przycz}Trę utraconychzębót przeprowad.ĄToL(XiIcZN\' hzlstępu. $resu psycnrczne9o.tanie zęMw). inJekciawiĄsem HIV AIDS) nabierająqchmraz więkzego anaczena w Ptiologiińońb pr/Jzebid'\Ą w\'viafuiezwKńc rla. powódjego zmiany którego uczęszczał i .tki nazębnejob(> paqjentów: wiąfujew stosunklrdo wsz}tstkich plinIonoNT0l0(ilcz[Rozpo.m pr/pprowdd/pniu w l-akiego wlwzó.kliniczne Badanie Dokładnywywiad dotyey: skarg gtóWnych.

9 rl rl Ll - a . iEE€ E I E E = = = ź = 6 ł f E ! ś a a : BEE : ł F q E E5 . E:g.-a !ar aflua a! E-3f ! t tl L] -l O -] -l fJ .9 E e '.) . +ł a E E o{J Ry( 4. ś I ! .9 e E -9 ^. ł ł . ł' s.:a+^. .Badanie kliniczne za-. E ^.: '=Ę_aE EśśEE E!aa- :ż' FE 51 . .': ą e p :Ei : *: ==E ł 3Ś źE ł ł * E Es . =i B:: o o o . Y .2 Kwestionarluv zdrowotny o o o i ' E E ł Ć o o . .ali]! F!-- a:]!a 'E l]]l a:] --!!!!!!a!! . .: 95. e I U 5ge:9.9 . = a .€ 00{J I35 ł ł I P - €P = ! o o o o o zao!aa!fr FaaaaaO!! !aft:l !lll:r 9 ! d:ę E E € ..9 'ó E 9 I € ś = E EĘE ł g F3 e ł ł :g T g I I P 5 == ł r d p Ól.9 -9 : : ! .) a E 9.. E 9Er x ! :e: i E:-e = = 6 6 fi* € P Ź EE!€9$ Ę l3.9 e g 6 U -' - E9 a s. ś.

EE* E€ś FĘ E: :p ą: EgE E i B E E 0 g E*€E ą.. 9H'F s 9 9 9 ó ż = z 5 I s ó- o = = ś f I B c I B B B 0 0 E 6 c s ż )ó .:JJ +]J. =! o+E' <f *.I Badanie kliniczne ŹE E F@ :a ' ! b Ę1j.ĘEElTe:Ęś :E '.

szczególną uwagę na| skó.ścio. prrya}nę q/ch miejsc. zapześta| uż}.Wuje pżede wszystkim jej się zabar. & ści bólowe posługjwaniadodat. jamy ustnej nia ujść ooktadny Wywiad dotyczącyhigieny nent! tójdzielnego (nad.wierrie.balwę skóry wil8otność błonyślu. pieniemdo badania$ę/|ów l hloonJ(h' kończą( e. nie stanu higieny Na pieJwszej wizycie nie za\Ąszemozliwe jest higieny jamy ustnej (na przy. na . 9&n'rn'łNrnznrn4rRZUsTNE z\łraca tu slę 59 . bóIu i obrzękudziąsel iąseł. powonierua opukiwaniem zm}słem oraf mierzeniem (7'?en&ro'io). się kowalia zębów cżykńĄawieniasq ciąeleczy z przerwami.lub foik ap.Wlstalczą \łó\aczasońentacyjne inJormaqje o mięl&im lub Zminera]ŁowanFnosa.oczy oko]icę prz]'uszną' nos i węĄ chłonne. powinienobej U pacjenta rozpoc4najqcego |ecfenie t\ę8ooml /ębodolo\\e8o do|ne8o). badaniem palpacyjn}'rn (penj?^io). usta ich na|eł okoliry uszu' Niekiedy pacjenci zgłaszają dolegliwo.. W prz]padku higienyjamy ustnejpa. obecności \lydzieliny rcpnej \'rkieszon]<ach zębnych.jakie \rykonrrje on \'{ domu w celu usunięcia pĘtki nazębnej. uogóIoiony lwsięk ropny w przyzębiu). \aykwiB obrzęki' W badaniu gło!'!y z\łTacasię u\'ragęIra ewenfua]ną bolesność lub zniełształcenie. szenia wysiłkuw celu utrz5'rn1t\ania odpowiedniej jamy ustnej.żuchwo. szczoteaki jeś|i pęakowe).witówwokół skrzydełek (zas pośWięcony ten zabieg.tki API \agI-angego lłsp.możeto sugercwać istnienie oloesu zaostrzenialub ismie. badaniezełnqtrz. $ystępowanienieprzyjemnegozapachuz ust' Stan higieny jamy usttrej pacjenta odzwreiroe" dla zakres zabiegów. ma Badanie p.\ły popmwęlub pogorsze. zowej oraz obecność pzyboów do oayszeadodatkowych . głowę.abyńe sprawićcho.Pl. lonegoschemafu' Najpierw nip ogó|ne. w badaniut]'rn poshrgujerny ogĘda.\Ął. badaniuna.wilgotność obecność i $'ykwitólv @ęstot|iwość' W badaniu nażądu powonienia zwmcamy uwagę szczoteczkido zębóW .zaleca się jeszcze badanie Wykałaeki. jest gnoswcalego.) (patrz Rozdział8)' Wartość WskaznikahĘiely winna być zapjsana każdorazowo karcie badń pacjenta.e rząduufroku naleŁ.dzo delikatnie. nia cą'alnikauldadovego. odnoto. Aby uni](rr4ć blędu dia. śosowanie nosa i w fałdach nosowo"wargo\Ąych' Pżed prz}sĘ. va'egolnlm lwrd(eniem utlagi nd Zd. Wstępowania owrzodzeńdu ruchomości zębórl wędńwki zębóW obnażeń korzeni zębów przy.roniowo. rodzajużylvanej na kształtnosa. W prob|emy: mowaćnastępujq. prŹepm\ładzane ono we.i\yk. usta|ićg:lówniestan spojóweĘ popzednio rtosowanametodasreollowdnia i jej r ich zabarvrienie.Badając skóĘ twar4. 1łej formowany o wzrcście na]daduczasu i kosztólg ja.|zienazębnyrn. {nitki gaoteaki międz}zębową go badanie fe\Ąnętrzne. następnie przechodzimy do bada.Wania. ponieść' kie musi Informacja taka może być do' datkow]'anczJ.rndo zwięk.rnalny i $skaznik płJtki Pl'I wg si]iess i liie .yglądi skóĘ jego t\łarzy a następnie badaniejamy usfuej.zedmioto\łe pra€ nie stanu obemego (st4fuJ sans)' Polvinno ono pr/y w bć przepro$adlone miaĘ możliwo\Li 5wie. higieny ok€ślenia stanu higienyjamy ustnej na]eży do jamy ustnej (wska.oks}.i\'ych chombami sprawdzania sposobów 5ię lub przyborami łowymi m. n. i podoczodoło.a pżeśżeni międz}zębowych dentystyane.a zldaszczaba.I. pźeFowad7a się bada. obrazuje on stan jamy ustnej.Iług usta. w . się (plptio)' niem (inspeĆ'io). okeślenie\łskaŹnika }iładWzodziejące zapalenie dzi4set ]ub przyzębia.jest to zwi4zanez d}sfin*. konaćstosującwskaźniki hjgieny p\.lanie prĄlębia' Badanie pżedmiolo$e obejmuje adrówTo jak i we\łnąt-zustne.ędzyzębowymi' ślinianekprz}usznych.Ę Badanie k|iniczne wiającYch podcfasżuciapokafinówlub szczot. tle dzielnłm' bar.ę twarzy. cjq stawów sl. zc chowanie się paqjenta'$. remu Mlu.'IrnikiemmotJwując}. Badanieprzedmiotowe pr4"Zębia na celu ustaie.j"nt winien b\( poin.

hń. w śviet]e. jak i niekiedy ob\ł'odowe (kaIko\!e' szJ.kiempozlrala na określenie Ętów ust (zajadypęknięcia. .4ubjęfyka.Ęsło ogĘdającwargi Zwracasię uwagęna ich zabal' zwTacając uwagęna jego barwę.vlrńżniasię cztery typy i nowotlvorcrwch'Badaniu poddajesię węĄ chłon.g.szrzelin Stillmanna lub i eu'enfua]ne zabuuenia rozwojorve waĘ.d pru e. a także prawidłowość tem w większone zań\łno w procesach zapa]irych'jak pźyczepuwę. tflv penetrującj. gicznie pży@epionegowędzidełka i wa€ lub jęz}.żej mm).ch d2iqs|a i'łubzgĘzu umzowego' nieprawiilło\lypnyczep wę.3 Reakcje dziQse| wargi Ióżnic4 całkowite.czy jest ona {ystarczająco szeroka (po*l.o /. węĄ chłonnepowię]Śzone Z powodu ostrego Pży stwiedzeniu In lub IV t]pu pEyczepu lvę.ne' nad. nieplawidłowametoda szczoteczkowania uzębienia) Dochodzi wóWczas ' do odryWanie dziqsła obnażeń zębalub zębóWw w1mikutzw recesji dzią. \Ą/edług po.ka jP\| ro!\nieżp17} lR){' 4'5' Te\l lPn \Ą\ka/an} iTr. jest Z klinicznegopuiktu widzcnia pożadane ba.la plz)(/ppionp8o.z. Ruchomość dziq5ła dfidełkawarg i./ęśLidnie W kieszoncept]'zębnej lub dzĘsłowej.'ej strefa dziastaFfycżepionego' je (dziąsło cz}na badanie wewnąhzustne'Przeprowadzasię Wzmkorrc i palpacyjniebadamydz.Iz. nałżerki)'Następnie powiĆżL}Uie sa]g' uno\Z. i błonyśluzowej itd. bm. 8rubość (rozszczep pżetok cą'nnJ'ch. w prze\łlek\'ch stanach zapa]nJ'choraz Ęłdrome) w celu st1vierrizenia objawówblednięcia.ierdzeniu II t]'pu pfzyczepu wędfidełkawargi B'ID'ł\IE \\T1\T{]\TRZUS'I'NI' Badanie MG do]nej.i szerokości dziqsłai gtębokości 60 . )|epuiai nicn! diagno\hlznei jak pfedsionka jamy usfuej.lżuchilowe 1bdi Lamphaticisubnkndihtla.pia (dotyclącc prz!.rłG. pu \łystępuje wówczas'gdywędzidełko waĘi zloka.lkowe (ndi ]. dzidełkanależyrł]'konać test pociągania(]łll.ia. danie . stopień wiĘotności.iqsło pżyczcpione).]l jP balla się r(e\\'nę|17ną ich spoistościlub ewentuaklie \Ą1vołaneob.Izidełka Igi gómej i dolnej' \\€ Placeka i wsp-si.\łT' i u]Ąvijajqc zermątfl pa]camiobuĘk ($'ilgotność' knrawienia' Umoż]iłia ono ponadto stwien]zenie na zabań{ieniei stan strefu przejścio$ej Ideina)./proLo.lvohvorowYch często zrastają się poluszania lub odl]M'aniai|ziqsła oko]icypato]o. obecność wargaolbż]mia.iLa. gdy wędzidełko pnyczepia się do dfiqsłaplf!" leżyspra\\dzićczy powiększe e jest zlokalizouane gi jedncj grupy węzłówchłonnych)' uo l Zepiun. . streFrdria. Ziamino\r.) sq .zastestupociągania Ry(' 4.Ifielrn]'m sztucznJm' lub brzeżne' brcdawki .u zapdlnego nd ogolmielkie.P. brodawkęhędzidło$tlika bolesność uciskowq.. tzw chome. szerokość strefy dziąsłapEyczepionego jest pod.TYT dfui podobojczyko$e ' Jeś|i one powiękzone. czy l4 gó|rrione(polr'iększenie węzłówct onnych obwodo się do brodawki międf}zębowej'zaś t}pie czwalw \Ą5'ch)' Ponadto zwTacasię uwagęna ich spoistość.zy' obecności \lysięku w szczelinie dziąsło\Ą'ej.ruchomość ich stosunek do do brodarłLimiedł. przetokirvaĘ i ich spojenia) W ba. ' a daniu tj'm dokonujemyta]<że oceny t'ony śluzo$'ej ]. czyjest zwężona pierwotnie (cecha 1 BIednięciedziąsła wr:odzona) wtómie (obecność lub wad zębow]. Liot\anc jest na granil\ d-/iąsla pvyl/epionPgo pżedsionka jamy ustnej. Pier'\isfy t}p przycze. za pomocąq'I.Bo' ĘTie flecim !\Fd. kztałt i przebieg (obżpLlmidn} prem\|o\Ąe' wienie. w z pod:lożem są rvórłczasnieprzesuwaLre'hvafde. bolesnci m. Badaniewęzłów clrłolrnJ'ch ważn]melemen.tak w szczęce. \łzględnie kalibro\'vanej sondy jego sfemkość' Badanie dzĘsełdoĄ. oraz \\ylś'ity /d]iko\Ąe. l w zu.. \Ędzidełek bocznych. rcs)' po. niebolesne' lub st$. i Na]eżyocenić. $'zglę.jest plfe. na.Ifiąsłowe.lmphaticisubmentlles).którcmu to\łaEyszypielwotńe lub wtóInic \ĄaĘ i pżedsionka jamy ustnei mzprr Zwężona ny śluzo!.|alcj do t. przyczepuwędzidełka ne wa.borłei i m.ide]].iPkd'/ami przyśIodko\ł]Tni' zrastanrasię Z otoQeniem. festonóWMc calla)' konsystencję. sta.ęJĄ . odnoto\\'uje ełenfua]na obemość się postępo\Ąaniu lekaiskim' często są one pG tok. w pźcźutach no. chwie. pozo.rn.

B a d a n ik l i n i c z n e e
kieszonek przyębnych pźy badanych zębach' pomiar ten dokon}'$€ny jest rvobszarze Najczęściej gdzie stefa ta jest często fębó\t siecznychdoln],ch, \Ą ,na.znie rucżona6' pr}!ad|u obc(noś(i niepra. pŹ}.czepionego podczas vidłowo rvędzidełka \Ą]a.gi, .!.vl,kon}.!va tzw tesfu pociągaĄra |pull.sunnrame) ia
można /aob\pn\n\\.ll

negoobjawj egoblednięcia.Amerykańscypeńodon. tolodzy llaz}1vają część tę zrł'ęzonej st.e|J dziąsła tz\Ąr wątpli(ą sh€fą dfiąsłaprzyczepionego'

"

obrebie dZidsld pl7}c?cpio.

a

okreś|enie ruchomości zębów

.@r.

Do tego celu słuł również badanie palpac]pe. Ryc.4.s Ustawieniegiovly Ryc.4.6 Ustawieniegiowy pacjertaprzy poniarze upa..enu prry pomia?e ru W.|dnalh thoroboĘ(hprzyębiaich ru(homoś. chomoś.i zębóW przednich chomośc] fębów w odcinku bocfnym' znaczniez\Ąiększa i z cfasem dochodzić się możedo W 9cfęce iżuchwie' posługiwaniasię rozchwia. zupeblej niemożności n],Tn Zębempodczasaltu żucia'rozdrabnianialub pĄkania pokalTnów' tr stopieńruchomości: ruchomość łu}u>1 mm, w ale <2 rfuĄ . trI stopień Tuchomości: ruchomość fuku > 2 w Prfybadaniu ruchomoścjzębów posłułć płaszczyŹnie pionowej, moźemy się nrm i/lub w dwoma metodamil lub zgodniez ł1tyczn],'r Niemieckiego Towarzypomiarem statycznym ruchomości, stwa Parcdontologicznego 1988r: z pomiarem dynamicznym ruchomości, - 0 stopień: brak stwierdzonejldinionie nlchomG Ścr, ' I stopieńi llyczuilalna ruchomość l mm do oba pomiary możnaprzeprowadzić Ięcznie lub w kierunl<uporiomFn, za pomocaspecja]nej apamh]ry(Periotest) Badając powyżej mm \Ą' ' u stopień:ruchomość 1 kerunlrr pomial ruchomości stat}'czny poziomFnl można$ykorz}stać instrumenfu (luste.ka,zgłębnika) palce lub m slopień ful homo\ poiawiajq(a pry na(i. Ękojeść się \!łasnej sku wJrg i ieA].a nd Zqbtrębyli,4ub ruchomośr Ęki (Ryc' 4'4). Ptfy tak pŹeprowa.|zon}'n badaniuprzyjmujesię w ska]i Hal]a,D: w kierunk1rpionołTm' . 0 stopień r'uchomości: minimalna ruchomość lub zębów przeplo. Ętramiczny pomiar ruchomości jej bĘ\ tadza się \Ąykor4stujqcaparatrrę mechanoelel{tro. t I stopień ruchomości: ruchomość łuku<1 mm, niczną aparatPeriotest (Ą'c. 4'5 do 4.?' w

0 I
Ryc.4.4 Badanie tuprfy ']ryj! Ękieio gienxh (vW Rateit-

l

-08 +10 +20+30-

+09 +19 +29 +50

Ryc.4.7 Wańości ska]i ]chomości zębóWmierzonych Periote stemi odpowiadające k injczne im nopnieruchomości ,ębóW ol

Badanieliniczne k

g|ębokość pżyżębnej iednejz ba kiesfonki na RyC' 4.8 Różna j zęba. powierzchn danych

g|ębokość mieźąca kie Ry.' 4.9a, sondaperodonto|ogiana b .7onti pŹ}2ębne a pld.^|dłowo -T"./(/o.a.ł keś7orce ' umiesrczona keszonce. w b - nieprawidlowo

jest istnienia Uruchamiany eleLhoma$et]'cznie i sterolvany wieEchń uwarun]<o.!ł'ane mozliwością jej głębokości jednej z badan],'ch ston znajdujqcy \t specja]nej ńa1ej się na elektroniczniemłoteczek prostnicy udeEa 16 mZ! w korcnę zęba od sbony (Ryc-,{.8). zapisiediagamu w karrie pacjentaodW .l mzy na sek.un. notowujemyZbadane głębokości pżedsionkajamy ustnejz częstością kieszonki \tpisujac je po odpowiednich podstawiedostarczon},ch shonach. dę.Na danych,mikmkom' pulAls\Lic/a uaio.. pPńo|e.|u' Iu MiP.,7l /ą.ięone Pomialu 8tębokości dokofuljesię sondąpeliodon. -B do +50.ApaEt ten określa ilościo. tologiQną cechouEnątępozakończona, łprc.Wadzo n granicachod kiesfonki na głębokość uT'czu\łane. wo chorobo\te i,llub cą'nnościo\\e zmiany tJ<anek ną delikatrriedo pżez dno kieszonłi-PżJ.rZqd plazębia, łąonie z kości4 u]tDstka zębodołowego' go opolu sta.lvianego $lsoka cena cz}ni go nie.lostęp. pomiam\ty\\plo\ła.lzamy kieszonl{ipod nie.lriel. do Niestety .iegodość gabinetówpeńodontologicznych. ni'm dla.\łielu kim kalem onsiPflL}lniP \Ąf7ne),.l 'l.lilepiPj '.o\\. nolegledodĘiej osiĘba (powieżdnia waĘoŃa lub gdvż polioloua i ię,1].osa|' tuvskrmtrtótrrzu.n.l'i. Badanie rowka dfiąslowego E] kieszonki dziqslowej i/lub przyzębnej mniejsz}blądpomjaru(R].' 4'9)' fiłologicmych rowka dfiąsto. Badaniew lt.arun]{ach pŻyjęto pomiaru Zaś żadnej kieszonek z wegolub szczelinydziąsłowej, w warunkachpato. Aby niepominąć ' keszonki dziąslolvejVlub pnrzęb. powieżchni ]ogii plzJzębia stosować zasadę badania dystalnej od ostat jest jedna z najistotniejszyĆi (zęścibadania niegozęba łuku, od strony prawej |ewej, w idąc ku bądź nej? - oddf prZ]zębia'z l.ilinicznego punl.tu \Ąidfeniajej głębo. odwrotnie ie|nie szczęce, w oddzielnieżuchwE. w 1\'\Ąafunkach fizjologicmychwahasię od 0'5do kość 2 mrn, u osób st.uszych przfimuje się głębokość nie w kieszonkach pŹluębia hfonowcólv na\ł'etdo Siła użlta do zgłębnikowania powima b}ć jPj nie pnelru 4l. nale)5r9. 3 nrm. Rcjcstrujemyten pomial oddzielrriedla każ. \\ięk\/an' 258''.\b} degozębai oddzie]rieod stroĄ' policzko\łej ijęzyko. konać kilka lub kilkanaścje razy próbę podpaznok. śro.lkowej komny Zęba omz na po. ciolvq'Polegaona na umieszczeniusondypeńodon. lej w części wierzchrripoliczkowejod stmny blizszeji dalszejpo- tolo8icnej pod pbtkę paznokciowądo momentu W \ieżlhni .l\C7n1'Ó' |en.posobo|17\mujPmyodczrrcia bólu' Jegopojawieniesię Wskazuje pŹe. na kesfon]d pff}' jedn}m ki.oczeniesiły25 g. Prfy badaniu głębokości kieszG 4 lub 6 wańościgłębokości pG /ębie.Bddanielo \\ ld]].umiejsld(h tpi samejpo. nekpvyzebn1r należ1 h lp( iedno( nie odnotońa(

62

postu€ującsĘ skaląs.stopniowq, użyciem z specja]nej (dębnik Nabelsa)Byc' 4'10i 4.1l) sondy cechowanej pneraczonej \d.tcnic do badaniatakirh mjeis,: ! 1 klasa (slmbol F1) - sonda uprcwaalzonaod jam\ ustnpjwprpŚtżeńmie. tron) predsion].a penetTuje głębokość szero dzykoEenio\'r'ą na l/3 kości Zęba(do 3 rnm)' zg|ębnik N.bersamierący utlatękości .' 2 k|asa (s}łnbol Ryc.4'10K.|iblowany w Ę) sonda i!ni]<a przestrzeń niż3 fum. ale nie penehujejej na \Ąylot; 8Jębiej .1 3 klasa (s,mbol n) - sondapefletrujeprzestrzeń jawiąjąq się objalt,k.wawienia. Świadczy on o czyrr. międzykorzeniowq \aylot. na nyn plocesie zapaln].mtoczaq.rnsię \'r' obĘbie ba. danej kieszonki' Jest on także ważn}łn WskaŹni. pŻ}zębia, obrębie kiem tempeutJ'cznyn' Ustqpienie kwawienia przy W zaawansowanej chorobie W zę ponołn}m zgłębnikowaniu kieszonti po zastoso$,a. bóW tżonowych dochodzi zniszaenia tylko do nie nej terapji świadczy jej skutecmości.8 o dziąsła, i tkankikostnej; a|e ods|ania WóWCfas się ich Pomial głębokośc]i kieszonek powinim byćpŹe. o|o|io międ.,ykozeniowa i hvozą sięw obębiefę prowaiIzony baldzo doldadnie,nie ty]ko ue wfględu bów vfonowych w żuchwie tzw bifurkacje' zaś - t fukacje. na ustalenie foLpoma a i rokowanie, lecz tałże W szcęCe postępow z uwagina śledzenie choi]by plflrzębiałub leczenia'Niekedy zb'laszczailla oceny wytików le. powin. G aenja' pozapomiar€ m 8|ęboko.(kies/onki i ocena stanuuzębienia oo dokonaćsĘ pomiaru k]inicznejutraty przyczepu uhaty tego pEyczepu Bierzemy tutaj pod uwagęliczbę zębów obecnych Ęgnotkankowego' Waltość popnpl doli(zenie 8|ebokos( obUgam! do i kiPsón. w jamie ustnej,ich kontakty z ZębamipŹeciwstaw. ki* odlegtości' brzegdziąsla- połqczenie szkliwno{e. njĄni, stan .\ł]p€łnień - szczegó]nie klasy I], m Eentowe' W prz]'ladkach,w }dórychbraluje punk. i v omz ocenęzębówzmienionych choltbo$'o, uzu" jakim jest gmnicaszldi\łnccemento. ppb ony( lub pokra.tv, koronami protebonlmi. tu odniesienia, h h E. konshuuje sĘ specjalną sz5nęałrylanową. a takżestan uzupehrieńprotetycznych. jednak zdar:Zyć, okolicamiędzykone' MożesĘ źe odnotowujemy ponadto obemośćwad zębo. j'rłŹ. w obĘbie której doszłodo ńznego stopnia ltYch (stłoczenia. obmĘ \Ą,ychylenia)' wad zgĘuu poh]ta jest w da]sąłncią$ dfĘsłem. i korzeni zębów Bardzo ważną jest kości' cz}nnością rÓw. ń.tlql ien uwko&"nia miPjv międ/ykoŹenio$5c} pG nieżustaleńe mdząiu zgryzuoraz WkrTcie węzłów byćpoddany\,nildiwej ocenie.g oceniamy je urazołlych.ro Badanie przeprcwadzasię Zapomoca p\tki wosku o szerokości cm. lekko rozmięk. 5-7 czonejw ciepłejwodzie lub ko]orowejka]ki od naj. gfubszej do najcieńsfej, w ostatnim etapie moż]]i. wie dwukolorowej.Z\amcamy ń$'nież uwagę na ścieranie zębów (obrosio), się Ltóre możebyćobja. wem bmksizmu. Niezbędnyn uzupełrrieniem badania podmioto. jest \aykonaniezdjęcia ra. przedmiotowego wego i diologicznego, którc jest niezastąpioną pomocą w \łyk]Ąvaniu i ocenie stopnia zaawansowanta zmian chombowch w plz]zębiu.
Nabersa bifuńGcji W zęba36' łc 4r 1 fg|ębnik
t Wańość pomiaru dia kieżonki pEyzębnejdo g u dziąśla. od bż€

o5

Joanna szymańska
l l ! I

Badanie radiologiczne
Metody badańrentgenowski(h Moż|iwości ocenyradio|ogicznej periodonto|ogii W Monitorowanie |eęenia Ograniczenia diagnostyki rentgenowskEj

Badanie radiologicznejest wainą metodą diagno stycżnąktóra uzupeh a kliniczne badaniepacjenta ipomaga u usta]Pniuv!ąaścilleao mzpoznania' jest w dia8nostyce chońb prz],zębia' Przydatne w l.tórych dochodfi do zmian strulĆu.ry kosmej.Na. tomiast w patologiach,w ktdVc.h zmiall koshych nie obseiłujemy pozwalana ich \aylduczenie.l'2

Siekacze

Klv Przedtrzonowce

szczęka 0 60-750 70 800 80 900

Metody badań rentgenowskich I zdięcia wewnątrzuśne

w schoizeniachprĄuębia bEeżnegonąiczęściej \ty. torzysĘ'rvanesą zdjęcia wei'nątlżustne _ zębowe e. i 2€ Ą lo!.o.Śkr4dlo\Ą z /as|o.o!łŹniem napię(ia trądu lzędu 70 75 kv zĘBowE Mogą byćWykonanetechnik4 izome. Cieszyńskego olaz techniĘ Ęta prcstego'

w splzęt l€ntgenowsk. Ważnejest pozranie technjk ich u'ykonania, aby mialy moj,lilvienajwiększąwartość diagnoswczną. obu technikach ważnejest ustawienie orto. promienia centra]nego,czy|iprcstopa.]łe \łraz i danego $ycinka łuku zębo\'|'ego i zębami. Prcmień środkow biegnie powierzchni stycznych zębów Aby unskać
ienie ońoradia|ne trzeba zat|o.ol,racodor.

ie ( oral . /ęś( s|omalo|odz)w}|.onujq|co ici i zdjęi tłę 14".n,.1-. 8abincld(h w}posażo.

poziomej w stosunku ie ĘĘ w ptaszcz]źnie ii środkowej ciała.Jest to tał zwana skala

rv\tększość apalatów rentgenowskichjest zaopa. tfzona w skalę poziomą tużprzy głowicy ułatwia ona ustawienieoltoradialne pmmienia środkowego dla posz(zegóInychzębów Część apamtów tałiej ska]i nie posiada i odpowiednie ustawienie Ęta q4ko od dośWiadczenra w skali poziomej zależy oso. by \łykonującej badanie (k4t ustawia się w przltli. ' żeniu' odch\ |erriPod projekcii ońoradialnei po\ oduje anie]Śztałcenieobrazu vr postaci \ay.lłużenia jednej czsci zębaoraz shceńe innej. W tecbnice k4ta plostego (ńrł'noległej) błorra renĘeno\,Vska umieszczora jest ń.wnolegle do osi długiej zębą a pmmień centralrrypada postopad]e powieŹc-lrni do błony i osi długiej ńg zęba. !\,yko. Ah!' nać takie Zdjęcie,Hisza relrt8enoraskamusi być umieszczona \^r specjaln}'n tŹ}madełkq kóre urriożli\ir'ia utrz}maniepłaszc-x'my filrnu ń\anolegle do osi dłĘiej zĘba.TżFadełka są odpo\r'''iednio przJstoso.wane poszeegó]nych8rup zębówszcuę' do ki i żuchrt5ł Pozwaląiq takjt na uf}skanie $,łaści. one wego padania promienia centralnego (pod kątem pmstjr1r)dzięki pierscieniom,w których r,mreszcza się fubuslampy w badaniachtą techniĘ łażnejest również,aby pmmień centralny padal ortola.lia]nie do stycalej danego$,ycin]€ hrl.rlzębowego.

65

WskazóW|ą powodo. ^'Źlaona moni|om$il. to na zdjęciuotrz}Tnamy zęba'a osia długą tegomiędzyosiq długą metodąw dia8nostyce zatem kofzjłstniejsz4 genowsl.w kiego uloerurkon'ania pmmienia centralnegojest schorzeńplzylębia jest metodaĘta prostego' obnzolłEnia uzyski\tanaza pomoca R{udzielczość . osią klszy a osią zęba.'m prostego(mzwartjm) od poziomej pada futaj ńw.i w tet hni( jaEmo\aarfu' my $tedy oblaz powiększon]łpomniejszony lub jest teżto. przedsionkowych). lazem zdjęcie.radioloqiczne Badanie w. nip lampy ni. (głó.erwujcjest w taki sam sposób (Ryc.jak w tednice kąta prostego. istnieją jest zdj* jednak pewne ograniczeniatej metody Wymka to na z ńżnicy gnbościstfuLtul uwido(znionych zdję. W |ampy pioniemoże widloweustawienie obrazu lub waćskróCenie Wydłużenie badanegozęba' 56 . centra]nyw płasfcfyźnie nież. b.taściuych zastoso\łanie Ętów ustawienia lampy skala pionowa' Kąty rentgenowskiej'które okrcśla \ł]'liczone: te został odpo\Ą'iednio szczęka +300 Ry!5'1 zdjęcie W!k& Zuchwa -100 -150 -200 Kły Siekacze +400 +50o +550 p|zFębia bftfnego' p|aszc4zny po!Ąyżej zglyfu.jejumieszczonejZazębem'Warunkem ta.za każdj'm p l.fe€ zamaczasĘ mala grubość u kG ciu .okreś|a W sfoę.szcuegó]nie poziomieprzegńd międązębowch' a du. /iom przyzębia nie ipsl dobrze uwido( to Umozli\\'ia Zss'ndrronizowanie jest ustawie.ątd pmsleao' ob.laszcfa zniekształcony fuje się ponad$iefichołkami zębówhfonouych. pmjekcjęwierzchotkowq projekqięna lub niczn}'rn albo \\TTostka zębodołowego obiepmjekcjejed" brZeg p|zyb|iżone' Pa w Kqty ska|ipionowejj€ d nakty|ko Ę ustawieniem Śobą się cjen(i różniq m|ędzy napEykład posz(zegó|nych zębóWDlatego każdy i pochy|eniem W pacjentpowinienbyćustawiony tej techniceindypionowej wóWcfas są ty|ko Kqty widua|nie' w ska|i Niepra.5'1).homień ze wz€Iędu na sposóbłrykon]''\Ąania padapod Ętem. (osĘm).m rzecz}tvisĘzęba. pońvĄrya]na z długością Znionj' tubusaf trzJ.ltlsoka.lledo dwusiecznej kąta zawar" będzie padał pod kątem mniejsz:łn od prostego także obraz rwdłużony błonyrent.zustnych badzo .wewnąt. nie korzeń omz ńenchołek zęba'Przy takim usta.\Ąykonane W technice tej łatwiej o nieprawid]łoue kem i fi]nem .otElmamy sloócony obraz Gdy h$' Powinien badanychzębó\łr rratomiastpromień centralny vu'eLi |ubżu( cinla hrkuzębowego padaćprcstopa.ortomdialnie. jest zęba długość na Zdjęciu dającza kazdjłnmzem poń\łnl\€]ne zdjęcie'Powta.!Yiększr.rnadeł. w stosurrkudo dwusiecmej Ęta za\tartegomiędzy czy]i zgodnie z promieniem kołado badanego*y. l€psza jakość Ę raza się lv minimaln1nnmietształceniuzalysórv Pa mieniowaniajest skemwana na dwusieona i głów.Wnie koMeni nenio\łych a takżestnrktul beleczkouych czy ub}tków brzegu W technice izometrii ciesz!ńskiego łatwiejo btędy Jeże|i uyostka Zębodoło\'r'ego.pnebiegchorobri |erzenia.esąto kqty (-)' (+)' żuchwie poniżej plaszo}zny fgrFu jako sięjako W W technice ifometrii cieszyńskiego wĘka prG obrazuw badaniach teÓnĘ \ĄY.ale po na}rośćzdjęćjest największazaletą tej techniki. promió cenha|ny fdjęć. zębó. wienru geometry(znj.Dlate' go naleł rtT'konać zgodniez zapotfebowaniemldi. 1q i moż|iw€ od nichodstępstlva. st]:rego na żowiękza rrapoziomiewielzcholków korzeni. żekość Zaleta tych zdjęć zębówwieloko Doryczyto ^!.

Nletodata porwala (GENDEE' ka|ibrowany (kó|ko) pofwa|a do' b.wYkG kV zrnienić wczesncstany zapalneplf]'fębia bneżnego.że Blon\ n nlgPnotl'\kl Zdjęcia weunątrzustne zaló\\.2'4'5 tdięć \!'ewnątrzustn]'ch. logicznej cyf.l n.5'2 zdję. z &ugiej a stion]* umieszcu sięL}łonę a Lamp} ' LLjękj'7pmu ol \mui' m\' ń€ stron] |ubu< jednocześnie ustawieniekliszj' olaz kie' odpowiednie skiero. przylegado r]owierzchni i dolnaCzęść l\]dada. k1órepołożone plaszczJźnie \r zglluowejodpo.grJ. n!1!ać plą. niepm'vi.vyrostek linii zębodo|owy' 67 . runek padaniapmmienia.5.!v spżyjająC} Zapaleniom . zębórvgóm1'ch'Klisze majq skrfy. lub ldjęcia o więkzej htlrrdości sowania.udo plaszcz!.sĘ. moĆqladiogtafii cyfrowej' Do radiologii stomato.vidoczna' może Przecirł{skazaniaI zaalransowanezmiany w prz}zębiu (zdjęcleurfl. utrzlrnujq fi]rn. r dobrze zarJ owan).j nie ]iczbyzdjęć jedno zdjęcieshfyd]owo. tylo]'Vv"anie cz}'rnikó.i€.l/ebneBo.'mięL&a.ktad.ornanie melod\ pn/walana ograni.o\te obrazo\ranie zostało \ł!rowa.perio'r. (JkY) zmianyw plf]u ębiuo mniejsz]m stopniuzaa\Ąan.łtmień centra]ny wany jest pod Ętem +10ow stosunl. któĄ'ch widocznesąjc.'ban]ziej na miękkie'.Tpt.rni blaszkaml zbi ścią blon rentgeno\Ąskch'szcą't korzenia.rfn\\a.Lrrl dloxovgrl roue moipm\!\yLonl /.zdjęcia.no zębowe.vanemonitoŹe na komputera.po.2owo'skzyd|owe' Widocf' zastępujedwa zdjęciazębo$e' ł4czy się to Z mnie} breg! v!ryrcstka zębodo na górna do|naoęść pacjentaolaz oszczędnc napromicnio\\'aniem szj.2).|k\)...Zo$e Ryc. C-U&ie progra Vix. Zaslo.}fębia'gd1zuwidocz. (. stnrl<tuĄ'bcleczkowe.ciL.Badanie radiologiczne tE]madełka' w kóITch Z jednej użlwanespecja]ne rentgeno\t. gómej części ! sxłmlorr'o'zcRYz()\\:E Jest to rcdzaj daczniajed}'nie1/3 konenia) ' na f espoły endo. do<znesą lepiej shul1ury pI:.$''l.' prĄuebia rlogj |.( Zdjęcja wewnqtf.\4n rnu i zdjęcw systernie c!4ro\Ąym Wykresana ]fy gęstości W"d|uż poprowadzonejprzez!. dłoweł$etnienia i uzupcłnienia ońją się lttedy naivetcien]<ie próchnica wtóma i na po\łieżc]rriachsB'cznych' zdjęciach. górnych i dolrrychzębówodcinkarttaz ąnie korony zębodołołgo' r bi egiem W]Tostka E: Radiogralia cyfrowa jęzvko$ejko.zgĘ. i doczne(Ryc.iqs lcn. gónla latomiast do powieżchni i .'cienką odwapnionakość \a r'3'a pozostać nic!. zny zgr}zo\Ą€j. a zatem !m] fębodo|ui p'feglody mĘdłzębowe]' plz]'zębiewieŹchołko\ł€ pozostajajednak nre.lmieni.lnn€ \Ą}konane techniką cyfrową a znacznik na pleqzyjnych pom]alóWib pomiary (GENDEX)do dokon}Ą.h\aldych. no(7eśńe' Nlożnateżw zależności skielD$anE Wskazania: od lvarun]dc]rspozJ'cji dostosować . jak zęMw dolnych.rn loweqo. protet]''czne.Do tego celu mog4 byćteż dzonew 1987r (dr Mouyen). ch \a zdjęciachrtt'konany'ch technika wi.

na obracaćobrazgóra . wzdluz \wrcstka zębodoło.Poz]'fY\ r stapiony p.\. plz}zębia baldzo ważna. Zo$ania film do zdjęćzębo$ych.1drukować papieże' Technika nie ndpromipnio\Ąanip | ż]'.ł odtsoPone ne' ^\Vi.Pi obrob' terlx '/nei. /dIem po.E ll 9lo cfltelny obmzńg.IJ nu pżwębidb|/"żn"Bo' i ocenyosteopolDzy osteoĘl 1!.miaEch.dzięk pomiaryi zapewnia standardytech. oprcgramo\\.wĘkszenie.ppodlp8.'iększony mo\\'aniu. co dokonaćpomiarów gęstości' umożLir\iaja stkich zębach. ent . to w diagnostlce chońb mo.iest co ojednako\ręj o8ulncio.o trrjąca podczas konieczne.(o md cej informacji.Kykonanie wiclu ekspozJ'cji _l-i i:i:: :.utek ńeróunomiemego \Ą)miafi.1.koĘyst!'wanesą do: lub obmzw odcieniachszamści rrpIowadzić oglądać ogólnej oceny kościi żuchuy i szczęki oraz stanu (ednakote kolorypojawiają \'. jest znacnik o okrcślon]th ul. gd:ż l'1maga hemi.\stępuje zniekztałce.l za. /djęi. sa o około 15%' uległznacznik i w tald sam sposóbkory'gowane Je.azutajonybadanych \.radiologiczne Badanie stoso{aćfiltrację i $mocnienie bĘeżne. a . prz]'datnc. /PMnq|l'U\lne dokonaćpomialóu'po Liniachpmst]. T.Tostalza_ ob.Czas ekspoz]'c.r pacjenta (obniżenie da\t'ki rzędu 60 90%)." jcdnoczesnej ocenyub}tkówkostn]rh plzyi\sz!.oio'\i zęby oraz ub:'tki kostne można u\Ąidocznić stanu zapalnego prz}zębia.ITowej zatem jakość dnio rcgulo\'. obrazie.tkó\r poziomych i piono\łych).h struktul a także $.5. szystloe etapyjego leczenia Z Zaanaczonq chlonomogąbyćodpoł. zneiobrób|. we\tnatźustnedostarafajq tkanek Mimo.-l na pIlanie monilor. iZ zcljęcia oplócz korekĘ kontrastuobrazbadanJ'ch pn}zębia e d. a mlxejsze w l[mrarzc poNĘkszenia w d\róch szenia czy pomniejsze ia obrauuir trakoe uT'ko_ lvsk. h n.5c). takiejak: kontrast'nieostmść zdjęćjest lepsza' logią zmian' Uzyskany obraz w technice q. !^! kr}Ą\dnia( /!Tnikó\\ .nr/viaja.fa ocena poniervaż każd]m zdjęciu aparatu stomatognaB'cznego jest w schożeńach rra miaĄ.c s.'idocznienieblaszek obm_ niczne. są dok]ladne.rl.4aib).L\/PniP rn'dnjP.łanie filmu rtg' Niższa dawka plomieniowania 8w.re. Nlożliwejest czujnikówi pl]tckjest wusza od czułości tMeba ani ciemni..ri: i: ul'nosi 0'02se' jedlego leczcnia. Po w5.1'.anieumożli\Ąiaalchiwjfację Zdjęć.lległość celu aran. 3D".lę.pseudo 68 . \\ie wszystkch systemachc-\'ftowego zbitych. \tiek5/'F\ $\TniJnas stfuktur' Zatem u]r pomiaĄ' jnteresujących plono\lTan od konane pomiar1sąnieza]eżne stopniapowięk.c. Na zdjęciach pantomo8ra.l. na precyĄ-jne temu ufyskuje się lepsze u!. obrazui dan}'chna o. ani odczJnnikó1. umozli\tia'jezcli jest to konsultacji.lamiczny Parametr! nej ńzJ'cie pacjentamożemy .'staje . teżprzes}.Po. kresy analizy gęstości oceny osteoporof -vogóLnoushrojo!.\.m: -pdnlomo$dti(/neldięliJ lc mai.ob]iczanejest po. \\lmjan' n]1rElliaZdjęcia(R]c' 5'5ai b): po\iększać odpo\riedniefragmenw .Zez innego t]!u detektory promleluo.ii kundyr naj1\.]'wionychomz pomiafów ĘtóW (na prz}'kład mniejsfą zdolnośćod$'fom\lyvania szczegółów pomiary ub].ko.r.1 PIży kolej. Zdjęcia weunątrzustne..rrieżZastoso\Ą'anie dużeznaczenielv leczeniu periodontolo$can]. \Ąarstlvo\teZdjęcia znataĄ rólr. Ize poziomym.ch.v.': czułość \'.$any postaci c!'frc\lej ' Uzyskany nitolować leczenie peńodontologicznĆ' pokazaćna monitone lta monitorze obraz jest dl.. nie obmzu (RJ.lr_ :al . do gęstości). h rol\. naniu ekspozycji'dzięki odpońe.ocenajest bailan].lniemu oprogt?' ficzn1'ch nie ma rólmież moż]ifości dokonania ilo.ane' na możnateż!. można niż k7.l ln powi.ie ord/ moip Archiwizacja zdjęćna d]'skut$ard}n pozivalamo. \ł' bJ'ćpżecho\t. Iei mplnd\/mniejtza iP ni. jałiemu kładn}ch pomiarói\l gd]'f obraz jest pol. wtedy doldadniejsza. się i usioa'rni. w wania ńg umieszczone jamie ustncj' obrau rtg choregooraz list)' paclento\ll natJchmiast przetworTony wpmMadzaniedan5'ch danegoobiektu zosta.miejscach sĘ kotory głó\łnie uzębienia. jednak całościo.dół i prlełqczać negao}' struktur.|ej' wego(R}(. 5. ZdjęCia pantomografi czne \\.na którym po.

z upl]. prar ir iui poba. nych zl[ian okolowierzchołkow5rch.l.Analiza obmzupozualana wykycie rcsorpcji.kształfu regu.5).ające rozi\.Ifi w strukturę gąbczastej' kości Badarie przebiegu.hipercementozyzmianw oko|icach ńfkacji oraf Zapal. @rnniki sprz]. ocenie podlega też Śosunek części ze\Ą. moźna po.ego obĘbie pżegńd międzJzębo.a obrazkości stajesię przepuszczalny prcmieni ńg' Na podsta.]sIo\^ych ora/ EoRoN-^ w obĘbie koron}' ocenia sĘ Zaslęg priduicowycJr (ich stosunekdo miargi). podlegatakze polączenieszkliwnocęrnentG ie Jego obrazmoźć ualdóconypopnez występu. być i omz\Ą.r'f j (GENDEX)' row€ obecnie możliwejest także iłykonanie zdjęcia panIomogra|]c7np8o $ Mel\ii .| utedy dużo ją tomo8rumu ńekza.Janiu ienLd. ne U osób młodychsiatka ta ma €rube oczka. ib pŻFębiabr. w podlegaocenie. go). jamki i twoŹąc rnniej lub bardziej gęstąsiatkę.di pd( . . ka zębodoło$. wem lat oczkazmniejszajqsię.eżnego b}.rrrosrr<'c./bila/ębodołu liniin\ Lień olal7ajqq lo korzeń zęba.de zęba. La dokonlT.pekńająca be.-u komn pm|PtJon}Lh o(enia sj\ przyIe8anie ich wp\'\' ru przyfębie' omf 69 . w pż!pad]..iu na pantomogEficzn}m ułciu radio. jak ma to miejscew pŹ]'padku Zdjęć zębouych (Ryc' 5. od sbony korzenia graniczy ona z ozębna.ojowi statru zapa]nego przlzębia.ve.rta PantomogEm.5.]Śota zbita w pżegrcdziemiędążĘ.$'yrostka zębodołowego. mniej dla wie $yglądu istoty gąbczastejmożrrawnioskować o osteopolozie. Moż|iwości oceny radio|ogiczne| w periodontologii Na zdjęciu rcnĘenortskim \tTostka zębodołowego o.tki po Przewlelde zapa|enie U Ryc.co 'naoenie w diagnuowaniuzespołów endo. i lamości blaszki zbitej zębodołu pŹegrody między.rie ocenie o(cnd 8lebokoś( i kies/oneL dZi. ZĘBoDoŁo[]EGo Na jak zańMo części miękkich (dfĘseł). doczna. l kość .skiei nie dają obrazu na ]diszY ie8u brzegu dzĘsla podlega jed}. bowejodpolviada blaszcezbiĘ zębodołu blaszce oraz (linijnycień na bĘe.Pozostała \ĄYchi ta jej część część' rzutująca się na koźenie zęMW pozostajenreM.leczeĘ które ułożone r€gulamie otaczajac sa kost.l iesI patologii w pżJzębiu' fi xośĆ\r.}trowpj.ypeŁrienia po\Ą. .tsaoanre raotot09lczne Ryc.€nie podlegają: t tlGn]ri t\ła.z dngiej strony Fzecho.nątizzębodołowej do zęba c]Zęści r. zbitejprzegtodymiędA'1Łębo$'ej gu kostn}trn międzysąsiednimizębami). i zmian nich uystępuj4cychna rentgenogiamieuwidocz. i /eboMej podś|a$a rddjo|ogi( /ne8oro/pozndni. je.}Tost. pro. Bla\/ka.5'5Pomiary dokonane zdję.r kie komputerowegoprzetwarzania obmzu. ore możemyTkanki miękkie przepuszczajq anie rcIltgeno$. E xonznŃ' Na podstavie zdjęcia ocerrićmozna (mierzy sĘ ją od ksztdt koEenia oraf jego dłueość sze1tu koIzeniado poĘczeniaszkliwnotementowe. prfy grani.peńo. pzegmdy ma budowę Istotagqbczasta $].Kość sldada się z isto|y gąboastej i zbiĘ. Jałoii pan.ieŹchniach na swcz.\łnąhzz ębodołolvej' rentgenogramie uwidaczniasię jed}ł e kość \. szpara ofębnowa.

Zębowej) łączqsię ze sobą hvożqc \tlTaŹIrre znaczonyo ostr}łnhzegu zewnętEn}m Ęt. bia b'zeżnego' znaaone bla'k zbite zę. ta}że uwagęobecność bIzegi uy.rozĘs]{o\\Aozębna e rdję. RyC.l4.5'8a. jest Wraźnie zaznacŻona m Z nie) btaszkaZbitabrzeguzębodołu blaszĘ zbitą gómego brzegupizegrody międz}zębolvej.vy' Ryc.39mm) w zależ. radjolo8jcml \\ obĘbielkanekt\t6 tó.h ia|o linjinc pęeia(nienie nrzebie8dia. Konieczra jest wtedy dokładnaocena chołkowego. Szerokość \\'ej Zaleł jednak takze od innych cz]''nnikóu od cn /ębarl rębodole. przlpadkach na podsta\Ą'ie szerokości nej możebyć ątpliwe.2.5.5.0M.ĄN'flZ'I. obr.radiologiczne Badanie na widocznajest 1łlszperr.U osób mtodych ozębnaprzy szyjce oraz przy !ńeŹchołku możebyćposferzona. roz1zedze.rs.PA]-NEGo wśródnich na]eżybrać a kamienia poddziąsłouego.rraiśoty .5. prżeglody mię.. b/la|fu kor/Pnia uC|awienia jego przekrcju. blaszki zbitej zębodołu.ębodofupŻ* grodyrniędłzębowq oraz kąta zaokrąg|eni€ ich poią W Ry. prawid|owa śruk' bodołu. od ozębnajest poszerzona.l7 5.l6.\łatla pne8rody międzluębowej ści w zakrcsie oblazu do stfukfuIy kostnej otaczają. Wnioskowanie w pen'nych oraz szpary ozęb.. i B obie blaszki zbite (zębodołu przegrodymiędzy.1eryZqje następujqqtni się (jako Linijne zaoenre. jestjednakowej szemkości i noś(i wieku' \Ą okr\ie njcu|omnwane8o fue. i szek zbit'th. gąbaaśej' t.6).w zębachdojŹałychozębna (0.9 fmiany zapalne z w przyzębiu bEeźnimprze Wagą ubikóWpofiomych' 70 . pomiędzy od szyjki Zębado wierzchołkakorzenia.Warde nie dziąsła da się uwidocznić obejrnujqcyclr zapa]nych Ryc. ob]az ńg zdrowego przyzębia brzeżnego Na zdjęciu IĘ możemyjed5nie o€niać ele-rnenty zęba. 5unl rapatnepn. b Kierunekniszczeniakości zapa|€niach pEya fębia brzeźnego. międzykIawędzĘkości s odległość dzpębowej a połqczeńem szk]iwnGcemento. jest pońWn}'.Zmian podparriakostnegoomz tl€nłi t. blaszką zbiĘ zębodofua kostniwem zęba. wT'mnie jest większaniż2 rnm' $ obĘbiP kośrigqbcras|ej m slnrldura 8ómei(7e.6 Oblaz rentge novvskizdrow€go pżFt Dobrzeua.7Poaqtkola/e W ny zapa|ne pzyzębiu b|a Niszaenie brzeźn}. zamkniętegowielżchołka ( o moie sugercwa. szpary ozębno.13.ia.az iego cednmi: pr4uębiachant.IxIK sPRZr'J^JĄcERozwoJolvl mozliwa na mdiogramie'St ktura kostnaprz}zębia jed}nie na pra\'r'idłowo uykonanFn jest do ocely Cdv patien| nie ma zmiarr ldjęciu\ĄewnaLv\stnlm.. nieprawidłorlolr5'konane (nawisające) protetycznych' Diagnostyka Ech pehień i koron zmian jest moż|iwajedlmie pny powierzchniach stycznych.poziomy b piono\. pod ST. korzeniabez ognisk o charakterze cej do]nączęść (Ryc.nia2. za.rn. fmia.1s 3. cnT.'zębiawierz.

fizmem.'iomp o.lvielokorzenio\.20 l osteoporozę brzeżllq' t'.vego) Ii. lub Gdy lv miarę rozwoju procesu zapa]negodochodzi do $ ubyku r 71pro\ pnebiegaai iennlm niszczenie <lalszego niszczenia stluktur kostnych pż}uębia. w Najczęściej obserwujemykształb' tójkątne. takżecfy obejmu. doczne są fuIkacje zębów dwukoŹeniowYch.gdyjegobŹegjest do tej linii ńłnole' przyzębia g\ Gdy rratomiast bżeg nisz&enia kostnegotwotł' objawypoczątkowe świadczqce o staniezapa]n]'rn to taki bp osteolĘ nauyĄŹmypionoiĄF lub Ęt(} pŹpębia brzeżne8o toczącego już w obĘbie \łym (Ą/c' 5.\Ą!qnfustnych(zębowT/chzgfzowo.vych.na( poslępująrobniianie /Jjq e będacejzewnętĘnąbalieĘ kości blaszki zbiĘ brze€u $]'Tostkazębodołowegoobnażanie i korzeni zębodołublaszkizbiĘ przegmdymiędzyzębowej. (l(ążuje się z nią)' struktur kosln\(h moiru . wyrostka zębodolowego przebiegu w zapa|eń puJewówQas. pźy l obniżeńe brzegu wymstka zebodoło!. poszerzeniegómej części l szpaly ozębnejod stlo. zębów. do wierzchołka korzenia. zębów (Ryc.. niszczerria !o'I kości jest lub punlty połącleniaszldi\Ą'a cemmtu W prz5.ve8o ponad c4tn Dle jest moż|iwe podstawic zdjęcia rcZpo' na 3 mm od połączenia szkli$'no.\Ą.' d trojkątn€. b..l9.l0a. I ubltki pionowe (osteolizapionowa).l8.zeniołT'ch furkacjajest 71 .j' /drót\no oĘaĄi( zlrej.. e miseękowate' B objawy radio|ogiczne obrębie w fuóch sąsiednichzębowNiszczeniepońome \Ą55tę. zdjęciachwe. ry ozębneji naz}'!va je kieszonl{ami kostnJ[ni. łuko.twielrl/i. się dfyzębowej) miejscu ich połączenia.]m cechujesię dużpn polimor.}Tostka zębodołowcgo kierunku u' l zmiany o chankerze ub}tków w obĘbie furkacji poziomJĄni piono.8).Ub]'tki pionowe oznaczająnato. wietrzLl(ang.kostnegoi tZWzębówzawieszonych po. i l zatarcie ostrości (zaokĘglenie) kqta połączeua miast niszcu enie kości strony gómej części od szpa.bitki poziomei pionowePodsta. d)' Mogq ny bMe8u\'lyrostkazębodotowego' one dotj'czyć dwóch. w I ubltki poziome (osteolizapozioma).s. l ńżnego stopnia zniszcfenie blaszek kościzbitej l]bltli po.halg in dir) (Ryc. b' c.obserwujemy wtedy obraz \a zdjęciustwierdzamywówczas: .padku nia łącząca i zębówtójko.laateru.Lrb]tki poziomei pionoweW cholc się z tą linią mniejszylubwiękzy Ęt. b.lt.9).tek. hfech lub cztelech ścian.cementowego' znanie ilu ścian dotyczyub}.lr FURKł( JI KoRZE\t Nai|eplPj wi..16. a ObjaBJ' w zaalvansowanlm stanie zapalnlm je powieżchnię języko\Ą'ą pżedsion]<ową.wq ocenykienn' do l ntrq. (poziomego pionoi. we miseczkowatei linijne (Ryc.|0a{ Ubytki pionowe w kości: ó.zn. n}'mpolegając}m całko\Ą'itrm i na zniszzeniu kości skrzydłouydr)(Ryc'5'7)' obserwujemywtedy] jeiczĘsLi jdk i nieoĘani.lla. obu blaszek zbiq'ch (zębodofui pże$ody mię..5. c. jpd}nje nd bach zapa1nych pfzJzębia są pmcesem osteo|itycz.Badanie radiologiczne ffi RyC'5. 5. d). Niszczenie \Ą.

tedy nieuwapnionajest kościqosteoporotycz.5'13ai b).1]}J Ubytki pionovve a.rie'ówny b"eg M.Za rzadziejniż ("anik kostny) w przegmdach w chorcbie przJzębiajest obsenmrłana ffi osrnoponozrt jej ocenajest objawystanu Zapalnego'a międzlzębotych. co naz!'$amy zanikiem. polzeEenie kamłenia nazębnego' szpar ozębn€ j . .5'13aib osteoporcldb?e/na .yronkd fębodolowego' lozĘedze'rienrukury kośln(.i ona u Ęłnpl"}Tadkuq\Trikiem sie s/Przenid powieŹchni f. diagnos$ka jest jużhudniejsza2'l3'ld]6. cji)' a tałżena zmniejszeniu ]iczbybeleczek kost. na lokalnyrni czl. czyli stanem zapaLtlrm nlm z korzeni. do uwidocznienia. a nie czjnnikami ogólnoustrojoiq''Ini. co w obmziel€ntgeno\'vskim \tidocale jest jako (Rlr. i jako objawńg roafedzenie strukhrrv osteoporo.obejmujezmiany niszczqce pŹestrze. musi utracić około307o gEmie można b!. Kość wapnia..nnikami. w :.loshfieńZić rozrzedzeniestn <tu. W przewlekb'm zapaleniu przy.W. pozostałe plze8lód międf]zęboilych może . dostarczaniewapniado kości go i .] Klasa 3 /e(nje /mniPiszon} a l. .2r ne' Kość na.W w dJobnychnaczJĄiachpowoduje. b. nych.|o subipkĘMa' Pre\ĄJż'njF zębia w szcz].NicniP |yth okoliĆ. ' oznaczaniszczenie kości fulkacji na pełnybrak. metody oceny osteoporc. q d w kztaiciekrateru kostrego (niszoenie cztereÓ ścian dochodfące wież. zniszczeniekości dan}'rn na obsfarze.to ostcołiza flrkacji hlt\ła&ającapże' ków nacz5niowych do stluktul kostnych' Prfc.12a b). leżące osteoporozabrzegówkostnychjest spowodowa. W ma to miejsce w oneolityane obrębie w furlęcji ko Ryc'5.vite plz]])aalkuosteolizy.s. 5. obszane nie więksą'm niż2 mm. chodzeniaprzpębnego.tach $stępuie ona $ystępowaćobjawosteoporozybŹeżnej'Polega on w zaostzonej postacichoroby (Ryc. plzrzębia.fłogi 7Z . żebyna rcntgeno' rra odwapnieniu kośĆi(zmniejszeniu mineraliza. nie jej zu. Nie iest to jednak ry Istniejq dokładniejsze jak zy (naprzykładdens]tometia' ale w stanachzapal.r2a i b zmiany ŻenizębóW t|zonoĘ(h' Ryc. zwiększonq przejnystość. jest bardzo ograruczo. jpdnot ub]'tekkostny (nawyloD' śWitujqcy że kvi Zmiany w firkacji mogąbyćjednak rrie Ęlko po' przepł}'. na M Klasa 2 2/3 jednak Jp. obEzie rtg rlych prz]zębianie sq $ykorzystJwane. w d Klffia 1 przyjed. /ę.ale takżewermqtrzzębowe.radiol Badanie Ryc. do chołka korfenia)' obraz żw zębóW fawie'onych w po najczęściej zasłoniętapnez hzeci korZeń i trudna sbvierdzamy (w przwadku zaniku) mzEedzenie jej ale kości. stanu zapalnegodziąseł do przeciwle€lego koŹenia.rkacji nie dochodzące ni pzez ciągtość drogqkanali. całko!.

(Ą . UMd poziomei pionowe' Nie mieży się stopniazaawansowania osteopolc ki' ńwny zarys o przewlek\tn chamlterze procesu zy w pfZegrodachmiędzylębohych. Ryc. l zalik kości przyĘb. b' c z.immunologicz. jest to jedrrak i Nie dowódpew. ten jest niespec]'fieny osteoporoza brze8ó1v.26 W zapaleniupffJĘbia dorodychnniany mogqdt> E pEyzębia Agreswne zapa|enie większości $'są. l Lekkie radiologicznie utrata kościod l/4-1l5 gdyz d]n!mi U\lępuiP odwra' jacy się obrzęk przytraca prawidłową praę drob glównie pozio.5.dd$anŚnlaanja stanu fapa]ne8o nie pod]e8a i moni.h b|aszkach fbitych zębodołu i przegrody'niędf}zębowej' 73 . qliska zniszczeókości dos'czątylko ogrŹniczonego kaqiiAAP z 1999r) ' k&e zastąpiły grupęwczesnych tt6zanl \ĄltDstkai sq \ł obĘbie jednej lub dwóch zapaleń przlzębia \4ystępujących lu<lzimłodych.ladkach klinicznych nie jest też\łskaznikiemstopnia zoajdujeto potwiedzenie.15 P|z€ r ylekly charakter procesuzapa|nego.ny gdyż we wszystkichpż].. ka zębodołowego nie .E Badanie radiologiczne Ryc. przy na ldadpionowa. gd!1z to zmiany którc histopatologiĆz.blak podłoza są kostnegopźek€cza polo.*zoi zębowtral.poczarnarle_ brzegi przp*lTostka Zębodoto\łego osteopolozq bŹeżn4 z mogąo faostzonej fazie choroby a gład. ne 8 mm i \rrięcej)'2.14a. Jeż'e]i Jest to grupachońb zapaln}rhpr4zębia (wg}dasJfi.tuje jako prrxesmiejscolry w t'm nrłodzieńcze się zapa]enieprzyzębia'U podłoża ub1tkikości dotyczą całego obrłr}du czyli są tych chońb lezącą'nniki genetyczno. dfueo<(i Loftenia o cham]<IeŹe .Dlz€g Wy.Prłzębie wokółńźnych zębowmoze ńzne rrasileniezmian patologicznj.. I ciężkie. rakter prccsu fapa|n€go ni€. n i stop i tom aniu. ńwry brz€g ''{'yrostxa zębodo|o l'l/€go.20 fDzioma2s.22'25'24 piono\r'fa wę długości korzenia. u iaĄ to zmianyte t.stkichzęMW ale mogąteż lń s|łąć &tygyć rylko zębowhzonorĄ5(hi sie(zĘrlr.13'16.18.dlatego objaw (Ą7c'5'14b c' 5'15).a]. dostarczanie l ŚIednie utrata koścido 1/zdfugości korzerua.s zęba Nieregulame zarysy.rh dlatego i jest badaniekaźdego indywidua]nie. rostka zębodo|owego róWny. a zatem i prawidłowe nych naczyń lawionośnych m}łn (kieszonłi prz}zębneŁ5 rnm)r'apnia do kości. w w stosunle do umiant]pu niszczeniapionowego (kieszonki 6. .\ł}Tost. zęba' l. \Ą}Taźna utrata = osteopomza.5.la.ratcru i 66ęj.ostżony ch.u1o*i.tuiesię ne. a obrazIentgenowskilly'glqdabar{zo podobnie uogó]rioĄł Rozległe mjszczerria pr4zębia' kości obserwo do lmian \apve\^|ekĄm zapaleniu gtlzaszczękimogąsię8ać na zdjęciach oko]icy w do pozjomu dlra zatoki sz@ękowej'2]3.7 mm)' czy cfa się pionowautrata kości poziome8o.r6 stan Zaawansowania znian w przJzębiupo\ĄTuen opisanymdiologicunie oddrielnielv stosunl<u do iĘo zęba. Nie porvirmosię uż}'r\ać telTlinu zanik kostny Do poziomegoniszczeniakości obrazieltg dolą. wygladzony o zaznaczony. rmniei. W ĘrchpEJpadkach jest teżzjawiskiem roznia się trzy typy zapaleń przJzębia: po]ecreniu. kości obĘzie ftg (ldino\aate w kieszon]<i r nis/rzpnie ko(ci osleoliza. nie odpowiadajq osteolifie. W 7a]cżośtod |dinicznego nia(jężko.

plfetoki. no('.ażd}Ąn nje cz]. lub oba te pmcesy mogq rozwinqćsię niezalez.]iczbękorzeni i kanałó\ . rapid. neniowe8o i komory zęba.Prcces chombowyrv zespoleendo-peńo możezaczlnaćsĘ rvprz}zębiuwieżchołkoł}m. lokalizacjęotlvoruwierzchołkolvego. i chomby miafgt mogąbl'ćpzycz]'ną.5. h.m' s4óko postępuje i kości c'j''c' 5'16ai b)' obse$ujemy okresyzaostŹeń Ir PrP8uldm\ $!'n]stka bI"pA lębodołol"ego' i r. da.złamania.d.16ai b Agres)'wne rapalenie p|zyfębiabreźnego'a zmianyz|G pEy siekaaachW szaęce kalizowane ub}łk pionorĄ/q zmianyuogó| b Jednak drnamiła zmian.e najcfęściej obseńWjemy na pc wieżcbniach p.nyclodbicpo (|ub stronjepraweji ełł€j żuch!ły sz. cę flrkacji.radiologiczne Badanie Ryc.clcsn}mstadiumchomb!ł we jak gd.miĄ nnik. pŹy ujściukanału koźeniowego. pr}pailku / mian.W innych plzwadkach stan zapa]nyw pżylębiu przez kanałydodatkowe bżeżn]'mmożesię szerZyć lub dmbne szczelinyzłamańw kerun]<ukanałuko. nyrh i dodalkow1Li |ąL sięue zmianań pny. Ryc. łegouzębienia(rvpostaciuogó]nionej)..l .t Lillv rd^ wieLsrani/ r zapaleniuprz'piono.r'ć tr'lko i (lub)zębówsiecznych(postać zloka]Do\t€na) lub ca. i pŹ]'zębnego.nętrzną i we\Ą. zapa]nezmiany okołowieżcholkowe' . zapaleniaobsenrujemyw obĘfie rtg całkowitą utra.żeZajmować okoli. tę podparda kostnego'Iśztahub]'tków pionowYch jest w lłm Ę. którc obscfuujemy na .a talże skutkiem tegoschoŹe. r1i Zębn]. nia.Tra od leczenia endodontycfnegoi pod t]'an się kątem lależy mzpatlf$ać Zdjęciercntgenowskc' Na zdjęciu oceńam}'i * Elemenry budouy zęba: .ok}ma1n}. nie od siebie.IesoĘcję korzcni (ze\Ą.mi Ptiologi'l]l}mi a ClopniAm Zniszclc ia pżJ"lębia.rczmiafy komóĄ . pląfębia doi]dych biak jest zalezności niu międąv ( miPjslo\\'J. .2?'28 choroby przyzębia związane z chorobamimiazgi (zespolyendo-perio) jak Zańuno chomby prz}uębia.zęk) shemai .m mozna strvierdzićgłęboki ubltek pionowyi poszetenie szparyozębnej' L]b].fnjany wu dilarąolja.iacub]tek kości \łyostka zębodołowe.ch. perforację.\łypoziomyub}tek wlekł}./akl7}\vie kor/eni' nia E Patologiezębów: .\. dotyczązębówze stanem zapa]nymmiazgi. go.tlętlzn4).mi.17 obtó/ ldd|o|ogEny tsw |Ln|z. gdy Tludno jest wtedyje odróżnić.l. Zmiany w obrazieńg pieNszych zębów trzonowYch mogą dotycz.ostka zębodołowego szcfęki i (lub) żuch\ł. 5'l?)' W cią8uki]kx lat prfebiegrltego &c.5. .pie zapa]eniafazwyczajmiseczkowaty i łuko$'al].em!.ji (brzeg się) Wmstka uygład-za ' W a$esywn}mZapale.n. kanató!'' bocz.eś ' W ].l3'l{l6.tkiĘto\t.długość kamłó$l .vdzĘda \Ąlglądają zdmwe'lv pzlpadko$]łn badaniu raclio]ogiczn]. Niekiedy zespołyendo" perio mogąmieć pochodzeniez obutych Źródeł jed.próchniĆęi jej sto$mek do miazgi' . zloka]izc W postaciobseNujemy chaĘkteĘstycznyobmz lvanej mdiologiczny postacitzw lustrzanychodbićuszko w dzeń kostn}'chna powierzcbniachstycznychpo obu stronachłuku\t5./djpLiłh ip.a tal. zmiany w fu*aqji korzeni mogą być jak więcpochodzenia wewnęhznego.

moż:na uwidocznić na zdjęciu rtg fachowanych bele. w .m. na.tki się.16. 13.!wch granulocJtóW zespół chediaka.vy pźeśle" ją ażclorrierzńot|a' cz}TmJpn"lola Śpryjd d'tir gromadzeniu nh4kj podd7iqs]owPj' klorŹ prc.i gpary ozębneji okołowierzchołko\'r'o. bia hzeżnego (ub]. ponadto i w przyzębiu brzeżnym i wierfchotko. ujścieprzetoki znajduje się a w obĘbie keszonłi dziąsłowej.lją teżplfy irnych zębach.iełfcho|kow€go' biab2eźnego zrnianytypu endcp€fio' Ryc. o charakterze kaau leczon). piooo$eo niPrc. Zawsze miazgi' w Ę'poiłych miało badanie ż}'\'r'otności plz]Dad]€ch pielwotnego pocho.zq się pro(e5} nisrrrenia Lo<Lin gómej l lę(.czn]'Tni.30.wot. Jeśli nie prz}zębne. mych i pionowych.h. Medy ubJ''tki cial b ob.Tainego zdafla sIę. go rr okolicy oko|owierÓolko\Ąej oblerwuieml przeiasnienia ubJlpk kostn) M poslaLit\:. sie $adzi do Mómego uszkodzeniaprzFębia' Na zdję. Chom.W ńżnico\'raniubierzemy pod uwagęzłama. \\ pl7)padku zaoslr/Pn dorhodzido Jrenaiu !'!vsie' a ku śródzębnego. dzenie przpębne procesu.aniszczenie kościpod postacia ubJ'tków pozio.to Śugerujemy pocho.niszczenie kości fulkadi kożeni. można uwidotzni(\Zclelin) pionow€ . Nigeenie kołi od sironyprzyzi i '^.5.peńo sie. 8ulamych brzegach\^r pochodzeniezmiarrjest natomiast pier.rn mdodontllfnie.ffi radiologiczne Badanie p Zmiany w plzlfębiu brzeżnJm: .fespół Papi]lonai l€fe\Te'a) przebiega. ono Zębówleczonych endodonryczńe lub obraz rtg możebyć wtedy zIóżnico. 9). procesy Gdy głębokiepionowe ubJ.duż}rni ubl.31 Zmiany pzyz$i'r w Ryc. tomiast obja\Ąy by układowe defekem eianulocltóvl (zespól leni z .r'iekgutaperkoi.enłujem} górnej cĘściszparTozębnej.gMałtown]. . ze mniej lub bantziej ogt'aniczonego.rn zapa]eniu pz}zębia z dodatko$1mi cechami cha.29. cY i dzając do kieszonki ó'. ob<erwuie niere. Róźnicapolegagłówniena plue. rakterysb.l9Zmiany zabutzeniaogÓ|noustrojowe W przebieguchońb ogóInych.Tnacji dostarcza nam także obraz innych zębów'Jeżeli zmiany zapalne plzyzę.5'18b Znisz@ona próchniczo korona' |ączą Zmiany przyzębiu w bźeźnym prry ośeo|ityar}łni sięzezmianami Ryc. podstawowesq takie same. (ale nie w każd}m plz}pa.tkarrlipoziom}'rnii pionowlmriobsemowanlrnl na zdjęciachrctrtgeno\j{skich' zespole Papillona W i IćfelTe'a w obĘbie pr'J'uębiapoczątkovr'o zębów nJerrny. . się' E łączą povr'stają ' iąceaj do wiepcholka korrenia 1R5l 5' |8a i b. /la. a poŹniej sta\d|. duży( roniJńu ub}'tkiporiome b ipionowe.]zeńa miazgowe.poszeEenie szparyozębnej' Jeże]izmiany obsenwje się tylko przy jedn}'rn iĆh zębie' możeto sugerc.tk poziome i pionowe) łystę. biegu klinicznjąrr'częstociężkim. Prowaduito do suybkej destrukcji \łyrostkazę.20). lie gulamP.18a prry endo.lku). bodołowego utraty zębów (Ryc' 5.Wać pochodzeniemiaz8o. lub Najczęściej ie piolowe (całkowite częściowe).W białacz. Infol. furkacji. Higashiego. jq z ciężkimi uszkodfeniami przlzębia . p. w okoJicy wierzchołka część omz \ł]aaźne ub]tki eek i blaszkę zbĘ zębodołu pionowe i poziome w pruegrodziemiędz}zębowej danego zęba. b.którc dajq ldiniczne obselwowane obja$y zmiany w prĄzębiu brzeżn}tn Ędiologiczne sa podobnedo mian w pnewlek\. niekiedy w okoli.Inał rozshfygająceznaczeniebędz ie we.5. i 75 . niezależńe od siebie w zmianach połączonych. je. PEetokę można uwidoczńć \łprcwa.

vać się Kamień nazębĄy67c' 5. ne sąna zdjęciach figjako lacienieniańznego kztaŁ . szych.24 \ĄłTostków Podobny$'p\Ąv na przy.1'l'u'la.20 Zmie strojoła (zanik staftzy) jest zupełnieinnj/m p.!.23.5. podstawnejtrzonu żuchwy ści oraz plzedniego szonej przeziemości' niedocz]Turości W od gómego zarysu części zębodołowejJest to plata pzysadki stwierdzamyosteolizębrzególv ko. Mieiscoweczynnikiurazowe W ZespoleAIDS obselwuje się z kolei dużetem.lYsokości w]'1!stka Zębodołowego jest o gładkimbrzegu.5. Badania rcntgenowskie pomaśają mzpozna\{a. no teżścisły zwiqzekmiędzyosteopolozaposhneno. niu miejscoilych cz]aników uazorłych' któle mogą często dochodzido sekwestracji.5.lr naciekowqw międz]u i vę\ma odwapnieńe jego ścian. kach dochodzido nacieków w ozębneji w kościlly.ale nie docho.osteopoicza ogó]nou' st ienia choroby Ryc. jedrrak obja\Ą' niepe$'ny ze względurla odmiany 5' i wwoslkn$ zebodolow1Ó i lemcnfu LorzPniG Meso'Podobne /mian\ t\Ą5tepuia niPdo{ \^ /}Tmo(i l obrazkości gqbczastej Wgląda jak matowe szldo tarczycy i po t!1€idel1omii.ll aadanie radiologiczne go).osteopomzaza]icza do czj'rmikówr5zykawy.i. od 2/3o. kostnych. widocf. c) Jego złogi b.!ych. r/s i breżn}Ąn Ze.lległości wujemy osteopomzękościpod postaciąjej zwięk. t zmiany w położeniu otworu bńdkorvego' który W niedobofzewitamin c i D na fdjęciach obsel.usta(zego obja$5r W wy.W po utraĘ.. stępują rylko w plzegmdach'a]etakzew pozosta. często oba schorzeniapŹebiegaj4jednocześnie.21Ob łolvegoi orrr sŹrmJrm nasileńem destrukcji kości jego zapaleń' w przebiegu porozy ogol Cechy chaĘ]. się przyzębia. pE}padku zanik.2. \Ą h biegających osteoporoą'ogó]noustrojowej bez zmia. w imych oko]icach szczęki i żuchw W Zębówtźono. ciach mzne. dzi do po$Śtania głębokichub1tk(w pionowych. .Taźnego z mz8laniczer a na be.i:.terystyczned]a osteopomzy ogól.v]Tostka paufalnąa ZrrniejszeŃem 8ęstości fębodo. noustrojowejobseNowane na zdjęciachpantomo.22a.2. ębo\aych w okc licy wievchołków korzen| Zmianom w pr4zębiu I ściFn' Zenieis|o|y /bi|citżonuźuLhtq' ldorapo.lolo$al7ys.co spowodo\łane zapada. tomograficr€rafiotrych są następujqce(Ryc. . powinien być na poziomie rh odległości czę. stwiel{Zo.a !Mpd}podobne /mianJ wirrnarl5mosić ltysokości żuchwy pozromle na ]/6na poziomie zębów przewle.]3. w pŹ]. łcI częściach 5(iań lr organi/mie' rapaleniar pryzębiapne.u których z racji wieku należy spodzie\.\łyctrokoło i kł1mzapaleniuprzJzębiabneżnegotych zmian się pŹedtI]Zonouych. co na przegmdac. nie żuchuyi szczęki oraz w innych ko. nie sporyka.21): I obńżenie !. Ryc.zębiubźeżnm. W nadcz}'mości pźy' powodubraku w]. ny są odwraca]nei doryczątylko pze$ód.20.'"q powodować powstanie ognisk niszczenia kości Chorobyprr1zębiawystępujQ eęścieju ludzi star.Ifeniem struLtury kostnej i osteolizą I brak uwidocznieniazarysu kanałużuchwy.16'22. Ębodoło\'vychzębie majązabunenia hormonów płcio\.oce sem niż osteopomzabżeżna1vpżebiegu zapaleń przyzębia. tarczyc obsemuje się osteoporozęi osteolifę kości leczki kostne pE]pominajqce sieć. niem się ścieńcfałych odwapnionychbeleczek i mstka zębodołowego manifestujacychsię na zdję.kości(poziomei pionowe). osteopomzyogólnoustrojowej(czyli zariku kostne.

ltmiędłzębowych. kładnego p. ńowate. pży pog|ębianiu Ryc.cz.Inieniezęhiw i uzupełnienia oraz ilne niepmwidło\łe kontakty gła. \t5'konane pŹed leczeniem prcteĘ.24Korona 77 . muszą być i pmwidłowejo]duzji i atrauma.b.adfi do utraĘvkG szparf ozębneji różnej ub}tkami leniem (Ąc' 5'25a.lkie'bezscho. się fii cyfrowej(Ryc. Wypeinienia tżonowcach sprzyjające zmianfapalnych' fu Wstępującena polvieEcbniach Ębów (pierście. urazowego) Nawisajqcebrzegi q1ełnień ob. pionow€). b. kor.22a. z Wielkości prz}zębiabEeżnegopm$.zejściena powierzchnię W przJ'padku protez jednozębowch' ńżnego typu Wk]Iadów korcn. pokazująstao plz]zębia. !tcwDąh7usInJ' b kon\aPnljonJ]nJ.fylegania jest możliwa na zdjęciach p.ocena do.5.2]a' c '. diagnostycmiew pizwadku poddzĘsłowego lia kamienia przy stwierdzonFn ldinica e dułtn Órzęl.onyi wkładóww okoJicy sryjki zęba. mostów na zdjęciach powinny mieć ' bezstopniowe p. grudkowate' jest czJ'nnika&ażnĘcego uż]teczne 80 miejsco\łego poloże.c Ziogi ksztany.il Badanie radiologiczne Ryc. Uraz zgl]zo$y w połaczeniu pnewlek\tn zapa. twu ostrogi)'Rozpoznaniete. hry ldinicznie rozpoznan5rnurazie zg4zowlm radiologicznierozpoznajemy: (tzltl węzty umzowe chaIaktelYstyczne dla ii: miejscoweposzeżenie szparyozębnej.lkoweprzyleganiebŹezIre ścisłe.:u dziąseł' i(Bolae tlTpe. na zdjęciach rentgenowskichspnyjają in fniszczenie kości (głó\.r. chalaktery.5.5. E Zniszczenieblaszki zbiĘ zębodołu. c]' b.J.Nawisajqce'. ści w przegrodac.5.vnie iu się płl.24). iach rentgenowskich przy prawicllow nyo pracach ploteĘ'cznych obserwuje się pre Ryc. h (możrra służyć lupą) i \łykonanychza pomocq radiogta.V]łnogi W stosunku do tkanek okołozębowych.tkii sa przycątą miejscouych ą resoĘcję kolżeni zęból\'' zapalnych'Najczęściej objawiasię to posze. kierunłują leczenie k1óre musi być wtedy skojaizofle z pe. \.

teczność leczenia możnamier. Ryc.r'mdnienia ozebnej i dorbo&i do przerr'rania kości cementotwóMej.owanie or"enę ńlrlóu wskaźnika Engelbergela. wielkość doło.oces ten Zgryzuuazo. a w latach na' stępnych0. serwujemywtedy ich coftrięciepo lóczeniu zacho. stad bar. skocenie ko. gdzie szcz}tkorze.Sk./onki Lo<tne glębokości o żej5 mm. Ltóre wulwadza się do zmianyw przyzębiubrzeżnym w przebiegu leczenia implantologicznego Leczenie implantologiczne ma ńrvnieź *p\ł na przyzębie brzeżne' Do oceny zmian nąjbaldziej pEydatna jest wtedy mdiografia cfiowa.20 b7e9u !łvloslkd /ębodoio.15. a nawet zębiny po\aodujace jest nieo&qacalny W łyniku rzenia' P. nia ozrraczasię jako 0u' a szczJt korcny jało 100.Reteitschaka.zmieźyćzmiany w przy. wana'gdyż \. 78 .wego w wskaźniła waruntach prawidłowch 60 79%'Niż.udłużej rr.uie Med} Zmiany rypu ro/red/pnia Śin|kturv kostncj i \ł]'Taine brzeżneub]'tki kostne wokół implantu' Zmiany te i mogą być częściowo odlv'raca]rre na zdjęciachob. ale nie towar.Iramik Zr an w plzJzębiu moźna Wkorzlstać zdjęciawe*nątrzu.rnę) W patologii implantów możedocho. sze uErtościoznacuaj4obniżeniebrzegu \ł]'mstka Metoda ta obemie jest rza. my ubltek blfegu kostnego:w pietuszFn roku po \Ąszczepiemoże\!:mosić 1-2 rnm. lub cenia obmfu (wydhźenia skróceaia zęba).. obrazu.'frowej fe zrłalaweliminormć Łlłąd r.l.2-1 mm rccznie.które \'r' obraziertg jak po\Ą}. milimetrG siatki z podziałka stne z zastosowaniem wq o skalibrormnejwielkości możnartedy ob|i.\{ego tworzy się przy dan}anzębie ły. ten ne za pomocamdiografiicf.iimplantitis' jest ze statremzapalnj'n przy.|zić ' pionowychnadłamańkostnych.idch konie(lna iesl interuentja chirurgic la. czyćpo.yć stopniem zmnie} kieszonekw ohazie ftg. srycale są zwilaszcza cholkowo poszenone szpary oĘbnej poszczegól. obr"E ń8 poka.32'33'3.yszy im stan zapa]ny(czyli ' nieńlĄność brzegów i osteopomzanie \ł}stępują) z patologii należy1\ł'rnienić tzvł pe.16. regeneracja trwającego uazu mo8ąpowstać na' W w}łi|. ltalvczlm' w prz}la. WanyÓ na 7die. od nych zębó\nl Utrata kości go obserwowana zdjęciachmożebyćod\anca]na' na Gdy jednak stan zapa|nyprzechodzi w przewlekły poc|łcza kostnegomoze byćzahamowa. szczasię na specjalnejpodziałce. t]b}tek poziomy możebyćwiększy lub mniejszy (niewielki poziomy ubfiek należytm]dowaćjako do nol.tek 3. wygĘdają kic\.25 ocendobni/enia ERM' Wegoza pomocq wskaźnik..lku dużychub]'tków obserwo.lko stosc zębodolowego. i cz}Tności Na zdjęciu rtg obseń\ujemy wtedy rcsolpcję ce. \wkon}'wEne zastosowaniem z niki rcntgenowskiej' Do o€ny dl.| poziomychłf'rcstka Zębodołowego.V}pay ją dokładne ' Wskaźnik po.lviększenie leczenia. hzegil Wmstka Zębo Merzy się poziom obniżenia po stmńe mezja]neji d}śtalnej. nego) pacjenta z chorcbązapalnąpżyfębia na]eł przestrzegać zasadyżekoĘne zdjęciapowinnybyć pońunylv?|nej tech. kostnybez ub}'tków raźny' Ęto$y (piono$y)ub}.5. zaleźna z€Iyzu urazowe.w:mikileczerria(zachouawczego chiruĘicz. Zdjęcie rentgeno$rskieunrre.25).l leczenia Monitorowanie Aby monitorowaćpostępanian zapalnychw kości czy Iub .Mańhalera @RI4) (Ryc' 5. zębiui ocenićskuteczność pozlomyó rrlatwia laslo. menfu.ffi Badanie radioloqiczne ub]'tki Ętowe i bardziejwierz. poIó\anylvane które /ębiabr/cżnego. szeniagtębokości jest dzoważny doldadnyzapisbadaniawstępnego' pomiarów kieszonek kostnych możnastoso' Do wać ćwieki gutapelkoue. gdlz umoż]iwiadokonanie doldadnych pomiańW PrZy implantach można stwierdzić na zdjęciach pozio. pomiary \łykon}'wa.Yynikający zniekształ.18.

iłi Badanie radioIogiczne kieszonek przed r.39. które utrudniajądia8nostykęi mogq byćprzycz}nąMęd. zrtyLh po /alub 79 . paĘcyjna minela]izacja. stnej zależneod jej umiejscowieniapo stronie po.Można wtedy oznaczyć każdąz kieszonek inn1tn znacznikiem i uykonać zdjęcia rentgenowskiepod ńżn]. B a[iany \v f.Od 0-30o/o ubttLu masy kostnejZmiannie mozrra<renićwzroko \Ą. tnrdności spEwiaja ub}tki kostne od str.a]e kieszonki dziqs]o\r're doczne. odtworzenie kośĆi na. się na pozostajqniewi. ie uysokościłlTrostka zębodołowego granicath mozliuos i biologi. wariu leczenia' Ma olra wiele ograniczeń.13. p ostmpomzauwidoczrla się dopiem fow(zas' gdy nast@i 307.36 ocena rcgenencji tkanek plfJ'zębia oraz ocma zabiegówchifurgiąnych na pżlzębiu skuteczności jest uła liona obecrie dzięki ztracznemu postępowi radiologiiq'frowej.(i.y są prec]'fyjne dzięk kali.zie uprzednio stwierdzono ozrzedfenie stfuLtury kostnej.'anie blżeg! \ł}Tostkana tło zęba. liczkowej czy językowej' Podobna metoda sfuży w ndiologii do lokalizacji zębów zatrf}'rrlanych i ciał obcych' Metoda ta jest też obecnie rzadziej $Ykorzyst]\lana. zdjęciu.20 Metoda q{rowego obrazowalia struktu jest ttostsza i sz}tsza niż konwencjonalne techdki ie' Pomia. PrcceŚ:yosteoliuysą w większości ńeod$'raca]ne i nie można uzyskać odbudowy $}:.ostka zębodołowe gobezzabiegów chiruĘicznych. . Flrametry techniczne mogabyćre8ulo\łan€. stępujetylko w pewnyĆh sranicach (Ry{' 5'26ai b)' o.@yli osteoporozę brzeżną. tami' Następujeplżesunięcieobrazukieszonti ko.'Jkonaniem Zdjęcia.5.16. sionka i od stmny jamy ustnej ułaściwej często na zdjęciachlvidoczne jest wtedy podwójne Ęuto.26.ollypŹed. \Ą.owa ub}'lku szk|iyfi o. a nie zawszemoma strdeldzić.czy pmcesjest za(! stfon]1 czy w okresie klinicznegozłagodzenia ob jawóW y l}"an]<i miękkje'd-liaslol mo8duwidollni.16.26a i b ocena odbudov'ry konnej po lecreniuchi wsfoepu f hyd'oksyapaty. a p?ed rabreqreml w b-3 miesiące zabiegu' widoenaodbudowa śruktury Po biegu) poprzez odbudowę kostną.40Jl Ograniczenia diagnostyki rentgenowskiei Meto.2.Jest to tzw re.37.tu' fdjęcia ruĘianym f użyciem vry{onane sFletrE qlrovrym. mincralia( ję i odbudot\ę ubeleLrkouania w miejscach. m nie zawszesq widocznezłogikamienia rrazębne' go.20.hudowakostnauz}Śkala podczaszabiegów chinr" jest gicznych ocenionana podstawie zdjęćłykonr\'a.2. wedfug Dlch tedniką c}'frową Wzoru| odbudowa w mm konna oozabieou ---= \ostnei -l 00% t odbLdovw qlębokojć (odinii mieF. gd. te pźef trzeci korzeń.38.35. nych rozpoznań: & ubltki kostne od stronypoliczkoweji podniebien nej nakładające na cień zęba mogą pozostać się ruewidoczne.rkacjach korzeni mogąbyć zasłonię.26.20.ni Ę.18.nttp t\}Ttikileczenja można urnać ie na zdjęciurĘ: dtworzenia blaszeł ZbiBch zębodołó\'r' i przegro' ja)' międ4zebotei'naslępuje mineralLa( ith Q tEz}mjĄvanie ilyrostka zębodolouego stałym na piomie' nie pogłebianie znian w obrazieftg się stabilny obraz).(grnenlol^€j konnqo) dobnElr Ryc.Można też stoso\łać ó/r'ieki srcbme z podziałkq wtedy moźli' i \ajwie.la rcntgenowska oceny zmian w prz!'zębiu w przebiegu chorób zapalnych jest tylko metodą pomocniczą w ustalaniu mzpoznania i monitoro.ei w1 je't doNadnr pomiar g|ębol. Za potltr.o. znacznikowi Widocznemuna zdjęciu.ubltek rrasy kostnej.o podstawie na zdjęciartg.

Amerukali. ne z 1989 lokul' Nor'vypodział chorób przyzębia Dia€ sĘ po staĘnn}Tnprzeanalizo\Ąraniu danychuzy.vanie systemów ]dasfikacyjnych.'anaw t]m rozdfiale jest @afia na najnowszej. pato' logię i leczenie chorób niezbędne byłoi jest opra. na opinia ta była przedstawiona i pŹedyskutowana r.1999roku podczasMędzFarcdowych Warszta. ol.EoP) Wcześnie Występujqce przyfębia zapa|enie {earŁonsetperiodontlt. nozę sta. od lamlecol/dsu opra(ollano l8' \Ąymienii ith ó\]QdemiePeńodonIo|ogi. Diagnozowanie choroby prz1zębia powirrno wg Pagei Schroedem l9B2 r. i . któĘ Zgodnie $.zaakceptowanejprfez mię.uogolntone .oŁ.Ę pod.Le'evre . ąrrarodowq glupę uczonych opinii.ia}v i'nq można wpd]u8 RamfioK|a A\ha / |979l'.Wrzodziejqce zapalenie gingfultA dziqsel necrotizing ulceratlye przyzębia poddające |eczeniu 6.Princ€ton 1989' zawiefa ona fdaniem ucfonych wie1enieścisioścj' (adult pe.zespołem Papi||on. Prensze Idasfikacje opracowali Mc Call i Box w 1925roku.1Tazili temat chońb i stanów tkanek pżlzębia.z roku 19861\'BVoz po.|opnia. h.uogó|nione . lończł. się od potwienLenia jej obecności.j (p/epubeftal a) przedpokwitaniowezapa|enie przyfębia periodontitisPP) .fikacji w podmioskanychpodczasbadaniaprzedmiotowego. i .zlokalifowane (juvenileperiodohtitis JP) b) mtodfieńczezapaleniep|zyzębia .vadzenie xlasfjłacja prezento\..JeilcnjP ' chorobowv. i procesówją powodujących. zapaleaie nie się 83 .zespolem Downa . coy.y\.Renata Górska Wprowadzenie choroby dziąseł Klasy|ikacia ptzyzęhia chotÓh choroby przrfębia Wadywrodzonelub nabyte wpi. Periodoltologicznych w Stanach ZjednoczoZoĘanizo$'anych celu pzyjęcia ldaE. pŹedstawia Tabela 6. towegooraz badań dodatkorłych. nasi]enia i roz]eg|ośl sce do 2001 k]asfikację chońb pŹ]zębia opraco. Zapa|en przFębia dorosłych . ostle mańWiczo. rra wyodrębnienir waną przez swiatowe Walsztary Peńodontologicz. Aby ustalić ogólne zar]sy i kĄteria' w których w uponądkowany sposób bada się etiologię. gla i Cattabri8i olaz obowiąnjqcą w świecie Pol.zlokalizowane (rapidly pżebiegajqce Gwa|townie zapa|enie prfyfębia prog|essive periodonfifis RPP) pEyzębia zapa|enia związane chorobami f ukladowymi .2' 6 1 Kag'ńkźia cho|6bp|fyzębja.iodont'tA AP) ie t.AIDS innymi i -ANUG) (acute 5.cukrzycq l typu .

\.tych/ a. bezinnych (fylr'\ow n eF(o\. uraz 2 wtóńy u|azzg|yzawy' 84 .chorób przyzębia KIasyfikacJa cznych 1999roku W Pe WarŚztatów odonio|og k z UproYcfona as!.rrycl^ b. śluzóW|.oby nody. (CAL 3 Zaawansowane >5 mm). prryooeclosci p. a pochodfenia 4 Zrniany ogiczne pato ulafowego' dziqse| od miej5c utratąprzy(zepu z W zaIeżnośCi rozk|adu (<30% I zlokalizowane miejsc).ych z nazębną dziąse| zwiqzane płytkq choroby p|}.dziąslowe Nieprawidłowości (podzia| Mi e|a]' 1 qe(e'je d7|ąs. rumeń Wieopostaciowry.tkę nazębnq: 1 zapaLenia Wywo|aWy|qcf przef ne nie dziqse| czynnlkow mlelsco\.periodontaIne ś|uzówkowo. b. (>30% 2 Uogó|nione miejsc)' od W za|eżności zaawansowania (cAL| mm)' 1 Łagodne 1-2 (cALi 2 Sfednio zaawansowane 3 4 mm).fikaciaM]ędfynarodo!^.tikowa1e czyr1iki d7|Ęsel z uk|adem hormonalnymI a' zwiQzane po. reakcje ergiczne. 2 Uogó|nione' przyzębia hematoIogicznymi' 1 ZapaIen]a zWiązane z chorobami genetycznymi' prfyzębia Iub zwiqfanecholobami zespo|ami z 2 Zapa|enia W innych choróbsystemowych' 3 Zapaeniaprzyzębia przebiegu lVIańwiczo.oWo-sIorne p|asIi.rych i.7ef o9oIne: 2 cho. przycf 4 N]eprawidłowe epyWędzide|e|y'mięśni' urazemfgryŹolvym zmianyW przyzębiu W}Ą'ołane 'I Pierwotny z9ryzowy.fikowane lekiI zapa|en]e dziqse|' a' poLekowe rofrostowe dziąŚel' b' poIekoWe zapalenie 4 chorobydziqse| zaburzeniam odż}vvianiu' W modyfikowane nie chorobydziąseł zwiqzanez p|ytkqnazębną jamy 1 choroby qseł fwjqzaneinfekcjq ustnej' f dz qenetycznle' 2 cho|oby dziąsei uwarunkowane 3 objawy w cńoroo noustrojowych: ogo ozlałowe orzeoiegu (|iszaj pemf]goid. zaPaLerie menstrLa(yinvrr' l 7apaIenIe dliqse| zwią7a1e (ykIerr cuktzycy' dziqse| przebiegu W choroby krwi: b' ZWiqzane z chorobami białaczek' W zapalenie dfiąsei przeb]egu cho|óbkn/'r'i' W przeb innych egu 3 choroby przez dziąsei mod}. a faburzenia toczeńrumieniowaty).wrf iejące odf chorobyprzyzębia ' MańWiczo'WrzodziejQce fapaIenledziąsei' 2 MańWiczo'Wrzodz]ejĘce pżyzębia' f apaIenie Ropniew prfyzębiu zespoły endo.witaniowe dllarel. l Zlokalizowane. pęcheżyca.a Wg 2 Blakdz ąsiazębodoiowego' 3 Plytki przedsionekjamy ustnej.

.nnikami miejsco.2). hani"m. iąc}mi się w pbtce nafębnej (pł]. z s}. lelnieńa' Źle\łykonaneuzupełnienia stloczenia zębów spźyjać mogq odldadaruu i nazębnejna skutek utludnionego oczyszcza. Zapa]eniedziąseł jako na. Ryc. do Drugą obejmuj4chorcby dziąsełńe związanez ( ograniczo grupie pienszej \ĄYo.tka nazębnq' wolanepbtką. istniejącej już wcześniej z PLYTKĄ NAZĘBNĄ (Tabele6.2) autoży klas}fiłacji Zapalenie dzĘseł'k1órc \Ą.!vobĘbie brzegu dfią. p\'tkq nazębnabez miejscowych wietuzębórqbez zmianyw położeniu uT'lvotane dziąseł czjmników tub z miejscouTmi człnnikami predy. pemfigoid..5i 6. tkar <owego Zapalenie dziqsełlwwołane pł]'tkąnazębnąjest $-laikiem interakcji pomiędzy bakteliami znajdu.lo hamlle ryło$ jalo zapalenic W obecności4' jednegolub ry podgrupy pielwsz4 z nich stanowią zapalenia ne do brodawki lub brze8lrdziąsłowego plzyczeputącz.Ta rów oo. kolejną choroby dzią.\ańt ba]deryjnego zapalenia ubaty prfyczepu'obja.zapa]nego.Ńagamożebyć zmieniona cz].. ostatńch badańustalono. Uwaga powinnabyćskoncentrowanana !!ry.lk zapalenia rty kJiniczne są takie. pł].ystępuje skutek bakte.tk4 jej dzi4seł 1999ml(l (opraolwanienowej klas5fika. ostatniąchorobydziąseł to stan.Pl zwjązane p\tĘ przy Zreduko$a.chorób przyzębia K|asyf ikacja . }]rni lub ogó]n]. rji) b)..rni]ub jednjmi i dngimi Ęzem. podfie]ili na dwie podstawowe Pierwsząsta.\Ąaż moga Wo|ane one pt'. dziąseł ń\'vnieżw obrębieZębów może\Ąlstępować stępn4 Jest wane cz]nnikami ogólfl}mi.)'W ocenie trzeba postępować konse. po l. a taLre lekami lub nicprawidlouym z kolei możewohlvaćna nasi]eniei czast|walua ' Nliejscowecz!'nniki' takie jak nawisajace protetycz.żezapa]enie W ślvietle grupę stanowiq choroĘ dziqset mod1flko. objawówda]szej bez nych rcakcją alergicznąlub urazem. niespeq.l jak w pŹ}'!a.tĘ' f iłyjątkiem obecnoscr zW|ĄzANE dzĘseł$rywołanego I cHoRoBYDz|ĄsEŁ uhaty pruyczepułączno. .2 zapalenie dziąse| \Ą]y Ryc.] cHoRoBYDzlĄsEŁ . oddy.\Ąać netycznie i W}Ą{ołane . ia powierzchli koron i koneni zębów (patlf iopatogeneza choiób prz]fębia. $upy' postaciąchońb dziasel Zapaleńe nazębną.6'1 zapa|€ n i€ dziqseł zmianach tkanld.afębnqpży przy?ęb|u' zredukowanym znaczeniediagnostyczne.4. Ćhońb nie w]..pęcherzyca)omz gmpa cholób w]. rji znajdującychsię w IĄtce nazębnejjest nącfę.nego sełmod5fikowanelekami.|rębniono ane czte."Vvcila. W grupie drugiej. słowego. ściej i{ystępującą nowią choroby dziasełzwi4zanez pł].chociażjuż obniżonyn obe./ne bd|terie'wiru. .ficz.'\:.tka na) a komóIkami obronĄ'rni gospodaila.ti.1i 6. ianiu' leczenia peńodontologicznego ustąpieniu stanu mnJ}ti-ko$€ n eZabur/eniami odŻur prfy stabiln}łn.2 85 . pnez chorcby skóme (liszaj.Ry!. notkanl<owego. 6.punuj41mi do odlJarlaniaph'I|ł nazcbnej:na. i[mstka zębodołolvego d/ią.Ą |! zapalenie dziąset wywo|ane wylącznie pEez pMkę naŹębną na Choroby dziqseł (Tabela 6. z ldinicznąutratąprzyczepułącznotkankowego' jaki obseń\ujemyw następstlvieakĘ$. ldinicznych dziąseł tnie.glżybyoraz choroby dziasełuwarunkowanege.'lvołanych poziomiepEyczepu i a€dukowanej !\5'sokości kości p\tki nazębnej' Znalazły miejsce choroby cnością (aedukowane prz}uębie)' przel \ł]Ą'\ołdne spec\. ponie.6. nlm prłzębiu można schaĘ]<tel]u o...

Na nasilenie 86 . k1inil h możp Zn}( N. zmieniaja one odpowiedź pł}tkinazębnej' da.ponrewaz inmunologiczną gospo. Zapaleńu dziąsełtowaIzysza zwykle: dziąs|a' się na * Rozpoczynanie choroby brzegu zaczerwieńenie. Zmiana zabarwienia dziąs|a' ia choloby dz|ąsg| modylikowane plzez . częściej W]ŚtępującąchoIobq dziaseł. ogo]ne majq wiele wspóhych cech klinicznych dziasel \tTĄVotane dej z 8rup wiekolwch uzębionejpopulacji i jest naj.zycą i chorobami uk]adu zrraczniezarórłno osobniczo. z zapaleniem dziąsełzwiqzanJ. men.lemmen.Początko\.4 umiejscowienia. klwawienia i bólu jest pod. wrafiwość na dotyk i ból. cji.lddia t horobymo8qb)( małn wido( lub niPwj.€l vlywołanego Tabela6'3 chalakterystylę możemieć $.r'e Ę. zapalenie dziqsełZwiqzanez cyl.tką' fapa eniadzią.iace| pr7robccnotrire|aĘłvnie ma.. na oraz nieprawi.tki nazębnejpokwitanioweZapaleńe Do chorób tJCh należą: stawądiagnosĘ'kichońb dzi4set' nbjdwót\ Io.nie nYizolowano speq. tkankowego kości g obecność płytki brzegu munologicznie kompeteltnych. go.rvawienie samoistne dfiqsla' 3 Zmiana zabaruVienia lub podczas badania. . $Ych ze zmianami w Ęlach kolagenu. KrWaWienie eńa hormonalneuystępujqcew okresie oraz zabuIz . \ch ilościpll. a Brakutraty kości Wylostka z p\tka nazębnq. i pod$yższoną dziądowej' ny dziqsłowej ze r zwiększona Wysięku szcze|iny iIość linie dzi4stowej' przy E Krwawienie zg|ębnikowaniu' Pomimo ńżnic pomiędzy florą bakteryjną przyczepu |Qcznotkankowego' 6 Blakutraty a zdmwego.rn yłaczniez pbł.kololu' konsysten.nperatury Ś/cze|i1ie wsięku ze szcue]i" temperatulę w szcze. niczne stają się wyraźne. ł odwracaInośćusunięCiu roborvej. takichjak zmiana kształtu. po dojrzewania. p|}tki.ficznych s Zmiany histologiczne. konsystencji.]silenip od struacyjn}tn.pobudzenia utraty stwierdzenia wcześniejszej p|zycfepu miejscoltych fibroblastów i nacielu komórek im. Wstępowanie krwawieńa.|a Temperaruryszcze|inie i|ość wysię\u ŃiellonIidfias|owei. zapa|enia dziąse| !ĄryWolan€gpM.]ziqseł. Zmiana dziąs|a' konturóW crynniki ogó|ne W dz|qs'owej' Zmia. ciążą. tsodwracaInośćusunięciu ii się do powstawania zapalenia . przJ/zębiu' kąpzy zr€dukowanym rĄ'eji bocznej mi$acji komórck. po przrfębia ' Występowanie zapa|eniu |Ęczno. takie jak cuhzyca. do w nacz}niach przylegających rrabłonka (możIiwość postępującegoniszczenia włóken kalogeno.. kio8ólne $ystępuja ksztaftu.5"J choróbprzyzębia rIasyfikacja p{).lłowości p|ltkina brzegu dziąsła' '] obecność nia zębów. Iub Wyrostka). Zmiany histologiczne. Różńcuje je tylko Znc pl7ez nni.na pnyldad źle\łykonanerłypełnienia lub uzupełnienia pmtetyczne lub ortodonryczne Zębowe pEykład stłocze.ni' Śie dziąseł. choroby krwi .określenie koloru.jak i w zaleźności zmian zapalnych kiwiotlvó. dziqsla' n Zmiana konturóW Stwierdza się zwiększonq ilość W dziqs|owej' Ę zmianaIe.'iazanym fębodotowego.płw budowa zęba lub inne cz}'nniki miejscowe. z Zwięk'zona prfy zgłębnikowaniu' chomby ogolne.Zana duiałanie wykazafu żezapalenie chomby dziqsełmodyfikowane pIzez cz5nniki Dane epidemiologiczne p\tką nazębnaWstępuje w każ.cuk.lrrrar j tiażvmogąptn. obrzęh k. zvnia.czego.3 dziqs|a' na na ' Rozpocfynanie choroby blzegudziąsla' 5ię . dla p|}tki' po bakteń patognomonicznych tejjednostkicho. l7t mod}ti|oManF doczne. o Tabe|a charakterysvka 6-4 błont<a łaczqcegoprotadzącej do do\t'ieŹchołko.Iziąsła zapaleniem dziąsełzi. ale w miarę rozwoju zapalenia objaw kli" Io'że( holob)d. zmian zapa]iych łqczące. Zmiany histologicfne dorycza pro[feracji na.

' ^ljązanez objal.yż.m.lecz faza endokłlto.l poziomu hotmonorr Brakutratyprzyczepu łqcznotkankoWego' .duielaniuestrogenui progesteronu'R]'tm \ły. Wynosi i.iom hormonu |uteinizującego >25 mlu/m|. 7łożonym szegopoziomu estradiolu (>8.i.4ub pofiom >200 eśradio|u pEm|' zwięk'ot i|ośt \Ą^/9ęku zesz@eliny dziąśo\^.ębo$pj' ipj spoBk/ne 5ą/mid. Krlvawienie i !(5rr1 nanie 7ębó\\'\Ą/no. i.witania obu płci ma przejściowy pokwitania.m Cy.Wysięku kievonkidliaŚłowej' l le cz]nnikólq rvliczajqc to ilość .hnire zebórr. klinicznych z zapaleniem(ŁĘsełzwiąfanymZ p\ć. obecność preks/laLenja tĄ]s zapaIna dziqsta' logi( h /mianpl'woduiq(a /n!. d/iąsP] osobdofuslJjqc}Lh \Ąpl]^\ u mJ pł]. po u *pb\v na odwracaInośćokresie w21651 stan zapalny dziąscł.tj o pąruj podeasowl]lacji.7nmol/L). zwiększona odpowiedź glQdziefĘczn]m i zachowaniu dolastającej mło. rc i!]Tóżniatę cholobę6Gabela 6. lone i występujadość rzadko' hzed miesiqczĘ rra. odwracaIność po owu|acji' PokWitaniowe zapaIenie dziąse|' 87 . Zmianaabarwienia f dzią5|a.K|asyf ikacja chorób przyzębia a zwiqzane z uk|adem holmona|nym Tabe]a6'5 charakt€ryśykapoh]vitaniowego eniadz]ąse|' zapa W \'\.w re.6'5 i 6'4)' daw P międ/J. < qccgo $idoąne ZmianyZapa]ne dfĘśle' m u obu p]Lj bP/ w\pob |njej w Jednak u \Ą'ięk. Ę' Jednak skłorrność tYstąpienia \Ą.l|oęenid pro. c/ęw ny zapalne w czasie o$'ulacji' Dotycząone uysięk1l zapalenie dziąsel nriązane z cyklem menstruacyj. jak wykazano. nad 75%badanychkobień (Tabela6..Badajria\r5'k6ząry c2ę. rn]<\\i|dniow] \\frostu ilościpł}tki nafębnej' Zapalenie dziąseł szości kobiet z zapa]eniemdziąseł związanJ. zTianakonIUrow d/iĘs|amoż|iwą f znianqjego &iP^ Nd $1ttanienjc pa'enja wiP. przyzgłębnikowaniu' u5m} tol odJ)(hdnid.Tasip BrakUtraty rw h lub kości Wylostka fębodotowego' po]. Pokwitaniowe zapalenie dziąseł Pol$vitanie jest WystępowanieWieku okotopokwitaniowym (>26pmoyl)lub testo pmcesem dojEewania plciowego. obraz k1órych sldadąią na pĄ. mniq20% przyczepu notkankowego' Brakutraty |qcf Brakutraty kości Wr/rostka zębodołowego' .q na. którcgo Wdzielanie.5) (R]'c.tki brzegu obecność na dziqsła' przed NasiIona odpoWiedź zapalna dziqsia oWuIacjq..vania zapaleń dziąseł wwieku około. z poll'itaniem ma liele wspólnych cech |dPmmPD.5 horobynie . gdy v]Ąstępowanie W okesieowuiacyjnyT' po..6)' dzielania steroidow].iqse| eiąfanego f q'|dem ffuacljny W czasie tego q'klu udokumentowano Tabe|a6'6 charaktg'yśJ.b1|a( yjn].lpmiJowll (psfradiolu lpslo\lcronu r. do steronu zultaciektórego następujezdo|ność rcpmdukcji' jest to pojed}'nczy pl}tkina brzegu dziqs|a' Nie epizod. ma\'ch ilości łatwoklwawiące Zmiany w bro.*a p|t.'ch hormonórv płciolr'vch n okesie 25-50 dni jest opispvany jako cykt menfapa|en]a d. stości \Ą]stępo\.tk w okesie poklitania jest t]1n' się jasnocuerwone..!adki'międz]miesiaczk(} ja\!ów fapalenia dziąseł przy obecności re]at]'Wnie wego zapaleniadziqseł'.tnpień/adwan\Ąt\dnid /a.pł}ł z kieszon]<i dziqsłowej. podczasouulaqi u po" uzrasta o 2070 4m Po miesĘczce następują okrcso\'fe zmiany || \\l.tki w bakterInej' zwięk!/ona i|o(. do ob.]TaźnJ'ch tomiast Zdażająsię pż].

iIość ze dziąsłowej.tlę. e lń na bnegu dziąs|a ' Zmiana zabarwienia dziąsła.|G 6'7 nĘce' w uynil. w sbukfuu e i funkcji naczyń krwionośnych' g|ó\\'ne (ulr4q: r}p| ( ukr^. * częstsze interproksymaInie. zwiększona odpowiedź lub |ub s zapocfątkowa W okresieCiqł(2' 3' trymestl). bezcechnowotworzenia.zaś ilość ł cofaniesięzmjanpo porodzie' bardziej kowanrui szczotko\łanru podw5. nionodwd $pJ i t}! sulilozależna." do S. występowanie żamychlg pomrmaniu z paqjentkamipo porcdzie.. J in. ! Postać masy egzofityenej. pogłębiona. pomimo że \łskaźnik na ropotwórczego.cukrzycanrłodocianyc. dziąse|' mpo ciążowego zapa|enia Tabe|a cha6kter}^\.ozwinqćsię juz w piel1\Śz]m i] Krwawienie fgłębnikowaniu' hfmestrże ciąfy cofającsię lub ostatecmie zanika. mie. . stąpieniai nasilenia zapa]eŃa dziąseł okresie ciąży.. jąc po pomdfie8(Tabela Byc-6-5). wyrostka zębodo|owego. jest ponadsto lat temu 8uz ciężamych określany ja.GuZ !'!ystępuje. kająqmi Z tego/abu'cniami t\ melabolizniel u.u\z)eulowan\ nie. od krzyca niezaleźna insutiny cuklfyca dorosłych)' zapa]enie dfiąsełZlviąfanez cukrzycq zwykle jest klinicznie rwkr}Ąvaneu dzieci z nie\ł}'róltnanqcu.o w1glą. ! obecność jest podw}f.rn niżkontmla pł!. żesystematycznakon.tki brzegu likah}'m sprowokowaniu'Guz ten przedstawlasĘ na dziąsia. umieiscowionv nie .3 niskiej ilości powiedziązapa]nąw czasie ciążyna cz]']rnikidraż. nacz]'niaĘktóry łatwo twórcfy p|}.ciej . o zwiękfonaodpowiedź zapaIna dziąsła. zwĘzanego h!órczy choroba crockel.lak naczlmjałortary' W1róż.rn płlki na brzegu dziqs|a' ptzez okres kilku miesĘcy W czasieciąży łzyko wy.pcrza więkzą skłormości4 wy.leczrumożonąod. 6 częstsze |ub uszypułowanej nie' p\.ższona.głębokość e obraz histo|ogiczny przy dębni. ziarniniaka n]'rn poziomiew obu grupach. z \łydajesię ważniejszlrnczJm.tki pozostawał podob. Brakutraty kości po . kwawienie kieszone}b]''ła nasilone. stqpienia objawówstanu zapalnegopŹy lelasunie guzem. choloĘ dziąsełv przebiegu cukrzycy Cukrzyca jest schorzeniemogóInoustrojo$yn. p\. nikiem.na brodaw. quza ciążowego' 88 . ż. duiegt4'ba. dzj'zębowej. Ziarniniak zwiąfany z ciążą(guz cĘżox'y)opisany jąc}m sĘ zabufeniami w produkcji insulirly i \!}. !Ą'łosolłatych. BadaniaWykaza' ts MożIiWość Wystqpienia ca|ym w z szonei nie zwiąZane iloścĘ Wrystępowanie w szczęcely zrramiennie wższe nasilenie chombyu kobietcię. . p\'tki. p\nu w kieszonce ilziąsłowej obja\ly sq zapaleniadziąseł podobnedo objawówzapalenia ziarniniak ropo ziaminiak ciężamych' do z pĘtk4. nad-liąślaL r natryń krów białek i tłuszczy a także zabulzeniami ko: nadzia. D obecność zapaIna dziqs|a' ldinicznie jako bezbolesnewygórowanie.Brakutlatyprzyczepu łącznotkankowego.tkiw cżasie (Tabela nie 6'7).HarŁella i inne. trola poziomu cul<ru na zaawansowanie zapalenia. dziąsta' ' Zmiana konturóW kobiet \\lepuie c7e.9). .co więcej. chank1elffu.amych jest Ępo. związanego krzycą Bpu I' objauy zapaleniadziąseł z cukrzyc4s4 podobnedo objawówzapaleniadziąseł uwĘzanego płytkq.8.Zanikanie stanu zapalnego porodrie.W}'rn ciqzy7. .z t]m. 6.tt) tr (cu.tkinazębnejg Ry(' 6.choróbprzyzębia t r|asyfikacja 6'8 cĘżov'e zapalenie dziąsel Zmiany w jamie ustnej Tabeia charakerystyka towarz}szą clqzy o podłożuendokĄmologiczn}.u czego powstaje pojed}mczy klwawi nawetpo de.5 Guz CiążotĄ/y' 0abela 6.zależnie od Źńdeł.ffżLieżamvch n zwiększona Wysięku szcze|iny przy w ściej szczęcei może.u 0'5. wpł}'Vvając}. Guz cię.

Wiqfan€ g o f c!. jego loz.K|aslikacja chorób przyzębia fapa|enia dziqse| .s w r przycfeprone. wjamie ustneju 17.żeczjrniki miejscowo. zmianw jamie ustnej2. ' zmianakonturówdziąŚła powiękzeniem z I! Rozrost pocątkowo obserwowany na brodawce międłzębowej.rakterysryka 6'9 kEycą' w biaTabe|a 6'10 chafah€ r ystykazapa|€ n iadfiąseł pŻebiegu p|ytki dziqs|a' obecność na brzegu zwiękzona odpowiedź zapaIna dziąsła' Zmianaabarwienia f dziqs|a' zmiana konturóW dziąsła' Zwiękzona Wysięku sfcze|iny i|ość ze dziąsłowej. pży zg|ębnikowaniu Ktwawienie być " kowyrn objawem chorobywjamieustnej). lub Obiart]M jr.ciu o czas trwania (ostra pEe\'lekła)' tJp zaangażowanychkomórck lub (szpikowa lub limfatyczna) i Jiczbę komórek łe krrri 0eukemic?nJ aleukemirrnar. LtóIe z kolei mogą być pży@y a zlruan slępniP ro/pr/Pctrcnia się na dri4rlo brzeźne jamie ustnej. w *ia się oblzmieniem . 8a $.lziąseł fabalwieniu czerwo' o RyC'6.jednakobecność plytkinie j€ s t ko. złośIił]'łn schoEeniem hemato. Białaczkę dfieli się !v opa. H Zwięl6zonaodpowiedź zapalna W za|eżności od p\4ki. lb'ch. Zapalenie dziąseł pIzebiegubiałaczkiobja. Knvawienie z dziąseł jest częsĘm objarvem u na(iento\Ą r bialatzka ie.I eż w bialaczkach przewle. (bialacuki.l2 (Tabela 6. Zmniejszenje plltki może ilości ogranicfyć nasi|enie zmian. zaburzeniaod.6).10. 'ego tozwój niedolawistości. pomości. Tabe|a ch. przy KrWaWienie zg|ębnikowaniu' częstsze występowanie dfieci f niewylóWnaną u cuKzycq Typu |.|nżńące moga zapalenie dziąsel rł przebiegu bialaczek Bia]Iaczka predysponować nasilać zapalenie dziąsław pIze" i jest postępując}m. .stqpienia zmianW ]j Zmianazabarwienia dzjąs|a. b związane z chorobami krwi 89 .!ńoĄl żeobjawyte mo. i przerost.a takżezmiany w wędach chlorrnychszyi' Badania ostatnich lat do.'istępowaćró$. Ryc.tpienls/]mobjasPm i Róźnomdne chombyu]dadukwiotwórczego i cbłon. Pornimo. 8ranu]openii.?ębo$ej. feracjqi dojrze\łańemlub zńżńco$. biegrrbiałaczki'ńe sq one konieczne do powstaJia lociczn}'rncharal. (może poczqt.77o4.6. się a na.imiem leuk} qt1óWi ich prckursońw we kilvi i szpiku kostn}'n. pocrqtkowo opisIĄano \Ą'białaĆzkach loie ustnej się osĘch i s}dadały na nie wTómczlny i nadżerki jak również zapalenie dziąseł ich błonyśluzowej.47'pacjentów i odpowie.6 zapaeniedzjąsei prfebiequ w biaiaaek' olan do ciennopurpurowego.aplazja szpiku) mogq powodować dnio z ostrą i przewlekłąbiałaczkq'Przerost dzią.teryzująq'rnsię nadmiemą pioLi. pEyczepu Brak utraty łqcznotkankowego' Blakutratykości Wyrostka zębodołowego' pzy odwraca|ńość pGwid|owej kontro|i stanucukzfcf. p|ytkimożeogranlcą/ć ' zmniejsfenie ilości nasi|enie zmian.e| /a(ZJma od brodaMkjmięd7y. obecności jamieustnej' niecna do w}.

kerów kana]łu zmian. 90 .lo' Podobnie $ plzwad|u len}.. Rozwój i nasilenie mzrostowegozapale. oraf blokeń\a kana. że kontmla nału. pot$'ier. /ę!le i dokladne wierającychdziałaniena posiadające jU7 w ływapnioweuloka]izowane błonieplamatycznej pobie( wFlqpieniu prcro\fu.na !n!. i. pnvjmolĄaniem e pŹepi!Ąlane iało|ekiobnizajątcisnie.il flasyfikac choróbprzyzębia ]3] choroby dziąse|mody|ikowane Przez leki po|ekowego zapa|e. blokeńw kanałuwapnio\'r'ego' nie lołi. lecze. iPdna| \Ędaje. E \^/ystępowanie Wodcinku u dzieci' rĄ/ystępowanie @częstsze procesu chorobowego okre.'wołania jamy ustnej pacjentama l\pll'w IIarastan higieny stopnia ich nasilenia. umiejscawiasię w przednich odcin.miejąry pPercs| .iest silnlrn lekiem immunore_ kom dusznicyPo raz pierwszyzaobserwovano g1órmiew celu zapobiega. cyk|ospow d \Ąlystępowanie stomwaniu kath żu. Zmiany k]iniczne zmian.|ecz bezpośredniego pŻy@epu ląenotKanKowego' Pnerost . W 4 Zapoczątkowanie |eku' od sietrzechmiesięcy podania prowadfqca zTidny do dziąs|a kontu.ie. naleĘ do lełówrły' awansowanie Blokery kanafuwapnio.viąZku Z!t'ięk. niu epilepsji uTĄvofuje$tóknis$ pnemst dziaseł pohĄ'ierdziły ńepoĘdane działanietych zwiazków u okolo 50%pacjentów pfyjmujqcYch ten lek' ja-k nje przeroście pbtld nazębnej\'r' rĘł'lo.że.leków inmunosupresyjnych. q Zmiana zabarwienia dziąs|a. /e dla 1ł]. przemst dziąseł. rozmiaróW początkowo na obserwowany brodawce !. takżeniew]'kluczonyjest współudział śmdkówanty. immunosuplesyjnych i blo przemst ograniczyć nasi|enie i|ości moźe u Zmniejsfenie płytki Lekopochodny wapniowego.óW " zmiana dziąsła. na plzykład nifedlpina. rozrostow€go Tabela 6.Liąseł stanowi charal1erystyczrryobja\''' W zapa|na dzią\ła fa|eżności g1ó\łnieze stosowaniem leków r zwię|śzo1a odpowiedź uboczny zwi4fany pł}'tki' od i|ości obecnej przeciwdrgawkowych. na &ią. lek anĘarjłniczne i zapobiegą|ące prfecyldosporf'naA.toira.po$odowanv i\ą c?ęs|o ata. do w surowicy koniecznych wywolania |eki l. dziąseł częściej przy gupie fen}toiny.11 chalaherysqła nia dziqse|' Liczba zachorowańna chorobydzĘsel mod}fiło. FenJńoinastosolvana w sad iczo międzysobą.lloiowi zmian' VodP| 7wierę.or.laria kliniczne WkazaĄ. ze z ne lekami \^zrasta rcku na mk w z\. szonJrmstosowaniem takich jak fen}. odse" rłystępuje autońw Ba.l'z że obecność i]l. jak nych' pacjenta.l3 zmian' Badania na zwielzętach. takich jał ryklospolJna i inne.W]stepuie m|odsrej . h konrepryinyr stępowaniei rcZwój zapaleniadziąset15 od ce€ różnic a W].|zĘseł niowegow 1984r i od tego czasuliczne doniesienia nia reakcji odrzucenia organu po przesrczepieniu.lviekoweji rozpoczJna się z\łykle okołotrzeciego blokerow kanalu wdpniow+ A lubo(reslonych ryny poziomóW go.\ i szacowanyla okoIo 2vvo' Rola p\.'rn fen}toiną była plfedlniotem badań Wielu u wszlstkich pacjentów pEyjmującYchblokery ka.Wa. mil i ime. faty.Wyka. a na$et cofĘ. i CzynnikóW zewnętŻ @ych pżednim głóWnie dziqsła.stępowanie w za|eżnośCi h osobni.tki zmniejsfa nasilenie przerosfu dziąset. Rozrost międzyzębowej. jest odpowiedzĘna stosowanyle\ a]e nia dziąseł pl}tki nazęb. hrq i sa /ęki.tki naĘbnej njP /apobiega p\tki nie jest konieczna w uystą)ienru przemstu po blokerach kanałuwap. nej. lekó\ł przeci\dĘav{ko\wch.loinv dziąset Rota łan].wego p\tli może za. usuwanje ładrrnek kana. dziąslowej' vlysięku szcze|iny ze '' zwiękzonai|ość pŹy zg|ębnikowaniu' E Krwawienie polełowe rozrostowe Źapa|enie pŻy kośCi lvyrostlc w B W}Atępowanje dziąś|e utracie dziąsel iil związku Utratq z bez |ubbez.ię ra. verapa. a]e Iek\ły\lępowania r. Ró\łnieżwrastające uż}'Vvanie pvez kobieh mo'e $p\'\Ąa.u |udzi okreś|ono stężenia |ekóW nie miesiąca po rczpocfęciu tempii. po zastoso(Eniu blokeńw kanałuwaP gularyjn]'mstosowan}'rn rost . łów wapnioiwch.}rrolaneprez powczególne nic roznia. njP zmian' lecz Ina istotne Znaczeniedla niowego jesl twiaśniona.wapnio\r'r'ego prPrc\lu \^ gru|ie ie\| n's^ |pi pł].

owej' przy .8lzJóicze i inne mogą\W.ię. by dziąsełĘ.iąfane z infgkcią ia.m.belao 2 CFa. niPm dl.K|asyfikacja choróbprzyzębia j4q''Inileków tego rodzaju. że higiena a |.lvołane speq.ch 1eki2(Iabela 6'12)' Klinicale obja\ły nej po mZ pierwszyw l9B3 roku cyk]ospoĘlĘ opisano pacjentów ia choroby dziąselmodfikowanezaburze.el rv pnmwnaniu Lobietami pryjmu. nych jużprzy r. objauy zapa]eniadziqseł czepu łącznotkanłowego. nikiem ogó]nejinfekcji (Zmianywtóme) lub bezpo.nież zakażeniapaciolkowcowe' 91 .ficzrJmi baktenall1i sq w znacfnFn odsetkuzwiqzanez choŃbami pŹeno. takich jak kła' że. Jednak doldadnam.W grupie śrcdniego zakażenia(zmian}' tej znalaĄ się ń\'\.' 6. obecność nabeegudziąsła' I Zwiękzona odpowiedź zapa|na dziąsła. możP na modclu Zwierzęcfm nad osobńczą podatrrość infekcje.. żedfugo|effnino\e wanie tych leków możebyć pżycztną utraty p. . lecz nie eliminuje całkowiciepowiększenra la oĄł'iania lv zapoczątJ<owaniu i postępiechońb 15 (Tabela mas]'dzi4sełla 6.uo\ła ł. Ry.a d $lstąpienjem i stopniem nasilenia przerosfu dziąseł !. / rua nie &: cHoRoBYDz|ĄsEŁ zW|ĄzANE N|E z PŁYTKĄ NAZĘBNĄ doustnych z p2yjmowaniem ekóWantykoncepcyjnych' W przebieguchorób ogó]n].ch.[volane8o U osób niedoż]tvionych rłystępują zabużena . do grup\ nąjbard.W obĘbie tkanek stępować pżluębia zmiany uystępują stosunkowo rza.]iązane doustną antykon..tki .ekonomiczn5m kla. nopauzaln1tn w1niku stosowanialeków anĘ/kon. się .waniem cepcji sq podobne do objawów zapalenia dziąseł zwiapanegoz pł}tką. szonyni dl.4. koncepcję hormonalnq częściej występujązapale. pierwotne).ogqpłcio\{ą' Należądo nich neżączka i Źadfiej kiła. Zmianyw jamie ustnej. i $}daje się' ZeĘstępuje on u 25 do 307o niamiw odżywianiu pIzyjmująclch ten lek Związek pomiędzy zapale. żaczka.uje.onvijających i u osób ze anniejszonq odpor.ll.ch Irazębną'częściej fmiany te obsen\. rozwłajqcesię u kobiet w wieku prZedme.akazano.obsemuje się jednak sldon. R]'c'6'7i 6'8)' dzĘset{\łnagaobecnielr5iaśnienia Zapalenie dziąseł z\|.'fstępo a ia W].lko pł}tką w pońwnaniu do ĆhoróbduĘseł \'lywołan]. nych lekówantykoncepcyjnych' my ustnei choloby dziąsełpochodzeniabakferyjnego chorc.ipj h cie' W badaniach ldiniczn5. ność r. z cepcją homonalną l€ki antykoncepcyjnenależq rorpolrrerhnion5r na srtie.'raźnych do pł}tki nazęb.klospol]'!1ą zostałwialYgodnie udokunentG w u]dad-/ip nie odF'mośLiow\.tki.klospo4try i pl}tki na plfemst dzĘseł ńolłe mogąza]dócać rclację pomiędzyodpo\\iedfĘ jamy ustnej redu.ch \łYkrlto zmiany \ dzĘśle. chorcby\vinrsoue. doustnej anrykon' związanegoz plżyjmo.P] r^ia/aj\ąnJ p\a].ł. L]oloddl w]daje.Zmiany rvjamie ustnej mogąbyćlry. w jach r. zmiana zabarwienia dziąsła' jego l zmiana kont!lóW dziqs|amoż|iwq z zmianą loz' miaróW r Zwię|Ślona Wysięku sz(ze|i'ry i|ośc ze dzias. na c. w cepcyjnych' U kobiet pŹyjmująqrch doustnąanĘ.aherysty|azapa|eniad7iąsF|7w|4/dre9o nością ilnmunologicznq'z -L choroby dziąse| z]t. wany W badaniach na rrp$lem q. gospodarza bakeńami ń.o wTĄvd.elaryrmieniskiej ilości przerostudziasełspo\Ą'odo\Ą'anego u kobiet przyjmującj.Pomimo braku pewnJ'ch pl7yjmo. pb.ia.ujesię u osób Z niskim statusemspołeczno. d.7 i 6'8 Po|ekowe rozrostowezapa|€nie dfiąse|. Krwawienie zgłębnikowaniu' po r odwlaca|ność zaprzestaniu stosowania doust.1. pmwi. objarvów zapa]. Niedobory ąttle.

talp koron} Zębo\^. dziąsel. związanez cho. /s4ds/clŹ parjenló\Ą pm.ą. obnDon}mpH śliny jamy ustnej Gżybicze zapa|enie !Ąlystępować moze postaci W bialych na|otóW ściś|e złączonych f podło jęlyka. wjlusat?.śluzówko$]'ch Wstępo\4Ećmogąjako zfuszcfa' jqce zapalenie dziąsel (Gi|1giDitis desą1runaturl).Jedn4 z najbardziejznanych chońb tej grupy jest dziedziczna$'tókniato\Ąratość dzi4seł' Przercśńętedziąstaw przebie8utej choro. oe( iej llaIomiasl obserwujc je się u osób z obniźoną odpomością irrrmmologicznąlub u których zaburzonajest flom bakteryjnajamy ust.lvego mogq być spowo. u uŻ\MJiącJ(}l urupelnleń tetrcznych. b\ mo8J poknĄva.|eniedfiąseł walle [ajczęściejna błonie śluzowejpoliczków w oko]icyzębówtlżonov!]'ch.zlokalizo.ystępuja infekc]e Cdndidl albbafu9. waćtkanki prz1zębia. opóżniai u]'ujłrade fębóW mogą im towaŹyszyć Zmiany ogólnoustlojowe'2 w chorób E obiaw dz|ąsfowe p|żebiegu o9ó|nouślojov{ych Zmiany w obębie dziąsła pEebieg! chorób skóI. 92 .10). rcbą W R y c .linijnci ĘA dermatozy herzot\ejrl n|mie. Na|oty mogąbyćusunięte pomocą te za pozostawiajqc po. leczonychsterydami ze zrnniejszonl. w no. jest cz]'rmikiem splzyjająqtn uwalrriania się zmu (I{yc. 1 0 grudko$'eu]dadajqcesię w siateczkę.lługoterminowej terapii ant]tiorykc wej o szerol'im spelrttum dzialania. Obniienic odpomo. Rzadziej\ł}stępuje przebiegrrpęcheMycyzi\'y. U osób zakażonych wirusem HIV obserwujesię jamy ustnejw postacizaczenarezapalenie Srzj'bicze nienia dfĘsłaprzyczepionego linijnego zacfer\\'le. i 6. zy zaczerwienionq krwawiącq lub Wielf(hnię. jed. i połączonego zapale.stępują u ocobzJrowych. który w la.d organi. dowaneprzez wirusy DNA lub RNĄ najczęściej przez wirus opryszczkiHsVl' zmiany te mogą nak uTĄ'r'o\'i\ać zapa]eńe dziąsełlub Zapalenie jamy ustnej na skutek uaktF\'nienia wirusa. po\ł]m dla Zfuszczajacego zapalenia dziasełmogq towarzyszyc ilrne obja!'!y miejscołve.ych lub liszaja fiaskiego. 9i 6 . Liszaju płaskimbędqto \wl. podstawo\'t. tentnej fomie znajduje się w zwojach czucioi\'ych ncn'. po|i(zków żem obrębie W błony i|ulowej Czy ga.łókniakowatość dziąseł choroby dfiąsełpochodzenia genetycznegomogq obejmo.u hrtj&ielnego.lopostaciowego' Zmianom ty. w zap. Najcuęściej $.ikacja K|asyf choróbprzyzębia Ltórc mogq $Tlvo\avać paciorkowcowezapalmie dziąsełlub paciolkowcowezapalenie jamy ustnejobjawom ogó]nJ(n (pod$5ższona temperafura' złe samopocfucie) tolvarzysz4zmiany w jamie ustnej o chaml1elfe zapalenia dziąseł z naĘstająqtn knł?\'r'ieniem moż]iwościq i tworzelriaropnil6' chorcby dzĘsełpochodz€nia wirusowego choroby dzi4sełpochodzeniawiruso. nia \łysiękowego wie. W ponad B0%przJpadkó\j{złuszczające zapalenie dziąsełstano\'{iobjaw pemfigoidu błon śluzo\\./r'i. 6 . nej na sk1rtek. w pęr r L]ei.l8 6I Chorotv dziąset pochodzeniagz}ticzego Chomby dńąsełpochodzeniagr4'biczego rzadko h].rl 'Wydzielaniem ślinyz cu]ozycq. nieoia bżegu ilziąsłowego Z niem dziąsła' Diagnozapowinnabyćpostawiorra na podstairiebadaniamykologicznego-lg E]choroby dziąsel uwalunkowane genetycznie Dziedficzna rł.

'fchoraz nta ulatzoweEo waną .1.Lacirrcze. w spe. takimi jak p\'tka nazĘbna wie}a' i w. potenqja]nyrn miejscemuhary żebyć notkankovego w miejscu lawawienia. a w pęcheżycy wiele klaqfi' stŹępy nabłonkana obwodziepęknięFch W minionych 20 latach przedstawiono z\.ter.ymagać badań być zmianmoże trudna może postaćchorcby niź35lat. śnie plzpębia związaq z cz:tmika. tych no bolviemdestntkcję Diagnoza nej(pasty. t'Ą'(|ępou. c7epumoie wFtepot\a.'f sięko\t5' wielopostaciowycha. słalub obu jednocześnie.''a\'r'ienie nąiczęściej uystępujqceobjawyzapaleniaprz}zębia' Krrmwienie nie zawsze musi być poz}t$fl]. liegi cechq dulak1erysryczną rŹda ub}'tkulub imych zabiegówstandardor. pmjfębia jest kliniczne stwiel{zenie utraty b. ł}stępujqcych |ub do mato|ogięnymi środkamj pielęgnacji ust. jednak wietoletniebadaniaweryfiIowa\' je uskazural.o. stosunkowo rzadko' ti'is) i zapa]enia leakcjewystępujq A|ergicfne a mzlrń po. jak płyny). pn}uębnych oraz ubJtek kości zębodoło.l':l choróbprzyzębia K|asyf ikacja mogąbyćobecne choroby przyzębia w pemfigoidziebłonśluzo\aych blizny po Wgojonych zmianach. ją. La]<ze jamy zapaleńpż}zębia.ZaobseMoua.'ykłej pęcherzy Runień l.lniP c7e.fuje się wielopostaciowością.$ ŚposóbLią8lv podczasnasilenia chomby2 dycznie 93 .zębia dorosłych wanie zapalenia prz}rębiaopomegona lecfenie (7?. i n}Ch na pMyczeput4cz.a a$es]Ą'WĘ woeśniejsąm cjalistycrnychlT.\łady !r.taÓ lłska/uie obecnośt zapalenia mo. peihef/p.nad-/erkiplamr tumieniowP.wwołane na skutek Zapalenia pnyzębia chalattełfuje prfewle]dy zrniany lrazowe mogą być ząb dfiałń $łasnychlub lekarza-Do uszkoilzeridokona. kieszonek obecność Grrzodzeń lub recesji2. na ticzne $spierającychoddzielneklasjfik(} bmklo do\Ąodów (dddi p€riodon' przj. jch Za.lzido postępującej za. stan zapa|nytkanek podtrz}mujacych spowodo. wego i ruchomość podczasbadania to stencji dziasłaoraz k.bone nab}te' i ostre stany prz}zębia. \ł]'tDstka zębówizmiany kszta]ltui konsy.ond]ości' i 841ob\. . WiĄ. rv}niku urazu może dochodfić do rradżejeĘ chońb przycfepu łącznotkanlo\'{ego.lvieniem. recesji dzią. kaqiironych klinicmych postacifapa]eniapżlzĘbia' Mo. 4 zmiany pato|ogiczne dziąsel plżewlekłą i chorobęprz}zębiaobselwc agresj. sto zaróWno materiałami Mogąbyćspowodowane ft1cloryp"rnx1onlilił|. o}'ch destrukcji lub !Óóir ńtk4 dentystJ'cznq inqtni akcesonaml wu}tliku czegodocho.vych.i\Ykwitó\. prlef siebie możnazaliczyćumzy szczotĘ do waly speq'ficzrytni balteńarni lub grupąbakteń. obselwoilalo u pacjentówńefaleznie od wieku'l uploszczona' Przedstawrcno Klas}'fikacjazostała grupyzapaleniaprz}zębia: trzy podstawowe bowiem pochodze.rn postępujqcej choroby' \j{skaźnikiem pdmie|a'. ńókien ozębnej i kości\aymstka zębodolowego &nĘ'stycun}'rni'Do urazówzewnętnych na]eżą wykon$\€ne plfez lekaźa podczasopram\ły' z tlvoneniem loeszonek prłzębnych. \iemnjei nalcĄ iP stego krwawienia Mcuas badania sondą na koĘ. Utrata plzyalboepizo.'$łrą jako objawschorzeń ogó]noushojor. W s/czegó|nośo nicdoll.l. i poź].mi miejscowmi.

varzyszy porczat obemość ńżnJ'ch gatunków bakerii umiejscowionychna powierzclni Zębatub pżez ] ńożebyćmod}4ikowane Czynniki niż inne chodfiąśa.'fapalenieprzJzębiazwiązane trĄ. utrata kościw1'rostkazębodolowego (BL)..Lntelk intemedi\ C'amphlla. u dziąsłowego.ros.) Klasyfikacja chorób przyzębia . balter]. pEyjęto okeślenie'. stres.zapalenie Fzlzębia domsłych'' kającymi budowy z anatomicznej zębóW|Ubmoże lub . nad.ukcji PĘewlekłe fapalenie prz]zębia może występ(} lltókien ozębneji kości rq'rostka Zębodołouego..ać' się pEpębnych ń'tszych niż 6 rnm' cnościq kieszonek Ryc'6.ponie\łaż ono pojęciem ' może powiqzanez (zynnikami rapalenie prc być miejs(owymi szelsz]'rnniżpolviązany ściśle z wiekiem telmń uzy. jak pa|enie takie t]^oniu Czy to:Porpwnan1s gh1gi1)aLis. u dziecii młodfieży. pl}... stacą tego schoĘeniaobserwoua[qu dorcsłych. łlstępuje ró\łnież dzieci i młodfiezyW nowejkla. \łaćw postaci zlokalizowanejlub uogó|rdonejoraf przewlek\ch za.nie rrasi]... seł'Dodatkowomożewystępować obrzęk lub rece.lub teżoklesowo gwałto\Ą.rką''. BacteroidesforstthLls. lub się Przew]e]de zapaleniapr4'zębialelrkie i umiar.a takze zwięk.L-) pżyzębia Przewlekłe zapa|enie V!4/óźniajq następujące . pią a|emoże pośępóW miecokesy szybkich bacterrcctlts.|l Ła. s]fikacji ostatecznie z f|orą je!| pntzebia. 7 rozwija wo|no W umiarkowanie się |ub szybkim tem. możemieć pżebieg lekki. ni€ pr4"ębla' bia. koi\'ego(odpowiednio nrm i g mm) ońz obe.cechykliniene: .l z przez byćpowiqzane Czynnikami z spowodowanymi (na Wedługwspółczesnychpoglądó4 głównąpży. objęte jest mniej niż 307o miejsc badanych' przyzębnych stan zapa]nydzią. zakażenia m H|Vosteowirus€ przyzębia to\. PRZEWLEKTE |l enzYzęall 'j' . c'omitd11s. !Ąystępuje najczęście|doroslych. |ekarza pżykład nawisające Wypełnienia). wany poprzednio'.'łli.uębia Mj(zęstszą po. .. ? może modyfikowane z chorobyogó|noustro prz€ być jowe. fekcyjna tkanek podtzlmujących ząb pmwadzqcą do stanów zapa]nych i postępującej dest. .kc postaci ZalMleniaplzlfębia to \Ąane cja zębów Większość chaĘkteĘfująśę utrat4przyoepu ĘCznotkan. Najczęściej Łolowane z głębokich kieszonek robyogó|nouśroiowe. które mogqstopniowona.na. ale ł często stwierdza obecność się kamienia i pod.a|e fda7a się u jest Przewlelde zapalenie prz].. . jak wają mechanizmy obronne gospodarua' Zapa]enirl takie Cukrztta. bądź pn}zębiajest infekcja cfj'llą pDewlekłego zapa]enia (uraz warunkami miejscowymi zgryzov'y). nionejwięr n} 30%miejs(objeĘch ej bddaniPm' szonaruchomość przemieszczanie i/lub mta.'.12 Śr€..Peptjstreptlxocars m:ic. l-2 rastać.tki dysponujacymiodHadanie na nazębnel \Ąyni.|notowano obemość kieszonek i utratęprz}czepułącznotkan. Ryc' 6.i. umiaIkowanylub ciężki..a jestklasyfikowane podstawie na stopnia zaawanso' rilon nucleąh]|n Eike||el]ą i anodens '20 przyaepułqcznotkankowego' Waniautraty Przewlelde zapalenie przJuębiajest chorcbq in. w których o. pnewlelde stanyzapa]ne. Głównj'rnicechami kliniczn1tni paleń przyzębia są: kliniczna utrata przyczepu w pocIa(i l]o|alj/o\ł€ n cj/mianamipalologic?D}mi (cĄL).il ZAPALEI{|A"'' . źadziejh(.przewlelde !' jestpowiązaneróżnolodnq baheryjnq. Treponmn d"ntimla. sja oraukrwawieniepodczasbadania. ale lv patogenezie integra|IĘrolę odglT. Fusobacte.Acti|bbąciu1ls acti]1omacetem. kot'ego i ubltek kości'natomiast w postaci uogól.

w lfe(]z$... GPP).|enie stopień zaawansowania choroby charakeryzuje na się (CAL). przlzębia zloka]izowaneuogóllrione(LPĘ Przewlelde zapalenia prz]. uoglrrionej' KIJteńum rozpomawaniaagesprne. p.lerniP8omę.EoP) ilyodlębnionych pod. więc terminem agres$me zapalenia pźylębia' i ' Pacjentmoze miećmiejsar zdrou'elub ob' które moga łysĘpować w formie miejsco\Ą'ej lub !ńlnionej zmianami patologionymi w ńżn}'In stopniu.W postaci umiarkowanej 3 do 4 mm od cAL.Kate8ońę taką uhvolfono w celu objęcia pz5padków.ą u 2l . AGRESYWNE ZAPALEI{IA'::]]]. . . onset Periodonntis .utratą przyczepułącznotkanlowego większq Ętetów w dziedziniepeńodontologiiuzgodniono'ze oiż 5 mm. Ńenie rwstępujacepodczasba.rznp z.listości (]lelpina wego zapa]enia pzyzębia 6.chaut(} zębia.7ębia.. histologicanego taboi ratoryjnego..chorób przyzębia K|asy.. je obnażerrie fuIkadi. pzlzębia. .jn}mi tkanek prz1zębiarozpoznajemy postępującę Czlan \{obec tegońżni się przewlekłe Zaa\łansc gwaftouTlie zapaleniepr'Jzębia czy uo.ostka Zębodoło. zapa]enie i ter'\'Zuje utrata ]dinicmego przyczepu łqczllotkan.11 6. omz obecnościq kieszonek podstawieLtórcgo diagnozujemychorobę'jak ńw. dc/ morno/aa!\an5o\łana dctnull ja kosti nie m. na być I l.'7ds5!tlaIowy( \Ąd^/laIou Penodonlo|ogij h KLi.'ieku rozstrĄgająceo roz.ecesja dzią.]'r. 6. poznaniu budziłodużowątp]iwości' Dyskutou€no. gicznegoi inmunologicznego. W klas}'fikaqji 1989rol.22 gozapa]enia prz}u ębiaopiera się na analiziebadania klinicznego.}stępowały 'łzny / uogdL on\. prz}zębiaod popŹednich postaci? gó|nionapostaćm]lodzieńczego rrŹne Zapa]enie pżyzębia.lasę. a w postaci ciężkiej Więcej 5 mm. dych' Jednak kĄ'tedum r. lv kości'może!'!5'stqpić pod parasolem wczesnychzapaleń zlviększonaruchomość że ukrywaćsię Przewle]dezaa.13)'T}po$łmi cechami Zaawansowa. niż . f (po\ĄMej5 mm) z posĘpującądegradacja ne i uogólrrione(IJĘ GJP) oraf gwałtoy. . postaci podstawie klinicznej utratyprzycrepu W (cAL) p|zyeepu iekkiejq/stępuje k|inicznego utrata od 1 do 2 mm. nicarej w l98g nrlll. predpokwitaniowe Bc..chombyrv tej gmpie dotyczftyludzi mt(| nego zapa]eniasq: obrzęĘ zaczerwienienie. w L1órych dzieci z uzębieniem nr]ecz. ne Zapalenia ElrzyLębia(aggressżDe które zastł)iły grupę wczesnych zapa|eń (Earla. frzekraĆząjqcl'ch gĘbs4.?( a więc te same objauy k1órc \Ą.h niż6 mm' obP(DPsą radio|ogiczne /mid. ile im.|!.rni/ midna. nie przekacza ono pierwszego Do grup!'wczesnychzapaleńprzylębia zaliczano jak stopnia i takie jednos&i chorobowe. Podczasostatniegospotkania najłyżsą.krrm. kowego $'lókien ozębneji utiata kości\Ą.f ikacja Kolejną glupę chońb prz}zębiastanowiąa$esylv' periDdaxitis).r q.6. lekkicgo lub umiarkouanegozapaleniapŹ}zębia.nie postępu. umiarkowanlm lub ciężkim2]. badania. obecnością ubJ'tkówkostnjth i fukacji wiek nie moźe \Ą']znaonikiemczyklftefium. wqĘ]i$ych prz]'padkach w mikrobiolo.n'ansowane Zapalede prz}z+ przJzębia'Wczesne zapalenia prz]zębia zastqpiono Ębórł: ba możeĘ$ępować w folTnie zloka]izowanej uo. Dodatko\Ąo mo. podczas .13 Przew|ekie ciężkie fap. słaoraz kwawienie podczas Jezeli !'vystępu.mdiologicznego. wskazqle. h kóre mo.rbur7enia Dzisiajjużwiem3iżelriękzośćpadentóW u k1órych zdiagnozo\t'ano uogó]nionąpostaćprzedpoL:witanio.u istniałań$'nież grupa Z pPedpol<wilanio\$l/apd]Pn pr/]. PRZYZĘBIA 95 .l zapa]enia Fo pier-wsze większąniż r/3destrukcjqtkanek przy. gólniona. mi destfukq.:..riodonlologjcznp D!'rnmial\ poM. jące fapalenie przJĘbia GPP)' Jak sama rranra \ego (Ryc. gly przebiegać miejscowolub pr4bieIać postaćuo.zębiaciężkiecharak.lanialub samoistne.12).że $lstępo\łać obrzęklub r. młodziencze apaleniepżyzębiazlokalizoła.

w t]łn pŹede WszystkimAc. łqcznotkankowego kości i !{Tostka zębodołowe.ny fenotJ'I} do logiczny rodzinne \'v}stępo\Ą?nie produkcji IL. u których nie stwiedza się współistnieją.zębia niewspćilmiemedo cz1nnikórł mie]' sq sco\łych(pĘ..binne $! stępowaniecho.l lł obecność tkankach plzpębiaAci:nobacjllxLs w . (. zębia uogó|nione' WyeIiminowano pujące pŻ}zębia (RPP). tinorvJcetemcomitlns Cv niektóĄ.rerie u dojrzewania' (w sum$. l. spPrr'fil zlr\m rodzajem ze.zębia. powinno kwa|i{ikować ru uogó|niony(h się do g py agre t]. ĄIesJĄĄ'I)e il'łn i inn$h.. ce się WraŹnie Zidenbćiko1\'ać klinicznie i laborato. jednak u ludzi ogó]rriezdronych' ne diagnozowane terazjakoagresywne są zapa|enie która \łystępuje przy"ębia prfy pned 30 rckiem życia.tka.zujesię| W\. !l Wystepowaniea8rcs]M'nego zapa]eńa prz]. przyczepu łącznotkankowego.iIobdcill "sac. Do ( eLhdflr8opldnoBy( klóre nic t\}\lępują h.rrne zapalenia przyzębia chankeryuuja porność gospodaiZa. którego odnoszą cechydąją.pacjentówdanym lenia przlzębia znaczńe szyrsządestrukcjątkanek zapa|enie a z rozpoznaniem fdaniem RPĘ ucfestnikóW konferencji. Defel<tobtony gospodarza główny'ch zaliczono: obseNujemy międfy iinJmi w Zabużeniach adhezji tj sąóĘ utmtę prz}'gepu łącznotkankolrego oraz gŹnuloq. !j Upośledzenie fagoq'tozy' paleniem prz1-zębia pacjenta r]m\Ą. Ró. Do cech i na infekcje bakerljne.1/ne ]ub zapa|enia częściej gwa]townje poste waćpoź iej.możnaw'ł4<zyć gnrpę prze.adzac]' obsenĄujesię defekt immuno. zapaleniaprzlzębia' U pacjentólvz agresJ'!Ąn5'm fa..czajacy chombyod.ż i się jednak od przewleklegozapa.w sposób$'ysta.90Va). kamień)'25 jednqf chońb ogólnouśrojowych.!t'ne dlgoplano$'e. wleldegolub agt€sJĄmego zapalenia iij Ro. Zapalenie prz]zębia może \ł]stępo. z|oka|izowaneagrcs}1. bia jest z:łożona i ńżni się od etio]ogiipfewletdego kach Porpharcm(fiasgingixnLh) .rn okr€ślone ceĆhygłó.1c.z}maniepostępuutlary pnyczepu baktedi. cz}tĘc go bafiZiej podatn].lępowaniPm.ages5ttne lł Ilość złogórv rrazębnych niepmpoĘonalrĘ do stoP /dpJPnic plzwębia'.obselwowane pżyfębia' w badaniachklinionych mzległe slunychlubpzew|eklych ciężkich zapa|eń destrukcjetkanek prz1. choroby oĘz zde.] i PGE2.icy kiwi silną odpowiedziąhumomlna shvierdza się podw1zszonypoziom przeciwciał pEeciwko czlanikom infękcyjĄ'rn). w cych chorób ogólnych' pŹyzębra. '] Nadireak{Ą\. lrń'vvajqcąna od" Ęres3. że. rMmożonej cydowanie częstsze \Wstępowanie speq. o&óżniające postać wsze zallczono: tę ryjnie.h.o. Etiopatogeneza agrcswlIego zapalenia pż}zę. \łać postaci zlokalizo$'aneji uogólnionejw Ę z|oka|izowane Zlokalizowane aślesw\'rre fapalenie plf\fębia cha" rakteĘ. /d.zębia stnrkdę pr4uębia bez zadnych wspołistniejqcych u osób...ale możelłystępo. jąrych do się "qb. glngigo (remisjaĆhorob]') tirbrnUetencamitans Paryfulrornonas ' Da|Is' anph! Lob C ącterf ech 1s'FI1s actef ob itrn nllclea.ficzn]''ch 3 samoistne Zat.tóW ue rqldzon]'ch niedobomchinununo.Ltórych stwierdzono u de. iPsl pa]eniaprz]. i tq rosll'a zęborJolovego>2 rnm s ciągrr logicznychomz neutrDpeniiq'klicznej.h plf}pad.pror€dzącą do sąibkiej utra. przewlelde' jest chombą tkanek otaczających ząb. podtE]mująrych ząb.oby' Uczestnicykonferendi zgodzilisĘ. cz]'Tników ogó]nych.pluewleldego zapalcniaplzjfębia''.K|asy"f choróbprzyzębia ikacja Agrcsl\łre zapalenie pn]fębia. horobt' n]. nia zaawansowania destrukcjitkanek podtr. pŻyfębia' Ry('6'14i 6'15 AqrEsywne zapa|enie 96 . Ustalono na" 3 micsĘc1': tomiast' żemłodocianyc.zmu. podobnie jak pżyuębia Młodzieńae zapa|enie miejscowe i uogó]nio.

. 1 zapa|enia przyzębia związane u.mi.lt'ościach leczenia.spółist' z owaln].KIasyf ikacja chorób przyzębia powbni b]ć ś\łiadomj nacze ia $r']Ą!u cho. szą btć rt1konyrrane w osłonie ant-\'1rioFko\Ą€j' 9l .ąodposip.]' P8oll' u neLlIrollcnii cz]łr]ików miejscow].h ob. lĄ .lki. dzenia fagoc}tozydrobnoustrojó$': $' konselo^en. bardzobolesnymi oruzodzeniami (R5'c. ka ic \Ą}\\oluj.Pacjent rz]szy im zapalede plf'lfębia omz błonyś]uzowej Grpiacr' na . idioparycznegozabuvenia lub \ttómej supresji gospodaża.pn\uj.tów poniżej500/mm5może stano\t'ićniĆbczpie. Phtka bakeĘ'jna bia. ) lotoL).h /o\|a]] r horob|ubl"l. cfeńst\Ą'o rówlież w jamie ust.lapaleniepżlzębia w l. llr/prrr' ial surnwill Lrvi na czlrniki infekqine.]'niku .h rviru.orr' opi\anl lv części doĘ. szpikLl'Neutmpenia nabJta \Ąlstępujepodczassto.iedfia]nościza lecze.ch' . moga po\\oJoMd' l7e\|\/P \\}.lębia mogą \!-"-st4pić na8le' To\\a."1'likiPm lakażcn baktcnin}.]'stępo\Ąaniem uogólnionrch zmian chorobo r]EUTR0PE\L.tirł' nai(/en .cniu nni. lh h. ńb ogóIryrh na przebĘ i leczeńe chońb pżpębia' cej niż dwóch zębów qmi powierzchnie miętlzlzębowe pienvszJ'ch na Do gn.s'!Źźńe \\5'stępująqni epizodami destlukcji z chorobami hematologicznymi tkanek plf]fębia (utrata plz}'czepułąc. . mozlilr:ch plikacjach i slojej odpo}./PniJ. mórek.l-. jFnlo\\. *iedf zapa]ną' Uzrrajesię $'śród nich chorob]'ogó| \\\l h. lrych plfy co najmniej tŹech zębachstałych(dG c]. Chorob ogó]noushojo\Ą\ch pnsinien lr!.Cz}nniki ogó]rremocl1fi.o. jiniPrcdję' d lc.]ziąsełlub za. po odslalr'. l. $żnie Zmian w tkanłach prz}zębia należy wiele \ie]'lóre/ ni.|Pka.| N.]/iq s]stemowe. niżejJ0 roku Z}cia' Innechoroby SlJl. wśródnicll choń! uldado$']rh. korĄ'egoutatą kości i $]Tostka zębodołowego) ' \!. 23 nowce) 21 nej' NiedobóI kn''jnek bial}'chprcwadzi do upośle.lępo\ĄdniP ki fizycznc.alc znaczącą w etiopatogenezie rolę odgĘ'V\a tak. <nsania lp].iB\-f.nja ulż]muj4( idpJn. rm 9ę d}sploporcje io\^ym' u<|ępujq. ograniczeniem procesucholobowegodo Irle$'rę" rze zaś . chłonnych!t€ k1łi możebyćlr1rrikiem piem'otne.\Ą. nie\ielkim udziałem /midn\ rinno się rozważ]''ć wspć'ristniejqq udzial czrmików w tkanl€ch pż].pniJ njc i \] o rrpłpvic c4tników ogólnych na /mian s pr\/eLiu. piPn\o|niako\Ą\ i innt't Rot'nier ' zynni.' b\l \\. siekaczylub tEono$aó\ł stałych./n}.dLieqimu. Chorobylub zespolygenetJ..1óll. go.czqcejzapaleń dziąsełmod]tkowa.2 mojnafrobonaro8lani- tv choroby możli. modfikująqch przebicg Zapalcń przs'zębiaza|icza Uogó]l one a$esyl\Ie zapalenie się trzy glupy scholzeń: tel-lzu]e stę: \\j'stępowaniemcholob!' pneważnieu osób po. żeodpowiedź bją \lsĄŚtkie postaciezapaleniapląu ębia'szczcgól.rpycz5nnikórv rtpłIĄ'ających \Ą!'stępo. a td]'e Lonse](wenl l/)' l\l/pre\|17P ni.'\ obniżeniegranulo.|n. r zl po. upośledzają or-afz$ię]śzaćnasilenie zapa]enia \tTtwananie prawidłowej ilości ko. OGOLNYCH biczych lub bakteryjnFh.?dkaż. Zmniejszenie ilości$anu]oc]tów obojętno.h' może iei nie pop ez i\pł!\v'na układimmunologicznyi odpo.rhi uogó]-ronych u jamy ustnej jest miei (posocznice).czne. Chorobyhematologi(zte.ię . po1'ażnrh Zakażeń' tyczyto fębów innJ'chniżpieńlsze siekaczci trZC]. Nab}te neutropenie mogą być stanem plenja prnrpbiaI pa' u pomiędz}' ciężĘ chombąpż}zębia pl7Pj'.chemiczneomz zabuĘeniahonnonalne o€ ' l.. a cji do rourł'ojuakażeńmiejscou:. 2 uogó|nione n]'ch pżcf cz!'Tniki ogó]noustmjowe'2J2 chońb Do pn]zębia charak.] hi8ipnęjdm}U.poza zmianami obe]muja.c 6']6)'\! neuIropPnij ma mnżLi$n.ldoD.rniP. Blona śluzo\Ąa ZAPALEN|A PRzYzĘBlA scem. \Ą któĄłn często dochodzi do nie\Ąie]kch W PRZEBIEGU CHOBOB uszkodzeń cĘłościtkanki i rozwoju zakażeńgrz1.j \\w. qriln]ch.znotkan. jest inicjatolem clDroby pżylę.

ne zabar. początek okreśłonemu komórek potom. tr't}. om/ Miejsrorre czj''Dnikidnżniqce nie sq konieczne do powstawa.rostkazębodołowego' We a Cyldicznie nie w postaci osbej monoc]1o.chw tl'In zakresiei koniecznesq ilalszebadania i hfono\Ą)Lh' ZdpalPnje pryfĘbid ro'?poo. i stat'owej zwiększa. rł1Lazuialnieprarvidlni\y w/ro<li rożni. tów obojętnochłonnych. zrrian oĘmujacycl uzębieniem]ecune stałe'czę. i monol\'1ofą' W].w. bami lub zespolaml genetycznymi Ro. może\ł]stępo. Mogą to być niczny chorcbymożebyćteżpodobnydo \łystępują.7eniF RyC' 5. o ń. leki q/.Ljem i zanilipm girlando$alo(i.zapalenie plzJuĘbiatowdl. Przy Ępowi nych.o$anie' każenia' Zmiany zaczpraj4 się już w uzębieniu Nlutacjew aparaciegenetycznj'mmogąbyćsamol.€. Roalzinnatreutmpeniapolega m zanikaniu lub s"t'olfenia prz]'zębiacręsto ob.chemiczne (beMen. nu higieny są prcteryczneze względuna możli. na. Przeciwrvskazane ruchome aparatJ oltodonrycz.tt ź]voczerwon}m Iqb. Wraz fe wfrostem ilościneutrofiIi stan plz]zębia popm$'ie.aniatych komórek ffansformacja nowotwolowa komórek hemopoe.r Czasowopowracaich dojrzewanie. cz}amikifizyczne (promieniowaniejonizuj4ce.]-/inna neutropPnia hujP .Ąlępuje o8ru. dziąseł.wo.KRtl! Prz}puszcza Ze pacjentami'U 3670 slę' chorychdzieci ponizej6 rolu ży.zę' eleklnrmagnetl'czne). odpowied/i ncutrofilind 4kdżpnia.naniu ich z mdzeńsb\em lub inn]mi upośledzonjłni Lnnyslowo ffi rnn crronorr.mZatż]maniem dojże$.powe ne)' U 36%chorych z ostĘ białaczĘ i 107Óchorych ogĘniczenie zmian zapalnyc.tkc cia obsenuje się zapalenie wego czy zaburzeniakrzepliwości mogą mod1fiko g]ębokiń kiĄńnek pmzebnrÓ' Naioeśclei anian1 waćchorobęprz}zębia'Nie ma jedrrak doldadnych destrukqjne obseMuje się ptfy zębach sie(znych danj./ poModu nis/.ńrażliwość tkanekpźyzebia na stość \Ą}śtępo\łania i nasilenie chorcbyjest więkua rozwój choroby przyzębia'2J2 u pacjentówz zespołem Downaw poń\Ą.wszystkichtJpach białaczek.7pjest ost.P tc tP7.Zy.padekodpomosLi.Zrnian tkankach prż}zębia' w lecz mogąrrasilać szqcezesp{'owiDowna ma duraker uogólnionych odpowiedź zapalną' Sama obecność choroby pod. pż}"ębia pżebiegu glanu|ocytopenii'nj. stukcja kości\ł]. slnc |ub indukoltanc( /lTnikami uważan}mi Zd nyszyć owzodzenia prąpominajqce afry obraz ldi.ffi K|asyfikacja chorób przyzębia |zjzapa|enie pfllzębia związane z choro. z przewleldą białaĆzĘ obsenĄuje się przerosty kiem wzdfużbrzegu dziąsła'sąóko postępujede. do usposabiające rofwoju EĆh chorób.fale cego we \łrzoiIz iejqc]'rnzapaleriu dfiqsełZ ob. w szpil. nia brodawek międz}zęboiłych' tostatyczne)'a takżebiologiczne Tj. mleczn}m-obniżeniuliczbyleukocńói\' mogątowa.ię d7icd7i.!va i ziaminowania. plf}zębiaz fomowanrem schożenia uldadu czerwolokwjnkowego.r'stępo. nig" ale q'cznych' Bia]|aczkowa komórka macierzysta daje dy nie utn}mują się prawidłowe wartości leukocy.16Zapa|enie W . nia .7Pniem cc( autosomaln]mdominującF' obja{ia się obniżoną całkowitą liczbąleukocltów i $zględnąlimfoc}tozą .e (wirusyonkogen. wft|Iocz}(r]. zależqod sta. dać jużu dzieci' zmiany w prz]'uębiu jamy usfuej' obseru'ujesię ż}woczer.l2 eń wość.Jna5ię nntwiPnl?rir. kóre dziedziczą tę sama uadę genetycznq' żell500 \\ mm3/na(/dP t\fas|d poddtnoii na /a. spadkukĘżqcychrvekr1vineutrofili w regulamych ffi rtłrłcznł. jest senvowanesą u osób z białaczl. szĆzególnieostrq q'ldach od 15do 35 dni Spowodowane to okrc. szczegól.Iferki lub ulega czaso$'ej owr/oaLcnia zanalenicduia<el.TRoPENL{ 98 . ffi znsr'Ól norr'r*'q.12 waćkńĄŹwieniez dziaseł.2. postacią' U podstaw procesu białaczkowego leży sow].wej. liczbie neutrofili poni.Wienie ne i uzupełnienia dziąsełz tendencjq do o\ttzodzeń a o\łrzodf błonyśluzowej. przercstem dzĘseŁ Plżebieg sąóko narastąjąC5łn ffi nolzm''ł I (\T[IĆZNA NEI.

'idłowabudowa komórck)' leukotaksji i nieprawidłouejfagoc]tozJł Pżebieg chomby jest buz]i\ay i chank1erJzuje się sąóko postępujqc}mi \ię /akŹżenjami' objawy\Ąjamie Us|ncipojawiają poczqtkużycia'WysĘpujq ortrzodzenia. stopień zaawanso\łEnia Zapa]e.obl ru ni. tryw przpębiu dotyoq tylko dzieci i dotądnie zaob. Ęuyko {t'stępowaniachońb plzJzębia 2.Ificzonvna dr.ja lkaflPkprwęLia plotadzidopremic. Jeśto rza. mi.Ificzone schorzenie ogniska w kościach czaszce' i r 5q1e pnebiegąiace nadmiemym ro8o$€ ( eniPm obja\ływ szczęcei żuchwiepn1pominajq zaawal.l2 jesl lpn dTied/icTony Dadlroclze dulo\omdlrpirp'esYimej i to\łarzyszy ciężke Zapalenieprzyzębia mu będqceskutkem defektu leukoq]tów i monoqitów (nieprar. troŚr.2 !1 ZEsPoŁ c. z i leces}'iĄnej hwcrkeratrzą i agresjtn]'m Ęeniem fiu*cji i obniżeniempoziomu neutroflli.ońel /ne arjq się sąbko pmwadzącqdo wczesnej uhaty zębów jest badanie całegouldadu kostnego i fig k]atki Ff]zębia.l.nlZoNTJ IDIIEZJI LEU. Eleenych i stdych.lkiezabuzeŃe geletyczneo.]'DPshr|.rybko na z lóWbioĘcych udział adhezji'Zmniejszenieich jlo. ńofująrc cjer.r. mi. Zmiany nie poddajqsię leczeniu. Iolę krwotocmo.węglo\Ą. pieNiowej. metabolizmu. ró$rnieżte dotyczą@ nie w takim pz}padku ogranicza się do l.va.edukcji na szoną przyzębia' Zaburzenieto dzie.w fależności postaci choroby'.2 ree5t\łnei'c/e\lo Lońq sie rejsciem lo.t2 ko\ładzi to do cięż}iej destrukcjipE!zębia.t2 a u 16%\łykl]''!Va chorobę na ich podstawie.bko j.rnii różn]rynpżebiegiem poszczegól.:. stologiczn}. go zapaleniaplż}zębia'a różnicowanienalezy prze" plzJĘbia pojawiające najczęściej przed po.Munka. podatność pńdrnicę i złahĘierrajamy ust]:rej. ffi złsrnznnr'r SPIc. siane lub pojed]. obĘZ choroby możebyć podobnydo lufodziejace.Ą śmiefie]n}'m. selwo$ano przewleldegozapaleniapEJuębia u do.LEFE\. zu. podatność infekcje.oboh]ch.IIIGr\sHIEGo Zespć'ł 99 . bakteńi w prz}zębiu. szczeniazęMw i uhaty ich Cz]łnrości2. się ri uz''bi.oma|nei popneduonejest bardro M HIstloct-roz. destn&cjq tkaneĘ szczegóLlie w olaesie poku'ita.lIEDLĄInt..Spośród50 bada. prz}zębja 2. występuje w tŹech \awęl naimnjejs/e l re.IDzlanemgowaenie skóry z towa.1 Ięceptońw komórko. w powoduje ści zaburzeniaadhezjileukocjtów i zwięk.ieloogniskowego zianunra. Zębyobjęte chorobqs. wcześniej a ']est to grupa zabufień ukła.Zapa]ne KoCYTÓ\T Badania molełularne podkreślają postępująr. 8ospodana nych chorych 36% ma zmiany w jamie ustnej.rn lmidn} postaciach:ostĘ mzsianej histioc]'tozy'fiaminia.po]em' ro.Ifie. du inmunologiczlego ze spó]nj.. na tracqstabi]oość i .Iuiedaczenru Podobn]mschoŹeniemjest zespoł autosoma]n]'[r lecesJĄm}m'Polegana upośledfeniu @ii tej chorob}a im. Uhata zębównastępujew ko. E]sząc4 nadmiemq potliwoścĘ oraz ciężkiezapa]e. nia.stłoczenia zębórt olblf]'rnijęzyĘoddychanie usta.ozlane :]znspÓł.z utmĘ fębóW ecfrrychi stałych' ja. od tu gene.Ificzysię na droi]zeau.Występujq mz.rni objawami hi. rrejomz lmiarr1u przyzębiu .IlD Jestto autoso.HRZĄ\aĄ GLtr(oGENU bnościich ul'Iz}TĘniai nie rna dotądskutecznejte.u. pno$adlić podsIawie nie się na badanja hi:ltopdlologi( ZnF. } znspÓt.nei farie Lhorcb}'r.\Ąych powielżdmi neutTofi. ń\łnież dfie. go' Dia8noza powima obejmować W badańe histolo.ncze malnie rcces}'V\łrie .odze auto.}pada.)' noSr 8lanu]oq7. cięzkoprzebiegająclmzapaleniemprzyzębia'Zmia. ka lśrasor tóq obniźajac odpomość i zwięksfajqc worodków dzieci lub dorosłych. ho'enie moipdoB.rn :lącry destukcja tkanek prZpębia sowanącholobę prz]zębia z głębokimikeszonka. Rozwojowi anian sprzyjają wadyzgry. mie ustnej aniany $ystępujqwcfeśnie charŹkerT.l.a postępor. nych jednostek cho.Tn' o. się prtptltox. giczne i immunologiczne mateńału pobmnego ze i przebiegajqcą zapalną destnrkcją /mianami t\€ !\tze. Klasyfikac1a choróbprzyzębia jest choroby są4rkii zależy od \łafunk&! miejscc też pmgTesji q'ch. o\łrzodzeniamii bujaniem ziaininy' Klinicznie pĘ na plfe\Ąlelde.. lia od lol postępujesąóko.niu n ec7n}.na 'miany w obĘbie błonyśluzo.odanów z to\łaĘysząqłn Zabu.'lrt}t tr. skóry z kół. stnrltx€]ne w cząstecukach adhezyjnychpro$'adzą ka kłasochłonnegoi lr.2 dziqseł mozebyćńżny a]eutratakości począt.ł. poważnych zabużeń funkcjono\łania do hlonnpgn. kwitajliem.

']aikiem działaniaestm.nia międzyosteo. i dominująco. jest cukizyca.ctolru Wadomo.Z.ię przpw|eklvm i zapa]ny l.t]Tie IV i u jednF z pośiódobjałów jest teżzapalenie plzyzębia' W t}pie \IIII obsenłu. Procesem chorobou}m wodująZaoshfenie prccesów zapalnych.większa.zeŚnm ńe. leżneod gospodalki homonalnej.6 ofauTNF. ścizębórtl a gospodar rla p\tkę nazęb.l2 100 . ZwięLslłą ryzlLo r^rstępo\^ania nonip/dl"żnd' bo*yrni należy lłykonać badanie ńdiologiczne.D'.t ką neutrop.]Zapa|enia chorób systemowych Jest bardzo rza.fi/yawienie .rni jest to \.ozwijasĘ beztlenc urodzonyrn W okolicykieszonekdziąsłowych E tmorosrlrr'łzl't Jestrównież jej lecz zabuEeniem metabolicznym dziedziczonl'm za_ wa floń bak1eryjna. i insuli.ll'jm schoźeniem dziedziczon5łn ( ie/. jlości pl]tki rr I o/na(l)apo/iomlnslalan alLalitunei surowi' pale ia plązębia niezależńeod \aiekui od Rómież przebiegchorobyzależy długo nazębnejkrwi tub poziom fosfoetanolaminy w moczu. kin (IL. bez wienia Z dzi4seł uch\t]tnego pł.vodcinku pŹednim jac sklteczność Korzenie zębów otoczonesątkan. Dodatko!. fe ciąfŹmoze następnie szybka destrukcja tkanek K HoRMoNl. szony poziom fosfatazy zasadowejw surowicy lub jest wpł}Ąv od bia w zależności fazy qklu miesiączkowego' nadmierne jej \wdzielanie z moczem.l.o) stanołńqcych\aażne jemy kruchość naczń błonyśtuzowej i utratę rakĄlrne Śt\. to Choloba nie poddaje się leczeniu i celowe.tkęnazębną.tLi łuszczeniemi kruchościaolaz zmiany w małych mniejs/e jąq'rni hormonów2s stawach' Początkolvotjlołlan objawemsą klwa. nujaco' Wlstępuje \'r 10 podĘpach (I-)0 z klinicz. możnaznaczniepoplawićstan plż}2ębia'25 szczęloi żuchwy' Ę ziarninową.iest ną a]edot!.chorób p s K|asyfikacja innych przyzębia przebiegu w l nzmt4c'r rmolzoNrr'ĄGRł\L1. pacjentk po St.mulalon dojEewania i akNĄamoi( ciężkiezapalenie pĘlzębia i prżedwczesną że ró\łnież. jak W ńżnicowaniu z inrr]. fr ctxnzrc. ostatnie pub|ikacje^łracają wc a iwĄ'tępuią. /a. pa. Niezń4zanie zębów z kościąpro. B osrnoponoz. pok. za szóste Zkolei co do częstości Jednym z cz]iników lylyka dla chorób plf]fębia tach żJCia.']rrostka pżede wsz}st. .wita[iaczęstoobselwuje się zapale' Do objawół k]inicznych tej chorcby należą: W ok€sie gospodana na niepmńd:łowe kostnienie pIz1. jamy ustnej.lrNl-osA tochoroba osób Z osteoporozą osteopeniąWkazały żeub}'tek i utrata zębówsąza.wŁrcstu nrchomo. nie udo\łodniono bezpc prA'zĘbia' jak łp\.a ich powierzch a możebyćpozba.nns. homonów płciolwchna tkan]d prz]zę. obrzęĘ stomatologicznq' moga mieć miejsce juz w drugim rcsĘcu ciazy . Dziedziczy się autosomalnie domi. adpaleniem jak najwcześniejsze objęcie osoby chorcj opieką ttuje. a estmgenówz powo. vr'spółzależności u!!agęna możli\ość ku znacznądestrukcjąpŹluębia'|2 polozq.iuŻ $.łnijednostkami chom.nie. tefy kolagenu. kim ał'iązanesą z niedoborcm jajników cf]nności głóWnieskóry i sta. hĘienicznychjamy ustnej Zabiegów objęte sq zęby szczególnie !. dIugirh i nieprawidlotłe cementu kolżeniowego.rrasadowekości nie dziasełi zwiękzoną odpolviedŹ cz}'rulikimiejscowepo. brze8u\.2 l.wu na uapa]enie równo autosomalniercces}'lr.iutraty już w pielwszych la. du. IL. / PppbiP8d rP( \Ą\po\óbautocomd|nv es\'a\łry.Meldzono osteoblastóvll zębów2 maja meoopaurie poddaoP e\trogPnolerapii Towanyszą mu zmiany skóme z nadmiernJ'm porórvnaruunie pnyimu. średniego hormonaLnych Inn]'m pE}'kładem zależności PaijPnci ( ierpĘn na lo sńolzeniP maia /mniej. genów na osteoblasty które hamuja sekrecjęc!to.Ę'gaśnięcia nymi objawami dotycząc].\łysięk ńerlie dziąlel. r koś(\^ i ub!. odpowiedź modtdkować przpębia' tkanek miękkich i nanife.l powildalie cukrzycy wadzi do ich szybkie. zębodołowego tkanki łqcznejchamkteĄ'uującasię defektem s}'n. plązębia uwazanejest zuputut1ie wiona cementu.ocYTozĄi!. menopauząa choroba przpębia' Badania i Jest Bs znspÓr BIrr.Czy g}ó\Ą!rie J/ą5el'Zagerwic.vo odJJadanieoraz Joltvój pb. zańwno insulinoza]ehra. Nie\Ąątpli\łie W \aóW.

Prawdopodobnie tego powodu w grupie maf|Wiczo. do nip etiologii podki€śla się rolę spec]'ficznej 26'27'2lJ do końca\riadomo' podobne czy zmianyzachodza ryjnej:krętków i lr.fębia ze Martlviczo. stępie chorcby w poló\Ąnaniu z pacjentami nie le.$t-zo.1órcgodochodziw \Ą}Ttik.To. głólrtrielimfoq.r zapalenia d'/Ę.I'Ą chombyprz}zębia ńżnicy w stopniuzaawansowania międzj''osobamiz pier\lotn]1niniedoboramiodpor. d-/ią.IoŚcI Najbadziej z.ltEny jp. stępowaniesilnych dolegliwości bólo\łychoraz obję.rn podiod2inyl. I ZE sPoŁ N^R. Badania niektół'ch auto. pomośc| ZcspółAIDS do l. do niedobortl odpomołi bami miazgi kanałowej ibJddn\Ąn ll.mujqń\łnieżlcki przeci$bal(teryjne.u cie procesem chorobowyrn tkanck otaczająrych śledzenia odpomości.z zapaleniem iprzlzpbia' Voga mie' pvebicg miej*rlrn] vi|'Lts) LależąC!. śI-EDZI'VĄ oDPoR]. Ij\I]'ttNo slTREs. i .\Ąlspó]ną tez ilnmrulologiclnej poczatek. z chońb przrzę.u do Zdpa|eń stomatologa aniany w przylębiu'Poczqtkowo Ę jąUnet hara]<1Pr diagnosrykii leczenia każdejz nich' /apa]enid dfid.''ouylll pżyuębiaonz chor.. gicznqmarhlicze cho.m zespolemupo. l Mańwiczo. ści V osTBE STANY PBZYZĘB|A piąCychna tę chombęod wielu lat' Ustabilizo.uj .oby należą grupyosbych cho.LówCD4 obser uje się pŻe$ielde zapalenie pr4.ty T pomocnioe.i]aia doprc\adfajq. in{el<cji rctnrv usem lTI\r Ghrmon h nltnDdefi.l jęĘ plzez AmerykansĘ Akademię Periodontolo.c| do ci.m komórk posiad4qce Ieceptol CD4.wrzodziejące przyzębia.rcpnie tkanek Z\KIZENIE HI\. strojoił]'Tni.wvodzicial zębia' obydrviejednostk chorobowesą częstouwa.wlzodzieiącezapaIenie ńw potwierdzajausfkodzenie przJzębia na drcdze dziąse| fivożenia kolagenu i mukopo]isa. flory bakte. pż}'ldadjako choro.]Jtwi( /o.eruĄ atakrrjąq. ?iry uceratil)e Gingil)itis NUG) jest oshą infekq'j.chorób przyzębia K|asyfikacja twania cuhżycyi jest cfęstszyu pacjentówcler. jamy usmej i póŹniejszego plzJzębia.Pl'\^lool]dmud\ie ind}Ą'vidua]nej e8o do!łwod'/ieja( zmial) na.Wzodziejących martwiczo.|b}t}Ąn Zetpolem jestAIDS. ] Ropnje tkanek macmą utratqpźycfepułącznotkan]<ovego.l związane chorobami z miazgi ' chorobyprzy"zębia Badania nie \'lykafały kanalowej.ch na A]Ds fa|icza się: Doośrych stanówpż}zębia ze zmniejszonaliczbąlimfoq.l mPlaboti. choroby ń$nież ciężkie 2 pż}zębia.uk].lziejące zapalenie nie shfieldza sĘ u nich patogelu]ej flory bakeĄłnej bia \Ą.Io.oby prz]zębia. o choł.en'ż?ir"'łlde.l 101 .iDY Pomimo że sterydoterapia moze żaneZa dwa różne etapy tej samej chorob}:W ich prpd!sponoMa( r$.Z]'cy chorobypEyzębia pod kontrolą. sic zapa]eniadzĘsełlub pl4uębia' U choĄ.mujacych hydrckolĘfon przez MarLuiczo. na cronl.}. lub uogóInionyz ewentualn]ni obja\łamiogólnou.chdo stek chorobolwch świadczj' ich odĘbnej etio]ogii mi będaqmi (fęsĘ przyc4tĘ zgłaszania pż\'?ebia. ną clorcbą dziąseł' ta ków pod ńznJ'ni naz\Ą.alni.wtzotlziejące zapalenie dziąseł(Necrotl' cztely lata nie stwierdzono istotnej różnicy w po.ostry pfzebieg $y.Iednostka b}łaunanaod \tie. chociaż ccchą rqżej rt1tnienionych \Ą}'stępuja in' rób przyzębia.aftowny ne stanJlw k1órychmożedojść upośledzenia jest nablt. i STER. koniPc7noicj ora/ ma.rzecionowców w tkrikach plf]uębia. upośledzenia (bJĄdo$' \Ą bddanial inn)lh dutoro\Ą g'upip s h pacjentów plzj. Istotn].WRzoDz|EJĄcE oraf poddawanpni immunosuprcsji a 8rupa E ności bĘć pod uwagę'żeczęsto osoby cHoRoBY PRZYZĘB|A kontrolnq' Na]eży podda{aneirnmunosupresjiprzJ.mi sterydami.m \ażnJm ( Ąnnikjem uh7}mdnia Zgodnie 2 no\rąklas}fikacjąchońb pŹ}zębia przy. .tapienido\teoporor). do od' chońb jest gw.ząb'Mogąbyćone związane lub nie .ni objarva.różniamy p rapalpnie prrr. MARTW|czo.ITI]Go pżyZębiazwiązanez chorc. oddzie]ne sldas]fikowanie tJ'chjedno. w. I.Plor"' m.

ta. dĘ kliniczną martviczo.zębowchlub całego dzi4sła brzeznego(dziąsła są zaczer./wią/Me z pl}tĘ nazębnqEadko b].!!1u o. odpowie.benieszćzJ.*fzodzie.niedoż]'1Ą'ieńe.[stępuje lim.takimijak stres. /o. pa]PnieModu' pogarś/a odi}avianic Śię !ł7rd\|d oraz następujeupośledzeńeodpo$. żP 7 brcdahek międ'f'fĘbotq moŹe$ i ńrv. jak i humoralnej (dotyczącej poziomu immunoglobulin IgĄ IgG. cjami wirusowlmi.odawkamidzĘsłou].\'ek br.tor\ j4o ie (PMN). dzj.wierrioneobrzmiałe)' i Należypamiętać. powiedzi komórkowej (chemotakji. obr€ rh nież anieniony przez ńeprawidłorly ksztalt lub uśa$ienic /ębo$'ls|ohc jPs|la]df. ce zapalenie nie .a.17).gorączka. takimi jak od.Wfodziej4Ćego zapaleńa dziąseł i\rystępuje ostrych zaawaJrsolvanych i w sta.g K|asyfikacja choróbprzyzębia ba vincenta' krętkowezapaleniedziąseł. munologicznej.zę. poborowych' ste \Wstępowanie chorobyu żołnierzy u osób uzależńonychw okresie odstawienialeków omz u sfudentów w czasie sesji egfaminacyjnych.wr/od/iejqqńlapd]en d/ią. kie jak limfoadenopatia.lk|5vatją podtlzgónouo. W stanie stresu pogarszasię higiena jamy ustnej.amopoczu(ie naIeĄ rc'.$. ż}ĄviP. dziejącj'rnzapaleniem dfiąsetsą podatni na na\łTG ty' co ie oznaga jedna\ ze choFobawystępuje u nich przewlekle. cie.' niedoborami niowlTni szczegó]lriew zakresie białkaoraz infek. ze nj. stępuj4ce wcześniej zapaleniedfiqsą uraly tkanek strcs jest ściśle zwiazanyz rozwojemmarh!'iczG Wzodziejqcegozapalenia dzĘset' Stwierdzonoczę. kim objawemmartwiczo.m) zmipnionl'rni zJp.na k1ór4.\Ą srrmwicyki'wi omf moczu.ei objalry ogólne. jącegozapalenia dziąseł śrviadczy róunież fal. powaćsamoistnie (Ryc' 6. pa]enieĘ'tonu.\\-rzodziejącego zapaleniadzi4seł może \!ystę.}stępujeostra i pfze. odziejq' r\']f jamy ustnej.!Y.luzo.teĄ\Ę(. Iimfoadenopatia jest nad.upośledzenie odpolviedzi im. w . pzysadkowej drcgi adrcnoliĘcznej' Po.'wa zwiąfanez ostifm bólem)' jest I K./n}mi obiJ\Ąamik1ini' mi 7n\ \l md]"twi.t.chobja\"''ów jest jednak patogno.Ini. Zaden z tJ. .U pacjentów z martwiczo.rzod2iejącJm zapaleniem dziqseł stwiel. fagocltozy fdolności bakedobójczych PMN). iajqq.rólnircwanic martwicy broda!.iąseł' 102 . NUG możebyćpierusz]'Tnobjawemza]<ażenia wimsem HTV wźodziejąceZapa]enie dzi4sełNUG jest chorc.eł l Maftwica i o.6'17 Wrzodziejące zapalenie d.ostTerqzodziej4cezapa]e. tej żonych wirusem HIV lub choryclr na AIDS' co wię. martlticze zapa]eniedfĘsełoraz osh€ mańwiczo.16 76p3dajq &iPLi w kĘja(h rolwi. zapaleniempŹ]'zębiastrvieldzonopod\\']'zszony ziom kortykosterJdó. Rozlvój martwice\ufodziejącego zapaleniaduĘ. czo.h się' Zwialallc ip.lziirnmuno" ĘNĄ' o t!m' żeupośledzeńe logicznej ma Wńw na rozwój maltwiczo.o ieŚl 5po\Ąodo$ane . U pacjentówz mar. draclrrvielokształtnJ'ch t\\iczo.ch \. nia dzĘseł'ponieważ $'ystępujew wie. dzono upośledzenie zań$'no inmunologicznej od. chatal./ni.rni z anienion]'mi w wlniku unzu (na przykład są. nach ĆhorobyPrzwadki. bą. wlekła postać chomb]łPacjenci Z narh!iczo.rwawienie duiąseł najmniej różniĆujacą ce. pa]PniPd/ia\e]i ldpa|enjepr7}7ębia. stego lłystępowania chorobyu pacjentów zaka.złesamopoczu.ied-. w .ietŁi immuno.!. owai z opryszczkowlm zapaleniemjamy ustnej lub mo- Ryc.]]nje pou'oduobc(no(cipł}1ki / ndlębncj' l Ból dfiąsełsamoistnylub przy doĘl.. w któĄ. |oadenopaIiJ i 7le.hvie | lubbrodardęmi did. nie ponieważmoże \łystępować innych morriczny w chorobach pż}uębia.lwyższony po/iomLortlzolu hamuiehurk( leukoq.l |o .\ĄEodziejace zapalenie dziąseł(ĄNUG)' Wediug niektórych autorów y. W przebiegu iufodziej4cego zapa]cnia dziąseł może$ystępowaćlefor eJ' or.\anodziejqcJm po. cej.u (tlpoweza.luinnych chorobachprĄzębia' jedrrakże odńżnieniu od w innych chońb' kmawienie w przebiegumańvi.w]zodziejącego zapale. sełjest zwiąZany speqficznJĘli cłtni](anx r'vtor.t cfę. logicznej.tów bmdawekmię.IzĘseł.

ozwinąć w miejscu nie objęt]'m dawkę międą'zębową. Ropnie t]ranekprZ}zębia miejscou'ąinfekcjq tka.ną przyczepu utmtę łącz. 103 .7Jpa]cnia i' /P w obr. Mańwiczo. obja\'y kliniczne martwiczo. opnie przyębia lub ropnreokcłokorcnowe'2.Klasyf ikacja chorób przyzębia RoPN|E PRzrzĘB|A no\uk]eozą.a heść kości' objawyjej są zbliżonedo obja. jest zanik kości\'Wrostka zębodołowego' mzprzestrzeniajasię w tkankach prz5'zębia Ropień j położonych.\ł}sięk'29 niedożFvionych. Utrata przyczepułącznotkan]{owe. na 26.lziejącegozapalenia dziąseł'obsentlje się ostrą tkanek omz bolesnoścĘ' głę.ch2g ' ogóIoomedyczne8o stomatologicznego i oraf po do.' \4ożna obcFn\oual . Stwiedfa się obecność destrukcyjnąchorobę. odńżnieniu ndmj tldto|o8il w Znyrnju obrębiepn]zębia wien.rn go i kości \Ąlaostka Zab' obiauem zapalenia dziąsel cięzkiego przewleldegolub agrcsy. choroba ma pżebieg znacżnieclęższy !*'1 norrnŃ rnn'z4rNT Jestmiejscol\'ą mpną r'omościq objańa się głębokimi owrzodzeniami.W}p\1Ą. ]aryid RopniPlkdnekpl7}7ębid wz8]ędu $aoje zapalenie MaftWiczo. Iopna.' Rrrplg\ DZ|\sL\ Je\l mi.rvarra ropniach pny.'alodziejqce /P na jako: IDpńe dziqsła' cra zing Ulc'eratiiePeriDdoł'itis.ać cją chalakteĄzuj4cq się maltwicą tkanek prz]'Żę. lub się w wcześniej zmianami. stosowarte ogólne antjóiotyMw ońz cu.lokrotnych może nawrotach prz}zębia' Ropnie powstąiq skutek miany Wslda.wej zmnieJszenń lub cboroby dzie flory bal{teryjnej odpomości oĘanizmu' Spotykanesa częścĘ osób u zapa|enie ie lecfoĄ'ch' Do czj'1lniMwwpbĄrajqcych \Ąystę na l ? i Martvviczo.Diagnozę obja\Ąl' częściej spośńdmpni tkanek fe'or" postawićna podstawiei\'nikliwego\lTĄviadu takie jak goĘczka. na]eży ie oko]iczDych $ęzłow cb]onn]. go' Choroba ta możebyć następstwemwielokrot. nych. notkanko\łego. pochodzenie mogąu}stępo$. ozębnej i kościW}aostkazębodoło$'e.LholkotĄego'W obralP radjo|ogi.'!vanej głębokich w Źekomobłoniastj'm na]otem'Częstowystę. lenie pŹi'zębia \łystępuje częścieju pacjentów sne \4ygórowaniei obrzmienie w obĘbie dziąsła (na powieżch. sz}ŁĘ destrukcją kości$f'r. nych epizodów martwicfo.biał}m lub zębnychjest Zbliżonado \. i kości pPJ"ębia'Badanid\Ą].ostka oraz sa' prz}zębna' który pr.wrzoCharakteĄzuje się obnętiem i zaczerwienrenem . Podstałowm objawemkliniczn]'m jest bole. Ropień prfylębny możebyć połączony zmra. U pacjentóWniedoą'vio.zadko spotykana w pże.waódziejącego zapale. rv brzeżnego mogąbyćpokĄ.lziejącegoza.js{ owąropĘ in.m infekcją w obrębie tkanek twolżącychkieszonkę bolem.hombowej. Llinięn}.2? 23 poddzĘs.hf.T'stępujq nai €r o/e. Ę jest .rostkauębodołowego.chorobie mogqto\łaEyszyć prz1zębia.2g bia: dziąsła. kieszonkach pM}zębnych'Ropńe te }.ebiP broda$el dzią. ie8oruLhomoś. łf'In.ło.]Q!h Mogab. lśni4cą z wirusem HIV lub chorTch lra AIDS) i u pacjentów ią. na pnyldad przewlek\rn zapaleniem pn]zębia.która prorvadzido matwicy bokej kieszonki prz}zębnej'z kórej . NIoże\alstępować ropny. siln}.U pacjentów z upośledzoną od.NL]P) jest infek. w}Tostka zętrodolou€go' zmiany 8o' niP le' /oncgo. ze fapalenia dziąseł.lorut} i r alego kazaĘ że mikroflora llykr1.teżółto. od tej jednostki c. następujeutrata przyrżepu łącznc jest częstp objawem ]diniczn}m zaawansoivane.\łnego zapalenia biegu martlviczo.. prz]zębia (Ne.r.Zab może $'1azlilĄ.wrzodziejącego zapaleńa pźylę. .Mfo. z obniżonąodpomością pnyldad zakażonych brzeżnego.V}.!v lia u pacjentów chorTchna AIDS. objęcie furkadi. de samopoczucie.po. ia pmpębia sq podobne do objawów maltwl. ozębnejomz kości lł].Wzodziejącego jednak wystqpićpo wie.lłrzodziejqce zapa. miejscu upżednio zdrc. podobniejak w pnlpadku martwiczo. nPk otac?ai.owadzido destnrkcji \ł'łókien moisnrjłn klwawieniem.zn}łn\ĄłTazlr} głę.wnoozieiące przyzębia polvaniercpni nalezq:zamkrięcie kiesmnki. fekcjąobejmującą dzĘsło całe bŹeźnelub Elko br(> nia dziąsbł r. zmiany matwi. że$slępowa.y opukiwanielub mo.g1adĘ. obĘbie tegozębagwałto\Ą.Fetor ex ()remożebyćzwiązanyf inny' 3 mi chombami. czerrvonq. i sekwestraĆji być na *ów martwiczo.

zapa|enia miazgi. kłatiry'In badaniuldinicznyl i radiologiczn}nr. paqjenta zwTócefua do stomatologa' Złamania obrębie kolfenia mogą równiez być W żeskłonić do się za. choroby ogólne. różniamyostre i przewlelde mpnie prz}zębne.PER|oDoNTALNE tempemturą limfadenopatia \Y obrębie regional. powiększenie okolicznych węzłórvchłon.29 prz]'zębia'Zapalenie miazgi do klas!fikacji chorób pnzolt'r-nxł-nnoPNm PRZizĘBNE Mogq może powodowaćpiocesy destrukcyjne tkanek E ilystępo\łaćpfiez .ka. zmiany pzewlelde mogą przechoduić ostre. żu( palpacji obrzmiałego miejsca. żuciei nagĘua" wego'zębymogą Wraź|iweooukiwanie nięcie zęba z utrudnione szcze|ina z|amania' nie. na i Toże zębodołu. ounq dfiąsło scu \łygórowania powierzcbnią. ń n]rh węzłówchtonnych' Ropnie ostre mogą pże. ektruzja.Ro. obejmującemu do olaz przyśrodkowo podstaw języka' zęba. prowadzić całkowitego i ohvierasię na powienchniębłonyślufowej pŻ pŻebiega kontak. takie jak cu.hzy delikat. zazuYczaj powstajew oko]iry plata dziqsłowe" brvać się lopna .29 Zmniejszenieodpor.aniu' ujśLiP 104 .jakpÓŹniejszego i czynq rozwoju Ujście ropnia ma zazWczaj postaćkanafu Ffetoki. pŻyzębia. take jak złesamopoczucie.]ługiczas i mają tendencję do Śię mc okrpsoue8o oprożniania \aa]c opróżniPnic przy. Plai d/iąs|ot$ jest /a(/PrlviPnjon\ dyskomfortu do ostregobólu samoistnegolub prfy !. by. nież prcdysponowaćnastępująceczpniki ogó]ie kieszonld przlzęb. zapa]edu mpny *Ysięk oraz szczękościsk.endo po|ączone lub mogachdńkleryzować nic może W16tqpić obrzęk dziąnastępujqcymj objawami: za\łsze\łystępujerra tę samą stlonę kolzenia' po pIz1zębna'Przelvlekfu sełlub błony ś|uzowej. czepułąCznolkankowego ciażpacjenci mogą odczuuaćMl niewielkie rqsu. bez |iniizłamania Ujściep]zetoki może być trudn]. Pacjent rra ł'ość opukiuanie lub ból w czasieżucia. }spółistnieńa patologii pŹJuębrawrerz. jeś]iich zawafiość u się przez pŹetokę na powierzchnię dzĘŚłalub do chołkowego osób z zapaleniemprzyzębiabrzezne. ropną infekcjq w obrębie tkanek otaczajacychko. i poustanie keszonłi pE}zębnej' Ropień plulzębny możebyć związanyz patolo.l.1.wydzielina' Doleg|iwości z8'łaszane ba.W miei dziąsła rzucie kożenia w w1niosłość jest obrmiałe 1zaczenĄ.złe samopocfucie. nej pa]pacjilrfdłuż . byćobecna w jeśtj pr7elokirrlegnie kana'tu zatJ.częstopodawanejest i obrzmiały bolesny plzy doryku' Może \łystąpić Infekcja moze ń\łnież uczucie ucisku i rczpierania. zajęcie firkacji. stwierdzić utratę Można ropień przyzębnyjest zazwycząibezobjawotwĆho' z kieszonki i kości \Ą/yTostka zębodoło.od niewielkiego go pokiywającego kolonę tlzeciego tnonowca przez pacjenta są aóżnicowane hwie. w sĘpić sąóka utata pżyczepu łącznotkan]<owegomieć trudności przeĘkaniu' czasami $lstępują objalłyogólne.le. nione z gładĘ lśniąc4 bżegu dziqsłowego możeilydo.m do wykrycia bia'jeże|i ebieg jamy pur do\a5Tn Zmiany endo. uwa]r a Możliwość chodzićrv pnewlelde. gardłowej szyć zwiększona ruchomość zazbyczaj podaje w uT'viadzie ból. zqb tkanti otaczające możetowarzy.perio i mde b)i po]. podczas ból dotyku Wysięk i ktd€j Wlstępuje kieszonka p|z}zębnej' pŻy. ronę niecatkowicie lub całkowicie\łyrzniętegozę.r\tepne7 różG tL|ze środowis|iem Ustnej' orllorem ''lę 66cy tkrnki larrrirro\"ei' opmŻnid mpnia nic się i perio. E noprrŃ ox.2g I ostny nopmŃ' zęba. pień pnyzębny należy ńżnico(ać z mpniem dziąsła i miejscowe:zamknięcie ujścia nej.Czasami mogą \ł]stą)ić nych. Do po$śtawania Wy. go znalaztouzasadrdenie ilprowadzeniatych zmian kieszonti pr4zębnej. leaenjeendodontycfne głęboko tkankach prz]zębia pa|enia mofe a sĘ w k1óry rozpocz1'na pż}zędo Wygojenia tkanek dziąsla.ll-ol''oRoNol1l JesI miej5.choróbprzyzębia I r|asyfikacja mpni prryĘbnych mogą ńw.2e objalły ogólne . krzyca lub chorobypowoduj4ce pRZYZĘBNY ChaĘktełzuje ności irnmunologicaej. rczpnestrzeniać się wstecznie do oko]icy około.goĘcz. poduyższorra ZM|ANYENDo. może Możena. giami endodontyczn3'rni. tkli. i ropńem okołowierzchołkort1tn.

prz}zębiu.ię plD ku z]ejhĘienyjamv ustnejmoże ro^^'irĘ( 105 . pog:Iębiaj4c czasem aż do powo położonego w korzenia' W zębach tnonouych wy.peńozacĄna nowaćdo mz\tojuzapale ia r]zĘsełchorobyprz}zę. fifkadi wierzchołkowo stosuntu do polączenia wierzchołka sięk może znaleŹć ujściew okolicach frrrkacji' szldiwno{ementowgo. uzupe|nienia r Aparatyońodontyczne. w .Nalei4 |u mieiŚcowe ją t]'lko miazgękanało$q' ki fębopochodne' deformacje ślufówkowcdziasłc peńo. ktde mogą predyspo ńodonryczno.endodontyczne i lv ne.ilai jej prPbiee.Szyjkoweprojekcjeszldir'ne to obszaryelĆo.32 pale ach prztzębia mogą przedostawać się do korzeniowe i mogą \ł]Ą'rołać miazgi przez kana:ły |ub @ynników modńkujagd przebieg Domiejscov4]ch stany zapalne miazgi. omz zmiany połączo.W zdrorl5rn pŹvębiu \ł]sięk zapalny po. lub nd. i Prcces zapalny możeobjąć micjscu kontaltu z miazgąi mofe byćw zależności od sił obmnnych olganizmu ostry lub pźewlekły' jest Wstępo' anatomicznej Zabuizeniem budo\Ąy Jeżelijednak prązębie jest zdr. szldi{nych w obszaĘefifkacji zębórv tnonowych' co okołowierzchołko\tych może możebyćprfy@ynąutraty prA7czepu chodz4cy z tkanek Ęcanotkanko. do rótłno(/eśnic 5(hoflenia\ł}5|epuja i uśawienie z+ . ko. możebyćutrz}Tnane zdrcwiu.Vo r7}. do roałoju'procesu zapa]nego.me bżeżncgo. W wie|uprZ}pddkdch t$orzy<iępŹelola v\ óżnej z'ł^\yęĄ mają kszta]ttbójkątny zwęzającysię W to sfel]Łfire odle8łości miejsca przyczJ'nowego' poĘ pod.H K|asyfikacja choróbprzyzębia kierunku w okolicy wiencholka zębai szerzyćsĘ \nr WADYWRODZO pr/}7ębia Cborcb) płyębia /wią/.iłne duże' od jęte leczenie chońb miazgi zapobiega]ub sĄŁko się ekopo\łefogi szldiwneznajdujące w obrębiefirr. Budowa anatomicna zębóWkożeni.stopnio\. samodzie]nienie r.peńo początkowoobejmu. przy one karrafu bia.endc jak olaz olwartekontakty międzyzębowe' bów i korzeni donrycznych' Zarówno chorcby pĘ}fębia. w kiennkr firkacji. protetyczne pźycz]łĘ' jak i skut.]łowo jednak w prz}pad. IUB NABYTE możnapodzielićna: z chorobamimiazgi kanałowej zmiany pezmiany endodontycao-pedodontyczne.ołe'baktene z mia. projekcjii percł .7apo. Proces chombo\Ąy zespoleendo. obejmującpv}zębie brzeżrle. o złoźonychschoEeńach peńodontyczno. gdy oba te predysponujqcychchoróbdziąs€łi prz}zębia na|eąi na|crvmówi.llni.Zenia fęba pźez kie. nia t}anek prAzębia i mogą byćuwazaneza jeden z miejscowycłt cątmików Ęzyka chombyprfJĘbia' Iolejnlm czpnikiem miejsm\aTmprcdlsponujqc}m do alomulacji pŁ'tki i rozwojuchorobypŹy' położenie zębówi ko zębiamoże nieprawidłowe być ustawionych rzeń' PrzJzębie zębów nieprawi.'}Ąvołują chorobyjednak się w prz]'u ębiuwierzchołkow5nr ujściu p\tki nazębnej'cz}'nni]€ końecznego koneniowego lub kanałów bocznych i dodatko. W przlpadkach. którc zmiany tJpu e[do.endo bal1elie z kieszonek we w okolicy fuków uzębionych nieuzębionychoraz i W zmianach plz}Źębnychw przewleklych lub agfes]ĄĄnych za' uraz z8Ąuowy2. Złamania kozenia. nąćsię oiezależnie.30'3l konenia' Nieprawitlłowe kacii lub inryrh częściach leczy zmiany w ZlogiV|J$'Ire M tei okolio predJŚponuiado nivcfF. PeĄ szkli. i choroby miazgi mog4 być lub mogqrozwii!Ą/ype|nienia' kiem schorzpnia obalc s. \łych. Grupa ta obejmujecą''nniki. '7ą|kobanjc zmiJn za' wanie szkliwa w postacrszyjkolĄ5'ch zgi mo8aŚpoltodowa( palnych.i\'a znajdującesię w obrębie szonlę prĄzębną. horzenid . prz]'zębiew każd}łn t okoloszyjkowa resorpcja korzenia hipercem€ntoza. w obecności mogą mod]fikować Nie. wzdłuż mieć swoje ujście ją szkli. wego.

. tc też cz]. cia i szczotkolr'aniazębów co możebyć pIą'cz]'ną nrwanip<r^nai mrpcii Zb}t bliskic ustałielrie korzcni zębówsąsiadują.vaniu chońb prZpębia.?Liwia h u.'ch drugich w szc.\Ąl w 4.niom zęba' t]. nia naruszajqc lvarun]dfDjologicznepanującew ob.f ikacja dolłczy stłocfo.v]'stępowaćobrębie w korony lub kożenia.lzi wtedy w pobliżubżegrrdziastowego' Daje to mozli. tak jp nu h oBvarty.'na w kofu ie zębai rozpościera dowien. picn'vsz].Złamalria w obrębie korZenia moga powstaćw {}'niku umzu mechanicznego$T\!'oła. konJ"Vvane do cji ńtki i nasilenia zapalenia prązębia.( iami rozuoiolwni obsel. są nie.?ębó$umo. \b7cnj' |ę nj. zowej'Nieprawi. przez pacjenta. Zębodołowego' Jeślidziasłopokt-\.Iło\ł'ościmogądotyczyć leża. się się chołkowow ń'rych kierunkach i na ńżnej prze. że prawid:łouy kon|a]d. Proces chorobo$yzacho.Inczęsto towarzJ'szy zapalenie tkanek prZylębia i trudno je odrcżnićod tJpoi\ych endodontopatii cuyperiodontopatii.arja d"forma(jiopiPra Śię i st(arZa dostępmikmoĘanizmom do tkanek pod' prede $. Defomacje śluzówkowo.zęce. Ęsłowenależ]. jedoL]ddnp lcganiewl pelnien. LonIal.Dz|ĄsŁowE niepEłidłowe \ł]peh1ienia klasy II i IV \łanepunkty sĘ. Wo. krżdy proces fa. \łEnew pmtetr/ce'Usunięcie pIą. nego siłamiol.dziasłolre mogq fo]ogicznych' Dzięki względnieniu morfologii. ńwnież cfęsto obser. N|EPRAW|DŁoWoŚC|ŚLuzÓWKo.wające $TTostek od tej strony jest ń$nież cienkie. jamy wość szpaly ozębnej śrcdowjskiem ze kontal1u ustnej.'czne) mogąbyćprZycz]. cegopod nimi \Ąlaostkazębodołowego.cemen.ną z\Ą.1ni.ale przede\Ąszlstkim. PŹy. Komnowe złamania Zębów jak nie są plżycz]'ną zapaleniaprz}uębiatak długo' nie są przJ'cz].jako powildanic lecfenla PndodonRl /ne8olub odbudorł1 ZIJm. palny może łahvo powodo\taćdestrukcję tkank łącznej pr.pmwidlo$otci budo\q i k5/tdJtu korenia w odcinku uzębion1m. u obĘbipbrcg! &Ędn$ego urruilnja ocłs/. okoloszfikowa rcsoĘcja kożenia i hiper.h i mordziqsło$łth.ch przed pr4 N layów w okolicy poddziąsłowej równieżu'p\'wa rue.\Ą}pełnie.r\o\ĄJn}mi rozmiańw i morfologii dziaseł i/lub luznejbłony ślu.nq nadmiemego odkładaniasię pt]t. na|pia bru/d}poLlniebiennoiziąs|ol. sutek pokarmorwch z pŹestrzcni międąuębohych .owadzić mavoju recesji' Ponadto ząb i do jest Z $-Ysunięty łukunarażony na urazy podczasźu.r]rią{orn"zarowno Do ni. (nie odbudo.lvczasie aktu żuciaBrak kontaltu lub zblokowane przestfenie mogąbyć plz!.Ą]enie tylko.JuĄjnj. g'łólr'rrie obrębiesiekaczyszczęk. in.e. q'ch ze sobąjest kolejn}'rn miejscow1mcąrrnikiem powsta\. ces Zapalny'R]'zyko to najczęściej nych zębówlub zębówustawionychpozatukiem.. a dla pacjerrta katego.cz}nązaleganiarcsztek i ń.cZJ'nypowoduje poprawęobrazuklinicf nego' ZłamaniakorZeniamogqr./\slkimnd kJvcrid(hlJini(ln). zlobserrrolai moŻna trywać nie Ę.o'lLolo. ki nauębnej.umoż|iwiajqc $łikanie balĆedi i destrukdę pżyzębiai kości więZadeł w]rostka zębodołolleśo' '106 .Wsrystkiete . pojawiać teżna innych zębach' się uiele pŹ}padków podobnychdo siebie pod tzglę. Ta ostat ia cecha jest powodem miejsco\łychrccesji' od strcny !v którą Ząbjcst wysuniętyobsei.prowadzqce akumula. Badania ostatnich lat tskazują.tki nazębneji twovenia prccesów fapa]nych' starcie ZębóWniepra$'idłowości anatomicznezębór! 3. lub n}rjednak b'lko resoĘcja le\Ą'nętrzna możepoulrdo.6% plzJpadków usuwanych Zębólv siecznych ńwnież.7anie Potl1ztzalJasrfi|.e sa stoso. w Defekt ten mzpo.]u Iozpa. miemy wszelkiego rodzaju odstępstwau fakresie k1ore pratvidlowo. h' Pżpl dpformai (lu. tozamogąmiećcharakel zełnętrŹny wewnętŹ.prd\vid]ouoi. Ltó. określeniem etiologii'33 ich kolf]''stniena stan pż}zębia. Również znacznie cieńsza jest w q'm rcjonie kość Wrostka Zębodołouego i tkanka łqczna.|nu h mied4zębow}. waćzapalenieprzpębia.koron.chorób przyzębia K|asy.uwanie|e.ą\iPdnj( .Bruzdy podniebienno. sprzyjającym cZJTr4 mogq b]''ć uhudnione zabiegihigierricznew1. szane pod.|uje się podatną na resoĘcję blaszkę \Ą}mstka zcieńczałą.a.. i obecność bfufd ńa(}! esteryczn}.Iziqsło\ł]'m powodo\łać mogą rczwój ch(} icby pżylębia.dem k]irliczn]'m może być rozńżnian1.jak i nieuzębionJtn' rczll.ch. usposabiado sz!'b co kich ub]tków kości. wollane sąaleĘie na metal lub ahTl.lko w kategoriach patofiZjologii.

['sĘpić przy braku t Przerosvdziąsevtkanki tqcznej' cech uszko. przycfJnę Za Do deJormacji jest taumatogenna oHuzja' Defirdo' bezzębnego \. Do okołozębovvych wychna|eżq: j które mogądoiy. ze ?Ęby zdro'Wym Dochodzido niego obecność nadmiemie staĄ'ch powierzcbni Zę. wstąją oraz na w w i jest tematem wielu kontm$'eNyjnych szonel< ki przyfębia kostnych. bóW nie$'spółnierr e do ńeku i konsystencji die.uzmian w obĘbiekości lr1mstka zębodolo.tka nazębnallydaje się byćczlanikiem odpowie. w przebieguu. poruewaz znrłiejszasię odpomość tkanek na działanie sil I ZM|ANYw PRzYzĘB|uWYvl|oŁA. przJpadku przyĘbia .nież\\. przlzębiem') TolvaE]szy mu ub]tek kości.obecnie ki nazębnejw chorcbachpz}zębia nie podlegadys. DoĘchczas uraz zgĄzow b:'ł definiowany jako wieńe zmian w kościi miejsc utraty Ffyczepu rawieszeniouego u w1ni.w stanie !a w}ńżniłaparamety doĘuące urazuzglylo\łego Pb.'otnyi wtómy ul'azzgĘuo$5r32. f mniejszona czepu łącznotkankowego.1 e: rębot1retesje Y naŚępujql Mdmiemaruchomosi prfemiesfc.Wy lliniczne uazu zgĘ.w w1. trraża się.ńż.tki bzegu Wyrośka zę. lq'l działanianadmienych sił zg4zolt. uszkoi]Zon}tn g|ębokość pżedsionka' pogłębieniekieszonek ..fi K|asy"fikacja choróbprzyzębia polożeniu pŹycuepułqcznotkan. sił ioln*id).u1.]możP po$odoua. $andje. bral.Wy jegol\pł}'rv tk2n. dfi.r' .prawidłot5.:'stępować bole.azu Zgryzowego' tt9lod/pnipanara|u zęba Podeas gdymla pł}t.nic. pozostajedo końca nie lq'jaśniony zę. od wie]ulat uraz z8łzo.rn defomacjiś|uzóWkowo.ych.dżda w oNu/ja.l ondjako ].fuJ .ly kŹah btfegudzią niem nadmiemych sił na zęby ze aedu]<or{an}1n d Przerosty dziqseł.q/rostka należą: Lrazu uważ]ana po. ' Pionowe poziome i/lub ubt. łrailiwość opuk\tŹnie oraz na na zmianytemperatuy Możeńy. słowego. !qni]./mianę NE URAZEMZGRYZOWYM lenid/wia'?ane8o.zmiany kości postaciub}tków kości kie. |ub czyćpowieEchniwargowej/policfkowej języko (brodawkowej)' wej i międzyzębowej Povstaje w uynik1 działaniafizjologi@nychsił na a Zmniejszenie szerokośCi zębodo|owego. kowegoi z uiIfiałemnadmiemychsiłzgĘzortych. omz.dfiqsłowych dotyaqcych nych lub nadmiemych siłzgĘŁoi\5'ch. uego.w]Ąłotać zapalenia dziasełlub puyzębia' 4skusji Anerykanska Akademia Periodontologicz.dziąsło.Fą Pierwotny urazzgryzowy folt Mczas żucia.(cii ojuchworr przJzębiem.1orej bodolowego.enia zębolqból zębalub Ąlskom.Izenia tkanek prz5zębialub w przyzębiu pPyczepy przez chorobyprzJzębia (utrataprzy. Podstawo\łe obja.? pEebiegu pmcesu zapalnego.rnujqcych uszkodzeniem tkanet ząb' snośó uciskowaw obĘbie mięśni żrtaczy irrneob. pb. więc działa. dziąsła zqblub zębyw przebieeuzapaleniaplżyfĘbia zrc. pEJzębnycĘ ubJ'tełkości). ś|uzówkowo. uhŹta przycfepu łqcznotkankovego ' Nieprawidłowe uabarwienie dziqseł.Z}. podtlzJ. a nieprawidło\.lrpbv uIazuzgr}zowego poziom prz5'częptl na iem działania oklufyjnych.zowego pien. żejest on odpowiedziqrra dfiałanielub kusji. ze głębokość pżedsionka' dukowan}mprĄ /ębiem' rczasamjmam} do . 107 .rn. u pacjentów z przewlek\'m zapaleniem prz1zębia' dzialn}Ąnza stopień nasilenia objawó\ umiejsco.nikuczego łącznotkan]<owego sił i powstawanielqeszonek przy.3. l!] Wtórnyurazzgryzowy 9 R€cesje dziąsłatkanekmiękkich. Zębnych ie usfkodzenieapaĘfu za. nia z umzem z8Ęzo\łymdożon].|ziałarienormal. 9 Zmniejszona przy@epy s Nieprawidłowe Wędzide|ely'mięśni.Sam uaz z$!zow5' nie jest jednak . lub przeznadmiemedziałanie na zqb ja!. ! Nieprawid|owe Wędzidetely'mięśni. stlvierdlono' ic ura? Zglyorq rłobernoscjzapa.w \aT'riku czego po' .lqonior^ cj.lk.wieszeniovego lń tkanek samegozębaalbogrupyzęb&vWJ. wstająsily uszkadzające apaĘt zawieszenio\Ą5r zęba' r zmniejszona szerokość zębodołowego. Nieprawid|owe zabarwienie dziąseł' W uszkodzonegoskutki umzu są większe. dziqsła Tak więc uraz Zgtyzow może\.

Reprod 199q41r'.Ress.5:27-53.P: Nutrition 1998.F.llego ozębnolve]. .18:21. że powyźsze ńw.4154. sills. Tooth_Related Ann Periodontol 1999.. K Y. in role J.: le_ F: Hidalgo.stanford.Blieden. widoczna jako pEejaśnieniaw fifkacji lub przy wicnchot}o korzenia zęba: rc.1999. fac. patotogiach'W różnico\Ąaniu nieżw innych ne mogąbyćdodatkowebadania diagnostycme.lla tego scholzenia i mogqw]stępować pomoc. chapter Pe odontol Med J nuloma).: 8.1:7' of ses' Anna|s Peńodontology in PeriodontalMicrobio|ogy clini€ a |' Periodontal discorders D.67414 pomiędzy oneo. 8:47. AnnPeriodontol tol2000.na zęba. d}namics 2l. parasites. Hoschander. ńodontoIogy kacja cholóbprzrzębia Gingivi U|€ Necrotifing e rative W 27'Randa|.: Drugsand oral discorders odontol 31'lour Peńodontol' 14. Pe odontol by modified syśemic D'F': 12'Kinaną Periodontitis Ann Abscess. Rivera Clinical odontology 19. M. mouth Perio_ the affecting human diseases Sy_ tropical of Development a classification G..Scully. Ann Periodontitis. 7.G.8:361 Am ounng 2001. Carranza. niczne.. Bloodand lymphoreticular 2002.l. oral mucosal T. AnnPeriodontol rol1999. 9-GórslG. and Nl R. l3:345-355.1 Periodontol DiseaGingival Plaque-lnduced A. Chapter 999.Jańczuk.998.siennjcka. 1999.1:102.: 34. Borakowska.Pagą R'c': Gingivitis' c|in Periodonto|ogy 1999. Newman.pzewlek|e EA. Nagy.NowaStomatologia M. 2001 Ł22' Współczesna . orzy.8. Nisengard.J.. 23. Pe the Affecting Periodontium.. tors. Novak. Sanz.5r71. pż}zębia podstawie na porozą chorobą a S(i prcgnancy. Nova(M. Nova(K.J. 13.Pini. 20.28:409. s.Huan l\/eng: 1999.4:64.lzwiqzek and of O. przy}dad badanieżWotności cji. 2000.:The of drugs WW.1r74.siennicka. 17.21r176.Należy objawy kliniczne nie sq patognomo. Non-Plaque-!nduced Lesions lssues. Akademia i pr4. R r lnfectious 108 . 22..1 RJ. Banach. Ea and S. On the condition the mouth teeth 25'Borakowska.4:1 fębia.. {V. jednak pamiętać. Kinane. Dental l\4.K.S. Flemmig: '] 6. stomatologia PeDiseases Clinical of Systemic as a N4anifestation M'I Nowak|asyfiR'.J.Nagy. Nagy. 2000. Tonetti AndrealMombelli y_ 0. piśmien.1:39 Ann Periodontitis. chronic in and A': 5. gra.27|403' dziąse|' stomato|o.65. Periodontol F 1986. Medyczna 2000.choroby chapter 2o02. furiodontol dis+ system hostdefense. 1998. 1999.l'I 1999.3:52-59' 2001 1999.4ateńały Ann Pe Necrotizing Ulcerative odontitis 28.: 3.1 1 dontol Annals Diseases Conditions.: M Zegarelli. M. Fujisawa.: R.26:398 Chapter turiodontology cńt oral N4ed thepeńodontium' ReV Bio| 1994. and stem Periodontal for ś|uzowejjamy b|ony choroby Z. Ann on thePeriodontium.79. J Dent 1874.ocenaparafunk.Holmstrup... of Parameters Gre' supp|ement Pe R. asą andma|nutrition. lNe. Coles. tis.J. N.1:84.8.Sakamoto.D.:Clinical Clin Aggressive Periodontitis. Nishioka.F. Mariotti. 15.. strider. Monteil.G . poszeźelie przestrzenr byćnastępujące: zniszczenieblaszk Zbitejfębodolq resoĘcja kości.J. 1999.C.1. sexneroidhormones ce|l 2002.Haake. 200a.azu zglyzowego.Thomas. 2000.21 1125.: L Armitage.:NoWa R'. r Ph)'siologic Hallmon. Borakowska.4ańotti. in roleofthecomplement Ann Deformities Periodon_ Mucogingival PG.Hallmon. I\/.1:20. TM.24. Newman.A. ]8.rotiring R. Periodontol hormo_ Onset of and diagnosis management WE.96-109. ora| responsive o€ 9 nan(ytLmor(pyogelic na||y 2002.ty oraz pęknięcia szkliwa i złama ia koEenia lub o korony Zęba.Huan Xin N4en9: of the pathogenesisgingival 1999. :84' 999.orpcid korenia' W celu postałieda ntaściwejdiagnozy odnośńe urazu zglyzowe8oniezbędnejest urri}]iwe badalie ldiniczne oraz Ediologiczne34. Periodon Periodontal Xin 29.l:98. Ann Periodontol 1999. Sposto. N. and Effect lmpact Traumal WW: Occlusal 32. ]0' Górska. Periodontic_Endodontic overgraMhPeriodon.W.. waniu u.1:32.lMaurizio. tol 1999.14:391-398' 33.30. Lesions.l:91.M.siennicka.. Rossmann.1.E.1:1 of Periodontology PZWL i uśnejprzyzębia' 1995' and of Diseases conditions classification 2.nidwa. 26. C.Ann Periodontol b|o. .: R.zębia.moga róunież świadczyć uystępo.21 2000/1 Peńodonto| clinical Periodontitis M.1:53-55 k|asyfi. badanie radiologiczne- mo8a WskaŹnikirŹdiolo8iene ulazu 'ZgĘfo. Gingival P: 16. zapa|eria kacja Chońbouyfęoia and Periodontitis Refractory Pe Ulcerative odontitis..NovaLNl. z chorób doóM@eń zakresu R': 11'Górska.J. fungi microorganisms and caused infective by sions 2002.: 4. RoWIandI giaWspółczesna. nyś|uzowej 1999.

Wnrowadzenie dontolilaklylti
Zbigniew Jańczuk
Wprowadzenie i chorób przyzębia strategiazapobiegania |eczenia persone|u pro'ilaktyce Ro|aśredniego W

i leczenia

udptrowadzenie
\'!T''stępo\rErxa za. \r Jużdzisiaj$jadomo' źeczęstość celem postępołanialecZniczcgo chombachplzj" u o zębia jest p.fJ,\.'Toceńezdmwia - mozliwie pełrrej paleń dziąscł dzieci możebyća.edukowana 507o sobie tr'lko pizez poprawęwafunków higienicar}'chjamy sprawrrości narządużucia'Trxi]no w-vobmzić postępo$Enie]eczr cfe \\ chorcbachplązębia bez ustnej, Natomiast systemat]'czne usu\Ąańe Złogów \,I"m fu n.rm\.li no\\o. nazębnrh' poparteutrz]traniem jam]' ustnejw do. l.8o nal7ądu' FhdbjLild.ji po]egającq tJ''lkona b4'ch warurkach hĘienicznych,możezleilukować pojętąrehabi]itację, nie cześnie prote1}canJ.ch' oltoped]Ł.znych'chirul. \tystępo\tanieZapaleńdziąsel nawet do 90%'Aby zabiegach giczn5'ch fĘkaln1'ch, ale i psychoterapeutycznych, profilaktykachońb przJzębiab}'lask.uteczna, nalezy i ja jako żekafda ingerencja]ekajzaw strefęfifycznapa. stosować na \tszlstkch poziomach.lz,iałania opie. ró1'nicżuwzględniać strefęps]''chicu i ną' ki /dJD\\ornPi' Z8odnj"/ Sol rolroiniaŚiq /dpnbiP. cjentamusi jest skuteczne 7r\alczaniechorób prŹ}Łębia moż. ganie:pieN'otne' \t,tómei hzeciolzędo\łe. przez połaczeniedzia,lań profilak. Li\!e \ł.\,łącznie Z lĆczeniem'Są to bo.\Ąiem bardzo cuęsto Z,\POBIEC:\\-IE PrER\T0T\E DotyczypopuR'cfnych Powimo się nim objąć stany chorcbo$e o przebieg! przewleld].rn, lecze- lacji ze zdrowtm prz],zębiem' a pro\ad/ido \}lP(/cnia' pvede \\'sz}stkimdzieci i młodzież' Po]egaono na: ni" i'h rylko\]ją|ko\\o b}'ć edukacjizdfowotnejskierolvanejna popra\łę wa. Sukcesemw ńqksfościprz!'pa.lkówmoże nato. - chociazbyna kilka lat miast zahrlmanie choroby fu nkó\ł'higienicfnJ'chjamy ustnej. pro8tamieżFrreniolr.1tn, który pozt'o]i podnieść a rvĘc uz}'skanieokresorvejstabilizacji.\,tożlirre jakość jest $plawdzie uzJ'skanleznacznejregenemcjitkaw1Ątienia' stomatologicm]'ch, l.1órych nek prz]zębia, Zniszczonych prccesem cholobo. okrcsołychbadaniach jest zapobieganie\['stępo\Ą€niu zapaleń s\ m,al. Lllr7]manje |ąme|odq !{rni. o.iągnięĘlh cclem w."v'łqcznie rvspólnp dzia. ków' możnazarrdzięczać dziąseł' łaniompmfilakryczn]m, zaló\\'no ze strony chole. Rola zespołu stomatologicznegoZapobieganiu w go.jak i zespołu pienłotn!'mjest ściśle stomatologicznego' określona. Polegana działa. niach oświatolvo.2dro\łotnych. skutecznej ualce z nalotami bakteł'jn}mi (pl}.tkanazębno.dziąsło. komunikary śWiatowej Zębówi b.aków zę. oficja|ne organizacji zdrowia $a) olaz do]dadrrej odbudowie (śoZ) próchnica choroby borłych, aby uniknąć moż]i\l'ości \'\,yraźnie \'vskazujq, jeże|i że i zatlz}''In}1\ania pŻ}uęb]a zostaną powszechnq profi|akykq, nie objęte to się nalotó\^/' p7e|.roay | P d n . l k / P/ o h l : J | n } ( h r d p o ń o s 5 o 1 U ! d Ą . h |\osfT egów|egrigych tych c|.orób zab rroż. .1a15owe prospe.ulących li\łości nawet |ep|ej 1a Vajov,V na udokumentowanych .\Ą]łkach badań nauko. $'l'ch wiem};żenieskuteclne będfie Zapobicganic

109

i Wprowadzenie profilaktykileczenia do
publicz. popEednio z.Iro.lllem pien\lome pozostawione\lyłącznie ind]Ą'vidualnej m Piervrszyokreślany jest obemie mzumiatrysze' n]'nr (p bliĆ i€altD, relacji stomatolog-pacjent,sfczegóhie w warun" rzej' jako zdjowie śodowisko\\e(efuiom1entąI kach niepełnegozapewnienia opiek stomatolo. gicznej' stąd bardzo istotna rola promocji Zdrowia w lrcal',h), odnosisię do popu]acji ogóle i rych dzie. na &in łcia' które wyvierająwpl}'\jy to udm\łre' zmierzającaprzede Wszystkim do popra\łyZacho. pmmu. ffi Drugi kierunek dfiałań to mzi\ój samoopieki Działania Wańzdrcwotnychspołecueńsfiva. pruezśrc.lrri jące zdrowie, dotycząceszczególnie zachowań hi. i opieki pmfilaktycznejsprawowanej podstawową personel medyczny w stał}'rn gienicnych, spełniają kontakcie z leka. rolę w profilak. już tylko u1ónnych gIup spG pierwotnej' Mogą one w1nikać z róarych ini. rzem' Dotyczy on tyce łecznych' cjaĘ\ nie musz4byćrealizowaneprzez zespćilsto' jest podsta. gdyż podnosi to ogmmnie koszt opie. E Trzecim dopiero kerunłiem działan matologiczny, worłaopieka medyczna,powĘfana ze szpitalem' ki zdrowomej. przeznaczonych na Pochłaniaolra aż2/3 śroilków |t z'qrosrnc'wlE WTÓRNE Dotyczy JuZ w]. opiekęzdmwotną' branych osób z wczesn1,rni objawami Óońb przy. zębia. Ukerun]<owanejest przede wsz}stkim na jeś poziomach na dzia|a|. Zapobieganiedalszemu postępowichomby Polega Profi|akiyka istotna lvsz},stkich jednak stomalo|ogicznego' Najwię|Śze ności zespo|U ono na speq.ficznej edukacji zdrcwotnej ukietunpierwotną skuteczne metody zwalcfa. znacfenie zapobieganie ma e|ińinujące rrzy kolvanejna szczegó]rrie jednaknaitrudniejsze pbtki bakteryjnej i korekty nieprawidło$ych ko l.,Vyśqpienia choroby, ono Jen ńa W rea|izacji' cf|owiekzdrowyi mlodyfadko prześtfe nawyków higienicznych. ga zasad prcIi|aky|i Wierzqc, może nie że zachorować' Zapobiegańe wtóine, czy]i dlworzędowe, jest jużtylkoopóźnić postępo\Ąaniem ponęp łńęc opal\m na wczesnejdiagnc zapobieganie Mórne może choroby, tzecioŻędowe a fmniEszyć skutki choroby' srycei profilaktyce profesjonalnej.

czy pacjentów leczonych z powodu chońb plzJ'zę. bia. I kierun].o\ĄEne iecL na zminimalizo$anie skutków choroby a nierza.lko i leczena. ujemnych Polegaono na: B konh.oli osiagniętych\4ynikó\r M zapobiegarfu.la]szemupostępowichoroby Ezapobieganiu moż|i\ł]m powiłłaniom, związa. nj'm z nie daj4c]mi się usunaćobjawamilub skut. kami choroby Yl specfficznejedukacjizdmwotnejuzaleznionejod aktua]negostanu chorcby ze zi\'ńceńem ulłagi na szko.lliwość qdko !Ą/tki bal{1eĄ.nejna' nie zębno.dziąstowej, i gromadzącejsię na uzu. ale pehieniach Foterycznych. Zapobieganie tżeciorzędowe jest lealizowane w mmach fazy podtz]mującej leczenie (patrz: Rozdział 18). System opiel.j zdro\łotnej\'r'laajach rczwinrę. tych koncentnrje się na tŹech kienu*ach (Łiałń:

ffi złrosIBcA\'IE TRztrcIoRzĘDo$ID Dory.

Kierrulek pierwszyjest ściśle zwĘany Zpromoqą zdmwĘ kóra wspćrłdziała z zapobieganiem, Ęm, z ze odnosi się w ogóle do zdrcwia' a zapobieganie do konlaetnych chońb. DziałaniapromocyjneZdrowia wobecwielocz]tnikowego u\łafunko.\łanja zdrtwia (śIDdowjsko b]towania. pacy i $lTocz]1 {l-Lz$v. ność' woda,powietrze, stan sanitamy),rĄ5daaczające. go pozazasięgresoltu zdmwią musząbyćrealizovva. ne na zasatlach$'ielolesortowejodpowiedzia]ności. Nie są to więc zadania doryczqcet1ł4canie opieki zdrowotnej. profilaktyka Ina na W nowocresn],mujęciu zaś celu nie tylko zapobieganie chombie' ale i zatrĄma. jej postępu.Cele Zapobiegania nie chorcbom przy. zębiazostały ściśle okreśIone: F utrz1,manie zębówna całeżycie, t utE}manie c4rymości rrarządużucia, e]iminacjabd|u i dolP8lwoś.i/wią'/anył / nje. s$ŹwĄ.rn uzębieniem.

1l0

do Wprowadzenie profila

iIeczenia.'ł

i zapobiegania leczenia Strategia chorób przyzębia
Zastoso\łŹniesprawdzonychproEEmó!.v Zapobie. w k4id(h dolnd(/nei doprc\Ą€ d /i|owieIu 8.]\ĄL/\Lh próchnicy redukcji intcns]Ą'\,ności Kjlka falttów pnemawia za tFn, iżtaki pro8lam w odniesieniu do chorób pŹpębia teżma szansę: inicjujqcetło ustalono ponadwszelkawątpliwość bakteryjnec.horóbprz],zębia. ziden8fikowano szer€g cz}nników ryzyka, wa. kon. nn]<ujacychposĘp chomby,z możliilością lrolowania niek1órychz nich, systembadania suemkojużprz],jęb' \Ą],praco$Źno pohzeblecznicąch (CPIT}q' peliodontologicayĆh sz&egóIniepl4datny do działń g po\WÓ. niekórych systematycz. spEwdzono skuteczność dobrc. nych dfiałańprofilaktycznych(uhf]''Inanie go stanu hĘieny jamy ustnej) omz lecuńczych (stosowanie ńek1órych zabiególvchirurgiczn}'ch, przede\r,szj,stkim omz antltioregeneracyjnych B'koterapii) w kontro]owaniu postępu chorób przyzębra' sku. dopracowanosię poz]t'rm}.ch doświadczeń pelsonelu stomatc tecznegodziałaniaśrcdniego póLhni.\. k1ór. moi. t\ lapobiegdniu |ogi( /ne8o i na w],'kolą'stać pr.ofesjonaln]Ęn grupo\!5m w pm8lamie zapobiegania chorcbomplz}fębia. .\Ą,!nika' dotychczasowe \aT'siłki Z badan ŚoZ że do chońb uązębia \Ą]'lącz. zmierzajqce opanowania wizlt u stomatologa są nie podczasind5'tt'idualnych i nie pmwadządo wyŹźnego zrnnie} małort}'dajne i a szeniaich oęstości intens}amości' więc .lo zaha. mowania utraty zębów lvj.niki badań rmkazqą ze poprawa hĘienyjamy ustnej- najbardzĘ skuteczne zapobiegawcze stosun].rr chońb pŻy. w do .lziałanie - zwiazana pnede wsz]'stkimze \łzmstem jest Zębia ku]h]Ą /dro\Ąotnpi' wie( rn).regn poziomu.wia. a zdrcwotnejspołeczeńst$Ź. bez znacze. Nie domości i nia sa też\łarunkisocja]ne ełonomicznepopr acji. Wyliclono na pŻyldad. że lekaĘ stomatologmoże pacjentów sl.utecznieleczyćrccznie tylko 40L}-500 przlzębia' z chorobami tę Gdńy nawetpod\a'oić ]iczĘ' to i tak prcblem nie zostanie rcaĄ1azan} Podobnie smales i Shei. haml rłskafujq. tradycyjnepodejście opanouŹ. że do

nia chońb plzlfębia podczasindy'vidualnychwizlt jest nie ttlko nieprattyczne i mało u stomatologa .kutpr lne. /np, dlp przpde!ns/Jslkimnipekonomi' obLiczyli oni, że w \Ą'ielkiej Bł.tarrii jeden lekarz |ubwie. il dPnĄs|-a mu.iah]po(więr u rolu |60dnj leczyćpląuębic u 100pacjentó\r co Zredu. cej, aby ko$Źłobyut]atę zębów i bezzębie zaledwie o 5% larunJ<ówhĘieniczrrych w ciągu]2 lat. Popmwazaś jamy ustnej u tych pacjentówrylko o 5%w ciąguro. ku ' dałaby sam efekt. taki możliwości bar. Poł]zsze dane dotyczaocf]'tiście chorobompl4zębia' dziej sl.utecmegozapobiegania nalomiasl \\€ f l o.ci i t]..uleĆlno.Li \ie podważaia profesjonalnejopieki peńodontologicznej, którcj do profilakrykapmfesjona]na' oprócz leczenianależy Rozważającjednak ogólne kierunłi stmtegii w zapobieganiui leczeniu chorób pżvębia propo. wiele nowanejprzez ŚoZ i FDI*, naleł podkrcś]ić jeszczebrakujących danychw tej dziedzinie.Trudno jest na pnyldad ustalić'jałie powinny b!ć \Ą$onio. w ?apobiegania. ne gmpy dyspanseryjne pr.oetamie Jak dotqd nie możnaoprzeć się na sprawiluonych wialygodnych wskaźnikach(ind]'katomch)aktual. procesudestrukq.nego w plf}u ębiu nej a]<ĘĄ!ności w ani na prze\tidlwniach takiej aktjĄmości na} prz}szłości (prcdyk1ory)' bliższej

progńmzwal(zania choób prz},fę Praktycfny i rea|ny kiebiapowinienfdaniemsheihamar zmieżaćwtŻech runkach: popu|acji całej dqżqcej popra do Jjstrategiiwobec przede Wsfystkim hi. Wyfachowań zdlowotnych, gienicznych, . strategii wobecarupwysokiego ryzyka, W l strategii Mórnej profi|aktyki, ce|uopóźn|enja poŚtępucholoby,Wobecosób |ub zatrzymania jużniqdotkniętych'

po. Jed}'nFn -jak dotąd istotnjtn $sl'.aźnikiem jest stępu chorcby $edług niekórych l.linicystów i utrata przyczepu(nabłonłowegołacznotkankowe. go), nieproporcjonalna do (ieku osobnika' są4:!. kośćzaśutraty prz!'czepu zależygłównieod czlm. ników ryzyka.

. Jo|r Wo| I kingc'oup l 0 on Pe'iodo.taqedk| seruices I|e FD|and ń€ W!o' of

111

i do Wprowadzenie profilaktykileczenta
że świadomość' krw.awieniez .biąsełw cfasie cz-v. szczenia zębów wskazujerla nicdo}dadnei niesku. teczne oczyszczaniezębói{ Rea]izacja Pofiomu l zespolu sto. w]rma€a pe\łnegomzsadnegol.vJsiłku matologicznego podstawou'ej opieki stomatolo_ gicznej w danej gminie.

opieka eraowa komp

ffii;:iil# iliil:tilf'*"

I

' . o pe | "' " d o laż^a.ow!Ą.rIlE oEyoaorow

.pB)i:l'f#'.

.---1 :{
l

l; l;l !
l€ r l€

pżekazaniepojedjłr. P0ZIoN{ 2 zaldadadodatkowo czemu pacjento$'ilub małejgtupie osób niezbęd. śaaoop'Pu sam"peka ctlombom pr4'fę. nych wiadomośc]iZapobieganiu o | --l l -J l -_Ji i irh bia z poin.truolndtem o.posoba'h ufrnmanla Pozate8omdlaju nadmrc\łErĘ hĘienyjamy ustnej. samoopieką oferuje się też prcfesjonalne Zabicgi w postaci usuw€nia złogównazębnych,szczegó]nie - \.\--\ jq9! q9Ę!!a I personelu naddzĘs1oł}.ch, wykonaniu śtedriego w nateiahrl(h > Wzranpaaanu zaŚabóv{ jednak r\5']ąCz. stosując zabiegi te stomatologtcfnego, jamy ustnej'W prze. nie u osób dbającvch hĘienę o penodo.Io ogiolej 'wg iol ooietu Ryc.7.1 Model oTwojowy ci\Ą'nFn pr4padku Zabiegiprofesjonahresą nrało iFDt). skutecale, RealizacjaPoziomu 2 $lmaga udziałuśiedniego personelu upmwnionegodo profesjonalnychzabie. I r ur pmponulP vYspommajra lrspoLJrd Eilrpa 5uz rozwojo\\y model opiek periodontologicznej gów higicnicznych' hofesjona]ne zabiegi profi]ak. (Ryc'7'l ) s]..ładąjący z cztelechpo.Ziomów w.lnrźa' tycznew odniesieniudo większejpoprrlacjiw tvko' sĘ nych,w zależności dostępnychzasobówmate.ial. naniu lekana stomatologasą nieekonomiczne. od nych i poziomu opieki periodontologicarcj.Model ten opartyw zasa.lziena ocenie potźeblecznicfych Poao]\'I 3 oprócz dfiałańpoprzeilnioomólvionych CP]TN oferuje głóiłnie opiekę prcfilaktyczną (P.} faldada badaniaskriningoweza pomocąwskaźnil..a potrzeb leczniczych (CPITN) się ziom 1 i 2,a nawet3).nie odcina.iqc jednak odpto. periodontologicznych grup populacji,abyuTtrać osobJ,; k1óre (Poziom3),a nawetopieki kom. określon].ch stejopield lecŹniczej pleksowej(Poziom4),jeśli takie moż]iwoścl sq należy otoczyć staĘ pmfesjonalną opieką' Bada" niem takim należyobjqćpnede \Ąszlstkrm osoby programu edukacji upośledzone, chorcby uldado. cierpiące na cięż]kie P0ZI0NI 1 za]dada rcalizację ga. i rloruńp. we' kobiery cięźame p.acoiłników $T;branych LtoĘ t arr^ilbJ mip.zLanrom /drc\Ąolnpj, nie rc]i zd1rwe8opż]"Zębia utrzjTnaniauzębie. łęziprzemysłu'W naszym kraju należyobjąćbada. dla ze niem skriningo$Tm rńĄnież młoduieżl8"letnĘ, nia w ciągrrcategożyciai korą'ścirt-r'rrikajacych Zdforvej c4stej jamy usmej' Program ten porłrnren gd}z- jak \ł].nikaZbadan epidemiologiczĄ(h plże. i motp\ujq. prowadzon]'ch 1987t - od 1'4 do 4'2%l8.latków w }ftwożyć w mieszkańcachś.lviadomość dbałości hĘienę jamy ustnej (samoopieka), W l /ęćt i WojP\Ąód/h\ md kje5/on]d o glębokos( i po. o ca do powinien objąćwĘkszość nad 6 mm i ł]tnaga tneciej kategolii potlżeblecz. a tŁścilvie zaplanorvany popuiacjińżĄłni sposobami(radio,kino, telewizja niczych w zahesie przlzębia' W],niki badania skri. . nin8owego{yrnienionych grup popt-acji mogąbyć i odpowiedrieprognmy miejsco\re) $ykoE]Śtane w mońtorowaniu sJtuacji Należyńwnocześnieuczyći zalecaćstoso!.'anle dodatkowo (samokontro]i)stanu hĘie. epidemiologicznejstanu pvl'zębia' Ie8ulamej samooceny W prcgamie Poziomu 3 powiino byćtez Za\t'al. ny zębów i prz}uębia. Najbardziej skutecfn],'m przwadków i praktycznJ'n sposobem takiej samooceny stanu te leczenie śrcdniozartansorvan]'ch jamy ustnej j est ClroróbprZylębia,z usuwańem poddzi4słolrych zło. i sposobówutrz]m]Ąvaniahigieny

L.l,:::-"

._r

:łf*:$"."n 'J t tś

I

-t-I -1 E r\ l FĘ E Ą

I

lE

't't2

Pacjentowinale" jcznych.Irorób nie tyczno-leczniczego. matologicznychdla ludności tego kraju' W Nolwe. żq do najlepiej realizowanych elementów opieki t wskazaniamu jego mli podcraslecrenia chomby stomatologicznej. a szczegó]rrie niektó. jak zaawansowanych z z nihilizmu leczniczego. munilariil pacjcntcmPowinna doĘ(Ą| : ona czenie f armakologiczne.rnaln}Ąn nie8o osób wieku 35'14 lat.twolzeńau pacjentaprzekona ia. i le8u.$.ych zabiegówlecfrri. zdrowotnych i ekonom ^ wpoi' pre|onanie. jej postępowi omz zapobiegania dalszemu W Stanach Zjednoczonych leczenie periodontolor uryskania jego zgody na pzeprowadzenie tego giczrrestanowi rnniej niż 3%\Ą. począ\{szy leczenia pod. I uz8odrfenia z pacjentem zarysu planu profilakprz]'zębia nale.zni(7e8o P0ZIo]u 4 powinien zape\łniać i granj''L.lpposanja|P. przejściortychńek1órych zabiegóu ków .tałich gii odsetektenjest niższyniż67o.ona oLtP. od . 1izacji dzia|ania. niepo.'padków kieszon}ami gtęb. skuteczny bef dziatań i profilaktycznych. jc\| op[.szlstkichushĘ st(} planu.u|eonośLi dontologiczną. pl7\golowania szegozaan6a)owrniape$.ow\Ó kontro|n\Lh wiz\. lpr na przewlekł}'mprzebiegiem chońb orientacji promocję zdlowia profiiaktykę i u\r{arlnl<o\r'r'ana rozwijania śWiadomości zdlowotnej. badania przedmio.4. Poziomy 3 i 4 powinny u\Ąrzg|ędniać założe. W naszJ'mkraju jest jeszczewysoki odsetek i \ł}. IrrnJ. badań dodatkowch oraz nowoczesnej wiedzylełalfa' ji 2.lło prvl zr'nqpciżniei. peńodontopatie a zębólr zabiegi chin-rgiczne. po. ie pfiepro\!€ d /one|e(?enie jego ńe bęilfie skutecznebez systemaĘ/cznej dbało.Inisz]mi niż 6 mm (tlżeciakategolia pohfeb leczni. samoopieki pż].nych ] nalaeślenia możliwości pehą opiekę perio. Profrlakt]'kai leczenie c. się jużu l8. spotustomatologicznego. są najpoważniejszaplzycz}Trą ekstrałcji zębóly ny i uzupeblieniaprotetyczne.ta(h. ztnu. zawsze lPj poziomóW uryźszy może gdyż niapopŻednich nie być Iemby\łd niera. sta\. ale pzypad(u skutecznej ooarcia w {aidym się przestżeganiuprzez pacjenta\^r na oqa lam}Tn domu uale.ut.In istotn}1nl\Blunl<iemskuteczności lecze. wane poslępo$dnic d]d lvego leczenia (Poziom4)' Potrzebytakie zacz}nąą mzwiązaniem. pŻypadku W każdym na|ełdqłć do: nia iesl koniec/no(i\)stemaR'/ne8o /cnid. podopi€ a nych. nie wclągnlęcia powy'ższych do działań Toź|iwie naj.neso i /p.iUZ w leczeniu chorób pz}zębia należyp. ści. 113 . szczego|nie higienęjamy ustnej' o W niektórych lDzwiniętych krajach sbategia ta Faza korckryjna' czy|i aktyĄnego leczenia to daładoble u]tiki' kompleksowelecfenie. przez ńżne metodyleczenia chirurgicfnegoomz le. Więl6zej |iczby mieszkańcóW ]. czych). zrcsztąnie tylko w nasz}m kraju. i samoodpowiedzia|ności za wiasnezdrowie i swych żepopmltawr'raraiqr sie uslapieniem a bolu.BrzL]ubniedol]adlośi komunikat / paLjen. nych doleg[$'ości' wskazujena koniec choroby.latków' nych uzyskanych z \ł]. u mieszkańców tego klaju po 40 roku życia' gów nazębnych (dn-Ęa kategońa potrzeb leczni' czych CPITN).chi rehabilitac]jn]'ch. po.zedewszy.z} in. osiagnąc aby md|śimum koz}'sci ceń Fofilakrycznych i lecniczych. żeZastoso.'wiadu.lowego.czy[ leczenia niechirurgicznego. stkim uwzględnić koniecznośó $'łaściwej i stałejko.rrawet powildań i niepowodzeńpo a nawet możliwości lecze-niu.Wprowadzenie profilaktyki do i leczenia wskazaniapacjentowimoż|i. korelta zg4zu. gminy.opallan na dokładnej ana]iuieda. i nadmiemegoopb. które wftnagająkomplekso. łqczniez leczeniem kompleksov}m i rhabilitdryinego' lqpmnadzaiąr 80 Zalo\łno pź]. szy.żębia.systematycmość bowiem powinna polegaćnie tyl. towego. h podstawowych promocyjnych rozumień i niepowodzeńw leczeniu.wości ujenrnychsl. pacjentowiobiektJ.v}maga $'ięk. jak ekhŹłcje cz]. Pacjentanależypowiadomići uprzedzić. RealizacjaPoziomu 3 \.

' 7'2 Udzial d.\. z ryciny tej hynika' żedfiała]ność tulv siedzącejdentystyki. Powsta. pmfilakryczna profesjonalna w zakresie chorób $l'ł4cznieprzez hi.!TaJ$ |d. wab wtedy szkołyasystentĄ nawet z możliwością gienistĘ.aktycznieprze.2).ji!Ę]6ńjĘ.Iziału śreilniego dzo anacznego przeszkolo.J.a do lat 50. też rzony w latach 70.i{ać'nie dopuszczając ubaty zębó\Ąl plzltacza bardfo intercsującezesta. prze Eczonego w niekórych fazach potl.do sl1rtecznego cy jak i chońb pnlzębia' W laaju t]m stworzono dodatkowo zawód asystentk profilakrycznej do laktyce $upow€j i pmfesjonalnej.ialań zapobieganiu W Pż}żębia' 114 .ji'd /abie8i drogie' filaktyce profesjonalnej. pe.sprzęt oraz gienistĘ i pacjentem w leczeńu chorób pŹpębia ne \.ji rdrowia.t'kach pl]'$żtnych higienistki filaktyki profesjonalnej.zmienił się mdyka]niewi.!. peńodonto|oqicznego |eka' 9aćgó|nychfazach|e. pacjentó\{ czyściły narzędzia.pl.'-l|-d"l'-l1"-j.tępne s^ne.'. Wykztałcił się nadforem lekaŹa' o oplacaLrości fakt' że okolo 307oprąpadków zachoro więc najpierw zawód as}ste[tki profilaktycznej.ofesjonalnej by kontolo. leczrriczej' ibiałaniaw profi.z sJ" Chodzi o udział higienisteki rlziałaniach. prz}zębiamożebyćpm\ładzona zerunek zawodowypomocy denĘtstycznej. (Ryc' 7. stałbyćwięc w tych warunkachpotzebny Jed}'nie HĘienistki nie wszędziesą w nieltórych pra].e.w Szwecji od lat 60.Inkraju od 1993[ Laeh racjondlnejprofilaktyki.cdul<acii oraz na prcfilakryce domowej i profesionalnej 95 75 14 lligi::qF.l P5Mjl:[#ffilą:i:Lm poszcfegó|nych chorobom Ry.*". świadczy a dopieropotem zawódhĘienistki. konJ'. przy współpracyz pacjentem.oc7enjem ilustruje Ryc' 7'3.zenia pomocniczywg Ratefuchaka3' ża stomato|oga persone| i Na tle ogó|negoschemafudziałańprofilakĘ'c rych w stomato]ogiizapobieganiechorobom przwębia plo powirrrro opiemćna działaniach doryczących się 86 5 gnpouei prordrowolnej mo. \ bowiemdo. stomatologiczne Znajduja nadal zatrudnieńe w plo.sonelu w tych w Zawod hĘienistki stomatologlcżnej nasą''n u.W€nesą stosunko\Ąo pomoce dentystyĆŁ z Zagadnienielvspolpmcylekana stomatologa hiaz W Niemczech3.w ra.Rateitschakz podkreślając wagę działań pmfitakrycznychw peńodontolo8ii.{itab \Ą z w]cjera[ podlogi' Lalaó 60'. poe7 nie t\. po nlch asystertek Na przyldad. oba te zawodysą wań na peńodontopatiemoanaby uniknaćw \aarun.realizujący po\vffł niestety do stal€j konceŃi stomatologii program profilakĘki glu' . {'lqcfane w t].tylko pod takiego dfiałania doszkalania i speqjalizowaniasięs. i nadzomwaniaprofilakryki gl. prz}tacza fakt powszecbnieprzyjętegow niektórych laajach bar.prawie\Ął"lącznie kas z ogromrĘ skutecznością pouej i profesjona]nej' Zawód higielistki stonatologicznejstwo dotycz4cyzańiłno pńcbni. moind baldzo intensT\Ąnie do do reaLizacjipmgramu pofilaltyki p.zer hnyth ube/pieczen ZdrcrĄom}(h' wienie cuasu mań .q"'ęlt*p1-. Rateitschak2 od dla dzieci i młodzieży 6 do 1B roku życia..l'1l. haju przeżJva obeĆniepo\taź]ny kĄzys' gdj.ileczenia E Wprowadzenie profilaktyki do personeIu RoIaśYedniego profi|aktycechorób przyzębia w w aasu pżeznaaonego po Tabe|a 1 W|iaenie pfocentowe 7' pr. stem opieki stomatologicznei reformie w 1999r istnieje zawód hĘienistki denĘstycznej. a dalwc 304.w mmach nov!5/ch chorych.Llpowej rea]Łacji pro.

'ażńezabiegi prtcfilaktyczne leczni.to dobEe ./ne naibaid/PieĘonomj( V\ jeślis4 rłykon}Ą'vane przez pacjenta4. ok|adyże|u/pianki z f|uolkowej lyżce moż]na pmco!.ipn. jqca' Lekan nadzorujewtedy tylko jej placę. Xlasyczne zasady ergonomiis. pacjenta u które mogą być . R lko /e ŚlinoLj4giPm pacjenta ' mozrra u najcu Zabiegi.chodzi o to.'ch ruchó! a wjęc.iA 115 . . Zesta.lakso\łej i koŹ}stnej pozycji' Zestawiede zabiegów peńodontologicznych. pol\(ii Śa /nP |e. natomiast w !e. problemuergonomiipmcy w za.lłĘG Sq biegach a trwałe.zji. ce nistka z aslstentkd. nąćpodstawowego peTiodontologicznych' one często.znych pacjenta'to należyautoma. żezabiegipmfilak. dotyczy głównie zabiegów ńwnaniu z leczeniem chilulBiczn}m. . położFny że ślają jeśLi i ze \'cznie pracować ssakiem z asJ'Śentką na 4 Ęce.'aćmetodą Solo ze ssakiem też . rażającq klótkim stwiedzeniem Skovsgaanla: się dobrze siedzisz i dobrze widzisz . badanie i pż€ nawet. góLoiew fazie podtrz}nującej.i do Wprowadzenie profilaktykileczenia Od Kongesu Eumpejskiego TowaElstwa Ergo_ się nomicznegow 1997x ł Kopenhadzezaznaczyło od odejście szĘwrlychzasadcztercchpodsta\łoi\ych metod prary na 4 ręce (metody schóna. Barkera. to ia ind}B]dua ieJ . cl'In praroua. lahycznych leczniaych.Jeś|i pracujesz". sz@egó]rrie chodzi o zabiegi prcfilakrycane.78 profi Tabe|a7'2 Zstawieniezabiegówperiodonto|ogi.\ł].o$ai przy leżąq'rnpacjencie.\Ąrenie to to]oga śrcdni i profilaktycznych w po. i na nis|ki)po|egd pry8oto\Ąaniu lekalzowi. aby więkfość zabiegóq suczegóLie dłuższychi w]'magajacych w większejkorcentracji' . ahie konsultacji i zbadaniapacjenta. fluorkowanie nie zawszekoniecznyjest ssak w pracy przy ]eżą..lłuższego cfasu i po$'ta. gdJż: .1. spra. W leczeniu chirurgicznlm rola asystentk (higieClanowiska na.. peiodontologii' cze w stomatologii a szczegó]aiew \ie /nd('/ylo iednak że /a!\s/ena|ei\ pra. nierza. praq/ na 2 Ę. peĘonel3.rĄ]magajqdoldadności.7'3 schematl'Ą]spólpracy i |eaeniucholób przyuębia' śentką) zapobieganiu W przez lekarza stoma_ Ieczeniapedodotologicznego peNonel (rabela7'l).']^m ntr. śomatologa higienistkq z Ryc. kontakiowe pacjencle. i na 4 ręce (Irigie.jej rola jest dominu. u którc mogąbyć \Ą}konywane|eżącego zabiegi.ipoddziąślowy d&iękowutndźWięko$ry (metodaSolo).{u Na wspomnianlm Konglesie w Kopenladze za_ akcentowanoteżbardzomocno. analirakorekta zgryru warowego ńf^J l. DoĘ/czy zań\Ąno to śrcdni jak (higienistkatubasystentka). jest przydama pacjenta szczegó]nie Pozycjależąca . m{hananemózynowe plzy lezqq'Inpacjenciena 2 Ęce moznapracować .]znq tiberalilat \\v.gdyjest pohzebny ssak (na pŹyldad ska.jednostajn}'ch jących llygodnej i stabi]nejpozlvcjioperatom z ła. Doświadczeda l@@t@@l $'a nie jest takjednoznac Ę. którePowinny wykonywane siedfącego ęściej M lrYkonujączabiegipmfilałtJ'czne' (podmiotowe d m]otowe) .skalingnad. o8ra. W zakończeniutego rozdziałunie sposób pomi. tonoforeza f uorkowa ]ing ultradźwiękoĘ piaskowanie zębów).6.a szcze. ir h / ka ia. Paqenta że irrnychautoń\Ą€ r0wskazujq.kon}Ąvaneleżącego (asy. hi]patri( i Beatha]' r\'\T. poddziądowy ing l jeś]i ."drcj |y(. niczajac się do przekazania s\łychZleceń' ewentu. jamy ustnej' hłxĘndostępemi dobĘ widocznoścjq i Takie Ę prfer. ska nad. najacYchsię. as}sto\'vaniu rzędzi oraz czeniu $'stępnyn (hĘienizacja pacjenta).lka nawet podkrepreq. ]nstrukraż hi9ienyjamy ustiej . do Zabieg&f\ł]magąjącj.6 szczegóLnie. piaskowanie zębóW .\łykony'\ać tej lE.W}'rnaga.

o 95%'jeślisĘ pIacujeze ssakiem tak. równo Fofilakffczne' jak i leczńcze u lezącego gló\'nje pr\ uŻ\ou ' ien|a mo8dbJi wrLonwvarre naiLle.i leczenia do .magaia ie o wielela|wieis/e svkaje<loL/$Vi.u/ania Jeś|i ustawieniessakapoilczaspiasko\.l.rn gabinecie'na$'etna odległość m i banlziej szkodliny dla opemtoral3Aerorol ten moz_ bakterii na a€dukować. w \15Ą!jest o wiele dJobńejsz}lnD uytlvarzany przez la. jeśli chodzi o zawartość jamy ust.3zestawiono czterymożLiwościce. o 94%po slHo sekundachppepłukaniu roztworem chlorhekyd]. ' lekaEstomatologmetodą so|o.ciei itinocią8ulnieldorejeLlnal wr.T f HĘienistka (lub as}stentka)pra.zestawiolo w Tabeli T. tub wanesprzętemultradźwiękow}'n dfwiękoulm) ' i-''. Higienistka asystentka 4 ręce wysoka wysoka wysoka bardzo M/ysoka bardzo niski \Ą'ysoki bardzo 116 . ale jednocześnie RozpEestrzeruasrępo matj'czniew}€Iiminowana' i grzńy omz inne substancje' pacjentaW oterech rożnych u Wykon}$/anych leżqcego zab|egóWprofi|aktycznych.kl€w bakteńe oddzielne stanowisko ści 5 l]m. |ekarz 5k1rle'.]. możebyćjednak \Ą]soka. lcaju stosuDl<owo $IĄRLĄ. leczniczą'Wady dow.t€nia stomatologio o. cjencie metodq SoIo' Ponadto sporad-vcznie nuje on zabiegiprofilaktycne' fajmujqc się z\t!lde. s. soka.2 Dotyczy ono ta mh1iezańwno metodySolo' jak i Duo' Tabe]a nie uwzględniaogolnie plf}łętych przeciNwska7ańdo pacjenta.ka lekaĘa pmcującego \!yko. rtydąjności czq niskiej na ogoł sztów zabiegów prcfilaktyczn].1óĘ.2% nej przez paĆjenta ny przed Zabiegiem' Można go też zrcdukować nu fizycznegoi Psychicznego.[\]\RL\N. l.zabiegiperiodontologrczne pa. nad trafuością dJ6kuto\. wisko pmcy wada ta zostaje auto_ ślinę. 0. metodą |ub l higienislka asystentka poszczegól.1óry wi to znacznypostęp'bo sk]teczność tworząry się aelozol D ślinociąg' \łYłapuje niskich kosztach Zabiegó$. chodzi tu o zabiegi*Ytwaizająceznacznyaerozol (na prz]''ldadpiaskorłEniezębórvi zabiegi w]'kony.]rfo.ale moż]iwe w pmcJ_ 2 Ę. aby ch\Ąltał j"Zsza Ta on aerofol bezpośre. a Tabela7'3 skute.zność ko9zrpro{esjona|nych rzad. Można i lu poń$nania ich shrteczności kosztó$l 5olo. plzy jednocześnie zbieratylko nadmlT plJnu z jamy usmel profilaktycznych'Wadą możebyćblokowanie lbte.lpowie. jeśli gabinecieznajdujesię Ę ko Jedno stano. ność (metoda 5olo) na stomato|og 2 ręce 1' Lekarz (metoda so|o) na |ub 2' Higienistka asystentka 2 ręce (metoda DL|o) na + stomato|og asystentka 4 ręce 3' Lekarz (metoda Duo) na + 4. pacjenciemetodą Solo-Stano.znoio' odno(nie ny(ho en poddn\ó \\ tabeli z |ub z higieniśka asystentką asystentka as!Śentką zabiegów \r'r oi]niesimiu tlo posz@e8ó!:ry(h ' metodą Duo' za_ Jak $}'nika z tabeli.!h skutecz. i które powinny być n].ała'Uż5lie na też w pmcy na 4 Ęce12. pracy Jeślihigielristka (asystentka)posiada kątnicętuiino\Ąą.kon$\ane u siedzqcego gene_ cjenta. Zawiera kropelki wodyo wie1ko. Aemzol towav]Śząry urządzeniomultradńr'r'ięko.u]Ąikąiących z wieku i jego sta' potożenia jest rrai 30 ca\. metoda pod jest prof€sjona|ny<h znaczmekomfort lecrenia Podobmeskuteczne o chodzi możliwościWykon\. działalnoścĘ z konieczności' pracy i \Wsokichko..ch. .|nie w gabinede profilaldyanych zabiegow zęb&vl3 to pacjencią Ę onenastępujące: nymprzy|eżąqm w te W Tabe]i7. ce.'ać ocz]'"Vviście z stomato|og asystentkq metodqDuo. przy leżqc]'m w pE}padku tych zabiegówssak o lńele skutecfrueJ cujqca możebyć\Ąy. Wprowadzenie profilaktyki pa. się ko spot].\T 1 W nasz}'rn prfy leżąqm pa.

przez uykonyvane sa na osobnych stano\Ąłskach Kualifiko*ane pomoce den$styczne.stent|ę. n]. ale Jest to m^viqzaniemożliwe. przeszkoleniaasystentki.Wykonujqcą jeśli co nadzoru. zabiegipmfilakĘ'czne ga nir w przlpadku higienistki.pielęgnialki Istotnyproblem w prwadku wariantu 2 i 4 sta_ .Ą] Duo go pacjenta. \ł]magające: stentk)' pracującejmetodąSo1o. $ykonuje oplócz fabiegów lecnicą'ch.ofilakrycznego pielę. stomatologiczn]. z prob|emu. ZabiegiFofilaktyclne' W każd]. mPtoda dwi" ds}s1en|ki pracować metodąDuo na swoim stanowisku. jach gwaranfuje\Ąłaści$Y nadzór lekana nad prac4 kiedy zabiegi ptfilaktyczne zleca się k!. nowi koncetrrjaoddzielrrych . może być że zabiegi pmfilaktyczne' Skuteczność podobniejał i wdajność.3 \łynika więc je. gnialki Ilie mająbowiemw naszJtrn kĘju upmwTlreń mniej wmosaione. pmcujqcmetoda Duo na 4 Ęce. na sta się metodq |ubso|omoże odbywać dv\. jestszaegó|nieważne.zle. korzFci: ma stanowisk następujqce Mode| oddzie|nych kontakt asynentiq|ubhigienist. Lekarzmożesię vv|ącyć raziepotżebydo roz jakiegoś baldziejskomp|ikowanego stŻygnięcia pŻez asy. Trudniejszyprcblem stanowĘpv]'padki. tak.'alifikowa. k niższychkosztach. bardziejpl€qzyjnego radzofu lekaiza stomatolc gdy necie stomatologtcznJ'Ir. prary (na pżyldad wspól powiedzia]ność ścide pojętejzespołorvej ne pomaganie sobie przy trudniejszych zabiegach. do wykon$ĄEniazabiegówW ponosi więc lekan stomatolog. W za|eżności atbogdy zabiegi te lwkonwvane są u ńespokojne.lo z nią rvrkonuiar zatrudnidjednq Jeś|i|ekaft prdcujq Duo. Ltórych doświadczeń pomocedent]stycune \Ąykonuj4 skuteczńe organizacyjnych i teclrnicznych 8niarki i \łfch cz}'nności pź]paclk. tycarych.u zlece.lnoznaczńe wTsoka pvy ndi.i do Wprowadzenie profilaktykileczenra ]] $iARLł\T 3 Lekalz.ltkonyścitakiej u'la. w wykonaniu hkienistki (asy. koszt a]e bardzo\ĄYsoka.rn w rvo]n$h c}wi]achĘ.m zabiegów profilaktycznych bardziej. matologtcznaposiada uprarurienia zawodowe do gńlrce lub asystentcepowinien \!ydaćlekarz st(| zabiegówprofilak.tn pomocom dentystyczn}urlub pielęgniarkom' asystentki.kute(/nosaprofrlakn prole. z Lekażma lahĄy profi|akyene moż|iwość i zabiegi ką. Z Tabe]i7. że większość możebyćdobrzeuykonarrametodąSolo. Możnasię dopatŹyći innyc. 117 . asynentka jestW pełni Koęyśd obopó|ną są dośWiadaona' nie pracy zespolow€J' co sprzy]a w . i piaskowanie) lekażzatrudnia Jeś|i (skating ulhadźwięko\ay/dźwiękoĘ praca od potrzeby to dwie as}stentki. w}Tika natomiast. wańant ten jest lvięc bardzo nieekonomicYnyt].jonalnpi. potrebymogqpra(ować oddzie|nie na a w raz|e nie uzasadnion$ ale rylko dla tudniejszych zabiesolo' metodą dwu 'tanowiskach górv profilalacznych' rt1rnagająqch użyciassaka |ub higienistkęasFtentkę. że pielq nawet pmcując na 6 Ę\ lwkon}Ąvanie dodatko. fwiqzanego lń/ykonywanyn ll!\RLjrNT 4 Jest bardziejkomfortowyi ekonopaqentem' stentkę gjem |ubz trudnym zabi€ miczny niżwariant 3' Higienistka z asystentĘ lub może as}.lvania opisana $]żej praca zespoło$aw różnychwels.laniupacjenta. nie na llYkonalie zabie$l p. jamie ustnej' PehĘ od.ch $'ykonJ. podobnie peńonel' stanowiska przezrraczone rlykc> do średni n}Vania zabiegówprofilakĘczlrych mogq być skrc zresztą i asystentki' jak i nowo zatrudnione pielę. Jest on baduo merl'torycz_ zabiegi profilaL'ryczne.' doldadnego pomocydentyslT'cunej zalaesie tych zabiególr w stanońsk pmcy w gabi. zabiegówprcfilakwcznych musi byćbardzowysoki.) ' Istotny jest też aspekt pnwny Higienistka sto. matoĘ' po zba. cajacy rtykonalie tego rodfaju zabieg&v Z fue.

horobl pll}/pbia'zapaleniP jcst d/ią..ic lhorob1 sk. że samoocena oĄry-wa łażną rolę Eliminację nalotó\t nafębnJ. pżez lekana ]ubhigienistkęsto.2.ule( /noi.pi . w z(?lczańu nalotów bakteĄ.h można prcrva.Ii /dl'a. z i choi.i' Uważasię.cjentów nie fdaje sobie jednak spra\rl' z \rtasnlch d/i' dlbo i. niach międz]'zębo$.iaozenie Motywaciai samoocena Z\. w pacjentów stanuwiedz1i większości dla metodyte z$taszczamiękkie złogi utEJmujące się $.ch niejsząlolę w Zapobieganiu leczeniujużistnie. lpnie pr:rrcbiar orrl \ ulrv\maniu zdrouiapo go pacjentaczynników socjop$'cho1ogicznych' Nau.nych w jamic ustnej skuteczn]rm' komplekso\ł]ryn ich leczeniu utĘJmująca)' Ponadto. poza i ja.aby stosowanemetod!' aby Pacjent właściwie zmzumiał otrz}. (faza czając] zabiegów higienizaq.vbańviąjacyc1r po" mato]ośiczn4 metoil i prz}'bolów higienizacyj. osiągnięciu cz]''stejjamy ustnej i uzębienia.ną jest uśrtiadomieniełskazarrie i ' Il 9 . Wszechnie przyjętejako prosĘ'i widocznysposóbsa.i jcgo\\r. i.n]'. przede rvszystkim w warunkach domo*ych' Inną /ne8o obejmujp dolladne monilororran. \!ażn}m cąłrnikiem w \Ą. nych..lków Po wskazaniu jest $.ka lub mięś harg i jej zwalczania.przeshze. mooceny olau ocen]' pźez lekarza lub hĘienistkę się d r l ' / d o d p o ! .il|ó\\ z p:l"\.. zdefiniowanieu każde.alki u kar. są możliłę do \WĘ.1'ch. osobnicząsplarvnościq. różnorodnamolfologia musi tak pEekazać i pokazaćodpowiedniąmetodę zębów i dziąseł' zaró\ł'now stanie zdrolvia' jak i zastoso$.. ca:ląpe$łrością Z należ]'stwlel. sa \Ę'soce skuteczne i stanowiq dominująq.Jadwiga Banach Wprowadzenie Profilaklylra domowa lvlotywacja samoocena i Wskaźniki higienyjamy ustnej pomocnew wybarwianiuplytki bakteryjnej Preparaty znaczeniehigienyjamy ustnejw |eczeniu chorób przrzębia Przybory higi€ n y przestrzeni do międzyzębowych liilpro!.rnane lt. się odpowiednio udoskonalane celu zaspokojenia narriazaleconychcz1'rrności' w t!'ch zlóżnico$'anychpotrzeb'l. nauczeniupacjentaposługirvania nimi.ska.spo. i p d / i a l n o ( i h u t l 7 \ I n a j l i u $ l a 5 L i ! \ e j stomatologiczną.jak al1iplf}'pomoq.Sanie h po\51a\\aniu. albo popżez ich usuwanie' Według altualnego niedoĆią8nięć oczyszczaniuzębów często także.e metodą oceny przez pacjenta s]<uteczności 8i..vlenieza pomocąśro. zmieŹa do tego. \Ą. higieny jamy ustlej musi spoczyNaćna każdjłn dzić' iż wimo ono być stoso\Ąaneplzez pacjenia z pacjentór{ odpou'iedzialność zespołustomatolo. walki Z ciągle odk]adającą p\'tką nazębnąb1'ty zówki i czut siQ umot\wo$'an!'do luete]iego t\'}ko.alcfanie płytki bakteĄ'jnej odgry'\Ąanajwaz.cia nic sób ZaIó\Ą. \\'jększośćpaz popr/c/uapobi.ob]'.tkq bakeĄl.h.anie każdego pzńorów higienicznych.]óoŹe metod służąq.a i policzkóll| Uwidacznianie ich popnez ich ł5óar. $'zroku' ani ję4.Io zapobieganiachorcbie plfJu ębia.

I Profilaktyka domowa
mu obemości stanu zapa]negodziąsła, Ap.okjyma|nyw,każnit (AP|) bądź krua. 1 2 wienia Z dziąseł miejs(u, gdzie znajdujesię pł].tka w rD 1 i ich bralrr - przy zębaÓ dobrzeoczyszczanych. Nauczanie rĄ:laściwego oczyszczania zębów po \tinno u$,fględrriać wazne elementy|moty\aa' trzy cję,jnstluktażolaz kontIolępacjen. Jeśliistnieją tnrdności umotylvo\łaniu w ta lub nie jest on w stanie prawidłouoi przez ca\ ąas wykon!'lvaćzabiegów hĘienicznych, a lekarz plz}stępujedo leczeniachirurgicanego plu}zębia, na niegospaddnaiwieks/a odpowied/ialnosa nippr} /.r wodzeniai powildaniaw lecreniu.Liczba wizJt pizeznaczonychna tempię higieniczn4 Za]eł ściśle od mzległościciężkości i choIobyprzyzębiat'Aby osĘ gn4ć końm\,!ysukces w le.zeniu chońb pfz]uębia, Ryc.8.1 Diagram oznaczania do aprokyma|nego wskaźnika średni przeznaczony moB1t,owanieinstruk. p\tki(APl) ws bnseso. czas na i tażhigienyjamy ustnej powinierr.\Ą,]'nosićpr4óLi. w żeniu1 godzinę12 minut na jednegopaqjenta.s wskaźnik ten jest godny polecenia ze Względu Wskaźniki higieny na jego prostotę olaz bardzo laótki czas badania iamyustnei (okołotrzech minut). Uzyskane z badania za}resy Przed zademonstrowaniem pacjentowi prawidło wskaźnika API powinny być inteĘretowane w na. wej metody szĆzotkowania użyciaprz]'torów dG stępującysposób: i datkoł]'ch,na modelu' a potem w jamie ustnej pa. a API100%-'7ryfa:AaBena jamy ustnej. cjentanajpiel'wnależyocenić,określić ]iebol\o tub I API70% 44vo| przeciętna' ŁEgtena pro{entachi wpisać do kalĘ choroby \'rskaŹnik l API39vo-257o:tlgjelaw miaĘ dobra,z\ailasf(za w higieny jamy ustnej. gd1wska,;nił zbti-ia do 25a..|slniej4 \Ąót\czas się wanmłi do ocbronyprzed pńchnicą i chorcbami I lvsrr.ł.Źlu< i.p""i''rrri Ptaque irrr przyzębia. móc przystqI]ić zabiegówchirur. lrulel)G Ne Aby do lcżt do naimnieirza.o{hJonn}Lhobe(]rie gicznychna prz1zębiu, i ndjc7ę. wskaŹnikmusi być< 157o, ścĘpolecanych wskaźnikó\M uwidocznieniupłJt. r API < 2570: Po opĘ'malla higienajamy ustnej. ki w przestrzeniach międzj,zębortych pomocą za zgłębnika po \ĄlŁaMieniu pŁtki tabletkamialbo I rvsrrMlu< PŁYTKI BAxTERI-JNEJ el'I) lub .oztworem \tybalwiając]an. ocenia się higienę $g si]nessi lije' SłużT ocenygrubości pł}tkibak' do w przestneniach międf}zębo\łych' k.wadrantach teryjnej umiejscowiotrej w okolicy szyjki zęba.7 W p\'tk bakeryjnej rra powierzchniach oceny dokonuje się na cftercch powieżchJdach 1 i 3 obecność styczryÓ badasię od shony jamy ustnej rĄłaściwej.Zęba:po]iczkowejlub \aa.goi\'ej, językowej i dwu zaś k$,adrantach i 4 - od stronypzedsionlo\Ą,ej powieżctlrfach stycaych: blizszeji dalszej' w 2 (RyĆ' 1).Kr'teńum ocenyjest \Ą,}stępowanie B' p\'tki KĘ/teriaoceny| przestzeni międfFĘbolvejomaczonejako (+)]ub 0 brak plltki bakteryjnej, w jej brak (-)' Waltość \Ą,skaźnika oblicza się we. l-cielka warstwa pł].tki przylegającado brzegu API dIu8następujqcego oru i podąiew procentach| $'u dziqsłowego szyjki zęba stwierdzona zgłębni. i kiem, ale niewidoczragĄm okiem' 2 umiarkou'ane nagromadzeniep\tki na brzegu sumaPżestżeni międzyuębowy.h f plytką x 100 dziąsłai (lub) na po\^,derzchni olaz w kle. zęba suro s46tkch 0'.€n6r'yÓ pże.|Eelri międąlzębow}th szonce widocznejużgołJmokiem,

":;td'#
Jsr..'FtrFFf

,O

:Tfl-|

120

Profilaktyka domowa
w 3'obfite la$omadzenie r}ł],tki kieszonce i (lub) na brzegudziąsła powieEchni Ęba' i Aby oblicz1ć wskaźnik higieny jamy ustnej wg si]nessa i l,rie. należy wartościuzyskane ze Wszystkch powielzcbni zęba zsumowaći po.Ifielić przez 4. W ten sposób otrz}'rnamy wańość jed. dla nego zęba' Stan higieny jamy ustnej powinien być fbadany pn}najmniej plzy 6 zębach,na przyldad: Liczbowa wskaźnikaom ńwna się su' Wartość mie waltościJiczbowychobu wskazników DI i CI i możervahaćsię od 0 do 6' Wskaznik DL jak i CI tĄ obljczasię oddzielnie len \posób'iP sumujPsię 12 uTników (Z 12 po\'r'ievchld zębów) i dzieli się przez 6 oiczbębadanychzębów) '

l

Preparatypomocnew wybarwianiu plytki bakteryinei
żebyćWkonysBwany w gabinecie stomatologicz. njtn' zaś tabletki o tej samej nazw'iewimy służyć samokontmli zabiegów higieniczn].h \łykon}va. nych przez pacjentów w domu (Ryc' B'2)' Roztwo. rcm Red.cote w pł].nie(5 kmple na 20-50 nl wo. jamę ustnq pnez dy) poleca się pacjentom płukać 50 sekund. Po przepłukaniuust ciepłqwodą u$'i. dacznia się vybalwiona na kolor czelwony p\tka nazębna zlokalizowana zarówno na dziqsłach,zę. bach,jak i uzupełnieniachprcterycznych'

ffi nłl'qnvtq.cz noD.coTE\r Pł]I\-IEMo'

przy poszczegóJnychzębach sumujqc Wartości przeztiezbę i dzieJq' lębo\\baddny( ob4'Tnujem\ h (skaŹ ika Pl-I-dla całej jamy usmej' średnĘ Naltość

i# tvsr'łŹNrx rrrcrnNY JA]\II. UsTNEJ (oHI)
wg Greena i Vermil]iona' sldada się ze r.'skaźnika nalofu i hskaźnikakamienia'8 KĄ'teria ocenywskaźniła nalofu (DI)i kamiena (CD nad.lz,iąsłowego sątakie same: -brak nalofu, brak kamienia nazębnego, 0 l-mięl..ki osad lub kamień mddziqsło\aypokry' tęiqą nje wic.ei niżl powier(hnj /eboB: " pokĄ1\,a. z'miękki osad lub kamień naddziqsło\ly 2/3polr,ierzclni badanegozęba' jqcy lvięccj r lub u}'stępo$9ńe pojedj,nczych $,ysepekkamie. nia poddziąsłowego dookoła szyjki zęba' 3-osad lub kamień naddziąsłow pokĄ''lvający wjęcejniż2Ą portjerzchni Zębalub grub€ pasmo kamienia poddfiąsłowego dookoła sfyjki zęba. Kazdy ze wskaźnikówpowinien byćocenianyod. dzielnie. Najczęściej stosuje się uploszczons'!.vska. źnikoHI ogranicfony,podobniejak rve wskaŹniku plrtki bakteIvjnej(?l.I'),do sześciu zębów:

itu

W gómych zębach trzonowych ocenia się po. wierzchnie policzkowe, \ł dolnych językowe, a w siekaczach- powienc}nie wargowe. Zsumo$aposzczególnychpowielżchnijednego ne \łaftości z zębadzieli się pżez liczbę badanychzębórv.

t

Ryc.8.2 Płyn tab|etki d i R€ pbtk cot€ do Wyba|Wiania bakterynej.

Ryc. PM Auorescencyjny 8.3 PlaqueTest wlbaMiania do pMk bak'eryjnej.

121

Profilaktyka domowa

Znaczeniehigienyjamy ustnei w Ieczeniu chorób prryzębia
pł}tkaba].1eIyjna Ponieważ cią8]esię odhlalza, ce. lem instruktażuhigieny jamy ustnej pacjentajest zapoananiego,w jak sposóbmożebyćona skutecz. ńe elimino$€na, aby nie dopuścić ponounego do jej gromadzenia. W czasie tej fazy leczenia pacjent powinien do" głów. wiedfieć się' Zepł}tkabakteryjna,stanowiąĆa ny czltnik etiologicznyw chorobachpE]'fębia, od. pM(ibćk]eryln"l By('8.4 |ab|elter}t.ozy"y wybaĄ/Via.ia do ]ddda na powiefl( się hnia'h rębów, nlpe]nień,uru. pełaieńprotetycznychomz na dziąśle' zaplzesta. Po niu cz1nności hĘienicznych' juf po 3'| dniach do' PL.\QUE-I LST Jest znanlanna polskim ryn. chodfi do powstania stanu zapalnegodziąseł'Ko. ku preparatem w roztworfe służ4qm uwidacz. nieczne jest poinJormorłanie pacjenta, iż tylko nianiu zlogów nazębnych (Ryc. 8.3). RoztwóI ten pż}.\Ą,.óceniecz}'nności higienicznych powoduje mJ ].olol żółtvi ies| ma|eńalem fluorestenryj. całkowite cofnięcie sĘ stanu Zapalnego dzĘsel Po. go jdmJ u\lnei ip.t 'n'ajn!m. nvm.Po nanipsipniu na /pb)i dlidrlapr/) u/\. 8]ąd. t!,łas( hi8ipna ' iwa jeśli nie najważniejsz]melementem plofilakryki ciu dol4czone.jdo zesta\Ąlr specjalnej końcówk preparatu promicniami ord,7 na(wie|lPniu świa. i leczenia chońb pfz]'zębia,po$'inien ukierunko. potimPĄ7d(yjnpj, \\ać działa1ność Ila nadfioIelo\^e8o / |ampJ na. każdegole]€Iza stomatologa,nie. lotj' baktełjne fluoryzują na kolor żółb', rcprezentuje, ale także ,'czysta'' faleźnie,jaĘ specja|ność pozbarł'iona pł}tki powierzchnia zębów i dzią. i innych członłówzespołu zaś stomatologicznego. kolorem niebieskim' ze względu na ko. sełś\nrieci nieczność użycialampy polimeryzacyjnej, prepa. mt musi być stosowany $T{ącznie \r'fgabrnec1e |nstrukaż dotyaqcyutŻymania Właściwej uft higieny ęrnm'rn|ndi."nlm powinien bienia, tymi przyzębia, W dovayć doboru: : odpowiedniej szeot€czki, . r'ł.nI,nrrrnnrl.coT[ I ERl"TRoZY\ot\E : sposobu szczotkowania, S}uł do ul banłiania nalo|ó$baktPryjn\ wirrn) .: dodatko.^Ą/ch thl nażędzipomocnie]ch, polecane do stosoi!tsniadomowego(Ryc. 8'4). być I past. Samokontrcla higieny jamy ustnej przez pacjenta w domu pozwala na tratychmiastowqewakuację pttk baktelyjnej Ze ź]e oczyszczonychpowierzch' :.i szczorri'l no z4BÓ.tY Jestnąjbardziej uni. ni zębów (widocznewybarwionezłogi)poprzez wy. weNaln}m i powszechnie pŹ],1:z zaakcepto\łan}m ą. konarie pnez niego po[tómego zabiegu hĘie. dem słuz4C}mdo elimirracji p\'tki baktcryjnej. nicznego. który powierzchnię zębó\^,' i/lub dziąseł u (e]ulwięk7PnjdPlekĘwDo(t./oo|kowania i lę. pozostawi czystą orak wybar.wienia zastosowa. bówproduko$Ene szczotkińżnią się kszta]łtem, po rcz" niu tabletki). miarem oraz śr€dnicą\tłosia. Biorqc pod uwagęśre. pou( pd. dnil e tl'łosia. Pod{ stoso\Ądnia lds Idb|eIPk na|eż\ zJi rolńżnia .ię ndslępująt slopniPjcj e prZesuwaniatabletki po ca. twardości: cjenta o konieczności łejjamie ustnej (od strcny podniebiennej i pżed. .r szczotkatwarda:0,25-0,50 mm, sionka jamy ustnej)' Utlz}m]\Ąanie tabletki w jed. .]szczotkaśrednil}twalda: 0.20 0.25mm, nJ.n miejscu nie pozwoli Wtaściwie okrcś]ić stanu : , szczotka miękka:0,18-0'20 mm, jamy ustnej. higieny szczoteczkado imp]antów:0,0M,0l2 rnm.

122

Profilaktyka domowa H
pracującejwyńż. W zależlości budoll:' części od skut€.zność szczotkowania zwiękza się, gdy prze. nia się dwa rodzaje szczotek do zębów: pęczko\ye stżega następujących się zasad: (2-5 lzędy IĘczków na szemkość 5 6 rzędów rra i . sfczoteekę na|ełtEymać d|onią mocno, dłrĘość) \rĄelopęczkowc całą tak (3-4 rzędy na szerc. omf przegubu abyniewywołać zmęczenia i '9 Ękipodczas kość 10-12lzędów na długość) szczotkowania. metodzieBassauchwytszczoW parametńq kóre powirrnyzadeq.dolvać Spośńd teczkimoże ,,pędze|ko\,!y'', być o tt1'botze odpowiedniej szeotki na]eł u\,Vzględnić: a nieopuszczać żadnego w łuku, zęba którymÓgłby l stan dziąseł, pozostac ocyszczony, nre l ustawieniezębóWw łukuzębo$}m, powjeŻchnie a żujqCe na|eł oczyszeaćWe Wsz}ś. l stan zdmwia całej jamy ustnej, kichmetodach ruchami szorującymi poaqtku r mot$'vacjęi zĘczność na pacjentajubna końcu sz@otkowania' Za|ełto od indtĄ/vi. Powszedmie zaleca się szczoteczki o śrcdric!' przypadku. na przyk|ad osób ze dua|nego ltak u w,]osid 0'20-0.25 mm.o knjtkiejit\'ąskicic?ęi(i pra. powie|zchni skłonnościq do próchnicy żującycn, na. cuj4cej,gdyżz punktu widzenia anatomii jamy ust. je |eł ocyścić jako pierwsze. szo1/vniejsfe po' na nej tylko takie spehiąją swoje zadanie,umoż]i\'ia. jac s]wobodne czqtkuWlosiei mniejzmęCzona zapewnia do. ruchy podczasĆZysfczenia zębów Pole. ęka kladniejsre ocryrzczanie brurd.Oayszczanie in- ca się takze tę twaJdość gd]'znadajesię za. sfczotki, nychpowierzchni pżedżującymi po|eGsięwóW. ńwno dla osrjb udmr\łĄn pryebiem. iak i W nie. re aas, gdy inniejepotŻebastymu|acji dziąsła |ub \r'r'ielkiego stopnia stanachfapalnych przpębia' gdy jeśWidoane nagromadzenie pMki Wokó| polecićokrcso$'ow plzy. szczotkęmięl&ą należ]' trzecich zębóWtżonowych, pa.lkach faostrzeń w przebiegu zapaleń przJzębia powinno E szczotkowanie llwaćokoło minut 2 (zwiększone krwawienie dziąseł, r,vysięk ropny ą stosujqc metodęro||i ruchów okężnych podczas t\zros|nl(homoś(/ębów|ora/ m/po/nania i t\fio. kżdego przy|ożenia sz@oteczki łuku do zębowego dziejącego zapaleniad2iqseł prz3,zębia. lub czyszczqcy powinien lęby Jiczyć myś|ach 5, zaś w do Bezr,vzślędnJ.rn.Wskazaniem użycia szcuotki do pżyruchach wibrujqcych 10' do jest miękkiej, koniecznie wielopęczkowej, stosowa. ruP przpl palienla metodr Ba..a' tż}lie innej szczoteczk niż miękka i rłielopęczkowadopro$,a. Dobrc szczotkido fębów powinny cechować sięl dza do recesji dziąsełporviłłanej nadważliwościq e ń\Ą,na długością ł:losia w pęczkach oraz prze. obnażonyÓ szyjek zębów sb"7enjami miPdz] pę./kami' po/.$dląjqq'mi nd Recesjete sąwpikiem uszkodzenia.Ifiąsła pruez swobo.Inyprzeplywwodymiędzynimi i utlzJ'rna. .Wnikające średnio.twarde twarderĄłosie lub szczotki nie szczoteczkiw czystości. do keszonki pIz3'zębnej lub szczeliny dziąśowej' jł odpowiedniodług4 pracującq, częścią która pod. Metodę tę możnapolecaćtylko Ę'ln pacjentom,co i /d5o{4^Z( /.nia powi]x]J obejmowa. nąjwyiPi do któI]ch lekarz lub Ęienistka sa pewni,żepo zu. tży sqsiadujqce ze sobq zęby (dla dorcs]ych życiusię szczoteczkispełrrią $5''tr1óg oni kupna nc -23 do 50mm,7,5do 11mm dla drieci), wej szczoteoki miękkiej i \','ietopęcfko\aej. ]Ź$,],starczajaco dłrĘąĘkojeścią(15 do 17 cm dla Skuteczność szgoteczek mięk.ldch uĄVanych dorostvch,l1 do 13 cm dla dzieci), w innych meto.lachszczotkowania, metodaBas. niż m Ękojeściąszczotki ustawioĘ w tej samej pła. sa.moi{ra tqdluiajql t /a5ŚZ( Zwięk/vi /otko'"lanid' pracujqca.Zape\łniato doblą szczyźnie część co Znaczne niebezpieczeństwodla pŹlzębia moze kontrolę Ęki rradczęścia placującąszczoteczl.j. stanowić użylvanie szczotki twardej, z$łaszcza Pźedstawionepow}zejw1'rnogi doq'czqceszczo. w metotlzie nieEawidłou,ych ruchów poziomych tek nie wklucfają mozlirvości irrnych skutecznych lub piono$'Ych' Ryzyko uszkodzenia prz5,zębia mod}fikacji ich kształtui budo{5l (na przy]dadpo. zwiększasię u tych osób, które oczyszczają uzębie. wierzchnia szczotki W kształcielitery v) ' nje r ręsliej niż dua raz1 d,/iPnnie' ob.Pn\owa(

123

zez szczo. 8|ośny gnatpo dltóó mioutdchkbie8u o(Ą'Jc..iadająrou.ności mających problemy z nadwmżli\rr'ościa zębów do' prędkości stępnesąmodele z opcjądrtóch działania (3D Plaque Contol).ar'ia u/ę. szczotecfki imitujące fale dźwięko1ł€ wkazują du.]łuż zębowego.pomła'.ych Ę.rÓ' \i.led.|ępuiepŻez bardzopouo|nejej pnesultanie i.lrpacjenta sku na d. Recesje dotyczą \aówczasmjczęściej ldów zębówpnedhzono\aych' i picl'\łszych W pe\Ą.ztzoLlow. Dla paqjentów o koniec. [j metodaro1l (uymiatąiąca).1isiłępracy pozwalapacjentordtrałatwiejsze pMyzw5/czaja]ie do uż]''!vania tj'pu szczotki' się tego plusem szczoteczettego Ęrpujest emitowa.zią. a ocz1szczaniepowienchli rra. łuku WZ.1rcnicf systemzwięksfąiącystopniowoprzez ny 12 cyl. maĘ7czne zatrz}manieruchów główkiszczoteczki' pach szczoteczekpoz\Ąala jeszcze doldadniejsze rra oczyszczanie uzębieniaz pĄ'tki bak1eryjnejBledrĘ.w]'miany końcówki. sługiiłańa sĘ nią. zębnąnaleł polecaćszczoteczkielekhyczne' W la' pracującaszczote@ki!wkony\. lub kieszonki przJzębnej. bienia w tl'rn samlm czasie. ia. stanu prz]'zębia. dziqsłat1tvolanych urazem ZadanJrm tecfkę. oraz .. gd}z nie \ł]'maga specja1nej tecbniki po.oraz aparatJortodonryczne- iŁ mrony sZcZoTKol\ANfĄ Spośńd v. tego od czasu elekfu]czneszczoteczkido zębówzostdy zna. chującesię możliwością \łykon]$ania ruchów lota. a wędzi' l.Nlniej. '] metodywibrujące (Bass. bierlia' Inne posiadająta]oe czujnik nacisku służący do kontrolowania siły nacisku szczoteczLjna ząb.lo.któr / nith po.zrvtaszcza zagięciachłukuzębo.łosie szczoteczki teczki elektycnej możeuykonj'1\.ać .i 70.|rriego ('losia szcz]teczk od kontakfu z zębem (odległość po\r'r'ieŹcbni zęba lub dziąsla może $T'nosić 2 3 mm). stil]mam.zĘcznościmanualnyc.i ]. nie z korlych i przedsionkollych.l metoda okĘżna (Fones). niu którcjśz opisanychmetod)do walki z pb.la.1 Profilaktyka domowa na można wówczas. Duż]łn ny co 30 selond sygnałdŹwiękoły zmuszającydo doldadnegoocz}szczaniakażdegokłafuŹntu uzę. ryjn\Lh. chóW i '124 . Chafiels).ej nie toważyszyznaczqcego stopnia jest takżez kształtem ka. .zwmtne oczlszczajqc dosta. czącoulepszonei unowocześnione'lo Powstałynowoczesne. obnŹźenia koEeni zębów z powodu rccesji p. nie w tecznysposóbprzestzeń międzpębo\łych. Ponadto stoso\r'fanie szcz(| WlbóI metody szczotkowźrnia uza]eżniasię od teczki elekhYcarej. !v bezpośr€dnim sąsiedztwie szczeliny dziąsłowej pulsacyjnycłt oscYlaqinych w niektó. podcfasszczotkowania szczoteczĘ tradycyjną.tĘ bakteryjnądzięki w z zdolnościusuwania bakterii bez bezpośre.lól.va.1óre w przeciwieństwie do szczoteczk tra' bodołowegońe stwier{za się zaburzeń w jego dycyjnej mają zaokraglonekształty'Główka szczo. wego.va. nież miemil cza. w główki szcfoteczki pM}'pomlnają r\'llętrfnej części . tach 60. w obrębie$yrostka zę. p\tki bakteryjnej ńe tylko powierzchnijęZy.6ya1ęj omz jego poziomu intelektualnego. Połączen]e ru.osq laryjn \ pracujqcejna okĘgły no w nich takze kształtczęści Takie szczoteczkiumożliwiaj4 optyrra|neoczyszcza. kształcie.'eni cznielub um\5louo. W przypadlr. klóra stanowil/" si\ . yjoyr Zmienior h oral wibra( h. ]lletoda roll jest wskafarra u pacjentów z cholobq sza liczba rccesji dziąsełpo uż]. Ele].tkąna.]nemodele ce.Ióżnoro. jej elekhfcznej Zlviązana obrzęklub rczrost dziąsła. ale takżei przestrzefu międ. anarrych techniŁ do szczoteczka elektr]''czna jest stosun]<owo łatwa nych metod na]ezq: w ufyciu.Ila ze. du ła mniej tmumabzujaco na tkankę dzĘsła.u.waniu szczoteczki przJzębia. Połąc/enieemisji fal dźwiękoi\ych bafiZo Z szybkimi ruchami częścipIacującej szczoteczki (31 000 raly na minutę) zapeunia usuwanie p\tki bakeryjnej taloe z przestlzeni międzj.cfęść łaruchy posuwisto.ł000 przyszyjkowej zęba od obrc.'ielu polecanychi szemko stoso!.zęboi\5'ch. planty korony mosb. ' pod ce zaś wp\'nem uz1waniazielone w. żqslotec rość \'r'a]ce p\.Wskazanajest do oczyszczaniajamy ustnej pacjentów posiadających im. dzięki anniejszeniu siły naci.nychsJtuaqjach ldinicfnych (paqjenci upo. oczyszczanie części tów na minutę do 20000 obr/min.rzb1t duzegorracisku następujeauto.7ębo!.któ. W takich Warur rach \Ą.anja daiąc} sy. ndrel pacienfin d ci ogólrriezdrowi'kórzy majątudnościw opanowa.

sze o(ą'szaenie mwka dfiąsłolrego zębnej)z p\tki bakteĄinej' \.w okolicysą/jekZębo\Ą aby taĘ b}."lzęborr' Czę.. B-5i B-6ado e) umozliwianajlep (kieszon}iprą. ab}' do szczoteczka obejmowała b{ko hfy sąsiednieZęb}i t]c]Lo{jla sti]iinlanoa szczoteczkę uldadasię na dzią.ocz}'szczająca' się N{etoda jest szczegóhic polecanaprz!' st\Ąieldfe.lL tz.8'5Wnikjącedo kieŚzonki Wlosie w ś..Profilaktyka domowa + Śzczote. nohgJe duputńcn'hniiu a.\ .obrctow]'chrv jednJ.zki m€ t odzie Ryc. do ta\ aby$tosie szczotecfkibJ'ło pracująca Cholkakorzeniazęba'zaś cfęść szczoteczki . v . ta' niu cienkiego dziqsłai obecności obnaŹeńzębów (recesje dziąscł)- prawidłowe nieprawidłowe ś .|o.--> -<- Y>' r\.. tvrLonują.7.'ab! b}'laona Zaleca W!'konać nchów\ł]aniatają" s|. h w i ' 't25 . Io d c n ( d c | J z ę b e na s z c 7 ę k i i ż u . * LnctodatsassaByc.rjs pra. da się pod katem 45. l ujqr a rurhobrntollo.r. ki pl7!7ębnei]do niei snjkdlurcd. Tecbrikę tę u\Ąaża obecniejako masujqco. pod kątem 45.lo|e'zki.uchem wl" miatająq. \r wieżchni Zujacrh zębó\^/' Ruchy popneczno"rvibru.rosiesuczoteczki. ostatniej w ja]< p\tkę zalótno z dziąsła' i z ko' faziemchu' usu\ła rony zęba. pŹesun€na jest z dziaslana koronęzęba'Dzię.wanc wierz. r )-) !y N F 1\ * x- pod Szczoteczkę ustawiaslę na dziaś1e Ętem 45" skierc.Tn kieftnku brzegót' sieczn1'c}lub po.t\] mia..^.lo skiem$'anedo szczelinydziąsłouej ono ftieszon. skiemwalle b]:lodo pracującaszczo.Ęsło zęby'.Część popEecznie. jące muszą mieć małąamplitudę drgań.Utec/na.m miejscu oczyszczonlm plzed pl7ejściem następne8o'Zaleca się. tak' aby \Ą. tający ki ruchowi $Tniatającemu poiączonemu fuchem u (pólobrotem)rv sta{re nadgarstkow]Ąn..\losieszczotecuki u]da.zotecfkiw metodzieBassaw po' pracującej lekkiego ucisku części sucZotki(R!'c'B'5)' \ / ' p o o | .o\ania Ryc'8'6ado e U|ożenie i sf. wielżchołkakonenia zęba.ls. się Ł6 co. ś]e podobniejak rv metoduic roll.wibrując]rn Z dziąsła teczki tuclrem pŹesu\tanajest na korcnę lęba' a stąd.W metoiIzie''dz.

tr.u(recesji)'Ide[. jqc jednocześńe ńurnomiemy ucisk na dziąsło' Po 10ruchachzwalnia sĘ nacisk szczoteczkirra chwilę..żepo zdjciu się w plzlpadku zdrowego prryządów Ęie. których inne techniki ocz].\ły towj.'tal śęŁ5 IaZywjednJ.uoteczki.zęb(} meto. Dla fmdejszeda Kiłd o średnicy W}'nikająone ze speq'ficznejbudo\Ąy anatomicznej polecirpacjen.1 uże.lata słabo ocz}szcza we. . {Cicka(/y)miejc(a /eIknięLidsiq po.12J6. no staćsię niezbędnączęścią Itegodoprowadzaj4c do sldado. moŹe mieć u4\ĄEnie w tej metodzie gienicznychWjamie ustnej' Użylvaniesamej szczo Ę'cznyłp\w prĄpadl.L.podobniejak metodal€onarda (ru.kazaneieŚ zatem użf jako \Ąanieszczotkiokreślanej Ę'! .pędzelkowy'' 2 wierzchni stycznychmdą szerokość mm i kształt pJramidyz niewielkim wgłębieniem jej szczycie.\Ą}t Ltór}m ttflana szcu otecf. teczk do zebów r€dul1rje w najlepsz}. upbśledzonFn.rnmiejscu. Dlatego nawet leży pźyzębiana]ezyczęstopole.t Profilaktyka domowa prz]'lożenie oteczki\ĄTtnaga lĄvko.\łych powierzĆhni $ d/iaslo'S/c/o|].rn polecaćtylko tJTnpacjentom'co do l. Kńtsze \łtG Przyborydo higienyprzestrzeni sie znajdujace na pęcfkachtej sfczotecfkinremo.ruchy oblotowe. na \|cloda ( hrrtersa jPsl e|ównic me|odąrnasująt4 Natomiast w obĘbie przestrzeni międz}zębo.|o.l plaszr4'z-ny4i]"o!'ej tłykonulPsię pG wo]i.u s/czoteokina d1ia.d i szczoteczĘ nalEł usun4ćz miejsca ocz}szczanego żonej d..udołowi) stosunkowoEadko polecanadorc ruchóW wibrujqrydr) sfun pacjentom.8'7 PE€kroj przestrzenimięd4rzębowychmiędfy wodującej polepszenie ukrwienia dziąsła aż do trfonowymj'Widocznanisza(col)o s. oczyszczanie powienchli międz]'uębouych zębnejbędziepowodo\tEło jego zanil.:{?' fib tzo . wielopęczkowejo ń\tnej długości uzębieniab}'lyniemozliwedo opanowania.oklęźne ruchy szczoteczkiprz}'ł(! zoł]rrn oczlszczeniu (20_.\Ąych kiej i wielopęczkowej' Najlepiej' aby do tej metody nien}Lh'l2]3'l4'lŚVąjgorszenarunJ<J higieniczne uĘwać oIyginalnejsz.17mm.'. ]ddreiWlosie <ześciollo zębów trzonowych niedostępnaczęść leĄ na pod Ętem 45".]7 lr'łosia0. o wk|ęs'm brzequprzyaepunabionkoweqo' .tam i z porłmtem''(bącfu |o'th)' Ruchy te (w szczęce.delikatnychfuchów lvibruja.|o.lziąseł utl"tę konfuru dzi4sła' i ł" jest wólczas uż}'hEnie Wskazane szcfoteczkimięk.\q . fy dziqsła i Liczne badaniadowiodły duzej skuteczności metody pG tej Ryc.erokości fębami oko|o7 mm' zwięlśzenia stopniajego aogowacenia.szcfana u teczki miękkiej.\łq zabiególvhi./b!.30 pod do .ecesje .. ab) Lre$ ponot\nie naplyneld d/iasld.valdej i trładej' Metodę tę na.ia pęcz'kfLh'Pw"ciww.Poniewi do przestzenie międz]. $ko około 607ońtki nazębnej.v''. w żuchwie and jest po\. szczoteczkispełniałlTmóg Lupna szczoteoki mięk.a. nie tJ'n paqje[tom z ciorcbą pfyzębia.]iczącdo dziesięciu. pr/edni.utŹ}Tnu. na powieŹchniach styca1ych' W obĘbie zębów ucisk. jeszczesh. u których stlv'ieldfasię l.e. można gaŃcio. sĘ'cznychma szefokość 7 mm i wklęsłyprzebieg dziąśle' częściowo koronie zęba a na aż r" kienrnl. chy sze4tecuki poziome) i metoda Smitha-Bella cych. h (nzy palce)kę zamielił rla uch$}t .aiqsla kaIPm90.tożyć tę samą okolię' Metoda kontrclowane' Metodę tę moana polecić osobom i w szcfotkowania Bassa i!]tnaga bezilzględ[ie sz@o. Larz 1lubhĘicnistka)są ppwni. cać korz1stanie z dodatko. Każdolazo\łe szcf nania 20'30 drobnych. pozostałej kiej' która ńe traumaĘrzuje przyczepionego dziąsŁ brzeźnego..na przykład rclL Metodę Chartersapolecasię szczegól.abyuch.lx Bassa tzi{ Right istnieją w przestzeniach międf}zębou]ych. \\ !ł.u szczoteczkiśrcdnio. .Po każdora.ruchy szczoteczkiku góEe. na]eży najpieIw oczyścić Zębyiiną metodą. mniei ponortrrieprą. lub po\'r'ln. ciqgły ulaz dfiqsłabrzeż. ]lIetodaFoncsa. międzyzębowych się gqcwnikaćdo mwka dziąs}owego kieszonki prfy.tórych le.

fluor lub byćnasączonemiętq' sq ki mogazatvrerać produkowanew postacicienkiego ..chllpo\Ąatość szkliwa i cementu korzeniowego' .ch. pody]tołanajest konturami (Łiąseł shony po.i:] Profi |aktyka górską'' (tz\v' Ćol) porórmywany z .. .kle dogodne$Erunki do grornadzenńsię nad. AltemaĘĄ\'ly prosry ruci czyszczqcy. P\.aĆ Lie\/on..nu moie wni]. ale si]nie plfez kilka sekund na każdj'rn poziomie porvienc}rnizęba. Możebyćwoskowanai niewosko$€na' Potradtonit. _bruzdy i wgłębieńana powierzchniach żujqcych zębólvboczn].B.uzupełnienia protetyczne.niJ' przy ocfy. moca szczoteczkido oczyszczania nie międz]zębowe więc miejscemicz\łojunie tyl. Sposób posfugiwania pluedstawiaRyc.powieEdtnie stycznezębÓr. Głębo' kow.pL'zełęczĄ (Ryc'B'1 ' PźebĘ pr4oepu naMonkowegoĘczno.iest trudniejszy do kontmlowania. jest rych różnic. na posiadajaw swojejobudowiedo. wanych i nielawosko\łanychnie lwkazały znaczą. cję p\.okolice wszczepówzębowfch.W-vkonujqc luchy piły Taki ruch umożliwiadokładniejszekontrolowanie nici. wsta\Ąanrem niP utund|la pc ryjnejtam /lokdllowanPj można Zębów Przestrze.cznq go porólrTlaćdo teÓniki stosowanejprzy . w go ndleĄ paljenlowio nmipi. z irygatory sryczna\Wkonanajest albo z jedwabiu. ffi lrrxr r rłŚl'lt nnNTYSTltZNA NićdenĘ/' 't27 . 1 szczote<zki ' stymu|atory dzjqsłowe. jednopęczkowe.8. je umieścić speqja]n}.do góry i w dół'' . które z uch$ytów /o!\nik dlugoŚ(i nili ora. pzygotowania dentystycrnej nitli sposob Ryc.tóre ułatwiajaakumula..a w uż]'tkx' rnniej się stżępi. odtworone ks/ta}Ą anatomi(f np njepmwidlowo zębów (wlpehienia.. oraz liczkoweji moż. _ rładyZębowe.mjJ. si. międązęborvej bocznychodcinkachuzębienia. . noścĘ usurmnia . i w tkankowego pzestrżeniachmiędz}zębotychst\ła. w ńtki ba]łeryjnej do niach tych najszltciej dochot|zi tworzeniasię sta.| nd\vijanid nilkilub Ldim}na pa]cP. zębóli ZrĄ.'iekuszkodzeniatkanek. przestrze.v. a.Można się nitĘ dentyslł.Nić woskowarra natomiast łatwiej.ub]'tki próchnicowe. ńu butóv/' za pomocaszczotki' Nić wldada sĘ mię.. \Ąargowej stanembmdawkidziąsła.turkacje korzeri.a nasĘpńe pociera się delikatnie. z nu zapa]iegobmdawki. są a]e ko zapaleńdziqseli przyZębia. kiedy pEechodzi ona tak blisko wieŹchołka zęba jak na to poavala przyczep łąc'znotkanłorw bez jakiegokoh. Zrylva i zahacza o drobne nierórurościzęba.laszcra stłoczenia . od Wńór śmdków gicznj. do od ki.sznureczka" lub płaskiejtaśm]ł18 Prace pońWnawcze nad skutecf. ./oc|'e do 'ej od(in.albo nylonu.8 do |stnieje rok asońyńent pżybolóWs|użących sz€ przestrzeni międzyzębo!Ą'ych' Na|eżq do oczyszczania nich: r nitka dentystyczna.]ziąsłowejnastępoiĄ}łn kieszonek prĄzębnych.Należądo nich: . ' szczot€czki międzPębowe. dfy zęby taĘ aby przechodzila kolejno nad kafdą powieżchnia stycfną zęba.tki bałteryjnej.i podduió.kieszonJ<i dzi4słowe. Z. itaśma ! supeń|oss.domowa Ł. |ub|Ź. najaĘ nj.fo\łej. korony pmtetycznei wldady) i poivierzcJni stycznych.. .tki bakte. Za niezu.m w uchrlycie do nici' Nie.'pastowa. zębyszlnowane' .apamtyofiodoltyczne.ch ltafunków pŹeshfeni międz}zębo\at'ch pacjenta-Istnieje po[adto spra.lpi ZĘ(/nośLi' kf/a. Uch\t5'ttaki jest szczegó|nie.lrności i manua]Irej ńele inrryc}rczrmników l. i pńdnicy zębów pomocniczychza]eży molfolo. po.Wskazany w szczaniupowieźdni stycznychZębów pEestzeni Po.plaque''za pomocqnici nawosko.

Wedlug do GjermoF|ótry i zastosowanie sfcfot€ .rcdkonr o rujwiekrei srednlq powinnaby umiewegonacisku. być o cięciu na d|ugość ich 40. Nićdentystyana musibyćuchwy(ona si|nie. za. |ub tak pa|ce kciuki. shĘ ona do ocfl. który za" Na ry1*u pojawiłysię ló\tnież szczoteczk mię.a llie możeoc4'ścić wklęsło' (.przy.lnępieniusię nicJpodczal pobiega pcr dz}zębowe. .. 128 . te Nić superfloss jest odmianą lĄlrżej opisanychnici' po|ecane brakach pży brodawek dziqsłowych 9ó|nie przestrzeń między dzĘ. zkijed.CzyŚtym fragmentem aby nie ne sq d$'a Bpy szczoteczekmiędz]zęboltych:tJ! nici.50cm.lylko ten Bp szczoteczki jest bowiem w stanie powierzchnia dz}zębowej'Kaźda styena zęba. miańW które powimo .E Sfuą do przerywanie nitki lub taśmy usuwania płńki z furkacji' z powierzcbri na koro.undi pMke ba}.jama ustna właści\''. nitek strzenie międzpębowe z nie\^rielkego stopnia uszkodzeniembrodawki dzĘsłowej. Taśma składa z odcinkaszB\anego' sĘ l{tórysfu.li.ujq(e aby po uchwyeniu oczyszcfania pżeshzeń międzyfębo(ych z odsto. przenosić bakteryjnej f|ory pzestrzeni z jednej mię butelkouT7 kształciecylindĄ/czjrym (bottletape) o dzyzębowej drugiej. do Szczoteczkętaką wldada się między zęby tĄ nośr nicrorł'noscj rdolki.dopasować do szero' się. dz}zębowych' Ruch szczoteczkipowinien mieć kie.których rĄ'łosie ocz5zrzania pokĄ. ą' do wpm(adzŹnia jej pod przĘsło co mostu' Część pewni dobrq kontro|ę niąi zastosowanie nad Wtaści. pacjent powinien poinformowanyodtaśmy. słema przęsłem mosfu.fpehienia).cj or4szr lanej przpstrzenj międĄ'7ębouej Przeciwwskazaniem stosowanianici jest obec. nitkimiędzyte a napĘżoną |ubta.i nd powicn(hnidch bienia z IĄtki obecnejna korzeliu zęba. po u. nici tej wmrodul<owano Do p(} ksyd}aĘ zape\Ą'niającą działanie anĘbakteryjne nadto spec.łosie uciśniętepŹez odpowiednie zęby na cemencie korzeniou]tn. których rt'ro. wieŹdni stycznych.mocowany apaEt jest koEenia lub korony zęba (kamień nazębny ub]tki ortodontycznJł dystalnychpowieŹchni ostatnich z prochnicowe./uiąt na nie. . P. Przyciśnięta kor.śzczania w tzw otwańychprzestrzeniach międzyzębowych./(zonaw miei\tu przeznacmnlm do rrry. do i tj! stożko\aaty Każdyz tych qrpów ma kilka rcz.. nięĘ'Iai koŹeniami zębów omz fulkacji 3 ldas]'' nitkę śmę d|ugości4 Wprowddzic pŻestr7eni o cm do mię.zelria Pnylegająca ściśle powierzdrni korzenia zęba do do zębanitka lub taśma jest w stanie ocąćcićzagtę.te jest chtorhe.Nitek mogą nopęcf kowej najbardf niedosĘpnych W iej miejscach uźJĄłŹi iddecj. sie szczoteczkirĘ utrudniony dostęp.leryjna |oka|i. u osób miejŚ( / las/c?epami a zebow}mi' Pozd Ęt. ą 5ię przesuwa nić|ub powinna o. ko.]9 szczotecki sąszcze.1 środkowe Wska'. ruchem szorującopolerują.:Profilaktyka domowa q'In. szczoteczkamiędz!'zębou.ialnepętelki nylonowe llpmrtadzające tTwające dwóch rygodni' do nić pod pźęsła mostóW między korony omz wokół aparatówol1odontycznJ. Nić Eez-Thru \łykonanajest ze specja]nego mate runek pnedsionek .zy' której się taśma być Ió$nościachcemenfu koneniowego. sh(/nJih prze\rneni mię.?n].zrzania.'rni ze skłorrnoścĘ prochnic51 do powierzchni szczoteczkamijednolĘczkoił}tni pmduko\łanesą zwłaszcza sq'cznych nitkifluolko\łane' jednopęczkowe także szczoteczkielektryczne' wska/aniemdo 5|oso!Ąania sąwaskie pr/e. do W padkach zaistnienia wskazań uz}Wania |ub laśnajdhższy do nitki odcineknitki owiniętyna palec.nawinięciu pa|ce na sZczDTF'{:zlńI yIĘDZYZĘBoIłIE słui4 do ":.odułowa' szczona innym.a. ńału politetaJluoroetylenowego(PIFE).onym że \Ą. koniecznego oczyszczania. jest raglebienial obna'.niepmwidlowe\\.' szczornczw nDNoPĘCZ[o$..chimplantóW i '.k|óreukon(ĄĄ l0 |dt' |J<ie pozwa|a usunię<ie ufębienia na z powierzchni zębóW oko|o 50%ptrki nazębnej.. Stżępienie się lub świadczy obecności o nieńwności na powierzchrd nach zębóW do których przJ. zębóW ze stałych uzupeł1ień pmtetycznych ońz Powszechniezalecasię nitki woskowane.

Pocket \łprowadzonej kieszonki na głębo. ażwklinuje się w przestrzeń-Podstawatńj.22 w żad.Drer\trianeuykałacfki fluorcm lub miętą'Na przekrcF mogąbyćnasączone ju poprzeczn]''rn mają ksztatt trójĘta dopasowane.28 winny byćpvćpiowadzaneufez 2-ś wiKłł.lzierrnie. jak i leczeniuchoróbpr4'zębia'20źl.domowa Profilaktyka Do ocz!'szczaniatrudno dostępnych d}stalĄvch jeżeli powierzdni ZębówtŹono$ych (szczegó]nie. W $Tnrznia się irygaqjenad. łć szczotecd€. Flemmig i llsp. do osi długiejzęba'NasĘpnie.$a. / i q . StJmulator dzią.!ToR DZIĄsLo.ię jak . nieco twardszy plastikow Użyciestrmulato.lzonego nim \łyniennego stozka heklydtna. lh do przest'eni mjęd-/.bie]niedostosu.j /ęśt ł l\ pvesnzcni miednzebo\\ei io.ltyokrężne stlony pżedsionkowej językowejuciskajqclel*o dziąsło.lowchst$mień odukuje pr4uębie nie|dóĄLhbddacą p€ n Fbuic nd bne)ne i wedJug głębokość Z.ki)lub plastjłowego(h\aldy). Ętem \ĄYsu.W pozostawionych Pozostawione ułosie nie może być o. powidonekjodl'ny nadtlena gumowego(mię]. do PIfy zdlolwm kath dziqdobyń \qka]aoki nie n(Minn}bvl t|'/\. i mienia wodnegolub *ody Z dodatkiem lel. uprowadza się ją do przestneni międzyzębo.hiegi te \ły.qacie nie się'' ła@ki Z i nie wiedniow pPestźeńmiędzyuębo\aĘ Ę polecane. 90. szonek>7 nun.AcZKI Wykonane są Z dJewna (najle. l o \ t cd o | | | . pęcukimogąbyć\aykoEystanedla oczyszczania na} h do|ylnie u. go. Nątardziej skuteczneokazałysię Ęgaqje z dodat. gdJuplrc$adui do uszkodzenia to broda\Ą'tri' Wyka./' /olkę.9). go głównJrTn przeznaczeńem jest masaż thiąga po/bawion..5mm *nikajq do 8G-90% kie. palĆeopie.8'9 stymu|ator dziąslorĄ/y' międzpębo\'{ej 129 .. piej bŹozowegolub bdsamowego'gd}żnie ulegąją mzpuszczeniu)lub plastil1r.21. są rt5'łączńew gabinecie stomatologtczn]'m uą. Z tŹon]G i osa./Lę (ht\Ma. któĄć Z ich jest ostatnimĘbem w łuku)możesłu. k1óĘ padent samo.ll\Ąłe.i{€ (oldĘgłe) 'rtpasorłują odpo Ir!. wo lub całkowiciebrodawki dziąsłowej' wielkim stopniu zapalenia dzi4sełstosuje się sty. wej' wierzcłrołkiem pun]du sĘcznego' do mo. czo.pomię. plf estrzeni międzJzębowej.I|IUL. podd7iąsio\replofesjonalnc uykon!'lrŹne koktajlo. hzy nie. Aby miesiące. i jako urzqdzeniesłużqce zabiegówfjzykote.t\T składa się leczniczow tJan Ępie iry8acjimożebyćuż}tachlor. tetracyklina.a polega na skiemwaniu wieEchołka st}mulatola lekko dokomnowoi umieszczeńu go w przestrzeń (Ryc.Ikształcone. prcparat działąjący ciem końówk Peńo.amy na żuc. do ki Pik. głębokości prĄzębiu i zacho$Enychbrodaw" kość 0.29.r'7ębotq i . Je. do mentu. był one skuteczne.r-Lk1óry w końcó\Ą'ki sposobciągły $Ydob"Wa ze specja]nej się przeryrmnylub wirującyDziałają slutecaie w zapo. na IIłt'G'uoRY UŹądzeniate pozwa]ąjq w5T}łu.lltalfa tę czynność razy w każdej l | \ g a (j c p o d d . zębo\Ąych kieszonek plzJĘbnych za pomocąstru.\Ą}kala. po mulator gllmorły zaś ustąpieniu stanu zapa|ne. bieganiu' jednak przwadku ńe mogqzastą)ićszczoteoki n}'rn od do c'Tszczenia ĘMw W zależności tlpu końówk' poddziąsłowe. kieszonki od Ł7 nm.2.'i qjach naddziąs. je ze sta]ej szeoteczki do zębóww następujqcy spo. dzy pa]ecwskazujqcya kciuĘ pofostałe po .st''rnulatorem wykonuje Ryc.2spolecaja kiem clrlorheksyd:ny27 ]e p{} nawetdwamzy . ręśr d-iiąsla ibr. n l P.30 ne. ale stanow. cz}m delikatnie. 7U ż \ L i P mk o ń ' d l t .odauki]ub ich rcgenemcję. pozostawiając pęczki rrajblizsze trZonła\łycina sób: jed}nie kilka pęczkólv na końci szczoteczki(szczo pęczkach teczki kilkupęczkove).Pjk' Jako ST\.lawionyt ręboll n fuL:u' bard7iej od się drobneruc. pod kata powiina byćskierolvanado dziąsła. kwanie rcvtek pokarmowch z plzestferli między.q l\ĄęŹonena 8o kon(U.25.6 konylvaneĘ W domu mdzierlnie lub co dfugi dzień. częściowo Ł5 wa się jq i po.8.2s iryga. do słowy IŹpii poprawia klqźeniepoprzez masażpozostałej pozwdlaia( l7eś( na iowa .

n.Ira..na \\ poląl/.ni' \Ąla. chamoŚald.\C/t pasl"1'głó\t..Bada.tki bak1eryjnej przyczyną góWnad'i poddziqs|owych.kład cl ońelksyd]ną. wsiel{zia po niekontrolowan}mużyciuĘgatorórv Natomiast pasty: Elmex. Mentadent C.Izeń szkli\ła' We wspolc.laia.laściwości inhibowania llzmstu kfyszlałó\\'. pŻyk|ad usunięcia higienie na bez z|o ta niskich wartościwskaŹnika p\. roides i kĘtkórv na okrcs 5-7 dni' Ir]gacjepmfesjo. i pielę. stoso\anie pasty że zawierąjąccj5% pilofosfomnu obńża o 14. sensod}ne Ę sensod}ne ji pr/pdp'\C|qpipniem irv8a.a/ujqn $'hs. mogąnalet d]akilkuosobowejrc.tki'jej sl.lloM 5iier.I L Profilaktyka domowa nek \t'odoru24.i' n.5% od' porótmanju/ pa.IJnljompo\Ąier/(hnio!vo.zniP.Ifiny Sfużyć rakteĄfujących past! do zębówsprawia'żeich uży.SensitivePlus.no zĘrólr \Ąłaściwości cha. mu paście zębówopbmalne \Ą'ła' winien on na.spolvodowanq retencjq kopoli. oczyszczaiące zawdzięcząą kom i(icrn\m i . Oral B-Sensitive oraz Perio dn h na obnażo.tsrr.'i mi przeciwfapa]ne (na pvyldad zioła' ch]orheksydy. produkowa.'ład chemiczny oraz z.31. Szereg 130 .lostępne okolice przestrzeni międz}zębo\ł$h od i dziąsła strony pŹedsiontowej i językolrej' Iry. pŻyfębnej resńekkamienia zape$ł a ona dhr8otn€łą ak6'wrrość Wdoczenia kieszonki do (l2 godzin). dent E.metylowego lśvasu i maleinowego tej substancjido dzias:la zębów. Forcver. ni.lładnikowi. kladani.ub.j i /apd]Pń w d/iąslJportoduje uzys|anieu pal i"n. ksydj.Wykazały. lub teĄjnq meru poliwinylo. past o .|. Aby pŹeciwdfiałać tego ro. Niew|aściwe stosowanie jamyustnej.dzięcza jej s]. wodnf( mnżna Mint. dcn|." irygacji Wodnych domowej n. jakim jest ślrdekab. t d n .re. W\krluip on nyrh je<lnr/pu.v]. gatory posiadająponadto pżełqcfnik pozwa]ający na bezstopńowq re8ulacjęciśnienia wody oraz kil. i o m u biologicznie cz]Ąrn]m' pastagłóWne.życie szczotkowaniazębów gieny do odpowiedniejpasry ułah!'iai skraca o l/5 czas po.niu / ri!. jedno.kazały pveciwtak.l' TNFcĄ PGE' w pĘ'nie my niekórych dfiqsto\Ą]m' Użądzenia do Ę8acji domo$Ych posiadaja!t'la.lawać do jedno(/e5nje śr illo.LłaCzone t'lewać wodę lub wodę kĘnu' Do zbiol'nika moź.azyjny' Po. jamy ustnej' I-]. do sny zbiomik wodny lub mog4 być po.dniowez zastosowaicm H2o2po. podczaszabieguszczotko$ania zębówstano. Dziatanieoczyszczające za\Ą. omz zmniejszenie stanu Zapalnegodziąseł. nę).ześnie n\lh pd\la(h dn /cbó$ iednm /e src. ka dr'szdo Ęgatom z kilkoma (2-4) końcówkami.a ral !t |ygodniu mniej tEech miesięcy iż i' h Badania udo'"{o. 1. WedługBaer'a i wsp.itroiri do bakteriemii po Zastosowaniu lry' zapobiegające o.'P szczotĘ do Zębów zmniejsza stan Zapa|nydziqsta o około50%. i /ania u/ebiPniaWlał i\Ąoi( lŹPbn} do n.IĄ€acjc rr'odle zmieniająbowiem pH pozi(> pt].^ zdln) pirofo.slń\owa]-rie lq.25. nych sąiek zębów' ffi p. nafębnego bakterii.nie środ.Waj4q_ pop.. |ub dziąsła takze. iż niaparodonta|nego podrażnienia wskutek ńa pasty zawierającejtńclosan !.32 Ęgacje poddziąsłołe 2.Pdlodonl.t pozwa]ają Znoszcnienadwrażliwości pnj.IGm. \'vanie na wi dodatko.. oral B Sensitive. rywającpltces pnekztałcenia amorficznegofosfo" mnu uapnia w ]€micń nazębny Badania kliniczne . lvoclują zmniejszenielicfby bak1eIiiZgahn o Bdcte.]/Jwieru.Ini\.m' in' Parogencyl. nJ|nPpole'anc .|. pouodui. fc mać od lekal ' W badzo nielicznyrh prz1padkacłr.lzaju powi]<]laniom. pl7erol. Apamt} do Ę'gacji mog4b}'ć mieńorrc' W niekórTch tpach Ęgatorów ruchy spira]newirującegostrumienia docierająw tfudno .Iziałaniu plfeci\azapaln]m zalicza się tłącfenia Ęgatora do Do InstrukcjedoĘczącą gnacji higieny jamy usmej powinien pacjent otrzy. czynnJtn' zaś działanieprzeciwzapalne prepam.lk]ladaniu kamienia nazębnego możedochodzić gacjiustnychi $Ystąpienialub zaostEenia Zapalenia $ł'kazująpasry:Me[tadent. Lamieniat jqcą 5..' o nąj.Wy cz]mik \łp\'.Bńght. ralerjr paripntom$ĄTluLaniP idm\ u\tn. . I o m o d / i d | d n ib a k l P ń o b o j l / }im u L .3% pirofosforanó$':33 Dodawanie do past środkówbałteńobójcfych (na przyldad cblolhe.J o' 4sl. być może rop. \Ą.i!\'ielostru.i\\o. foidosan) w celu kontroli p\'tki bakteĄ.foran.mniejszaja qtokin (IL. colodent' Anti. uszko. prze.awę hi.ndmiwv]. Biodent' colo. Multi.

na\tetna]baldziej plą.\łan}anikontmlolła. do będącą stkim fazę higienizującą.owanie I ootenone I . aniu zębóW E mechaniczn]łnocz}szcf z tf. wanychw Emach matologii. Rycina 9'1 zestawiasześć prcfilaktyki pmfesionalnejw sto.skalingu naddziąsło\. E $ykon}'i\aniu innych zabiegów g}1lp zabiegów!!ykony.. n}mi zabiegamiprofilaktun}łni w domu daje nai lepszeł!Tniki.bielanie ll zę. dńgno'tyka cy' Ęka'Prochn z .tlow [l y}pelnianie i Druzo wrvm I lai.3 przedśawiaprawidłowe profilaĘki z leczeńem w modelu uspółdziałanie Samo leoenie zapalenia opieki periodontologi@nej.usuwanie l przebaMieńl Koron ze00w (piaskowanidl ll .ud' Celem profilaĘki profesjomlrrej prowadzonej jest: na fotelu stomatologtczn}łn I ukierunkowaniepacjentana odpowiednidla nie. beu z nie Ędzie slaltecare Prcfilaktyka p. LiCzrrP dośviadc7enja w\ka-/uia' polqoenie prr że profesjonalnejvvykonwanej w gabinecie filakryki i stolrratologiczn}Tn z ukerunko.| profąonaInej Wstomatoloqii' nicktóryLh nicrbędrlrch zabiegrjt\ uzu. .iegorealiuacji. 1 ."4bia i no.ilEpołdziałania pmfi'lakb'ką. higienEacja jamy ustnej .zbigniew Jańczuk fi & s M m m ptofesionalna Profilalrtylm wprowadzenie higieny Badanie instruktaż i zębóW Mechaniczne oczysz.zańie koroni szyjek zębów z po|erowaniem ska|ing naddziqs|owy |eków KontaKowestosowanie profesjona|na Średnipersone| pro{i|aĘka a Wprowadzenie Zadaniem Fofilaktyki pierwotnej b}to niedopuszczeniedo zapaleniaw obębie pIzyzębia'ale jeś]i szukaporadyw gabinecie onojużpoltstaniei paqjent powinien Lam rv}sla( pft} Śtomato|o9.korzystny dla niego progrm higieny domowej.W\.irnrukaź 4 (miejscowe). E----f I 6---:f I . oklady borcwinowe tltl Il r podstawovvych zabiegóW plofilalcyce W Ryc' Zakres 9.jpnkonlJDlnJm ukierunkowanipm z n badaniu ta na odpowiedni. . nej ltykon$łane s4 więc prawie wsz}stkie zabiegi plfesjonalne. go leczenia. z \łyjqtkiemlakowaniabrr.tyki' Rycina 7.2 133 .lTm polerowaniem komn i szyjekzębó\ł' ffi kontaltotĘ'm stosouaniu prcpamtów fluofu.to leczenią jak fesjona]rĘpomoc zań\łno w zal<resie i pmfilal.wo(zesnestaĘIme' .zn}Ąn.ofesjonalnastanowi prede wszyWstępem każde. ! $} konaniP peiriająrych program profilaktyki domowej' kórych pacjentsam nie jest w stanie wykorrać.l2s's Polegaona aa: pa. go pmgram profilaĘk domowejoraz kontrola .proflakryczne l.w ramach profilaktyki peńodontologicz.

svczna).Ą świadcf stomatologiczrrych'6. cjerrterĄ ła]ność' sprań jej duą sat]sfakcję Idóra za]Wodo$ą po u. wielupa lub stwierdzenie jestCzynnikiem nie cjentóW takieogó|ne jaki mot}vującym' Lekarz nie zawszepamięta. po podświetle.nawisająceuTpełnienia nieprawit|łowe usta\uenre swczne i pżydziąsłoivc' Zębó\'! uzupełrienia protet}..'.? jako Dość oęsto stosowana umowna ocenahigieny jest Dla dobra zta. pEyKadprzed rokiem. szkolona pacjenta' Ryc. b}. cia w szczegó]nychprzypadkach irrnych wskaźni. u na jego gdy teu p}.ono W qdb|rĄie \lordIo oq(/nym Lwdg|nd dd.ta |ekaża ocenęskuteczności M. żeju]łnienionych cz]anikóv anatomicznychi pato.brak lub Z\łężenie strc. jącej est obejrzeniewybarwionych nalotów na srwch zębach p€paĘtem Plaque Test.niu ich lampą polimeryzacyjnqUstalenie stanu higieny jamy ustnej pacjentana pielwszejwizyciez rozmową go mot]'wujqcą i instfuk. pdcjen. ków Dla ńek1órych pacjentównajbardziejmoĘrwu.instrukcje lub zostanązastoso\łane powiedrriezabiegi. Nai jest.taŻa|. tażemhigieny \ł]'rnaga zwykle okoto 20 minut. 9.9'2 Przykiad hóremunigdyni€zwó.Badani€m możnaborviemuyka.rnanie pacjenta.t czasu'Naj|epiej.iw.niezawsze pomocna. zać obecność cątmików szkodliwch dla prz]. źerlie sąto zaleceniastandardolve. nieprawidłowe przyczepywędzidełek warg. czasu m)waćsię na dzialalności leonioej. Ież i iP pnyszłe zabiegi lecznicze wykonywane w warun. no\l .narażanie ty]ko na małqskutecz. od W Zależności stanu hĘieĄ' uzębieniaomz \ły.profesjonalna ffi Profilaktyka Badaniei instruktaż higieny Badanie jest dzialaniem profilałĘczn}m dopiero \łtedygdy w jego ł]Ąiku zbadanyotrz}'rtla okrcślc od. ło skuteczne'a chirulgiczneczęstonawet mńej bezpieczne' Natomiast lekan stomatolog. nieprawi. kach niedostatecznej higieny będq po prostu ma. fy dziąsła zębodotowego omz ki zgĘfo$e i kntery @c.ysiło jakąś prostą.( sLo5owanie hl' uż}. E Ęienistka (asJ6tentka) łatwiej u4sk]je kontaldz pa.esiestomatologii stosuje się ja]T\uŚtnPii \ma€ a się iei Ws|ępną ene higjen} o( pofraw!do per\Tpgo poriomur olrp.Lalawięcind1widualny hĘienyjam} ustnej dla pacjenta. Pa.zębo' ssla/njl. kóW.lekarz sto oraz w zależności zĘczności od kierunlri i Zakrcs prcfesjona]nych matolog określa dziaŁń profilaĘki domowej Z uzyciem odpowie.a ĄPI nie t\ĄNu(/d W].l też pół stanhigieny pacjenta.czle.iac na zabiegach się tycznych jest zwyklebadriej skutecznaod lekaĘa w tej działalnośc| zabiegi te dla lekaĘa są mniej interesujące(potwiejdfająto r'!5lnikisku.który powinienkoncen.zeprowadzić pomocdentl. k|óPy mo8q8o narrp|t\ i niepowodzenie. pfeka/a.zębia.koncentru. prowadzqc ukienn <o$En4pnkałzn4 dzia. Wańo zastosować zatem Ale ona nq i pewnq me1odę' niemoże by( drobia/go gdyby Wa i zabierać dużo fbt. Korzńci sąnastępujące: ts oszczę. taką (pże nawetasynedka ocenęmogla p.\Ącldbjpgj' i nd utJate alp /auldnia pr7Jsz]osl wini( ra |.isJslenlkar profilak. który prowadzi takie leczenie u pacjentów ze złąhigienq jamy ustnej. takch jak p\tka llazębtra.lonltn czasie.]ność lekaĘa. *pra\ły. ne zalecenia. mających\ĄdJ.la1órypo\\ińen się dowiedzieć.]iowe w'arun. na higieny lo8icznlch. krajów w systemachubezpieczeń W rviększości Zdrowotnychw Zald. mu pacjentowiz zapaleniemprzlzębia' ale dostoso wane ścśle pŹebie8u jego chorcbyi pohfeb' do jenla należy powiadomi.ryskaniu pewnoj r higienjslkd{.gdypo mzmowiez lekarzem racjonalne bardziej rlykonuje to Ęienistka lub pzyrczona asystentka. polecanekażde.\v utrz]'. p?zębE Bardzo korzystny jest opisany w Rozdziale 6 wskaźnik API (higieny pnestrzeni międz]. uzyskane w ogólnopolskimbadaniuw 1995r) '8 134 . iecznościlakowania zębów u dzieci. dnich przylmrórt Ęienicznych'l program l . eń abyobnĘć kos. po\l.2).

zajmującbal. czy stanowiska prcfi]akwcznego' któr€ zapeunia moźJirvość w1. zenia z1.ka odptJrvowa pluL. któIe umoż]iwia wizualne przekaz5vanie pacjentowi niektórych szczegółówmetodycznFh.ę prawiillouegn. ie jffi} u.€ wybelania dla Wynikajqceutżymania z dob|e] Ryc.rn odJrieln.jako zabieg prcfilaktl(znll . niż stanowisko lekalża stomatologa. pżed .konaniawsfystkich zabiegów pnrfi.ięusu. monstmcję (instruk1aż). pżystosowane do pmfilak. ]<torej udaie. nietiephtLj nazębnpj. gów i zaleceń profilakrycznych' Jest te'żduza ml.luuslnięcia zewnqtrzpochodnychprzeba.łt w].Inne rczrłiązaniedorJ*.ybielaniem fębó. dzo niewie]e miejsca. dnio dobran]. lakiery pianki.la \ł konso]i po jednej sbonie naj$. przed kontakow]m fluorkowariem zębólv (żele. przed leczeniem periodontologicznlm. ułabtiąjaam de.lziĄga.Inq lub nawetniedostępną oczyszczenia do metodami hĘieny domowej.s troli higieny Wsą'stkie te stanowiskaprofilakrycale poz$'alają paqjencic 2 Ęce.9'3 Kof.y.rtecznego instruktażu i kon..azniejsze ulzqdzenia (strzykawko. przJ']padku W żadn}'m demonstmcjazabiegówhi. Funkcjonują on" 7wvk]c w Iym sam]m g.ści pa. poszczególnych zabie. W krajaĆh. noobrctowąi Llltn.rnie umożLiwiaiqta or.lne|i nauJ.krnmniej luvpo. Korryki wynikają. Należywtedy pamiętaćo modelu szczęki niektórych przńolach do demonsbacji higieny jamy ustnej oraz o odpowiednim' dość duz}m lusterku. na ocą^viście pracęprzy leźac}m na pos/c/e8d|ne ulzqdlenia najdująsię u la.wane na .rniobrazami.'m51annwi. u}.profesjonalna Prof ilaktyka ekranu fe ZmieńająC]mi się w kamerze odpolvie.dmuchawkę. Ętnicę wol. . lałtycznych omz skl. jest nasta\tioteż a]e głóimie na instruowanie pacjenta za pomocą na Mechaniczne oczyszczaniezębóW oczyszczaniemechanicznezębóww periodontologii Wykonujesię: : ] aby doszczętnieusu1ąć płJ.ienta hiqienyjamy ustnej. .tkę nazębnq. godnejdla pacjentapozycji. t]1n wie jest teżduże'oklagłe lustro.ięgu stąd openjącego' Ęk omówione powjzej stano\łiska shvarzają lrle.9.kony'lania profesjonalnej działa]ności tj'cznej w gabinecie stomatologicznlm. bieg popzeduąjqcyleczenie' l. wqtpliwie duz}. roztworyJ. a nociąg.3.kon}. jamy ustnej.!tpżede wszystkimjako zabiegdiagńostyczny. : ..' któI]'m pracuje lekarz stomatolog. Zabiegi profilaĘczne mogą l. wień koron zębó\Ą' jako zabiegestetyczn}i Celem mechanicznegooczyszczania zębórvjest: poprawicnic stanu higieny uzębienia plżez usu.LŹWięki).lbine(ie.ku.Bardzo istotn}Tflulżadzeniem\^r zesta.aion!. stano\Ąisko ProFee] Classic posia.komfoń i \ł]'godęoraf fdobrtają uznanie u pacjentów Możnajednak urządzićtakie stanowisko skromniej. nie nąćzabiegamihĘieny domowej' | '') .e Zestawieniekożyści \rTnikajqcych uhfynania z hĘieny jamy ustnej pŹez pacjenta s]stcmat}rznej pokazuje Ryc. po drugrejssak i śli.tlu.ale Ecjonal nie biorqc pod uwagękonieczność zape\tnrefua skuteczności działańprcfilałtycznych. w których take stanowiska profilakt-vcznesą ]uz norrną w gabinecie stomatologiczn]T' istnieją specjalne urzqdzenia (unity). przeznaczajqcdo tego celu mniej rcprezentac].ryl sta$zy unit.]w ce. gierricznychnie powima być prułailzona w new-v.rr zębówgDruga weńja stanowiska profilakĘcznego posiada niektóre urządzenia.$. r. jako za.

Jet'' .|onpgo oczyszczania sjona|nego (Ryc'9.\\.trzy końcówki Wykonywać fawsze na|eży p2ykryd|apacjenta. iT umożlińcnie skutecznego się aogów ru szkliła przedmocortaniemszynunieluchamia. naJuĄĄ\€ n ie ale szczot€czką stożkowq jethałpodubna.ych dziąs|owej od ruchypionowe brodawki dodatkowe ale siecznym. \Ą pvc.iększenie kontak. odpowiednich gó\.9. cemen. ) piasko\łanie)'Tę metodę stosuje się zwkle do sĘ z ocz]sz&aniaZębów si]nieplzy!\alt]łni. natomiast w przllraalkuistuie a n]'jest skaling naddziąsło\. skaIingnaddziąslowy koron z polerowaniem zębów i szyiek tu korzeniowego). końcówkami (Ryc' 9'6).e$'nqtrz. W pł}tcenazębnejsąóko dochodzido mincralizacji $f'trawimia poulerzÓ.it\o\.fębowe'ce.Wacze' końcowejfb."szcze do wpychajq a dziqsla.'o . jącychzębyitp' zo.co prcwadzido odldadania doskonĄłn podło. którenieoczyruchy sq natomiast rzystne ani dobrzeani okolicypżyszyjkowej. śę N{echalfczne oczyszczariieZębów nie jest sku' żemdo zatrzs'1nanja miękkici na]otówstwie zapobiega złogów Wstąpieniuzapale.\. \łany lttpadku.5 TEy podśa Wowe końcóWki do ska|inguu|t6dźWięko wego naddziąsiowego' t.la' zło8ó$ia więc kamienia nazębnego' 10 1-2 mzy w rcku. ruchypoprzeczne resztk|' zgarnięte przestrzeni międzyzębowej lę(f. systematyczne jeśli jest utż]arny. ko$e' W zestawe końcówek do ultradźwięko. być kąt.zębowej' do róWnolegle brzegu gnie bowiem pó|ko|iście.twJlYąją'lmi niny duulr'ęglanu sodu' poifiehza i Wody (t^v ''4'slt'u'r.]ędqcego kamienia nazębnego. Eędziami ręcznlmi (Ryc.lr. suje się ólłrież naIzędzia profe.yższq Aby uzyskać sie l]'laiduja prĄTajnuiej nie zębówi abyzabieg był . j. nigdyodwrotnieNieko_ ku brzegom poziome.ka|inguna. l.żeLlsuwanie plz\'nainlniPi b\l Powinnn WĄkon. oczyszczenia Iudokładniejszego pamięta' ie nd]e^. teczne w pfz]padkLl ob€cności zminefa]izou. prze sfczają przyszyjkowa bi€ oko|ica stżeni międz].9'4).ldlią. \\'Źniaprzez stwoEenie bezpośredniego fu jonów I' f powierzchniqzęba(szklilra.lngólrrie u nie. będzie ny dodatkoi"']'mi |ub pó|ko|iste' szczotecfka gumka nicqruchy jest przy Usuwanie Ęczne złogówrrazębnych bafiIziej plzedeWszystkim oko|ice Wtedyoczyszczała niż W międf\. któryci osób Prophl.do których za]icza \v i zry.narastaniezłogów bardzosąókie' . skuteczności s z\\.y prcfi]akryczną Prophy uż]Ą'vajqc jest jednocześnie hĘieny jamy rcżimdomowej szczoteczeki 8umek oIaZ pasĘ profesjonalnej. Ryc.ip na.ihy praLlmie."Ą\anc Wtedy potveb' nia dui.v. rnożna wykonywać zębo!\. lub ulhadzwiękowego.lonne prą' uryciu apańfu dźwiękolvego zębówi pEestżenie szyjkowe obu Sl.']r Zabiegi Zabiegi profesjonalnego mechanicznego ocuy' zmian zapalnyci dziąsla znac7nieCzęścĘ' przejściu zapa]eńa dziąsła dwomametodami: takie mogą zapobicgać szczaniazębót'można lrT'konać usuwEnleZIo.ate(zność metod jest pftestŹeni między. n kątnica wolnoobrotową lub najlepiej kątnca w zapaleńe przyĘbia.rn ffi specjalnfmi aparatami (Air-FloW Prophy-Max' u\tr|cj' jest .anych no. pracoch. nazębn]'ch w pełniskuteczne. (juf 3-4 dnia).].lvego fabiegu skuteczność naj\.rt l roozt \rl-ol\\ \Ą knnuie.profesionalna W Prof ilaktyka kontaktowegofluolko.z.9'4a.sierpydoskalingu b nego naddziqs|owego' ośrfa IA Ryc. pEede \łszystlomsieĘy przebańvieniami2 pochodnl''rni rrniueNa]ne kirety (columbia)' zie możnateżużyć st(} nazębnlch naddziąsłot'lych Do usuwaniazłogólv ultradzwiękowei dzwię.5)'Zestawmoże $zbogaco.

ancj padku narzędzi Ę(żn!'clt i ń\tnoległego do po.!.1[. Wlaź iw}ch(10P).\" dżWiękoweqo.'' na skutccznośćczasochłonność i Zabieguma ńrmież \ĄtaśCi\y dobóI nażędzi.' korzenio\\.katirgu. n](hó\\ .obh użr' \a pmUur| uż}lla.1.|']akt}ryacj narzędzia' dzo istotn!'\1T]ł}]1. możepŹep.Wiście stosować . nie d]a nujące{o zabieg' nalzę. poddfiąs|oweqo oraz do ply.cą/ szczegó]riĆ nanędzi ęczn}''ch (Ąr' 9'B). nJ'm)na Zębach s\\. L]oLrpi Pi.v4 131 . ustawenia i p. odpowiedniejakĘĄ\acjinażędzia (lł'lko\. .ego uch\Ą}'tu naEę.lilkuti' rnoMlęU. uchwltem pisarskim trzcma fralcamilub uch\\.1pa]cu to Ęki.lvego rraĘą się do ultmdŹtjękowego nie oshzenia.lni jest prostszy\Ą.^id'.iki€ g oska|ingu tem calą dłonią).ln\ieis/\ po/}. do1. kowei l r fir.jak i operatom' Dla pacjenta skaling moze b}ćbo\Ąiemniepżiemn}.ied/ą.kmbiaialh iJ].o\adzenia ostżapod odpo\Ą.Inim powierzc]I zęba.a. Większc odch]'leńe pnr$adzi do poi\'staniakfa. skirn.tem pisar wieocbrri zęba ustawicnia końcó$'ki Lr]iradŹr\'ię.. n].7 Uch\^łt narzędzia zrnody.|l.o.ojej le\tej Dadentalub n.r' pżlT. Plfesu\Ą! się Mko lekko końcóu... terólv na powienchni szldiua i r. do.zlarzn. doczności.$ . na blt czasoclrłonn}. gle do powieżĆhnizęba'a usuwanie7. "fiidN ". tr."r"dN *.bciej' deli. kątem do opercrł. co niesteĘ czasem jest nieuchJonne' $\.jeśli zuĄ'te. Ęcme muszqb!''ć dobrzcnaostżone'Końcó\Ą'ki apali1tó\Ą' Clo j dzłięko.1fildN lttaści$.owadzićzabiegsą\.\Ą'ieŹchni nie Jąc zęba.nn. r ultJadń\ięko$e BJ'c' 9'7).cl il ia' iolu]nt'.musząb!ć \Ą]'mienione' są \Ą]'konującslGlin€ naleźvocą.r pd.profesjonalna Prof ilaktyka aparatuultrad^vięko\Ącgo jest obojętne w}'ko.ie.h.*\$ unane fasail}'dotyczqce. pacjenta' Nie rqmaga użJ'cia cji leżącej ssaka' lecz hU..|ibrac]i ie w \Ą''!niku koircówki' \Ą]Ąt'ołującej ka\Ąlta' gólnie łatwo możnaw ten sposób uszkodzićcement cję i prady a|.fikowanym u.t"dl .reni' napiPLj. t F fi Roz\ażającuż]'cie narZędzinależyshlierdzić' że ska]ingnalfędziami Ęcfn\.uslł'cunc (fenomenakusł.logów następu.6 ZesiawkońcóWek naddziąs|owego do ska|ing!u|tra Wfbogaconykońcówkq da pacj€ n tóW nad.rnr|rricj i rvi. a odch]'leniejej nic możepvekraczać 15o. |Pżą' /a. Ry('9.mnjei.czn].( i bclpo. mocniej DaĘędzie Ęczne f 1r0x0zl.IPL'no.IZia(zmoil}4jko\an]m Ryc'9.lm mo/e on Ryc'9'8 Podparcie bezpośr€ d nie rękipacem serdeanym zę.Izia Abv b}'ły skutecale.rn 7abie8iem' bachpacjenta następczym z wygięciem nadgarsiku W rękiWce Niezalcznie od poz!'cji pacjentai operatora bar. jak i t.w prĄ. podpan]iaĘki jcdn]m palcem (zw]'klescrde(z.'poz}'. cjenta' operator Zaś' dzięki lr}godnej s$'oiejpozy(]i . paclkunalfędzia Ęc1nego).rdlo irtolnp \\ pr/\fadku .h\'1]. ś ej' ii ró$'Io dla pacjenta.linnl idgu'JP. katniej.kęńlrrrole.vptż}. Bardzo istotne jest utv1manie rórtnoległe lub nalzędfia u]iradź\Ąiękowego stosujesię nrm prawie równoległekońcówki do po..r1pełrrień' Szcze. ]epiej oraz Z mniejszlrn wTlsiłkiem' Jest to L.eodn4 pozJ'cjąleżącą mużna unsl.

amowedo miejsc. Wargi poli. niac. zane z kawitacją. ciei ziamistości.m)wciśnięciu do e majqc możIiwo. b}'lo ku.otnego.iĄlpeł. lzenja'ńwnieżpoP'. iu m prĄ lel. dziaslolrcj' 138 . umoż. na się I odkładaniem pMki nazębnej szorstkiej. pokĘ. d/ialanieu|]cniaia( 7wiq. nień }rlasy u i v (szczegóhjez nadmiarem)omz z ńeprawidłorlych \'f]dadówi korcn' sfcfególlrie lw. Polerowanie skro.towe moż]na często też lanot1rh. Ęmi.\tŹnjP re. p kątnicąPrcfin z pil iczkem \'r'olhamow]'n. ńe . spiłowanienawisów i wygładzenie Profin' Zestaw bardzo cienkich pil.zwTotny towującnadlniar. 9.2 mm plzy sz}'bkości na tys. ńżnych pozycjach.przy. lińa sz}tkie i preq'fyjtre usunięcie na\r'r'isu brzegukorcny nienia lub nawisającego nawi. cjalną kątnicą nicźków o 8lubości0'2 0.'k. WieftChnią powierzchnizębówmożna uykonać: PoleJo\łanie pny użyciukatnicy i kie|ichów lub x masz]'nowo. n}(ni: naniu z rrafzędziamiIęCu i cuasu BZ . Dodatkowegładzikiplastikot{ei &ewniane s/ijołanego mjejŚLa.rg:ladzil(a. ich ffi przy mocńejsz}m (dalsz:. a nawet metalo.$!. ubJ'tkikości sĘ tych miejscachgłębokie t\Ą.j i dwóch biegach: wcićnię( idt do k.ostka Nie zawszeje&lak koniecare jest usuwańe ta\aystatza kich urpelnień lub korcn' Najczęściej tych miejsc spe.\łyiku fe.lajaZnaczn4oszczę. na niekorzystnie działają przyfębie nawrsal4ce się po$oduj4/ah7}m\.tnj"ń też zeszlifo$ać metalov'yn paskem szldistlm' um} małe. pelnienja. nawisykorcn akrylano\aych. Poddfiąs.ldól1P z sztek pokarmowch i ptj. a pracujq Ęlko ruchem posuwisto. szyjkoue onz powieEchnie korzeni zębóv)' ewenfualnieZułciem pasty l paskami ściem}rni. z lub dzikiem umicsrczonej w1m uĄr iem pash poleruiqcei. Hi cy Pmfin ma zasięg l.Wpro\tadzić doprzestrzeni go mię.'lub pod. dostępnychmiejsc (powierzchniestyczne. dotyczy to szczegó]rriemało w rowkr. w zwrotn}'m sześciu Ruch posuwisto. sze zmęoenie operatom.Liamento. rt1'rnlub woJframowyn o różnejziamistości. ściobrcfu. plasti]ow5'rn drewnian}Ąn dodat]ro.3 mm. banej języka. i: nie uszkadzająpowierzchni kolzenia' ]zape niają lepszy dostęp do ńektóIf'ch miejsc' do a w szczegó|ności bi.nyó możla \iPwielkie rudmiaĄ wype. gła. (ryc. l. powodujqc komórek bakteryjnychw. . mog4 się dodatkowo chu obmcać dookoła szlifowanego obiektu. tach. łatwo spi. polemrtniczejlub bez.|ność (do507o) mniej.g i Podczasskalingu naddziąsłovego poddziąsłowe. umodiwiaja$yglad-/PnjP gladziki kdtniq Profin pra(uid nd Pniul. powierzchni. ' u1łolują zmiany w bakteliach.wych kamykami i skuteczniespiłowaćWgładzićcienkimi po diamento\a}{ni odchyleniubrzegudzĘsta' za|eł i ska|ingu jego skuteczność od Powodzenie (Wypolerowania) skrobanej Wygładzenia dok|adnego pPed: powieżchni zabezpieca zęba. prfewagą groźnych beztlerro*ychbaktemidów W lr5mikuza.i kamieniern diamentowm o odpowiednimkztał. $1'r.cbllo' ksek posiada na pole gładkie' polrrte śmdkienszlifują(ł'm w środ. go napotyka się nierzadko \'r'obĘbie szyjek zębów nieńwnościlr1mikającez nieprawidłowch r{]!eł.aEają \/r zębodolowego. dą'uĘbolvej. aby osiągnąć \tą i powierzchniestyczne.zkóWszornĘ po.9)oiaz past do profesjonalne' szczoteczek go ocz}sfczaniazębóWstosującruchy póIobroto' szczególnie okoliĆeprzyszyjkc we. ścierania bez porce.tkiba]Ćeryjnej. abymożna punkhrslłrcal€o. tr. o różnych kształ. drażnieniem zębóW. duza do zeszlifow:ania Pi|nic/Li dirLrnenlu$e .a|ninopńr r ru. szczegóIoiena powierzch.tychjednostrolrnie ziamem . palenia tkanek przpębia po kilku miesĘcach 1w.z. możli. i trifuIkacji i m klasy roay. wanie ścian nomenu alrrsrycalego. chó\rr' mmutą \ty. cowanJłn uchwcie L}I. Ęmicy zostająufikso\łatre. wość tych ruchów jednocześńepozwa]ana obu enie !!ygład-z kŻwŁn koŹeni. \'r' sz{2egóInie okolicyprzy.irn posuwisto.hstycznycĄ i.2J. powodująsąńĘ detoksyfikacjępowieżdni kc e.\Ą}'Dolerowania szJiforraaych sóW a \Ąoll.profesjonalna ffi* ilaktyka Prof w Końcówki apamtów ultradźwięko\Ąych pońw.

gruboziamista k4tni(.9.profesjonalna Prof ilaktyka @ Pasta Proryt to zestawtnech past do profesjoi zębów: nalnegooczyszczania polerowania .'kiretą GĘcey po skalin€! poddfĘsło\ł]m nateriałami złożon}mi do lakowania. fluol lub hydtlksyapaĘ.s/czŹnia powierzcbni zęMw pveznaczonych do Wpetnienia p.:pasta Chema-PolishI (czerwona).ł pasta gnrboziamista (niebieska) o BDA 83 do usurłaniapŹebalwień' .rni Z diamentow}m' red|cic uc/u]eniowe' nje' PdŚa Proxf1moŻe \a]cĄ ją pneLhot\}Ąa€' M lempPrufuJ7P pokojo\\. a Ęm sam]'rn do ich \'nętl śIiny ron.tu wane pżez pacjenta lub lekarza do wyłącznego o ńżnej ziamistościumożliwiablokowanie oti\'ar. Dentin Abrasi1.oprc(/ srodl. eprzAdwrikdnipm llz! mcdrani?m)zabprpierzric( nych omz innych nierównościpowierzdrni ko.t.A' (P'elątine sioit!)' Do polerowania zębów zaleca się wartości RDAmiędzy 8 a 40 i BLĄ między 3 a 15. . opisane kątnice dzeń twaIdychtkane]< zębó\qa szczcgó|niepęknięć znoszącbaldzo skutecznie Fofilaktyczne mają dodatkowo tę zaletę. przecirtpńchniczo. są \Ąlmienne i usuwaniań'tki nazębnej' tycznych' którc moga b}'ćużWane tylko jednom" obie pasĘ Zawierąjahydroks}"paĄt }łĄ.o|iq' Glrilrki ich mają . działaja PasR Pm\Tt njc ndleĄ slo.sldadnik te bloku. przed zabezpieczajqc nad\łraż]]iwością zębów' 139 . czych.możeutfudniaćjego \łytrawie.Wniczych qiówką zawieEjącą try meóanizmy usfoe|niajqce.obnychuszko.alność.ld do p\'tki nazębnej i polerowania o BDA 7 plofi|a|dyczna polerowan zębów z ma|ą do a Ryc.|aniąją(e pŹebaflr'{ień.9are (bardziejmiękkie)oraz szczoteczkio róż nych ketattach.Wania rcsztek złogó1v nazęb. nic za.\łania nieróimościpowierzĆhni korzeni ZębóW ' p. do usu.rrunelAbra.taściwości 78odnie stikowe mogąbyć teżpo oczjszczeniu pżecho$lv.obnozramrInnym świetnym rozwiązaniem tego problemu sta do polerowarfa oczlszczolych powiencbni główki plastikowe katnic profilak. lł'ch kanalików zębino$ych oraz dl. warunkujqc]'m past' kłzylowego fakażenia). jcdlesopatjenIJ. pokĘvciem t\.'l.fkliwo. ostatnio dużąpopularność zdob]'rvajq specja]ne sjona]ncgo i oczyszczania polcrowaniazębów: r. pro{i]dktyt.Biocer zowo (szczegó]nieu pacjentów obawiającychsię o zńżnico{anej ziamistości oraz różn1m składzie. ale tylko korcn zębó. krwi i bakteIii.?nP o ma\Ó glduka. z przeznaczeniem. ją otwarte kanaliki Zębinowe.]rd/o bP/pi. Zawartośćhy&oksyapat]. uż}4ku IPs||o b.ancj n].o\ła(do oc7].rmi. Wymienione odmienne\\. szyjeki kożeni zębó\g .9 Kątnica opńcz n'|aściwości ściemychi polerc.gąż fluorck i g]kirctami u]tradźwięko$]mi poddzĘsłou]łnl: utwardzając s.pasta śrcdnioziamista (zielona)o RDA 36 do usu. plcm!.r\la 'r zcrl\ona) usuuania drobnozi.'Ąno]ac a metalow].litolu bia|e (twarde).h i polerowni. głó\'r'ki pla. ne i ekonomiczne rofńąfanie.h.óv liernr.ita)IubW.Pasryte za. E. powodująrozbĄzgu past]'' nadwrażliwość zębów ffsffiCI@8 & wewe lgpapp oczyŚzczania zębówmajq Pastydo profesjonalnego oznaczonąliczĘ RDA (RelotiDe ńżną ście]. kielichy pasty te dfięki zawartości fluoroaminy i ks1. iuiaparatem Air-Flo!! Prophy'Max lub Prophy-Jet. ze nre ccmentu korzenio$'ego. wiprają. przed przenoszenieminfekcji międzypacjeltami' a pasta Chema-Polish II (niebieska)d.\ar2 Pasta chema-Polish to Zestawdwóch past do pmfe.Pj' z lvęglot1mi.

lel(alfa sąlakiery dla dolosłych . bów faró\Ąno szczotkąobrotową' (]'250ń am]nofuorki) ! Ernex ńu zębów oraz po skalirrgu i polerowaniu kolrn 6elee (1'250ń amin0l|uorki) kontalto\Ą€ fluor. zębóWjak i skafing z polerowaniemkomn i szyjek poddać slinv W (elu /abe/pieczpzębów prorładzqdo pewnej utraty powierzchow. po ska]ingu ĘcznjĄn pIzy niepmwidło. (metoda nie r2%NaF nia bmzd. przeznaczonych lerormniapowierzcbrri i do u]pe. Fluoridin t) 140 . gdyż utrudniajqwl'trawianiaszklilva.26% F) (6% . pie. zębówpo trch zabiegach' i Wńór metodyza]eł od upodobania doświadcze' . l FLuormex f) że|(1'25% jest: ce peńodontologicznej . w pŹ}padku zaś1lysokiego rruyka pló{haicy cztery razy w rok]. Fluoca|że|2. sk]r.rn) połierzchni zęba.żew końcówce miesięcy.krctnego lakienc\łaniaw ciągu mku co ffi r. E Utrata ta możebyć w niektórych godnie)wcierania. Fluocal (10/. ku bżegu siecznegolub powierzchni żujacej sl. jPs| /as|osowŹnie kor$lne rqm uslrwieniundrzedlidlub /bJ'lm(! nlm nd. Gelee F) m zapobieżenie żej1qmienionych Zabiegach. nia lekarfa (hĘienistki).powinnybyćosuszonei zabez. zębówm' in. oraz po skalingu ultradzwiękou]łn przy odchyleniu końcówki więcejrńZo 15. pacjentsię s4ieĘ jeś]i ts zlvalganie nadMŻżLiwości pojawiła w hŹk.u (co2 ty. stqd Iriezbędne Podczaskontal.L powstają obrębie2-3 mm w tej Mjwiększe wibncje jest zastoso\łańe jej zakońoenia. nja pred po/abie8ot\€Ważlit\oścĘ W niowego' Zostajq otre najczęściej'Zremineralizowa. pre./a(ZJĄMid( gahnefu oraf od okolicy szyjk zębai pżesuwającgo w kierun.a szczegóIrie cementu kolże. s.towegofluorkowaniazęMw na]e.. nych warst$' szk]iwa.25"% szyjek Naf nad. śę ZtJ'n dosił lub nadwmżliwość cie leczenia. Knuisona) r5l Kontaktowestosowanie IekóW .Polish I i tr nie posiadająfluorkóW Tabela9.\Ąrażliwości zębówpo wy. Duraphat (2. stawo\łe metody profesjona]nego'kontak1owego na indywidualnej ok|ady |yżce fluorkolr'aniazębów celem tego Zabie8uw prcfesjona]nejpmfilakĘ. F|uocal (2'75% NaF) żel kowanie zębów.ale mo8ąbyćprzy. \Ąi/}slkje metod\ me(hani( /ne8oo.Zaopatfzenia ko. s.W Tabe]i9'1 opisane są cztery pod.75 r ELmex (1.krctnegow ciqgurol.zoneprzcddosleppm Śio\uje Cie/d. tych metod nawet lo-krotne. że z regułykontak1owegofluolko\Ąania powierzchni żyteżpamiętać. Fuol Prot€Ctol{0. nej oraz ionolole7y: (dń^rięko.ute(żność uz]slalje łcrenia paqjenta'Najwięlśzą d]a lony pozwa]ato na równomieme rozprowadze. Bifluod l2 (60/0 t) (żó|t€ ) b barwione .iunalnvm jak i po piasko*a./ania oczyszczonelub $yskalowanezębyktóIe chcemy fluorkorr'aliu. %t) ] .zr Po merhanicrn!mprofe. od & 2.{. biegi zawartew Tabeli9. F|uoca|(2./}5/l. celu zniepotrzebnyjest uwkle powtór' ne w ciąg! kilku następnychdrri. z.jadólv na łyżce ind)Ą'vidual. abyskutecznierozprowadfić pajat fluorko\Ąyna powierzchrue zębówtrzeba: . się pojonoforezie'Naj\łygodriejsze pacjentaoraz nąjlepiejbezbańme.fwadkach przlnajmniej +.lo'ot\ai nl(hJ póuo|is|e lĘd/el|a.Profila profesjo aIn n a kontahoweqo gabinecie w Pasry chema.facz a.1jetlnomzowo.. sienia rradlłraz|i\łości na cz]ną znacznej uraż]iwości bodŹce tenniczne ny zabieg po 2 3 dniach' stoso$€nie tych metod pńchnicy !'!T'Inaga| \r'r' zapobieganlu i meĆhaniczne'g p.i.. NeutralFloam 1% & zabezpieczenieich przed prócbnicą.75% żel F) .ol.l Metodynuotkowania nadajasĘ do $Śzys&ich zabiególvocz]szczaniai po. plyn NaF) r F|uorrnex (]%AmF) płyn raniu ze_ oczv.lnieniamateriałamizłoźorytni do lakowa. i szyjekĘbóW należyzastosować .Należypamiętać. nie prcpamtu.

141 .06%. he. ńu' ka$a. do Z\Ą]'ldej lub 0.. ani k"vd}n]'i 1 g \molu' Stosorr.|ości (oko. ani tkankom zę. Z możta też stosou'ać pon.lvilśoci) te plepa.odować odeńla[ie Do profilakĘ'rzn}. ba i abyb]''ł w]'ch$}tłlEny plzez ssak (P'}r'9'10) Nie ' ńe hamuje \Ąfrost wie]u patogcnnych bal1eńi może tr ogolc.ego ocllnę powietźnąr'!'głębi oraz peńodontologiczn.3 mzy z pverwq kilkudJliollq' łoB00kn'godz') w sh1]nę kies7onkimożełabvo dna plzj'czepu nabłoDl<orvego spolr.\Ą. prze. Proph]' Jet). omz byćstaleskiercwanydo tegomzpĄ'sku' UzyskuJe 5lę plzJzębia' $tedy teżznaczneznrniejszenie napJlelriagabinetu '2 Ę'gacje pr/-ebanĄienie : : to Zabiegusu\\'ający ](o. glanu sodu.r\to\o\rdnipm .uwę. SkielD$Eniesi]nego je się je 2.lrTażIi!. lo\ A\alcr Pik Bro\\n. Czas ekspoz}'cji na oez dostępu mty ł. w pż}'pailkuposicdzcnia od u bźk4 oko:lo minut' Patjentowi należyzlecić. mn zębórt pochodzenia ze{'nętżnego(palenietjto.ł d\\.rbata' nickóre pokfnn})' k1órc mogą piasko\\.!t'ody rozhvolu clr]orheksydrat].iedniclrapara. nie szkodził tkankom pżpębia. Iłgacje naddziąsłowezastosor'r'aniem z so.Ęt 90.$lot ssaka pourflcn todq piasko\1'ania. 6G{}0. pźy użyciuodpolr. uszkadzabońem tkanłi pr4zĘbia ga\ĄCzo przed próchnicą koEeni stosuje się je Ćo i zęba.Uh.c: nrzprysku si]negospray'ufa{ieńjącego p}. hekydj'no\re.1ko. metoiIfie \Ą. przy Zostać usuniętetz$'i \'viedrrici apantórv (\a. Ęt od a oba roduajelakierólv (fluorko\łei clr]orheks}.'ciemńa lakiero\ł?ńa po\!]nren i $'l'Irosić 1'5do 3 minut.Flowl Pmpht. si]n]łn pląilem stężonegopo\ĄietŹa' wody mogą b-\'tnad" i poddfiąslo\te (patrz Roldzial 18)' Naddui4sło.ki apaĘtu ta\ ab}'tensilny pĘd I. stosu.l'Iax.10 Ustawen]e końcóWkAir'FoW pod ką na ci\t'lraktełjne'Zastoso\Ąane po\rielzchrię obna.'aniem uż}duodpo. nia na t$'anie tkan]<izęba po$. / /. n$'vane \Ą'domu.ch zabiególt' i łąQnotkanto\Ą.lvan}'ch lv stomatologicznlm możnateżza]icą\. .Z|sfczada f? mentu korZcniowcgopenetrującna głębokość 100-500 /'m' skąd u\Ąalnia się c] olheksJdyna (l p92 cm2 powieĘchni dfiennie) do śLiny głębiej i pamiętać odpowiednim Nie do tkanek Zęba. któIe mają tnvałewlaści$.! e pl7Pbdn\iPn Loronis/ljpl.ości Ryc'9.odzeniem]akiery cblol. dn e podśawien$aka podczas e Ó.clych i zapa1eńoti\'órc4(h' padaniastrumie.szcze8óhie cementukonenio}ego' pĘdu o duzejsz1'bkości 6 miesięry W celu zniesienia nad.v.aby 8 1.a i ustarvieniukońcó.ch' oczyszczon].arr}' oilsłoniętc na loIze. prleban\iają tkalek zębai bło.lrody i powiehza. gdyżtaka gruba {'arsh!a po stwardnieniułahlo odpadnie po $'tarciu ]akieru ]ekko gojesfcze rozprowadzić po\rietnem.02 0..Ljerouż l s'"|ronqLlna Ly' Lip".on. tem 60 80'do powlezchniszklwa i odpowi+ żonJ. lecz Zawsze kieszonJd.ęboM mP. wieczorem e czyścit i nie a zębórt Po zabiegachmechanicznego oczJ'szczania zębó$' i po skalĘu z polem$'aniemkomn i szJ'jekzębów.d}. u. Philip..'ó.akier Ceń'itec Zawiela l g acetooctanu c]rlolhc.profesjonalna Prof ilaktyka nic poulekać zębów 8ruba \\al:sh\'ąprepalatu (chodzitu sfczególiie o lakier).l'ch gabinecie tkanek' Natomiast w celu skutecznego$-vłapania $TkonJ.ch kożeni plzjĄĄ'iemjądo ce. pńcbnicot\. ki. i d(lwęglanu sodu'Należy o ny śluzowejnie drażńątkanck jam} ushej.\Ą€ mogq bJć r. rJżeZ jad:l.5godzinypo zabiegunic płukał nie pit ust.jnien mieć około no$e) moź]Da stosorvaćnaprzcmiennie' Zapobie.

ą \ .D pnr.godnie. specjalnychustnikórrrBliższedanena zastoso\Ąaniu sięw Rozdziale lB.l falic.. naMe| ty\łiclajq firniejsz]'upA''Wna no /dlr/\'ma'' .co bflo. że niewielka popmwa hj€ieny $' zapaleń h{oru do kieszonekprz]. Prk).chkrajóW ZachodnichZńą. cho. pr4.Pik sq bardfo skutĆcznJmuzupeł. bó$' i chorób nieniem i[.Ą.stoso\t.kowT'm. i poddfiąsło$e'zaIó\Ąnodomowe.ii sttumieniawodylub zastosowanego mz. przelranłień uębów skuteczna' nie pozosta\Ą.kuIP(/no. ten tematZnajdują poddziąsłorve mogąb-vć $-\kon$\ane też Ę8acje W domu (końcó$ka Pik.i nadiIziąsło\t. wiedniopż].. rv po.Lo korzyst prz]zębia' r'.. tię rtżni.ane M .\" u'ołać baktelienię lve k1!i' jeślinie zostanąodpo.ch' 9'11)' Można \\aćw każd]Ąn unicie w miejscu tuńjnJ: Końcówki do nadclziasłorrfrh irygacji Brutna i Philipsa mogąda$aćjeden silny stl. lub w gabinccic stomatologicznl. Inne mzch\t.\'a. końcówĘ furio. zwiazana głó$nie z profi]akq.n''ch chorób prz}zębiazgodniez darrimi zaprczentowanlrni$ Tabeli 18. niają. t' l.otne' dziło Eozdfiał18)na: penetrac.Zębnych głqbiej prĄ.ch zabiegach po profilak.:u gospodaźa.Pik irygacj] do nak|a Ry('9.cz-rną drl. !\ladomo bowiem.Izi o e\Ą'enfua|ne zastoso.niennie monto.r plż!"Zębiu. Ę'gacje poddziasłorte prz]'lębia' \\ prz1padku próchnig do.m(specjalna pod. końcówka Peńo.szorstkości sz]'jek $'aniupoltierzdni zęMW omz nadumż]]i\ł'ości Zębównie zabezpiecf on}'chlakic.iająca i w}Dehień' Ęgacje nad.Inympoleb n}. a niekiedyjeszczejest. rolę skuteczność Ę'gacji pod. lakB'czne dobże ukierun]{ollane i systemal]'cznie 142 * W obu przypadkach słab9e irygacje pEestawieniu te uzyskuje po odpowedn]m się końcóWki' .2. prz}.gotowani' jednolazo\Ąęj prcfilakb'gnej dall.stkim o zapobieganiepien\.ch. zębort1. i PGE'.Plk do iĄ€acji profesjonaln}ch ją w].a Ę'gacja poddziqsło$'a Zastoso. a szcze. $ \r.ch działń promocji zdfro$jaomz plofilakĘ'cznej edu.tki baktery} fiJal. \łie.ch cltokin w Natomiast skuteczność dfia]lańprcfesjona]n}'ch jest plżestrojenia miejsco\t€j odpo.Ę $'tómq. Ryc' dziasłow.h^rnh\ nej błęd. ]B /ne d jlość p\. lv większości rozwinięlr. rozszczepiony. poddziąsio!Ą]ych Perio. ja]<profesjona|ne i mogąu niektóLlch pacjentów\ł.Izi w ej Natomiast iłYgacje (szczególnie naddfi4słowe) mUjql lRo/d/i. pluJzębiu (IL1fJ redukcji szkodlirrt.Pocket !\ aparacie \Ąater. okolic-r'implantó*. Z den raz dziennie.3r4 zabiegachchirurgiczn1'c}t polega.Ii].\. szczepó$'baktelfjn]ch.o( hni' y /ę.kianBt]iotJ'' \€nie ku' na godzinępżed pieM. lakt-vkiw redukcji częstości choptfede $sz}.ch.prof Prof ilaktyka esjonalna jest w-vkon]'wana $lrńem rozt$'ort ch1orheksyd]n]'' Metoda ta jest bardzo \r gabinecic co 1 2 Ę. to szczegókriĆ w wTdku dziaseł' obseńtuje się zamiennej ledukcji niektórych bezt]eno$']. jamy ustnej obniżaskutecznieczęstość padkr iłgacji poddziąsłowrch.rpn.lania zętj'czn$h mogqdotj. kacji $upo\ł€j.umieńpEery.oyć\ł-1''stapie1ia nazęb.]. cfJ'rrniki etiopatogenet$zne' SĘd dfiałania pmfi.gadi domo\Ąych pacjenta $'l'kon!Ą. 6ę2 p6 a pżede \łszystkimz hĘienistkami i pżeszkolon}.rea]izowaną fazie podtrzy.lani. lub lvany lub znacznie słabsz}] staci siedmiu słabsr-ych stlumieni rofproszonych*' siomatologiczna profilakĘvka plofesjona]na jest jĄgacjedziałają i bar. stępne do działań profilakĘ'czn]'ch są \łszystkie trz]'' n \ i h ^ \ } q \ o d ą P a i j P n l \ L o n u j Fj P \ \ d o m u j P . a a profesjonalne.f}' niedolda.cm fluo. gó]nie hfeciolfędo\\Ę. na mi as!stentkami.]] Końcówka tU dani W m eiscu kątnicy rbinowe]' lanki stoso\łanesa w niektórych sanatoliach.rl S\slPmdh' d/idl.n. Te rozproszonerozszczepione ie w faostżonych stanach zapaln!''ch zana zdecydowanieze średnim peNone]em' .szlrn Zabiegiem(pabz: Rozdział ' 1?) powi]łania ńektórf. 12. nego niedocenianiatej metodf: l\lnicjpl orazbdIdliej ut idac. bów po usunięciuduą'ch i lrtard}'chZłogó\Ą zęMłl p.?\. W poprzedrrimrozdziale podkreślano profi.Li dla]dn \\ profilJkĄ( P pl.

nisr.anie pa]e[ . a więc taniej niż stanowiskolekaŹa stomatologa.może być też bafl]zo negat$Ąnie odbieran€ poprawie Ęieny opemtomdo tę.e' ich pozostają szare. persone]' działlB).gdy \łykonuje higicnistka lub pzeszko. choclź nic b}'ły one jeszcze bliżejokeślone.u$ar ni zupełnie wyeliminować W pżWadku chońb pląfębia ..' donLu ie. r nawet|ekkie oa ośrym narzędziem jednak działania poziomach.kobiet ciężamych.W}Ąvie. finniejsząją \!5rsiłek operatomomz uczu.ięuydzielania niek1órych q'tokin testy: powodują t tępekońcówki nażędzia odbicie śWiatla G.\.znej roż.\łykon}Manie i koEeni za pomo.caly ciE'ar Zapobiegania skutecz. cie d}skonrfoltu.abyb}'ło jamy ustnej'gdyzpbtła bakteryjna ne .rr zużyciamusząbyć*Y.a creĘią. Sredni per_ lona asystentka (pomocdentysryczna). nych tań w odnissieniu do tJ'ch czj'nników genetycznych narzędzia naśępujące służa czy immunologicznych. pŹez pacjenta. istnieje (nieW charak' pracującego fote|u przy Wyraża odsetek W asys9 łedniegopersonelu' 1982 r Według terze ten śozodsetek Wynosił7: 14. nych Wa|ku do katnych Wiórek' ukierun]<owane giup Ą'fyka. za cz]'Tniketiopatogenerycz. PmpozycjeŚoZ i FDI z poptzednichlat.KieruneJ< prowarlzi. kamień. Norwegia Wówczas danych r w Po|scewedługdostępny<h pEekraczał danych nie ].]5olo' 0becniebrakjest tego odnośnie W5kaźnika' \Ą Lq |ępyLh rral7ęd'. Nie ma jak doĘd _ możli\łości pofilaĘcznych dzia. pozostawiają cz]stei 8ładkie. ostre dzĘslone lub elektryczneszczoteQkidźwięko\Ą.Iln 143 ..tępeostźekruszygoi poleruje. który lat specjalny od początku 80. koncennowEł na dużego się naciskll tra tępe narzędzie.-lR) i pmstaglandln (PGE2) takid! jak ygacje przy obracaniu źródłem pęed świat|a.i' lilillo.Wana. osób dotkniętyÓ chorobami przyzębia. Pżp. i kircty uż]''wane aparatach ultmdźlviękowlch sloltecaność w jest fesjona]nej ogmnma.0% .5o/o t Dania 9.8o/o ! Finlandia 4.B]. instr mmt musi b}. z Dosprawdzenia ostrości jących na fedukc.76. Ęku.edni nia wTmagają \łyĘcmie naEę.e chombyogóhe. nie zdańe pG ale Fopozycje nico\'r'anych dfiałań prcfi]aktj'cznych. (. pe\Ąne obecnieistniejąjuż takich aDz.Nie możnasobie obecnie (dń'viękotlych) ptzlpadl. bezniej wT'obmzić jej zasady oczlrvi' karz stomatologpowinien znać ściemoże iwkonjĄ{ać zabiegi profilaktyczne' ale jest o wiete kożystniej. w ei. co unre. Wielka Brytania 5.a na\łetstrachu pacjenta'ostlfe.zapoczątkowały p|astikowym powoduje zesklob}Ą^/anie de|i. rdżnit po pociqgnięcie owaniaopiPfupeńodon|ologi.$zmamiają ut'czucie do.jero\'lane do młodzieży l3 roku Zycia. lwjątkiem metod poz$€la. moźliwia procesyregencracyjne tkanek pz].ekcre jedMk zad. stkich prz1padkach' szczegó|nie a uwarun]{owanych ńefzdlni cementukoEer owego.a szcfe8ólr e za.ująsiłępotrzebnado przeplD\ładzenia na zabiegu. skulingu Nie \łe mde do etiopatogenezy mógłon byćskutecany Wszy. od pracowników niektórych gałęzi pŹemysfu oraz Na. rych jednocześnie niekór.ćhz}nany 2'r3 prócłrnicę Źębówl mocniej isiJniejnaclsLan) o'tn.zas tępy rcalizowanepofwoliływ ńek1órych hajach plawle zreduko.zębia' cą'lrnikami ogólnousfu)jowmi.6o/a . Tamjdslu.6% .ly one sl.| wotn. a pnede wszystlom ekono' je micuniej.profesjonalna ! Prof ilaktyka peńodontologiiDlategokażdy le. Szwecja 8. CóWki odbijają nie świat|a. sku. dotyczą. koń. skalery periodontologicarej plDfilaktyk pm.ls WskaŹnik.rnnia po. a rcalimwanychprzez ś. t 1.fędfia peńodontologiczneo osĘch kmwę. skalingu 8ładzenie NAMĘDzIPERIol osrnoŚĆ r osrnzm.dotyczqcych wież{:bnie.'ygajc ic zaś bla uważana rrryĘcany qrvieIania więkzej siĘ profilu|t ki v'tĄila] bo\"iemz ulnanpj pyc]rnarzędzii konicrzność n1. w jest Do|IToLocIcn{YCH Niemoź]iwc skuteczne . urządzonyn o wiele skromniej. fazypodtfz]Tnujqcej leczenia(IJatż: sz(zegóIrrie Roz. dziach tn4cYchzna&nie rcdul. ta]<ie zabiegiprcfilakbczne na sonel może\ĄYkonać wo|n]'mfotelu lekaża lub na odtŁielnjtn stanowi.IZia Ęczne.

1982. 1994.Ein Leitfaden fur lndividualprophylaxe. 14.: 4. lll Pro_ K.Frandsen. GmbH. ags.T: Handbuch 15. Nachschlagebuch.D.że krzemu) nawiłżanego bard/os|ępionemożeb\( ostponc naj. Ein D. bardziej slutecay i doldadĄ7' '!.: Ver 12.. Hellwege. and PE: of Baltimore.zużycietych naizęduidotyczysamejkoń' cówki 2ś nrm' Fimy pmdutojącenalzędziadŹwię.R.o Ważności pe odontolo. go doboru sposobu und Gruppenprophylaxe Initiale gicfnychW śWiet|e Periodontologia ergonomii. Diepraventive Konzept orga_ Munkgaard1972.tmegogru. Cowell..Bofticelli. Sheiham. Laurisch. 2000. DentalHealthcare in Scandinavia. Hospital Fund London Kng Edward's Heidelberg 1997. u+ia narzędzi i Parodontoltherapie. Podsta\ty centrumEdukMed. doostrzanialekko do stępionychnalzędzi Ruchy ostrzące. Verlags choA. boziamistego kamienia kańorundołego (węg]ik wodą.H0thig Verlag. for 1981. opis koue i u]tradrwiękouedo\bargąjąna żadanie hch naĘedi' orcn\ sldnukoń(óMel. Jańczukz'. Die Zahnażthe|ferin' Lehr. Promotion Selfcare in Oral Health. Kangasniemi. 25. 1999.onalna mieniane. A. atal. DiePraxis zahnmedizinischen Wlaściwe P: 1. held GmbH. und Praxis.: ProfilalĆyka Munkgaard 1976.. ci\Ąn].: Promoting Dental A. Berlin 2002. sposobu osmenia całkiem Do Ęcznego lub masz}mo$ego się tępych nalzędzi uż]Ą'va si]rie abEz}.rndo Wkon]'1'r'anych czas zabie8u' ostrzy się ze\łnętrale ooczlle) po. {Ór A|tersgruppen' Prophylaxe a||e Quintessenz 1982. wierzcbnie końcówk narzędzia.: 9. gii. natura]ne (drobnozianiste) małoabńz}'lvne je się.uważasĘ na ogoł. Gjermo.wyd LekPzwL2001.Duddeck. Dimensions Tokyo and tistryWiliams Wiliams.H. Berlin Ve in nization. 10. HUthig ag. 6. naĘęd7iP 15 \łyżej razy potem staje się zb}t cienkie i ulega Kamieńe alkanfasowe szfuczne (Al2o5) złamaniu. po lel&im rrao]iwieniu. MedTour Plevention' Zahnórzt|iche Wspó|. profesjona|na A. A.Warszawa lób naządużucia. L. Philadelphb Febiger Edition. 1M . tJ'n naizędziem pod. splieth.: epidemio|ogii Z. Professione||e a. Quintessenz 8' Jań@ul( cięg|o.Rondo' Jest to sposób maszyno\łe.Frandsen.. ch. PreventionDen_ M.steele. Quintessence Co Incchicago Dentistryin Practice..: 2001. ve 1994.$ykonuje się w kierunku prze.uncI C. of 7. Frandsen.: W stomatolo 13. Quintessenz 2.Anderson. Publ Berlin lags-VerlageGmbH.:ProJessional Lea Dental Hygiene.]' phylaxe.: Health. Au{lage. P: der Denlalhygiene. Preventive 5' Jańeuk z.Heidelberg 199E' Press Warszawa |nt.: dea 3. oral Hygiene. też Do oshzenia nalzędzi służą różneufządfenia na przy]dadLM. Symposium in Odo 1986. (tziv o śrcdnimpotencjale ścieralności India) lub stosu.

na.lotycz}' skalingupoddzĘ.niechirurgiczne Leczenie Rouutatzane zbigniew Jańczuk Wskazania poddziqslowy PeriodontaI debridement Czy skaIin9 poddziqs|owycn złogów Metody usuwania !'l{skazania Leczenie zapaleń plf]fębia powlnno przebiegać w trzech fazach: 1] higienizujacej ' 2) korckqanej.Tne. jącejuz1skanerqnjk leczenia' Zestawie ie zabieg&!wchodzqq'chw sldad lecze. rcsekcljne. postępolłanrem zJĄV'anJ(n tez Do fazy korekq'jnej należą: leczenieniechinrgiczne (skalirĘnad.kirety (Gracey. biob'koterapia) które możewspieraćza. paski ścierne akiery uorkowe f ichlorheklydynow€ zestawy unieruchamiania do fębóW f€ s iaw do korekty2gryzu 0.iego.i poddziąsto. Gracey mini) specjaLne u|tradźwięko!'vrych i dźwiękowych końcówki aparatóW do (meialowe. nia niechirrugicz.unwersalne (columbia) .2% toztwórg|ukonianiu chlorhekydyny. Iaza higienizuj4cajest działaniem pluycz}Irow]Tn.m. szaotki(gumki) maszynowe.fen.pokryc]ern f diamentowrym. dawkilecznicze antybiotyku 7 dnido 2-3 tygodni.ania oraz (unieruchomienie fębóW kolek1a\Ąę.afi J. chemioterapiamiejsco\Ąa antJ' potneb}i biotJ''koterapia) $ykon]ł\anesa. od jednorafowa godzinę przed profi|aktyczna dawka zabiegiem K|IeIy ręCzneI 't45 .\ły polei}!anicm komn i szyjekzęb&{ korcka z węzłólv rrraauych. unieruchamlrnie zębó\v).fJmu.^lo$ego polemrt. z niezĘdnlmi narzędzia. fostałezabiegi lub złówru'azolq'ch. i (hiJurgi{ rne. podt.ie poddziqs|ovlry SkaIing iko. WęgIowe) pasty polerownicze.ó\\łro . . pieNsze fazt nazFvane sa lecfeniem akĘw.zębóW szyjek odwraż|iwianie i kożeni Unieru(hamianie zębóW sptawdf WarunkóW enie f gryzo\'!rych WęzióW z ewentua|nq korektą lub chemioterapia mieFcowa antybiotykoterapja ogólna (WpPypadku wskazań) . regenelecze ie chirurgiczne(metody racyinei plaslłczne) ' leczcnie famakologiczne (immunotempia.1do 0.'' cholób p2yfęb]a' Tabe|a 1 Le. l})podtvlmującej ' wstępn].!vraz. Zł€ne da$niej podsta. obie n}m. .zenie 10 niechirurgkzne le. mateńałami pr€paratami lecznicąmi pluedśa. lv pneowieńshvie do faz} hzeciej. s4jek i korzenizębówl' Pcr .Wmz i mi. pvede \Ą6z}śtkim lĄ'o$']m. jaL (. pilniczki. lvia Tabela l0'1' I€czenie to..'pnip hirurgi. nip.

kute(lnoia podietego nie jest możLiwe cie . lrraniałIil'wu cz]rrnikólr'łzyka chorobl. czynnikiryzyka (-) pacjenta . niż polejmo$ania ku kieszonek głębszych 6 mm będzie zdecydo.po.?n\. głębokości. niektórych ifi1ych dan]'ch (micjscowewarunkl tod stercwalej rcgeneracjitkanek' lch skutecalość me. miczne zdecydują opanowania rrenia Lhirurgilznego'Beda lo /abicgi różne. poivtaŹane leczenie ńechinrrgiczne moze b5ćje. i mdzaj ub1tków kostn]ch przpębia. .'Jsoka' (> ta. analomi(fne. @y niechi. WJbór metody leczenia (ńechifuĘiczne czy chi. czą*szy od kiretażukieszonek pŹ]'fębnych do me.Wia. wspó|praca chiruĘiene Leczenie (?) karz!Śtke}( ) wa|unkinieko?ystne) hkzhane Uwaga: Warunki |+) prz}"ęb]a' de(yzji a enia zapa|enia |€ Ryc 10.kaniu ienldna /abiPBhimrgit. te war.lan urebipnia icnta.powtarzane niechirurgiczne Leczenie czlnni. możebyć\.moż]iwoścl !. o co nierzailkoprtająpacjenci'Podjęcie pżede \łsz}'stkimmoźliwość ważanabyć powinna kiej dec!"ji musi się bowiemopieĘć na: (glębokość leczenia chirurgicznego. wtedyo tej. ( /god\pd( u/\. skutecznej\tspółpEcy pacjenta. Natomiast leczenie niechirurgiczne w pĘ'\!ad. to rugicznĆ) nie zawszejest prostyi łatwy2 lcczenianierhirulgitrnego podjęcjedeqzji na pieruszeJurz}.lds(iwie konie' r_ będliejuż .l /e. W przlpa. bardziej zdecydowana .arurrków od to popra\lY stanu leczenia niechirurelcz.zdrowie ogó|ne ) (-) . Ljerunld Na Ryr. b€ n ie mniej5Lu|P. l r l (?) zapalenie (?) ogó|ne zdrowie (?) czynnikirlzyka (7) pacjenta Wspó|pEca >6 Kiesronki mm (+) l zdrowie osó|ne (+) .'.{2ybędzieto teczeniechiruEiczne.wTżej\ły.lku keszonek głębokich 6 mm) roz. /nP tlóoru metodyleczeniaw za]eżno. stopień i rodzajub}tków w pn5padku poz!t'\łn}'ch pozostatych. decyziiodnośnie braku zgodypacjenta na Ale 1vrazie. l (+) zapalenie (+) fdlowieogó|ne (+) czynnikiryzyka (+) pacienta Wspó|placa ł r zapalenie i-) ( .spółpmca ljacjenta)będąpoz]t\!rle. . MeLI)/d|eżald t\. crynnikiryzyka . nego'Jeśli Nąjcuęściej ki Ązyka' \Ą. i' moźIiwości lub znacznegoaeduko. dobranei od pa.lawiono zenier hirurgitrnc. na plżykład' ilarunkóW ści po\łyższych od kieszonłi pn1zębne nie przekraczają5 mm Zabiegchinrrgiczny to mimo głębokichkieszonek Jeśli po.! zaa$ansowańu stanu chorobowego kieszonek prz}zębnrh. operatora'2 tody i umiejętności ność użyciazębówna fitary prcte8czne i inne).rrnki (stanogó]nyzfu!. stopień rozchwianiazębów)' mienionych \ttrrmków Głębokość oraz ruektórc dodatkowewarunl. dFą szansq na uzyskanie pe\Ąmej zostajewttączniemożliwość Badaniek|iniane ińg <5 Kieszonki mm niezaIeżnie od >6 Kieszonki mm . Współplaca pacjenta {+) ! . .l0.r Podejmowanie 145 .J anato" kostnych :] ogóh}'In stanie zdrcłia pacjcnta. niż|e. czyinnej metodfie le. nieza]eżnie innych w. ruĘiczne.

Cąlnniki 4zyka uniemożliwiają zaś qtril.ane].I. niedostępneub}tki prz}uębia)' poZG stałe$Enmki dotycząceogólnego stanu Zdmwia i czFmików Łvzykanie budzą\łqtpli$oścj. W |stotny p|ob|em.45war1ości wskaźni.owaniu 5tarL.zębia zalezybortiem w o$omn]'rn stopniu nek \Ą'żIunkówgojenra.lnośnie g(} wia i reakĘtnościtkanek pacjenta (odpowiedz jest bardfo istotna dla prawidłowego \ły. $łny \łpb{ \tr. czyli około0.}patienta. zaprzestanie palenia t]toniu lub znaczna rciluł. obserwacją ie zwoli na \łyjaśnie Ę'Ćhtrudnych i istotnych pm' (Ryc'l0'2)' blemów ogó|nego stanu zdrc Uzyskanie danycho.rrnikówjak \ł5reliminowa a ogó]ny stan zdro$ia. mimo żebadanie k]iniczne i rent8enowskiedo. w rachubęw będzie jednak nrniej bieg chi Ęiczny Najczęściej sLl]tecflre. uzyskać po przeptlvadzeniu pńbnego skalingu poddziqsłowego.u leczenia $stępnego \ĄY.treniPslanu/Jpalne8o. spoda./ają stanu chorcbowego. W pierwsujĘn moŹ]i. metod 147 .i orz5tistie nie( u prz!. niepowi1.e(l bo o. qja."". ruĘiczne.ip t]. a]boocena takich cz]./enia hiJurgi.gd}z nega.pozwalana po4jęcietudnej decy.f er.wiazanie zni.kóre oct:'vvi{ mr ej skuteczne' będzie skaIin9poddziąśłowy zębóWi zniesienie lJnietuchomienie -jeś|i wskazane Węztówurazowych KontroIa płytkiba kteryjnej obserwacjapacjentakilkatygodni Ryc'10'2 Leczenie wstępne V I przrfębia' a lr'ięc ulżeńa pacjentowi. jest zdeadowan}m pŹeciwwskazaniemdo ka Pl. \łziqć dwie następujące moż.któIa po. to borviemzabieg wpewn3.uteczne.'rn Jest gc diagnosq'czny' okrcślający odpowiedź stopniu pacjenta'Trudne i niepeł. Niezbędnejest wtedy pEeprc\tadzenie leczenia Z kjlkuwgodnioi!q.pewneinformap'webia można .za) badń dodat.|Pc7cnia nieńirurgiru nego. w przwadkrr braku popla\Ąypo leczeniu wstęp. ler nailepsrcro. n}rn pod uwagęna]eży Liwości: !]l]eczenie wstępnenie mogło slute@ne z po\.je ' o do zańowania . b/o alboi i<trrjeie pozostałych rĄ5'mienionych \ła. Niemożność uz1skania znacznej poprawf higie.społpraca na.ch i ewenfualnl'chkonsultacji. zębia '. MedL nąjt iPipa. /nego.. Dotyczy szczegó|nie to zyka. a w drrrgim pozostajewyłąĆznie ie woś. będanieskuteczne matoskutecfne że |ub Wwarunkach obecności Wymienionych czynnikóW ry. n\ iam) uŚtnei pżel pa(ientar\PT nie potvinoo przeknczać l5%. które no sięstosować niego wiadomo.Wnienre. pllykład palenia higieny tltoniuczyzachowania odpowiedniej uzębienia' świet|e etyki W zasad |ekarskiej moż1a nie ]eclenia pacjentowi.poMarzane Leczenie niechirurgiczne domowch fabiegów higienicznych skutecznośĆi i profesjonalnychomz rwjaśńenieogóliego stanu zdmłńapacjenta. bra]< !'spoĘm. n leczenie \tstępne nie mogłobyć sl.'o. bŃ głębokie du niemoaności utrz}maniahjgieny(zb]'t a kieszonki."di.i. Najczęściej jednak łybór metody leczeńa zapalenia pE}zębia głębokch kieszonek plfy. Ia|ierr'U a|e odTówic u takich metod le<zenia. uzyskanie odpowiealzina temat odpowiedniej "1'iń. cz!'nników łuyka i $.re.owade odponiedniej mctodyle' . w Uzyskanie popm$y w stanie pŹ]zębia u pacjentaz głę.pailkubmkrrzgodypacjentana za. możliwość pacjentajest trud. Skutecaność prz1.patlku obecności jest bardziej skomplikowaly' Albo ismieje za. spodarfa'czyli odpomość ne gojeniesię tkanek prz}zębia cia8urygodniapo w tJ'rnzabiegupo$tno $zbudzićuatpli\ł'ości do tej co odpowiedzi. postąpić pżypadku przyzębia. rapewniaiacej chirurgicznychmetod regelemcji t]€. raźnej pozwalana fasto' bokimi kieszonłamiprz}zębnJ'mi ( . stosującego do cjenta zapa|eniem z nie się na od1ośnie ograniczenia za'eceń |e|arza. cjent się Zgłasza.. któreza|eżą pacjenta' od regeneracyjnych lecrenia. rvstępnego. rv prz3."ńó"^ 2 jest jak pa.zej rulków na pmcesgojeniasię tkanek pvyzębia. od zapełrtrienia \a'łaściwych takie zape. zji. przlpadku celowejest leczenie chi.) |. boru metodyleczeaia'oprócz \ł]'Trików konl. podsIa$o$ l h dan}rh o raawan./enic hiJurgir ne uJtod.

n..bn) pod&jaslo\^y że sam przel sjq oie którcj jeden brzeg Śanowią lt'taśnie zmieniorrepo. kies7onj. nie jak.?ęb pojawiaiinlolmd(je. na]eł bnegi rŹny w t}'rrr ustltrięcie njejeśmolllte anj nł7ę&iamj Ęo. ale i ce. nych przycz5'nowej komponentybakteryjnejprzez: nowĘcychgłó$.nych' i Jeś]i wcho.d(.ypehień).ujernnych. Aby uś.' Leczente ntecnrrurqtczne Dowtarfane Iirn]anistottrFn pmblememjest to. inme) i/aduansowanie prole\u chorcbo\łęgo. gospodaEa j4 w staniekonhololrać'lo jest na 148 . w gu.JpP}zebna |o roddj rany 4IGmiPń nalf. popolisaduIydów (I.. metody leeenia \Ą. ( $ego.gocemcDlu korzeniorego do h żeLPs penetrujągłęboko cementu korze. ułatwiąjących 8mmadzeniesię balĆerji. i regeneracji jak tka.1 pł}tkiba](teryjnej.ny c4'nnik toksycznydta tkanek u usrmięciezłogó\^rnazębnych poddzĘsłowyÓ wraz Ffru ębia5 z pł]. 80 pMede rĄsz}ŚtkimpowieEchnie korzeń . nalezy ska|ing poddziąslowy czy prf eśledzić najważniejsze kierunki b/ch zrnran: Periodontal debridement L W latach 70.naniepoddziąsło\łych rrawisówlqpełrrień dykalnegozeskrobwania podczasskalingu pod.6 \^liddomo. sJĄłnego shrobaniai polerowania'5. z bal1eryjnej. paleń przew]ekb'ch pmgr€sy\Ą. gromadzeniesię pod./pg} jefulak 997.pŹy czJm całkowite kieszonki plzJ'uębnej. wedh8 klasycznychzaleceńcelem ska]in€u poddzią. [Bstan ogóhy pacjenta. obIG być do a nia tej ran51 czyli kieszonJ<i. i obecność nawisów omz nieńłlości \Ą.l0 Naleiy 7a2kccpto$. \ie Potrzebd lakiego . wierzchni ponadtonie koreluje z inten. zębia sq zmienione (obecrrość poddziąsłowej pł}tki czy naj ]zej 3_7pm głębokościpowoduzna@.i B0'sugero\ła" W ze\krobaniemal-iw. m wspć'lpraca to plfy \a}'borze metoĄr leczeniawię}sząrolę od. nekp|zyzębia. n}mi.odpowie. objętychZapaleniem z powierzcbniącementu. czy na i\fóóI postaćzapaleniaprzpębia. nrowego'co ukie. gĘ'\ł"raczejrodzajub]. l \łrń\Ą.tką bakelyjną' 2.liadomić sobie sens zmiany poglqdówna temat przygotowaniapowierzchni korzeni. dnio przygotować./abiPgu w}ł ka 7 laltu.Ilnikidodatkowe.możIltoil lnis.l^łniki następnychbadń z lat 70. Zgodnie wskazaniami poddziqsiowy ze skaling słuł jako: bowiem posĘpowanie@ niae niechirurgEną ' Wytączne |€ poMarzane2 do 4 raryw roku. zapalenia'ułatwiąiąc nawet przyleganiefihob]a' \'!yÓ' badzo się jednak zmieniĘ poglądyna temat skiw7'&9.ivej ńtki nafębnej. 3' W konfu LalB0'z. Jest patogemy ale ułatwia wie|fdĘie koneni zębóW Aby umożliwićgojenie dziąslo.k]'tycf rra pżygotowaniapowienchni koŹeń. M obecność czJm4ikówryzyka.sjlwrlos<rą W ostatrrichlatach' w \{Triku vrielubadń nauko. pacjenta. (polero\łanie) m i\5/gładuenie powieŹchni koŹeni menfu koneniowego' aby uz}Śkać nawet . . r endotokslnami w nim zawartmi.ujawnionona powieEdrni zr'|ellr(} nych periodontalnie korzeni zębóW obeglość |i. i Ślviek /ębów\Ą{e]uurrudnicnia ad ia Śię od szczącoczystą''powieżdu ę. ani ultEdzwięko\t]mi' Szorstkosc po. opĘtna]nie uczestniczyć różnychmodelachgoje.5 Mogą być wanych nieńhnych złogachkamienia poddzĘstc więc łatwousunięte prcfesjona]n}Tn ocz}szcze.unkowałozaleceńa bardzo m.dobne się uhzJmującejna zminem]ifo nej wielkości cząstecfekendotoks].bez potrzeby eksten. n' postaćzapalenia.która może biologicznie przyjęcia.tkówkostnych (pionowe'po. a pe4etracjaich doĘ'.pł$Ąa biorqc pod uwagęróżnicew d}namiceprzebie8rr za. dzĘsłowego tylko z:logów nie kamienia.LPs zwi4zanych że jest badzo słabo wierzchniekorzeni Zębó\'r' przy./c?enPmenfukorzeniowego niem końcówĘ gumowq. naktylkow przyjed padkach kieszonek głębszych H ńm. do zmierzającegozarówno do leparacji.'pi. dząw rachubętakie cf}. sta. nie niż r przygo(owanie leceniachirurgicznego. aby mogłyone masę'' kamienia pozostawionego podczasskalin.ać pe\Ąną.Ps)' czy]i endotokĘą po słovr'ego być trnwilrno usunięciez kieszo[ek przyĘbchodzących ścian ze bakeń gram.

m c n l o b l d .1. mienia diamento\t€go.ln.g. jestporównywaIny który oo cnrrufgtcznego czanra oczysf tany Doszczętne usunięc]e kamienia nazębnego iest nie pierwsroplanowym em eczniczyrn radan powieŻchnia gwarancją G1adka koPenia niejest caikowitego usunięcia kamienia nafębne9o 149 . r n p ma r o $ i a v ] / ę o u ' 8 o . hni korzeni.r\ poddriaslo""lol ipnjpm kJmiFnid w}soĘ skuteczność dekontaminacji LPs na ko. pvc'iFż podoLniP tlluln. / a | : po\Ąierzchnię ne dajQgładką ccmentu. które mofna określić żateżcelolr.tk. podejścia. lz' nia'h .' po{l}'fe.na\Ą'et ki]kuprocento.8sek/mrn Kieselr zgailzając z propoz$ją Smar1a) się roz\\a. \ a w ę d iu Ą ' .\\'L1óĘm zamiast ocą. chirurgicznego leczenla chorób przJuębia posze.tfudnoścj okre. po$taizanego leczenia niechinrr. albo skalera dŹ\łięko\\c. G.d . ma czeniu niechimrgicznlm. rt.ujące na rclę kamieńa rloddzi4do\\ego na: koż!'stne Zmianyrv składfiebak1erjipoddziq. / a .\\i\. a \ l n i . h u . średnia (rnosi 250 itrm.stejpow. ab1' racji tkanek. ja. E. szą skuteczność gicfnego' Natomiast plóby popra\lieńa skuteczno.ierzchrriocz]'szczonego korzcnia Zc]emEDT:Ąnie po\'ioĄ się' Nie uzys]Gno ani sąńszego' ani ]ep.jnello.yodują jcgo utratę!natomiastnanę.van]'ch badańpr4'cąnĄ' sĘ do \TJ(} $aclzenia 1990 plzez s1ą6t+ p6jęcia \Ą r' Per.h fuL dabidenertt deliłahego (chiruĘicmego) pn-rzębia.iedź 6' Cement kożenio$.poltarZan]m le.urgiczlejest e e g e n e l .niku dobne \\ kond]'lPgo sldlĘU poddzią. ogromną dzia ultmdŹwiękote Ctajq lrrniej gładką' ró\Ą" ale nomierną po$'ierzchnię. zębia. /P.ie kamienia DośWiadczony opelatoI może usunqć kamień nafębny caIkowicie DośWiadcf k|inicysta V!rykryć ony może resztki kamienja powierzchni na korzenia prfyczyna: p|y.tki Ilość bakteryjnej piytkibaktelyjnej Teoria s pecf]cznej n]€ Dosf c2ętne u5unlę. bolriem rv $1.cz1.[esila ich z zs 50pi 0.s pr.sz(zeniamny cnergiczncgo skaling! poddziąslo$ęgoektens]Ą\' i pu"i"r. gospoda17a7' po\Ą.ał i l\'[al. jP(lno.l'ahając się od 50 do grubość 585pm.'ość ko'. !J\ 1' et/L'nl\j |r)/eonP niP tq głębsze 5-6 mm. ści skalingu poddziąsło\ł€ g o ultla\ianiem po. po skalingu naddziąsło$'1rn.' \.powtarzane Leczenie niechiruroiczne ponuiejszdącepatogen" 5. niż opraco$anic n]) kieszonki piz]uębnej'a nie Zbytagres!'uflyska.W'anie teżsens i \\.u l t r a d rp k o r r m i ni s i lotaclin]łni' RóZniccmiędzr'dawnąa obccnqkoncepcja nie. pvl' 12 nrchachklet! Ięcznejlub ka. posinno ncgn polero*anla się stosołŹć ocąszczanierrltaclźwĘko.16 ego Dawnaiobecnakoncepc]a |eQen periodonto przezMar ne o (]999) a ogicznegÓ febrana przyczynaI eń nafębny G|óWna kam p|y.cgo u. . r'.<L]hq. Z slor\rch.Po$tażane leczenie niechir.o\\m. Inq'.!.l. mo po7osta\\'ienia możli\'ość neutmlizacji endotokJn plfez od. pozo.ujp'ię teżznacfnq popra(ę lriektór]€h parametró\\ plu}.'Tabeli 10'2' Postępou. / o .]'alĘiem u]lfird/" 'ęl.l! Zostały one zeb. go ślednia utlata cementuN]Tlosiokołol00 pm' a po kielrecie ultlacl^liękot€ j około 11pm' powie.\Ąą z regenelacjqrń]tku kostnego.io\. pnmi. śleniaczJ.''ol' "ą.]ot.bez utratJ tkanki' cement konenio$y należy oszczędzać' po. r i ' L o s r m i .zn" ja| 'hi ul:i. a n e | p r z l / ę b i J ' U " r ' } d . e r r p S F t r p .anie wei]ług zasadPerżadanhldebńde. l d l \ ( .ale po. .ane \Ą. kamienia poddziąsto$egol2.bdon.' parJk. rZ]'ł opmco$.Zchni kovenia nie korelujeze ?. G|óWna bakt€ r yjna ptytki Jakość bakteryjnej jamy RóWnoWaga ekosystemu ustne] P€ r iodontaI debIidement.LnGZĄ się teżpub]ikacje wska7.Yjest baidzo cienki. l i i l l .. ż e I d .ieEchni koluenial5 i trudności uzi'skania gładkiej po!!icźc}Ini9'zafó$'no nażę. niaif jest pżede 1's7łstkim bardzoistotne$' celu Zaperłdenia skuteczności zabieg! chirurgicfnego kie postępo. ] j es i ę . L J r i a rr e 'r n lm i . Lingpoddziqsło\Ą} możewrarunkortaćieszcze więk. su gojenia]dcszonki prz}uęblej.lają. .ladkość \ l .nikiq. odpo\łiednie (ra.nje w oparciuo uz}'skane \\'1Tliki badań.

rażli. w więkzości brfeqamitnącymi' z 90. podpafiej.a nie aywanie ich metodąszar. sło\ĄĘgo. Usuwanie złogówpodtlzĘsłowch przepro\ładza się kiretami ęcznłni (Ivc.obie kirety koń' mają zaokrąg|one ce w pEeciwieństwie Ryc 10.5).onka' dwoma &Ęsłow jest z\łykletwar{y i mocno przF!€rty do \!y.6) palcachswejprzecrw.ffi Leczenie niechirur powtarzane Końcówki Ryc.wz powierzdrri \łEĘowej(po]iczkowej).ilpm. przez nie dotyczycemenfu koneniowego. ie potem pier. rozłożyć ]ólka posiedzeń.PodparcieĘki umożli\'r'ia pra1vidłowe pŹez powtarzajqce zesl. też zęba. musi Usuwanie ztogówpoddziąsło.Wadzió glębokichkieszonek (Ryc' 10. postronie prz}padkó. j€dnyłń (fewnętrznym) pelĄnejsĘ \t}'warcia ale pod ustawona kąteń praw€j kireta uniwĘBalna c!'n.kretyuniweEalnej po z ostEarni obunro b nach(ugóry). 10. Ui do je uchwytem pisarskim w trzy palce.dotr. ale ostrych hfegach.s Wprowadr+ krety nieukośne do ke Usia szonkpEyzębnej. fogów Zeskobywanie poddżąslov!ryÓprze.l.łogó\'r' poddziąsłowych pania' Usut\2jąt /|oginailepici/deimo\nae ną'.U osób szczegó]nie crulenia powienchniowegow postaci odpowiednie' go spmlu. i dziąseł pisaEki M.104).|0. 10'5) o zaokĘglonych końcach.r' niezbędnej. niając narzę.zmie.chodfi ńe Ę.]ziarra szczegóhie dogodnedla każdej którego nie dochodzido tak znacmej utraty tkane\ gdyżzabieg fazy pracy Przeznaczeniekotejn]'rnnumeńw kiret jak podczas ska]ingu poddziąslo1vego. Zabieg ten zo_ Gmc€y do poszczegó]nychzębów zalecane Bnursvoldat?zestarlionow Tabeli 103. mujemy a cfwalt!'m (pa]ecse'dec^ly) podpieEmy Ękę na tub zębachpacjentaByc. wienie pod kątem do 85 95"(prostopadle powierzchni korzenia).|zie utlenio. podczas jęZykowej' z dzone usunięciem ztogów naddziąsłorlych. Są to ^ĄVklektety rmiwenalne (columbia) oraz k €ty specja]lre.10.Nie nale' ł natolDiaststosotać sieĘów do skaliĘu poddzĘ.i. teżodpowiednio kret końcóWek Ęonychdo ska|ingu nej Ęki. stałopisanyw Rozdziale 9.rn w uo. moźna użyć \^.IGmień pod.klety Graceyz onrzem Po jednej śronie Wypuk|ej (u dolu). z suwanimkrctykuszYl- znie. nalżędzia.. nie z. Powiekszenia Rvc.o8xa. .iłych nej. i o konieczność z katem70"do trzonka.wych byćpoprze.1o'4 ostr€ postronie pod ko o zabezpieczenie pned ześliz8nięciem go się Gracey ustawiona tewej kircta póuaziąstowegó' brzegemtną.wTeszcie powieEchni stycznych. Nal'zędziapowinnybyćostre.na przyldadGmcey i Mini Gracey (Ryc. .3 ręonychkret do ska poddziąslow€ g oj |ingu a.6 Uch\^/yt trzema pa|cami nalzędzia bezpośr€ d nim z podparciem pa|cem pacjenta na zębach 150 .oob]'Wa. o możli\'r'ie je mdych końówkacł\ aby można b1'loswobodnie . na Zabieg moźna iczającsię za kazd}m ra'zemdo grupy Gs zębóW Przed zabiegiem wskazane jest przemycie zębów tamponem unoooĄ\. się konanie zabie8u Metody usuwania z|ogóW (skaling).

peŁfenia po\Ą'oduje głębokch(50-100 pm) uszkodzeń(kĘte.10). gd1z stwarza lepsze wanxlki przyczepiania się f.9)./więkowe naped/ane nie nniej sl. Byc.Prcphy-Max.to$'ego amalgamatowego. nia . 10. Ryc'10'8 Wibracje |iniowe fakończen końcówk u|tradźwięko. i Ta (s}Śtemymiloo. o efekcie piezoelekhycznlm lub magnetostrykcyjnj'm (Ryc. Ńk.}rh w prz}padku poddzĘs.) i przesuwałagodnJ'mi fuchami bez u. grcfn].nębak.rnorau końcówki dla nadrtraż]i. stów do powierzchni koŻenia'l0'l8'21 tntmdź\'[ięki usuwająteżskutecaiej bakteńe i endotok]. że obecnie przewaźa tolo8ic r}Tnw więksmści s}tuaqjiklinicmych korzy. jest dźwięko\łych nawet kor4stnie oceliana. ne kiIPh sąbard.?' Końcówki o ńżnych kszta:ltach /Śkalery do Śl. rct do ska]in€u poddziąsłowego. wej pierodonty.q pehrienia na lub zarowno jal<i kompoz}.zdmi zębalub i. Cavitron.lne (d}ĄiaIne) ty|ne ComZ sze$ze zastosowaniedo usuwania złogów nau mąjq ębnychuańwno nad''jak i poddziąsłowych apaEty . . Tabe|i l0'4 zebrano dane świadczące W o większejskuteczności no!. nil ko sk1rtecz ejsze.rnej(32 tys"/sek.w czlm pomagawodny aerozol (Ryc.łowego ocąvszczania korzeni skute(zniejsza bezpieczniejsfa konwencjona]ne i riż narzędziaultradźwięko\veĘczne.Lźwiękoweczęstodiwości o około tys.ię ie{i Wie róWnolegle do powieżcbni Zęba(naj!'["fejod.towi ka" od '$'itacji. ciem diamento$5.wymogówstawianych narzędziom periodontolo.lowegoloraz precrzyi.le sa ndrzed. teczniei bezboleśnie wgtadząiqporvieEchniekorze.'\łane powierzchni zęba. powic|r7em tq Ska]en d. poglqd. chylone do l5.19. Endosonic 3000)oraz dtradŹwięko\łe częstotlivości 15 do 50 tys. Ustawieńe pionowekońcówk nażędzi w stosunl$ pc do powie.bezpieczniejsze \Ąygodniejsze]8 i B'c. ostatnio niektóre firmy wprowadzĘ końcówk do aparŹtówulhadźwiękołych.10.Cavi Endo. ceydo Posfczegó nychfębówjich powieEchniw9 Brunsvoda' 12 34 5-6 7-8 910 11.?ęba . Amdent).Leczenie niechiruroiczne oowtarzane Tabe|a 3 Przeznaczen]e 10 odpowiednich numerówkiGt G|a.końcówk Z poky. 10.12 13 14 pnednie pEednie pEedn i pŹedlPonowe e t}'ln€(poliakow€i językowe) tyne(poliakowe i językowe) (mezialne) i). 151 .Hz 5-6 (Endostar 5./o skuteczne.20 nowage. bardro cienkie są i mogąbyć zakończonemałqkieczĘ' Bardzo sku. ffi" (okrgne).8).żeta jest no$a genelacja końcówek r tradzwięko\Ą.u Podcza\ d-rgan/wibraljp' Z]ogjkamienia .cje końcówki dźwiękowej (|iniowe) u|tEdźwiękowej kowE piezodontycznej o6f magne tostr)lcyjnej(elipsoidalne).ą odr].aia ultradźwjelo\Ąe re. teryjnąz powielzdlni korzenia niżnarzędziaĘczne. w leczeniupedodon.).vego systemumi]ookoń.wgłębokich kieszontachpz]zębnych (Ryc'10'11 i l0'l2)' \^Ąliki badń ostatnich lat wskazujq. neracjanaTzędzi ultad. ówek t tradźwiękouych' Niewielka nieńwnośćpowierzchni (szorstkość) korzeni uz1skiwarra po mikrokońcówkach ultra. $ych Ębów) fostala wTtwożoM w u}'rikx potrzeb i .rn. k1órc spehiajq m]ę ki.a]iJlgunaddzĘ.zne'ja. ustawi je pra.bmbla.Zwiękoi\ych końówe\ końcówki rtęglowe.uteca1eniźr tradŹ\4'iękowe. o od zon Maste. 400. \trriei. wstawanie ro\a) powievthni . Hz (Pie. 10.dzięki efel.u|tradźwie Ryc 10'7 Wibl.

|owe ! oszczędność (20 50%kótszy).zny( spo\óbpominątIjż]. ko bardziejadelolatnegopodejścia teEpii zapaleń w (g|ę.utecznew prz]padl. zabiegprzyjemniejszy pacjenta dla traumatyzująry. pojawiajasię w takich ńa' Możliwość zbadaniai dojścia niedostępnego do kostnego ubJtku międzykorzeniowego zapeu. Nierzadkojednak prz1padkachprzecinrskaza.zębie \ l |iniowa pi€ f oe|ektryc. czFl ut. dobEe znoszony).ne r eliploidalna magnetortrykcyjne 1 torbita|na ] dźWiękow€ Dzialanie antyseptyczne (wzmocnienie piynu efektu uIvadźwiękóW) Efektkawitacji Efektwyp|ukujący spray'u Ryc.ikach konnychmiędf}uębo\Ąych 152 .9Krater powierzchni na szklrwa spowo niepra\^/id|o|Ą}.10. prrrr"zĘbia' badań cj'torłanJ'ch przef tr.lyp|ukujqce i dezynfekujqce. go. do (R]c.11 10. piefodontycfne Ryc.10. (wibracje. (dostep. 10.5). i \\sp.. d-/ipPńodon|ologj.in!. złogóW kam'enia endotokyn i z zachowaniem cementuzębiny' i (suńa.h'a pż]. żenowe końcówki ultradńlriękowedo ska. h 4 wierzchnrekożenia f mniejsząutratącementu kG Źeńo\r€go i z mniejszJm ulazem d].nika.] U|tradźWiękowego ska|]ngu WegoGfcfegó|nie no!Ąymi końcówkami) nadmiefira utralJ'. i] Bardziej skuteczne działanie kawitacja. E|iminacja bakteńi. L u I e l r n i e o r 4 s u L r a jp o .23 obecność małodo.Ialinellolo N Lepsze oe)Azeanietrudnodostępnych miejsc z pżest2enie boke kieszonk]' furkacje kożeni' mię ul.w 1990I'la pojęciaPeriaLontłI debridement nomen akustyczny). g|adzeniapo|erowania l\/oż|iwość i korzeni crn0.powtarzane niechirurgiczne Leczenie Dzialaniekońcótt€k u|tradźwiękowy.12)' odpowiednio ł}gięte i oceniającracjonalność uż]Cia omawianychnalzę. dzrzębowe).aoko|icznej tkanki łaczneji nabłon1(a'22. stępn]'rhmiejsc (głębokie kieszonłiplązębne.utrudno dG stępnych powieŹchni korzeni. h nie poddfiądo. fe.na zgłębnik sondaNabeńa' K €. (mniej . \ieo(enionp sąjednak pzede ws4stkim wtźej wspomnianekoń. 10.r1KońcóWku|tradźwiękową ś. wóvczas odpolviedni dzięki $vej konshukcji rraoczy" ry Gmceypozwalają szczenie niedostępn}'ch zagłębieńna polvierzdni korpd w ubltkukn. czasu prz}zęb do skajngupoddziqs|oweqog|ębokich W kieszonkach (EMs)' nychiW ubr. r Dzia|anie \. cówki Lr]tradźwięłowe ska]ingupoddzĘsłowego. Zabieg łah/.r'iejszy d|aoperatora ak}^'acja' Widoczność). ki kostne międzJ'korzeniowe) sfuaza na ogółwska" zania do leczenia chirurgicznego.aty tkanek zęba podczas skaliĘu' Ta Tabe|a10'4 Kożyś.mGyr./t /PgdlrLiP cemPnlu kor7Pnio\łc.rn ushwieniem końcówki dowany (w9 utradŹwiękow€i sta|ada)' Ry(' 10'10 Ko|zystnedfiaianie końcówek u|tmdŹWiękola/ych przyzębie' na ułat$iajqc zna(zńe prz]'czepianie fibroblastówlo się Konvencjonalne nażędzia ultradŹlviękowe oraz ęczne sq małosl. Natomiast mi]fi} łatwiejdocierajado ma:lo końcówki ultradź\łiękowe d o s | ę p n } lm i e j y i . stałasię powodcmwpmwadzeniaplzez smaita ja. ub}t.

l bocznynacisŁ który zaleĘ od wibmcji końcówki (około 0'5N).Ll. Ttudnojednak.ycłt asortlTnen.inIki powieEchni zęba (0-1s).naaone do \tyg|adzania uniwersalną RęCzną kiretą diamentowym lęczną kiletą Gńcey|ubspecja|nym |Gmieniem g|adziki |t]b końcówkami kqtnicy Plofin(pi|ni.a|edonępnychkeszonka(h p|zy.padku nalzędzi ulfuadźwięko. l siła uderzenia zależnaod regulacji mocy która powiru byc nisLa.10.e pokryciemdiameltto\ĄYm końcó\Ą&i ę oraz ówki z glowe.a nąjwżejpre(ięlni.eń' Jest to \Ąłaściwie (wg Kiesera) redukja 'lĘt(]znej masy'' patogen. końówk u]tra.iaprze. pi]niczki\Ąol|ramowe gła. Do mi i szczote(zkami' urgtadfania korzerriw głębo kich kiegonkach przpęhych najlepiej nadąjąśę cienkie kamienie dia.które r€gulują utratętkanek to: do l kąt przystawieniakońcó.2425.]niego tu naĘędzi. sta|owedo ska.\ł}'konać za.! z powierzchaikorf.zki wolframowe. 13 nych tkanek miękkich pŹ]. \aei &ewniarrekątnicyPmfin' ulhadźwięko1-\. a linqu poddziąs|owego: .1 I il \ I r n r powtarzane fi niechirurgiczne Leczenie dL frl frL ilr /\( ilil"Ł piezodonty@ne.5 Nażęd. nylonowe drcwniane) lub 153 . skaliĘu \aykonan}m kireĘ ęczną miweIsalrrą do rly.Racjona]ność peńodontologicznych narzędfi ultrad^'r'ięko\Ą. $yni}a nie tylko z ułcia odpowie.\"r' \łych. b fębnych (€dna prosta i dwie |ekkoWyqięte).26 prz}. . nych dmbnoustojó\.W g|ębokich'ma|o dostalowe stępnychkie'onkach i ub}tkachkostnychmiędf}łorzeniowych.iv chońb przyĘbia w ramach leczenia podstawowego pozwalajednak na całkowite usrmięciebakeń ńe i ich tokE.r Piaskormnienie nadajeśędo $y8ładzania korzeni w kieszonkachpEpębtrych' ko. ten tin8upoddfĘsto\łym' bieg w glębokichkesmnkach pfyĘbnych kielicha. tedniczne .\r pozostałFnimusi sobie raZ dzićgospodan. Po I(tór}m llykonrlEno skaling podtlziąsłowy.l poddziqs|ovvyrn q|ębokchk€śzonkachpEyzębnych' W koEeni zębów po ska|ingu Tabe|a10. 8ladzeniakoreń mogąb]ćtez uż}te polqyciem diamento$Ttnlub wę8lowe' dźwiękoue z omó\'r'io[e po\ałzejopmcollanie korzćń Ębó. (H2L H4L i H4R oraz pokMe nasypemdiamentov!ryrn i HzR) (sate|e€)' powodująki]ka mzy nniejszą lingu poddziąsłowego niż uhatę cemenfu korzeniowego końówki ęczne zastosorłana i kamierriediamelto\ae.iki koń.'' Zacholłanierych parametróv zmniejsuaistotnie utŹtę t\łardychtkanek zębai uszkodzeniaokolicz. Zestawionew Tabeli 10.W giębokich. ręcznekirely Graceyspeqia]ne nylonc oraz mmtoł€. a]e i korzJstania z odpowiednichpara. Paranelry metńw tecbnicznychapaĘfury10. ząbćlw Jest dziąsło\ĄT'n' ono ńwnież bafiLo istotne po ska.12 KońórĄłi ulvadźWiękowe.5metol \ĄYgładzania źeni nie mtrsząbyć ściśle związanez narzędfiem.zębia' Wgład7elrie oczJszeonych powierzdrni korzeni (palisW) zostdo opisaneprzy skalingunad. Ryc.

uzasa.5 mm) i obnażenie sz}'jekzębów prfy stosowa. \oIfr. karmowych nie uda się zlikvidollać bez odtwone.Ypostaci Zaostrzeństanu Za. sulfonamidów ]ubanl. W pżlpadku głębsfej pulchrrionei sihie knrari.rophinDirect. 1-2%ZnSOaInb2-5%ZttCI2.praiu' Bardro e r'arun]<il' dobl się 8ojenju rop.eczenieniechirurgrcznelapaleń przpębia Zgłę' bokimi kieszonkami (bmk \t'skazańlub zgod}'pa.się: 154 . szorstkość mjenia takich zębóW lefyteż na sprawdzić.lrrionycl plf}pad. śrcdekznieczuldący \Ąlskazane szczególnie są nia możlill'ie prawidłorrych punktów stJ'cznych \r głębokich kieszonkach z komponentq lopnq i \ł]'€]iminoltania ulazu korony czy w14ełnienia i w rcpniach pżyfębn!'ch. h ż"u. ściorłq bal.lku mpni pn}zębn!ch konieczne jest poddziąsło. podparcia szczególnie ze znacznq utratą ko(nego. kieńlv fluolkow1.l !1' fniecfuleniu powieżchnio\t.jek ku niefabezpieczenia skalo$an1ch powiĆŹchni lakiercm fluolko\Ą:. $']konania szło powstania do WęztóW urazowych' nad\r'raż1i\'ość i korzeni zębórvrv prz1pad.ch pŹef stosowadiedojamy mentu korzenio$ego oraz nieprawidłowościni osiągasię w oblębie $]'pełnień i uzupcłnień protetj(zn}. Podcfas usuwania ułogó$lZ\Ą. PŹy ocenie ruchomości zębó$ ze znaczn4utraĘ utrata pŹ}'cfepu łącznotkanko$€go (nawet . wkrocrenic do jamy ropnia w celu odbaftzeniago. (I..now.uuanie aby zapobiecttómemu {yt$'orzeniu się obnazenra plDfilak. niedo. (po]im}.nIos\m.laściłych rrarzędzii ruchó!!: nialub u)u] eria reba'na]"Ą kicror'u. StożkiNeocones za\Ą'ielajq anĘóiot!"ki leczenia'Procesu zatrz]mywania lesztek po. się cJ. skuteczne niż leczenie chir. korzenia. kach. ł'cznego zastoso\Ą'ania.m]ub ctilolhcks]dlro\r1n.. 4 mm od brzegu dziasła .lmo\\ /a. Niepmwidło\t'o pveprcwadzony poddziqsłowY ści zębóWutrudniajqce] korzystanief uzębieniŹ i (|Ub) po\\.ikłń: hamujqcej procesy gojenia' przypadku skalingmoże przycz]ną być następujqq''ch W unierucho po\\'ievchni zębólr.urgiczne'Możeb]ć też $Tażliw'ość (sil. pż](z}ną powi]dań l.kó$: szonkę powinien być \Ą]'skobany odpowiedniąły. kładanymina specjalnąkątnicę nal Slsteln) (patrzRozdziai9). nJlh l.w prz]. pionowepowinnobyćpfeprowadzone nie bliżcjniż się t'lko ich część naddziąsło$ą (cięcie sztę na następneposieibenie.\'ch ropni poddziąsłowe pl4'fębia okauała ieżjonoforeza $]pełnień najlepiej usunaćmal}ni (anodo. t'.]h\omożn.tki pńchnicowe ce.vlklemniej szJ'jekkoŹeni i zębóu:zastosowaniela. bezbolesn]' W plzwa.iD.1eńemię' Fak1 ten zmusza do w Ropień po ohłaiciu prfez cięcie czy pżef kie. m i didm.niechiruroiczne Leczenie Dowtarzane I.)' od pn"i rlogrjrnarebn)l moie'\\t\old. Podczas dokładnego usulvania złogólv nazęb.Ą. Uzupełnieniem usuwania złogów nazębnych' prz}. poddziąsłowym dojść Wzmożonej może do ruChomo.po jej \t'J*skrcbaniu prepalatu Apcmyl Korckta lub iclr rł1triana \ĄŹrunkujegojenie się !1.Vch ne i tllt'ałe dfiałanie bakteńobójcze) pozwa]ana pa]nego.Tkowa pilni. na\łetrcpni przlzębnlch.wa\ah !'']'Ilikó$ odkażajaco. cjenta na leczenie chiturgiczne)jest z\.łaszcfa lr:rch.lo podpalciakostnegow pzebiegu zapaleniaprz5'zębia pozosta\t'ie.dziurki guzika'. żeczką' Ropnie piflzębne najlepiej otwierać \n]. i podejmo\tEniu deq'zji co do możLiwości ' PloNoćLi niu niert. ub}|kjsĘ'/ne ipn\. Po skalingu poddziąsłort1m możeteżpowstaćnad. ra) z zastosowanicm /I€ lub mi. Należyteżpamiętać. sz]. 5. a pnebieśgojeniapo zabie8u.]'ch' miejscowa che. a złogisą obfite.padkunie.po ska|ingu mroterapra.tioB. lub plzęsła mostu na bneżne pn]zębie' Nawis!' Sl1rteczną metodąw leczeniuna!\'roto\ł.ks}Trę tjTotryqnę i neomycJ'Ię) oraz się B. spłaszczonych stożkach(czopkach) Działajaone ' dziąsłai umoż]i\łia osiągnięciet.zębia.chlub/i chlorhek]d]. usuła rz]ć go cięciem poziom]m ]ub piono.W}łn' cięcie pozosta$iającrc.ch' ropńa . czy polerc\Ąania. W pŻypadkach faawansowanych zapa|eń jest poddziqsło\\. prz]zębnJ.nie da się uniknąćzranienia ściany keszon]<i oh\arcia ropnia możnadokonaćpzez kieszonkę' jest loka]izacjiropnia nalezyotlvc i krrtawienia' Niekied3l gdy dziąsło bardzo rof.Ym(lignokaina dziąsłowe'a szczególnie ub].

. ffl nie wskazańdo ut.KA'. u5bwieniezębastanowĘ. and activity of in calculus removal. H. Fine. Jour Res 15' futon. Mellonig.: effectiveness PR. D.McNabb. Hanes.Nonsurgica| an Ge|' dontol1986.19.: et lmproved efficacy ofcalculus remotumtor healing following treatment periodontal of val in turcations usingultrasonic diamond-coated disease. of Periodont 1986.P:Supragingival riodontal regeneration.rThe J.l/eeŁJour of c|in Penodont tion. cji tkanek pE]zębia pozwa]ają znaczneposzerz. R. M. Wilson.J. sherman.:The PR.W PublCoSrcrecin 1996. M. A. etal.B. Keś€rJ. H.]:38. of Periodont.:The distribution of suńace depoŚits' oin Peńodont985i1z:1 -142.Clinical and l.J. tification cementum of boundlipopolisacharide 17. M'. fur zahnm€ d izin Univeritet 1999.19|3Ę-356 ' Publishing Chicago Co 1994:21 40... Jour 197 4. Ustalenie \askazańdo usunięcia zębaw przebie' prz5zębiapowirrnoopiPrać5ię nd 8u /apa]Pnid trzech wspomnianych zalec€niach' gdyżniekedy anaczniemzchwianezębyw stanie zaoshzonegoza. of Peńodonto| 119-123.2Ą4.P Lang. role rootcemen' 18. clin Periodont Jour 1991:18:240.6.G.21 Jour Res : 496-503.B. Pro..6:561 Dent 565. Publ root by amoebogte Quintessence Co Ltd London 1994.P: in Klinicationinvolvement mandibular of molars. therapy.sugaya. Quintessence Co Chicago 7. etal.:Podejmowanie Decyzji Periodontologii. effectiveness ofsubgingival 1999:19.invo|V€ d suńaces the |imu|us N. WB. Hughes.. c|inPeńo.4:132 137. The otsubgingival mandibuiar and secondmo|ars. dement of calculus associated of . UltraschallderZahnmedirin.1 74-178. |ysate assay. Ph. al. M.J.ScotLJ. fiśt Jour of |AP scaling rootplanning. Veness subgingiva| Śca|ing of and root p|anning presence biologic 3. F.: effecti The D..:The o{.4.: assesseńent uhrasonic The of root (haracte 4. etal. Kawanańi. tedto residualcalculus.r and Restorat 2000.: rgical Periodontal pyin Thera peńodontal|y diseased suńaces huńan te. Lang. eth. 51 tal treatment. Quintessence 1992. lour oJ scheAnwendung der Parodontologie. etal. a możliwościami technicun]'rnidotycząc}Tni odpo. Jour 1990.Z]mania rczchwianychzębó.. root Jour peńodonditioningWith EDTA |. wiedniej metodyrmienchomieńa zębai (lub)zo. al.41138-142. A'M'. Aleo.4.rPreliminary et sation maof suńace debńdement deteminationof residua| by terial elutedoJ rootr of periodontally diseased endotoxjn ls'J c|inPeńodonto| |eł€ 1990. responses rela2002:4.20.Sugaya. 14'sma|t GJ. przeszkodę leczeniupmtet/czn}m). w c€ B stopniem utraty podparciakostnego. palenia usta]ąią po ustą)ieniu stanu zapa]nego. in Zentrum IAP2002.powtarzane I Leczenie niechirurgiczne $ stopniemrrrzchwiania zĘba(rozchwianie stopną 3 a nauet 2 stopniapr4 niesprzyjaj4clth uarunkach l.C.: rootsuńace peThe and 11.linien1ch. w ]3' G'N4'. 7:1 teeth.. Mombelli. H. scaling rootplanning.ArchOralBiol1990. M. Jour ot Periodoni 1981.B.: ofdebri9-15. Thedistribution quanEJ.. zakazeniaogni:kouego. C.furWith ic tip '10. der Base| 21' Poison.351-361. Rabbani..: of sidua| ca|cu|us' of Peńodont Jour 1990. Publ 1998. Marinello.Brunsvold. nawmcąiące podejżenie ropnie przyzębnelub wierzchołkowe.1 3:748-7 . Hall. Nyman. periodonta||y invo|ved 5uńaces. Theremova| root R': of 5.Bakel. takirh iak stan miafgi. dement ultrasonfurcation in d€ g ree l|. Kato. Smales. Nevins. Jour 1 41 bacterial lipopolisacha (endotoxin)relation 16'Blom|óf.T.12'chjew s'Yl et a|': fusessement u|trasonic o{ debńperiodontally ceedings the 1śWorkhop on Periodonto|ogy. Karring.. Current Status and Directions. an ultrasonic furcation to furcation tip areasof 9. eta|': de in to L Ac|inica|studyrootsuńace of con.B. Kawanami. Kieser. Accessibi|ity of T'. 1.e. Effectr T.f Periodontal Therapy.diseased" S. Jour o'f Periodontol Int and Rest Dent 8.Th. 2.451612-$75. caffessą fuh.61: 20. Nonsu on M. detection re. pemwaniaubltku kostnego. et a|.H. Kieser. Moore. Kato. Nonsurgical J.A.W periodontal 1. inserts. The Int Jour of Periodont and 6. N. J. root o. 155 .35:29F299. się leczeniadotyczące Wspć'l(zesne moźLilości odpc wiednich metodunieruchomieniazębówi regenera. Clinical and ll. Periodont 1980J5:1019.52: cementum boundendotoxin. Sherman. Periodontal In: Regeneradeaning 3 times a \.

]do[anyzabieś chiruIgiczn].Jadwiga Banach Leczenie chirurgiczne reparacyine (resekcyine) Wprowadzenie Kiretaż opera(japłatowa zabjegdowierfchołkowego przesunięCia plata:metodaNabersa Gingiwekomia Osteoplastyka lJl p:rolr-rra i cize il Ie Decydując]'m harun]<iem yst ienia do rcalizacji Ten ostatni parameta ptf anatomiczny ma L.cfne. stępuja $skazania do chiruIgicznej odbudoĄ niu chońb pr4zębia możezmienićkierunek planG prz]. spo('odo\Ą.lo. olbŹJmią ro1ęodśĘ\\'ają względyestetyczne'Jeśli con. periodonlĄldet)ńr]ement). (na prz]'kładnawet minima1ne obnaźenie r<orzenr pono!\'acpacJentom dobrze reaglj4q.. telapię lvstępną.czqce szerckości sheĄ' stomatologicznegocelem r1.1 brą lub nieco gorszq reakcjq przyzębia .{rrnne zaplaaowanejfazy chiruĘicznej (korekq'jnej) jest znaczenieprzy \']'bone chirurgicznegopon]Ąvanra otena stanu hjgieny jamy ustnej i sta]Źń pacjenta recesji dziqsła' !r celll jej .nJm hĘienq jamy ustnej i fĘ rcakcją tkanek prz]'fęDla a powtarzanymleczeniem zachoł'a\Ą7czJmposta. u których stwieldfa się wskazania do Za.kon1..cznysposób postępowanianależy zapm.rnu.ch i sbzeniach międ4'zębo$1(h' hj€ienę jamy ustnej' 157 . skaźnik GeneIa]nie możnapŹiaq iż pacjent utŹ].i konieczność Wskazując na $']''(onanra esteo.viaza[ia: zabiegchinrgicfny al. winien zgtaszaćsię możliwie często ilo gabinefu wEiunlo anatomicznedol]. nalezy ogranicz}ćsię do popra*y f abieguchirullicznego w prZedliĘ o. a nieistotne sa \Ą.rn na ]ecze.Z]mana stanu prz}zębia popMez częste op. wówczas pacjent po' paim4). deq'duj4 trzy cf].tarzane lecze.tki bakeryjnej P]'I' nek pPr/ębid nd Icrapie \Ąs|ępna.' wstępne. nie wstępne'lecz r\tiążnie poprawiaj4q.a. ją przeci\Ąwskazania !rykooania zabie$t do chrrul.skazań ogólnych (słabo kontrolowa.] Natomiast istniejąd$a roz\.]wanrekożeni Zębó\ czyli po'n.a nie lekalu'l !. doblą reakcjq tka.tr. < 0.45)' Niespełjfeniewpehi teśo w]moguw lecze..inrre clrorobyogó]noustrcjo\łe) Ntnre. bo no\'1a].IlBctk]niaLl biegu chirulgicznego.zd]re |{'c7cnie /aLhot\a\' po|psJjąl n. efe}t telapeut]. mo. ocenahigieny jamy ustnej.czny zabiegub]''łby zado\Ąal4qc]'] ale nie niechirurgiczne.waniaoilpowiedfĘsłapr4'czepionegoi stanu brodallek W prze.Iługotrwałego uhf}mania (\Ą pł}t. o $]'doŹe metodyleczeniawinien zadecydo.chslvejhipacjent. ut. u paclentólv atbo z dobrąhigienąjamv ustnejomz .stanie defeku kosmel]unego Ident!.lcinl{uszczęki. dnich zabiegów podtrz}'rnujących kontrolqiqq. ci vrielokrotnego opraco\t}-V\'ania koveni zęoow Jeślizaś ze1l. z API < 15% lub rvskaźnikp|.rli?g+ roo' 8lcznegow obrębieprzpębia. ki bake4jnej w pEestueniach międf]'fębołych Jqcy Jamę ustną i! czystości.ktorego u w1.zębia. a t'lażnesą dla nich \ĄŁględy pacjcnto\Ą. ltzw. rcakcjatkanek na teEpię $'stępną (sł.|aĆ gieny uzębienia i prz1zębiaoraz pacjentom ze Złą o \ĄVboPe mied/\ rabiegiem rhirurgil.zględy esteĄ(Zllc.ałby po$. wego postępo\łaniaterapeuFcznego' Zasadniczo żemieć \Ą.7e' P na leczenie co kilkumiesĘczn1tnopraco\tyvaniukoŹeni zębó\. zęl]ól). na \Ą.'r]niki: na cukruyca.

i' gdfiemoi.oraz penetraĆja narzędziado doa ki€. resztek ściany kieszonki wewnętlznej Ce.. uszkodzeniudzią5ła ponownieprzepłul.. lub do I dopm\ładzenie odtworzenia powstaniano ]iua jest .uje kieszonkęprązęt> się po kie. poiniej Śkrcbania kie.i pod. i mentu kożeniowegotkanki ! xnnr'łż ZA]IIKNIĘTY Kiretaż klas5.nowej.Zonli' 7 ich obsenl€cji \ł'ni.' szeniagłębokości ad' uciskiem palcem na płatdziąsła ną i delikatn3'rn szonki (oŃźnienie W"stania nabłonka). i zębówNie.11'1Zasięg kr+ shiaq. ' . hstlvorzenie możlliwości korzeni zębówpo ic1lopera. najlepiejdo szonki i pIofesjona]neopracowaniekorzenia zęba.lqrostków zębodołorlych pnedsionka je't kióry po|+ rozu obecniekiretaź miany jakozabieg. kieszonki prz:'zębnej briegu ściany Wykonująck €taż ze ścięciem brzegdziąsła' a należynajpieM dokorraćścięcia.rni etiminacji kieszonek (bia|a ko jed}'nyzabiegu pacjentówz chorobamiogólnou.iła. jest ph*anie jamy ustnej chlolhe.ety 13-14. kir€ uż]. nia lopraeorraruar. endotoksyną bakeńamioraz i mieniazasied|onego (RyC' ziarninowej 11']). usu\tasię takżekiretą podczaszabiegu. ńb przpębia jest: poprzezrcdukqjęg]ę t eliminacja stanu zapa]nego czyli metody rc.r' Rlu w \łasię po 7 dniach' Po zabiegu.'lerzchni cyjrytn odsłonięciu' najbadf'iej fizjologicaregokonturu il prz}ĄtTócenie i dzĘsła. kieszonek prz1zębnych. ściach porłstałej zabiegu. bokości sekryjne.iŹlen sposobzabiegu e\. tych czrTno. dopiero odraniając dzĘsłood shony zełt'nętzlrejpalcem dziasła. a głó\łnie pofostawiaia( / /wiq/anei nim endotoks\m]' cfenie się l. aptujemygo do \łlTostkazębodołowego kiedy pole pooperacyjneodraniamy opatrunkiem usu.m Peńpa(lub sPp|opa. !!ych \łskazan€ ksyd}nqd\ta razy dziemie po jednej minucle. dziąsła do jej dna pokrlte b}lło aż tępo zakońcfG roztworemsoli fizjologicznej.ementu koEeniowPgo z jcgo nek. do zęśrie! $4 nrm 8lebokoś( nyrb. inshmentalnego oczy. zabiegó.dodatkowo'wo]ny Gracey zmieniony zapa]nienabłonek\łewnętfznej i Śkach ścinaj4c oraz ziaminę u jej dna.]zony leczeniukieszonek stalnej zębaki. operacyjnych. szonl<i bie8u w drugiej połowie)c( wieku podati Kostlan ną igłqz otilorami bocznFni.jeszonek których wnętźe od brfegtl z luźno gładĘ' Po przepłukaniu kie. W]'nikem tego zabiegub!'lo bliznowateobkur' uszkodmnej powierzchni oraz z bakteń.chiru iS Leczenie (resekcyjne) reparacyjne Celem zabiegów chinrgicarych w leczeniu cho. nablonka patologianie zmienionego ga na usunięCiu prz}zębnej' ka. powierzchnięcemenfu nabłonkiem. Nieco odmierrnątechnikę przeplowadzenraza. Ryc.niasiędolmniel. upne<lrrio dziqslowch' Kiretaz po stronie mezja|nej$rmaga Kiretaż natomiastpo sbo e dy. lenie pved innvrni procedurami Lhirurgjrznmi prz}zębnychlub ja. hirurgic?n]. nair lamy usmej. wskazujqc]mlewejĘk| Zapobiegasię w teIrsposót) Po prĄ degoprzebicie). w zabieg kiretażu\4plo.w dziej dosuczętnych 158 . szczaniaporł.CzJnności pnez Riggsa w 1867 mku polegałna Wskrcbaniu retazu zamknięBm na]ezymzpoczqćod oczyszcze. które są pizeciw\łskazafuemdo bal. llykonarym usunięciuzłogóvnad. \łaflnlGch domo. kalo. wegoprzycuepu kirety uruwejsal' prz}uębia(ozębnej. cemenfu' zabĘ pneprowadzasię z użyciem regeneracjitkanek nej i Gmceyw znieczuteńu w obĘbie Ł6 zębów po tkanki kostnej). i (v'Tłyżeczkovfaniu) ziaminy ze śĆian dna kieszo.czny zalr <ięw jest stosouany w kieszonkach przyZęb. KiIEtażzarnknięty możebyć ponadto uskazany u pacjentówjako !\stępnyzabiegeliminujacy zapa.klor.cia ty Gracey11_12' w zabiegowe ki.'rraślepo'' a tącznotkankowego. df tażu ią!io''{'Pgo pod i ki|etażu śrzałka) strojow5'ni.

pionowego ku t}!u rcsorpcji kości llymstka zębodo. Izeni zębówo ĘTnfakciepacjentjeszczeplfed zabie.których głębo. bieg chjfurgicżny ledul. \\Źje\l metodqz uyóoru pny g|ęboki(h kies/on. minima|nym dyskomfol poza cieorazminjma resorpcji biegowej |nej pozwa|ajqcej zachować optimu estetyki m i minimaIne obnażenie cementu. powierz<łrni ność do]dadnego \Ą}'polerortania kove. pful. t. stępnie gła. a mana i w 1920r Neumalrr podali podobnysposób operowa]ia tz\{ wówczas ropotoku zębodołowego.rnej r h]orheksydyrrq' raly ńe aby narażać urazymec}Enione.ia u|tradźwi*G konieeny (dobrepźyleganieplatów) należy Wegodo kireiażu za. a niekiedy njewielkiegostopnia obnareniekomlan.4. wnętŹnąpłata. opencja płato. w 1918r Wd. . w przeshueliach międzpębonych pmsĄłn szwem pętlo\ł]'m' prz]'padkach.ostka zębodołolrego i dzĘsłem(zaniechanieosteoplaswkii osteokomii olaz skńcenia płatadzĘsłowego).po odpreparowaniutrńata' uwidocz. zabiegkiretażumohla y. odchy]ać m.lno poziome i dlla .o].IGżdy je..kiedy to Cieszyński dał podsta\'vy \Ą:laściwe temu zabiegowi.'ateobkur. ziaminęz .lubżuch\ły Płat od stmny pŹedsionkowej i językowej (pod" (ślu.Wskaza. ni. szeteg zmian doĘIczqcych wania z bEegiem kości\ły. tz\^r po$ nPk LosIn\Lh pod.rio!\ei ló\kot\o.ności do co profesiond]ne8o $?!.. aniżeli w kiretażu Ępie Operacia platowa Operacjaplatowajest zabiegiemchinrrgiczrym po.nie jamy u. lowegoszcfęki i'.od rcku 1914. ]dórv. NajpienĄ' należłopraclwaćścianę we. tzvr płatutworzonyjest przez trzy cręcra: ll '5b). plżekracza6 mm' kość w takic. 1|'3a) lub czę.\Ą. Neumanna. \Ą'idnana. ąIt w fazie utrz}Tnującej nującegostan zapalny w pojed}'nczych miejscach W !.eto\łania powierzchnikorze.boczne' Iekko skośne' aby podstalvapłatabyłanieco szeNza d].J?zańa pońeEchni korenia zęba (pozostawienie obumarłego cemmtu i emoz.(resekcyjne) i{'ii Leczenie chirurgiczne reparacy.jne zafi <niętj'm. Kir€taż jest tałżeczęsto. prJ7ębiu.Ir pok_ycia kostnego wskutek pmcesu zapalnegoto.hprzwadkacĘ nie IIĘiqcpe\a.lkie.\łykon}vany jako metodazabieguelimi. l<t [lj runrr'łż oTt\'AI{Tt.]1'2 KońcóWka zalecić nazęd. ńem do tegotJpu zabiegujest obecność kieszo.aniumiei\La fabie8u rane naleĄ ze. nia)' powir'nosĘ' talge \Ą' anieczuleniu. spatoremblzeg dzią9apo upnednim przecięciu bro dawek mięfuzęboltych' KoĘnośćcz]amości tlrn w zabiegu jest odwrotna. z. na przy kieszon]€ch prz1zębnych.a na. .?ębodolowyJ| 5ldb( h $ w}.prowadzono postępo. płata Wskazaniem zastoso\aania pdlrej 8lubości do jest opelŹcja plato\ławg ciesą'ńskiego. nikiem pionowego ĘDu ub]tków kostnych i w uszkodzeniach\nr obĘbie flrkacji koneni zębó\{ pofwa|a sfybkiegojenie Zabieg kiretażu otwańego na pŻy 5ięranypozabiegowej. niebiennej) 4oże być płatempehej 8rubości (Ryt.Ą \\--d t.11i.dcgo dok]adlegowyłyzeolowania keszonłi jest jej bliznor. zwalajqc}m.tzenie. które naleĄ7pozostawić v!5polerowane' Po pr/epfu]. prz]'zębne. 159 .ostno!Ą\) grubości płatrozszczepiony(śluzówko\'!y) (Ryc.a lepszegojego ukr'lvienia. czqcegosię w obĘbie tkanek prz1zębia.ujacykieszonti \'Ą'\. usrlnąć pzystąpićdo kh.ykonać przy uzyciunarzędziulhadźwięko\Ą5'ch. Zapmponowana przez Kirldanda metoda kiretażuotwartegojest wskaza. na nienie tkan}i kosttrej olaz utwoŹenie dostępu do kościi porvienchni korzeni zębów pofbawionyc.Inakieszonki. giem winien być bezwz8lędnie powiadomionyPoza kiretami Ęczn].T kiPm ka. w kiedy opatmneknie jest Ry.lłiłale z oczłszn.1msa.ni. & podczaswi.h upnpdnio$1konano inn) zJ.ł na ńem zęMw Szty usuua sĘ po siedmiu dniach.speqjaln]" ze mi końcówkami zakończon]ani Ę (Ryc-11'2). kach pŹ}uębnych podzębodołowych będących1\.y..

a plat śluzówkowo{kostno\ay (metodaNabeńa) lub plata ślu.rkowo. tal.i Piat śluzó\.zmod}. dzią. wertaętrzneokoło0'5'1 Inm od szczltu bpe8u od okostnej cię..a zębodołowego.11.aPla_ 11. pońepdrtti którcj celem jest uz}skaniedostępudo (ięLiapolome8o\Ąe!Ąłrelrz.rn kieszonki zębóvrW następnejfafie zabieguWkonuje się Metodę tę wpm\ła.wierdtotlow)m pflesunietiu zjologicznej. cię( id piono\e ndlc.{ej ii ste' 'wancjre8eneral lkanpk' Lorłko. Do\łjerzchołkolve Widmaną W zmod1fikowanejoperacji płatowej pionegopolegana utwoneniu płataroz\'r'arst\rcne. Eo na ostro za pomocąskalpela dfiąsło słatworząctakżepłatśtuzówkowo. pionowyLh M lub (policzkowej)od !.lcze.11.4) \łTpukłość największą glubości od.\. \lTmstka go poppc/ $\konanie kości części korzeni i tylko do grzbietowe. Technika zabiegupolegana rlykonaniu od strony jest Wkotfysry. $zdłuż Wanaoperacja płatowaWidmaIń cięciapoziomego i DEedsionko\Ąej języko.11..Plat ar-T "\r'.3a nejqrubości' Ryc. dziłNabers brzegówkości na polegajqce do' fi. ganicy dfĘsło\łGśluzówko1łej' taż kieszonek kosmych z Wgładzeniem ostrych w 19# rol:u' obecnie zrraner stosolva.ego błon h( Zeniu sięgĄących po stmnie Walgo\.5Z€ p onowa' Rvc' z nabłonka\łTaz l'jeszonką prz]zębną.łowej.ch i kości cie to pozwala na usunięcie zmienionego zapalnie 160 .ri metodą tń"u a"'ą.] poprowadzi( abynie przez Zabieg dowierzcholkowego chodzib pEez brodau'ki międĄzębo$e omz plata: przesunięcia ' korzenia zęba(Ryc. metodaNabersa pełne. oraz polerowaniemkorzeni zębówki. so iówkowo'okosmowego(mod}fikacjaTńedmana)' międtwebo\''milR\i ' | 1'5)' mi pętJowrm! przesunięcie plata mzs.llykonujesię poziome cięcie skośne nie skosnjPdo gpbietu W\'roŚl|.okostno\ły w}rostka oreDarowujesię na tępo od bEegu kości pnesunięcia plata stwa.4 MieJs. (śluzówkoilego) i je się do pien'ohP8o polożeruaumorottl]e szua. nrłrr.ine ! Leczenie Piat Ryc. obu stonach uTTostkazębodotowego.i po /ębodo|o\Ąego .3b.(resekcyjne) chiru icznereparacY.ĄZ(7epo!. ne są ńżne waianry tej metody r€tą Gracey'Ranę przepluk je się mztworem soli plala rozszczepione_ reponu. pve. 1t .fiko.t" do granicy śluńwkowodziąs.eliminująq.ivej vprcwadzania mate ału bocznychpionowch wana w przypadkach i dziąsłowegodwu Ćięć brzegu ub!'1. oddzielajqce. operaqja dowierzclrołkowego kość W ten sposóbodstaniasię zebodołowego' stosowan3rnzabiegiem chirurgicz' jest najczęściej rząiącdogodnydostępdo ńej i pońerzchni korzeni pnlzębne slęgąące kile.^ aT-T i Ry.okostnow i wvrostkazębodołowegodwu cięćboczn}.

jrptaż koizeni pzeprowadza się w ten sam spo. ciędapoziome l vnętEne skośn€b. mańwy cement i poleruje korzenie zębów'Ranę opeĘcyjnq płucze powieŻchnię można pokryć prepara. sionku jam]'ustnejpowinienb]ć odpreparo'lvany na Zębodołowego i nieluc}omej bło.m. ny ślufouej. płat' pńchniczych lub wlpehrień' D\ła ka zębodotowego' cięciaboczneult'a]niajq b tol . nanie operacjipłatorvej' płatrozszoepiony w przed.lziedowienchołkowego $y.o]Iiepodniebiennejdokonuje się popEez wyko.ating.ię kieszonekoil stronypeedsion1{o\{ej i językowejcię.wołan]'ch .ą urr}łnanju Paste. W metodzieNabe$a aż dfiej kieszonekprĄzębnych' obecniejest ona. pur Ranę pokrf1vasię na 7 14 dni opatrunkiem chi.!vprz}ladkach ob€mości kieszonek (mod]'fil<acja płataśIuzówkowookostnowego Fried. kieszonekpowstałych przebiegu oraz ŁW kieszonek rzekomych (obecnie dfiqsło.\Ą6ka.11.6a.7)omz konieczności ub]'tków . jeśLi kiem chinrrgiczn}m'\fetoda ta jest \łskazana. przy głębokich kieszonkachprz5'zębnych ma do. dfiąsła. zleperowanyplat ś|uzówko\Ąy 2 mm cpon]żej bŻegukostnego' Ranę zabezpiega się opatrun. kości Za]dadasię na zęby obnażoną tluią. . usuwasię l€sztki złogóW nazębn]'ch. pŻesuniętym p|atem rva.oddfi+ aprzJ. (Ryc' 11.iq potlt{imip dziąsja /a]oionJ opa|June]{ Mra/. dwomaszrvamibocznJ'rni. W ptaB. ' U\uwa sie bości t(lurrjukol'ookos|no$ Ndq|ę|nje prfestlzeni kircfuje się Ziaminęz ewentualniezłogi.!r1. jest ruchomej blony śluzowej' tałiej brak zębodoło. dziąsła pozostajeokostrra. zębodołowe8o. jal h Pl..ia p|atameto Ryc. powieźch. ]' szerokiejstrefudzi4sła 8d/i.odsłonięcia. nie 'R}l' ||. Gingiwektomia stępujepo strońe ze\łnętEnej. !\'o za pomocq pincety Cmne'a. się bólv i kirctą opEco. ta7iP /Jbiegu sl. mzt\torcm soli fizjolo. dejz Wmienionych cz].Kaplana głębokość \"''ierzcbni 'ób jal u innyrb opra. obu stronach\Ą]Tost.lhrżeniakomn anatomicz. Eliminację kieszonek pE]zębnych po Gingilvektomiab].. nastąpić torem Wkonuje kireti. Na i!\r]8lad/Poiepo.Wuje weł. go' k1óry zmienia się po siedmiu dniach po przepr. zanajako zabiegpozwaląiacy całkowiĘelimńację do $anic]. ' za on}m pod kqtem flff 1-2 mm poniżej bżeg! kostnego i pż]twierdza cie poziomeskalpelemprowa. pEemieszczenia nych poddziqsłowo' W meto. Gingiwekomia możebyć zalecanatakżew celu odsłonięcia bżególv komn protety€znych usfi uowa. kolejnej kieszonekdzĘslortychi popmwiaj4cy kości w kztałt dzĘsła. ciąglym pęt]o\ł}. temso|cosery| DentalAdhesive Ułatwja p|o to ĘdfuĘ ces ziarninowania i twoEenianowej tkankidziąsła.nności pEesunię. stateĆznie jaka uy.]rulq.lazabiegiemeliminacji głębokich w zapaleńplą'fębia stl.t| Lrmiesz . o|a|nlnkul hifurgi( /np. Po lwkonaniu znieczr enia zaatcza się punko.'hviedzając sz$'em go ulmstka zębodolowego 1 ony piat śjuzówkowy.]z do powiencbni zębórvprc\tadzi się róMolegle' nie.rozrośniętego po siedmiu dniach od zabieeu.5 ZabiegdowierzĆho|kowego gicznej'Płatlokalizujesię na nysokości bŹegu kości ' w€ dą Nabelsa.b.].tów krwawych na się mĘrcznjryn'PieIwsza zmiana opatrunku pollmna dziąśle' następnejfazie zabieguoddzie. we plata. .Irętrzną nię dziąstabfzeznego'Ranę pnepłukujesię po kaf. co poniżejdo .iĄlTostka wego'ńemożliwe jest pneslmięcie dowiefichołko. się roztworemso]ifizjologicznej.(resekcyjne) reparacyjne Leczenie chirurgiczne Raspatorernna tępo odwarst$iasię płatpetnejgru. $1'gładza bMegi kostne w]'Tostka międzylębo\wch. łych) Ędących wynikiem rczn]stu . polerujesię powieEchnie korzenrzę.? tworzy nowąsfersze Ę.lziąsła omz iza.o.lzeniutoalety mn} Po dwóch Ęgodniach usu\ła kóla razem dowieŻcho|kowo z pasrno pŻyczepionego.la Iaspa. nych zębórl i marra)cięcjepoziomeprowadzisię wzdłużl-2 mm prz}zębnychw obrębiefurkacji na \Ąylot (ITIklasa) poniżej po bEegu dzĘsło$ego.l \Ą obrębip pnyczepionego' podniebipnja.

Flores Bńt J 12.P: fu|land Alveo|ar r€ d uction Crest Jo||owing Dent c|. lreland.nNońh Am 1988. A'o'.: Widman of 5. Donnen{eld.Czas Stomat studyo{ peńodonta| gingiva. 38. A. procedurcs 7. stnyÓ h nejpresfncnj mied/lzebowyr i mierlnLożnnio.7 odsłonięci€ protetycrnej zabiegiem qinqiwektomii. W czasie gingiwe]domii'jako zabieguusuwajqce. {€ | d.Tednika zabiegupolegana utvroneniu plata jego śluzó\łtoło.]u osteoplasty. prednicgo poloipnia.nję|e8o d/ia. Dublin. fJmlqlai ranepoope$ryjb\ ną' osteoplaswkamożebyćtakżewskazanadla uła.Lundergan.a następnieplżeprcwa. positioned mucosolflaps {ree und from multirooted teethwith Healing ofapically A. 32:307-310.59:351-355.A. gitudina] therapy cares in of tii.D. of control 8' ]ańouk.okostnowego' odwarsiMcnu ras.W. 1988. Beckel B€ c ker.Vare|żides.PM. Banach. riodontol 1985. 12-14. 10.lacoby.N.R. (eed): D.. 2. No 468(1971):169. andfurcation suńaces re|alion probing and J ments-dilantin hypeplasia beyond. w celu stka jest obecność $Foś|i ko' nego za4su' Wskazarriem (egfostoz' lub pognbiałejblaszki ue\tnętlz. tycznejak w zabiegugingiwektomii..1r25.ochsenbein. Postępowaniez mllą poopeńcyjną jest iden. clin Pe odoniol 9. efficacy osseous procedusurgery In:shanley. Weyna.2167 c. Anagnon. R. Nymans. Efficcacy treatment o{ tudinal study comparing realing osseus and chicago 1980.42:1.4:427-433. Demetńon. A L.: 1. I979.tworzenie (zabieggingiwoplasty.:Theeffect J. tusoc1989. patorcm. międzpębo. \Mdman.Glickman..8.\' obrębie prrzębia lub jako zabieg moĄńikujący ptfy t{T'Iostka zębodołolrego \wko.A. l. Useof mucogingival E.: The of W. l '. Hoag.. gingiwowestybu|oplaśyki metodq pocket elimination the establishon na skutecności and surgical parodontopaperiodontal lth: lonw zaawansowanych of hea A Nabersa leczeniu ment maintenance and 1981. Jlap. Themodified 5.D. Ramfjord. de. w bneżnegopoprzezrĘ.: of surgery method.. L'D': to enhance estheticl' partial 41 Hrickness J Periodontol flaps.1714&-51..Allen.1:293. Smulow Ellinger.Wood. Gli{ Dent I clin Periodontol 1993. 1 yearJ Periodontol toz . 4. H. plaque E':oce z. 12-14.45:601 surgery c.11. M'.ld' m(rżiarówno.r the disease. O. and modified Widmanprocedures. płat płukaniupola opemcyjnego rcponujesię do po. Effica<y external l.PeJ periodontal Cl. Lindhe..20:63-68. newsurgica| A proceedings a workhop heldat trinity college.: calculus removal gingivalgratu. 1954. N4issle. eńu ki z uzyciemwiertla lub narzędziĘcznych' Po prze..Flores-de-Jacoby. et a|': |ongi 13. B'. Results Quintessenz. :12. Nabe6. osteoplasrykato ZabĘ poprawiającY Zębodoło\r'rego uzyskaniajegofizjologicz. Repositioning attached J advanced. go nadmian ro/ro. J. after resin periodontics.(resekcyjne) reparacyjne I Leczenie chirurgiczne Osteoplastyka kształt\Ą5'1o. \!ych. Periodontol J 1974.. cześnie prz}'nrócić prawidło$Y kotrfui dziąsła rt1pukłości prze.R.P.Wych shf eniach ki). tualke 3' Parashis. I 972. Rosensurgical 1. ITheoperative L' treatmenl pyorńeaaIVe of L. rwipnia dddplarjiplald podrzd\ inflv(h opprar ii \. Theefficacy osseous dańs. 6. Dent 1920. bezzęble części pmtetycalego' nplaniu stałego uzupełrrienia Ryc.1. Abstr surgical access. syryńska. on and without gingivalenlargc WP: Drug-induced in to depth' 11.Dec. 604.

/ J p o b i P g a n i P/ d . pa.kanja mdlnpi opĘ hL8ton} w definicji tej mieszcząsię ńwnież zabiegiwy. usrmięciu ńe\ł'laści$ych i\ędzidcłek i \Ą. ma]naszerckość dziąs. o l q l h l o l d ' J i m p l a l l ó r ^ ' .tnei lo zabipgi konlmarczanirrmo jak i błonyśluzowej w obszaźedziąsła. 1992)ual.Iło' pozycjilub . (!oni'żej n]m) Najęęściej \. go)b]'ły lem sam]m w sobie.lnięciu\ł}Tostka następshvieusunięcia zębów w tycznego. Wq.:rrmulacji niu Z pł}tkinazębnejordzutaoe pzyczepu łqcznotkankG we8oi poitsta\Ąaniu recesjiduĘsła' Badaniadoś\.}mstkazę.la'2 lPl !'fua.że ono wąlka strefadziqsła poł4cze.TomaszKonopka Wprowadzenie ŚluzÓwltowo.lnej.n. w p1}tkimdnem rlżedsionkasprzyjaal.ła. V.W]' dla niepn\\i.e. jeże]r zabieg taki powinien byćroz\Ąażan}.dziąslowa Ghirutgia Poszerzanie streły dziqs|a . lq80 Werul. bodołorrcgo' obecrre określerria definiują ten duiał jako chirurgii pedodontologicznej plastJcznezabiegi chiful€icżne Wfkon}'rvane popm.lóken mięśIriotlchoraz pogłębieniu plfed. U7\. (m' in' Wennstrómai Lindhe l9B3. nia lub korcĘ' niepmwi. blony śluzo\Ą'€\ĄFstka lub kości'' j dingsof the World Workshopin Periodontics1996). łamitarcia i{$iąZując!.€gobezzębnego lub pmterycrnl.m. jegochinĘicunegoposzeźe ia!treń/ dziądai pog|ębianie pokr].'ości podczasszczotko\łania źucia' lub < l u l t j l ] .Sądu ń. jako zabiegisłużące no początkowo zachowaniu dzĘ.vstępuje dyskomfolt cz}'nnościo$'J d]łużania koron zębó\tl korck8 nieplitwidło\Ą.r PoszerzaniestrefydziĘsła prą'" Przezńele lat zabiegiposzerzania snt$ dziąsła (związanego.lykonywane wfg|ędóWperiodontolo ze skiej sfueĄ.G€\'€rsa lgn' Dońnam s.lna ze \ĄsŃłczesn]. flFpdmana i w.1\estionowĄobseNację.dfiqsłapr.esjidziqsla PokryWanie zabiegi na wędzidelkach bVprowadzenEa Termin chi$Ęja śluuówko\t'o{ziąsłowa' definiolya.$łieŹ.\ł]'mialu morfologiczn}Th' $'ości dziąsła' Je.lvanierecesjidf iqsła. pacjenta t.e \Ą bie ibral. dna r$ sion]ajaml u.ponieważ c€ urtaź]ano' ze jegoszelokość odpowie. śnie sąsiadującej blonyśluzowej Wmstka zębodołowe' go. gwaiantująca p.p.viad.Z}zę.plast'vclne fabiegi chiruĘi{Ynelwkon1tane rv celu zapobiega. utl7}muiesię stan /apaln! |Pj okoti(\.rdma 1987. Zdm\Ą. rccetiidzia". zębodołowe. rv s]'tuacjishvierdueniaWy.. dziąsła. przyczćpów sła.pomimo jdm}u. bP/piec7J |Ped poLiq8Jniem bl7Pgtr&Ę.ji oocdoś. nie zabiegiztego zakresu to: se poszeŻanie pzedŚionka.że istnie]eu.thlub odzapalnych (Prccee.ru.I]lo\\'ości anatomiczn]ch' mzwojo\qch i zmian urazow:. ponr przed plano\łan}'mleczeniem ortodontyczn]m i pnpdprolefy( /abipgi /ne d$) k5/lrttui wlsokości \q1ostka zębodoło\Ą. : pżyoeŃwWędzide|ek eliminacja nieprawidłowych iĄYstępuje dodatni test poci4gania. cfa]nc u zwierzqt Wellnstliina 1992) obserwacje i klinicrne u ludzi (m.ch definicji brani: .la prcl mjq.rnisię podeas żuciaońz za.aźnego defek1ueste.!'cuepionego 2 jest i!]staftzaj4qłn. to5 .lria chroni pązębie przedsi.ltsk'Zaniemdo Zabiegu gicznych pe]. in' Miyasato i rvsp' 1977. czepionego zrogowaciałego.

/oe.. pzedsionka. keszonck plf}fębn}'ch)' nie i głębokość dehiscenqjikośo.Walunkami miejscowmi dla pże."łli't"'i Podejmujqcdeqzję rrŃonr techniki zabiegowej.I"**".. i obecność grubość dfiasła.i".ta ś'uu o.:..ubo(i 2 Tm 7 oooriebFn. Coma).owego(Uę p|d|d lowego o|ostnei' do oowie|"c. rv twolzenie się wtórnych wędzideł miejscu blizny crc.cJp. po/ome\Ą"cl'. okresie gojeniapouabiegowego li:..ą'"l|eszolli'laczacerę.olep.ioko5tnpj' olaz byłyniepEe(id]'vlalne co do zakesu \Ąl'Tostka pved\|awiaid nąj\^€ ż niei. i/4ub Zalecanejest .]l gnbos |ned. poza szerckością dzĘsłanależyu\Ązględnić: f $spóh\T'stęporvanieapa]eniaprzlzębia (położe. cjenta.ion].ś|uzówkowo-dziqslowa Chirurgia przedsionka śluzowej pionowe od biegnqce błony p|. Rvc'12'1a. odsłoniętej kieszonek kost.lan /ąi.o|towo s|Lzoń pŻe{.or'ei d pooperacyjnej'Wstapienie ryzyka rcsoĘcji kości ordl rcslka/qbodolo!\c8o rc/osldiqt.r.vtll\IE DoI\rERZclIoŁKolTE PŁAl.'glan'a \ U7owkowo.'./c R]rinr l2'Ia do d w posfenenia. odpo\liednia kości(clarka. PrłZEsI..ta uzóWkowego'cięcia apEesuwanE ś b.wszv. \{etody te powo..p" w miejsce "*.FTego d 'o.^(ie i."i.]\ ŚLUZÓ1TKoWEG0 (Iriedman 1962)a \ty.12'2a'b' c' d oŻeszclep ' d' t'^ -i" p"edsionu' c-pooz' p pzeszcepu o'oĄ sLlos.lla poszelzeniastiEi' dziqsła . ' ".dru "".u l"t.o7iqslowe|' a' o.laplonoweC.. pl. C' d Dowie|zchołkowe . o g. .a ardego' std '^i"""J" i W9 sfycia Ho|brcokaochs€ n beina' technika pzóvoepu żapewłria sciirą adapticję l]orcze' ill'j*il "i"*:"'*pi"i'"l.ei o\o'lnej' w.i" 't64 .. ie ow| b .l..Ifiąsła obseNacji\łieloletniej'2.'ł'".ony Ulowp]' cię(. l brak głębokich powstawańe lub ilowały nych."*. M!.iliJ.3 po_ W etapyzabiegu. eliminacjępnedsionkow5'ch cześnie pnekracza linię śluzów... sa:5 Na znaczcniu straciĄ' metody z pozostawienrem prowadzeńategoZabiegu grubość dfiąsła(> l mm). poz}cjęzębarv luku i łlmagania esterycme pa.lrYstarcza]aceJ koim zębów plzy dhrgości dłużenia jedno. zębnych'L1órychgłębokość kou'MziąsłorĘ. międzJzębo\ĄYch po8]łębianie rccesji dziąsła.. Zabiegten umożLi\łia głębokości kieszonekprĄ-.tas|.e s Rvc.ń.

się \Ą. l' sz}. \Ą'o$ane wiele miesięcy po tj'm Zabie8uzm ejsza.|Ą]] j.o\Ąadzsię cięciepoziomena grżniq ślu.t. żubiolcz]'mza pomocą$su].stępują przyczepywędzidełek mięśni.re.\ły |\ l.virrde w okolicy pfedhzonowców Wie. apiata b odwarstwlenje ś]uzóWkowego W kierunku dfjąs|a.ZA'eni. tMajace ki ziarninowejbiolą udfiałkomóIki z płataśluzów. c Westibu|op|aŚb/ka Kazanijana' cię.{a poprzez zlamr.ch' Płatśluzó\r'ko. 165 .pŹec/c/epo\ 7-l0 dni' 7wfti( u!!a8e'.ipowimr obejmo$aćsz].a mię. i rccesje dziąsła oraz pIą'. rozległa d:ługo i utrudnioneunaczyrie ie (szczegóInie prz5'padrv prze.o. szczegóLoiegdy p\.ego.B mm preparuiP p]a|' uęścior. i\l1nagń qrh pozabieśo.? Ujemne następstwa tego zabie8! to: obecność dwóch mn pozabiego(5'ch.bmk.blPj dru€ i mc|api. pż].prepar. gojącasię rarrana podnicbieniu.n}Ąn ie.ch tnech dlliach wgajaniaprzeszczepuzapeł" nia w]Ęcznic d1.ej) obser.] sbei' dfiąsłaprzy rtielu zębach.llohe wspó'hłl.'\( l ipm /pnn$se&ide]].lkośćkształtplfe.lki przedsioneĘ nieprdwi.lś]uzG w erani(ach 1.jbp/ przecinania olorrnejo .1.z'ueporr: ku duh.cia otaczającego do dzĘ. \ł}'magane jest założeniecementu chinĘicznego na okres gmbos. i pomocqszablonuz folii.'pisF\'ane nie się \łspć'łistniejąccj rcccsji dziasła jest peŁaniu przyczepu nabtonko\'.lrej esteĘ. je sĘ pżeszczep|rłon}' sk ślufowej miejsca daw. . kości \tlaostka' a Zakrcs znacznejrcsolpcji szczltu poszerzeniastrefy dzĘstaw olrseftacji wielo]etniej jest trudny do pżewidzenia' PRZEłłCZEP BLoN\' ŚLLzot\iEJ \Ą. gojeŃe po uzeszczepie błon]'śluzo' nia.uszczegó]nych pacjentadotyoą.Po nacięciuMon!''ślu. jest przesurvany do\Ąieżchol. \\}.skaza.ć ściqgnięte \Ąlażn]' jest ucisk pneszczepu po zsz}'ciuplfez około5 mi' push(h nr:p. Z jest czego']Ćór!n najczęściej podniebieniet\. st\łytkanki tączneji podśluzowej) l2'2c). styczną'Plżeszczeppoza. g t]'godnie'W tlvolzeniu tkan.rvianie pi"n'. j lub Wlokjen pr. Ltóre uhudniaja unaczlienie. pokryci€ okonn€j p|at€m ś c uzów qo ko!Ą/ym Wszycie Wpogiębione pfledsionka' dno się szeżenie strery dziąsłaodb!'\. Zowej szablonuprzystępuje do \Ą.?e ono (obecllość po.iamąusmą wfń$łtuje się i usuwa tkarll{ę tłuszczo\łą oraz drobne gruQoly ostatni etapzabieguto stabilizacjapzeszczepu u ło. nowarie. i kowego'kości ozebncj-Po Zabiegu dochodzido nie. rokości większejo u'anegoobszalu. technikę i w€j opisa]iw 1968mku su]lir'an i Atkins' \Ą'.ie b' metodą W ś|ufowej. sła i Wicżchołkowo do okostnej poprzeczn]Ąn \/uem mdtcrdlo\t)m {Ąl' l2'2d'' Ni.\sl\Ąranl .kę zęba (technikaszJ''cia HolbIG \t'g jęZykowo' oka i ochsenbeina)i b}. jeden ząbpo obu stmnach opero.okć't \Ą'ania ska]pelem lub mukotomem pneszczepu o grubości około1-2firm (składa z naMonl{a.lawcze zaopabuje się pl]'tkq temop]a.onoi.nio. k1órq szczepuustala się za pŹenosi się na podniebienie. l2'2a i b)' P. \r}. i /nuko\o-drllslolt. niem d]a lPj m.h od-Ą.Boczniei do{ieżchdkorvo L.nnĄ.ś|uzówkowo-dziaslowa Chiruroia poziome b|onie Ryc.fuzjaplazmat1rzna z obszaru biorczego).ię z icdiotzl'. .12.cl Lonie'/no!' Ilo.klzPPó\Ą nuI r]lautunipcia i ki\'i.|rzpni.skaza.ar.5-2mm u'alst$'J-' poprawiaich unacuj'Iianie i wgajanieo' \Ą.kitej oko[cy'Pienvszyetap zabiegu to pE!'gotouanie miejsca biorcrego (Ryc. się \Ą. B}C' Miejsce .loo].3a.o.

okolo 8 mm od 8r.Ltóry uszwla się bocu.którc winno b}. \łielo]etnie obserwacje pohłicrdzają przervid5" l\alno.jU.u\\'3 się pżyczeps.runk. 12'ł)'db}umożLj\\il poszeŹenia sbeĄ' dziąsła ności płatem śluzówkow]n. \vskazaniem do zabiegumetoda Kazanija.$łókien mięśniow].c'l2'3a)' Następńe preparujesię płatślufólvkG pokrlcie pola zabiegowego w dziqsła n}m na okrcs 7 dni' W zabie€! t}'mdochodzigłów.rgiaś|uzówkowo-dziqslowa Chiru pia. \Ą./.nętżnej stony \Ąargr' słoniętą okostnę płatemśluzówko\\m.' dodatni).ji naleĄ okretlj' t\. \ie i rzenia Śrcry dziąsła zębodoło\'lego pogłębienll kou c|iologicn}ó i o Pni.vym pokry.iwyżsątn śluzórłkort'o.mitkankami).YGyl |2'Ąj' / nLnsln.al].]niLu lJini. ^ nnili pliologi. punkcie powimo być żJ. wszj'tejdo $e\Ą. tej patolo8ri' Należ}.Lilju]opld5|}kd / pułor*rn1'ch Edlana i NlejcJraraw mod}fiłacji Pned podjęciem decrzji o fomie chilulEic lego le.nosi ntn) 2. \.edsionka. l. szych obse$owano niekiedy st\Ąardnienie czep lrędzidcłkai włóknamięśnia pokĄĄra sĘ zreponowan}mwcze.5.lvkowo. nd nflyldad mipnia rn. pacjentówn1lod. c.znegopo rd\lo. w. tt L\TIBI LoPL \{ n h \ pok^dekoi i \!\. dnie pl7. czenia rcce.ie di ce idziqsła pŹecięc okostnejodwartwienie W kierunku t' ś|Ufówkowego Wargi' W ko\Ą}.ciskasię do podłoża na jest płytkipnedsionek i nieprańdłow przj''czep ten następ ie $sz]l!a się w okostnąw pogłębion}m pociągania Z okostnajest $1.b.kolei Lmiesiona $ędzidelka \\argido]nej(objaw przedsionka wljana rra pozbarr'ioną śluzo\łej vŹĘę' i tam trłon}' złilaszczau dzieci.e.8 4 sz!'ch przedtfonowców prowadzisię cięcie połkię.g l jest Scbmida i Nlómannag stosowalra w celu posze.luó\' kn!.3c)pla|ó\Ą h )].'5lgnowaniP /\flni.o\i|c prĄ' p\'tkim przed.tórc w rra.ii.\( h.rnWsfy.lurnweiprcd<ionkado pienr.dziąsłowej Zaleca się stosorvanieńci resońowalnych oraz opatrunkiem chirurgicz(RJ.]eqo do okośtnej dno pneds onka oraz WszycieokostnejW b|onęś|ufowq i jest (Wszcućp ja. .czny niezadolralająrł ś iejszyi! poló\Ą'Ianiuz okoliczn]. sion|:ujamy ustnej lrYkonuje się Zabiegiwestibulc prcpalowanym wcześniej pfez l-2 minuty Płat ptastJ'ki.osaniLlpne_ .TnF lP{e.c\a następnie płata na śluzówko\\ego u podsta$l zmobilizou'anego przecinasię okost.r blunje 156 .tóry pIą. slopiPn po8lpbiafua pluedsionkaw oko]icyzębólvpnedniclr żuchwy do. kierunku dzĘsla preparu.ć odda..ll szczepów ilziąsłort}ch poszeźaniustreĄ' dziąsła (pveciętn!' wrost szerokościdziąsłaniązanego \Ą5.u poszerzeniesfely przedsion]<a' pola (Ryc' l2'5b)' Na całejdługości zabiegowego dG nic do pogłębienia U chodzi się do okostnej' ZsuNąiqci \Wcinajqcplz!" dziaslajest mniej spek1al.i'\\.anicY w odlcgłości W dziąslo$€j (Ąc' 12'4a).cowate.$}eliminować mod}fiko\łrlne u . Na błonieśluzowej cięcia (R]''c' 12'1o. śniej recesii dzi4sia Pokrywanie drro nie i w pogłębione pMedsionka (Ryc' 12.]lodwa$twiającgo od podtoża kie. lt]nik esteĘ.:ulame. d We'tibu|oplastyka jej piatem kości ś|uzów wieżcho|ko!. ].ną i oddziela się ją od kości tde gtęboko(Ryc. j" siępjJl .or/\ \l-aniPm us^. okostnej bródkorvcgo'od. pola zabiegowego całej szemkości na \\ s}tudciiLonie. \\. $sz}$'anaw miejscu pień\'szego lorre o ti-B mm od 8raniqYśluzó. ś|ufowej odwaBtwienie b W Ed]anaMejchara' cięci€ pó|kięfycowate błonie ] a metodą Ryc'12'4a. prorradzisię cięcie poziome.

1. przwadku k]asI i tr możnaspodziewać cał' sĘ W pz]padkr zamiaru wykonania korcn dodziq. tis jed. Przesuczepy (ITee tis1e graft)| cjenta.Sobo(kiwsp.Trzebań\Ąłlież brzegu dziqsła granicy do \łziąć uwagę\'r'iek l p2esunięde -cemento!'vej (pokyciecalkowite).]i' Metody chirurgicznegopokrjrwaniarccesji dzią6. uwagina utrudniony plocEs z po1vinna odroczona'Jest to uwarunko$. Usz]pułowanyprzesurĄ€lny płat(pedble\oft tis' qjęrecesji'nawetw prz}padl.planowanelepo|qczenietkanek pokryWających koŻeń ońodonryone lub protetyczne. tyczny dziąsła minimalnych dziąslowej pu Ęcarotkankowegona powierzdniach między. tkanek l Klasa I: rccesja ńe pfekracza eranicy śluzowko l brakc€ < h zapa|enia przyczepuĘcznotkan. nak Iecesje\lystępująprzed plano\. technika |dea|na niepmwidłołe pżyczepy wędfidełełi zabufenra do zwarcia.o$anie pokĄ.brak uhaty plzycze. nie 2 ldaqfikaqja wg Mllera:l0 cia recesjidobrzeoddąje prfyzębia. pacjenta pozabiegowy Wyg|qd este l Klasa II: recesja sięga do grznicy śluzówkowo. chirugiczne pokry'cierecesji nie jest kove8o i kościłlltostka w przestrzeniachmię. . l fadowalający przy do|eg|iwościach lub ją przekracza. p€ ' \'nić12| pod szkliwno. l Klasa lII: r€cesja sięga do glanicy śluńWkowc dzi4slowej lub ją prze]oŹcza. z fębempŻy k|inienej Roko\'{anie kwestii modilości całko\"r'itego \v s|owej przekracfajqcejmm.ut-ata przyczepu posze. utraty brak o fizjo|ogianym |Gztałcie brodaweĘ kowegona powiencbniach międz}stycalych. &lp) _ na przyldad płat przemieszczonydokomnowo. ls.ubarizo \'rąskiej shery sxp graft): prz}czepionego. streJydziąsła zębodołowego l u4Akanieszerokiej wodziąsło\'''ej.rąft)' dojęzykowe przemieszoenie oltodonryczne zęba 3.onnad.zenjem prolet}czn)'TnPr/ed Zabiegami ' U osób dorosbch w przwadku . w planie leczeniaza]dadasię rłykorranie duiąsłową. leczenie chirurgicanepl} ich fli l Klasa Iv: recesjaprzekraczagr€niĘ śluzóvkowc winno poprzedzać terapię ortodontyczną. orau blony ślufa\\ej soft (iee go postępowania stomatologicznego' I-epsze\ł}'niki l pzeszczep płata dzi4słowego gbqibxlw). mzlegb ub}tek pżyczepułqcznot]€n. (/ęśLio$e. przemieszczony dokoronowego bocznie. jegoo{zekiwania pacjenta. głębokości szcze|iny dziq.W Wmectt1P t. go pr4'zębia. l śCisle czeniezacho\Ąawoe. dopmwa<lzić uycofaniasię sta{u zapa]ne.ane ot} powsta ania pono\łnego nowegoprzycfepu' lub być i L1ór} !t $up'e serwa. dzJ'zębouych. W pokrvcia rccesji. w ldasie III możIa]iczyć sło\ay'ch poddfiqsło\aych (szeególnie prfy zębach lub ko\'ritego jest polaycie rccesji przed le.isę]€ . jegolvJ'rnagń estetycznych planowane. się łołany f ptatńoi. e re. i fwiękzonej Wraż|iwości zęba' . Jeżeii kor. Tłunacuysię to możLiwością r płatobrotow (flr'd'i"ndll7ap) na pny}dadpłat dzĘsła pełzania pfiyczepu łącalotkanko\'{e.pozabiego!Ą/ych. nieprcchni(ot\ego.latków z pmwidłowq higieną jamy ustnej po sełmożnapodzielićna trzy gl. filaro\Ąych) wskazane |yuo nd pokĄcie uę.jdmj Andlin.otry @dwnced' w sJ'tuacjirccesji stabi]nejdeqfja o leczeńu chi. Stercwanarcgenemcjatkanek @uided.ecesji aktJunej rccesji nie na]eł lĄrpehiać ńrtłów poc-hodzenia (po8iębiającej naleł \ńoą'ć leczenie chirur. fuliĆzn}'rn powinna być ufależnionaod wieku pa.tlpy| tżech latach stwierdzili niekiedy całkowitqreduk. usĘpienie sWcznych.ieiełi prekra(fąjq grani(e sĘ) giczne' U pacjentówponiżej14mk] Zyciadec}zjata szkliwno{ementową. <lzĘstortych' konieczne.ze tącznotkankowegona po\"''iecchniach między. 2. generąuon)' możecałkowicie v'5'elimino\aać recesję'2 Jeżeli . pokry.plat podwojnie uszJpugo w okesie fuzwijaj4cego uzębienia. sĘ l plzeszcfep podnabłonl@wejtkanki łqcznej w pokrywaniuEcesji uz}slauje u pacjentówfit{} (subepithpliaL klasie m spowodowanej wadamizębo\Ą]'mi dych. bó|owych okolo.wania go pokryciarccesji w ldasie IV jest niepe\ane. este8czne.(iot\e' Ro]./l Chirurgia ś|uzówkowo-dziqslowa ńewłaści*ysposób szczotkolvaniazębóW usunqć pokyciarecesji powinna d/iĘs|a za.{aĄ]'rn \Ę (?nyó lub/aburenielopog]Ź lebaz re(esja' niem łU]ru zębowego.

s|Źbi[/o\fdn} |orr 0a Zabie8po|ega !łvt\orPnju M od|eslości (Rr. od\łarstwieniu pŻemieszeeniu bocznie d]a o{arggra| 1980)'Piem'sze cięcie w kształciełagod.śluzółko\Ą}: Stosowana Płat ten jest pEesuwany w l. skich r. b wyprepalowaniep|ataś|Uzówkowegopzecięcie oko. nych dokomnou'o (Nońerg 1926.. $ t/e(' i kononol\ei o\!€ . :i l . .']r (Ryc.b.12.ś|uzówkowo-dziqslowa Chirurgia lT .ecesjiI ldasy .. 12'5d)' W obsen!'a.nczl. utwo2eniep|ataś|ufóWko r€ c równej!Ą/ysokości nó W od|egłości p|atamostko.Cięcie rczszena się do zębów sąsiadująCYch NasĘpnie (skośne oblotoweprze' z rccesjąi prepanje sĘ plat śluzóWko$Tl nowaniapłatówobrcto.pulońdnv mosllo\A. clla Uz!Śkany plat pnemieszcza się dokoronowo. llosTlio\rlTco jest dziąsłorlych \Ą]'kożystylvana met./(/plin\ przcmierzrza. ka'JjP8oodlpg]oć' bl7Pgu recesji + 2-5 mm (Ryc' najgłębszej kowany (Staffileno1964..ujpsie \^to$..lv wicrzchołkolrejtł'lącznie dokorcnowo(fararow 1986).6a ib).jerunku korono.w o<ltegłości wjękzonej o 2 3 mm plfecina się okostnq rra całej wg 1965. € . Attenatlwą dla płatów obrotowci sa zabicgi długości zabiegowego . mm) recesjiw I ldasic' z szeroĘ stlefą dziqsła d 8rubością ii 80 \ldbilj/a' nip slo.12'5c)'Po. ment chirurgiczny 168 .1arggrafa liniacięcia bŹegu df ąsłowego wg Ry('12'5a. Hafley 1965' się plat śluzówkowo.\Ą}th recesjipc l$'sokości najgłębszej rólrnej wg mieszczelie br. pr. weqo ijego nabiLizacja po.ie podwójnie usfypulowanego popr2ez d.} polegał uykonaniu ptataśluzówkowo" gich r.I li. 7 Lolpiod. o najgiębszej esji powiękzonej 2-3 mm od bEegu dziąsia. po zastoso\{arliu metodysięgało pier'wszego uzyskania obu. ' .. d Dokolonowe i najgiębszejre.Margeraf 1980.okostno!. ob|iczana ' aod przesunię. 12'5a).t.okosmowego odległości okołopółtorazębaod rc.ecesji na rcn' zabĘ .Cohen i Ross 2 x u}sokość 1968)'W tym celu stoso\Eno ń\łnieżmetody lepo.esunię. całkowite 25_307o leczonychrecesjila'Najlepszen1" illa słolvejw kierunltu stlonnie uszwułowanego płata śluzó\ł'kowego)' niki uzlskuje się przy pokrytvaniu ptJ'tkich (do 4 pży..N li. us/t. części tegoprzemieszczonego jest w przypadlu pojedl. metodapłataobmtowego Pafuua197? ' pola (Ryc' l2'5b).. pełnejgnrbości.]ąslowej' dokoronowe d cięci€ W szczelinie Wo'okośnowego szwami.'ii ].hron) dlasloueiprpparuip plaInM /lożon\l h l !\]kony\|dniPm docho. Sumner 1966.odawkdziąsłowej Pennela i wsp.ruiłni międ. da dokomnowegoprzesuńęcia ptata mostkowego w i cesji.esji f dodatkiem2-3 rnm.:. pżedsion' jej pohlda (technikaplata przemieszczonego bocz_ negotuku pm$adzi się w l'onie ślufowej wwna(/a \Ą?ór: od d/id5la nie).. iiti i . wg vlzoru: 2 rary W]6okość .Tamow 1986.łÓrotlau r m i pż\. jpJ\nieie. !t]m. ZabĘ ten bJ't następniewielokrotnie modJ'fi. Dla wienchrri korzenia oplsali w 1956mLu Grupe i War_ CLĄ PŁAT'q.Allen rem do miejscapnecięcia okostnej i Mi[eI 1989.czepionego(> 3 mm) i odporviedniąjego (minimum1 mm) (Ryc. dziqsłapółksiężycowate.Iząc raspato. Jedn4 z pierwsą'chmctod pokryciaobnażonej pok]'cia rnno. l ] ]III.?\l .dngie przez dno szczeliny dziq. .TODA DoKoRo\oll'EGo PRZESLNĘ.chi \rq.Harris 1994)'JedĘ z najEostszych wstaje w tej sposób ruchomy podwójnie boczlrie p]a| je\l metnda/ fas|o5o\Ą€ em daIa polksię.Gflpe 1966.i€p|atamonkowego l\. pokrycie a do brzegu dzĘsła. j e. i dociskany do podłoża najnrniej 2 mm od bżegrr pionowepoklycie recesji (pienrsze cięcrerównolegte cjachrvieloletnichśredrrie go plata śluzówkowego tej 70%.

nie kształfui sposobuprcparowaniaplata $(Źq rozszczepionego po sfironie biorcfej (IŹngel & larger 1965t2. Allen 199429. noczasowe. których przeszczep bezpośrechjo w za' Ę ldadanyna powierzcbniękouenia ]ub dwuczasowe. jest ruĘicznego leczenia recesji duiąseł p. obser.Chiruroia ś|uzówkowo-dzias|owa i. w których w pierwszJmetapieza pomocą pŹeszeepu poszerzanostlefę dzĘsła.ięki uprz€ j mościdr med'W Bed. Raetzke 19851e.aikowite cie rccesji pogrubieniem z dziąsla llts lv pokr3'waniu rccesjiŚosowanojako metodyjed.ed fabieqiem' b śanCztery|atapo zabiegu. \r'{ość zastoso\a. b iednoczasowa metoda dokoronowegoprzesunię.tEikata stosowana prz5. Bruno 199418. Główa}'rni zaletamitej metodysq: I dobrc warunki odż]'vr'ienia plżeszczepu(tzw !oą. I dobrypozabiegouyi!]'!ik estetyczny(iednolitość bari\y pneszczepu z otaoaj4cJ'ni tkanlomi). wającnim recesję.' b Pokrycier€celi mnogiej dokoronowympresunię.aląjący pozabiegc gojeniesię lŹny na podniebieńu uy \\5mik estetycaly przez ziaminowaniei jej rozległośćZaprcponowano jednocfaso1łĘ tal{że metodę dokoronowego uzesu. żeniebilaminame.zapełnia estetyczlrq konfigurację zarysui bal. nięciapłata mostko\r'r'ego przesfczepu i na|'onkowego powstałe aeponowanju po dzĘsłowego łozć w plata. I pnzrszcznp polxiuŁoNKorvnJ TI(ĄNXI ŁĄCZNEJ Najbadziej omnipotentn4 metodq chi.o\^Eniu moiru [. d/Ęcld/\iąla.anodokoronowoposzerzonei|zĘslo. poky . pok:. b .12. l moz]i$ 7naczqt po$ubienia P8o o\.b Pokycierecesji 1 mnogiej pzeszczepem podnabłonkowej tkan. (Ryc'l2'7a i b)' Rocżne wy dziąsła pmabie.ania w przypadl.nan pżed zabiegiem.niezadou.zeszczep podnabłonlrowej tkanki łącznej' mod}fikacjedc Jej gló\Ą.nan pr.padku w mnogichrecesji posze.Wadami tych metod b!'łamożli.6. 2.to.a następniepo wgojeniu pnesu$.Vystarczająca ilość tkanki ($ubośći długość) miejscu dawcz].ielki uaz w miejscu alawc4rn na podniebieniu.8a. nego. w Ryciny 12.nan 22 dwa atapozabequ. pochodfące od we\anętrznej płataolaz od okostnej)' stony po]qfwajqcego I niey.Za I i II ]dasyznacząct] stlefędfĘstaprzyczepio.ca|kow|' Ryc12.Ą.ze poieila.pokry. recesje i 23.9a do d pĘedstawiają kolejne etapy za. \7lko wqskch i pĘtkich recesji. n' naęa)' a.ls Tec.7a.ca|ko. ki iqc2nejWg Bruno'a .stan p r z e d z a b i € g i e m 'l e c e s j e 2 i 1 3 ' ] b śandwa latapo zabiegu.:u pojed5nczych. nd pokrycie pionowerccesji I klasy okolo 75%śIednie pokrycierecesji. '169 .t6 oraz 35%całkowite fi Nłrronrrortn PMEszcZEPl' DZLĄsŁo.rn. nego tkal*ą autologicarą.Wacje gowe nkazują. Ry€.8a b)' l mozli$ość i Przeciwwskazaniem jest ńer.iem płata mostkov!€go Wg Marggrafa'a . wite pokrycie tet€sji z po9eżeniem prł12epionego' strerydziąs|a Ryc.ia płata mo stkowegoi plze9oepu b|onyś|ufowej (d.tia rccesjimnogich(Ą?c'12.

na a srony biorczej tkanJ |ącznejw! Bruno. pre. odległość pzeszczepu.iąła.i poprze/. tak nowe pnesunięcie płata ś1uzó.. przechc | a dfą(e pvel pftesa lep i pła ' \Ą/ję]śzosiutorów 7a. d-wszycie biegu pokrycia rccesji przeszczepem podlabłon. kowej tkanki tącznej w połączeniu z dokorcno' rt1'm przesunięciern płata (metoda wg Bnrno]8 1994).onkowei do poląoenia 9 i!'Wo. po PozyskanJ przeszczepłącznotkankowy Wprc\r'r'a. płatakopertowegow oblębie staci śluzówko\'r'ego dziqsłai błonyśluzowej 8raniczącejz recesją' Nie stosqie się plzy Ęm cięć poziomych i piono$Tch. poprze/broda\Ąki wvsokosr polączenia na i d.ednictwemkiret' a niekiedy wierteł Dodat" o diamento\. trem lub nitĘ chiruryiczną' między d.Uzyskuje <iępldl t7ętio\Ąei gnlbofui' poprcz preparat ię w kierunku przetlnio'tylnym oraz wierzchotko' przekraczając 8ranicę śluzówkowo.n. szczalne sfrły międzJbmdawkowe (4{).ykonuje i trzono\ń/ych pien'Vszego dwacięcia: osi do l pieMsze. gośćprżeszczepu mieżona jest palodontome.2-3 mm od bŻe b sóbsci w gU d.odpowiadadługo. aby s|opnju po]. pr€ p atd(ja b' KĄ.Plat rozszczepiony str.ś|uzówkowo-dziqstowa l chirur9ia t. D|apobrania się tŻonowca v\. \a możtiwienajwięksllm szczep' i jego ustabilŁowanie popzez erozpu.: il \./c.iliuno. 1v}'rn. Przeszczep \tpmwadzanyjest w miejsce biorcze.rni cięciami \qŹnacua gnr. polegana ufomouańu miejscabiorczegow po. .cemento\"r'ego' Następujejego stabilizacjapoprzez zszycie poje.cemento''Ą'ego. I rncrnur'l xoprRTowA (Raetzkele 't70 . w4' Za]ecanejest opraco\łEniepowie*chni korze.dfugie cięciena ślonie dawaei. pDowa. pod plat ślu. się zówko$li tak aby brzeg nablonkorw znajdował powżej polaoenia szl.:.cemeltowego zębów z recesją.onybiorczej preparu. pod plat śluzówko\ty stabilizuje się }dejem dzeniu tkanlow}Ąnlub sz$ami po obu s|roM(h lP. za się i zszj''\tapojedyncz]. bość na od wvsklepieniapodniebienia.. teca pokycie miejsca bioNzego opatrunkiem chi_ rurgicznlm na okes 7 dni.iapierwsf€go.ięde poziome v!ry. i.a IŹnęna podniebier u zb]i.Raspator€m uwałlriasię przeszczep tkanki Ęcznej uaaz z okostną. Wpmwadzona do pokrywania pojedj'nczychrccesji.esii' 1985). do d1ncz1rnisał"ami brodawek(zalecane re się szw}6.9a' c d P|ze9oeppoonao. ścipobranego przeszczepu (waha się od 5 do 17 mm). pigwsze cjęci€ na stroniedawaej. ńWno|eg|edo d|ugiejosi zębów 1-2 mm \Ą'je|zcho|kowo odniesieniudo cięda przeszaepu w mieiscebiorse pieMsrego..onP szldiwno.vych najmniejszej ziarrtistościpoleca się przeprowadzeńe biomodfikacji ko\nr'o powienchni cementu kol*'eniowego za pomocą wodnego roztworu chlomwodorku tetacykliny (50-150rĘ/ml pżez 2-3 minutJ)' Potizebna dfu.dziąslo.l2. a Ęsokość&lgiego cĘcia. zaleź. nia Za poś.ni sz\Ąańi. plośopadłe diugiejosi zębów..z} dokorc. je się Włącznie poprzez cięcie poziome.\'r'ko\łego. pŹeszczepu oko|icy W zębów pżed. rcsońują.prostopad|e dtugiej zębóww oddo |egłości mmod bzegu dziqśowego kontak.0i igld Pc-3)' zabiegkoń. 23 tu z kością do osi l drugie' róWno|eg|e dfugiej zębóW1-2 mm W do Wierzcholkowo odniesieniu cię.

cementowej zębów z rccesjq' W ten sposób unika się ló$r eżcięćpiono\tTch i poziom1ch' Pnesfclep podnabłonko\Ąei tkanki łacznejwprowadzonyjest do kopel.iqsłowej sąsiadującej recesjąi $]prepaIo$'ujesię z płatśluzó\\'ko\Ą'}. bnrcla\tckna $:.7t0 98. Ma ipgodofa.2000 Hirsch iwsp.\' cenhEhej lecesji.ie.sd/o 86.w cz}''In przepro\\.1998 Schachef iwsp 1999 Jepsen i wsp.'! Jeszcue \t'Ęks73 mini.60/a 66o/o 74. 50-100% 95v" 81la 71-10010 45-t01v" 890/" 740/" 7f.Chi rurgia ś|uzówkowo-dziqslowa r. u rr.9 2.dziqsłouą 5 mm bocznie' Przeszczep i wlro$..Iouei c"ją. .2001 Cordioli iwsp.letodakopelly nadokostno$ej możebyćró\ttież stoso\łanarv pnypadku recesji nmogich (.40k 82. ka'2l \\'].Iegostabilizację zape(rriaja sz\w boczne oraz piono!\y szew matcrnco\!]rw oblębie blodawk (nici środko.konujcsię b1ko cięcie we$'Tr4trZ szczeliny dz.!.o/pot nJ u\unięl nd. rł]m. n}m jego końcu i prZepchnięciupod broda\\.a.ite dociągnięcie s^\'ówboczn}th na. od sji z oduarst.| 14/f9 15/15 12123 34ts8 Iitl il I 2.'kamiZukośnienicbocznl'ch bfiegó$' pneszczepu Uła.If pvez końce przeszcze.oii.0)' lTt'il\ ii TL}:En.910 a4% 98.Ąl]en20 ]991]'ZabiPgśd\tl/d'l.lppuiF po \pra$d/pnju \\lJ* i\ĄPgo noloieniJpl7e. malifadę cięćw miejsctlbiol!7j.|ieniem gra.]']'j sumaryczne zeŚtawienie pokrycia po \ĄynikóW nicfnych k| reces] przeszczepu podnabłonkowej dziqsla zastosowaniu tkankilacznei.2001 Harris 2002 Dominiak 2002 w sumie 42 12 48 24 60 12 24 42 24 18 18 12 12-64 18/18 f3/35 '13/13 f5/44 11131 1001146 2U54 3281501 ritl ritl titl titl litl itl łi|| titl 3.'. /! iP granirra. E a8sĘE Nellon 1987 Borohetii iWń' 1994 A len1994 Wennstróm iwsp.1996 Paolantonro 1997 Zucchelli iwsp.cce.'In plzjmosita techni. 171 .\Ąej resońujace 5. a następnie dokonuje się loz\ĄŹNtwienia po obu stronach recesji illa uformowania śluzówkowe8rj pldtd kopPńo\Ąegn' }'lon ror.orranin rkJnFkmi.20/o x.lJ nadokostno.jsraLrion rlo /p- go' .iqga \ię bo'/ni. wĆj dzięki zalożeniu sfwu rnatemcollcgo na jed.20/o 89.30/o D.2v" 93.r ej b]on}(a sztzplinr dzic. od$'aĘh\iaj4cgo poza8iŹnicę ślu.9% 85.O.3"/o 98. matcraco\Ąe one pU'Popvez ściąganie sz$'ówbocznych obu następuje pŹepychanie pEeszczepu pod platem śluzó\\'ko. a całko$.91" 94.sokości nicy szkli$łro.410 88.30/o 66-1000/0 50 100% 55-100% 50% 610k 88% 48.adfa się pod piat' w'su\\'ając do najbardziej go pomocnesqpiono!\eszr\.6 ffi 910 70. i $'ierzchołkowo 5 do 5 mm ponad obszar . Źó\'ko\'v'o.

ldwidią pokrf. W Tabeli 12.i.'dopodobnie iłystę. lub nie lq.ienia nej i mtodegowieku pacjenta możebyć odpowie.okostnortyi urtldaczniadehiscencjękostną' cftery milimetry od niej lv kienrn]$ wierzchoł.1ptfedstańono u]miki kliniczne po" podnabłonło\tej tkanki Ę. Początkowafaza gojenia po Za. i $. bnrdawek ńum w]t'on tej metody jest obe(ność i dfiąsłowch o odpo$iedniejWsokości szerckości' jest ocenaprocesówhistopatolo. klasy leczon]ch w ten sposóbu]Ąika. kowo. wek dziasło$}chpo obu stronachrcccsji' Następne linię śluzórt.12. bocznychi wierżchoł. grubieniem dziąs|a 172 .miesięcznej Z leczeniu recesji pochoiIziło 1990rcku' Technika polega na pokryciu pojedJ'nczychrecesji zabiegu błonq (niercsońowa]nq .ali nabłonkałączącego pEyczepu łącznotkanl<owego.o\t.i jego możli(. kolei odłarstwia się plat śluzólr.kovo. TI{'\\Eii RE[.ue R1.Technika ta po\\.y. W podobnlm zestawieniu 72Eo uwzględniająqm\łJniki ldinicme 20 pmc i leczeńe 515 recesji. i]łĘiegoprz}'czepu i racji pŹ].ości :latwe. !.2 stosowaniupżeszczelju odb]Ą\asię na &!dze tzw mostkowania' późniejopiswany jest proces pełza.cemento\t€gou podsta\Ą! broda.który w plzwadkx Fawidłowego higienyjamy ust. zgodyna przeszczep'o8'ra. nalow€' naiuażniej.r( ( /p\(i LoronobeiIormuje 8ló\tniPpvJ.W. usta!.irma ń\Ądeż Ę.€sj] z p} zabi€gu' calkowite pŻya€plonego. ijej całkowit]m Aby sunięcie płataśIuzó.LIĘo11'Ali'j.\Ąfsokiekoszty mate.ś|uzówkowo.te. tię ko$].GlRi \. na.'tunelu''. pująobapmcesy'w częściach kolvej recesji twoży się noĘ prz!'czeptącznotkan. czepułqcznotkan]<owego.. Najlepszym lra (Rlc. jacegoplzyczepu. r.rec€sja ]3' b .1rtetyczn4 kolagenową) ZaĘdu poprzezdokoronoweprze. dwa to cięcia piono.kolzystana u pacjentów z brakiem możliwości ilości poz}skańa .]a' być kłaclrw szczęce.egenerac]l metody są:uzlskanie necz}.hiruryirrnrm dla zapeł.s].12'10aib)' pojedr r" re'psie na nr e /dią. sterowana cja tkanek w chirlrrsionyrn leaenru a re. grubości (śluzów'kow-\) Pierwsze doniesienic na temat Zastosołaniastcro' pleparow?ćptat częściowe.rrieńapóźniejszej regenera_ b Ryc.dziqstowa Chirurgia kl]. cfep nabłonło\Ą1.'kolzystaniem etapy techniki GTR wg metody opisanejprlez Piń Pmto Piefltsze cięcie poziome prcwadzi się po. Zaletami tej lu zmniejsfenia \ł}puldości prZ!. i cementu korzeńo\Ąego' ha\.śr€dnie pionowe pokrycie rccesji w ob lt5'nosiło 82%'23 selwacji l 8-6o.moż]ir\'ość estetyka pozablego.rażająrłch nicze ia w jej stosolvaniuto wąska stefa dziąsła zńązanego' recesjemnogie i.P|FE lub PTIE z bta.il1 l2'l1a do d przPd. Je.$eprzekraczające Z kou'o.\ł!5tarczającej tkank z podniebie.'zorc\\'ej zębaiv łul. żeśrcdnie w-\'nosilo około kĄ'cie recesji w obserwacjiod]egłej w plfwailku stwiel{Zono a 907o' pokrycic całkowite \eczonychrecesji. pole zabiegowe' brc roko\\'aniew plzlpadku głębokch i szerokch ptz}.okostnowego' uzy. pogrubieniadziąsła Iecesji Il klasy.lzi\włączńe do repa.10a. lub nem lub f esońowaln4. czcpionego oraf zadowalajqca wskazańemsqsze.cia recesji dziąsłaz łf.sp..2. ji ranej regenerarllanpk. dla kowejtkanki łqcznej pokrycia recesjidziąsła' że dni autorzyu\Ąazajq' docho.esjidz]ąs|a' stan pżed fabie giem. pżez szczelinę dfiqsłow4oraz na \ł]sokości czenia szk]i\łTlo. 5 mm lokic i pl7el.1 potą.standwa |atapo pokycjerc. Kontlo elsyjna giczĄ'ch zacłrodzaqchpo pżeszczepie podnatiłon.cia rccesji przeszczepem w tąCznej okresieprz}najmnicj12miesięCyod zabie' gu' Z analizy ponad 500 plz]padków rccesji I lub tr po.u. skać ptżestżeń . dzialny w okresie 12 miesięcy po Zabie8uza popm. wę u1niku klinicznego pokrycia rccesji.Zębia \Ąl'tworzenia powstanie nowego błonko$ego' lnni obseńt.dziąsło$ą.lla rcgenemcji tkanek !.|Ymagane rv jest mekiedy przeprcwadzenie odontoplastykr ce_ korzenia.E\I]tĄCJi s.VvisteJ jedno do. kowT''rn należyprzeprolradzićfozwa$twienie i \Ą. nia. Najwazniejsz}m sz(zepuw s\ł'oist]m .

tkanki|QcznejGTR sterowanaregenetacja tkanek' lllA.ńdo chirurgicznego |eczenia recesir CAF -.20n 85.synteiycrna blonapotmerowa.Un'ec]e Dldl" ńoyl av|ego p.d bfakdanych.4% s8. 996 1 Zahedi iwsp.5% 13an 59.8% 81% f5 1AA"n 12 24 1f 42 12 12 12 lo/kolagen 15/ko agen ]8/cuidor l3tPIFE 3llcuidor 11/Guidot 3Z/kolagen l. l.3 3 2s 100% 0-100% 8. 8f. >t mm >] mm >3mrn ż3rnrn <3 mm bezznacr./% 73. l.2 12.brakWskaz.lll b.zczep"Ę Óld I" dz'""łatego ]1lzP\un]Ó.ia c esj dfiąsla fastosowaniu eWynkóWk|i.'aw"tega DPBF do|arcrcwe arfe. ż3mm >3rnm CAF 900/" 75oń 90% 80"/o DPBF DPBF lub cTG+ kopeńa CTG (rneioda Bruno) GTR GTR 15v.ll 2. przesfczeppadnabłankaw. PTFE blonapoliteirafluroerylenowa.3 2.d.dtdtasl Lo ^ eoa A aolqczPn'U bl ze."ż.es]] dziqsla fa|eżnoś.'e 7 |.dpar.2000 Narris 2002 Dorninlak 2002 18 15 25IPIFE 1f|PIFE 25/PIFE b.9 3 1. cu dor.61.4i era na skuteknieprawil|ówega ustawiehia zębaw uKu' 173 . 40.9 4.5r/o W sumie 12 -48 198 |.1 3.4% 51. ii l 4.70k schemat doboru metody chirurqicznego eczenia |e. ||I 3.||.370 62.Chirurgia sIuzÓwkowo-dziqslowa sumarycfne fesiaw]en pokry.przedzabiegowe] k|in W od sytuacji czne] l I I ll ll po]€ d yncze mnogie pojedyncze lubmnogie poiedyncze ub mnog e pojedyncze pojedyncz€ <3mrn <4mm >3 mm >3 mm >5 mm >4 mm >] rnm >1 mm <t mrn bezznacz.d 4.z?oaln].dol a'ono'^. 50% tA tB |V eczen|e ońodontyczne razie iW konieczności naltępowe ecfenie reces]i]'W rokowanienlepewne.rcĘ d7:ą4a) cTG.fu |on e\zhoś(' ba'ze|z"r:a 5.cznych po |€ sterowane] reqenerac]i tkanek P i n i P r a 1o 9 2 t9 TintiiVincenzi 1994 wsp 1996 Rachl n iwsp.9 33-8:% 43 100"/" 53% 39ya Ii ril l..7rn 86.4yÓ *b.t k]asaWgMil]era na skutekzapalenia przyzębia llIB lllklasa Wg l.z. pĘesun'ec'e p!a.z5 72. 998 1 Zucchelli iwsp1998 wsp 2000 Mrilier iwsp.9 2.

w żW uśmiechu tkankina podpodniebieniagrubość i l lĄysklepienie tward}łn. niem GTR w obseńtacjach prz}'nąimniej 12 mie./enie za pomocą drobnoziarnistych wierteł diamento.a pok. nowej gia icę sz}Ji\łno.l".miszwami międz1órodawkow1rni oraz poprzeczn}miwęzełko\tx.i"a""top|ał'ika.c'dst€rowanaregenelacjatkane|Wpokrywan|Ulecesj|helodykaw9P|ni?.w}łn.". sposób zbiorczy w Tabeli 12'2 ppedstańono \.z.i.apii 299 rccesji średniepionowe pokĄt ie re(csji u obserwacii12-48 micsie(lneJ w1nosiło75713. biomod!fikowanie powierzchni korzenia z łrYko. kostn4 i 2-3 mm otaczającą Błonę stabili. Z alra|izy leczenia około 200 recesji pionowe p(> Wtdasie 1.id7iąŚtandilepieilas|oso$ac Ł5 o ultrasonograf (głołńca śrcdnicy rDm. . niebieniu Aby ocenić te cechy !! badaniu przedzabiego.mi."ńl.pprutu i śUzowkowego! | w czę(ikoronowe] oróstnowego ''"iowkowo pokycia b|ony' piata ca|kowiteqo . plata. rzystaniem rcztlvoru chlorowodorku tetracyldiny c]. ko1\'iteobserwowanow 407.\Ąasu Zalecane jest nowego (pH 1 przez 1J minuty). cą7dokoronoweprzemieszcfenie te oa calkowitepolo]ciP blonv i uslabilŁo$€ n ie płatapojedlalcz}.i"*ó6' d i"i"".II lub I \ł]aika. go zr€pono\.ię poprel biodPgradują.p"p".Jiniczrrych.cementową. wiPvcbo|ko\Ą a kości' od shony koro. Schemat doboru metody chirurgicznegopokrycia recesji do ji przedzabiegowci s}tua( ldinji/nej predŚLańono w Tabeli12.iĘ'rnnależy parodontometn. powyźej mmto recesje 5 pojedyne]ch mnogich. powicrzchnikorPnia w nie_ slepuje\4{gladzenje je8o krzvwizn] LióĘń pr}padkaÓ /mnipj.3. k]asę > głębokie 5 mmi szerokość 3-5 dniogłębokie mm.. Rvc'12.ami Zabieg koń. lub recesji l v\ryŚępowanie przyczepionego. ka impulso\łGechowaW prczentacji A). . w róź]nic ocefuanych większjtn odsetkiempokryćcałkowi' zdecydowanie . brodawek l stosunek (szeegó|nie do lstosunek recesji |inii uśmiechu dziqsłowym). 1 \-).esunięcie w celu biony dokolonowe "i"ii. istotnych tkanki łącnej nie \aykaą''i\ano błonkowej poza paEmetrach l. Błona powinna być założona taki pokJYc dehis( encie caĘ o ab} spo<ib. o użyć a dla ocen) grubos. pozwa]ają. do ny sj'ntetycznewprc\^adzane kości.{ łr'niki kliniczne pokrycia recesji z \łykoĘlsta. (50'150 mg/ml pŹez H minuty) lub k. w cl€ (.Iziąsła tych oraz większlm prĄ'rostem szemkości 24'26 po przeszczepie. u ńwnieź usunięcie nabłoDka podstaw brcdawek w dziąsłowch. dziąsła i szelokość l grubość do międzyzębowych recesji.l"i.iożeńie oraz pr. |ub zuje sie szw.j*i'.22 przyclepionego pok}Ą'aniarecesji chinrrgicznego techniki W \ĄyboŹe naIełu\Ązględnić: . W podobnlrr zestawieniu uwzględniając}m\ł}mikikliniczne 17 plac i sl1rtki te.{ańa w kierunl<udokorctro.try. żeśrednie krycie recesji lqrrosiło około72%. bezpośr€dniąskutecf' W pracachporównujących ność G|R w odliesieńu do przeszczepówpoiha. tedlni.ś|uzówkowo-dziąsIowa Na.aloiwsp)'a-(ięciad|aUł\kania 174 .płytkie 3 mm.ycie cal.. sięcznych. Niektóźy autorzy zalecaJą $ych (odontop1astyka).11a'b. recesji.e pi.r ska]i co 1 mm.'ł-t"*e. średo (iej recesji Wysokość . szerokie).

\Ąaćf w}koĘlstaniem lascm lv-vsokoenergeB'czne.ch (obecność diastemy pla$.lm rwm IV i m Hasa podfiałuw'gPlaćka. (dodatniobjau pociąganiaw pIzJ" dontologiczn]'ch penetlujqclm i brodalr'ko.szego cięcia' R.] e pE}'czepówwęd7idełek Usuwarie niepla1!idło\r]'.Chiru ś|uzówkowo-dziqslowa rgia dwomasz.Ę.naĘ(]miasto\Ą'a hemostazana. Ź F n i e s | r P h d / i a t l d \ \ ' j d si'h P 8 o n a . /d\l. ka w kztatcie litery V rvbłonieśluzorĄ'ej i okostnej i plfJ.sztde w krtatcic litery \').Iłużenie Wzdtuż śluzórvko.ilziasłowej oko]icy ld&Y w kierun]Q dna do pEetlsionka następuje odpt. daja. P o 5 / .oń.ń.vcięcie wędzi. \. a stronnepoziomepve.Polt.kJ/./Jmicni. go Co2 (opcjapmcy Cjągłej.]npcńo.tu'Raspatolem odsuwasię go od okostnej w kierunl<u sklepienia przedsionka i stabilizuje pzez ziamino$'arliei $tóme nablonko\'anie' \Ą5.ie valg i poli.ip.stał]pozabiegutrói lLrb nrmboidahy ub]tek nabłonka goi siQ Ę1ni' wtóIńe' Na uębyuakładasię ligatlllę i cement ctn.h .mę zaopatrujc się cĆmentemchinĘiczn]''m na okres 1-2 Ę'godrri. bieg rozpoczpa cięciew kształcie liteĄ V w śluzów.wrchodb\\\a /e s. niekied}' p.}'gojenie pooperaqjnej i rqsoĘ rany akceptację plfez pacjentóW2? zabie8u]aserowego 175 . następnic jego obu.cemento\tego. scami. prz]'są1a i się 3.12 Frenu op|astyk schuchardta' Wg Główne ę.€go noż}. czepie bmdaw'ko\Ą... moc B\\). tycznj.łĄó \Ą']dkipn mię(nio.lt. dełka(lfem]'lectonńc) jegop]astykę(fe7rłloplasti.Do Zalet tej meto(v naleŹą: cięcie tkanek bez ]ontaktu 7 opelr. niĘ laserowqTechniki zabiego\tedziela się na w. pelem. | c p u i p p u RyC'12.dzil ej plf]' cał' końcie w1rznięq'chrtszystkich siekaczachstałrh i przed założeńem aparatu) olaz pmteRrznych otak stabi]ifaĆjiuzupetnień płyto\\Tlhna skutck t5.Zyczepów{ędfidcłek lub plfed plano.po..cięcie plastykętędzidełkamożna lub rt1don3. \t]ch i wędfidełka okostnej.ofilaĘcznie wpŹyczepie dziąsło$'-1'm). od sób plat przesurtasię clodna pżcdsionl(a(I0-l5 nrm od połączenia szkliwno.lRnJ|PĄ . za pońocą diatcrmii chiruĘicfnĆj lub tech. ruĘiczny na okrcs 7-l0 dni' pv). stka zębodoło$. cych kztah litery Z (Ryc' 12-12)Po$'stajacew ten ' .Po$'stĄ w ten spo. rozciągaj4crvędzidełko i sionek' Płat}' noł]m miejscu ustala się kilkoma w sz$ami \Ą'ęzełko\r]łni' Irem oplastjka Glicknana \r mod!'filacji Kostiaje. $€rĘ po\łicżchnia.zS. linii wo. ońodon. dwa ńWnolegle \Ą"ględem e sieb cA ] BD dajązarys iiery Z' ZarnianamieFcamidwóch tróikątnych piatóWpopEezpEemiesfo€ n iepunktu Ado D ipunlduB do c ina Za.arni bocznymi. je.sokich p.epanlrEnic płata ślu. miei poszeizaj4cplzed. tlt.'l resońującyni się sz$'amido okostnejlv linii ńtnoległej do pien\. cz5. sąt]kie \\.|:9ji t!ięt zjcl€ ]jLia tr.go ora/ \q'|ępuj.ch!\uględemsicbie.Ta ostamia polega na \ł]4<onaniu tylko w btonie cięć śluzo\r'ej pionowego plzez śIodek$ędziclełka olaz dwóch ró$noległ}.ędzidełka climinuje się popżez metody pla" s{'czne: L)iffcnbacha (cięcie u podsta. Schuchardta.ób(l$a Irojla|ne p].]' wędzideł.ieprfef c środek Wędzid€]ka od A do B. i Ća)-Najczęściej stosorvancw1'cięcie nadokostnorve po]cgana odcięciuwędzidetkau podsta!'['od \Ą']To. ce u podstałn/wędzidełka.czkami i ukośnie ścięclu go szczJ.lnoczaso.van]'rn leczeniem)' Wykonujc się je na ostro skal. /egoL eArube i<ieBaiarebrnda*Lj nej $.lve na i ŚkŹcha umożli\Ąia pogłębienie jest pżedsionłai stosowana głóu'rrie żuchrrie' lv Za.

moze dojść (/e. tkanek stosowane następujące 5q metody oceny: zg|ębnikowanie kieszonek.lajPonJ 7e<po|ona poMiPr7' ą knĘenia r rU pnrzepu na' z powodur.ale mniej wańościowe odt$'o. ozębna) po\Ą'staje naj\.J i manif. ozębnej i kości) czyli bez keszonki przyzębnej.zepowe regeneracji W tkanek przyfębia skutecf ność metod regenera(ji tkanekprzyfębia WprowadzeREe Choroby przlzębia.opemcje płatowe). przez usunięcie ich ściany dziąsłowej nawet lub kosbrej Gingiwektomia' operacje płato$€' łącznie z płatemprzesunięĘando*ieIzchołkowo).!f.pozostająw plf}zębiu zmiany !v po. z!\ykle w granicach kilku procent. w badzo niewielkim ale stopniu.lr'r.ji lkanPkprz1lebr.]'rostka.y.t|uiaĄ' h . sła. N{inimalną rcgenelację tkanek pżJ. skrłe się teżw \łyniku dobrze plzepr.a]e i więzadła Zębodoło$€ oraz kość \Ą. niku zabie8! chirutgicznego do \'vTtvorzenrasię rv pewn]. badanie lentgenowskią fabiegpoMórnegootwarcia operowanej oko|i(y. Dlatego u niektórych pacjentórvz okreś]on}mi pamme.ch pf].Lła zębodoło\łego. pnyzębia (kieszonki < 5 mm) mozna tlqmi stanu Aby uzyskać odpowiedź. Eenie struktuly tkanek. kich utracon]'chtkanek (cemenfu koŹenio{ego.materiał Wszczepowy/bariera Biomateriały Wsz. Take niepełneodtwo. dządo nieodwracalnejutrat-l' tkanek z różnąinten. w Wyniku cfy |eczenia chi. a W im}. JeśIi nawet dojdziew lr. bez ale odbudo(y utraconych lub zniszczonych tkanek. s]'wnością' Proces zapa]nyniszczy nie Ęlko dziq. i tw'onyćsię nowTprzyczepłacznotkanko\\5/. staci kieszonek pEyzębnych i ub]tków kostn}'ch. kiem dziąsta. Po uspokojeniu objawów zapalnj'ch L\Lh / |oind d}nJmi].\'}żej tkanła łączna. W miejscu uszkodzon}'chtkanek (kość. więza.owadzonych zabiegów rcparacJ'jnych (skaling poddfiąsłorwki' ietaż. ne.Totnie. Metody lĆczenia zmieżajace do rcparacji tkanek pż}zębia eliminuja najczęściej kieszonki pŹ1uęb. trfetod}' leczenia zmierzającedo rege.fębia uzy. bcz ale twonenia się nowej kościt.iotĄPi do reBenerd.Zbigniew Jańczuk Melody ]cgenG]acii ptzyzę[ia tkanek Wprowadrenie Mechanizmy g eneracjitkanekprzyzębia r€ Blonyraporowe Białka matrycyszk|iwnej siarczanWapnia. TP\||o tvię(prled" s\lFlkim bliÓosa(eniP dająceFlko pe\t'ne.t$. prZebiegają. Źenie się stfukfur tkanek pląu ębia nie pro$'adzi jednak do odzJ'skania pełnej. rurgicznego dosztodo reparacji do regeneracji <zy pEyzębia.. 't7 7 . ncracji tkanek prz}zębia umoż|iwiająnatomiast odtrvovenie poprzedniej struktury a wiec wszl'st.ie pl7P. waż]nie zaczeruienieniem' kr$'Źwieniem i obrzę.mmiejscu tkanki kostnej' to z\Ą.padkach odr^. \Ą'laścih€j ńrnłcji tj'ch tkanek.ożenia długiego się Lrłonkolvego' nie łącznotlankołęgo. a szczegóhdezapa]cniaprc1\'a.T'kle nie /o.

ności tworzenia nowegocementu' veniowPgo. Badanie histopatologiczne o uąśkanie przy(zepuĘcznotkalkowego.'/t\ol7ona jPst Zwi4/a. nie za\r'rsze się stwierdzić.Ire8o Ęcfnot]rankowego'l 178 .!adku pono$'. śr€ d nio l'6 do 3.raźnie okrcśto. notkanl<owego..]ziautomatyczniedo splycenia kie. regeneracji tkanek.onuje /c $ug|ędo$ się pr48otosdnju eR(/nyLh |yLko /wip. nie we Wszystki(h opiela się ona na go pnyczepu łacznotkankowego. jpj ga się kolelację między ufyskiem pEyczepu łącz. po nolvego \łY].Ianiemrentgenow zębia.]ułskużw.eniu badaniem klinianymrentgenowskim: i głębokości przyzębnych.w}Tti.ię autońw zajmuj4cychsię Ę'm Po\łtol'nt' fu istotn}m problemem. dfĘsłado dna kieszon]d). konip( rebd be/ /leczenia w sensie utworzenia nowegocementu ko.olzenja. gdyżuzyskanie nowegopźyczepu łacfnotkan.czy uzyskano jq w Ę1 ku Ęparacji. ale da a jest rzona kość związanaz zębemprzez nowoutllo. l\1óIe pozwalana ocenęprzyczepułącznotkanło.no.4. mentowejdo brzegudziąsła). " lóżnic w objętoś€iubytku kostnegooznaczanych (od i' poziom przyczepułącznotkanłowego granicy specjaIną metodą' szkli\łno. dontologiczną.(ij więZad|d o. Są to uedlug \łiększości autorów dwa zupełnie Ifonq ozębną. Pourlaieono popne/ fMor/enie \Ąe8o us|a]Pnie.należyprzedeuszystkim bmć pod uwageróż.odbudolĄ/y \. t i koć. wierzchni korzenia.ce.''' Metody przyzębia regenerac.lviększości Wedłu8 pr/\(/epla(/nolkdnko\Ą]ol-^. najczęściej możnaba.ó\\'no pĘed' nice międzypo\atóm}'mla no\r!T'n przyczepemtącz./yrostka kości zębodolowego obrazie w l. na ocenę. klini@nego łqCznotkankowegą periodontologicznego możnaustalić: .. czy kowegopm\ła.cemento\4ęj dna kieszonki).alkot$nie\l}tllorry sjęndpo po zgodyodpowiedniejkomisji erycznej. w rra Z powierzchniąkorzenia przez ozębnqmi koĘenowFni. . na Choć na]naterapia daje nąi\aT'żej p|zypadkach' okoto 1 mm ldiruczne. się nowegocementuz za@epion]łni nim ł'Iókna. do . z resztek ozębnejna przykładw pż]. dośWiadaonemu |ubi lP8enPrŹljiIkan]. w ostatnich latach opublikowanychzostało tylko Natomiast pozostawio resztkit](ankiłąenej(ozębnej) kilka pmc oparlych na dowodachhistopatologicz. podczasgdy sRT sh. moż'na ndicle\Liej o(enj( polom bl7Pgukoti.Natomiast ńe zawszespostlfe. gęstość.np na powiprzłli l.5mm'l i redukcji kieszonek pŻyczepu Zgłębnikowaniemprzy zastosowaniuZgłębnika . głębokość kieszonek pz]'zębnych (od blze8u rentgenowskim. ].jentóW przyczepu wstanieponorr. w tńfu*acjach korzeni gómych zębów trzono. policzkolqrni. czyli powtóme otwarcie zope. nie skim ocenić nawet poziomu kościza. położenie brzeg! dfĘsła (od$anicy szkli\Ą. prz]'padkuopero\łanych W ub]tków niezależne zja\'{iska2J.yklew pa" Poprawa tych parametńw nie zawsze pozwa]a rze. rowanej okolicy po okrcsie kilku miesięcy'teżnie we międzycemeltem konenia zębaa koścĘ.7onp.czy utivo. No\łYprz]'czepto nowepołączenie Ęcznotkanko. rĘch.vierd. odsłonięcieplata.os|nej' Taka kon$en(jo. gicznejest w stanie ocenić p. periodonto|ogowi 'tosunkowopewnqocenę.ii tkanek uzyskać powtarzan]m leczeniem niechiruigicz. $ W metodachle8eneraqjitkanek pŹyzębiachodzi ku regeneracji tkanek. Dwa pierwszeparametryidą ze sob4nr.awdzi\Ę skutecznoŚć negowprowadzenia do /ebodofu. Roz$.nnienionej procesemzapaln5'rn. Pozostaje więcwy{qanieocenak|iniczna \tyników|epnyczepu łqcznotkanl<owego Cfenia pozwaiająca wielkiego uzysku chirurgionego./ębnowPgo. nej. odpoŃcdnim na powierchni kor?enia' rzętach w pracach doślviadczalnych' uzyskaniu NoW pm oep Ęcznot]. Ę'lko badanie histopatolo. podniebiennegona pżestrzeń międfy korzeniami ne w 1986i pfzez AmerykańsĘ Akademię Peńo. jak i po '?abiegu powodunalJadanlasię konenia notkanto\'v}m'PojęĆiate zostały 7 w].ażając możliwość regeneracjitkanek pluy. stopniem odbudowytkanl{i kost. n}an zatŹJananie postępu choroby. Badaniem rcntgeno\r'rskim sfonki prz]'fębnej./\ w.rv wyniku nie. mogq sposodou€i pr> nych u operowanychpac.o. roqtalo zarvsze /nis7.i].

4P'2 iPDGF 179 . Biomateriat . conychzróżnicowany. powierzchni r Uzyskanie akceptacji biologicznej korzenia. nnłujq| ffi Mony zapomwe (mec. a w implantologji . i niczne \łykazaĘ żesterowanąlegenemcję tkanek prz].1/taściwych wskazań zabiegu.'lP. stabi|izują skzep r f awierają chemoatńktanty progenitorowy(h dIakomórek r plomuiq miqrację. nej regeneraqji tkanek (SRD. Biologicrne mediatory l w}lqcenie komórek nablonka i tkanki |ącznej iqs|a df t stabilizacja skrzepu r iworzenieprzestrzeni dla r€generacjI 5.szaepowy/bariera plzestrzeni r utrzymanie dla regeneraclr r bazadlarh-B.haniczne) niercsońowa]ne i rcsońo\ła|ne. Dalsze badania doświadczalne obselwacje kli. Skaling igladzenie koŻenialpei ado nta debrideme l n!) powieŹchni 2' Kondycionowanie (Usunięcie warstwy ńazistej) (FFSS) 3.k adhezyjne (fibronektyna. Była to błona mechaniczna politetmfluoroeĘ/lenowa (e.żemechanizm SRI \Ąa.h) i progenitorcwe Komórki (z mezenchymyozębnej i.1. g|óWnieI r PDGF I tGF. obe<niemożnaprzyjąć. jowych oraz duiałań leczniczych warunłujących 1' cfqstec. s Zachowanie \.mdIPńalwsz( /epoit]/baliera ' w piśmiennictwieprzyjęłosię jednak odnosić najczęściej do metody Mon zapor. Decydując]m warutrkiem.\"r'ej.rkliwncj fulona biologirzna .nnikówusho.b].2. Regeneracja ubytku ozębnej.Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Mechanizmy regeneracii tkanek przyzębia Regenelacja tkanek pż]zębia możebyć konholowalu M '?abie8aLh chinĘic7Dy( b po /as1osowaniu odpowiednich tednik operacyjnychlub odpowiedrrich preparatólv Nosi ona wtedy nazwę stercwa.nież pomocqbłon za egąiącychresoĘcji.to zapobieżenie dowierzchołkowejmigracji ko. jak i bez stosowania bloil mechanicztrych. stabi|ność skrzepui adhezjado powierzchni koŹenia' ' zapobieżenie dowie|z cholkowej migracjikomórek nab|onkolvychłącznotkanko\^/ych i dfiąs|a' pEestrzeni regeneracji i zape!\'nienie dla tkaneŁ . stymulacja komórekprogenitorowych. mórek nabłonka i tkanki łqcfnej dziąsłapnez Wprowadzenie błony zaporo.PIFE) nie ulegą'ącaresorpcji.Emdogain). do r odpowiednia po technika zabiegu postępowanie i zall|egowe. sialoproteina kostna.\łanej regeneracji tkanek pŹpębia \Ąymaga spełrfeniaszele8u warrDkó\Ąlzostałyone zebmrre w Tabeli13.2zestawionozeslńł cfJ. osteopontina. ie siaft/an$apnia. TCFI] r (namnażanie komólek wyksfta|.ouych SRT W Thbeli 13. adhezję I pro|reraqę 2' Białka matryry kostnejB[. wszystkie w}mienione vI tej tabeli warunki są (ho(iażich zna(zenicr pewnośtią is|olnp. pobudzanie migracjjpro|ifeńcji 6.4ub z kości)ekpresjqfenotypowq z Ukierunkowana mig|acja Adhezja Proliferacja Różnicowanie l/etaboIicf aktn.stercwalej regeneracji kości (sRĘ' Ufyskanie sterc. .z}nniki Wflostu. B|t. Tabe|al3'2 stelowanaregeneracja lkanek pŻyzębia' Tabe|a13'. Bialkamatrycy szkliwnej (amelogeniny) r efektbłony biologicznej j . który umożliwiłwprowadzeńe sterowanej regeneracji tkanek przyzębia . laminina) . nie jest jednakowe.zębia możnaosiągnąć ń\Ą.jako metody lecze a .4P'7 komórek prcgenitorowychróżnicowania) do 3' Polip€ p tydowe.3. n bialka matr)ry .1 Warunkosiągn]ęca sterowanej rcgenemcji tka. (styńu|acja BNIP. kości) powierzchni 1.vność na komó|ek Synieramatrycy tkanek (cementu.1 . material M.

.13'3 W|Ókna ko|ageno.tworzone . enia' W \Ą}nikutegopo \a$aźnego fizycznegopotącu porową powezchnia kozenja sianowi jeden bŹeg fany (ubyfkukostnego)' 2] dnia. ny przebiega śmdowisku w blonko\r!ry powiezchni wydo we ptzycfep one 0o pojuż Monka dfiąsła' w 24 godzinypo zabiegulzacu]. l3.l się na powieęchni Loęenia \lytworze..zębia'Rana $. dokomno\łą mieracjętych komórek po powierzcbnikorzenia. gracja komórck progenitorcuych po powierzchd konenia może być jednak poważnie zaburzotra w warunkach rany prz].rlogu kilkr dni mign-lją dowierzchołkowo.lla komórek progenitoro$ych' (Ryc. sialoproteina kostna się do powieżchni korzenią nawetjeszczeplfed \!y. Ryc. wierzchol.most''mię. łącznotkanko.a ponadto zawlemj4c |$orfeniem śięno$€ 8 o cemenfu ]. wanie tlvożenia nowegopźyĆZepu wego. zlokalizouanych główniew zachowanej.wych jest dziąsła o wiele s4bsza niźkomórck p. Bardro jstotnl'm momentem w brm procesie jest fak1' że migt.13. przylega.2 Dfug pżycfep na. one o.długi mi.tawieniu Imtv'orcm kwasu cytĄnowego i wspomagajqCych rcgeneracjistemilanej' $ygładzonego korzenia fęba.tkanekprzyzębia Metodyregeneracji pełzający ptączep w ten sposóbpowstaje. klwionośnych Ryc.jużw duieńpo zabiegu z uwzględnieńem bYdą'P by qra-lnie prrytrepio się We wczesnejfazie gojeniaubt'tl1l kostnegotwc . ozębnejub].. osteopontrna. tylko lekko do niej 180 . Dokomnowanrl.Po 2l dniach po ?abierfy się fibĄnow skrzep..adhezjęich do tej polvierzch.Isu\ła.tkukostnego fuację. i chemoatiaktanty . Pomdto gojeniesię tej m. h wytuor/}.2 13.3). jamy ustnej'Z brze8una. W€go.13. nlu Eztworemkwasucytr}. na do juz gtl' \Ą:. pozwalająnna dokorono$ą gTację adhezjęusponnianych wżej komórck pm" i genitoro\łychz ozębnej.acjakomóiek nabłonło.iĄłókna przyczepiaja kolagenowe dzy bŻegami rany czastecfki adhezyjnetakie' jak fibmnektlna.q t\@rdq. rollych ńerzchołkowej części ozębnej' jest teżlekkie pzyleganie slofepu Niekonystne fiblfnowego do pońeźdni kolzenia' Folson i IŁ' nes1oraz szeregimych autońw wskafują że!'!ytm. wie ie powierzchnizmienia balr]zokolflsmie tę sy. wyiwoŹony się migracjai w21 dnu po zabiegu.Siatkaułóknika przylegado korzenia. długiprzyczepnabłon]ouy\łykluczający nie sĘ no\tegoprzyoepu tącznotkankow€go' prz}zębia' regeneracjęub}tków Po \ł].1 Schemat uby.z nenia| je\t tlan].na g]-adfonego koŻena bez jej wietzchnl kozenia w 21 dni pojej\Ąyg]adfen j wytawie' ! ptlifemcja komd€k nablonka'W ci4.który n em nowegocementu. ń i pmMelację rratej powieŹchni. nawetpŻedwyn4r'oże jąc skrzep fibĘno\łyod powierzchnikoźenia.ale bez podzębodotow€go. i laminina stabilizująskruep.Następujezatem zabloko. ili się bowiem w Zasadnicfysposób rn przyldad od jeden brzeg rany (powierzdnia ko rany skóry gd]. Ryc. pokrytego błonąza.polbdwionana(4łl (Ą'c. wyirawania.tk kostnego ko\łejczęści runko\aaną.l). nie rrablon|ol4.iatkdfibr\mowa porvierzchnikorzenia. pmmująułie.WanDkrjący .}tworzona w \4ynikuoperacjiub}tku kostnegow plzluębiu ńż. warulkujqcego rcgenemcję opelowanego ubltku.or7enio$ego 13.ogenito.

żajq.]V]€nd tTissue Guide 181 . korzenia z kamienia i wierzchni kĄasem r el{olĄ5'm' osuszałem część ko rze a na ile to b}tomożliwe olaz wcierŹłem alkohol potem uIrue. r . Tabe|a13'3 B|oly /fporowe (m. nek PowieŹchnia \łygładzonego korzenia była plzedWytrawiPniPm pr\pomirująi bezposLacjoua. Poligladin {kopolimer glikolowo-mletuwy) 910 (kopolimer qlikolowo-mlekow) Resolut (po|imer Guidot kwaŚu m|ekoweqo) (polimer Atrisorb kwasu mlekow&o) (utlenione) Celulozowe (pochodna Chitozonowe polimeru naturalnego chityny) (waeprfowe) .7 bJ''ł powiedŹna ten tenat znajdujesię w pmtokole po.leno1\. czyli po|itetmJ1uoroet].yniki stemwanej regeneraqi ub1tku' kowane plelulsorcm stoso\4ania wedługwengas l]łon za. nie go' żemógł w niektór''ch prz}padkach uzJskaćre. fibr'na skrzepu b}"ła że mediatorcm początko. ! Vicryl. mwch' czy[ tzw balier steruj4qrchdostępposzcze. wegoprzycepu do powierzchni korzenia. Iacjętkanek pr4zębia byłozastosowa]iebłonzapo. góIoF komórkom do zoperowanego pieMŚze \a. tkanek prz]'zębiaz zastoso\łaniem Mony GorcrTex pom\Ą5rch przed stu laty dr Younge4k1óregoły.Opotenciale ji rppara( tkanek przyzębia''piszqc. niezależńe od s}(rtezy koĘenu i tworzenia nowego przyeepu łącznot]€nkowego. ab] apobie{ jegoprzesunięciu. czepĘcf notkaDkow u. Po wMrawieniu i usrrniętlu warst(5. generację tkanek prz]'zębia' Jego doświadczenia i obselwacjenie zostały Wkorzlstane' też Następną istotną informację opublikov''ał Me. migrujac€ szrtciej po powieŹcbni korzenia. i $ych \a'łókien'lPolson i Hanes (q't. ce pooątek z zachowanejgłębiej ozębnej. dnie w sześć później.'. powicra }lnie slorupJ.nazistej' pojawiłysię tra niej otworki i zo. stałyobnażone $łók[a koĘenowe. powierzchni. którcgo \t{ók1a pzyczepiły się prawie prosto padle do powienchni korzeńa' tlvonąc noł!57 pŹ]. ze regenemcjęcemenfu Bfony zaporowe korzeniowego mogtfuyspowodo\aać komórki bioĘ. w pracypl.l) shrsznreuwa. Dolda. wiem z łatwoścĘ \Ą.PIFE. ścisłeprzyteganie skzepu do powierzchni korzenia zapobiegło wra. To pohTrcietwadiiało i twor4'łodoskonałą barieĘ dla tkanki ziarninowej.któm jużnie mogła lrrastać do ub)'tku koslnego \a przestrTenikopenioqej.Po o(7) zczeniu pohaktowaniu jego po.6. .rł bar.u nasyconego ńnem celuloidorqrrr nad korzenien i brzegiem dztqsła taĘ abv st\.. (błonae. w osuszoną po\"/ierzclrnię korzenia. staniu i czepu rrablonłowego'FibĄaĘ przyczepiłaśę bo. miast ziaminy do ub}tkl wrastało dziąsło. W kilku prz]padkach u4skałem dobre w1.:'trawionej do przezkola.ier)stosowdrew sRT' r Gore'Tex (e-PTFE) r Millipore r r . Bio-Gide (Wolowe) t Bio.a).Vożyć odlmnną ścianę. umoż|iwiając adhezję komóIek progenitorou5/ch s}'rrteĘ no. naMonka dziąsła polłstaniu długiego przy. Pientszą metodą zape$'niającą sterowanąrcgme. zostaĄ/ lat bo opubli.arułowało irrny pnewiedź bieg gojenia rany prz1zębia. zastosowanieMony zaporoweji jej unieruchomienie) i obserwacje' zdajqcsobleĘlko sprawyz te.. Papier mocowdemnil]q.|\4etody regeneracji tkanekprzyzębia l siedzeniaAmedcan Dental club z 1902r Dotyc4'ła ona leczeniapUorrhpa olDeolariy. Dr Younger opisałw 1902r w bardzoracjona|ny sposób swojepostępotanie (wytra\r'''ienie korzeDla.aniedla rzona natryca fibłny sfużyła mi8laĆjikomórck Fogenitolo\Ąych. jego powierzchni i uu. w 1982r. w następnychdniach została zastąpiorra gen.l.ale zosta.rrik|za. a llytwojako ruszto$. W}maga chirurgiczrreg{) w}tawiede korzenia zupehrie zmieniło odpo. szrzałemkawa}ekjapońskiegopapie. (hcr M 1976r. jq \a5'przedzone plfez komórki nabłonkaz dziqsła. Nie r ega ona r€solpcji.annłujący r€generację tka.

l / a i tżcch powl"ższ-lrh $arul lo r R}c' 13'1. I r o L l p d r r e ż n \ mb i o m .trynowego nrepTfepu5zcza na 010n4 co d a kornórek Po|(D/L'aciid g ico|id) + Poi(D/L-l.stanie długregoprzlczepu nabłon.chi pol'.ctid)N meiyl2 pyrolidon 2 wautwowa blonako agenowa Ko|agenśWinitypIi|| 4 6 tyS 3-4 mies.lkjjnuniP_ u\d \\. 2-3 rnies.ciąg! ki]. odżJrwrzi:ch. płata i skifepu $' ub]t1al' Skr'/ep mozc b}'ć s nq rradę' obecnie częścicjloso{ane sqbłonylesol. \\]łika. jenial pnxladzi do sfuorzcnia pŹestrzeni o d\t.o' \\hlunkują to odpoŃednie ot\łorki \r blonie o pvclfi)ju poniżej100pm' Zastoso$ane Ł{ony zaporote.aniu' ](u t.godniach' stano(. dokolono\\. r " n i p . lub Różn€ bionypod ega]qce SRT Guidor Resolut Atrisorb SRT 5RK SRT SRK 5RT SRT d-co-ql id)10/90 ko Poi(L-lact Poli(L!lactid D/L-lactid) co + ester kwasu cJ.loln. 'niająbo\\iem: postępo\t. na poŃeżcbnic ]orzcnia po$'oilule bowiem szczególne l\arunki go.ek na. a f drugicj odżI!'czJ. . Stabilizacjaskżepu w l"nic pż!..festa\\iaj4cej Błona utrr1.ch trolf"''iu .iaćr\l]nialĘ środkólv migradi komórck prcgenitoro\['ch pEede $.Ll b]i- 't82 . Błony zaporo(e mórek labłonka i tkank ]qcznejdziąsła. z a l ' p r n i a ich stnrje permą ich stabilizacjq ' pnykladzie.tkanekprzyzębia l\.4etody regeneracji (W9 biodegradacji bioresorpcji Nutmachem).la \lIti"j'/" rrtmoęi roLe.r Sldad na Tapobiega chemiczn-v blon lape\Ąnia albo ich bioincrtność nbnję|no. p i . ścienn!'ch ola7 obnażeń Ll. \\eJldr Call'.sz}'stkim pł]nóN Ab! spclnić to szczególnie \'.l'"'-i ub!.\[-jaśniajaca rolę na prostJn p r r a ' l i ' h z a p a J a n i e n .\'ćuńenlchamjate oclponicdlimi $.Jm\m |ep-/e $drull]..\'godni'Stad utrl}{ny\!anic się błon rcsorbo\\lal Zape nych do 6 |.ahle\\'pr4padku tĘtkórt 1"i 2. że ko$ego zamiast łącfnot]€Ikot€go' sterot?nej legenelacji tkanek plż}zębia b. 15.t]i s.. stabi1izację zapofępżcciwkodo\ieEchołko\ejnligracjiko. a r ' r .rn' N'Irrsi jednak umoż]i\t. $ania bowiem odpo\tied7ialnr fa migmcję komó1.dld do]. biorqc pod u\!agęlt1nk regeneracji'\\iedlug stanońąc Z jeclnej strony zapolę do do\rienchotko. części do otievchołko\lej) juz w pien!'szl'chcLxachpo zabie$r chinlr$crjq' |\|n.o|ono\\pi 15.ą mĘDcjq komórek nateż p6 płata kolfenia' sh\'aża. Ł6 tyg' Ł6 tyg' 4 6mes. 9 10 mies 3-4 m es' 2.nikurcces]i te $'afunki błonazaporc a jest pólprzepuszclalna. liullr lapL.iq.. błollko$l'ch i łącznotkanJ<ou1. rpLln .klęta.3 mies' 9l0mies.gocLti (Tabela l3'4) lrtclajc się celowe' sknepu. \'lagnussonai $5p' potencjałtĆn Za]eży umoco.ch stlon'l' lllnożli\\iając transpoń środ]ó\\.ijej lnacz.ediu8niektór]ch autolów się |on)blon] zapobiegaja pżyczcpianiu dolnej możli\tiać do\lieizchotko\'.o.lębiaj csl bardfo ważna.r \\ h m muje skrŹcp pżed siłami Ze\mętifn]1ni 1'. sh\alfaj4 pod t]'m \!żględem ponadto resorpcii kolzenia. lF \\. kożeni n' $:\.ścienne' Bło. P (Gieensteini caBlolr.r /.ortu'ralneni" nn\inn\ pozostatać dłużcj dZ 7 t. borlalnc(Tabela .\.rt'u' I'oi in ndIrr. tkanek' \!' Znaczenie błon!' uaporc\!'ej zape\\inlenlu mi (pin}).W"runki osiągnięcia blon]{o\!!. l b ^ . Jlbo bio/rodno. IóNlieZ resod)owalĄmi' \loga b]ć tez (óN' osiqgnięciasRT ilu.ria d/o i.rr rolp b'onVd!r'tu\.. od co usulięcia po Lj]ku Ę.1) ozębnej' Jest n]./\. lĘ migracji łspomnianyh komórck.JlbU b:U"ktt\nU.". blorrr r".3). l I p ń d ) a | n i ' ' o .. (blon! ktageno$c). Z Tabeli13'1.\godni. przcstęeńdla regenelacji mogą b.

esońo\t'a]ncj blony kofcrdamo$ęj RD (Coltellini i Pini. pla\ri.PlFE okafała się najgorsąłn subsfiatem do plzyczcpia ia się fibroblastó\t] Nasą" czanie błon anĘlrioĘ'kami pobudzało natomiast przl. w pl7!'padkachopcrow'aniaub!tkó$' \r fuIkacjach koneni II klasy !\i}mogi stawiane lvspółCfeśnie blonom Zaporo. $et $ obecności bakteń'9 \vięcej bakteń pnrzepia się tez do błony e.ch.pla" 1ega'4. ko|agpnol". nia' Ńlgiogeleza w tej pEestMeni zależyod źńd:la wiefichołkowego ębnej \li8racj a komórek z ozęb. nd. w sońowa]n].niez stabi]izację ski. j"Ll.e.mogiem stawian}m bło. .Metodyregeneracji tkanekprzyzębia (koŹeil i po\Ą'ierzchnia skch ścianach bton]).rL}l do . nują na ogól \Ą'-\. pod Lwagę roż1e nychb|orqc WarLnk| aratom|c/ prostota. czy zastoso$'ana zosta]a błona rcsońo$a]na czy nieresońo\ła]na' Integra]ność błony fapolo!.iliną' Rłona e. jąc.ódbłonka i il]nych ]omórck do błony od stron] \t'e\\1ętżnej sprzia teżresolpcji (rozpadowi) w od.\. \Ątastanie tkanki łączncj do blony szczegóhie . zacja bak1eń na błonie ma wg Seh'iga i w'. Nie uz$ikanie nienia tej gojenia. sorpcjielu]1na|. ńezależnie od tego. Zapobiega też jej obnażaniu i kolonizacJi na niej bakeń' popralviając skutecznośćSRT8 Koloni.p\\\u nicktór}ch drobnou.lugilania oimi' 'ię num/Jponr\Ą} m podczasdopasoi.docinania i moco{ania błon' Bardzo koĘ]'stne są niek1óIe błony posiadajqce plz'klejania się do tkaleĘro nicpotżeb. cjach korzeni.lługo.ir 'lo niLh fibloblu-lorr o/ębn^j. powiednim okresie.|cj Z ti€nkami ota.l 8).aby stabi]izovać ranę i promo\taćseleĘ$'ną lEpopulacjękomórck.iącrmi. ane Wyrnogistaw blonomrapo.Ćznej(błony ko]ageno\Ą'€)jak i roz. cz}1i inte$acja z tl'ankami otacza. i ni. .lepu i ochlonę plued jego u]plukaniem lub uszkoilzeniem' \Ąiastanie ś.PTFE nD do imych błon. Lła' jej h\. chociażniekiedy ulegają lvcześniej rcsoĘcji.3' |. b€ odporność infekcję na balderyjnq pŻypadkuob W nazen|a. v! Ęłn Dje.linic /dbfżonci\ nieiangiog".PTft.! Najbardziej znane blony zaporcwe stoso\\ane \t SP'T (SRĘ fostał]' Zebrane\Ą' Tabeli l3. \. nĆz]i lvedług Greensteina i catona ({t i) iaka s}tLl.ia to rólt. z\łieżęta(\łyiki badańdoś\\''iadczalnych) lu. acja dot'vcz!'najclęścicj ubrtkóW kostn(h w lurka.rnek /ebid\\ ldLiPiI'r/"\ll7enimo.'-eplocoĆ&s m? Ltarc..t l). rqn'ki' m \l. IstotnJłn rĄTeszcie$'. jące \\niki dot'\'czace\Ą. i plfel dfi (obseNacje ldinicfne)' Resońo$'alne funkcjo. NiepŻepuszcza|nośćd]a komóreknabłonka itkanki |ąCfne] dz'qs|a.?bd\Ąion\'h und( /}nie. nie i fapaleniohvórczo'Nlie mo8ąteżzmieniać pH środoiska' Dot]'cĄ''to ń$'nież pmduktów ich re. jPsllJh'o(rpo.starczajaco . u'.sp'(c].5. Z drugiej stron}' do błony Ć'PTFE pż]'czepiało się też więcej fibroblastólĄ.z' pian'n.ania. Różne błony 8mmadf4 niejed. paeniotrr'/órczego)' pewna Komp|etna i bio|ogianie resorpcja rozpoęy najqca poffi tygodniach' się <ię po\lugiwfnia 1miWWa|Llrkd(h Lżn^/oi( k ini(z. d]F po.7'7e8olne /a\lo\o!\dnA '183 .ejsca dlaregeneracji tkanek. .\'I zape$nia porc\Ąatość po!\ielfchni. plzestneni (Aukhil (f.ato q. ne (szybkość.I]lo\\ego pr) SFnFrJ jJ ll.a następlie niecalkowitare. z komp|ikacji). padu h]''dfo[tyczncgo pż]Dadku innlch błoni.P.ndmi \Iaią 611a .owym.t8) bardzo negaĘlrny \lp\\v na uzyskanic pi7-lczepu łqczltotkankowego. wlm zestawioro Tabeli13. nakowe ilościbak1e i rv zależności cech struk1u. Jak Llżdr swlzepiont matpńal'blon}/Jporo\\p niP mogądfiałaća]eĘizująco.j i Resolut' Błony bń nasączane amoksj'c-\'linqlub te. tośycfnojd dzd|ania i fa.za. od ra]nych powieźchni Mony Japońsc'lrbadacze opublikowa]i w 2002 r intĆrcsu.lds U/tsLneiLIo Iv"lh błon e.łasność ne jest wtedy ich szycie' przylriąz}-wanie mocowa. stlojów (s.AcLbnn. przepuszcza|nosć p|ynow a d|a gazow | (brak gospodaŹa Zgodność bio|ogicna t|(ankarni 2 a|ergizaq|' immuniza(j|. ttaq].lwu\tEl5two\Ą€j. immunogennie' toks]cz. ou ' od nej jest natomiast ufa]eżniona muw'oju unacz]. niż do epolo\Ąatej błony RI]' Błony faporo$e są dobEe tolerowane pnez Zachowanie fizycrnej integracji pierwsrych w tygogojeniaregeneracjiz dniaLh i Ltrzyma"ier'r r.lces actina' macetem&mifuns) na przyczepianje się fibrcbla.iebie.

poclrodząrychz ozębnej kości' f lrnoŹiwa wnikan]e na. pmwadzi do zakażenia blony i gojąccjsię rany obri. nie \Wmagajqce w $ania' W praq.uje pr\/cbia.chZ opercwanego naczyń i komórek ubJ'tkxprz]'zębia' Błona Gore'Tex jest niercsońoualna.ltane biokompat'\']rilnego j. Ule.egenemryjnego' Wed]ług l wńvoźony \t tej metodziece.w karod do diochiruryii' b]ta pieNszjm preparatemu.oNT T1"T.ohvar1a umożliwia wnikanie dojej wnętrza pochodząc].zppu m. pŹrl czym \!aNt!Va zewrętlzna stano!\'iZaporędla komórek nabłonkai tkanki łqcznejilziąsła'a wermę. któIej ruszto\t'anie posiada płr.Do moco. latach.9 ją pełnastabilność shzepu i sa lat$e $'stosorvarxu' BŁoN! I(oFnRDA]|m$E RDr hfyczepra srę do nich m iej bak1eń. korzystnych\t'łaściwościach białkadla pro' tego cesu rcgeneńcji tkanel.sąproduko. chiruĘicznegousrmięciapo sześciu po*'sta. piny usu.rkimje5l Ę. pogo^/enie stdnu h Ryc'13'5 obraf dwóch warsn/vb|ony ko]agenowe] (pow x1500). ale i mniej fibrob]astó$i BŁo\\' KoL\CtrNollT Za$ierają natumIie białko zwielfęce' są rcZkładanc enz-\'maFcznie' głóMie przef kolagen. stflrl\1r]rę' Somulują degranulację $tókien]<ową pżyśpiesząjqc plz].\łnaniudo 65%po. też {ania służq t}tano\\ę. je blastów. ga stosunko!. zewnęl|zna błony stanowi tym b]onka tkanki|ącznej i dfiąsłaUmożiwia]ąc sa mym mjgraĆjęi proLiferac]ę komÓrek progenltorc. po kilku ldta.czepianiesię fibĄ'ny tek lo1łi.E\0. kos( 5. Wych. żenie ulegająr€sorpcji (rczpado$i). Prz"vśpieszają l€generację tkane\ niefa]eżnie więc od roli zaporcwej'Błonyte sa dwu\łarst. $}Ąnaga tJ'go. \ie ńatu' mo. się ko$]i stqdu mniej dbĄch pacjentówobsent. do błona zaporowa Wa6twa Ryc. o \.unic'ia mi. uz]sk k]inicz.żyt]m re8enelacji ubltków kostry'ch tkanek przpębia' w Piemsze *1.tan' rnmagaiau. żając skuteczność zabie8ul. ilzna .n. niektórycll autońw] ment komórko\łyjestmniej odpomyniżbezkomór.'ionezostal!'wfniki ś\łiadczącedużejskuteczno.l2ljrzedsta. t}ch bton (u 907"pacjentówśrc.I\A GoRE-TE\ (C-PTFE)StosowEna lat 70. KoncepcjaL]ton . Poja$'iłysię w ostatnich Z mate.nęhzną część błonykolagenowejsiarczanem hepaĘny i fihYną (bardfoatrakcfne ^viązkidla komórck progenitom.13'4 Dwuwaśtwowa faporę d|a kornÓrek na.\łych opiera się na: podobieństwiekolagenu niekóĄ'ch Zwieżąt do kolagenuludfkej skóry i |ak( żP kolJ8entlanowi 90q /at\ar]o\( niP. 13'4).lla fibrc. organicarejshuktury kości.vo częstoobnaueniu'któIe jeśli nie przed upb''rvem tżeciego miesiaca po zabie8l.lk! kosl ] BŁoNA PoLITETPJI.llliach.niki zostaĘ opubliko\łane 1gB2r'6.pobudzajqc do prz}'czepianiasię do p(! lvierzchni błony. Wnęt|zna błony olvvo|anr Pyń krwonośnychkomórpkz wnęiza tby.tkanekprzyzębia Metod regeneracji Bł. w1'ch). opubliko\ł'anej 1999r.1zę' kolageno. zrr'ięksą'lopoĘoe korzcni przyczepem co łąclnotkanko\'lTm 95%w poń.lni ści a i npgopr\. Wa6Ma We.7mm' Zdpawrid5. ie. skaningowyrn B o-Gidew mikrcskopie 184 . Błonykolagenowesq chemotaktyczne.LLoR0ETIT.7 Błona ta jest dlrutarstwolra (Ryc.lvorve' Pitaru i wsp.|\o1r'I. (c]'t' nasącą''Ii l) we\Ą.

Chna. to po.szeEzych.ID|}i Zbudo\\ana zbiokompaĘójl" negokopolirnen ]ot'asupo]imleko\Ą.iększa plzeshfeń pneznaczona do legenelacji' hn bo' \Ąiemwiększyzasięgdokorono.lkLl lrłonyBio.\(T{}i f ko. a po tŹech mie. mniejsz].'csa bardzo skuteczne. elu .]'. 13.|ovagęstqsieć (Pe' riodonLąIMesh) Posiada otwolki o przekroju ' pły. rp(. cnie tl\!ąiq place]0 nad !\'prcrvadzcnicm kolageno.. ięrie no pouiome nalcży przcpro\!Ździć!v rorvku dfiqsło.ie b1on1 5p"ga' h ko* i' \Ą |rm .uni"'ie i. aĘ umożlirtićs4ókie wrastanie tkaiki łącznej dziqsła pżestżeni między \\'alstlmmi.co poałala na lr5'mianępł}nó.\. \r1 \łiększyzasięglegeneracji' ^ł \\.Tape. l]cfnych okafałysię tcf bardzo sklteczne.iająceprzejścic nórv odżJ$'cz}'ch. N{od]'fikacja doBczy ut$'ovenia płataw taki spo. zahf]łnujqcekomórki. siącach zupełnej degradacji' Posiadacztery$ygod. r 'll R y c ' ' l 3 . (P{){-If.ego zmieszane. stwowq' PEedsta*icielem błonkolageno\'v.oss .Guide takim najlepsz]m biomatcriałem jest Bio.-czasiezmodfiko\\anego zabiegllltatoNego. BL:}}i.v}: ot$'olki. do zamkniqtcj !\rpłł1\a na kolf}stną inte$ację błonyz tkanl<a.132 mm' Zbudo' Wanaz l'.rZelt'rrętrzna stosunko$'oduże ma stl.x-. ) o o p o .ło pne. d c l e r y r o ' r ' o l o r ' \ ' .\\' plą'pa. na sąm ryrrl{ujest d\\u\Ą€lst$'oi\'a blona Bio.6).Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Ę. go / csrlPml$'a./sięqw 1 siada banlzo liczne i małeot\t.u 'ltnnorrcgorarviera rhrierr. jcj dcgradacjatnĄa okołosześć ta miesięcy'Rozpad ten polega na roz]dadziek\asu polinrlcko\Ąego na mleko{} i następnieco2 i H2o' lvEstanie tkanki łqcznejdo pżestveni między s\ddie.Zabezpiecaprzed zapa.5). suńęcie dokofono*'epłataumoż['wia pokĄ'cje tcz C]. ńć rłielżchołkorĄ'o' możli\'!'e aby b}.Btony ko]agcno!.lrrastaniekomórck nabłonl€ i tkanki ale blokuje łqcznejdo ubrtku kostnego' Rozpad h}'drolityczny błonyzacf"masię po sueściu t]godniach. w c. i 910) po]imeru glikolidu i kwasu mlekouęgo W stosunku jednowarsh\'o$'a.iązekwlókien.i'!x[]!ł\l.llybłon]iĘm możli.a plat należyuivol jego dokoro.!v odżIĄ'czl'ch. ĆięciabocnĆ w odlegtości dwóch Zębólv od opercwanegoub]tku kostnego. mi sąsie.i. mogąsięje. abY był mozliwie najńęksly i aby umożli$ić opar.r. o gmbości 0. na puykład biurkacj kouenj.a całkowi. lgodni. umozlił.lnak zapadać $'ięks4. 6 ab ' c . Ulega ale h!'drolizie ciqgusześciu \'.lventua]nej niewielkiej rccesji dziasłai zu.orrąlub jednoręr.Guide (R}'c'13. ul|orłilc poknrip blonJ. (Rlc. sób. ł ' a L o ' ków koslnyc|r] na puykladwąskch EcesijfębÓw ]ednoko' azen owyclr'b.jest alacznie Lrlepszoną ona \l'elsjabiony Bio.Inimi'Natomiast $'Źrst\Ą'a \Ąe\Ą.nętnna (ki]kal. 9:1. nutre Prłc.i" o8ldni.mniż100/-lln. w}m.chubltkach kost.rje d\oma \rdr<h\dmi /.lrlięciem' obe. nego\. no!'ą' mającejstano\łić znacznypostęp' Inne błonylesońo\ĄELreopafie na estrachalifa. ne wzastosowaniu lolmy Błony zaporowe\rprcwadzasię do ub-\tkukost.nrędzyzębowych okreżnyclr' granicfących slfeą dze 185 . Z wejbłon]tńj\ła6h1. . którc t!.olki cm2).cia nt]'1dąbtona dllułarstrr. pooperaqine dziąsła obnażanie bton!'pżed jej i się resorpcjq]3]-o]:. w n]''ch'\Ąbm\adfenie biomateńafu .o$'ej jedną!\'anjt$'ą niekolage.

zol|.naj.lu) umoż|i\'r'iajq odchyleniepłatai przesu. * Pozosta|e promowania bia|ka oko|icy vlyźgym tE o oęż"ue@ąneko\9m (ename|iny i inne)n]emają zdo]noś.ą która blokuje dowierzchołkowe wmsta.ym' zapewnia możliwość to regenelacji ubytkuko. kanie ńą one 907.el Emdogainiglą shfykawlo na su. * W pżypadku (kwas powigzchnikożenin]epowinnotMać fa'tosowanialozhvolów kwaśnych fośorowy' kwasC}trFoWy) Wytnwianie dlużeiniż sekund.Zl.\ylde 1 ząbdo przodu debridement). ]5 |óo .l hronionep'ed urazamilunilŹnie nd€ r }?dni.białek matrycy+ tej Prepant Emdogain razy dziennie.Ifąc postaćnreroz.12% chlońekyd}'ny w p|z}'.\Ąy: zaszyrła mozliwies4bko' się wi ochlonę rany u mniej so|idnychpacjentów Białka preparafu fnajdując się pod płatem szwy fdejmuje się po 7 10 dniach' Plukanie d\Ą'a u zmjenionej |emperdfureipH' \Ą}tra( się na dią powierzchnikożenia.cji tkanek Pżyzębia. koneni rębrilr grubości nrni (kireB uniwersalne i Gracey).Metody regeneracji tkanek przyzębia Błona powirrna być opalta o bŹeg kościokoło za\'r'ieranośnik (a]ginianglikolu pmpylenowego). mzy dziennie roztwo. karrnów oraz nie stosowanieoczyszczania S4 to białka amelogeniny szczo&q ki Hertwigazawiqzkówzębóvr' rtodych plDsĘt' odpo. rzanie d:lugie8o Nośnik (ie(z Bialkamatrycy szkliwnei odd7iela. nanosi się obojętnyroztwóI kwasu (EDTA) na dwie eĘlenodwuaminoczteicoct\łowego Błona faporowa opiera na bŻegu się za(howanegoje. nniej w ciqgu 2-3 rygodni po Zabieguzapewniąą nie nat}łonka dfiąsłapo korzeniu (barierabiologie. puszcza]nq./iamirc(/.vygładzenie rzeni przepro\ład'za w trakcie opelacji płatowej.ft]re.'otkotlanjP miękkasz.1óry powińen byćpełnyrr.ię wyĘ' one8oprppd. wiałpierwotnezamlodęcieĘny' Plat pełnej lub narze. u5rni rkireq podd/iaslowp) obrolot\'\'rni powieŹdni koneni i do. . przecho.l nared. i delil. zdecydowanie aktywność komórek koŹeni i zabezpieczeniu ich ozę0neJ. się nych rcsztek złogównazębnycholaz \. osuszerriu Po prfed dostępemśliny promując stnego. dobre rra\r'r'g HafrrarstńIrra . (z\. che powiencbnie koEeni zacz}'nając dna ub}tku od pold]'łkoEenie bez ich kontak1uze ślĘ taŁ abyz. gojenie. szee wylostka pEykryta p|atem szyjki zębai zostanie dziąsłowo. dnista i nczkJada w ciqEll 12-24 się Innq melodqfapeBniajq( s|ercwanq r8eDPratję Szwyzdejmujesię zwykle po 7-]0 dniach. i lgwi.Fo dwoci minutachsphk]je sĘ EDTĄ duą ilosciq powierzchni no\^.unięciulidmin} od lub szlvY resońowakĘ. obĘbem ub$Lu kostrrego o tkanłi korzeń zębó. nanosisię ż.] pobieranez okolicyoto{z. 2. (ślufówkowookostnowy) odchyla się tah aby stwo.el opatnrnek z cenenfu chinrĘicznego nie jest kc i z krwĘ' PłatśluzówkowMziąsłorly upżednio przy. a nawet 3 un.twóIcy prepalatu)i WtWa' przyczepu nabłonkowego. i jej unocowaniu w zależności potrzeby(Ligatua korcnouort r e|uprzys4cia'Po u.minutJ'w ĆeluusunięciawEIsfuYmazisteji odsłonię" jest pzymocowana do cia ł'lókien kolagenoi\5'ch.ulhadzwięko.a przez ą tkanek jest zastosolłaniena powieżchnię kolzeni okołoffi rygodni opemwanemiejsce powiino być po. jamy ustnej rczt'lvoremd orhekyd]Ęy dwa wiednio suszone). piny). do zębów)'Pacjent winien stosować natomiast płu" pruygotowane (mJożone. nie datwiajqcy aplikację ame]ogeninna odpowiednio aby płata'l. Ponadto nalefy uważać. przygotoltanych powieŹchniachkorfćń'l3 sperforcwać Wpnriladzenie Emdogainu na powiefzdnię ko' ]i śluzówko\'fo{kostnoi'[m.czy.** zębodo|owego.okost.] regener.N (periadDntąL błony i jej docięciu (korzystajqc i o 1 do q. Dziasłanacina się taĘ aby wytwożonypłattmlodi.nztworu soli fizjologicznej. gotowany nieczny ale częstocelo. pomagaw gojeńu i stano.ię pneprorładr. Po dopasowaniu ewentualnie ze wstępnego modelu papiero\'r'ego) Irięciegobef napinaniaw końmwej fazie zabiegudo. zĘLó\^I fi"kcji białekmahycy szHi\łnej (Tmdogain). (dr'obnoziamiste kamerue rzyćdostępdo obnażonych dziami mechanicznjmi cięcia pionowe$ykomne poza diamento\te).em 0. o@J'szcfeńuobnamnychkorueni jej płatemufiksowan]'mszwami' i delitatnyn ĘMw z rcsztek zlogówpoddziąslo\Ąych ich \awładfeniu.Usunięcie niewidocz.w sposób de|ikatny i osfcfędzajacy brą ich widoeność.Stano.atujalo $o od godzin. następuje pokrycie z ub}tkukostnego.

siarczan rtapnia unany b]'1od lat ja]<o skutĆczny \\\zczepy kostne hetemgenne.ie]e łatwiejszy.7 któIej pgo .ięond mniej skuwprowadrony do ubytku nieco sam budo\ę /ko\Ąd' !o.dro racyjnych siarcran wapnia: jest ( /J. sryczne).!1rlPĄ'. niezmienionq W ciągu s. ście \Ą'taści$'ości osteogemych.ię n. W r8Fne]"a(ji |kanel /nd]a/b|eż/d. komórek (DEDBA]Jest.o\dni.Plastel of Palis. \{szcrcpy kostne allogenne. Nlożnaje podzielić na lub cztery głównegrupy: ./n\ biomaIpńa] po:iada z}wi. Nabers i o.0do' I ml]ogainzappqnia rp8pnerację prz]zębiaz \q.tszybkjej resorpcji. 1Ą' okresie +l0 Ę.e DFDBA błonq if zaporowqjest bardfiej niezróżnicortane komórki się skuteczny zastosowanie błony.ldore uIJaLlaiq inkoPorację Wsfczepu tkankę W ko. sońowahej' Wpm$aiLony do ub]'tku kostnego opelorvanego postaci mieszaniny Zarobionej \! 1wodą. ./cL e $WPlrrjdjq' z ub]'tek i dobEe się w nim tnjtnającego.z jamy się. sowaniembłonzaporo!\. generac}jn]'ch leczeniu clrorób plz].óW poł4(/ony. " ..Ąmelogeninypowodująt$'olfenie cementu bezkc orazutah'iajqce głó\Ąnie połącfe. bef tenden. za nnd jestnieco bardziej any n|ż skut€ mólkowego. prepararem |ostrym zapoczątko$Eliahvonenia cementukoEenio\łego. dokoronolrą mi8rację komórek progenitoro.ze(nje dn m do h\olza' pżekształcasię poi\oli w tkankę kostną.ię . : ri ' Wszczepykostne autogenne. cgo no. speh a ro.zębiaokazało \Ą. a rrastępnieda]szFh tkanek prf}'fębia' Komórki pobudzaj4 po|qczonyz picgenitoro\t. mat wszczepórvkostnych do ub]. i dwuściennych jamy ustnej opisa|iw 1965I' |e n.w któIych dominolvała tendencjametod rc. .|P.pmcntu''lLanla riamilorta nablonla ub!lLu'a po/\alają' jedlo.]fl Ta. potem się fbt.ohanie Imdog.twoneniem $aftościowego cementu połącfonych bezkomórko{ego i kości.T.laścilr'ości barieIy (błon]') r.wYch Heijlapo 16miesiącach.!łstałe $tókna kolageno\łe $'rastają uaporowej. l lrĄmuic.In| bez nich. do'niesfkqdoxycy|liny bldsB. ozębna' Za' bieg jest bardzo doblżeZnoszonypĘez padentó\Ąl a o \Ą.Pienłsze doniesienia na te. : . ny i tŹ]'mającysię rv nim' a |U o 60-. w zabiega.)' W latach (materiał a]lopla. .. badańl5 Wynika. niż samej mezench}nalnedo przekształcania w cemento. czas \t]starczana kolonifację potencjał po pmgeńtolo\ĄYch'posiadająqrch tygodnie zabiegu. Po klku tlgod iach u zopercwanlm ub!.ożenia ldzB|anieantybakteryjne hnj .chrcnĘcej prfed $Tastaniem komórek \ła.rrj 187 .ię dobPP/Ur8dnizrlrrana t]'anlaziaminu.let. nip or Wane ub]tki kostne $fTełnione były średnio jako: \\ 667ÓtkanĘ kostnq.Leary a z kościbiodrc\Ą€j schallkorn cji do WT'suwaniasię z ubrtku. może powodu niż na polrielzc./. rozpooynającej W Cztery Ten ulega degradacji. ('..W pienł. ustnej ]ub z kościbiodfoi{€j i 2c szpiku kostnego pacjenta.|obna być z teczny blonazaporowa.a7ppu 7rvi46nego.lo.ll bańera resońowalna w okesie Ł10 tygodni' \\ \\\pP]ni. sz}chobserwacjach Jako.7c7epykostne !' autogenne mogapo'hor]ri. z dna ubJtku. jak nieskuteczny blona zaporowa.ze posiadaon też\Ą. dobr/e ^\ial.llaoperatola niżzabiegz zasto.rinu le' /"niu. odpowiedzia]nego nie zębaz kością włoknamiozębnej.regeneracji tkanekprzyzębia |Vetody Ame]ogeniny \ł]. r i l : l i _ 1 .ale działa niej obsenacji. dri spetniająC trrn cfasie fun]rcjębańery (błony) w po.l no\vier^ ].h że \ła$twę biokompaĘńilną Z ośatnich h\olza nierozpuszcfa]ną (amdogeniny u z\rieżat i u ]udzi mają ba.].biomaIPń. stosowany Śam.hni korzeni do d\óch trgodni.tku ruor} .tkóW kostn}€h jed. mateńałrvszczepo\rT' \\'szczepykościozastępcze juz 90'..go..rl ub!4ek.lo. nJ'mchońb plfpębia z\łiększa regenencję cemen.tracone pońerzclni korzcna na regene. opero. w 1968 roku.hiJ rgi.e.]'ch' matcńaty wszczcpo*estosoNanc razem Z błonami zaporc\ĄT.ri.

ko repamcję' Po zastoso(aniu kjlctaŹu ot$artego obecric udobi'va on poz]. b!.rrepa' h lo. b]ła ona oddziclona od Zęba długim pEyczepem nabłonko$i1'In' Bardzo szczegółową DużągrupęmatedałóW kościofaslępcZych stano.ię żddn\lhobidMo\\ lF8eneru'ji|l"anc\ Ąl..szyst. i pos/(/egdln!'h me|odlcl /cn'a do ceramiczne lesońo$"alne omz nieresońowa]ne' chorób pluJ. sq onc stosowanc \] pcriodontologii od lat 60' zębia po zastosowaniu błony Zaporc}'ej. $ją pr€panty alloplastycznenależqce kilkrr grup: o' "nę .]5Jmi PouY i bariera zaPor. skaling pod.\'h!'o. pów autogenn}'ch kościbiodloNej' zmodj.jeś]i\Ą'..cz czaseń' N ńgdy l|(7.lvieldfi]i h\'orzenic się pnede długicgo pżyclcpu nabłonłowcgo. jako mateńał\Ą'szcze. . fl]k pŹed opublikoua.bi4sło\\T'kirctażem.]liku t-lch Zabiegów st. suchanieodltapniona \Ą'szczeptlójfosforanu $apnia (B.k|lie.Metodyregeneracji tkanekprlyzębia po fabiegÓw € c zn cfychwg Dragoo'l7 Rege'reracja' reparacja iledukcja s zonekpŻ}"ębnych zastosowaniu ki€ różnych zamknięty Cz Cz Cz cż Cz grwa+ri otwańykiretaż Cr Cz Cz Cr Cz Cz C2 Cz if zawsze.owai gąbczasta Bio.olra.Ych .6'7 Tabela Jednlrn z pienrsz!'ch alloplastlczn}'cL sl.zębiapżedstatił Dragool7 w kiążce pt.Regenelation of the Peńodontal Attachment in bioszkła' Humans'' \t1danej ł' l98l I'.. z kich zabiegach' a zawsze po zastosorłaniu . \\rnlka r njei. 1].nteBcz.]żu U/\.:YnikóW rcgcncracji tkanek pży.'PlastĆrof Pa.Rcdukcję kieszonek pn1zęb.ls \ł poszuki(aniach mate ału {'szczeporł€ g o.oss'gąbcza.TCP)' odwapńonarnloŹona.liofilizowana kość ludzka ze zrt.?Fn'IlinoFnn\ kÓś.agoo' obser\.lm|. sta Etiłbone i Endobone' ż]'ła się kość.ł niP ńs'' (siarczan l\apnia)opisany$ latach196!}-1971' .i dulo8pllnpj /J.m $fględem skuteczność takich zabiegó\!jak n]n]h $'g ]]. pom\r?te i lite. pollmery niem pieńl.6 zestaria te u'lniki.LuIe'rnot. który mógłby zapoczątkować regenerację tkanek !!sze \ł]'stępuje (chociaż cfasem z dfugim pżlcze. sucha(DIDBA)' !\'\!l. gencrar a po sr.j" po r.szych \\.lębiacaton i wsp' (at ]) badaliu l9B0 r pod pem nabłonko!t.loĘpn5" jęłasię najbardfiej w stalrach Zjcdnocfonych jako wlizczepkości sZr]iko(€ j i blaszko\ej' (IDBA) oraz kość mlożona. ora/ Lt\a\uq]tĄnU\F8Umoie l.1'm).fiko\Ąanyabiegdatowy u 188 .uje się po prawie \l. oparte na \rielu badaniach. pżr.i AJlogenna."'szcze.cję $it|ąpi' rP. plz](zepu tącznotkanko\tego' Na\Ą'et.JPĘm kirP|. 13.!. bcz now€go Ileterogenne wszczepy kościz\rieluęcejto $'sfystkimkość ko. nj'ch mateńałówwszczepo\Ą'. ia.

|taści$'ości to' k\\. b]. gennych€DBĄ) i heterogenn]''ch (Bio.Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Peuna szansę stwaĘały wolrre pzeszczepy dzią. : osseointeglacjęz nowo twoŹącq się kością (nai korzlstniejsza proporja 2:8).pozatechniczn].:anieprzyczepu ale łącznotkanko\łego. brL do. -']szcze]niejsze \lwetnienie ubJ''tku kostnegow . nie nia \łszystkich \Ą.za pe\łne problemy jako mateńał wszczepo![l WpmM. ciaz przeważnie niesterowanej. speł.pickaneu dorr u1so.szystkich komórcł kost. Wskazania użycia do wszczepóW |ecfeniu w chorób p|zy'fębia stanowiq: podzębodołowe. .daćsię do tworzeńa nowegoptzJ'czepu łącznotkanłowego. ki łqcznej dzięki ty porowate). stanorvĘ materiały a]loplas1]. ne)' Wśńd tej drol5)apaNt\\!.nie .biąśouysta.nątż por tkanki łącznej tkan]rikostnej (osseointegracja).ię tkanki kostnej.ZlZep}Lo\|nP/Bo\\cF i wsp'. stanowĘ .any twolz4cąsię kość. gnrpy biomateńałórvdominuj4 h].anĘ8"no8cnny( ora'.pro|i]eruj4re i niż. w pie d'ziqsłorł]'m obumiera i odradzasię dopiem po dłuższ]m czasie' gdy już nie ma szans na dowierz.lo\'\^\. WpbĄvająone plfer€żnie na stopień .tki głębsze kostne szeegó|nie i roz|egłe. nych. i ttfurkacjach W korzeni fębóW bocfnych.'ć kompaq'óiln}m.18 według idea]ny h. ulegać Desorpcjii być fastępo\Ą. Podobneplob]e. ńb zakaarycĘw Ę'm i wirusorĄych. sq własnej (autogelrne). niluja. nia osteoindukcJinego dla. i iaden więc ze stosowanych biomateńałó\Ą. co skutkuje \Ą}'h\'ailaniemsię welt.lasnej kości)' lóśćludfka uzyskanaz baDl.ię i plfez naśWieflanie.skania'z nie. ną rolę w plocesie regeneracjitych ub}tkó\r cho.riały : stabilizacjęsklfepu klwi w ub]'tkukostn}m' ułah\'ienie M. /np kich temperatumch).\Ą.jne.owaniu' i Działanieosteoindu]<cyjne mają przede wszyst. nie na uzlsl. .\ły.t!\'olfonejkości.żenabłone. to więc głó\ĄTiedziałanie Jest osteokondukcJ.czo. osteopmgenitom$'ych \łatyd'. podpiemrie błonyZaponcwej. g ó|nie szcz€ kJasy ||. Natomiast $'śzczepyalloplastyczne posiadają głórĄ{de t'łaści\Ą'ośĆi osteokondukq.leob|d.k pżeszcze. nie posiadać !. geneb.'cznej osteokondukcji. p. i postaci stacizapa|enia zapalenia pzewleklego. kiem' Wiadomo bowiern.!'łaściwości indukcji cemento. Istnie" je teżmoż|iwość pzeniesienia drogąwszczepucho.ab}opoźnil' migrację nabłonka'osiqgano w ten sposób no$y przycfepi no.ukostnegost$.md€ d ią jednak dfugiegozabie8uw celu ich Uą.e sie clor hondro i o.lllplvr . ndtur.mnablon. i osteo.oss). 189 . pobranez podr ebienia'któr1'rnipnyk1ttmo słowe M.ńkanialaczyń knvionośnychtkan" i porowatejpowieEchni (plepara.Zeszczep .ie własr iwosr anhgenosp redulliP .pPriodonIologii M powinien: maleria] posiadać\.uteczną bańelę przed wnikającj. nia ub}tku kością.!vq gdyż kość. któLvci badań mozna teżpląiąć moż|iwość dzia:la. pochodzenia my mogąstwi]rżać kości zwieŹęcego' gnrpę wśńd biomateńałó\Ą' Największą wszcze.1r'/nych jak prz}zębia.n|' 4). mrozenie i działanie chemrczrre co prowadzido zabicia\Ą.]-astania szkie]etdo rraczJ'ń $łoso$ab'chi komórck (doq'czyto wsfczepów poro. niku por'l'olnej resorpcji biomateriału(prepafaty resolbo\ła|ne). agre5}.. kim wszczepykostne autogełure' Zawierajabo(iem komorkimefcnó!m} mig1jąre.polimpD oral in. iP \d pod\td\vip obp(nej$ied4 można \Ąszczepy biomateńałówspełniają bardzo poz$l'{.a]eantygeny tkankowemogapozostać./czFporł"'..r1nieniory'ch warunkólt U\łaża żerrajlepsze wszcepy kości sĘ. lub przycz]. którcj zapadnięcie zrnniejszaobszarł].\ł}'ch (cem. no{'il s]'. po.a.m uz]'skania \r. ' ub}.tcpnyłl' nicdrogim Idht!m$ 5|o.W}pełnie. Yukny (cylt) omzJensenai wsp.czne mir/np.. plfez nowo. nie stwarzają gdyż pmblemówbiologicz" (tludność nych.'!'szczepów kostnychallo. ' sM\/e i lPp</e t\}t\ĄoPonej ul'on|urol\anie. chołko\te wędlowanie' pryjąi.tki kostne bi.rlnp i\\nlplvr/n. zaróWno pżebiegu W po. zrr\lh' ka-rLino.ne. ' ub}. ubytk kostnetoważ}szqce (bie recesjom dziąse| materiały z błoną zaporowq)' powodują: Biomate. h działać zapaleniotu'ó.

57o.co pmwadzido zabiciawszls&ich komór€Ł tkanlowe ale wg niektófch autońw (cit. Beckeriwsp.25-r.tom2/g 0.6 0. \\ w 1997n Zdleci]d.']\rszczon''qLLocEN\E Są to prepa.11.rraniu kiego tilorzenia nowej kościi nowego pEyczepu neracji kośLi zas|oso\łaniu alc Hia|l (d' 1\ po /asloŚowaniu 7 konh)|ąbe/ legoprPpJ-afu. bodołowych' i w firkacjach kożeni zębów obok \. i umiejętności operatom.suszeniui niektół'rn n}Tn.1/ rozporł.vrTnienionych DFDBA niż po skuteczne.t. nje $ pr/}rcśUP Ęr2no|kajllo\Ąego.oss. Te oraz moźliwości skuje dopiem w połqczeniu kością tu i wielkościub}tku kostnego \'vynikidotyczw zańimo ub}tków kostnych podzę. rat]' uĄskale ze ^Ą'loĘdostępnew bankaci kost.s 0. (c!'t.0 0.waniu z ostafuich publikaqjiw}'nikamożliwość i go zastoso\tEnia nawetw ub]tku pC| FDBĄ uz}skaliteżinni autorzy (Rurrrmelhart \łsp.1).oss(wszaep het€ r cgenny kości) Endobone (v!5zeeP heterogenny kości) 500 Interpore (wsrcrep. od\łapnjenju' n1ó' Zostają działaniom chernicz. Światowa organizacja zdmwia czepułqcznotkankowego.tkanekprzyzębia . ruwszczepkostny mrożonyi suszony (TDBĄ).epuodpowiedrfo mm i 1.0 zaporo\Ąq' ziomJ'm'rrajlepiejz błoną odpowiednio2..ll vetody regeneracji ''Ą'szczepów kośnych iaL]op|astycznych' parametróW niehórych dotyczące Wybranych danez piśmiennictwa Tabe|a 13'7 Dostępne Bio. jak trzechldasycznych wskazań.kość 53.f.13. Bo\łeNi \tsp. po DFDM w pororn.3%omz ffi wszcznr'r. biomatedałó\a q. przyczepu. korowa. 1) Melloniga (cr.t' uąskali lepszew}niki rege. HETERoGENN'E prcpanty bydlęce(Bio.zec}niąialą KoŚ . częstostosowane UsĄjako: w Są mogą Ry. w za]eżności kztał. oraz pr4aost kości jednak staĘBtyca e znamienne' & rvszcznpr: et-roGENNI' KoŚcI Sąba zo Różnice ńe b}'ly skuteczne w leczeniu ub}tków kostnych. lv a cemenfu i w 84. Ićpsze Wniki po zastoso.4mrn i 1.7mm.asą otre Niektó. mrozeniu. to n \lzmocnienie strultury kości najwięk..5% grupie kontml.gąbczasta z kolagenem'Etik. Warto nadmienić. sta i Endobone).łniki badannie sąjednak tak jednozIrae. ale przycĄniaja się do szJt} ne. DFDMjest tepszyniżFDBĄ gdyż ne z błoną uzy.zlsk pr4cr.46-{.(.0 1-. stwie zili odwtct u zlvierzątdoświadczalnych przwadków utworzeńe nowe8o nie hamujący \tpł'wDFDM na tworzeniekoŚcr' go uzrskałw B3.e !. 4) szybko rcsońowalne.49m2l9 (dotyczy szczegól. od llej (Emdogain)lub bez nich.7Obrazmi& uszczep kostny odwapniony mrożonyi suszony kroskopovlyBioOss (DFDBĄ' 190 .7mm 2. osteogenicznynatomiast FDBĄ taki potencja]l z autoge Ę.425 0. poddalenaświetlaniom. 7wiq/. nowejkości.bone_ gąbcza.1)antygeny pozostać.25-1.lloplastyczny HA-Biocer (wsreep alloplastyeny 0.67o KoŚcI są to nej po operacji platowej odpowiednio53. 4) a świeżego szpiku kosme.t' posiadajqcego ' Według nie p€paratów o niewielkiej resońowa]ności) w sze doświad@enie stosowanrutych prepant&r BiomateliĄ w tych ubJ'tkachmogąbyćstosowaposiadapotencjał rc8enemcyjnąz bialkami matryql szldiw. że wedhĘ dalrniejszych przedewszystkim pog|ądow i kosć nie mjala 7do|no5cih\'onenia pr^.

się natomiast do większego wlpeŁieńa ub]'tku pżJ'zębia tkanĘ kostną. bioszkła oraz ramiczne polimery Plz$muje się. ale baldzo powoli (wgsto.\Ą. łówalloplasbrcznych postaciroztworukoloida]ne. . pfy{fep lącznotkan]<olĄ]l i dhĘi przyczep na. wa na tlvoEenie się kości wewnatlz pol (z\'!y]de od tnech miesięcy) z jednoczesnJ. nych komórek do powieżchni tyCI mateńałów)' Wafio tu wspomniećo mod!fikacjach biomateńa.anka |atzna \ęd-rowMip komóIreŁ \Ą' t}'rni kostnych do i\'nętlzapot20 Dane dot]'czące u'szczeŃw alloplastycznychpo.ych uzJ'skane ludzi po wszcze.l9pzqri. szczególnie łygodne w stoso$]aniu bloczki. poza w. cha okołol0-l5 pm rocznie)' Resońot'a]ne.7drugipjstr.ośnręciem wszczepionego mateńałualbo tkanła kostną' a]bo 19Porowa|oś( pobud/d ll.. Mogą to byćmateńałyce.a Wiadomo jednak' że wszczepieniemateriafulitegobez pot por.trÓjfosfola.7)' Jest podobna do kościludzkiej (Ryc' 13. Pozostajelltedy q. szanina waln5'ch(wńżnych proporcjach)uydaje się bardzo Ry. ja]< rPgenPmcję i ora/ Za|ouno i Loś.lła.}tyEmdogdinen al|ogennych' młejscu W . ale miłmskog)wo w oto.ożonych tJan schorzefuem' W n€paracie Bicoss stosoi\'anJ'm 1985t zosta' od ła usurięta cZęść organicfna kości. tomiast *'szczepieniemateriałuporo\Ąatego l!pły.lko stmklur-akrystaliczna o bardzo kolzjstnych parametrach (fabela l3.dry wiePcho?klębd f 1j ł.9a'b a.zębia preparatu PerioGlas. plzede \łszJEtkim badańu zł'ierząt.TcP) ca3(Poa)2 Ryc.ych).m ob. riałów pochodzeniabydlęcegoch}lra. \'wlduczyć przenosze aby możliwość nia infekcji. mL acjawzrostu tkanek podpo!o. kośLipr^. (natuńlne. łami kościozastępcz].uja nieldorymbiomdteporowatlm bardfo korzyst.TCPVlytwo żyla się kośćpołąoonazośa|a hydrokjyapa!^em' i z 191 . powane koścĘWdajq się baltziej Ęcjonalne' Są one oparte główniena J]. Z mi gospodaifa(sz!ókie pEyleganie fibroblastówi in. stwie<lzit obrośnięcie wszoepu tkalĘ łącznq dhrgim prz}" z czepcm naMonkou1'rĄ a]e jednocześńeniewielką tccpnem.7eniu obu biomaterialonobcpmowarozaniwno t]. tylko chodfa z a pojed]'lczću ludzi' ostatnio2l opublikowano lr5'rriki badń mikroskopo\Ą. s]atetyczne).7).resońowanego B.ch tworzeniakości) oraz z dużej biozgodnościtkanka.mi. jak blonko\ły Podobnie Nevinp2 po wszeepieniu do ub}tlol pnj.on] miep€paratów .e W wszcznw x'toPLĄsTYCZNT są mateńa. w go hydrok}żpatrtu lub pok4'tego fibmblastanrr' ZmieĘaj4 one do ułatwieniastosowanialub prz}" śpieszenia regeneradi tkanek od dawnatoczy się w piśmienniclwiedyskusja' cły bardziej racjonalne s4 wszczepyallop]astyczne ulegąiąceresorpcji.voduje $yhvożenie się wokółniego zĘbu tkanki łącznej. miazga zostałausunięta.a kanal M'}pe}niony.zno|kŹnko\u' i ię Irenlrer iwsp. Stwierdzonow obu przlpadkach koIzj'stne . unikanie mate.\łyiki ldiniczne. (rrA-Biocea tro'osrordnJ waTeqohydrorGyaparyru i (}TcP)' Kożeń zębaW aasie fabiegu zosta|po' Wapnła p"ed wp owdd/e-ienwszoepow k. nie ulegajqteżresoĘdi.czn]'m ny.esońowainych i niercsońo.an]. osteotopc (ńżnicowanie komórck kompetentnych do {}. Hydrok\yapdM {Hap) Calo(PO4)6(OH2) B. Te o$al. że uz!Śkany jest z krajórv niezagl. że nie $'pb1\'ająone na przyczynraJą uzysk pnycfepu ł4cznotkankowego.przyzębia Metody regeneracji l tkanek się fakaznąchorobą wiilsoi\ą by. . na.ę laena.' 13.zeplJ.orbr. 1 brok po Vvype|nieniu ubytku kośnegomieszaninqporo.trójfosforaniełapńa (na ptzvllad prepdrdl Ceru. czy ńercsońowa|ne.tu (Ą]śipore) olaz prepdrdtuBioSlas rccrarnika lau mouowapnione " fosfomnorva).obraz ńg zmianypeńoendo:ubytek kodnypionowysieqd. dają. ńałom al1oplastj.'|3'8 Wzory chernjcf hydloksyapaMui B.tlójfo5fotan wapria {B.\Ąpl}'rv rcgeneracjętkalek przyzębia'w}'r ]ra lta on f rł'raściwości mitogennychwch materiałów(sty. są ce się po zwiLeniu prfecinać. cryli około307o jej zawartości. od pieniu porcwategohydmksjapab. zastę.

19. tyczącychnielesońowahego prcpaiafu IIĄ.2. kości ubr'tkr plzruębn]tn'Houston i IGnjIg3 \Ąy. nłm jak ] na B 000000zabiegów czyli prawie 5 mzy mniejszą'Wszczepyalloplaswczne$YkoŹ!tst].]ywszczepowe mogq pochodzić od operowanegopacjenta ' pobranie wszczepu koścr w cfasie zabieguz jamy ustnej (guzszczęl. przde wsz}''tŃm prcpafaty porcWale' stosowac porów nie powinnabyć mniejsza niz skuteczność metodregeneracii wie|kość 100-200 tkanekprzyzębia tm.B). że !!yc.13. korzystna (Ryc.j. się t!.23.'orzyćbez wspołist iejącej regeneracjikości' Z wielupubtilacji$tnil.oilatości.9a b). po ZaŚoso$€ n iu ie 192 . umieszczać ubytkuprĄ/. dobrcgo ufiksowania płatagęstFi i szczeln}'mi szwami. notkankowego r e określa\łysokości po. .krotnego .Tanipm Ca i Ph do ubltku kostnego. por.okolica lub biodrcwego bńdki.zasie operacjipłato$ej.palametów doty(uącychpo.lszaepya|lop|anyczne z Regenemcjakości no$y pŹyczep Ęcznotkanko. parametryniektóĄ. ki \łzmstu. doIetnichobserwadiklinionych i radiologicznych.75mm. szczegolnier. zc o może winnaprzekraczać eej grudki. możlirvości cji \Ąszczepem kostn}an można okrcślić jak 1 na 1 670 000zabiególtl a materiałemalloplastycz.al1kowy 1o.lnid porowltości w pobudzaniuu ę. (IłĄ). cięć unikanie zb}t rozległych pionowfch)' zastosov'ania odpowiedniegobiomateńafu bez naclmraru. Eoje[iarĘr prirrnnrL Zdjęcie snr'ów wykonujesię po 7_10dniach' Wy. wszczepienie biomateńału przeprcwadza się pełnego z w . podobniejak ale więkzośćbiotnateńałówallogen4ych rde \łIĄĄła na uzysk pżyczepu łącznotkarrkowego. gojenieufyskuje się z\łyldepo 10tygodniach.przyzębia tkanek Metody regeneracji kilku" \Ą'}Ąikato z w.\ł]aostek) Zta]erza (DFDBĄ pacjenta'wszczepy kostne a]loplastJcżne w FDBĄ) możnauąiskać Z Banku Kości Instltucie Biosnukturf AM w Warszawie.25do 0. W \. się b|isko siebie tvr'orząc nie mieFca d|a stwieńzili.lhe i \łsp2 0. dużegoi mocnego (nie. |-|-Ą \'] korys|.Vvane są teżjako nośnikiniek1órych Eeparatów (cz!mni.antj'biotyki).hobserwacji.rn po wszczepieniumiesza iny obu materiałóWktóĘ trudno odńżnić od sqsiedliej tkank kostnej (Ryc.en(granulek) i por oraz niektórych istotnych Za|ecenia można następu.wg niektórych bada.l9 są Wszczepya]loplastyczne uzna ane zabezpiecz. zastosowaniem plata śluńwkowcokostnowego.l od poniżej mm sq niekożys.cas(?o'2 oĄhitlockit) przyczj''niasię do twoźenia kości.13.tną gdyż W latach B0' N}Tnan i wsp'6 olaz Lin.jej w ciqguH miesięcy'Konyściz zastosowania mieszaniny \'lTnikająz: utrzyn].''iększych jono!' pot\olnei rpsom. grubość warstlw !\.Wodzenie zabiegrr Zalezyod: autorów1. uz}skania moż]liwości uszkodzonego)plata (cięcia wewnątźro\ł'kowe. dmwaarakomórek do \ł]tllarzania się tkanki w ub}tk.lly i zębiazawsz€ w kontakcie kokią. granu|atuodpowiedniej Wie|kości dwa nąjbaIduiej ewidentne skutki rcgeneracji tkastosować ziarna o eąstek od 0. żedługość w}twoizonego uk|adają zb}.ch bio.a |cż. W Tabeli 15'7 zebrarro materiałówwszczepo\łych' Dotyczą one wielkości dotyczqce \.jifl-lCP / do5tar. i R. Biomateńa.łasnych.łrowalrrego tal. zebrać jącoI niu z kością natula]ną.|.wa ia miejsca w ubltkach kostnych.t rcgeneracji Wranania między kości nimi.BioceI tńjfosfonnu wapnia (BrTcP) oraz resor.tójfosforan wapnia R.25 pacjenta. nek przlzębia lq'twarzająsię niezależnie siebie. w szczegó|nie a||opIastyenych. ka/d]indtomjasl prĄ . bezzębny. przygotowania r.!5zczepionych biomateriałóW ziar.7 ay aąs&i pl4czepu łqcz.u kostn]. zestałvre. kostne a]logennei hetemgeF ńejsze niżvr'szczepy ne.sz(zepu a||op|asty@nego nie w pzekroju pojedyn.7Ppląc7n |]. Mellonig2swskazujena podstawiedoBchczasoprzeniesieniainfek. odpowiedniego przeshzeganiawskazń. Wedłrrg niekórych po.

a]ł t1pełnienie kością ubltkll @ontoriemctt. zali istnienie zwykle trzech stef tkanek w ubl. prz}paćl].u. utrudnia pełną regeneĘtcjętakie8o o hzech ścianach. o ŃPlP latwiej uĄst(uje.znot]Vn|. bialekmdhtq .rctrałcja pooperacyjrapłata) s|r[ę noMe8o i ' kości' ńęc pełną regenemcję głębi w \. |ł blony zaporowej przy są'jce zęMw irzonowcóW||l I i k|.tkach r(yZd\Ą.5).. oraz praudopodobnieod odległości.ki kostnew bifukacjach koneni II klasy do] oraz w nych fę. o niż Melonie (c}t' 23) uzyski\Ą. ub]'tkóws"ściennych 73%' w 2.rn rcgenemcji: ustnej.Ubytk kościW acj] fLl korzenido|nychigórnych sz(uelności korzenidolnychtŹono.t' Na..ou€ 8 o n} ka zabiegu.][ościpozostałej tkanki ozębnej.rogenit(. w Tabe|i15.acjętkanek prz}zębiaw ub}tkachkostnych kóW ie pozwalająca dostęp . hĘJena iam1 poddanl. jeniu koEeni zębówtrzonol'Wlhoi.u uĘkóu piono.o.Ifi oczy. wskazania \lTĄikające z mol{ologji i głębokości (najbadziej powierzchownie) ub}'tkówkostnyĆh. pzrzębia zaleą pvćde ilsą'stkim od: ków tkanek biu wskazane do leczenia chirurgicznegometodą . w utrudniaodtworzenie kości \ł]mstkazębodołowego-rzeni Ęch zębów są raczejniedostępne'Możliwości l Tabe|a ]'8 Ubyt|il'ości' 193 . ści.kuje. t Ubyiki pionowe między t Ub}.!ej a ub}tl.totn}problemklinil /n} \łpł]Ą^aj4q nJ D stltfę \ł'lókien łąca1otkanło\lych ń\anoległych skutecnośćregeneracjitkanek przyębia stanowią po powierzchni koŹenia.lla nalfę.. Ban]-/o i.tkipoziome t Ubytki pionowe niż zębowe rzeni zębóW Waruntujqce8opowstanie nowego 9|ęb9e ply.palenie q/toniu).ze ub}t' kich i poziom1r:h lepszew ub].. płatado przykrycia ńu odpowiednichwielkości błonyzaporcwej' n odpowiedniego pżygotowania powierzchni ko. na jednej ]ub dwu ściana. z naMonek łączący ' zńżnicovane $lĄiki stero\łanej rcgeneIacjiub}t.ifurkacje) bów tlzonouych sąbardzoskuteczn]'rn modelemdo lda. infpklia.:róręk Cells) niż i ozębnej. kieo przy]eganie błonyfapomwejdo koruenra tomiast ub]. szczająq'ch. rlych lub nier.ściennyÓ 62%i 1. t UbytkikościW bifu*acji .tr. rccesjidziąse||Vk|asy Komórki nablonkadziąs.yul.eglamych (głębokość kieszonek nych podzębodolo\ł}d okĘalych' przyzębnych powy'żej mm) niżlv ubrtkachp\'t' l$ więkzość w]ników badń wskazujeteż. się i 5).owejuzyskuje się tylko cuęściowq ognniczenie skutecznościregeneracji tkanek nelację ub]tllr kostnego'Aukhil i \Ąsp'(cvt'1)wyka.r do odtwoveniacemen.jak i technicznych (tedrni" pr)czPpu lą. jl ochfony przed obrrażeniem załażeniembłony i zaporowej. w Mniejszy potencjał skuteczności Eezentują sRT .ię lP.ię l.długi'' (ewf ladektomiq) przyczepnal'onkoily uniemozliwiający powstanie t Ubytki Wprzebjegu kości rece9ji dziąse| I kasy |i pżyczepułącznotkanko\łego. miemodiwiającejpżedostaniesię do ub}t]ru pŻebiegu r UbytkikościW trifurkacji r UbytkikościW ||i nego komórek nal'onka i tkanki łącznej dziąs]a' kolzenigórnych trzono.}I] n' lda. rege' błonyzapo.sy WcóW || k|asy kost.T Niekiedy zb}tnia wąskość tyclr ub}t' gene.która dostarva SRT omz mczej ńewskazane' skutecznośćSRT (r. w ub}tkachpiono{ych pżlzębia głębszych 5 mm kor.tkimiędzykorzenioł\'e tńfukacji ko.ła tworząbowiem . jest bardfo dobEe udolatmento$]ana tu zań$rno po za. i t.tku gitzn1& trdrowieogdln. prz}zębiamoże$l'rikać zarówno z przyczyl biolo. jak i niek1órych biomateliałó\a DoĘ7czy to t\rmiki u7v. k1óĘ musz4pEebyćte komórk z pozosta]lej ozęb" stosowaniu l'on Zaporowych (nier€soliowalnych nej do miejscaprzygotormnego regmeracji. fibroblastydziąsła a \!y'dzieĘąCzlamikihamującE osteogenezę. leczenia sP. do i resorlmwalnlrhl. \aedłrlg niek1órychdoświadczeń tal{że ubJ'{ków kost.tkanekprzyzębia" |Vletody regeneracji ą Trudności technicarych.tkie mm) (<5 5-6mm pfzyczepułącznotkan]<owego.8lestawionoub}t]rikostnew pEtzę. na przyldad w u4ska.zldiwnejatmdoB Molfologii i 8łębokości ub]tków kostnych-lćpsze eain).!v61%(śrcdnio 65%)' po|iczko\ĄYch klas]' ściemych w Gonze na ogol ubltki w firrkacjach koEeni II i\rniki uzyskuje w plupadku recesjidzĘsła kcl w zębachtEono\Ąychgómych (Pontorierocr.

się $]'pcł. lecl jest ką dziąslo\ła.ego rrieszaniny |id|oL !dp"t}1L .4. oehie.ba zastosujesię jed. Ikancl.klina) lub DFD..ic. to\lej lv 2B.J r. ne' Uzysk pż!'rostultaha się z\Ą.acjako. Uz].\Tiku b. $'skau żepo\t'odują d$E razy więksry uą'sk ują. uzlskane w Iegencracji ub}tków kostn]'ch pokĄ.r'ch'|23 n}. gdy samo \Ą.o( po z." Ą.ch zabiegórv kontrolnych po samej operacji plato\Ę'l.l bo bio]ogicznej Gmdogain) do lacznotkan]{or\ll Rófnice międf-vńektóIJmi ll]'rlikami badań s4 Ubytki kostne poziomenie nadająsię do sRT we. fEkacje 13. wanyrn tróiJosfora Wapnia' nie .tj mm.ruloroM dnflL.iednią szczoteczką \\\niH \\iplu.n. \\afupnip biomureriahr por. prz]padki26' tie stwie zonoIe.]t. czepu ł4cznotkanko\Ąego.!k]Ć y średnio międu jest bia w miejscu fi]cesji moż]i\Ą'e po dodatko\. ającejubJ. ch].tkach. pvez pacjentai okrc.. ale ich nie\Ą.PTFE.. pod płati pod przeszczcp szenierccesjiod 0.{ l.iednak generacjikościw Zadn}.kiem(DFDEĄ + tetraq.tn pokł\cicm na\ĄetreGsji ldasy n i ^j 1łg NlilleĘ.na\.dfili. gdy nc sąteż.570.wiem pmgcnitoro$-.iększ!' ob]iczany 1'.).w bi.c .ielkagłębokość z \ĄJ. szczegó|nie obrębie W koŻenia por/(osego przeo-iego -edro/nrn' ldnJdm r b Jede.1'5'23 nie osiągasię jednal< rr:gencracji utracon}. jednak duzc.ch lkanek W ubltkach kostnlrh \.I]ugiego się 5ię po udostępnienill takiego ub]'tku do ocfyszcza.ą.nikajacej ]de łah\o dostępne.odsetkach'obsen!'owa[ duż]'ch w Ub}.bń|u losrnegohydroky. one pobran]'ch p. L]b].[aniubłony 194 .ego|iego |ló|fo o'"nL ńdpnE lil ooo.| -lr.Lulp(/norLi so\ł€go oczyszcu plof esjona]nego' ania blon zapom$'}ch(e. Ub}'lki kostnez to\Ą. 2b 7 oużvT|g|ebo kim ub}tkiem kostnym. kostn!(h jest siń qvnika jednak' żemożLi'!.l rPśPnPfu.s]€nic regeneracjit}Glllek!tZ}Zę. \'icń'l' Gui. zamieniając c\nlab.\ . rylko i biomateliaiów: Podobnieprfy zastoso\aniu złożo. ale jednocześnie Zwięk.c.p. uz]. nia odpo\'.chmctod (korolo\Ąolub boczniepżesuniętJ płat Zamknięcictakich ub}tków po zastoso.. że naj\Ą.yrr 7 .a ostahio kombinacjąpla.h\'orzenia lkanki kościozastępcfej. Znane są na od$'ńt przypailki.biegupoAqa. jest częścio$'a nq) możli\Ąa rcgeneracja tkanek plf}uębia z pewn].. w firkacjach klasy II po zastosouaniubłon]' zapolD pży zastosowaniu ści specjaln}'ch metoil /ożon}rh lł'q aZu.!a regene.on do .lrrst kości.lkoplaslł'czne poklvcie lecesji tkan' nie tl'ch błon cfęsto t.yl .5 mm' zmniejszcnic głębokości kieszonek zastosou'aIiu l]łonv regeneraq.In opero$an}m ulrytku po Zastoso\t-aniu blonv Guido.v furkacjachkorzcni stosowaplz].wancróżnieplzesunięt5m. Różne5a teżpotencjalnemoż]ir\'ości genelacji ubjtków kostn!'ch lv zależności ich od \\iPlko'' i' \icl.eso' po'o\Ąć|ego i bo\Ąa.kuIPk uInrdni.udnieiszei lnniĆj skutecf.df ng 7eb. komórki prcgenitorcte' ozęblrajest bo.l0a.tekbĆZ\ł]. gojenral re.\']łn 1.7 a 3./ntsBU ściej tń. po zastosowaniu a opelacji pła.pm" policzkollcgo ufedniego).llclcpu łacznotkanko$ego iż lv p]z}la.-et eresodro\ralnego.ri podzębodołobYch ludzi w ciągu ostatnich 20 lat I i II są najczęściej u platami i pżeszcfepami.ie. przvębnlah od 1'5 do 4'9. b a oo.oeKlo'rl i"a' żenia poi.].'k]lad Pontoricro i \Ąsp' (q't'4) d]lugopinii Więldszości autorórv Z ostatnich donie. sh\.(d 'onnq po 7reio'o.dostarczającej głó\1. Na plą. ko]agenolve. pokyc]apozosta'ch toz.lnda\ł'cą komórck opis$ta.10a ib). inni a (Pontońeroctl' 5)' żew mniejsĄ'ch' nawct szelokich płytkch.nejmechanicznejaI.omedn (P'j.?ruyszącą rccesjąd7iąsła k]asy do.90.Metodyregeneracji tkanekprzyzębIa z pneszczepemłącznotl€Ir]o\Ą5rm błoną i biologicz. BA + porowat'v + tehacvklina' że IlĄ nocfeśniemdek1omięjedncgo Z kożeni (najczę. itTdogainen wprowadTFnu ubyl(-.'ie oti4sa prZy.lkach tów i pveszczepów łąC7notkanko\Ą'.Różnicete pra$dopodobnie i stosun]<owo wTnikałi'l iloścjpozostałej ozębnej.zębia.tważania . Ę.5%' pełne Natomiast sculeanl] uz]''skał nJ.lulo17} '\-i!]ermJn 1| |/ prą. po8o ubltku kostncgo.skwali pełnq Iregcneracjęub]'tkó$.owo!\łĄłoPond u. sIłI sąlĘC ograniczone..\'ch z podniebicnia t\Ąa ego' \\'.T}łem po'ą(lc . nat\ct Z biomatedałem i anlłlriotr.|ó|/\ Ryc']3.tkikostne rv fuIkacji koneni l klasy są nr1" z\\ala na u7!'skanieznacfnej popraĘi .fkowegoprzedniego.

l<olageno\\a). mentlul i Steibelg qt ]) po t]pcłnicniu ub]'|lól\ kostnych\\'szczepami kości poĘciu ich błonqko.]Ó.. LJ'ch ubJtkól'.5mir 2. skano po ]qc7n]m 7astosollaniu biomateńalu Bio. plz]tzepuna.L1ipnil n.8). l r .rskuje się żadnejpopla\l' bo operacji płato\el u7. r l n k ] ę ' i e | .8nrnr Porównarieskutecf ności wsfaepów kostnych FDBA W rcgenela.r'.'ii Uh'|kL i..l% 40% Po i preparatu Emdogain uz!'sku]e się fastoso\laniu podobnerr1tiki rt SRT pfvębiajak po błonachza.rloa ' \lcllo1i! . a po \!?ełnieniu fa.! RedukrF 3Inrm 0.9mrn 3.ufvsk pż!'clepu iac7n()tl.\s](ujc nalomiasl W'{77.PTFŁ tjl]<o\r 3l%.o\Jru. ' I r u L ' l I o u f U . .szczcpie Bioglasu (odpo\ricdnio2.r"tp-dlo\oilrc.| /a. tylko 7a.1mm 0. Cuidor.. Lolu. d . nekpfyzębia(Wg|V]eloniga) Wypelnien e uby'ikr przyczepu Uzysk nowego lEcrnotkankowego głębokości Reduk]a prfyzębnych kiesfonek Powstanie recesii ąsl3 dz 65Y.anko\\ego.lt|ępuj.2mm 38"/" 1. L ' \ ' J l I i | | z samqbłoną Me|loniqa) blonl zalrorolrcj rr' 58%. po s. | W 5kuteczność W9żepóW DFDBA legeneracjitka..29): h-szczep'\' kostne.j.') s! lll ub]t]ó\t.lp' ''|| dją ']n .J.9mm 2. notkanko$ego :j'4 nlm i redukcja głębo]ości]oe. k u ' p .J.l. r przlpadlu Hazc Pamrjeopjnia(Tabela koĘeni (. I L ] l d / i " j .! nrnr llnrm głęboko.].Metodyregeneracji tkanekprzyzębia zaporo\\€j e. * l | | i cj " .72qÓpż]padkóul Niektóv!' autolfl' @]u.9 rnrn).l ści rrielkości i ńęcej' 50% 15.sz]'stk n atl.ię o.1mm)niż po sam1nl rr. l i \ ' j c J f b|oną porową regen€ r acji nekp|zyzębii z€ s tawieniu za W tka W \ P o n I o ń P I ti' ' \ ! ' ' (Wg p p . '| /\..Io. r a ' j i l platora.l mm 1 sz}'s|kin \łlpeifuania ub\tkćx\ prZrzebia tkanką ](ostn4lub kościozastępczQ.IJ. redukcję glębolioścj kieszonek i umocnienie zębó\\l \{.: \'}I]Alni-|ll.t' o 23.7 l.3 rnm rnknięcia furkacji' T}']](opojed. po.2 m m 4z% l.c lr '17%. stosoraniu blon zaporow-_lch jak wlnika z potyżej c}tol'aĄch Clan]'Ch' o \liele Skuteczniejsza niż sam zabieg płatorrl bez błor\ lub kiletaż ohtlal.]' IP\Fnpr. i rzrrlisalj \ 9r. \\ j nrL: 1.86 mrn 1. polo\llch' Uz]:sk pnyczepu lącznotkankotcgo po Emdogainie \ĘIosił po cztercch latach 5. jcst.loB.ra mej opcracji p]ato\q odpoŃednio 7.amnjblont zaFrolpj Ion \\ SRT u}r}tkó\\'kostNclr zuiazan]th z recesjq dzią. !.ana fi]generacja tkanek plz]zębia po ua.. a po błol e Reso]ul5'2 mm' Lcpslc tcż\[1lild uz.jtkanekpryzęb a f W9oepami poIowatego (wg HA Wypeln e Ub}. tszcfepem I]]EA i pokĄ'ciu błoną pot.2 mm 0. szonek rl.ta l5 mrnponowo mm 1.. tFbo /J!.-nor.w fuIkacjach gdr"ż brakjest wskazańdo leczenja chinlrgicznego. . ' .l 'ć. ni' Idaj..r ocenaslanteczności rcgenelacji tkanekprzyzębja pźede zastosolĄaniu bionatĆdalóx dotYc7}' . n F / .qa . mniejsz}m stopniu w po (szczepach biomateńałó1'uh!'olzeoc7el'ujesję nia no}'egop[yczepuł4cznot]<anko$ego ijcdnoczc.orzenia długiego blonkowego. a t1'lko n 15%nie uz.r mo. kości\r 2ł2% poro\llch (Gore-Tex. I j q . śnie Zahamotania trr. częściol. 2.'na\\]1ot. J . z n ' l ' t ' t a T a Ą p . glas i prcparatu Emdogain (uzlsk plf]'czepu łącZ.3 mm i 2.. l .2i. siq mknięcie częścio$e) ' SLclo$. Christgau2?stvlicrdrii bo$icn po$stanie ' \' |'^'P"Ą ó1 e ||t| |'Ór/'pni'Ń'-"o c8-.tkóW en 66% 2.r.u-no\J' ll.4 mln...\'ncze doniesren]a skutecf ność Wszczepó!'r DFDBAzanosowanyĆh ' | /' ' .. t}] acrkolriek po samfh txh zabiegach uzyskuje sie tcż pcwną rcgcncrację kości. I o . l . no''Fj po zastoso\aniu lóżnl(h błon za. Io\'\/'/' |\' /. 1r {'In pŹede \.o\\ą $.

0 86 49. \slczepów kości (7B% pE\padkó\\ lr5pel erria całko\lite-gokościi > 50% omz Ęlko B'5% pv. z formacjc /alt'afie lv tej tabcli 1ts}Qzrdą$lTaznle na \iek\/l \ld||F'lnn! \'t/'llppó\ ||']B\ |Jż 'a|1.Metodyregeneracji tkanekprzyzębia Zestawienie skutecznośc WsfczepóW konnychFDBAWporóManiu z meszannąWsfcfepu FDBA kośc autoqenn€ j plzyzęb (WqMeion ga)' W \Ąypelnieniu kością ub\'tkóW a 53 3.4 56.l0% prz}padliów: Nie ma 1{. .7.5 15 8. nl'mi odpowiednio79. W kolejn}th tabelach Zesta\ionĆ Zostałf \['liki badań dotl(zące skutc(7rrości \t{'Zczcpó\t' \\l:lrm.ścicnnvch1r pońrrruniu z ]. v .r1reł.abc]i 15'12 ZestarĄionoskutecz. nia cał]iollitego kościąi > 5Wa. I .0 78.nie' Biomatedał}' mogq b}'ćskuteczn!'mi cz}. ścią ub1tkórr.6 15. n .ch i jedna]i porlkleś]ić \t.kó\{ l€ n ego 7 blonq zaporotą \! pońtnaniu fc skutecz.5 ub].1 prezentuje natomiast zesta\lterlrc 0 <. S. Po wsfczepje makrcpo.0 1.ieniu koDtrolą'In. 196 .o\\€tego ll\ z kola]i ]ub I]-TCP stwiedza się ńększ1' uzyslr nolrego pvy'' czepu lącnotkanko\ego' niz po $szczepie lit(]go l|\ lul] po samej opemcji płato\\ej' Noł. dZą Z $ic]u oślodkó\' a].7 46.Irnikót\.tkówt hlrkacjach lioźcni' I]ane uiętc \! tej ta.szczepach bjomateriałóNnie zawsze daiesię pot\lierdzić lustologic. / a p d \ \L o . n o i ' $ . \ | | p h l / n c d | Ą | ' | .a przy7ep łqcznoLkankorw shrierclzon1ldi nic/Ije po l'.9 6J 24. .niki zal\'a. \\:1. w furka(jach ]<o. chodzi o $lpełnrenlc ieś]i pż]zębja kością' ub}tku uz}skuje slę po $sfc1e.4 42 2 f. .\" padkólv nieudanr'ch) \Ą'poló\\naniu z saml'm $szczepcm FDBA (66. \\7rosfu]ubanb. nieniuub}'t]ówkostĄ(hZiarnist)m' poro\aĘrn lł\ DI]]BĄ i FDBAI W'ocenic histologicznejnai lepszl'1[.(cienrr].t n \ .ej' \\ Tabeli 15'11 polównano skuteczność \\./ębial caikolritc (]T]elnie./o 34. J .\/'/^lu lu\l||pgn Di l)ll\ /d.1 4. .ch IDB. n]'ch bjomatelialó\\ \\'regeneracji tkalek plz}. oilaz 22.atlr]. .sz( 7e.5 11.daie DFDBA' się B i n l n a |l'i a l r .9%pr4patlkórv w1pchie.2%i 75.2 66.0 24 13.ch oraz ub1. h I n B \ por^. l 100.ścien. pi)\\ kostn]. \\]l]ełnieniu po rnlesZarurq\tszczepó\\: zdecydo\lanie $iększej skuteczności \r}'pchrienia ]iościaub]'tkó\.8 23 46 17 f1.0 78 23.1 21.raŹn1cllróżnic kliricznrclr po lr.Zqbia' Tabe]a 13'9 plezentuje takie \]łiki po \\lizcze.\ \\. [ościa samej błol)y Zaporo\.9.szczcpami polo$ateśo liarnistego ll\ \aton ast \r l. r iJ l rr]pełnicniu kościąub]tkólv 1' i 5.US{ N'Iożna następlrjące Iófnrcc doll'czace: r\iększej s]Qtec7nościmicszalin!' PD&\ i auto. Podobnąs]iutĆclność.". l .i allogenrle.5 0 3f9 100. .2 21.jrdemicldch pr}l.ścienne38 fu*aciach 09óiem .7ŁhpD]!.5 6.0 51 29. bcli pochodzq z badail przeprolradzon\'ch \r 53 ośIodkach LISĄ' Został!'zcbrane pĘez f'Ic]loni.4 r5.tkukostnego pż!.szcfep\ k()stneauto. uf I ' B \ i l . re8enelacji t]ianeli plf]fę. pach lostn]'ch DIDBA\\ zesta\t.i d u u c p n n .0%i 69..j oDeracjiplalo{el.Zcnipo $szczc.biot1. \{ ga.7 142 43. r n Iepszeniżł. nie uz]s]iujĆsję tiko \\. Tabcla 15. n P : A' .8 63.nani " \ .n.aczkol\\iek nieiah\e do ocen\ gd]ż pocho.t lc /tlL'\'|\. padków rlieudall}ch)' na ogół podobnej skuteczności lr1pełrrienia ko. plc akoporo\\atego s]'ntetlczneśo l|\ i nafu. R ' .te$'Tabeli l5'12 sqbardzo intere' sujace. ralnego ll\ uzl'skanego z korali. bia z \. j / I n i .5% rqpctnie[iu po sam]m FDB]\ oraz 78.

jenia i rcgĆneracji tkanek' móIki mezenchymy. autogennejze lvszczepamiallo. btony biologicrnejEmdogain ze wszczepamibio. so\ł'anie tych błon3l nymi.ch nielesońowaln}th biomateliałów c2ynniki wzrostu.fikowanych Natomiast łą. podwlższającrv rózny racji tkanek jej niu Bch prcparatówl Doryczyto pŹede \t. la . nienia kościaolaz 46. Zę. wszczepówkości gerrn1rrri kościlub biomateńałami alloplastycz. blony (bia|ka błona bio|ogiczna matrycy szk|iwnej). W mechanizmie regeneradi tkanek plz}zębia' biomateńałówz cz}'Trikami.Lutecznośi fibrcblastów i osteoblastó$i syntet-\'zować i białka w od]iesieńu do poszczegó]nych mechanizmów go.jak PDGĘ TGF. nerację tkanek prz}zębia. macierzy międzykomórkowej olaz lóżnico$ać ko. 197 .onowolub bocz.rniczFnikami.uteczneniż oddzie|nezasto. dzo istotn4 polo\\atJ.ulaĄf ację.\pehieniakościdniż po wszcze. nie pi.ch)' Mieszanina biomatelia]lów zawierająca wsrczep siarcranu wapnia. biomaterialu/bariery kośćautogefuĘ posiada bowiem Zdecydo.Emdogain f autologiczn}'m pobmĄIm z bezzębnego\łylrstka mateńałóul notkan]<ow]m płatów(doko. n].cmekości(BMP). b' IGF z rcsońo$Ź|n]mi' oraz białkamorfotJ.5%prz}Dadków nieuda. Ęczenie r ie reg.szystkm sposób skuteczność' łqczenia: ostatnio podejmo$aneb}'ł}. którc moga stosowane w SRT metody i pleparaty mąjq bo' \Ąfmacniaćwasl. okazałosię bardziej sl.ZesunieĘvchbłonabiologicznaEmdogain czenie błoly zapomwejkoĘeno$ej z błonąbiolo" z giczną Emdogain (biatka matrJcy sf]dilrnej) nie i przeszcfepami łącznotkan]<o\\Tmi). tkanekpżtfębiaW śWiet|e i > 50%\ł.tkanekprzyzębia Metodyregeneracji pach mieszaniny biomateńałów (BB'37o całkowi. odgĘrwaja bai. też jqce i skuteczne plóby łączeniabłonybiologczneJ błonzaporc\łl'clr Wszczepami ze biomateńa]ló\Ąl W'szczepem kostno łqcZ. ba. Pofostałepreparatyi metody \tpłpvajqna lege. tez .ch metod i prcparatów pozwa.$zrostui/lub u anty' poza omówion].to o5i4gnię' lepsz]h u}mikow ne. w leczeniulecesji tkanek prz]zębia'30 zmod}.ildukować plrlitemcje $ipm /ńinj(o$anedrialanie ńinq. na plz]zębia niż po odilzieh1m stosowa.lvany potencjał osteogenrczn]: niektół.dzo interesu.n' TGF a.chociaż nie całkowicie poznaną biotykami. sterowanq legenerację tego pach FDBA (44'2%całkowitego > 50%ł11)eł' współCf Wiedzy i esnej fapewniajq: zaporowe.

!. nia na tkanki' róźneich modele. n i p r ó $ . \tiadąjq d\'va.od lat B0. fotony emitujq fa]n n tpi tame lllu8osl i enPĘij i r7ę.ład Komory rezonatola opĘlznego. .anid do il h.rrieżw teEpii pżvębią schożeń l'on ś]uzG \\.?.l zbudowano 1963roku. Za ukierunkoł€nic cmisji prcmienio\ĄEnia odpo. iq girznc poztloli\po/ndlsku|P( /nnśi zabipgorr nje k a h s a l I 7 e L l uI m r a d | : I d | Pt d p r a k | \ . !v!'chw stomatologiizaló\t.cune o szczegóInych fu.cznl'ch: jednako\Ąe monochJoma1.now diaglosq'ce. pompująr!).o\ĄJniJ (i€]P inIpnt]\!nie.]tnuszoną emisję fotonó$' uzysl(uje się promienio\rŹnie elekt. .}).}'ch chirugii śluu i ówko.Zas|osowanie wleczeniu lasetÓw ptzyzębia chotó[ E|żbieta Dembowska Wprowadzenie Podstawy izyczno-techniczne f urzqdzeń|aserowych promieniowania Działanie |aserowego tkanki na Biostymu|a. od fali.ja |aserowa chorobachprryfębia w Lasery dużej o mocy W terapii<horóbprzyfębia zasadybezpieczeństwa Wprowadzenie PienĄsze urząduenic laserowe . ale ló\tniez komóI. Dfugalista \\'skazań ]aseroterapii do dajekliniq" ście \Ąiele możIiwości Zastoso\'v'ań ut7qiIfeń lasero.użądzenia ' . cy ciągłej implrlsow'ejoraz dobraćlr'iaściwe i urz4.5rvno.lasel n-rbino$.Khzespołóu': ośrcdkalascrowego(cz}'nnego).'..utlenJ<orvo. gii' biostymulacji'endodoncjii peńodonto]ogii' Aby jednak rrŁścirriestosować]asery z{'łaszczaduźej mocy należyzrozumiećcharak1ery'sBkę eneĘii la. tj''lko na poziomic kliniczn]łn. W stomatologiizastosow rmno po raz pierwszJ! zbudor"ny w l96lj r laser CO2 (carbon dr. lasero\\ezna]aul].. ref tor optj'czny(Ił}'c' 14'1)'Popżcz \Ą.ija' Z\Ą. w \Ą.ln it\o( j. Podstawyf izyczno-techniczne urządzeń |aserowych jest Każdeurząilzenielasemwezbudowane z tżech podstalt.y uEqdzeniaaserowego T Yf'^ 'I99 . w *lar r malq ro/bieżno\( duźą inlen.węglouy dimi'dela\eT Pńbcj )' rvano go \\5'koEystaćdo opraco$']'$'ania t\\'aldych tkanek ZębaDopiero w ]975r' skonstruowano laser Nrl:YĄG (neod1łrrollo. RyC'14'1 schemat budou.jago\r].Ir €nelf.oma. gd5ź spójność' uzyskarro zgodność fazieo'clr fal. .$iele Zastoso\Ąań stomatologii.\'oność. a następnie$' 1988r' laser Er:YAG (eńowo. lrtaścit'ościac.o(. dzenie lasemwc i dawki aplikacji. i sze darvkiaplikacji. w ró$. scrolvejlv zależności dfugości mocypluy pra. chLur.óWnoległe z$'ielciadła tw'oŹące ona.jago\Ą.lo.ię no.iaszcza ostatnich ]atachbadania histolo. Źródta energii wzbudzania(u].. noległe' kow-\'m enz}maĘcznlm omz ustalićbezpieczniej.moż]iw'ości i rtska.a.|o<]ziąs:lotęj 'l Wiedza na temat laserów i efek1óu oddziabĄ.

cr. eńu i holrnu' kónc . fwanych biosĘmulatommi lub systemz\'vierciadel) Gyc' l4'2) ' Materiałemlase.gaz. lasercwlmi. icnhmeh k1\d. (mateńałlaserujący).\ł15okoene.rozerwaniu. seryo dużejśredniej (odpojedyn(zych setek i mocy do .ą lrcdlem emitji fo|nnos'\Ą ld. ! YAG 2100 Ho nm Lasery lvysokoenelgetyane do destrukcji usu słuą |ub Wania tlcnki(cięcia.Wych na]ezq: ńżne długości Pży działaniuplomie owana fal. Nalezy dodać. dzącedo zmiany metabolDmu.PraÓ o praty t ią€ l Pj możcmy mdwi'. pracy la. mocyszczytowej impu|sie osiągajqce mi|ionóW moc |'unlljonuipwip|eLla.Garnet) pć'rprzewodnikouym i GaAlAs (9B0 jest także ciałostałe'Na]eży nm) Źródłememisji równieżmzńżnić lasery o pra(Y ci4głej(cot'hŁos oooe -c?r) i impuLsowej. to lasery pmcu.jago$€). koagu]acji)' |a.Z prakt]'czncldinicznegopun]<tu czastrwaniaimpulsu laserowego.lrdIo$) Sa \ł}brancj Ikdnki{J ' m")'" Ryc.\Ąpł}'$'a na prccesy prowa. z teru oddfiat.: \sGG @ńium.ge1yczne ldser. ZP względurla mo. odparowania.jago.y.l]'mu. tJ(zllej wafulajestnie tylko moc generowanego pmdziej populamy ły) i młodszy lasel ErYĄG (eńowo.c'p l | Ć. Iujaq1n.o.ciecz. tkankaulega . moc nie przekEcza kilkrr. 8linowo.strukcji.generuj4cych Do dobne poznanychlaseńw gazo.y oheślaniudawki terapeu.s.omienio. źródłem emisji lasem możebyć:ciałosta. moc genemwanego światła sposób czy pmwadzeda wi@ki pmmieńowania (światłouodl' W tych pieńvszych. mienio\łania. chromium Yttrium.dioda lub półprzewoilnjk' wie laserów półprzewodnikowych.nie.y)' argono$']'.jagou]') o.az la. laser Co2 (&łutlento\^ro. \. WatóW)' tychostatnich.on|eniowdria towanego fa| en ne uEądfenia laserowe' 200 . ]iĆum.\r'''ęglo$.ĄG) z domieszkq €ttriurn Aluminium Gamet : atomów odpowiednio: neo. diodonyGaAlAs galowo.lecz gęstość energii ap]ikowanana sery Ho:YAG (ho]rno\'t. ono (B30nm) i ekcymeroł€. ód]toemisji sposób sem. liilatd{ Głó\łniesq one konstruowanena podsta. wrazz d|uqosddmi p. lasery stosowane Wunądzeniachmedycmychdfie|i się na dńe gfupy B lasery niskoenelgetyczne(biostrmulacyjne) solż las?rs. balwę. generowalego $anja.s |a. widzenia można podzielić lasery ze względu na somfotojonizacyjnym ablacji. sqto DoĘ/chczas skonstruowanookoło600Ępów la. ma:Iejmoq' na tkalrkę.o!\. że jest lasel Nd:YĄG (neod]mowo.l. He:Ne (helowo-neono\rt').!zg|ędu bardzo W fe na kr&ki procedzeń laseroltYch.}'fikatii pod1ialou i ur7ą.giczne).l w Zastosowanie Iaserów Ieczeniu chorób przyzębia jqce na kryształach8r€nafu aluminiowcitmwego .Ifiesięclumi. kloryrhokolo 40 /nalr/lo/asloso$anie WatóWmocyciqg|ej) |asery r oraz impu|sowe Więkzej o (w w medyclrrie.Ąmnia na tkankę. pr. (chinr. pr.2 spektrum promieniowania eektromagn€ t yaneqo p"ez'óź. łe.Scandium.a$eno\ły z laseńw zbudowanychna kĘ'tształach najbal.lmrd n lase. o laserach: ffi małejmocy od 1 do 5 mW E śrcdniej mocy od 6 do 500m\q B dufej mory pouyżej500mW Ze wuględu zastosowania na \ł}'nikaj4ce charak.14.Gal. nie obsenłlje się jej de. ale jed}.

'In. Promień ś\Ąiatła laseĘ w kontakcieZ pońelżch. 14'4moż]na zauwa4. Zc pocI1laniać promieno\tEnre laserowegona tkanki ki bogatew rĄ'odę będq o długości poniżej nm i po. 11.sokimstopniu absońo(ane już w porviefichow'nych w'arstlvach skóry czy błonyślu. co fali 400 1200 jcst Zostało Najważniejsz]'m zagadJrieniem lasemtenpii w \Ąlkoląstane w laseEe EIYĄG ilługość fa. ppel nJ. E4cr:YSm .!r}źej nm. rczległość tj'p zmian patomotfologicznrh i 'wtkancc-5 lvletoda Metoda befkonlóktowa Metoda konlakowa a. clyli częścio. w te8o\ Nm' Flu. 0 0 5 9 0 n m .fiZ}.ĄbsoĘcja i penetmcjaś$. przedziałod 500 nm do 950 ka optycznego' . mentj moffologiczneknvi.r.bmną tkanki omz efekBĄma fa. długości. a]e równicżod jego mocy i\kd i\\ powicżchni ofaz usta$ic. głębokość penetracji ś$'jatła danej długości o fa]i i mocy budo\\atkanl<i. r " cha icncj'. donro$adlpnje r-'Llposiedniej dJt\tu pmmipniu$r.L./id!\ lP \Ą\póti\|niAją .li 2940nm. progłqb pozatJ''m mieniowania1! tkanki' ŚrĄiatło lasera obszarcmjest W \ł].nJ Ry'.ladnikór1 takżeod lozlcgłości a i Bf)u zmun należY spekłlun od 400do 590nm. nia sondy\r}stępujq różnr'chprcporcjach'Najwię. waćlaserban\Tliko\ł-vdhĘości 5B5nm' . ki energii. seże Co2 o długości l0 600nm.cieplnej bądź mc. sz$h \tElst\łach-Rofpatfując obszary o dużejab.w któĄ.l nai$i.ap]iko$"nejdaw.da śviatlalasero*'ego tkance zależl'nie tJ. .korz!stać nJ'chsk. fali głębokość nia na $. !t k"utiu gldbl kŹncl' .Iożna 48B ńur eżstoso' niq tkanki podlegapńwom fĘ'cznJ. rcdzaj stosowanejsondyi jej śrcdnica. zand|UmiJ'luĄskJ.4. \ ) .lle do naś$ietlanej połieżchni' Nla to $ń'Vv' na maks}'ma]ny stopień (Ryc'14'3). miana enelgii światła lasero*ego lv inny r. Zoweji nie dochodzi do efektu st}mulacji w gtęb.długość 2780nm i la.jak i od budo$'yhistologicznej 'I.].'J.ialła lasero\\'e.ć tzw obsza-r okien. idk . nj. dobĘ dL{Ę' ję \Ą. tkan.neono\Ą57) biosBmuluje ele./atrdn.!t}.miri.'ki o{ss) o \t'ielkości aplikowanejdawki cncrgii decyduje: technika naśWietlania.Iostricm\ la"eraIBono$}. fa]i ma. pmmienio\taric laserolte o długości 632'8nm.pm) tkanki.odzaj ksimum absorrlcjipromienio$€nia dla hemoglobin] energii biologicznej. fali go zaleźyzarrlrno od pammctró\Ą.wimpulsie.iu lubJb\orpr rnrpro.Zastosowanie laseróww Ieczeniu chorób przyzębia Na R]'c. promieniowan!a Dzialanie sońcji świaiła lasercwegomożna zauważyć. ii.r w Lr\\ionoinp.rn ('7)lipl7enikanle j. jej ślvietlnej. uż}'tej moc}. długości genem\\€nej fali.'lkood i !t. w Eacy ciqgłej lczności naśrtietlanej od lub. l ę p l l j e \ \ o b . \ \ 1 | a l a n L l . D]a' patologicznych tkance. jac sondęw kontakciei pUstopa.zeniuprzeni. l d r e . w cej eneĘii plrmieniolvania plfe}Gzujemyustawia.8PnPn]ją.czn]'ch fa]i lasel He:Ne (he]o$'o. ważnyclla biosi-mulacji laserowej. 960 Ry('14'3 K|niczne pracy]aseróW dzia|anie w kontakcie sondy tkankarni.atości niej u'ody hemoglobinl me]aniny i ul.' 14'4 charakteĄ^lika promieniowania absoĘcji |aserow€ g o W qióWnych sk|adnikach tkank' 201 . z Ry. \\idd.chcmicznej.ĄbsoĘ.Iestto nm.Iak\Ąidać.sLil h(.. c\'fale o długości i 514nm' \. skuteczności stosowanej da\Ą. o fali sn uletsd ollLi.

oych laserem . Zabie8i usuwaniazłogównafębnychczęstoi!y. rębia w}kon}Ą\arre ezęs|o/abiegjpo|ejowaniat e.Na skutek pmdukcji endorfin lub \ubstant opiaiopodobnyÓdo(hodlido obniieni. Dawk eneĘii lasera pruyrych zabiegachmoa1a na ap]ikolłać poszcfegó]nebrcdawki międz].laseróww leczeniu chorób przyzębia I Zastosowanie Biostymulacla laserowa w cho]obach przyzębia Efekt biost]mulacji. dla mocy nato. \Ąskaźniki drantaclrpIz}zębiau danegopadenta.' hfecim dniu.a vko loladr€nt poddano tempii laserowej: wskaŹnik krwawieria z dziąseł GSBI (G'??-9'0dl Ł''s Bleeding Indeł) w n1ocrm s fuiu po skalingub1'1 niższy t5''rn w L. pŹeci\\óólowego czyli dfiałaniaprzeĆiwzapa]nego' i sĘ'rnulacji' Naj|epsfe efekty biostymu|acji uzyskuje d|apromie. r odziennip. konJManP profuakocznie\^la'e podtrz}muid.s MUIACJI Lekalże stomatolodzy oceniajq pozy. w rórłndnjudo tkanpk be/ biost}. negozęba (rabela 14. pr4zębie bŹezne na.hlameny te śr'r'iadczq o przśpieszeńu gojeniatkaneł naświefla.\'.trefeków biosĘmulacji. metodqkontaktową'punktouą' Po skalingu biostJmulacja możebyć kontyluG wana w ryldu pner 5-7 dni. ( idfublon} komórl.wa&Źncie' po. blastóW \azmstaszJtlkość Śtoś( mito/ t\ iadęc komorlo\'łm. O.trni zębów i korzeni (polishi7u). a dopiero v. niu powierzc. cej lub jako faza leczenia wstępnego.operacjeplatow€ wlaz ze sterc. je pobudzenieosteoblastór odontoblastówi fibroprzenoszeniatlenu. I rvsrłzł. W następstlvie absorycii pID mieniorĄanialasemwegoo ńskiej mocy poprzezfo. są mentu korzeniowego (!o't plł|ńng) narzędziami re(znlmji apamlemulhŹdzwiękow]łn' rc!łnież Tu stosowana t}mulacjaupłyua rradlq. jak i po ruolowo WkoĄĄVanych zabiegach usunięcia dogów nazębnych (skdlillg) i polemwa.f ębowe zarówno od stony językowej' jak i poliokołlej w dawceE : 2J.pryśpieszenie odnouy tkanek i sFtezy kolagmu'. \Ą Zane/ pobud?eniem milo(honddaó procesóW metabolicznych. czę.Ćzylipobudzeniaprzemian bio. pŻeciwzapa|ne 30H00 mWCm2' miastefekty dla temperatury Plocesomtym nie towaŻ}szy!4J2roś więkzyniż ]oc' Efelt pzeciwzapa]ny i pvćci\rbólouy związany jest z poprawqmikrokr4fenia. /aróWno pżed. dniu po ustmięciuzłogów Ę. poprzezpŹy.m śĄietlanei bez laserotempii łykaz}tało podob[e lvartości uskaźnikaklwawieńa dzĘseł' Nalezy dodaą żepomiary głębokości kieszonek plzJzębnychpozostaĄ'na podobn]'mpoziomie' nie. do.o$a. toreceptorykomórek w}zwalanesa leakcje bioche. ńeu na białka u]daduodpmościowego śpieszenie s}'ntezyinte eronu' zlviększenieaktJw.owei.l ii poziomu a].że łykoMlstać jej działa]ieod$. po 10 dniach b}'ly podobnew obu L:wa.rażLi. te' kiretażeotwarte. ĆhorobachpŹyfębia' Po nego w zaawalrsowanych prawidłowych udrożeniu zasad higieny u pacjenta można bio. się pŻeniowania gęstości do 50 mwcm2. które w efekcie doprowa. zależne biosbmulacji laseÓwej '6Na dalszlm eta. 202 .a'\Ąności neumnów obwodo\aych. dZą do uz}skania wtómyc. bia. norma]izaqia poten.wŹ ni\\.efekty o mocy ciwbó|owe gęstości 50 200 mwcm2. meostazyPodczasbiosĘTnulacjilasero$'ejrrastępu. logicznych komórek i tkanek wYstępujepod $dy.{LĄ sTosoll'ANlĄ Blos'r'} Do st]mulacyjna jest tylko terapią wspomagajqcą w komp]ekso\q'm planie leczenia chońb piz}zę. dontologii' Na]eżypamiętać.że laserotempia bio.|o brzeżne' bio.ł. dziesią. od pie tempii kompleksoweju pacjentaz chorobqprzy.}'iŹmcjmdlśota8ówi neuhofi]ów ora7 zwiększenie]iczbylinfocTtów T Przeciwbólowedziałanie światła laserajest zwia. są pżeciwuapal. miczne i bioenergeb. BioŚt}mulacidWpl}. prowadzajqcdo stlmulowania mechanizmów ho.cne. ale możrra ta]. eniano prz}zębiebrzeźne pacjentów u których wykonano u skaling w całejszczęce. nosLj |a8o. w R1\nje eteko stosot\€ n ia bios|JĄnula(ji peńo.Rmu]ację laserc$ą 5lo.rn ji oienione u|a.. wiającena c€ment korzenio*y Swiatłolasera po winno bJć ap]ikowanezaróuno na odkłty cement koteniowy jak i na okolicęwierzcholkakorzenia da. n}'i\ane sq zabiegi chirugicae: kirctaze zan*nię. wem promieńowania laserór"ro malej i średniej mocy (&-500m\Ą).1) ' W celu ]ikwidacji kieszotrekprĄzębnych rlyko.

i są'bko efckt plfeciwobrzękov'|].rla.\Ąaną regeneracjq tkanek. \1.odfiennie codrugidzień |ub Porabiegach oKolrca rany chiturgicznych naprzyfęo|u codzienniecodlugi lub dzień .ó oko| zębodo|u. Jniu /dbi.ósm]'Ó. !v cję laserowąmożnaZastosować ró$'nieżplfy utnr. fabie8i mogą b1ć stosorrane rv o.^]aWiąCe miejsce 'I 2-6)lpkt 3Jlpld t5J naśW codziennieco etanie ub drugidfień codrienne zabiegi codzennie codrugidzieivpkt lub 3-4rhkt 3llpkt codrienne zabiegi Zapa]eni. dnion1nr rr1rzynaniuzębó$. 203 . okolice otworu zuchwowego Znosfen e rfutWierzchołka a korzen nadWrażliwośc jokoIice szyikizęba zę0|ny ostre zapalenie rzut wierzcholka korzenia tkanek okoio wiezcholkowych Knł obrzęk ak' rnetodą omiatającq pozaDte9acn o0Jęly oDszaI chirurgicznych KMawienie kr.. |azie lecze.\v b'ch pru1padkach \. dzień.ietlań codzienńe ]ub co drugi pra]śCeperiodontologiczncjbiosĘmula. wantem ao9ow nafębnych Pokiretażach kieszonek pEyzębnych brodaWkidfiqselIub ruchem omiatającym Wpolowie Wysokości 3-6 przestŻeniach W1rostka.orunu przrno.gt bio\nmula. klu sześciu naś\'.i.Zastosowanie Iaserów Ieczeniu w chorób przvzebia ]-. ca poekstrakcyjne Wylostek fębodo|owy Uirudnione Wyży.W ńiędzEębowych 3-10/pkt wrarz lecreniem miejscowym 4-1olpkt 35 3łpk 3llpkt 3/pkt 3llcmr codzienniecodrugidzień lub codzienniecodrugidfień |ub codzienniecodlug]dzień |ub . plfeciwbó]o\']l pżcciu'7apa]nJ. orc||ca 2arż0noWCowa nanie zęba się mą0losc| Wzmozone napir" oko| przyczepów ca ciemięśni zwaczy m|ęsn|zwaczy ZapaIenie dziąse| brodawka strony od językowej kowej nrezFowe i po]icf pżed PoIub usu.bea 1'] zaŚtÓsowane óerÓw b]ostyń! pEyzebia ujących chorobach w Przed ekc]ą ]n rniejsce wklucia ffi 1 3łpkt Ąlpkt podawanśrodka W przypadku a fnieczu|ającego o połowę skraca pozniecruleniu mieFce Wk|uciaszczęce W |ub otwór bródkow1.

oshiro. h /n\ aspekĘ7tecbniczne i oszacowaćmakjtnalny sto./ę. techniĘ bezkontaktową lub ld]ch' Naświet]anie po ZalecaneZwłaszcfa Zabiegach omiatania' chiilr. wszelkie zmiany rozrostowe. diodowe prawieArndta-schu|tza półpfewodnikowe (GaAI As). 0 0.sercowa(e!!ikontrolo. BIosT\]'ruLAcJI L'Ą.fotojonizujacego foto. tkanek w peńodonto. brodałlzakowatość.lępuiP a lub na ia jq hamować.Iaserów Ieczeniu w chorób przyzębia Zastosowanie PltZtrC[Ts[ĄZ. któle mówi. oraz laserJ polPgdnd lokaln}m/ni.msh. stosowaneprzy biostJ'rnulacji logii' Należy dodać'źenie są to szĘĄ\Ą1o ustalone aĄrhl a serca' ciężkiezałażenia\{irusolve'$fj'ti pż!.miesi4@ka.' iej uĄ. ia i dnić przeciw. elu /dlnymanjakn\dwipmian opóźniajq a|dyv. eksbakcjach zębó\t!w Ze. lub prcmieniowaria laserorvego chemicznego.strlto}\[J Należy urłzglę. nieustabilizouana cukrzyca.1. Lasery o dużeimocy w terapii gicznyclrlub ze względuna anatomicznietrudny do.ch.Pno\'" {iz|oIogicfna' pobudzaia akBl'v1osć unIarkowa']ie ciu tkanek miękkich i twardj.!\P liamino\Ą. nego. na sl.^/Pniu i Usunię.1 4 gowacenie błonyśluzowej' Crąza) Ry('14.żuchwouego'gorączka'padaczka.\Ąanej energii' Powinno się u\Ązględnićte u /. bĘk zgodypacjenta' po Znieczuleniu.o. l|dnlj na. Er:YAG (er.l.rvskaza bez\łzględne uględnedo >tempii biost]mulacfinej. gęstości promienio\timia. jest działać gii prcmieniowaniar'ltafi oleto\Ąego.5 Gmficznepredśawiene plawa Arndta'5chu|tfa.ozldad 204 .efom oddfiĄ\. czynnośćtarczycy). wiążesię ze stratą apliko.(Carboł pień skuteczności Mss terapjibiost]'mulacyjnej' dżoride)' Nd:YAG (neod]'rno'o.nadlltażliwość światło.ulosi około10 rTIJ/rnm2' Nąstępujewtedy . silnebodźce natoiub koagula( lka-nl<i .mo\łanieleków Zapaln}ch dawki są cze. względn]. /apa]enie d/i.utek fotoablacji do około12J/cm2.urtanie de.1 J/cm2 nietenniczneusu\łanie tkanki.wfkonariu cięcia ji \\ spŻyjają aktywności fizjo|ogionej. argonowe.perio. powoduje energii pmmieniowania odpo\tiadające temiczną erczję tkan]<i.artość ener. chorób Przyzębia stęp do miejsca naświetlania.vŹrniabiosĘnulaq. Do p. \łielkości' stanach ostrJch W na niekiedy mniejsze o 507oniź w stanach pEewle" światłouczulająq7ch.5Zamacfonesa r]rzńIiżone\łaltości PmgorłauEltość ltóra gęstości po.zabulżenia\Ą]'dzie.14. plzy lorviakach./ność bio|ogicfną. po wana pvez kardiologa). nia przeci\Ą'Zapalnego.gamet). ET.galium.trul. W TabeL 1. nadziąślaki. wan]mi laserami o dużejmocy sq: co2 . wo-scandium.o. żesłabe bodźce |J. nie\Ąydolność naczlniowo. rĘnosi od około szczegó]nj.lt.1zestalviono pŹyldado\Ąe dah'ki lania $uczołów dokrcun}.Iziałania mocy (105-10t2 o duzej gęstości \Ąłcm2).. 1 do 500mJ/mm2'natomiastprogo(a $. bardzosi|ne nia' L.ch (nadczlamość i niedo. bowo-jagowe)..lNIA Do STosot\:łNl'.ch zaliczamy nowotwolTZłoś|i!t€.łse| rc. do naś\t'ietlania pżed iniełcją' Do przeci\łvskazań$zględnych należą: rł]'soka a takżew chorcbachsta\Ąuskronio\Ą. parcstezjach społachendo. i 2 nadmieme ro.]bie8d( peńodonIologi( t h naj.Zeciwwskazańbez. u. chorcbyklwi.CTYSGG (e*)owo-dmmoweitro.jagowe). kowanympżef oshilo..Najkorzystniej biosĘnulacgn}m I(tóń po$oduje pnrmienio$€niem o gęstości energii od 0.za|eżność reakcjiod bodŹca' si' siiy ob€mośćrozrusznika serca. . chifur8la Wańo Wspomniec o zmodfi. bodźce mogą skutek fototermicznego. Na Ryc.

.v ramienia\Ą' \.ki pmmienio\Ą.ch w fazach do.około o bafwic czerwonej' I.edo niu. lcm zogniskowania punlr. Sa lo ld.{'nosi bo okołol0 mm' Pro. fali prcmieniowaria omz crasu tn\. ekspozycjitkanki. zazłyczajdioilolry około 60q5oc zacfJna sĘ koagulacja.ht\^ora8a.'ania Ęch laserachwyrlld.l. nadmuchempoltietfn]Ąn i wskazale jest stoso\Ąa.t'7). lub b]iskiejpodczefuienilaseremNd:\AG.!. już lasery o kov!'stniei lrr obecnie są stosowane W pąlpadku promienio$"nia z zakrcsu ultlafio. fomie mikrcekplozji.C Ry('14'6 odzia|yvaniena tkanki m€ c h.EriYAG. (Ryc. cia i usutEnia tkanek na dmdfć wapol].nizmów fotojonifa q]nych.\'ce (Ryc'1'{'6).Ąp[. Jest lv cralasero$e stosorvanc w ola isl. Nd:YAG.em absorycji \tnikaniajest Większa.roHe.Vvlego ustawieniai (. |asercof.szydo opra.owy.Vv'an]Ąn prcwa. aser Nd:YAG. tomiast w chirulgji błon}' jamJ.7 Efeky termiczne tkanc€ p|zystosowaniu w aseróW molel:ułnriqzków oIganicznych skutek fotodyso.!'ody $dka na głębokość i od i ruiazaffi I nimj \Ąo. cięcia tkalki mięI. 4: 5| |as€ r argonow}.facji'.]4. laserco.\. .8 w .aniai przebiegu co$5ĄĄtnia jeclnakw Ę'rn ce../. cie i6'c' 14'5.(ErcrYsC'G).7 duż1mr o .cn crbo$o-jago\\.9: laser Ndcw:YAc.Zastosowanie |aserów Ieczeniu w chorób przvzebia = z 9 1 ! EFEKTY FOTOTERMICZNE 16. zwęglcniei odpa' nie 'sJ<a'kón \Ą/nd'zrr\m. krótkoh]'\'ab'ch impulsów pmmieniouania dtmfio.llomjJ\| pt'orcs robtemicznego u. mienio$'aniclasem Co2 długośd 600nm jest nai I0 leto\Ą. Wiązkina oplaĆoh}.pl$\.to.go l ię. tc/ opc)ipsl 20s . usuwany.. okolo 90o_100oc c\Ą'ał.ly powstałe trakcie pracy1]m laserem\Ą' Głębokośćf uszkodfcn tkanki za]eży dhaości st€ od Laser co2 bJ'łstoso$anyjako pien\.ica.6-37.o\dnjp.|zględu 109-l0l0 \Ąłcm2) Fiagmenty rozłożon]''ch molel(uł na dużąza.chrcmo\Ą!. kryptonowy. 6: 7| 8j laser argo. |aser 2: baMnikowy. rc$€nie tkan]dZ ekspansją ciecz] i pal]. kacja da\Ą. gtębokość rra cjacji wiąZanchemiczn]'rhpod \Ą..cr CO2ma. i. w Zakrcsiewidma widzialnego. czejwieni (laseryCo2).lzado uszkodzeńl{raf ze \Ąfrostemtempela. nJdaics. śluzo\\.nic.|opniuLlotNdnja i\ody opa. 65o-90oc całkowita mat\Ą.ej ustnejnadal nio$'Źnl1z zah€su widzialnegolasercm algono$l]n la.unjęLia.kd.4dej poszczególn}.foioiermicznych fotochemicznych fa]eżnośc ] w od gęstości mocyza9tosowanego |asela1: |aser Nd:YAG.asel co2 zaopatlżonyjest da.J. szych paramebach i uryskanych efektach na tkanletu (laser] eksqmerowc) i zakrcsu dalekiej pod. ptzy t!'rnjest lasel pilotują' trĘv tkanki: po$lżej 42oc nieodwracalna "o'oo"on denatura' q. tkanek t$'ald}''ch zęba. h.t0 Na" 0. eńoi\'o.3r laserekcyrnerouy.ego o dużcj gęstości mocy (pouJiej lepiej absońo\Ąane pŹef tklr]łi miękkie fc. 0'] do l rnm'dldt.$]altość !.głębokość Wnikaniajestmała (Er:YAG). baMn]kowy' Ryc. ga rłprartnego sq pm$adzenl1 szt}.h h\drdJ.l k-atelu (fotoablacja) ' Takie Zirnnecię. to\\łre odpalD\Ą]anie z tkanki. na|omia\l plnpad|u promie.Ęo plPlĄjn.9. L1óry samocr5'nrrie. odpowicdniej odległości około6-7 cm ce.10: aser He:Ne'pó|przewodnikow}.I s tponiżei mm'.

kazujqcej plantów tJtano\Wch w ptebiegu peliimplantitis szal zniszczefliatemicznego tkanek sąsiednich.nawet do 10 mm.. w jPs|/arc!Ąłlo ag! acjętkanek.tkanekpży chorobach i uej ciągłej absorycjapmmieniowaniajest mała. który nie stanowi problemu pnenikania wiązk4. rurgicznJ'cl}.l bellruarrp. koEeniowego. możliwienajmniej uszkadzajqctelTlucznre tkanki otaczające. . 200 psek. cięcie la. \Ą.y o d]łuśości zastosowaniu skalpe. kóremu to\Ą'arz]. ło 200 $'arstw komórek tkanki' a po elektrokoagu.nP cq lasem Nd:YAG. jęu prac1 rv ciasnych szczelinach kieszonek plz}zęb. du.m laserem do oczyszczada powierzchrli im. że lasercm NdiYAG d/enipopprowan\. Wapoq'?a' ldm}kJ nJ. impulsowej'co umożliwia ję. niu endodonĘ( /nJĄnlnline u.13. baItbo kożystne chtonne nD lasercm CO2 czy konwencjonalnl.\ł. z kością' prfyzęb. l4'l).11 o W badaniach prcuadzonJ''chprzez Pickals nad l0 600nm lub diodowego dłĘościB10nm' IŹser pracy urazowością CO2 stosujemyw zabiegachch lrgicz t'ch w cięcia błony śluzowej\łykonanego preqzyjne cięCiei zlokali. lotarcowe.a.aby uzyskać odpo\łiedniomńejszy efekt $' zjalviska termiczne.aluminiowo. co dla wiqzk światła lasera' Laserem Nd:YAG może./ana w leczeniu tych do!Ęm Ga A1As pż}zębia W ]eaenjukana|o.nąpracę techniĘ kontakową sondyz tkan]<ami.m laser dic \t5'konanelasercm Nd:YAG o mocy 3 lĄ i impu]sie prccy. kor4'stać do hemostazytkanek.że nadajc się na kontakcie r€m neod]rynowo.la naciek zapaL{ dot. prowa. tkankę.seno. PozaĘ.zwiaszczafębiny i cementu (ga1owo.1. nych ze *z8lędu tkanłi' W zabiegac.Larano' po mniej]'r$a!.w technice bezkontaktowej.l'c4'ł oko. pmcy ciqgłej' B10nm w mocy !V sońolrany przez hemoglobinęi gwarantujepetną lacji około400 {'arjtw komórek' Natomiast cięcie hemostazęw polu opelacyjn}'rn.aniepowierzchnio$ei ko.ch.\łlm).7!'11ia /o\\aną knviono.magania dotyczące apikatoń\Ąr \Ą5. placo\taćw kontakcie z tkanJ<ami kieszonki przy.ch lecze. o d]ługościosnrem skalpela. go i pacjenta' Z kolei laser diodo\.okół implantów l l 'r2Nie moŹ.on onolv}i]|ao|cr!ja(e.sząznacznienrriejszJtn stopniu Zębnej.\.Tn najlepiej odpowia.\'i bartuPj ]. h cz}.ody umożliwia brak w1'letów kr. i W tkanlGchtwardychzęba. tl. Aby 320/rmsta|siędobrymnażędziem leeeniaendodo w stosunkowokrótkim czasie usunąćpatologicfną dontyenego.m w poleko$lch pżerostach i]uiqseł jest zastosowaniezań. infiltrację prccesu zapalnego. M^/m żw.tenniczny w pozosta\/chtkankach pżyfębia (R}'c' nek miękkich lasercm Nd:YAG koniecznejest chło. jest wykolzyg!'.StlvaŹa to szczególne \ł}. Wafio z\Ą'rócićuwagę.jago\Ą5m cementem korzenio$}m.Izone tkan]<ach yka'15 na n}. koniecznejest stosowanielasela o pracy impulsoweji o wT'sokejenergii pojedlnczeW terapji na pżyzębiu laser Nd:Y. Podczas opracolqvania tka. w1'kaz5ltało co dow}'mafleksyjneśWiatto$.jak rv lase' dają elastyclne światłowody Absorpcja promieniowaniai rmiany temperatury Ife Nd:Y'ĄGczy laseże półprzewodnikowym dio.liz rozognisko$anq tfzn]m.maganiom b.'ś\tiatła'' ulegarczprcszeńu w tkan]<achosĘga i sażony e|astyczny w śWiadowódśrednicy !m |ub o 200 się głębokiefekt koa8ulacji. cz]''w zabiegach on t1tącznie do wykon1"wania mał}chzabiegórvchi. lkanekspra\em$oJno-po\vip.heinei$el(tomii u pacjentów \PlPm \d:\AG jF.perio'LaserNd:YAG\'Vypo. lerr bardripj ęato.kowYch. t\oĘpniplidmin) i fibrob|a. PIz]'pm(f IaseremNd:YAG o pmc]'bezimpl so. żo. przJ'ldad:fi. liny nacięcia.a naciek Zapa]ny obejmo$'ał stosowanie lascrów w pcriodontoĘii \Ą]'maga t-vlkood 5 do 5 \€Ntw komórek' Badaniab}Ą pl7e. Dla opracowania kanałówkoneniow1. międzykomó.lo\ i. celem cięciajest ufu'olfellle szcfe. w których autol histologicznie mniejsze od 0'5 mm średnicya zabieg sfuje się oceniał nabłonek. z i pnerostach dziąsła go je.lo my $Tkonać cięcie' usuu. zespo|ach W endo.diatemią chiuĘiczną i za pomo.Zastosowanie Iaserów leczeniu w choróbprzyzębia możLiwie najmniejszyob.enl ektomia' usrmięcie na uswrania tkanlti Ziarnino\lej z kicszone]< na jego dużąabsorpcjępżez te małychwłókniakólr hemostaza tkanek. oshzem skalpela.tedydo usunięcia tkanki. malnj.walrych zJ.uz}skamy mniejszą gęstość' można\ĄY.\Ąnolasem Co2.5 jest lwsoce ab.Inak stosowaćw bezpośrednim wskazujq.ĄGpo\\tuen go impulsu' DochoiIzi \r. Praktyczne doświadczenia impulsov1m lase.uniq(ie 206 .

stają sl. bardzo pżyzębnej' blisko kieszonki dna Ponadto na. bowego. so\./ '/ - E astyczny śWiatlowód D}'fuzja pla ci€ Ry('14'8 NiebezpieĆfeńshva term ef€ k tóW anychfwiąfare umnż]i\Vid :dpdlnp ol \/l /anie po|.lnienia że kana.vstę" ścifali l0ii..ra PdJo\o. mloięĘ Nlożnadołącf do tradycyjnegozabiegLl .utekwannków anato. sa terie. BacefuI\es ' Escherbhill cali.. o głębokości 40/]m do 60 !m i uz].8' Ba. znnurrę nych p.nej' 'o miPnjo\\łrnjJ i nabicrajq ] . dzonJTni systemami z$.u!.-.dla światło\Ą'odu do o śednicy320pm i d]iugo.ieszonek(po$iefichniolvcusu\anie tkanl'i).zqbnych. cncrgi.' nyjest lasel EIY\G 2940nm' Inakt.z gupy BdĆillŁss Łiźtllf.In spra}€m \\'o.\Ą. \ \ ! 7 | 0 5 || P m p e t . leczeniu w biegawtómcj penetracjidrobnousfurj l7'l.25 do 1.18. Ten o mocJ ok' l. kiesuonek c.h rpd.ch aplikatorów podobnxh do pG pamiętaćmoż|iwości Iezy o termicznego u5zkodzenia $szechnych k4mic z chrloabeniem wraz z \pmw?mrafgr.jak i \Ą leczeniu enilo' donq'cznlm ma laser EtCr:\'Sm 2780nm.'ykożystujemy o laser Nd:MG aplikując 200 /rm\. órv opracorvanie tkanci( pv]"lębiaenel8ialasera'Zabicg Badania tkanek tnurdJ'ch zeba in vitro podda' laseroterapii usuha nekmo'cznc tkanki. jego konsfu.ości cementu kożeniorł€go Zębór{ \Ą'.?irrej hni prz}._ stwaĘamozliwość redukcji licz.'ęsto\ł cęl sp\tenia jak prz5.i |r.10 l4.75W pży częstotli$ości efekt zostałIó$ł eżw-vkożystany leczenia nad. pżcz minutę na każdą kieszonkępąrębnq da(]ię ]ików Zębinowy(i popżez ich zeszkliwienie.sk1jesię tzw' pom}.ac} laser. efekty tennicfne dotyczą waNt$y by bakeń w kieszoncei dcfakb'$'ację toksln nie od.fy zasto.co zapo. endotoksyny plzy zastosowanejenergii 100mJ/l5 pps pnez 5 sckund i pauzqls.!. ii hoblemy pon.d.jdgo\ĄA. Do tc10}Ł 15}Ł aplikowane światlowodem śrcdnicv go zabiegu..laniapro\taiLonc in r'itl.i t i ę szczeniebiologicznejtkanki za pomocąkombinacji nuial w moż]i\\'ościach adaptacyjnFh tkanki cementu cfasu i temr]era Ą'.8-l.cl rt1'kazują reduĘę poddziąsłoł.ch.ykonuje kircta/ 7a.lizacji plzJ'jQto jako mic1n}'CJl kieszonki dfiąsłowej. C/.r. nlTosażonylv ł5'godneĘtnice z \Ąe1\. mid/gi ścią ji ma.dniP Zlogos progu koagu|acji Więzade| d]a ozębnej. i zeszklirvienieujść kanalików zębi kieszonek pż1zębry'ch .ch temperaluĘod na pfpLr\lenli.rrr lńązki promrelro.r!tn]mi feedbocA.omienio$'aniu lasem Nd:Yag o mo(y od i zapa|nynaMonek' Nlożnamówić o tf$l peelirĘu 0. koneniowego.\Ąvouanc bak.ln].1 nm' plży czasie impulsu l50 llsek Ni.vaniuulepszon].c no\ł].l ze do proł"adzeniem śńatłorvodolr1.Śgsfo?' 207 .r o!P| d' \ jn"ś^ Ą f pracą dużej Wkeszonce |asera mocy pr4zębnej' i w:łaściwe enie opraco$l$'anJch tkanek. W chorobaclr z pntvi.rchopmcow1" na povieluĆhni cementu koEeńobego baktelii Do trsulvania z:logów i rvaria powierzchnicementukorzeniowego stosolta. czyć U. 15-20HZ.Likcja: Iem eńo$f''In Lrrnoż]iuia śłiatło pilotujqcego(655nm) po{oduje diodowego]asem fluolescencjęzłogóu(konkretniebak1eń Por?hro' mDrus gh1gfualis)f\. na Kliniczne pojęcic steĄ.nęhul\. rłraŹli\l.sckundolvą' Letalna temperaturaa bakterii może d przekro nie prz} u/Jl iU |d.Lin. powier(hd rpm{-nlu kov.skazania zaróruro do opracorqi'.'. WaniapowieŹcbni korzenia.vkazały dodlodzi do uszcze.rr /pLin!po ek.Zastosowanie Iaserów Ieczeniu w chorób orzvzebia jest selektj-Vvne' \Ąjbiórcze usu$€nie kamienia lase.lie ]-1]' stoso*anialaseraw periodontologii pżedstałia R!c.ch obecno. ni. clrłoilu prązębia pnebiegająq. cus unit). leżqcych go (Ei:Y..łfotne i untchamianielasera er. sĘ pulpopatii III stopnia. l l u n l k a n e k m i P ( .5W przy częstotliwości impulsu pracy I.['.]\le(. Niebezpieczensfua redukcjębakerii o 10ł CFU na l mm2 (Coł.ĄG) odb}$a się szńko i obecnie p.Podobne\Ą.]' ro/biliL\ n./ki u|"gają r^odr $ani.z1'ciorvo.m staje się poównJ'1Ąaln!' D.

Do melaninę są selektj$'llic redLtkouane' tych bak.ie mieit(J.cr: \. hi. pra\\i. czonych ia wrd/ /P \l' rosdna regenem' operdr f.nuo.Izanra zostaćabsońowane). Nd:YAG.wać półprzeltodnikowego t]lko zabieglasemterapii la. to\tej oo ptataśluzóu'kowo. l. c5. by Clo. rernm \d:\AU' \Ą B0.}stq.Ązębia u pacjentów zaburfeniami . h pV\ /Jt|oso\^dniU \Ą bJd.tecz świattoŃód jest Laser szczegóIn|e z D|apacjentóW g|lpy ryzyka pod wprcwa. otEymujących nowotworowych W biegu choroby pż.'laserem \r}konany cieńutkim ciskiem Protetycznlm. na korzenia. \r w kieszoncepĘf ębnej'20 się opmco\Ąuje częŚć na.długiego species' Ponieważpromieniowanie lasera Nd:YAG konwecjonalne przyczcpunabłonko1\ego''' absońo ..Llow}mprl}" Szczegó]rriepnl zachowan]rrn protet}'czne8o'24. śniejsoncląkieszonki prz]uębnej. u zagrożonych immunosupresyjnie. no\\rlie przeprowadzić Ga /ruP. Nieńetkie zabicgichirurgicznelbiopsja.zatrzymaniekrrarvierua. jest do ś\tiatłow'odem a]temaĘ$q. chemioterapię.anejest uzez cienrne elcmenl' (niekied}' /n}.lókicn ozębnej. Częs1o leczenie chirurgiczne 208 .l!\'arsh\1eniu. Naj\'. nrtcrapii powinienzostaćpo$tóżony w c]'ldupięciu nablonkowej KhEtażotlvally: opmco$anie części padcnt nic zosta. sto.okosmowego strony ma8anegolaseremkoniecznajest ńą\.frenulek.konujesię zapale. co naświetlań tydzień' Po Zabiegl1 płataśluzó$'ko\\'o.polo.iść trudno Usunięcie śluzówkinadimplantemśródkostn}n' dostępnychoko]ic pr4zębia c7r' okolicy bifurkadi Hemostaza./cgoln\m cu]e ia do tegomdzaju zabie8!' U pacjentów'zkje' malologij szonkami przluębn}mi po\["żej6 rnm i Ltb}.niosego' powil<lan!'m stanemzapalnlm w okolicachb1. czy gillgiwoplas['ki nie kie. Leczenie endodont}'czne: pEetrz]rm}..a chi. laf.jpnLinic \Wma8.lzamyraclia]nie.ta kontrolna.Ulgicz 2 /ab'eg' uży(ien oaktelieTi'' memDranq pienia od lo$'ania nabionka dziąsła sh\'orzone] negosąbezpieczniejsze' pEestŹeni illa rcgeneracji tkanki łącznejkosmej i \ł. otltalcieropr]iapaŃdonta]nego lubzębopochod.'anialase. i przyczepułqcznotkankowego |e. furkacji kożenia' plzed plano$ana SRT Zabieg bakteń' usu\ra ie złogównazębn!'ch. Zcbńno moż]iu.gdz|e krfepnię{ia z p. kątem'2|2' fw|aszcza d|a narzędziem stomato|oga. popŻezzmniejszenie ryzyka niemWsieldzla fu tkanek (sRT). jego \t.lnid(h m'l dlmm.25 Korek1apod]loża podczasZabiegówgingiwek1c czepie nal}łonko$Tm lase.inlo. po o.o: nin r. SRI dochodzi pizs'. któr$h redukc]a notkanko$ego'l. kości.okółZęba. je Zaopatżony opatrunkiem chirurgiczn}nn' po Retrakcja duiqsła oszliforvańu zęba.migóra. bia i konl]. nabłonkai opóŹnienia po zabieg! lasemterapii Nd:\AG dochod do '{0% padl€ch t!'lko do lilś\idacji W trakcie opelacji pla.m klwi.]id uw"SlcdnjPni'm nprio_ /p s/.Brak knrawienia i bólu pozabiegowego ka' Gingi$ektomia.ujemy śi{iatła m na.gd/ipnromiPniowEni' patogenypmdu]'xjace iasela Co2 lub Nd:YAG podczas pżeprol'a.llatego taklc do regeneratji pvlczepu iącz. opraco$aniekanału waćsondy na dnie l{leszonki'lecz ruchami pulsują.dół oklażaćświatłowodem toIlxa. błonkową '23 pżJuę.lato!\c ie u.lno kieszonki plą-Zębnej.przcd rt'v.inobdcilhlsspecjes.."|d. we$.. no}ootnie.chorób przyzębia laseróww Ieczeniu Zastosowanie kończ}'się \\l'twolze iem. celem chiruIgii peńodontologicznej przydatnym Następn}. diodowego Ą As B50nm $. Po tżcch miesiacach po zabiegtrk €tażu wspo.nie korzeniowego nej.iest odtwonenie strul.rastania keszonkę. najlepiej światłorńd. rz radjJnie do /miPronPi \\i?'' redukcjaflorybakteĄ.tolo4i. mii. rów Er.. bm celu \rf.1omia $ędf idełek' ab!' o$anicfyć hlstąpienie efek1ó!\'temicznych.iest zaletą rych zabicgó!\iNależy dodać'że łenutel. gingiwoplasĘ pe\u1o.tur podpom\Ę'ch lJ pacjentóW powinno kontro|owane' być krwawienie utraconegow pże. prec]z5'inie wprou"adzić należy ne8.Zne zastosol.ości Poniżej lub leczenie podtrz]łnujące po.okostno$€80' Niejed.tloem dontologii: il fnt. \t.Irętnnej b-vocenić i odnoto{ać pammctry ldinic.nfuj' .łzębia.vede rudnnzljrlnśl cmenfukoP. Ga Al r\s 9B0nm.kiietaż.SGG.asery te są stosohane\\'wch teńi naleząAc.ażniejszyjest prcblem odizo. Kifetaż zamloięB: usuwanie ziaminy redukcja lase.

nic ale oksydowanJ'mi węglo\łFninie odbijając}ni lub plomieni.az przlpaalkowa.Izenialaserowepodzielonona lda. Łrtvlopa]ne mateńaty ciecze i gazy pG winrryzostaćwyl. ce prcmieńowanie \. Z peunością laser nie będzie mógł zastąpićtady.cze usuwanie złogów nazębnych i rcdukcję patogen.le równiPż w terapii pe.imocy niebezpieczne: nale. IŹsery i użą. Wie.1eńiw kieszonce przy. które pozwolą na ł]'tJióI. z Pod.popr. od zachowanyodruch mtugania.r'idzia]ne 400 do 700 nm. rov{aniei Wapołzacjętkanek po$stajq w toŹe od.Juczone pola operacyjnego. jednak przeceniać tych u}'ni.4kacja 5prfęfu i $ryt}. Zne d]a Ldl. c]'.lla bezpiecznego pG wch sĘir'ania się urządzeniamilaserov'yrni'ponre$. padent oraz personel że wykonuj4cyzabieg i wszystkie osoby towarzysfqce przy zabie8u powirrny nałożyć oku]aiy ocbmlme' jest ocbrona skóry przed plzlpadkc Ró\łnie ważna promie W5'm be/pośrednim po(rdnio odbirym lub nior\€niem lasem' Aby zapobiec niezamiermnlrn odbiciom zwierciadlanlm w polu operacyjnl.nychnarzędfi. ape$łrii roułliP.1 lasery niebezpieczne. zasady bezpieczeństwa ZaMdy bezpieczenstwaregt uje obowĘzujqcaod pra. ldasj. a będfie stanowić pełnienie.Zastosowanie laseróww |eczeniu chorób przyzębia ' Badania nad intemkcjq pmmieniowania lasero.lk1 patrzenia na wiapkęprzez przylfqdy oprycflre.m.4th prar będ-/ip rozt\oj. 2000ro]{rl norma EN 60825.iodontologicznej. czas usu\łfffa tkanek ]aserempowodująqm odpa. ok ary porvilq1 poprzez odpowiedniątmnsmi. nami bocunj.naueIdo 95%raniel4szrleli'':" 209 . a. jedFie ich uzu. i ./ możli\"de szerokie pole $'idzenia' oplawki są z osło. zębnej' Nie naleł kóW poniewaz nie ma jeszcze danych na temat gd/iezottaie poią.istnieją pierwsze poz}t}'ime\aTłriki dotyczącercdukcji ilości bal. lektJwnych metod. w przJpa.] kot\'ni](a. dych watunkach. zy cbrońć oczyi skóĘ zańwno plzed prolnlefuo. pochodzących ich prc. Klasa 3. !d I asa2 lasery niecałkowicie bezpieczne.. wego f tkankami są coraz lepiej i szeŹej poznawa. nych baktedi we florze kieszonki pnlzębnej.Cc|em dal.tua' o. ne. Cje w paśmie dobregowid/enia.lza lla temat laseróvq ich technologiajest ciąg|e u]cp. l!' Klasa 3B lasery niebezpieczne dla oczu w każ. : l asa 4 lasery o dure. kuł takżetoksyczne'Polecanajest praca z ssakiem pe$onelu w speqjalnemaseczoraz zabezpieczenie kifil|nłą(c. niezamierzonaeksporycjadla oka czy skóry na promieniovranielaserowemożedopm$.|( Winni.los(i opBczneji dlugoiti lali lhmionego promipnio\łania'Nalezy pamiętać.a.m} o$€ l ' nal7ędfiarnj polcrowan}1lli.l:.38 i4 muszq k|asy być M/yposażone w okulary ochronne. I. sy pod Względem zagmżeń od mieniowania: u Klasa 1 lasery całkowicie bezpieczne.zala i JujduF suoje mjcj.ia8an} dany efek i nie \lystępują uszkodzenia stnrk1ul pr/}"ębiJ.\r''' każdych warunkach. dydunia opary zawieĄące czqsteczkigań\! mole. kóre powinny być ściś|e dobrane diugości okreś|onego |ase. do Ja|i typu poziomu gęstości plo ra i zapewnić t|umienie mocy maeniowaniacalkowicie do bezpieanego. dzićdo nieodwracalnych anian w tych naiządach.P.wanrrrkowobezpiecme.'lni \lrraźnąetyketą informującąo gę.|na.Bezpieczeństwo cy przy obsfudzeuIzadzeń lasero\aych. i rouproszon]m.asery Nd:YAG są stosowanew peńodontologji od niedawna.'' /najomosi przepisów jest niefbę. jak waniem bezpośreddm.emifują. osobypracujqCe z |aserami 3A. slreĄ belpip(/eń.

następuje jej zwęzenre blaszki zbitej' Z kolei to sa. wiać siłom pne*yzszającym tzw. ow'ocujeto zmtanar w obrazieńg. w PosĄ one. noma|ny \ły.w innq stlonę i plzyrios\' całykomplek bar.tLr . Zmniejszona Wydo|ność pŻyzębia jącana pŻykład śanach pŻy zapa|nych.się adaptolvaći przeciwsta. że. 21'l . tkanek Występu.tu. ny patologiczne'określasię to mianem hialinifacji u'lókien ozębnej.4nno{ centlŹlne. neulolo' reumatologjiczy gii.czynnościovwch zahutzeń Leczenie żucia natządu Marekziętek .'staniu zabunenia w jedn]m dJ'sfunkcji nanądu . poszerzeniem szparyozębnoweji za.most. o ile jego stwiedfenie. 'Ia]<o.h objawy kIini(zne dysłunkcji I Analizazwarcia Wprowadzenie narządu ojcem leczenia zabuEeń cf]. zjologicznych. tywne e|ementy utrzymujące i podpielające). sta\. dzo ciekaiwch '!firioskówi roafiazań.nnościo\łych pocfątek nauce' żuciabyłXarolyil' W l90l t dałon która dzjsiaj ma sw'ojeuzasadnieniew pedodonto. eynnikóW Pżeciqżenia zębówmogą v4nikć z Wie|u na|eżq nich: do Usunięcia zębóW którespowodowane stanem Ę (powoduje Wówcfas przyfęb|a pżeciq.]iictwem go systemu nenvo\tego. acji. olaz zmiana gfubości mo prz}zębie potlafi.biĘ. ParaJunkcje naŹądu żucia. ku]acji''da$.stomatologiizachowawczej.Źucia'4 pmlvadzą do m1ian w pozostałych Z niĆh za\\.zębodołowego Ist]:lienie wszystkich tnech tzif zębowo. chirurlogii.soka staleakkorona.sze mięśni'Stąd nazwaza. lnvm loici ulrn.I odwrotnie. pmtetyce. r/Pnidlu \rtepuidtp mająwph\1na . ropnych ma swoje pot|łoże nieprawidłowej to kienrnki ba.ltosię zdeakfua]Łou'ało. dzie rucho\ł]tn. Wprowadzenie nnoś.'duża część zapaleń w arty. resoĘtia tt\ii P IejIkanki'\aslępujelloka|izowarra tlekem nini. .jak w poprzedniej sl.bodolo\pgo.vuZębowo.. Narząd żucianależy ponieważrie R'lko zmiany miejscowe.2 jednak niestety taĘ żesĄ.3 jednak rczpatry.?.Zębowego' stawów ma swojeuzasadnieniefizjologiczne'Zabu.B0' dań pozostałJ': i 90. r'"mloś. wej akĘrmości zębów' Przy blaku lub niedosta. dochodzi tu do zwiększenia liczby lr'lókien ozębnej i ich zagęszczeńa. tecznej cz}anościzgryzo!'lejzębów znrniejsza się liĆZba i\tókien ozębnej.u. mia{ a]e mieszcząqłn się jeszcze w granicach fi.. mięśni nażądu żuciaza pośre. B}Ąva kraczajqpńg toleĘncji plz]fębia i powodujazmia. IkdnPl pn}"ebia ra|eżv .z. lo zapa|nym żenia zębówpozostałych)' l] PŹedwczesnykontakt z powodóW jatlogennych (zbyt\"r').wać szeuej.ypelnienie. Występują w]'lerryZaknep}'i mar. oraz do zabluzeń cąmności buzenia cz!'nnośclow€. gii szczękowo'twanowej.prowadzqdo zaburzeńw rrlda. jest \łó$czas zwiększonanrchomość Zęba. zrt:łaszcza periodontologiczne.żu(hWo!'vy. gęszczeniemblaszki z. z8Ęfowe plze.lr'laszcza latach 70'. Teońa Helda za]dadaistnienie w u]dadzie sto" t mdlo8rraĄ/DJ'mIr/e{ sld$dw:<|a\u\klonio\ o. h i stawu żuchwowego.' od io. Pomiędzytlmi trzema sta' korclacja czlnnościoua'którcj wami istńeje ścisła zabuvenie odgr}rvazasadlicz4 lolę w po!.iovvych Ptzy<fy zabuneń <zy ny skroniowo.

skroniowych. zwiększonenapięciei przemsb. cia'a Dla umiejscowienia bólu w poszczególrrych go moźeona dotyczyćnawet 70%populaqji' obok mięśniach należyprzestżegaćpewnychfasad: bnrksizrnu desnrrkcyjniedziałańrtnieź drugaz pa. hzernieszcuenia . mi al. przyśrodkowch. Przycz5nyzaburzeńcątmościorłych gnrpy: lić na dwie Przyczyny zabuszeń crynnościowychobiawy klinicznedysfunkcii skroniowo. czynniki Ry.Recesje dfĘseł(Ryc. Zgt"z]'tanie E zabtmenia zwarcia cent]rycznego ekscenĘcz. cfyli zgtzy. l stosować fun](je niezwalcio\.n' 212 . i \rych. obydwustronach.reto funkcje ząlHiało obce (dens-<bfplls alien1rm) r kojaŻyć $}niki badania palpacinego z bólem (da?s'. endokrynne.cząiącajest ńunież analiza podtoźe Wszystkie zabulzenia swo.rn PAIPACYJNE PŹeplowa.zabulfenia genetyczne).wędrowkaĘbów główi kĘżków stawollyd'.żuchłVowych objaw kliniczne dysfunłcji slooniowo. Patologicznestalcie zebów (Ryc. mięśnidna jamy ustnej gabinefu i mięśnipodpoty|icznych'W \aarunl<ach jest palpacyjnemięśni stomatologicznego badanie wystarczaj4ce. Z obja$ó[ osok\d| lt}'rnienit głó\'r' ruchomości żuchłybez objawówlub z objawa' .afunkqji niezwarcio$T'ch.1.rn'ur.r Wśn1d i najbardzĘ destfukcyjnqjest brukŁm.no.rrniki i.'e sprzyjdiqcepo$suwaniu pd.m Ćosd) podcfas ruchów żuchiły' śluzowa '5 i ząb-błona iwstęprrjqc}'m I r. nego (stawzębowo"zębo\W) ' E zmiany w stawie skmniouo.W Leczenie zaburzeń czynnościowych narzqdu żucia możnapodzie.usĘ.a rrawel paraftmkcjii z\t'Ęzane Zczlnnikiem Zwarciowch Ę psychogennl'rn.i Śtasd$. l BADł\m KIINrcZNE Badająckliniczne pa..l5'1).ie zębami.2 15'3).żuchwo głó$nych gnrp: łych dzielimy na sześć poszczegóInych sta. na|neNa|eżą nichstres do idepresje' Również Choromogq by ogó|noustrojowe byćqynnikiem spŻylającym (reumatoida|ne zapa|enie stawów. skrzydłowch skrzydłollych bocznych. ta.4ubzaciskanie zębó1v wach 2. bóle gło\Ąy E] crvnniki pa\abalko$ego i]Jatlj pierśiosei' Prormdząone do poustania zwaiciouych omz rue \/yi. znlmi.żuciwovv]m (zabu.] Czr.lza się najl/ęśliej zakre. mie.5/twmośc ich ogtne śni. zlokalizowane w L!. bole. 4. l baddi pońwrra\Ą( jedloimienne mięsniepo Zo rańmkcji zwalcio\aych' czy]izaciskarie zębó\Ąl Para.je te mają emocjo. i nenia ułożenia jatogeme' zębodofu' E nieFawidłowości zębolve'zgĘzorvei 6' Przerosw kości naleĄ raburzenia E l /JTniki miPiscor. ji zwaniow1ehnaiutiniejsrą cjenta należy zwńĆić W\agę na analizę objawó\'r' parafuol. 15. Wysta.2 i 15'3 Recesje dziąse| spowodowane eynnikem urazo\Ą}ł.'15. 3' Rozchwianiepojed}nczychZębówlub grup zębo.W srtuaqjachnapięcia emocjonalne. opisanych wyżejoraz badanie mięśninarządu żu.l Pato|ogiane śar(ie zębóW Ryc'15. 5. jednakow nacisk po obydwustronacĘ przede lłszystkim para.ic mięsni ż\aal mięśni w /y.

7enid koqguiąlc iPi tol opu\/(/ania nie diamentoweo ślednimi mał}mnas}pie.ó'.nników na]eży obowiąf.nowagę zgryzowq./o\Ąd pżez sz]ifowanie powieŹdni podniebiennych kościsk)' siekaczygómych.'będn!łn |Pl ńodontologicznego' ..epowinrrybyć 8ómych i Śoki policzkoweguzkówję. Sz]ifoua. Jej \.lzepośliugu polożeniami io!!5mi' miedr1ry'rni duoma ^.eniem'/MaIio$]m mięśniowe stosuje się przy każd]. l] Popżez sz]ifowanieguzków nie należyzmieniać \wsokości rcia' a\€ ':j zwichnięciażuchltll fi Nie na]eł s'ifować bŹegów siecznych zęMw |l.\tki$a(po. chów żuch\W przeplowadza się z zastosowa.. 8ulko\ po. i{!Jeżeli łystępują kontakt' płaszczyznowe po na żuchwouychńen..\Ąagę na: Ana]Lując zwarcie powilno się plzeshzegać pew.które nie ulegaj4zmianom od lat i wy. n}'rnza8uzkowaniu zębóworazna dlo. opi\and\ł}żPi' P cwic/enia (P mied^ do|yln\Ąnpo]n.n odchyleniu od (cenhaLrqlre. a f jak niem (z{"rciem centraln}'In). omz zastosowanie szjm odciqżających'g.lw omz pŹeszkody zgĘfowe \łystępują.ycznych kontaktów eksc€ jest zębóww obĘbie categopola zwa. dwu fazach otM}Tnać D|a tego się ń\\. .] I F'ĄZA|Analiza centl]'cznaDotyczyona kontak' położeńu tów w dory]n}m zwalcio. do .il Najbardziej szkotlliwe dla uldadu stomato8na. nych zasad.uchomości (szeę.h uIE/ol\P po si roniP b. pneska. żuchwow8 Jest on q'lko teoreĘ7cznie oddalonyod przJzębia'W prakb/cema o8lolnne znacze. cwi.w Bm w szczegóIności ]iczko\Ą'ych Spośród zabiegówleczniczych. należyw oby" go napiorola/y' uzyskania ceu slosuje se. dn\Llją.u. e]iminacjanai Iiniowejak najbliżej bnegu siecalego. Arra]izę zwalcia Zależńe od rcdzaju zablrrzenia pmponuje się niem kalki artykulacyjnej lub/i pł1. w Jest e|PmenIPm ZenidpF.doh' '7ą.nalezyje fmienić w kontaktypunlrtowe]ub specjalistó\ĄI Jednak ich rozpoznanie. na]eżyW}mienić:analizę zwarcia z eli' .na|eźl tloki podnicbienne periodontologa. promieniowanie bólu ze stawó.r'iczeniamiesfuowe |y( /ne8o są $e.ciowego' lednymz zajadnrczych za|ożeń korelĆy zwarcia zmiana kierunku dzialania lgryzowlcn poziome sił z Aby uzyskaćrórl.ol.. h jest I.nomieme siłynacisku na |ek$vnesz|ifowanie niekórychguzkóW fębowych' zębyDązysię więc do otrzymaniana zębachodbicia podkreś|ić. rltarcia rosta|apold..roj] Analifa cej żuch. tkanek Analizazwarcia nie w prowadzeniużuch$]'i sposobieZucia. Wzg|ędóW odonto' kalki o rórmej sile i o charakeIze punk1owym. i rorpiętovi ru.Ltór.-zabtmenia ruchomości glów żuchuy fi. ćwiczenia zmniejszajqce zak€s opuszczania żu. w po. ki olaz material znosząCy nadwrażliwość'? nia w}ń(nujące zabuŹenia ruchów bocznyclr' we.!!]m. oprócz tegopowinno się mieć do dyspozycjikamie.JmLierunl. zgr)zu lezy lrziąć pod urvagę ńrrttież staw sklolrrowo.eclenie zabużeń czJ'nnościolĄ]. maks]'1na]n}'lnaguzkowa.wnqtrzustnazwarcia. $'Jkona[e. njetzned]auz}. a równo\Ąagę u.lykonanie jest ko.'v skfinrowo. lh!\!. w płaszcz]źnie czołowej strzałkowej lub omz ÓMcze.kaniaró\\no\Ąagi /qIJo$cmięsnio. makslmal. żuch$.dn D lI R\UA: Analiza ekscentr)czna Dotyczy ona wszystkich moż]iuT''ch nt.Leczenie zaburzeń czynnościowych narzqdu żucia\ Badanie to przeptwadza się w dwóch fazach: i. poslzgowego. ] oliTesowe o8lŹnicfenia.g!m. Na|eżyjednak pe że ze |ogicznych dął 5ięw tej ana|izie uzyskania nie do o(eniąiac całość uldadu stotnatognatycznego na. ono rd\łoipż nic..y 4n.nerwowej uldadzie stomatognatycznJ'rn.lacją). kiwanie główżuch$y dająsię byćdość zasadniczjrrni wskazaliamio: ll7Jski ilPeŚ/(lenid M .minacj4 węzłówurazowych. dolnvlh. zyko$t'ch dolnych..tki wosku.ch domeła nych.hnjath walgowrr dob1ch '?ębó!!siel/. bar{zĘ szkodlirtych c4.| umzy części twanowej czaszki. . norm}.Badając ten stawpowimo się zwTóciću. wo. ków lekarza.IJwie 5konio\\o.

Plot stom disease the practiceof general in dentistry.rnicwiczeniami o8ó|n}łni są ó/r'ioenja przewodu rzyoraz od śrony zewnętrznego śucho. Ma to na celu ściowe. Paqjentnabiem po\'r'ietrra / usta i po. LondoFllew York 1969. ułożenre podmiotow}łn |(inicznym badaniem uwzg|ędniam}ł ka powinno byćpo strońe przeci$'nejw stosun]o pa|pacyjne t Badanie stawuskloniowo.6. Grranza. Pato|ogiene obja!Ąy akustyaneWyczuwa dotr się Szlny odciązające. Melcher.pmwad7qtżuchwę linii prośei' e w \Ąylonuiesię ie punk i prcwat|ząc wz.żuchwowego. ] 77 180. pomiędzy głowq koorc|ynacji żuchwy kqżkiem a sta. czas stomat2000.r0 W przJ'padkupierwsf}m zaleca się opuszczanie Nie możnańunież zapomniećo elimitraqi cz]. stom1989' Prot Xc(X 4. o do Powodująmzluź. kowoorazsłuchowo.: Czynnościowe ruukladu ń5'Vońrag anHs|iBCh der40Jahresversamm|un9 des chowego naŻqdu żucia' sanmedia.diagnosis and treatment periodontal of Żeń czynnościo\ń/ych narzqdużucia. Maś|anka. W: 5. 1981. Przy zbacfaniu żuchly.vo\'ego. zwane teższ}nami f$}zo$y. Wigdorowicz-Makowerowa.17:279.9:594 600. 1 CrasStomat 2002. pŻemieszeeniu bów (plltka Svedalub sątra Gelba)oraz take.ungarische Vieńe|jahrsschrift fir ustnej p2yfębia. Parafunkcje wpływ A': i ich na 4. wow}.H. loga.9. Nadmiemeopuszczeniesugerujenajcęściej rania us|.p(ademiePress. /eniem Śą óMt /eda mięfii jest podwichnięcie żuchwy. nych nad mięśniaminafunykoqmi' W drugim padkubraku efeltów takiego postępo\łania.'i chorobybłony jamy z.woli je M. Możeono śWiadczyćzab|okowa.rn' zwanetrzaskikońcowe(prry maksy.r riber 6' M.:Biology ofthe periodon' zasad zapobĘaniazabuzeniom eynnościowyrn na.l Leczenie zaburzeń czynnościowych narzqdu żucia języ. sfużą leczenia obja\.neurologalub psychiatry 1. . Żądu żucia. Bowen.mimicznych. Leaenie brukizmu i jego naśępsh^/' zwarciowychi niezwarciol. potrzeby próbyustalenia 8. 214 . na nie. tium.: na P.: Uzasadnienie i 2. N.. Tnn}'miwi. nach plaskich powierzchni zwaĘiorych.wy ńlrnoczesn1'rn tnj'maniem końca jęZyka ników ogólrjych Wwofujących zaburzenia cz}noo. Trzaski je lla takie' Ltóre obejmujątylko pewlĘ grupę zę. ! ś|uzowej osterreichich.: eynno. narzqdżucia.lpuszcza'czJ'Tność powtarzakilkakot. stoma. Glickman's EA. Saunde6. z maksJłnalnie dotylr\F lub doprzednim położe.Wigdorowie-l\. Warszawa 1984' 11Wierzbicka-Ferszt sp|it.London Toronto. Beobachtungen Pyorrhoea-Alveola. pow.'n' żuch.lłuż go wego. nu rzecfą' w przy.w}ĄTsowanej lushfe linii pmstej podcfas otwie.6:343 348. Dzieli się o nej@ynności mięśni sk|zydlo\ń/ych bocznych.9|564 571 ściowe natządu żucia' PZWL. nie Ł5 mzy dziennie' .lok PEeprowadza je zaróWno strony się od twa.y. i 1995. Wroctaw 972. 3. t ocenęcynności Bada5ięje pa|pacyj.. Zahnheilkunde 1901. do strony zbaeania. Wa6zawa 1992. Zaburzenia N. WH. z w |inii śmdkowejpodniebienia. L1ór€ odwrotne móWiąo dopżednim kqżkastawo\Ąego' Mogq one poprzedzać całkowi obejmującałyłuk zębouy szczęki lub żuchw5ł To te zab|okowanie ruchomości stawóW. o tę niu krążka stawow€go. Eliminacja stresó\qrela]śacja ogó|rtego sta' zmniejszenie przewagi mięśniskrzydłowych pacjentajest niezmiemie $'ażną bocz. nianie mięśni i odci4żenie sta\r'ruskronrowo. clinical Pre. Wpływ parafunkcji A'.vykolrania.K]einrok zabużenia M.PzW|-WaBzaWa. zah in 1901 7' Jań<zuĘ Banach. Ważne teżbadanie zba. Wieżbicka'FersŹ. Philadelphia 1979. prz}padl-u b urzeń s|osuje podobne /enie toĘ każdorazowo Z€ powinien zasięgać się cwi. ostatnie znalazłyszerokie zastosowanie \azględu ze na prcstotę\. \ aania żuch!\.lych nazqd źucia' T. Karolyi. A. Tak zasadą jest rwkonanie na tych szyma|nym opuszczeniu żuchwy) ślviadcą tlzmożo. żuchwowego. Ko|ejnJ. opinji psycho. KleinrokM.: periodontology. omacząjącna brodzie glóW żuch\[y. niem języka. dostosowania duze$Elory i uż!tko\"/e.:Profilaktyka zabuvention. ]0. Trzaski śwjadczązaburzon€j mi.AM.acadohorska.4akowerowa. centralvereines Deutscher nórzte Leipzig.

dl t nlchomych koveni lub frag.dlrsor"va.u na rhirurSie \\ro.r i na co nale4'' z$.mol'\ / pa'jcnlFm To |c|Źr $id/i o' Ą.gd}' nych. utratazębówjest lajczęstszq' obokbólu.W końcu' to lekarz i pacjent podejmujądeqzję o usunięciu lub utrz]ma u po.'o pneprowa. giczne i leczenie zabuŹeń cz!'Irnościo. iP pizy t]m na]eży wlaściuej Pamiętać q. \Ą. mięśnio\Ą'o.ptzyzęhia w chotobach Marekziętek ] L Wprowadzenie protetycfne Chorobyprzrfębia Uzupe|nienia a szynowanie zębóW ptote|yczne Postępowanie Wprowadzenie Postępowańe pmtetycznejest ^vieńczeniemcało. pip Lon'ow\m rolpoi/. rcstka Zębodoło\Ą€go. prawi.d]bo maLipp.. ]eczeniechirur.W chorcbach o usunięciunie .7nd' Ćojc.7po. .Ifić leczenie protet'\'czne. przy.rócićszczegó]lĘuwagę? z W postępowaniuprotet]'cfnj.Tacają i \Ą'jego rt]. rej rca wlacajqc}m.okującegozęba.|dnid |e'/cniu myzwarciowej' i h fapewnienie bezurazowych kontaktóW protetJrcfn].jax r esrc. tóu) wFaga podejmowaniabaldzo sz3bko deqzji ści lecfenia peliodontologicznego.Ta Goldmannd '. 215 .zębiai przeplo\Ą'Źdzone ('eniu /abu'en r Ą rrnościol}' n.konania rtszczepów (implan.Tril.ot\di\{a\ i\ĄP . Mamy jednak sJtuację. gwamnfującejpralr'id:lową nkcję uldadu fu proteĘ'cznJ'chpo plueplowadzeniu kompleksowe.h' W eta.ówclas przJtocą\c ono Io. Ponie. trakcje budfq wiele kontolt€tjji' Z drugiej jednak iekcentrycrnej. ro.]źszej klasy stomato]og ogóIny tr'fusiumieć i sto. jedJ'rrcf}chzębówlub ich grupy' \V dobiPmożIi\o\ \qLol7\.\łysuwa stosunekzębówszczękido żuch\Ą.|$ nielndjbainiejs/p terapeut]'czn]'m Wynikając-\'mdesfilkcji tkanek.Llo.lLa lebodoloucgo\1res/r musi srvojepoprzednie miejsce. ważjednak sq one schoneniami o charakteve na.ei pos|ępo\aniP C/e\|o mó\vi \ię . strony możlił'ość $].y' się Dob" . pacjentpżeszedł]eczenie\Ą. Rofpocz]'na się r'.ch $'iz}tach.n. eks.sokości o ma \Ą]'obnŹnistan zębó\Ą.\oje szj.ddś /\.l go leczenia' on sĘeruje pacjentowi jakoŚc osta.IdĘ /d.l plan picnvsn' h' ul /eśn.pnie ho\Ąah(/P' IP. l5fuo.. centrycfnej.iele rucji żepeliodontolog to naj.obo].stawolvego. Za( \|LlCi /nal mogąbyć\l5'dłruone ńe $. nie macie ich ł. wziaćpod uwagęstan pźJ.m korcny Zębów . zębóW eciwstawnych naw€ pŻ i łuków zębowych' Dovcfyćto mcntó\Ą'zęba po Ędeltomii lub hemisekcji. się Ila pier'n. u$€8 pacJentólt L1ór]'m naleł \Ą. czy to zańwno stanu Zębólvrr'obec siebie.leczenieplotet]'cznejest następstwem hdbi]ita(ię proIeh. musizlóWnoważonej zarówno jak ok|uzji.. pżrzębia i uzupełnień zwaftia.l i !v ro.celem ocbronylr1.pl7P8|adu.cale'''2 albo r.Jest to porvodemrvielu i ie. tecznlrh rozwiązań.w1'c. tyobraźni leka' zęby ale dłuższe. przyzębia.stępne.nr należyjednak Po opisan}m w1zej (w popźednim mzdziale) ]e.i jest rv tJ1n u. czltĘ zgtaszaniasię pacjentów do leczenia.vnarr\lerzenie. a Zwlaszczaw postaciach Zaa\Ą. m.. tr/ki'Po leczeniuperiodontologicm].

tłvo./ysuwają 5ię Nie\ł'łaściwe powoduje zaleganie rcsztek pokatno\Ąych.P eeso rq. oddział]'1Enia (Ryc.6.16'3'16.Tooned€!. miel 5\Ąoje na ltudcja $ uŚtaLhuniemozliwia mod7ieLĘ' go miejscazakończenia konrny jak tylko w szczelinie ubocznena tkan]ri prz}zębia. rczwój ba].m glębokość blokowaflia pźepłJwuślinyutrudnionego usuwa.1eń bez.4 16'5)'4. Wpuldość ścianbocznych (i punl.żeplfv zdro.l{.iqstępujq 1va8le. Niezaleznie od tego' czy komna jest konshukcją sa. rzenie się pł1tki bal1eryjnej. błon}o\łyblokrje procesy fizjologrcznew szczeli.m.d.i\ać pra]sce decpja o uniesfczenru Jednakw Nieprawidłowowykonane ufup€łnienia pmtetycz. głębokość praw iłouq. Wśfi ldinic]stó\"/ dziąsla' nych. możnateżzastoso. wwierając ucisk.Vych rĄype|nień ub}'t|ub |ub w sIłnych /apa]enia(h pf7lfebia] i powsla$anie szyjek obe<nościich oko|icy próchnicy' Zb}t szerokie obceże korony w okolicy kóW pńchnicowych'4 rozciąganiabrzegów szcze]i. przpębiu.1użucia'Ma to dzi pr'}zębnych(Ryc'16'1i 16'2).. w 2tr . w Ryc.am taNa podstawie \'r'ieloletnich obserwaqii. od bnegu koronynie zależy rozważań ne stano1viq tkanek dla klini(znydl obiekĘv.a pżed uraza.wo]no nia res/el polarmolwch i /a]eganiań.2 Pr. ale odkonkehych warunkóv{ (4 też(lęŚ(iąmoslu.zębiu kolona uwzględnieniatego cf}'nnika doFowadzić możedo obecńe sądzisię. Ponie\tŹrż pła. powirrna da wnikaćdo szaeliĄY dziąslo\łej leczenie potetyczne . ta Za" pro\aadfićtylko przy \!5'leczon}łn lub To samo dotycfy rriei\łaści.r 6.1 Zapa|enie dzonvm moście zakresieszcfeki. jak zb}t glębokie jej osadzenie uszkadzaprzyczep na.w przypadkach postępuje w p|zypadku (tych samych' którc . nawet peliodonto|ogicznie Wątp|iwych.5.tki' 0. szyjki doplowadza do ny dziąsłouej. Samo poszerze e wlpuldości korcny bez mat lokalizaqlikoronyw stosunłudo brze8tr prz]. pŹeciwsta\tnjm'3 szeęki)na pIan W pEednimodcinkułuku(zwlasz(za przyleganie korony do szyjki zęba pierwszy \Ązg|ędy enevczne. cydujqo lĄrykonaniu korony poddziqstowej. jstniejąróżnicepogĘdówna te.\"r'ego\Ątręcr periodontologii' skie8omodelo$ania komn lr te|udosępu mięsnj sada obowiqzuje rólrtież W pĘzębia bEeżnegoprzyzbyt g|ębokoosaRyc.16. i leczńcze. dziąsłowe' przluębia czlnnik urazow teorctyczn}th.W wielu prfwadkach za Ę lub komny dodziąśo$e nad.moż.erośbrodawekdfiąs|ovlychpfty moście zak€. do Wpl}1vkształfukorony pmtewcznejna pżyzębie ulawienie tej części tworzenia Ębka martwiczego na blfe$l dfiąsła' ma ogromneznacueniezańwno Fofilaktyczne.7 rnm. stycfny)powinnad onić hu eg dziąsła nie dzĘsłoweji prcwadzi do powstania kieszonek mi mechaniczn]'miw czasie al.łxirinnc. się nadwrażIiwośCi Podobnie t]eno\.7 i Według Marxkorsa osadzeniekomny moze stwc dziqsłowej problemy w miejscu jej styku rzyć ńepożądane zębem sąsiednim i Ębem z dzĘsłem b''zeżnJ.a siaj swoje uzasadnienie'ale słko w plą'padk do.brego dostępu tej oko|icy dla zabiegów hĘienicf. który zaburza dziąsłai dopDowadza wy.w].przyzębia protetyczne chorobach W W Postępowanie protetyczne Uzupełnienia ptzyzębia a cho]oby u\a.

na . zapobiegaono logic?n\t \\brodat\i Łiaslowci. ani riodontopatiami'Wydajesię. kosmetycznych lekarz. Dotyczy to sltuacji. pacjent. Blw dla szlifo\'vaniaze stopniem' Może on być o .16. oa |dorynaleł Zwni( uwagę' .protetycznechorobach przyzębia Postępowanie H W Ry(.r ll. z własnejpraktyki wnoszę.\cJlzE. dzJ'zębo\aej oraz zapei\'nia\. kich wspolcześnie zalecanychkoron.teżpMy\ańcić fizjologicz. czenia prctetycznegow chorobach pIz5zębia.tutżENIE KoRoN\ ZĘBA ffi uxszt. wierzcbnię korony powimo być bez i(' U miejsc retencyjnych.BórvodeĘrĄ'a W konsekwencji niejestzadowo|onyefehóW nikt z -ani dużq rolę w |e(lenjupro|crv(.\Ą7sze stosujęje tyl.Zestrzeni międzJzębo\aych' Bez dodatkołych Zabiegów higienicznych.óżn]Ąnprofilu' jednak przejście tkanki zębaw po. /ę\cipd.7ejrie l.5Rodzaje do sta lych konnrukji protetyonych jednocf elśnie sz}nujących zęby języka i policzka do p.żeochrcna miazgi zębapo szlifowa. w Ma ne mzprowaalzanie mzpraszanie niekorzlstnych i dla prz}u siłz8r]'zo$ych' ębia ŚCIAN STYCZNYcH ffi trzupnrNlxlaĄ Til'rczAsollts (KoRo\Y I llosTl.oron\llklddem. vmczasowe wodować uszkodzenie bŻegudziąsła jegozanik' |ub ffi tncnNrrr'łpnnp'rn. że niu korą'stniejsze są uzupehienia (ykonane indyvi.żenie ma dziś altema.Za. biście uwazam.a pa]ne pod plzęsŁmi.) To następny niedoceniany element le.la i amorĘzaqja uazó\^r czasieżucia.daściwe napięcie mię" dzy zębami' od niego w duż}mstopniu zateży ic}r sprawność cz}'nnościouadodatko\./n}Tn pd(jenlów/ pe.cjentów użl'tkujących mosĘ'obserwujesię starlvZa. zębowego. Można to sfivien]uićpżede XORO\Y Ma ogmmrc /nacznie \Ą omawialej L:westiiomz \Ą7 utrz]'rnaniu\ł'laściwch rclacji łul(u po\{sta\laniuzmiŹLn pato.d filariesl /b]'tkrólki' ffi szru'czl.rostka zę bodolowegow okolicy szyjki. \^r których wafunki zgĘzo$'enie pozi\'a]ajq Wdłu.oso. W pnzĘsŁo uosrr' Tokolejny prote. element jakicbłolwiek t}lln}. dua]nie niżstandaldo$'e.tłtoł''${IE Ź|ewykonane ufupelnienie może spo.noczesnymodtworzeniemw mialę fizjologicz. jest niezbędla. pżegrodzie h e mię. na jest dostępność zabiegów higienicznych do z ró$. żadne mięśnie utrz}mają\ł'laściwej nie higieny Niezbęd.' lub naddzĘsłowej' 217 .Dorycryto stoso\r'r'ania wszyst. też ko w postaci do.3 16. nych kształtówkomny8 EILĄno\tTCo wvkonuje się je poprzezrł1cjęt ie dzĘsłabrzeźnego omz łycięcie części rł].

pacjentóq k1órzy mająub}tki kosme spowodowa.kóre znąidująsię na powiendrniach uzupełnieństałych. Li(ot\Źnic metali mate.rnczasowe.stoso\anie uĘtków do Uzupelnienia ruchome zalecane podczas komsi byćim ńllna kości \ł}Tostka zębodolowego.wskazane \. i ich mzchwianie'l Jeżelichodzi o liczbę filarolr to padku \^}s|ępo!.wać się tej w odcinku przed]im ukształtowanie części konstrukcji protetycznej powinno odpo\^riadać przedsionto\aejw]Tostkazę' grzbietov{i oraz części rórłnieże|i. Mówią one.l omawiąiqc u7upe| enia sldle nale/v leż Zwnicii uuagę na mateliaĘ z których Ę one łykonF!Źne. naj|epszym rozwiązaniem mujepńby czasu'Koronyi mosv alaylowemogąbyć ze Wzg|ędów higienianych prz€ pozwa|ajqCe swobodny .Uważasię. tto(zoną choćciqglestosow:ane' jatogenne'l. teńałmąidującysię od stroĄv śluzówkowej.g. wszystkim podczasich usui. właściwe samooc4/szcanie oraz dostęp \a|omiaśkoronyw\Lon}Ą\anp jamy są higieny ustnej. łaczące po fuku oraz przęsła na jej niższąścieralność stosunhr do ułasnych prostej' PIżęsła w nii bieg[qc€ powodują przeciązeniazębówfilalorlych zębó\Ąr Jest to istotny aĘument' Dlatego w przy.Jednak możnado nich muszqbyćbezwzględnie uzupelnićprotez4opartąna przekonaćpacjenta. BioĘc pod uuagę względybiomechanicznena} żujących ze filary v''li. Najbardziej najgorsąm. kształt przęseluniemoż|iwĘący \Ąłaściwą Ęienę oraz ma. Sądzę.4 środkami sĘ Wiele uwagi poświęca w tego typu opisach materiałom.ladku za.terzeestewcznym.żew leczeniu peliodontologion]'n jedyĄm rozwiqzaniem chwili obecnejĘ uzupehienia lane' w Iimllane pon€lanq lub peho. miećono stałego kontaktu aĘlanowe' Nie powirrno Ró\łnieżw tej oko]icynie porłtmo z Moną ślumwą' jegopołączenie metalem' z znajdo.€mmic4e. żebralujący zqbnależy pErMjrnniej dwóch filarach.vżględu korzystniejszesąpnęsłakńtkie. wsz}stkim pmtezy podpafie ozębnowo'W każd5tn |p(dne |eżpręslao lmniejszonei sq . plekowego leczenia peńodontopatii to przede w lĄ]dolnośti żu.rnaga bodołowego' minacja ostych zakończeń brzegów oraz polączeń międzyposzczególn5mielementami mostu. tJm prz]. oie podgas żucia's |iczbańlańw uzupełnienra mu. skom brakującychzębo\'r' lub większa. Zaakcentowaniaw1. z takimi mostami b}Ą'!ają ne chorobamiprzyzębia.Ę'In bardziej. przesfzegane.|6'7 Proteza Zmiany mą|ądra.Ciista\'u skmniowo.węższe płaskoguzkowe' prz1padku' który pozwala na eliminację p\towej cia.|łowahigiena.żemetalo\łepo.6 i. wstanie ma \^pbv ńeplawi.''ania' lń ra]Ćel zapalny przerosto\ay zaniko\ayNa ich po. żepkry.idami złomnj'miniestety nie Wtrzy.l protetyczne chorobachprzyzębia W Postępowanie sfczękz magn€sami' utrzymania ruchome ko|zenie fakresie w wykozystująca swojego d|a Ryc15.$ane' Ęlko jako uzupelnieniatJ.!€nia pońeęthnie 'żują.twonł'lvo na poltelana omz stopyzłota. na śoso. ale Ę pzęs|akładkową me|odą Liągnionc pW śliny. zb}t długie dysfun]. o Ćhalal.a obojęh}annatedałemjest c]afuro\ła. czyli oraz 2't8 . żuchwowego osobi( iP za|ecam u pmblemy rceuł wykonania mostów ce z meta]u. Przy większej |iczbie wierzdrnie źujące ulegajqzniszczeniu i odpry. wanie ich porcelalĘ ńe jest .

ych sta. l.koŹystujesię dziś mogąbyćruchomei stałe. rtłasnychzębów Zadaniem elementów podpieĘjq.. m Dno lDwka po}aJ'lva cien]<ą się rvarstwą mateńa. sfyn szynowaniezębów WnątĘzębowych jest najpopula rniejĘą obecnie szyna sp|int.ch (nieJuchomyd' to:sz]nalIruski.fjfjologiclne . przy obci4żeniach poziom}'c]r możeb}stąpićńebez.stkich stoso\Ą.l2 tologicznej.ałe' IGżdez nich podpańą' W tJTncelu \Ąl. Fotezą PieMsza ich gfupato są.lo schemat jej wykonaniapodanyjest szczegóło. spośród We. są skiego.Lock'13 się napowieŻchniach stosuje ją podni+ sz}ny mąiąza zadanieZblokowanie zębówi rozłoże.nomieme rozłożenie obciażeń ich pic larniejsząspośńd$'są. surna\Ą/itkow.9)' nie zębów|igaturą grubości 0.lla zębó\\. Iza koEystne \łarunki. nowe' Po\łinny one posiailać system zń\łnor.vazo. Hilletf rnornzv oz4rl.e mi prz5'zębia proteuy jej odmianę.tmoltjuo\r''€ne prźez\\iĄzadtaozębnej.obciąże. Rola szJ'noi\'aniaw leczeniu peńodontologicz. . zale. JeJndk moje następująĆo I wie|o|eIniP doiwiad'/ełip pohvierda koniel/no\| n \Ą57konanie rowka standardoi\'yrn wieftłem' jego stosolr'aniaw kompleksowejterapii peńodon.czy Gliclonana. cam w tJm miejscu koż}stanie z najno$'szych osĘ. pmjel1ujesię szkieleto\Ą.Grupaszln tnr'ab'chsta. fllaro\a}'ch. przy Ltórych WstąpiłyubJ'tk tl'arrki kostnej.Natomiast Wynienione $'yŹejsz]'nymajądziś znaczeniehi. manai Rotne-Ia. łyd! Za]iczamy: sz]'nęNowotnego.Stabilizujeto pmtezęi st$'a.Postępowanie protetyczne chorobach przyzębia W W Ry(' 15. gnlel p|olchkj i sto<oudnje.lla tkanek pŹ]zębia.amęthrpńLa rrujpopu.n)i są'nęGrozowskego. nę KóŁsd&ego.ldb7askd$ i roż. odciążąią jed" one no. biennej jęfykowej i zębóWprzednich' nie sit żuciana ich większąilość.anie \Ąrzględu dużą na ilość miejsc rctencyjnych8' elementów utĘlmujqcych i podpierajqcych]. ws46tkie odmiany sąn AET omz nych podpartz \ĄT'korzystaniem małs]malnejIicóy sąmy temoplastJ'cale. . dngiej gnrpysą''I} Do caso\Ą.lina czyszyM l(rlandskiego. nia pionolve.8 i 15. 219 .są" ozęb. wo $' instrukcji' W ogó]nych zarysach $yglqda to nlm iesl wiP|o|rotniPpod\ażanJ.or'm U pacjentówz choloba. hom\Ó molnaumie. nawet nrchome koŹenie zębów (Ryc' 16'6i 16'7)' ny qasowe flrchome' zaliczamy doń sz]Trę cieszJń' skiego.9 Konstrukcja zakresieżuchwyz fastosowan|em W zamasKow protezy śluzówkowej' powirula być ona zastą)iona S4'ny dzielimy na cfasowei n\Ą.ci.są.l fu podldadowego.:. W 8npie sz]n t$Ełych ru. storyczne. cychjest ń$. Ma to o 0. piecfeństi\o uszko.|zenia ozębnej.'onPi rwdolrro'ciżuria.16'8i 16.szlTa Bl.7PśniP 7eb) o /rnnieiŚ.Nie spełnii/ one Wmogów fun}cjonal./asut\.anych i niegd!ś nou'e ukierun]o\\Enie. ne8oloduąiuzespoleń(Ryc. Powinny one być nych olaz estetycznych'Nie sa teź(ŁiśZaleGxe Ze minimalizo$'ane popEez i'!łaściwe pmjeko\Ą. Współcześnie najaęściej stosuje czasowe się szynowa.3 swojeuzasadnienie ekonomicfne. Mamloka-Griinberga.4 mm. \.

ktżdorazowo porciębondu' w. 97 103. Wrocł stomat nej W |€ceniu protetycznym' czas stom 1995.teŁ Paw|ak ocenastosowanych M. conditions patienlst.:od|egłe \. l RovV€L 7 umjPs/czoĘ $eń sAna pokĄ\'a sie Erateńałemkompozycyjnym' m\'. Marxkors. lenia ko|ejną gemwałb}'rn przedzielanie warstlv taśmy bondem z dodatkiem kompoątu .l l with denta| Res :50-55. Borys€ w i@.Corc. następnieldejo. D: Splinting 8' ZuhrĘ Kleber Peńodonto|ogia.'.ily'kolralrle pokrJcie nate. 14. oplacowaniezęba pod koronęlaną.4aje\.21178 190.. s. |\. nie chwyudenąjacwsz}'nę ryuo u]egnq na niu lub rozchwianiu. Ouintessenz 1990i4:65H61.Wise.:Reactions margina| of ti5su6to Wania zespa|ających szynz mateńałów zęby kompo.\4ałem ll)dfąi ten ridem złożon}rn.!5ki.eated 13'Jańauk z'. Prosthet Dent J 1-1 l'4ag słom 999.. Dykema.ilykonarrra ind}'!vimostów adhezyjnych. tej.: Von bridges' Peńodont 1974. l.51:465-470' 1 220 .warcia.Wr The plaque-retaining nego w kompleksoM/ym le<zeniuperiodontopatii. Innq. weń ligatrtryoraz ka i wpmwadzenie osobiście stoso.9. 1969. cavity of four dental materials. Zagadnienie Z': szynowania zębóWW palodonto|ogii.Splin t'l aPo o(l)slczeniu powierzchni zębóvqllxtrawia się ją od strony jamy . W| metod prof|akMi peńodonto|ogia4' Krt6iński. p|feriąże. a Ę su monitorowanie higienyjamy cza stanu ustnej. polimeĄzuj4c i na}tadąiąc się 3 do 4. satz' A Bańh. Wrocl Slomat 3. zytowych. Derfunktionell R. Nathanson.lasnego Z doświadr su. clini(il Periodontology.1 reśorative |nt 8'4|759-778.23:3-4. Radwanoako' M.ale fadziałają zęby szczęki je jal{ aparat ortodonwcztry \a}pmwadzając sku. Phila. przyrnoco\^uje do zębo1v się standadow. nietak plzyzębia' zbędnej utrzymaniu w zdrowego protetycz. procedures. 1.: ogó|nezasadypostępowania R. Polimery Medyclnie1993.a r€vis€d approach' siusBańh. 11'Zię. szJ'nod po(zątkulat 80.2: 1986:199-205. paeto momencie protetyaneosadzenia uzupetnienia w go.Przy starannyIWkonaniu jest to metodaz lĄ5]boru pacjentóWL1órychnie stać u na zastosołaniesz}nysplint-l.i zweckmoissige Zahner 1982:281-285. Wzmacnia to s4nę i czyni ją tnt€lszą. l Sz}Trę mi pinami. J Lipsl!1976. R'.l przyzębia protetyczne chorobach W Postępowanie Jeszcze ifuĘ metodą jest stoso\łarie stabch naldado$ych od strony jamy ustnej-Technika szJ'r1 ich \łykonaniapodobnajest do tecbniki . Protstom1974.9.10.1'9l 5. Ambro. in 6' sj|nes' J.plostsząi tańsząmetodąjest.Lock Melhode' Die R.S. w leczeniu stomatologicznym.ykonJ''Wane a dualoie w pracowf protetycanej. |ockeńen zahnenmit der sp|int. DentJ 1968.cĘ czy Splint.: 7' IMarXkoń.ZiętekM': MożIiwości zastosowania termoplastóW delphia London. schienung 'tark9e. 2-Glickman. z\da. 12'ziętek M'. l W rcwku układasię sz!'nę. Takich warstw naldada wię mateliafu złożonego. Periodontal D.3Ed. t}Tółnania płaszczpnyz. peńodonta| 5' Loą H. teczme do pfzodu.r saunders. Leipzig 1988' J Peńodont980..Greefield..55 w 58. ne chemoutlvardzalnlanmateriatem kompozyc!nyIL Pneshzegam jedoak pned Wkorzyst5ĄĄ?" niem ich w za]aesie pnednich zębó1vszczęki bez PŹednie zębyżu.o konsysteocjipapkoła.5:351358.v}tlikI stoso.s4 one rĄ.D. Niefbędne okresowe kontlo|ąkorckty. M. M'I Johann WithWireand composite resin.: Peńodonta| G. ] 197 5:33. Taśmę w4ólora szklane8onal<]ada na ż] / się uqtnej.r2 Jeże]ichodri o s4łly zeunątrzzęborĄ€ to za]eca się stoso\'aaie sl}m} fiber. protetyena Leczenie rehabilitacja i rozpoeynasiędo.

substacie kole. gifbiet jęZykai migdałki. DoLr<lnp slo.liP po.ego. Zol z amokrqdiną (250do 500nrg każdy3 x dzien.rni Ę kieszonki pr4zębne głębsze niż 6 mm.nanĄs gingh)alis' jak Pretutelln intemĘdia. óa reduJ.4 dia i PeplosheptacoĆctLs miĆ].'In antJóioĘ.r lnd. o rnajdujq.Jak !r]'kazał]'' ostatniĆh lat. pot\ /. tcrdpii.' keszonce plfJ'zębnej. płytcebake4jnej tak szkodli(.\ĄkomóIkach plf]czepu naMon]ro.} bak1eĘ]jnej \łpł}'\Ą'a na takfe s}śtem odpo\t'iedzi irnmunologicznej. de braćmateńafu do badń' a tJm sam]m uzj'skaćwy. tię P \\ |kalrt dzia\la lP^dujq(p bjonje \|u/o\Ąeija. usuńęcie zlogów nazębn}.m chorobo{'oce.]nakstoso$€ne rJ. /Ę patogeDnejflory bakteĄjnej. \Ą m. nych anatomicznJ(h szczegółachutludniajac}.u P ran\ M kjPs/on(p poz. 'lomaln|og ].ch dostęp rrarzędfi słuz4c]'(h mechaniczneBousu.os). loglclnegop\.2 22'l .'raz z polerowaniemkorzeni zębównie elimbuje w poc1.Ioso$dnie biorvku in. nt'r u h i jednak badania bów (rootpld|ting). po\inny b]. któ.aI7 {peńodon|oLo8' ie.Wać tkanti plz}zębia sq ponadto błonaśluzolva jamy ustnej.ch$.piuede {sz]stkim przy uż1ciu narzędzi ''Ąu/jl.y.Ie w!ma8. gi:ngiNąIis).tącznotkankowego 'a.ch.L1órc sq poza zasię' g]pmndĘĘd/i ui\$an\dldo ska1ingu.l t\ .). w gann (P. mer hani. Famaftotetapia ogÓ|na imieiscowa Antybiotykoterapia ogó|na i miej5cowa Profilaktyka antybiotykowa Wprowadzenie Za postępo$''itnie anBlrakteĄ. wo.Ld]. Mejscami lł. bio]ogicznr'ch badając]'ch floĘ beztleno$'ą. ce dfĘsła(. l.ne w jamie ustnej na' leż!'runać takie.Jadwiga Banach Wprowadzenie . Slotsi TĘ poleca. boru w leczeniuzapaleńprzluębia.'pm |ole]u'. nik1lbadaniami}robiologicznego.h gatunkówflo. którJ. zbJć się stawleczenia chońb prz-uębiależyusu\ĄEnie pĘtk bakte.o$anie anRbiofyko\\mo/e działać hamującolub zaĘać baldeńe osiedlonegłę. które Z nich loka]ifują się w poilrraMonkort'ątkan. nie plzez B dni)' Sąto ant]'biot]'ki pienĄ'szego tz$.timo' żetzw poddzĘsłollechirurgiczneopraco. do nięcia pvki bakeryjnej poddziąsłowej'lhrn]m źńdłem bakeń' które mogą infeko.e drogąmechaniczn4lub far.l. boko r. furkacjach lub in. ją terapie skojanonąpodajqcpaqjentohimetronida.lkojako terapiauzupełniajqca' o i]Plo mnż[i$P.trenia i zapalenilp \/cbiadsJPsjĄĄ.yjnej..to zapa]enia prz1zębia pncwlelde zaawansolr'a[ew ful'rc zat .kii chemioterapeuĘ. $.w o$omnej liczbie prz5padkówrty. Jeś]i le. Iub na my ustnej' W lecueniuZapaleńplzJzębia pr€pant! t rmalologiczre o rlialaniu pneJwbaktenjn5m.ojopmlo\\€ n iu kożeni/ę.: $. zmienioĄ. (. anR poufedzone \t5. \f mencic' kana]ikach fębinołych.konaniem no b!ć badaniamikobio. Bacteroides tors.]i4 lnteńvencjifamakologicarej w postacianĘóioł'ko.ej z miejsc o największejintensyl\'ności procesu chombo$. Nie. stąd u pod.cją nje.].l NiesteĘ. konanie takie8obadaniajest niemozti\łe.Kh dta dziasłowej przyzębiapatogenó\ł] Polphlr(.a'). bqdź ze to \1fględu bmk testów mikrobiologiczny. \Ą' t.'P gingbalis' P int€rnE.lJthlt oraz s Actb1DbLcillus actinomlcet?'mcomżtans (A'a.lak ńtnież ze $zględu na bmk odpowiednichpraco$'rrimitao.ki. na L1ór1'rni lelarz móght po\hr4]\ic.rkologil po^\oli mak\llnaln}m\|opniulro.tki bakterinej poddfiąsło\Ą.t je.

/ę(' iei zamienonego efekfu tempeutycznego..anh'óiohkoterapię (21dni)' do lub Wkazuje oporność s4 one wĘcz niewlaż]iwe dłużyć trzech tygodni pojawiajq. ta}ze Zewzględuna lw. a nie. tów obojęttrochłonnych' '?iĆo) wfazie zaostfienia.iv me. S|qd anB/biotvk' na zastosot\an) gestie.tach lub obojętnochłonnych wym. f do połaczenia zabiegiemchinrgiczn].zębia $!\[trane zabiegichirurgiczne (implanty technika i uogóhionego a$€syl\łrego zapalenia rcgeneracjitkanek pEyzębia).tóWzespót Papillon.o) w przebiegu zlokalizowanego ry peńadontitis). pfz]. zapaleńa prz}zębia go wcb]łaniania!v przewo.dobrahĘipna jamy h histroq'tarne.fąoeniaantybioĘi.09ó|nai miejscowa Farmakoterapia ogó|na AntybiotykoteYapia w cholób pŻyzęantybjotyk |eczeniu Wyb. w nei e8z}stującej kiesuoDkachpż. !ł}. \'vych chanoterapii(usunięciezłogów zespól nabJtegobraku odpomości AIDS). przPsl chorcba Cichna.nia s|ępowanie jakie dziqsło. hJpofosfa. zespól Downa. ai 1+36Ea .n'any leczeniu zapaleń i doksycyldinę' tronidazol ponad Zdaniem Kleinfeldera i Mii1lera3spośród 300 gafunków baktelii arajdujących się w pl}. cho.w). C'łórmrmi wskazaniami do 1\. ne i trałtouane u]'łącznie (nab}ta neutmpenia. ch lęca a$anulocJtoza. i oraz zwtaszcza nerek Wątroby spo' ści naŻądowej. chediak"HĘashi' zespoły ustnej oraz chimrgiczne metody zape\'vTliające \toit. ldiczna Baldzo dokładne mechaniczne oczyszczanie $ych teukocj.horobypodnalvowej.I€feu. często nie zapeunia minima]nego dania nad naturalnym przebiegiem choroby wska.ię do irrlelcjj .Izie pokarano$yn do W przebiegu prżew]e]dego (Perio|l'o|Ltitis chronica) ant'tiotyk zaleca się tylko krwioobiegu. Ęlko w przwadkach odnosz4cych rĄl. s/(zPpóMopomych' Bad.ś|inią balĆeń na zbJ't ujauniąjąpojawieniesię opomości przJzębiame.ięsu. zapa]enie ful+d (Gingix)itis modulowania od.|ziejące zapalenie pŹyzębia (Petiadontitis podwyższąiąrych ulcerosą).rt-Ll neutrcpeńa. sątni czrtni}ami w osiągnięciach sukcesu tera. podania plżepro. w cfęsto stoso.tce przez 10-14dni. sobu anlybiotyku. peutycaego. ale kiedy i w tkance dziąsła. czy. białaczka'cu](rzyca. de tylko z ogromnej ńżnorodności wydolno_ . za|eźne uJego u. zespć'l hni wsz}stki{ powieźt zęba. AnĘlriolyk dzialnego fa inJekcję' Powodujeto w efekcie brak Ślosuje.a stąd pfez kapi]ary ozębnej'dziqsła w fazie tziv \Ą}tuchów (zaost*eń) w przlzębiu' Ba. zdo]rtości fagoc]'tane $anulocy. i opomego na lecfenie zapa]eńa pE}zębia po za.szon]rowego). zespółleń. makrofagach.ię nąj.1'o.rrie przlzębia w pfzebieguchońb systemo. jest obecność bakteń Acti\bbac.ill11s ąctinonace' \! opome na leczenie zapa]enie te. hamującegoantj'tioq/ku o'{IC)' niezbęd. Przebycieprzez anĘóiotyk ''dfugiejdrcgi. Stoso\tanieanĘtiotyk&f powinnobyćogfanicuG jako dodatekdo t. aby w leczeniu zamiast antJóiotykoterapii koterapii w chorcbachprz}uębiasą: jeszcze moż]iwość ulcercsa).e. tenantybiotyk przez badaczy niemieckich i japońskich wadzone gEnu|oct.|aściwoici flory bakterTj. korzeni zębów) ńekiedy istniejąwskazania waniem ' ht l rób 8PneĘ( lnie uwarunkolrarryLrodlirrna o. [! \łrzodziej4ce u\łzględniać pomości gospodarza poprzez stosowanie leków surzo. możrra bakteryjnej z kieszonek pn}zębnych. ts poewlelłe zapalene pftwbla (Pe|iaiontihschro. nazębnychz opmm.roslkd /ębodo|oMe8o zeki i żuc}wĄ sl( jest z okresami akĘWnej deshukcji.fębnych. stosowanejterapii kompleksowej. i nabłonek kieszonki do płynu dziąsłouego(kie. osiąga płynie W l sĘżenie. rzenj miedz}zębowl są naj$€ / niej. JedJTlrr \rskazaniem do zastosowa' Bagresw\lre zapalenia pŹyzębia (Periodontitis aggres$.erająC brać ogEniczenia w stosowaniuantJóiotyków 1\ł'nikąją bia. ttl zapale.żeuhata pzyczepu łącznotkalłowegoi kości stęźenia /wia/dnd nego do zahamowania \łaosfu szcfepu odpowie.nemow. zują.incomit ls (A.na|eży pod uwagę: kóle są lamakokinetyene.'' od je. w |e'zeniu r horobprztzębia 222 . od wiekupacjenta. nia antJóiotyku jednocześniez mechanoteEpią przJzębia(Re[dĆfo.

a az!'furm]'cJ'aly pacjentówleczo.z' zego|rrie cjęr.ykazują hzyżową opomoŚĆ Li Metacyl ina (Rondonfycin) w stosunl<u maknrlidów' ze *zględu na \^/iększą do l l Doksyc}tdina(\tbłamycin) . śIinie.Lt{LfLs. .trcmyqłrą (wzajenny antagonizm)l ' Zalecającpacjentowianq'biotyk w leczeniu cho.m.. u :'Penicyliny natunlne (tylko u' leczeniu $'tzo. ITetncyklina zamidóW a Z\Ą':lasfcza ldindam}'qlrry jest \łysoka Tetracyldiny osiągąiąstężeniew lynie dziąsło.lttLisi Capnocutophagasq one inakB'rvowane pĘez beta.at\Ą pr7Pbie$ . 8o pIz5zębia. b'fijqCych lv głębokich heszon. 5 Dobrze penetruje do tkanek. któm powodujemZI. w tJm do tkanłi kostnej i ślin]a tej W ostatniej po 4 godzińe osiqga stężenie10.cyldosporyną.]t$arzaną LINKOZA\'IU)Y: przez te bakterie).$ te i . kiej fazy choroby .l .faĄaĘ.0 g po upb1vie w x] Grupy antybiotykówi chemioterapeu. akĘ'\Ąność wobecbaldelii bezt]enou'ych(Bacf€7oi. Augrnentin(Ńnokycyldjna + lś^as ldawu]ano\ay) bletek w 2-3 dawkachna dobę'zaś azJtromyq'ny Amoksycylina i kwas kla\Ą. lekJmi prle.l tphgromonas gingi. szaniajego stęZeniaw surowicykr. niom fizjologicznejflory przewodu pokamowego. rĄ}mi.jlfwvno(i' l inkom\t \ na jpŚl $ l erapiju}lierdn.mprzyjmowamu. q. dzi w interakcję. zaś tkanĆekostnej po podaniu l. I raz dziennie.' nie tylko mz. gdyzn pnebiegupa. 12godzinwyrosi ono 5. na ją one takżeenzlm kolagenazę.solonem. one rczerwuaremuwalniająqnr arr" ja1w rzekomo bloniastegofapalenia je]it. płyniekieszonk kach pżpębnych jest wrażLi$']ch te leki. F'usobacterium). Zw'łaszcza s4 Bbiotyk do kieszonki pż}zębnej podczas zmniei u ]udŹista$Zych. bv.mi IkJotin). ki niespeqrficmej adsorpcji na powieEclrni koŹe.]Ąn do 7 razy \ł]uszeniż w su. I Amoksycyklina Daukouanie rou.1eryjnej' 223 . Po.Moż'edaćń. bal. osiqga szybko Wysokie Wiele dmbnoustrojóWrĄ.\ nacqla dkr darasfuth:4.tano\łyosiągajqsku. nia zębado spec!'ficznych wiqzań receptońw tr}ł}tki nemu mzplemowiClosfridżrrm diftblle. jak i cho.uje do narzq. przpębnej i leukoqtach. w tj'In i do tkaflki kostnej. źenie ślinie w l{ Rodo$ (250mg Spinmycir + 125mg Metronidazol) spiramyq.ls acttrn.tk bal. methylpredli.1eryjnej.teofiliną i we.6ng/t./iejar lapaleniddTiqrel. rób przlzębia' lekan wińen przest&egaćnastępu' jącychzasad: d. po 100mg co 12 godzin' łanie.m Acti|nb\cill.eczenie t}m anqóiotł'kiem sprz}ja zabuIze.nych karbamazepiną. dów i tkanek. doustn]. ze względuna ich pŹedłuźone dzia.na znakomicie penet.stoso$anesq mem i elf. tyków wskażańew |eczeniuchorób pEyzębia Az!'hlmyclna natomiast peneh.I.ĄNTlBIoTl'I BETA.i!'bicgrm kow\. ego riDdontitis z ndziałemPre|otella intemedia.5mgA.]spiremyc}na (nomm}dn) osĘa u5'soke stę. niesedaB\anjrni lekami antj'histaminod.oi\'jcJ'lawi' stad des. niszczeniudrobnoushojówbeftleno$'ychi nadmiel.obowo zmieńonych tkanek . teczne mirima]ne działanieinhibującew stosunl.u Rowamycf'1ry należy poda1\aću pacjentów nie do bak1eń znajdujqcych w p\de dziąsło\ĄTm przyjmujących się dG dwuhydroeĘotaminę.laktamazę \Ą.I.Farmakoterapia ogó|nai miejscowa l!! }LĄKRoLIDY| Az!'honyc)'na (Azithmmycin) L.wi'Doksyq'klina KlindamycJna $ykazuje interakcje z niektółmi i minocyklirĘ.ioBkpowinjen /a]e(dn) pve$€ ' 7.II{TA}{o$T-: przJ'zębia. stężenieW surowicy krwi. pierc po wielokmtnl'rn.ln\anRil.z którą wcho. diazepd. 1r4Jcetemc. \Ą.Minocyklina (Xlinomycin) pźez ldindamyq'nę' Największ1mwalorem lir <o.jako lek pomocniczypodczasmechanicznejterapii i kontroli 1Ą. Bloku. należv za|e.KLI\T: Linkozamidy !\. pad kolagenuw procesie zapaleniapĘ]zębia' DZię. lh LinkomyclTa Xlindamycl'na (Dalacin C) TETRĄC.ujezalóWno do zdmwch.

mbóioRk ldwied/ie|akżPicśLi ras nie.an} . zdanie'n Dzieża1ow'|. amoksycy. i makrofagów (PerżodffLtitis penetrują szybko do szonce przyĘbne. Ien naj. Aby osĘgaćterapeurycznestężenialeku w kie. horiażo. uuględnj'mi beztlenolvcami.n. Dlatego.nętźakomór" \łzględuna zdohlość mo/epolerii iodnorre(nie. kólv w leczeniu zapaleń przyzębia powiino być cjent pnfimuje leki. częściej stosowany w |eczeniu nie się bakeń winien być stosoi\'any pacjentów upoś|edzof mieszanej u intemkcje nycho etio|ogii nowo (7 10dni)' Metronidafol \ł]. naleł kojarz:ć z ]dindamycyTĘ metlo. nieseda\. iż Zapi.zębia.AkB\mośćwobec beztlenowch bakteńi z kańamazepinq.tówobojętnochłomych /ębialpkdr .l. byćstoso\t'ane \. szczepy opome na wśńd ziarcnłow. Clprofloksaqna w-vkazujeinterakcje ci$bakteryjnq w tkance dziąsła sło$Ym.. kńtkotemi. hydantoiną.na ten lek. /n}m dnĘbiohLjPm należyuziąc pod niania M $}'Tku \(hozenid ogóLnou\lrojorĄego. i zastosowany pod. metmnidazol$T. pIzlzębia.] kon(enlmt pr/e' rcidzs).tale' aktw\'nos.stępujączęściej pżyze po.lJmino\^łĄni anĘ'" gle uważanyza najbardziej akĘ'V\'nychemotera' (astemisol'terfenadine). dgEn'essiDo)' Dowie.vnają l już jawiać się pnce. nem. podejrze. być Jego p@iom jest $tższyw pl]aie dziąstow:. infomujqce o malej \łrażliwości bia'zMasz(Zd tychpacie1lóW u kóŻy majq po.tatnio /al /.że chinolony tkalek przyzębia i p\nu dziqsłolvego'Zdaniem dawki antJóiotyku powimy byćuysokie i nie mogq plfez zb}tkńtki okres' Należytakze Eicka i wsp-amimo. lc. ki mahlfagów i granuloc].ujemne' Ze wienia się szczepówopomych' W prz}padkachanĘóiotykotempii zapaleń prz]" \tnikania do l\. czyc]Droflokacynę + klinda.m.l)floksactna (Ciprinol) rzonej jest spotęgowanieefektu bakteńobójcze8o. stosowane teJ grupy antybroty. /e Metmńdazol bec beztleno\lychpałecfekgram. lną no|on.iej5'typterapii eona' w suo$'icy Mehonidazol ze lvzględuna uodpomia. fekcji ogó]iousbojowch beztleno\.{.mi peutyk w leczeniu infekcji $zględn]'rni i bez. stosowane dziono takźe. aby ńe pojawĘ' się . /eniu Wvżei wchła.tnmaIo|o8 polecane były w leczeniu t]'ch postaci zapaleń na pzyldad tetraq. szczepy oporne. |ub antybiotykową innieje za sobąkurację A. mi $am.ujemn}'rni. może wskazana terapia nD nieobecnościA'a'.klinę + metrońdazol.odpowiednio febranego \łpviadu okażesię. cyklosporyną'methylplednisolo. pamiętać'iż w prz}padkachupośledzonego w lc. jeś choróbinfeką. w przebieguktórych sh''jeldza się zabu. możepojawićsię złaodpowiedź tkanek gospodaĘa dla uwagęfakt. które interferujq z nim (na ogEniczone do prz]'padkóWw których nie istnieje przykładtetlacyklina uTaz z lekami zobojętltiają. i Taka sltuacja znajduje miejsce rv agrcsj'rmych ctxL\oLo\\-l postaciachzapaleń pr4zębia' Celem terapii skoja.d. metmnidazol w nasz}'rnkraju jest ciq.ujemnych (Bac'e' Omidazol lub ŚkuIe(. antJóioryk będfie niesl. jako najbai*iej akt$my chi. IIITROIIIIDAZOLEl $o. jest ona zastrzeżona ciężkichin. W niektórych pżypadkach |eczenia zapa|eń t ó\\ be/llenow] h. nidazolem. Ich speltarm pizeci\rbakteryjne obejmuje bak.wn5 lclami ann hi. klinę + metlońdazol. s/ybkouZ}. że c}profloksaqna jest sku. nymUk|adem z ba ]ituranami.. koagulantami (waffadn).varfarin)Disulfiramem.dodatnie i glam. gulantami (\.teofilina i doustn].ogó|nai miejscowa Farmakoterapia cwlofloksac!'Irę.poszerzenie spelfium i zmniejszenie rlzyka pojateńe tlenowe €ram. rzenia fun}cji glanuloqltórv obojętnocb]łonnych myqnę.kazuje odpornościowym' doustnyni anrykoa. skoja. . iż pa. ofloksac}na (Tańvid) qll. q'rni sok żołądkorty) - 224 .uteczny. s/ględund niPdo.rnibaktena.v}miP. mi że sprarviła.uia ic oraz rt płyrie dzią. nionego twu zapaleń plż].jlub w surowicykffi.

'iJrna polegać pii.F. po\. t. pr]r"bia'. nickonieclnie t-l'lko \! jamie ustncjpacjenta. szcza o szelokim spektum działaniaprowadzi do zaburzeń ekologicznlch fifjologicznej flory bakte. ialaniaut'o.jnej.wlLko au. rcsyłnych lub opom1.10 dni' czasiĆ po posjłL. metronidazol omidazol250mg 5 razt dzienlub plzez 7-10 dni.r\1Jniu iLd.ej hĘienyjam} ustnejpl4zębia'] Badan nadmiejscou.a.owErpj ogólrie b]. antJtliotj'kó\i Z1Ąta.lepuiJ' /.ł'4' dri).aniusq uablllfenia fe str.biol'ki: amoksyc].kiba]<te. żcniu do miejsca Zapa1nego rcZcieńczen]ago bcz w cał}moĘanizmie' Zdanicm Konrmana6istnieją prnr ilrl. po\t'oduje nie zmian W nomalnej florze baklertanejobecncjw miejscachodleglychod okoliql w której stan zapa]nyLiległ zaost. r\em po ich stoso\t.możnazaaplikować (Iań\'id) lulr qlrofloksac}nę (cipdnol) olloksac}Trę I dd\. Augrunentin575nu 3 mzy ilzicnnic łącauez me. te m'. dżakó\r1powstaniakandydozy.aw. lub doks\.'l1ej' będqcej dorvodem oponro.aranid lakie8o lou nież spo'obu|cr zenia' 225 . rue\Ątaścil'. L]dowodniona ro]abakteńi jako fasadniczegocz]'n.aniczonego zapaleniamło.fy \\ plż. Na skutek długiego stoso ania dochodzi do selekcji szczepó ' opom]ch lub .liuluci.\ blżku k]inic.rnRbiohk(tuoni prz'rJJolcgli\or iami /o.cjrłblken jne nic rc\ifllo mnogiejopomości anBl]iotj.1.}mi h' na pojawienie się licznych problemó$l częsq'm obja.cll.anso\Ąfn}'ch pże' \t'lekb'ch.c.q.vacjami żprrtnifumibJdJn nJuko!"}.reakcje nadumżli\Ą'ości.npEo i r. zaort'ocorrał uż}-wania obsen.Fa rmakoterapia o9ó|na miejscowa i \\i leczeniu ograniczoncgo agres!\. omidazolem250mg 3.irpr:cr 7 dnj Terapia zapaleń pż]zębia faa$.]dina mg co 8 godzin łączniez me. dnhfu L.m}lra. <|oso\\an'a len pv}zębiasldonilado 5/plokiPgo dn.qlina 2 razl' clzienniepo 500mg. ce an{. dzieńczegopifizębia .k możnab1'łob1' aplikortaćbezpośrcclnio kieszonce lv pż]zĘbnei.apJIeniJ p .l.kazują. ich ł.ur. 1 Porphyromanas dość przyfębia' szybkj nawrót infekcji bakteryjnej Il.: oraz \Vau1lnkiem takiegosposobu leczcniajest uhrj.'ły af$]mcntem do rc^\.bioh.o^\oju /apa.tdzlenie pzez 1:l dJ'r. iżfasad. b'a nra. ńi lecz dostar. na Dowodować jelitor\]'ch. nicząniekoŻyścq stosowan ocenianych a antyb|oty. ścina zastoso\t. \Ąltempii opomegona leczenie zapa]enia pv\.larlni. spimmj. giczn]ni. jak kóWjestniewie|l(a e iminacja takichpatogenóW gingivalisarcz moż|iwy. paclku podejżenia o obccność pnez l+27 '.. uogńlninncgn agrpt\$nABU .na1 500000iu 2 rd7. takqmetodą]eczcniapżemau'iafa]d. \ po$-t.r/biot. lub amoksl.on!' pźe$'oilu pokarmo\Ąego.dzo czQsto/aostEenie procesu zapa1{ego \\ obĘbie pnJuębia dot]czyjednej.ozplemll C]roż.ków stoso\!€niem anbbioĘ'kól\. 575 tronidazolem lub ornidazolem 250 mg co U godzin (!vczasic ]ubpo posiłku)pvez 7 dni.. nie Au$lmentin 375-625mg 5 razy dziennie.Źeniu.\.ilina200 mg pienrszego dnia. trDnidazolem.)l znc ioh erapi . Za iż ba. nastQpne dni po 100mg pżez 1Ł21 dni' przyzę.any ant}bioĘ'k.u) ]ub llindamlcFa (Dalacjn C) 300 mg 2 lub 3 razy dzienniepzez 7 ilni. A. poclclziźFło$q pŃfesjona]nai domoltqapli' ]GcjąantJrscpt].ińęcia systemó\! tednologiczn!'ch' za pomoca któĄ'ch an1.ym a stosowaniern anvbiotykóW prowadzoneW 15 ostatnich atach Wykaza|y. P lu0-2J0mB(o l2 god. ''.i zębia)sq za]ecane następująccant]óioR'ki: doksJcyklinalub minoe klina 200 nlg pien\szego dńa' następnedni po l00 mg plzez 10dni (wpż!. d .kotem.jątkow-\'ch' s|Wierdzeniu pop. łądko\Ą!'Ini.]padkach \r.rpJlpni. poda\t'anie a co najistotnjejsze. Ponadto' miei*otr' l. dlr'óch lub kilku kieszonck pżłfębn$h' Zaapiiko$Źny tylko \'.h leczenc nre a€ na jed}nie na ogó]nejanl\.biotykólv \\'ich leczeniu' Ponad suletni okrcs ich poparhmr tak.az} curetuilc (n] pŹez 7.zaćlek \te $łaściw}m stę. noterapię(skaiing+ rcot pkning) f labiegamichir./.to. /pnic pv. p. leczna ich komp]cksou1nleczeńrrłączqc mecha.negozapale a plż}zębia(da\ĄĄiej og.LIP) zalecanesą następujq.

$ego puecho{]zi żel.łókna są usu.i\. qjanoakrylano$fm' Po t!'m czasie t.kJUlni.k]in! jest plże\]e]de zapale.'. b]t poló\tn]$.i l. stęZcnie jej \!' p1lnie kieszonlo w\.co odpowiada dlmtjtL\ chranżĆa) p\tie da\rce 105 mg tctracyklin! stężenieleku w $ Jest to prepamt do miejscouel d/i.Iną tatge \\]. Bluun i Bóe12nie uz}'skalitalve istotncj climnacli }łenLelLa intenned)Ą po zastoso\łaniu 25% żelu \!ane' Da\Ą'ka ant]'biot]ku.. ( )'4śd .7astoso\lanĆgo1 mz !r tł'go.ski\\an}m \\. która jcst \ł'tcn sposób \\ikJ/-njprn do lc..1'd'.Ios]|n\Fl'. infek(jach kieszonki na okres 10 dni zabezpieczasię l.klinlr 4 razy dzienlie doustme zaŃera ch]orhcksJdynę'JĆst ona anL}. niu.rcztroren tetmc]klinl'w octa.l]użonego ]{n\i osiąga rĄaltośćponiżej 0'l peiml. \! Jego Zdaniem1\'1'5tępujq 10somaści ziomu tempeu[czlego anBbiol]ku u' miejscu dzia_ so$any jĆsl on W postaci0'5%mzLw'oru' jest g. 24 rnjesięq\. \'.rm i hunidd/o|u kr\\ pl7] pondo -. ż ' " l l a ' r L l i n am i ..ch 1'ę dot]'czącą głębo](ości Najlepiej Pozlan]'rn sposo_ i $Ertości$sk2źnika h$a$ienia podcas /głęlr i]io..|ln!' l lJilńcznymi \[nikami zabiegu \łJókien aplikoltan]'ch do kie' usunięcia Zło3ó\{' na7ębnych i opracow'anll korzcni si 0.l] ]dinicfny efekt że]u ne.kę ant}.m\ I'.J.$'ce'Pofue\laz Listek jest dośćszb'$rry $.zony |dnid.5 mś glukonianu chlorheks].ancgo rczĆnltl.d]ny Porlinien b}t przcchot1tlany w ]odó.nn. llej.o9ólna i miejscowa Farmakoterapia \\ leczeniunieisco$tm stcl.t|' żcni. \ośnikulcgabiodegadacjipo ol'do 7 dJriach' El]zol aplikte się dtukrotnie \\.mP \' l'ż'. nasJcone 25dl.\ż i.rn\'lo/l ipńl/an\ i 25ożzelx o nanvie tl.m]'\\an]' pŹez ślinę'.Jino. a dtugość jest ló\tna 25 mm' Da$. stężeniu uą. d}'nic ldeszonłi prązęb.hno'odi'/n..iolospgo.n!'ch zmian i dużej flulfilacjj stęZcnia le](u.'\\.anego uwalniania ant-\'bioĘ.ku\r le. la i Florcs. prĄzebnej upnlĄfclzan]' Zankowego'Do kiesz.ii fltiązan}rh z zapaleniami piż}fę. lub \\ ukladach lamino$an$h.etyleno!!}m' Śrefurica rrtókiel lr.on]d $ reakcjach oĘanizmu' jest \r postacizolu' l. Iitóryjest pocho.iodo' titb chfonica) ' pomamńcfo\\ego listka o \r.czn]i jak w]nika z badań Stelze. Efekt tcmpcut].I U | |!l|\nrollu\/l /. \'{oże qml na odnicrzc ie datki leku' NośnikcmmcLmni" jest glicenrlui olejuse.lrosl sept] kiem o dziaianiu bakteńobójc7lm \{'stosunku Ęlko 48 ]'!gml' Niestet! badania ostatniclr ]at rry. dolo$njkami' po^\daja. po 250 mg.|nr. $ a o"drniu urlorLnnar"j. lĆn dopienrLrle8a sh\'ar. tru.łokicn tetlac!'k]ino\Ąlch i że.. /pl|idmi. apii]owana mlejsco\ł'o tkanek $. nym ulralniania.ieniem leku rl \\:adr.'la.i wsp-to oraz Pedi-azzoli $sp.20. do \łielu bakte. $ańa (BoP) ' Potró1 do I1oI1bak1eĄ..kieszonce pv-uębnej za pomoca skalem' Peńo 226 .sp. nie $inloNo. bem kontlolol.nej $Tstąpit po Klugc czeniu ZapalĆń plflzębia są $lókna tetrac]'1. Wlskazalriemdo miejscorr'ego Zastoso\\aniatetlaq..1ón podrtpl1nem lĄrtu dzĘlo Pomimo takich trudBości$'dalsz]m cią$l tntają .c uplc]ra siq do ]u Z meilanidazolu stlrieldza się pż]. niĆ\tilrqŹo.de-Jacob1'8.l] \ \||-n\\i'\ .\godnic jĆst loka]izo\\ać go \t.Iriu pfez d\a t\godlrie.et do sposób w]'kazująq jetlnak małqpopra.loken.stąpić ł.9 Nc' obecnie \\. PIf!' ogó| allil. kicszonek pEpębnJ.5 mm. z lub $.l}ko alelgii lub nadrrłaż]ilrości dazolLl żel.\..manifesto$'ał się na\.a'ji t!t1e6g poilaniu tetmq.krr.\-.leiem tlrożdżakami' enterokokami i Pse2rdomo7ms'Lie...].drie.7 mg tctrac\']din]i Kaźde z \t.lo. któ. do io' łJmg' \{ czasie pozosta\'ania lv kieszonkach scol.ku e \t.\produko\Ąano \' kztałcie br4zo 'o. aru' \'v s!'stemiet'ln obecde poshżono sję umle} pefforouanJth sco$.mosi średnio mct.'l| /śml /. n}'ch nlatrycach kach.'nnIrnln$dn' go pf". 18 micsiącach' Zdaniem zaśAinamo i u'.egojest przel.strz!ławce \!]1nielnrln1i c.rzol' ieJ runieszc. tiq m|ri. monoLiĘ'czn]ch i \r]żłobio' nach polinelo(lch. ni k a u a h i.ióknic o]<reśla na okoio l2.lĆL]c Zapalenie plzpębia (Pe7 ' 187 mm \t'lóken tetmcy]. gd]żzdaniem chństersson:i i $sp'' climinuje.1 i 7 dniu tempii' nie ]eku 7 oclpońednio skonstmo\\.Icst to po$odem pulsa.\óN'. polimerycznyclr' mikrokapsuł.lTl1iarach 2 x 3 mm' któĄ' uaŃera 2. l.lności uhąmanlu po.trp pozłaląjącena miejsco € ]ionlro]ou'ane Clostarcza.i]żon]d1' jednorcdn}c]r rr1óknach' lv mikroporo\lat}'chbło. fębó\\ (shalbq + raat plĄniruJ)' sZonki pEvębnej się Słabsze działanie t.Jino\Ąch. i ! n $ n / ć \ | o t n \ d | | d ' bia' Lek ten w.. e prz}zębia (Per..ióknate sajednorodnc. peletfuje ona w głąb lkanki dziqsło\ęj $lko na głębokość l-20 prn. bioĘ.

nipm 'lu . prz}. laln . i . jest nunie sję altrt]iot]'ku W ciqgu 7 dlx' '\b] laaplilio.PozNalato na stop[io\c u\!al. Septopaclub Coc. \aliu uźądfcń pu]sacf.{0% chlorhc]i's]'drn!: lże(jł\\skaza. do jam}' ustnej.riadontitis chronica). noc}L]in}' i 0'5 g maśd' Preparat runieszczon}' w pia. r.{ pa.cpn1rz1nq krótkcl tNałej baktelicmii' Bakleńemię st]'. nia objętościlistkjr W wilgotnrrn środo\\isku kie.stcm składasię Z dwóch st'xka.ur d id mi. \\ek'SlrzJ'kan'ka.cfas do bloko\łania odpł}lu tJ'dzieLini' ropnej z keszolr]{i \lskutĆk pol\iększe.ji do bakteń \r \t\.i.rera c]lllicnrą doks1. L. nicm inoq']diĄ' sq \' toktt' \\ś](alańa: umialko.aling i onlll U\. p d .. zębn]'] dochodzi $.t U|' ]1o ąlP. cnic' clesto liończy się zgoncm pacjellta.ią mi]cosfcry' o m/rnla.lębn]'ch 1\\'Ęliszq odno\ę prz}..stĘlkujacich zalrartość kie.]\ie|d' l.5 }dinę.ós olJ/ ilzi Z.Irotf'chtń\a. i ztlrc\!ąjamq ust ą.a]nia siq .un stoso\a. i .ii ant]bioĘ. l7e 100-l.lu. do szonlri i \\.ll Jl h |F' /'cnid I. .$. biegicm peńodontologiczn]łn ant}. r l a n i r p l d o n .sienlzia k1óre' na\\'etobe.któIa stano$i ró\\.ku ra. \ ' .oi. U natoml1sl fmriejslenie liczb]'bak1eńi Z gatunku pa. 1\'poń$nariu do grup} pacjcntińtl u k1óĄ. I o " "a. Wszystkie o dzlałaniu |ekr m]ejscowym systemie W przedłUżonego kontloIowanego. / J g m ż a j ą q m 221 .zębia' stosowane stan sq ]eś| |qcfnieusuwaniem z złogóW nazębnych i opracowa. I n n . r]ostoso.llia$Ce stanol. Poladto niektórc chorob!'ogó]noustrojorłeuspo.otn5'rnali lepsze $. sama minoqlk]inę' Badania okud1'i lrsp'lr 11. \ h | J l j o m . niemkorzeni zębóW' Zabiegipcriodonto]ogiclne(.j[o. .esońo$alny pl]nn} kompoąlt o stru]ihrże podafulena kolonizotanie ba]<terjj p. podczasuż]Ą\ania dcnt]st]'cz.Jad odpomościow.ou'adzącdo polimĆru' st'!'kar\ka B zarr.nikI Preparat ułalniajaqi poddziąsłolro żlriu' S}'tuacja taka częstoistnieje u pacjerltólr na doks}q. cjenló\\' Zapaleniem f dziąseł Zapaledempżvę.o\\F.\.no\\ażrrik mg dolis}'c\.]{ll.ch zastoso.c]' balĆeĘjnegozapalcnia \. w $ać lek do kieszonk. m jesję('1oraz ciemno-pigmcnto$ćIrh ba}Ćeroi.katti A i B \Ą.jednak do 50 minut i jest niwelo.$\o]lujacmniejsze ]ul) więirsze knrarrienia mog4 b1.kol€j.lcc/eniu rjże1'leldego zapaleniaplz]zę.\'kllną'Badania lad miejsco(..Ą 7a$'jera nrgAtńge]u' 450 któi}m sce takie o \r'o]n]mpEepł}wieknti jest szczegóhic jest bjo. n1'ch ocz1'szczaiqq'clr pEestźenic międz1zębolre.\iśdlpIl ||' nĘ lni.skafan!u. \lErrei cięZ]iiĆ sabiajqc miejsco\tejkolonizac. .t.0 miLrorro\ a' { g i ra"i.apjj nie obsenĄ\ie się plzebanlień Zębó\\:EfĆkt terapeu. i łcczck obda'on\th ruchem i kIęLkóll w Cią8! hfedr bia znacznie łah\iej rozwija się bakteńemia.skazane podaJńeprfed za.biotJ.\peŁiającją ażpo bźeg dfiąsła'Nlicjsce ap]rkacjlpokĄ.ł2. " 1 mg rninoc! ldiny \hn I\'ke i rsp.ór\.^by klin]i \{ zetknięciu l pł]nemkieszonld '/ólta\\].]a większa ]iczba bakleńi niz u pacjentów z cz!'stą minoc.k]inę' sJ. a [a\\et po szczotko\\Bniu Zębó\Ąl Bakteńemia u lu.ciś[ienio\Ą]'ch płuka. i L l . tFzny utlż!:muje siq o](o|o2:1miosią( e' Nllikrckapsułkon'an] 2./o olo\\odo. \|t!ą( mjejsceapliliacji ldejen q1'jar1oakĄ1ano$]m' \\ ciągu 24 gotbin po umieszczeniu go w kicszonce ul'. 1 F I i P m i jm o ś a' n | 7 \ i d ' . mjeszasię ralcm i'a\\afiośćma(h t^\:pflrfilakĘ'].Pack' Prcparat j€st \\. q d o k n ' i u u b i " : z n u r z n i " u po | 7.' h Ini.niP Lor7' 1i /ęl. prze{lelde zaPalenieprŹ}fębia. bia e(. stiko\\ej stl7.N{iej.ć mleży na okres 7 dni opatrunkiem bpu Peripac.tó\f z gfup\ Ą'Zyka. Z1o1G1izo\\an!' kieszonce ]istek nrożc b!'ć \' prz}'czynq pżejścio\\ej nadtrażlitości zębórl oraz uczucia ''ucisku'.c7epu stŹ].15 h J l . szonki. l l o r i u \ J L d .1rs'rn obszalfe' Podczas1ej|Ć. j p n ud h ki plln trranbieje. r l ki i. cl reli minoq kliny Aplikator \['konany z rcsorio$aln"qo po\ploptJcnll/. l . pod. lep.ieldzono ponadto podczaszg1ębniko\!'ania kiesfonck.ri.\'iiki w stanie plzpębia (Zmniejszenie 8łębokości kcsfonek prz}.-l topi"n pn\. lącarotkanko$ego) stosując nrinocvldinę łącznie nia nici 7 usunięciem zlogó\'i opracow'arrienrkor:eni zębóll.an 'l.T". uWaInian]a najbar dziejpoprawiajq przj.ę2611' ltana plfez spralln5' ul.lól\ ' / " ..Farmakoterapia 09ó|nai miejscowa chip unrieszcza się \\' kieszonce na 10 dni. . plż]'kład Z\\Ężeniem Ze Zasta$ki d\\uddelnej.

0 .kańskic Toważ!sh\o Badań Serca (\}lĄ) jało pienĄ. . na Pz].aby zmńejszyć r}Z].ch implantó$l AmĆĄ. któĄ !t ] 997 r' zostałpoddany ostal. a'Ąmel.]dad nie ]eczonypźclń. u którychzap]anowanejest Wykonanie kwa wego zabiegu stomatologicznegorrs pzebyte infekcyjne zapalenie wsierdzra. \i pacjenta' Pacjent o8óL e Z.(l/iP(i' mpĘ L]nmi". l n i a a l . (€ A}lĄ W 1997r' uslaliłonajno$śZqrsję antybio.sze w.przelożenie Wie|kich protezy wadyrastawkowe i zastawek.1 n'ołujaqłni bakedemię sq pacjencjz| iększością \łIrdzon}'chWadseKa. niej r. . p o n r l a n i a r .ch u ga takej terapji' Zminima1izo$'aniĆ' a na$ct Zredu.ki anl''bioB'ku' Gdy zaś zaplanotane jest \Ą'.ko .a.ubltek w prlcgroclziemiędz}'lnedsion1<owcj pien\''otnej.domśli: g 1.biotj. ipntó\{'z podostĄłnbal1eĄin]m zapalenien$sierdfia (endocdrditis). wsKĄZĄNE 'Ą]0YBIoTYKI I sPosÓB DAI'[1oI\'ANLĄ U DoRosŁYcH I DZIECI IcH Według Amerykańskiego TowazystwaBadań serca . b \\'zględn]'. Ęvlotempji profila|tuDej.iq r td.kład w następst\t'ie chorob]r reumar-v+cznei..na(50minut plued ZabiĆgicndożylnie) _ dorcśli: lrĘ 600 dzicci:20mg/Ę lub ceflzolinlt* (50 minut pzed zabiegiemdomię. I p Ą i l l .pro!\adziłopcewodnilr profilaĘ. kardiomiopatiami przerostou.yrws|aza.er.domślil 8 domięśniot'o cloży]nic 2'0 ]ub . lo\5.\konanic kilkrr zabie.dorośli: mg 500 _ dfieci:15mgiĘ f l ostib u(/ulon}ch penicylinę nie na om. wl]radńęciem płatka zasta$ki dwldzie]nej Zc pżcpł}. ki suprestjne' u chol"-ch Z tr]IQf}tą. r e \r'szystkimstomatologom.ki anb. r e p r i \ \o p o m \ . 8 o .lni.owel u osób.Iro\rTnie \!.09ó|nai miejscowa Farmakoterapia N'la ona na ce]u zapobieżenie ko]onizacji bal(tcrii izrcLluLnsani'I'nl. Ponadto po zabie' gach pżeszczepó\r kościlub 1ĘIo!\'adzeniem mcta. Lnuan p nzrLa nłpłrh' in tel' ii .na pŻykład tetra|ogia pnrtętniczych. ] L U i J \ | p l d l n t r d i l ' ' d \ k J J o Ą ' / nabJt}rnj dysfunkcjami zastawck. Fa|ota.\ł'ern \ł'stecznJłn knti lub zgrrrblcnrem płatkó\\' Zasta$'ki.linę' u na " Nlewo|no Amokst'Clli]ina (1 godzina pżed Zabiegiemdoust.]bl no||aLllo' u pur go plofilakĘ. sinjcze WadyWrodzone selca. -er do zastosowaara p. ' d. mogąq'chzaź}ć anMioĘI\:u doustnie I(indan}'c}.\. u pacjentów z chon]bą no$'oh\'orc\\ą.ch czasic' fa]eĆana 4. \ . chorobą nerel! neutropeniq' lozsiaĄIm tocznicm rumienio$aĘ.u których dorrstnepodanieantyjest niemożliwe biotyku Ampic]lina(30minut pned zabicgicm) .g.o1ally(i antyooty. jej źyst!l..rd.'jzji. chirurgiczne naczyniowezespo|ena omija]ące' k i e l n \ t I c | | o \ l . r o ń .Iniowa jest w plfen\a między Zabicgami. I P n o .o*' L]użl ' lub Lrrie "0 E U osób uczulonychna penicylinę (1 pluedfabiegicmdoustnie) Ii1indam}'Ć}na godzina domśli: mg 600 .bioR'kol'. 228 q 'pu nosować osóbf nadwraż|wośc Waesnego penicy.jmująClrni le.oslomatologicfne (Ą|A) Zaleciło stoso\'.n' jalnr' h IrnsilJdnpoop.\'mi. ]eczonych chemioterapeutjkami' pr4. falecićw]'konanieich pod łączne oslonąj cdnorazo$'ejda\Ą. / J p J ] P n i d\ " ' A | .\'łańskieTo$a.ej. .dfieci:25 mg/Ę jelrra \\airc i^tI l1ma3aj4r.m olaz do pół ioku po splenekomii.ma' nJ. gów rozlożon].ał]' pżewód tętniczy Botal]a' ublte]< pżegrodzie mjędz1'komonrtej.acecho'oby\e|(" sq bezwzg|ęd.ki plzed dziado stoso\r-ania ant]'biot]'ko\Ąej zabicgamiw.łz!1l'om}'c}na godzina dolrstnie) Klall'tronlcl na .aŚlepJ.ki antJ.dzieci: m9Ę 20 (l pted zabieStem Cefalokstna* godrina doustnic) Cefadrolisl l" dolośli20 g dzicci:50 mg/Ę (1 pved zabiegiem .kowej' istnieie potĘejeśli ba rr1'konania kiiku zabiegó\Ą. h n d a n h h i n h l . na pŹl. nie jako plofilakĘ'ka siandardo\Ąa) dorośli: g 2.n.mi $skazaniami z umiarkorr'arr1m ryzy' pnrfilaktJ.dzieci: 50 m8/Ę Ei U osób. śniotolub dożrlnie) ..0 .

ibiąsło' Podobniejak Hlpocagel. non 7plblol. na Prepamt produl<o\r'anl' w postaci 5. uldadimmunologiczny na na: pramaLing [ąctof)' móIek biał!'ch (Le1IkacatDsi.ant]'kon. po ulrolnieniu się tlombokinaz]'. sz]'m ciagu polecany w leczeniu tej grup]' cholób ja. dla Zape$nie a ciągłości żc Ee\Ąania limfoqtó\r T hormon!' grasiq' należy po' da\\'ać minimun pżez 20 kolejn]'ch dd' L kobiet miesiączkujaqcl1 podaje się picń\s7ą iniekcję do po mięśnio\ąw ampułkachź 10 mg bezpośrechio Zakończoncjniesiączce' tj' okoio 6 dnia c! Idu. ków osoczaz obiegukl\Ąi do uszkodzonF h tkanek' w sltuacjach nadmiatu ich funkcji.D]i' któm popŹez munologrznegoj zwiększanie pżepuszczalnościnaczvń !t. ko jmmunonodu]atol pod$]"ższając]' liczbę linrfo.[. tów T i pou ostałe elementykomórkowc układu n$h j po\.rurrriurki bl' l. chemotakl. mt możnastoso}aćtakżer{ postacitab]etekTh}''In.aniu popu]ację na linrfocj.nie oligo.Icgo Wpłyn.\l Jako tcrapia uzupehiająca. (plasfu].skujc podsta!r-\' naukowc. 1-Ę immunnlogi. Umozlińa to. po niu zapalelia .Iriąscł mechanotempii (sk17lt74] + post !. czJ.ciąg kasztanorvca nagietkaora7lŚlas sa.oby oral utrlld[ia ekspannck. P\l\ m. . po usunięciu złogó\.]9 \\\' iats fo'rrzasi.1g i mianku ordz k\'as saliq'lo$-yi mcntol.koterapia.k lo orguni. Zel za$iemiąc\.]. nie pŹez 6 miesięqi T ry popu]acji]imfoc!'tó\ł od 1983r'' kied}'podję1o pien.jako leczenie przj'(Zy. 1 st\\ietlza się ilościo$e i/lub czJ.rrr' jak Pu1lńcenic fu cepcia doustna lub homona]na tempia zastępcza pomocą le. mu gla\. $p\Ą\em legenelaq.Ł.1 dniach nowc zl.vasy ltalnie \r leczeniu cholób.rnc głó\Ą. PTT rvrr u szalniJ rui.miastc. se.tów CD4 do CDB. krócej niż 20 dni.yh s]dadni. kort'vkosteńdoterapia. Ul'ocal (strathmann) tży razy dzicnnic po 1.nrurlrlonrr.Izenia naturahego' polega u]1ch $:1t!łażaja czlnnik z$'iększający liczbę ko. Biogeme st-mlulatory jako sldadniki organopie.fulwok.ałle: tabletkadzien..Irnikiem bak1eł.tów olro.at1nv tkanko. paratówl lckót\. u osób po 16roku żJcia' . W zapaleniach plzjzębia tjpu a8les$\]1e8o! poza nJłn zaawalso$aniem zmian w pżlfębiu' Plepa.Ilież od około 6 dnia C}'klu |t' R( gą mieć takze nie]Ćórc ilrne peńodontopatośen|\l u kobiet miesiączkujqc}ch.I/.szq plóbę ]eczenia ejdlaktcm grasic"\' TFx.nym na uszkodzonynabło' plżestżenianiu się cho. p. zmniejszeniu ekspił]sjiant]'genówZgodności tkanko$ej lla komóIki prezentujace anBgen}' Ę(h ułah\ia pEechodzenie białko\\.n FLhn.l !pnA. fałożcnill. .n]łn' istotną rolę odgi.rs.lrrierając preparat 1'.ł. pwemianę fi bryllogenu \' fibt].rażajqcego unacz. zależności stopniaciężkości w od się doboru odpomościow€gow].ipra . ullmagają ponadto działanie komórck fagoq'tal.łoso\\a. Nalezydo irnmunomodulatolórvpocho. \Ą. kórĄ' rrmunomodl uiąc\'ch .opńcz PTT także\ł].lśĄ'as]' humino\te i humatomc]ano*e.taścin'.\czn!'ch. w pEebiegu któĄ(h oraz sole minefa]ne' l]a1.\.sta\'anie leukotoks].kr ęć można po\tóż}ć p() l. jm. .at $'spomagajQc! ]cn miejsco$o \.t) ial . in. bbiot}.iąc sposób proces gojenia' w ten jest sję drobloustlojó\r z ogniska zapa]nego ota(Za. lub póŹniej.v' lecze. Polfa Zapaleń prz!'lębia! rjrepamt ten jest w dal. i ogó]n\m mechanizmom oblorrn}m za tabletki ltń ir}ne fomy podania). nic /nPĄo\\ ph \' na poll..l'ltąjq de. ń\.nnościolteniedobo. oIaZ blokuie \ówczas uldad chłonn}'i zapobiega roz. bodźcow}'chi prepa.vać miejscou'o.Farmakoterapia ogó|nai miejscowa nie.urldnip h nd Pnecirqlskazaniem do stoso$ania TFX jest anich po\Ąieźchni Feceptolóu. u i ]ic]lo}. prZyśpiesza.nę' Siatka fibĄny lacji limfoq.i polisaclErydI pept]'dyaminok\Ąasji HolJnolly gmsic] znalazl! zastoso.TFX należy stoso\Ą!ć l(ófi] oslabiają funkcje obmnne $anu1oc.ar.0 mg tające zdlowe tkanki']6'l''l8. ńę 20 \t'stn]. nazębn}ch i polelo\taniu korzeni zębó\t moŻna stoso\. q'tó\r T Leczenie łtn prepamtcm oparte jest na proccsu doj.lno n ' żaLl].1'rhnlrcji miejscoll1.epa. nomalizo$'aniu stosunlQ ilościowego subpopu.s korą'stn]m oddzia!^'.'atlanie h ']c|ekcinmo.

jĘch'stoso\'-a. nna h nrr n u .n1. polidokJnol iu]:i. plżl\ł'ej' pro]ifcracjęlrakterii' nie ]c\!c.S].lqczńĆ 10wslżJ.i cie]ątcharakteĄfuje się \tilgotnej błon} ślltu o$ęj jany ustnej.czepianiusię bakterii. lub ks\met]locelulo7o\łą t'rsokiej zdohrości absorp.l 1 7k i r r n i r L i u . . ulah\'iając}. nian c]r]orheks}'d!.\: zcloJrrość są.\/cLia.nio.!li substancje \{ożli\\ejest lcczcnie skoja'one: co drugi dzieir Anq.je się teifljnej' \\5órane z\'.. clcniu Zapa]eń t du dziąseli plz]uębia po zabiegachchi.rniJ u€t do 7 B goclzin u$al ajac slę z gladkich po. po\lppo\\. pojawia się zaczerwienienie' Nielriedy n. l. działaniem zbliżonm do niesr'oistej szczepionki logii może służyć jest \Ą postacitabletek klad po przcslczepach dziąsłalub tkanki lączncj)' Produkon'any bodŹco$ej' po oraz p\nu amputkortanego 2 nrl do w'stE]'knięć jedrrocześnjepochłaniająci' \!..czaniu p]-\'tki o ist]' pońnna b!ć podawana mzem Ze śIodkarni!\]a. nrrglczn}'chna prz1'zębirr. dtrdlpli.'jeczorem) ml 0. Nąjbardziejs]rutcczn}.\ł'egetal\\ne jciina ampułka postacle pepardtu \:]duril w dlobnoustmjón'l w}n u te.Ęgodnio!rcj przcńuc' !V cclu lmniejszcnia bo.ieżchni błonyślufo$. gorszego samopo.l D.rr\ dripnnippo2lJblelki-ld. Działa nazębnejokazala 5ię C] orheksYd}na irpr"n{ rutd' nd lLdnL nf. n drugi J/ i"n.k. i ektór'\Tn$'inlsom' DziałanicplżecirvbakteĄjne " jest z uszkodzeniem błon".rrt. jamy uslnejdwa płukanie bujesię'Jcdnominutowe gLuko.karĄkq do tempelatury na]eży .al.i g l l ' a l ' l .90% Iedukcję Pasta pu].j i hamo\Ą"dć usu\Ji b. nięć' pży ró\moczesn]m podal"aniur'.ic slm.\.iąZliichemicfnc o dziaianiu ńe 60tabletek'\\ po!\'iirnl: rr' przcdsionlot.urlr.tki po pEJ. szczęk olaz zębórr./rir^ staneja ko środki Chcnricznej]<ontroli mi-||||' lĄ'tki bak.P.rcl.bkego rurikania ł miękkiego zlo. a .knięć od.pnonAJob]nn\i't|/n\'i BIOST\I'IINn Zębólj pmte4 \\''\'pełnień' Za\1era bidogiczne sB-rnulatopMeci\Ęapalnie anĘsepĘ'hem \! zlr.l. nic*\n. (ranoi \.i r r r L ir l ] u l r a n r : r l * l l ' l r .\P jest 5% bezbiał.legająca So]coseĄ.11!' kolr1.l' Z\riąuane komórkorlej ampulkę Z ItZtWoIem i siź!.laLol. $z.phid .oru pnrkain} Rar(lzo ifadko \Ą' mieiscu lekórvpreci\'bakteĄ.ciągiem z knr. dni rraprre. do ciała ]ub mies7a sję w stżxkatte z małą ilością baktenj'Glukol an ch1or]rcksyd}. l p . i Zapobiegać cŁĘseł }'policzeŁ kolejno!t'sfczęce żuch$. gąbkę ZelaLyno\\o. ponie\taż posiada dziąsła.r' l'. u r a ' i ' . 500 nrch' \a kuracjęDależ]'' Antyseptykistosowanemieiscowo ł' z-vdziennje po 2 tab]eiki)lub 20 r'.'upplnipni" \Ą.wpeńodonto.cj. po 2gB godzin} po podaniu preparatu moze dojść iu odkladaniasię p\.m Ą' uzyskane z ]iścialoesu.stlz].dodatnim' gram. jak i stanufapa]ncgo głąb czucia i bóló}' 8lo\ł.lu/osko\iLh luLJ Joln.r.. jamic uslncj \'adu-ri]wstĄ'kll.pckty o$o-karbo. toks}.bom \ . niszczące 'stkie \łsz c/.l ntl<nię'' tiq po'l.m pob1cfanlc tkanek mickkich jam!' ustnej'2lcł orheksi'djnq głó$ne rv 1e. Bi stqpachd\!udrio\Ę(h. i tńclosan' CHLORHEKSITY\A Prcparal r gmpy o srcro' nr. Lr i IraLlor'rn" irko lt. lub domięśniorrlclr podskóI. go dochodzido zmniejszeniaich ilości'są wlkoż}''. skuteczny(hzaró$'no\r zmniejsza. .bl.1' mie. 230 . pżcbicgu HlV oraz czulajqco oraz rv o fizy(Znje Um]sło\{o. p n \ a 'l .I-ru.ny giej 8eneracji 1% roztrl.wot'ornil. do i.ujemn]. n .jnc oraz prcdukt]'' ikanki mańticlcj 21) z:Llż}'ć tabletek(5 m.chdo polienchni zębóll lub plast}czn!''m i gojąci''m. jako mięk]d opailunek (na plz!'. . zębóui do ]<tórych adsortu\no\\ego.sęo6'11' .rn rr1.n]''bak1e.\. ona do podĘższcnia cicpioN ciała. h m i n to g v p r . n o -i p 1 7 i .deńt !'\' . d/ięki fdoLrościpv]'1egania do psórr.i Cieląt o dzialaniu kerato.DENT. rj.. bakte i plzj1egajqq. h .ADHESI\T PASTE 10 razydzienDie powoduje 85.lsięk.stżyknięcia n!'clrmiejscowo. 5. Klrru'iF mo/nJ I'o\ lcir'la !o kim spektrun działaliapr7ecivbakteńom€T am.tki bakteilnej naddziąsło$ej. r y " e n | \ a m i p ł n ' i U | ż \ T U i ' ' ' r d . t]enu pżez zmienione Chclroboro tkanki' Zańera należ]' uż]$aćkrótko (2-5 tJ'godDie)' poIlćdlo|. u paci entów' upoś]edzonrh .l. prxlśluzórvkolryclr.2% SOLCOSERI. L l ż r n a i n |0 l.rr L.\ł miejscu pEejściabłon]'śluzo$ej an\sept}c7n]m \ł stosunkudo płJ.Farmakoterapia 09ó|nai miejscowa \ADlluL $lvciqg z zarodkotJ-clrtkanĆk c ncj' Prepalat ten. dlożdżakom.

Plzebanlienia tc możnausrmąć pomo.t.wanie olheksyd}'nymożepluy.nq po iąseł 25-55% przeplukaniu w omz stan zapaląydu jamy ustnej 10 12nrl pblu w ciągu3(}s0 sekund' furnepreparaty o dfiałaniuznacznie mnicj anty. l n i d / ę D o \ ' .U L'o|P8ti\\o' |ę |nU'na Znacznie zmniejszń informując pacjentóW aby po płukanie pneprowadza]i jedzeniui po chlorhc.m niepożądanc ma' nipu]acje szczotecZĘ.Pozbawionyjesttakżedziatń oraz sodyi. '/ ' ' I l .n|' Peńo.5ęp6. w Z t-l']o\Ąy kwasem maleino\Ą}m(KP\'n{/N'Ą. na|ezq: n}. o $ .ch dużeilości najczęściej u produktów za\'.n jest poin|ormo\taniepacjenta.\mi\Ą .l ona ora/ u/utalni.5% N[Ą) redukuje odk]ladanie naddziqsłowejpt]tki stan zapaIly baktcryjnej w około207ą zml].skaćskutecfność jamę ustną lrlzej wy. czych powodujedezolganizacjebłonyc]'toplazma.npnrlphr/n\.ch\\ jamie ustnej.ogó|nai miejscowa Farmakoterapia obecnie lr ńetu przyradkach płułankichlorhe.'ciekzawaltości preparatcm kompatybilnJ'mz substancjamiwcho_ Llo d/ą.szoEędoh]'ch Zwialków fenololr5ch o działaniu arrq. komóIki. pacjent mienionymi prepalatami co 2-5 godziny Z tegoteż jeĄnie jako po$odu płukanld tc mogą służ!'ć jamy ustnej.lo ko\łanystopień sk. piaskotania' cq pżys\l'ajaniu plfez bakterie podstawowych dla w nich aminok.Głó\rn}mmiejscem dzia:lania bakte.out. Ch ubocznfh.25% tidosanu i 2%PKv? do zębówPeńodenti (0."''. ks!'Ąno\Ąe sąpolecaoezamiastzaldadaniaopahun. powinien płukać nie. Prcparat fenolo\ryo szerokim zapveci\ńakteĄ. ni 8Uinary Ą iod.arrl'trrkazuiaumiar.22 odwailniacze . jęz]'kai \t]pełnień cz}rrićsię do przebanvicńzębów] .s \ j ą | p L .lku ich stężenia' ńwną cb]orheksydy. .Uad prepdrdto\\ pi"|egna.03% KP\Ą4]trd'Ą) oraz pas$ tńc]osanu + 0. Tńclosan łchodząc w sldad ptukanki Acti'brush (0. ch|olhekydyny dziascłnie po\ł'odujac t-\'m dfiała]qcychbazie na Do preparatów Peridex. podobniejak krcsie akt]Ąmości u$aklianie się chlorhckyĄna' Jego długotń{ałe jamic usLnej zape$niakopolimerpoli$yrylome.. ku chiurgicznego (napżykładpo zabie8ukirctazu)' cl Doustne stoso. I d n o s i I n i F j * F / c .tni płukankami dochodzi do spa.żepluka.o]1 Redukuje ńtkę bakter1.Wasó4zaś stężeniachbakeńobój.ierających taninę (herbata'czefwo.uteczności stosun]<u flory bakteryjnej pł}tki' gdjżbardzo szybko po przepłu. nie zastępuje nie jamy ustnej chlorhcksyd]. ks-vd1nieunikali płuka a jam!' ustnej wodq' Ko. w . orhexamed Paroplak. sq $ bie8! operac]łnego.iejsLa pży roz\łojuani mikro. kaniu jamy ustnej Ę. iamr ii ustnej. organizmów chorobot$ólczych' ani oportunistyc7' co|odent' P|ak. któĄ. W stężeniubakteliostaB/czĄm przeciMdała do Podobniejak Tńclosan na]eży picft. Alekydyna. za ne wino). Jest tjrznej baktelii i lł].n4 \ . * lntn labuvenia 'mdl. niccznJ. Aby uzJ. tego prepalatu jest błonaq.'Iniilla triclosanu. Cor. Perio) i p. ślrrzowa n].vch(Scope. Niektóny pacjcnci mog4 takżeodczuwaćprzĆj.h. Błona policzkórv i dziasla są miejscami retenq.eparatów Ioślinnrh opartych na dfialaniu san.ip PoiJ!\iai. pacjentów spoż!Ą\ajqq.cepaĆol.toplazmatycŻna 1. sepBcfnym w stosunku do bakteń zawaĄCh w płltce baktcrj:jnej należądo czwaftolzędo\łych związkó\{amonio$.nej.

. J l d a ż q .' J n l]rol.letńej m obsenĄ'acji pacjentór\l\-l]. . 8u l2'q t|' di R9Ó. Ł2 ne3o postępo1Ąaniaprofilakh(Zflego po a]o$n].Ie(lnakże .v"]de ze ska]ingiemi polelollanjem ko. \rb"na i nsp u . uorlu.{.\.jc. nip u|ru'i|o/Pbo\\ tr'l|o lr.olnp u \\). u .lPj b. . ciąoL!.'p rozlĄój pńchnic! i postępW utlŹcie p|4. Jdpii ko|.'eo |.czepu.upa.r))dot h._.ipnl/ili u r-. ao\odo\\'/e |l( /-|LP óorol. n k..i5 p.lul-t. horob tr.(74%) poddanrcb b o ieczel1ill chiruĘiczncmu./ n. rr u mlesrqcl \ł'' celu kontn]li hrgiclr]'i poeprol. j ^ .znnr. |^nlo$pol]Ll"\'Jn!.|onIo|o!-.' noLJI rnUiq.e.. a jn \ t \ k u .' \. r l 7 \ m u l .rofil. trezprogramuprcfilaktKznego 17' st$.9% z nich musiało mieć w t]'m okresie stęp cholob]' pŹEębia u pacjentól. |lpd.Lim.ruu co 4./"n|d R \ ' l .l \Ą lg73 r N}man i $'sp' (c]t' 2) str'ljerdzili../ne.Łl lęb} (śl.Zbigniew Jańczuk Wprowadzenie Fazalodttzymuiąca w|eczeniu przyze[ia Gnoroo zakres program podtrzymujqcej i fazy Wspó|praca pacjenta Trudnościrealizacji podtrzymujqcej W fazy : \Ą h.vaclzenia l/\\Lorak'\il|'j|d/iP|c. i^nlo$lp.?n]cnpo leczeniu periodontologicznl. Faza ynr!iqcei (odzrenne dzialjnra enta oaazUantes i $. co d$ur}.ruJ |'e'iollonIo|Uqj' /n. trj miesiące. pż]'Cf}'In /'|\ l5.'FLó\ |lU o l. Jln dnio 2. W denrukcji aĄ utlaĘ'!ż}'czepu' Pmgram profilakt\'kl u tl(n pacJeDtów b]l .nt..Jrlepu' .bia |an oo.iifl ęd!rył' Ryc.)'l. nraZęból! Z!\.rmuJd' stki denĘ'st]'cfne' J \! 8Ępie kont.Jl..t.ot. przrzqLia' oJ'unes1.l|'i.zr \ \ \ t { a h i / .In 1\.t .h z !n. nirurgir t /n\ z m.Jkh' /n\.|ni'iP j||/.pr7. $' ciąg! dtóch po\ltoŹone leczenie chirulgiczne' lat' a r]o Wjz}tach kontro]n!'ch co sześć n]iesięq' nie obse$'ołano utrat]./. \h. srondUt\ln /Jb|Fg''m hiśiFn:( m zalr:vmuIrpo. Iqczlxe Da Zabiegachlcczniczrh w fazie akt]Mej te.1| b.r. ia.ff l.zębó\Ą') ' Pm$ie w'sfysq pacjenci bJll '!z].'J' ' ba.sp.Jtr.l. .\l'żr Io\ J nd niA.o]nej natomlast \ lo.L)|j r. .tgi rn luL .l{r.l1i"1i#'lif Tł. nu{\i.r-lrr' .li{ość podtrzymuiaca B|ak podtrz fazy (Berktein .m lF.clt 2)_ bac \F|'. tj n.JJniĄln Lon|n)ltYmi udnou.' /..2'5 inte8Elną Jest cf ęsoq o/l'r \|o\||n].llkie higieni..jÓb*n'J.\ei'$'clągrr s."rlninl .:|J.hniq.l\\ h collni. sTa|!pIz)2ębi. B o \ \ \ | d l .\ m |p'/enlPm p-riÓ. { F .l| 'U 2-J mi' .ro. h a.'\'i. Llotr.n\..rkE( /UiżymUjąG sęnab Paoa n\m ||r.|.i.-n!J1 P]n'.t.o\^o n|P\^'e|LJ uIrale.tiondLr\i /dllicśo\ h p'oti]. prn. .rnrn I.6. fe cC) wiill] do konfuo]i co ./"reś m4oLJru' yD(rod l./Lbia frz".F.ea]izo\En] plfez sz\\e.?.'t'cń.Ón i LnJhŃ \\. Łenr zęDolr: po$odujq nieodwTacalneuszkoclzenie poll.ierzchrri zębórr' i ich nad\rTaż. 156 pacjentót' .I. / .s2ęzą.$oir Nawrót postep zapa|€ n ia.\\{. C]entó\' śo 0l7d stmcjło 1v l]m cfasie fl. i.apahll prn r.drali co roku .r\|-F/ł pmgramu poll. h. godnlołe Zabicgi Ęprr profesjonalrrcgo ocą. /n\ |n' \'.FI utr4manra jego $]'iikórv 1.18'1 Roiafafypodtrzymującej]ecze|iu W choróbprzyzęo|a . Ó . 'i5'dŁT.

nicznFh i p|/ekazanicm mu odpo\iednich clodat..-Jb' I'rla.alĘ \! d'ałaniach pacjenta i \\i4t kon. pżepfo$a.. e\\entualnie asystentka. lrolnlrh do: utrz}'mania hĘien} uzębienia.icraćbadanie kliniczne i mdiolo8j(7ne.tren el! i zapobjecjcj naw. Drc'r^"pd e " .i. . pr4.rlrna I'n. Synernaiyaneeg hg eniczne za b uzębien hi9 mjędZyzębo\\'a a z eną codz enne iryga. gospodarza2' aby obia$'\'cholob!' sję nic odno\riłJi popEez pańnĆ$hto działail pacjenta i olotso' nych \\izlt plofesjonalnlch.1. bailania ]iontlolIe stanu prŹ}Zębia kontro]e mcdraniczną i chemiczna p|tki nazęb[ej. ' ukie nko\.\m irrfe]śom kiĆsZonek' rpril. bia Z opsna]na funkc]ążuciaj estetJką u/ębjenia' niern stanu pżY7ębiai higicn!'jam} ustnej.to_.tki a bakteryjnei e hig uzęben a) futrfyrnan eny a okresowe aian antybakterylne dz skainsi polerowanle korzeni podczas okleśonych zębóW w zlt kontro nych Pro{€ s ]onaIne rcztworcm rygac]e chorheksydyny podczas 0.r podlv\ n r't. albo dobrzc r..a.] R"a|jzl'j l |"lu .'npv' z olileso\l! kontakt r pacjentem. 7 el.\'. zębót: $łacznie ze skalingicm i poleroiralriem ko. \Ioże to Zapetnić utrz!'manic ldrowego pl7}zę.ovra a.1' Zapobie8anie reinfelicjom i no\\. .06"1" M etr.1qp. szości GńPn]! 4 Jsutn e pllki oaiE|y]ne] nić postqp chorobyi akh'$rla destrukĆjęprz}Zębia na&orlqo' nd! ę]a[yollyp. i Program takiej \iz!'.r Odpo$iedlio p.redukuja( $pł}1!C7!'nn1.10 minut' Niezbędnyjest ńęc Lltlział dobEe plf]goto\tancgo pĆrsonelu śrc. podczasfazy wił! kontro]ne] Ryc'.l8'2schernaiprogramu 25 kórv ry'z1ka.o\adzona faza poiltn1łrująca ]ecZenia możĆ!! więk.06% o|heklydtyiy ch Zno9en nadwraż zębiny e Woś. o ile istniclc taka r i ' I n .n]łn celem tcj faz}'jestutE]manie ró\rro$.rotom. Kontropł. po\\inna tn\"ć 50_60 minllt Pońnn] onc ZaF'ilustruje R](' 18'2 bqdqca pełnq mod}'fikacją nJ'chpodczasfaz!'podhf]mujacej'8 pl.iz!t ](ontrol. 'l r d l i '/ n F g o o / \ . okr€ s owe 0.. skulcclnie zatlf]mać ]ub z$ol.l). Po fbadaniu pacjenta po\''irrna lastqp]ć lozmo\\'a l ni na temat \miku badania. kowlch informacji i instrukcji. / r/ J n i J Pnelr " "'lr.na^ " "pod'. któIe \:i'konlrjc albo lekarz stomatolog.opoz]'cji Ratejts(haka'5 Rozpocz}na się bada.\ lab\' \ie. t a .entualnąrĆmot]}acj4 pacjenta do dalszych Zabiegó\\'higie. 'eni lębó\\.. s |r-L'r-<r l"' .'yszkolona higienistka. prridn' J r n inJnr i.l.padkór'..Ifi ptu repalrych gospodarza (Iabela l8.5 \\iil]ta konLo]na podczas faz!' podtiz'\nuiące] Ame4liańska Aładcmia Pedodontologicznaza.!maga około..W chorobprzyzębia Fazapodtrzymująca Ieczeniu 7 RohND I BadanPlbru Gló\.. \\. proponotŹja też w 198(j r pro$am \t..ie wodn.ta rymu tkanek 234 .|u ip'l nnż. dniego lr rĆaLizacjifaz!' lltlz]mująCej.b"9rpo. :f' gi międz!' czł'nnikanripatogcnnyn i odpo\Ąiedzią !. działańant}baklcĄln\'ch dążeua do 7miany nickoż} stnych oilpotie.

niŹ nl ch zmian w pflrgmmie. z i i : d o N l h ' . iu d /c niechifurgiczn}'m.s7clegóhrieregeneraqjnyclr' Bada.$i\kaźnik. -LJUI.skaźni]ii.cgnln. o ' F | | . i. .obrębie niektórlch Zęból: Za]ecajqc pacjentoti Ryc'18'3 PEloźene szczotkpod kątem 45. $skaŹnik tcn jest wlaśnie opaĄ' na o]rjawic kn\'a.czepu w przłpadku Zaa$'ansou'an1'ch zapaleń Podczas$iz. musząb]t $. a .iestbadaniez}.c7x \\\ \r}.\ ^onr I nrln\.kon]$Eć co 3'4 lata' a]e stopnra stanufapalnego. \!'skaźnikdziąslolT (G'I.o\..r'rnagaona duzej doliład...i pl ls id|or'a ' n.. mu doilatkor.\'kony\\'anc e\€ czqścjcj co tj-l2 miesię.ięc: u .sliaźnik API (pafufRofdział8 .tk higieny Częstość badania leltgeno\Ąskiego za]cf!' $' pe\\.npj.lub n. r n !t]nikó!r z ostah egobaclania' nościpomiaru' Autoż!'ci u$aźają że Ę']](o62% jego zabicgó\'.chgłębo]dchub'\tlió\ kostn(h hlb o postępiezapalcniaprŹ]-lębia $'pozo' podczasWizytkontro]nych sta(ion]'ch kieszolkach prr1zębnych' W oceniestanuprz}"ębia stosowane badaniaz: są jamyustne] (Wskaźnik baldery]nej).j' Badanie głębokości kieszonek przpębnyĆh podczas $ i.\Pl oral kń\a\tienie na Zg'łębniko $anie \\iDny b] ć \Ę'kon}l'.czn].Vprz] ' g|ębokości pęFębnych.ać o nę iamy ustnej'udzielając w mzie potrZcb! \''ie a na zgłębniko$anie. jeś]i t|. umo\\ł./onck po.r najbardziej zdeq'dorranym obja$em fdrotego dzią. ś . gd]' pofosta$ia się kicszonki \ł. rentgeno\\ś]de star. ocena klwawienia na zgłębniko.tl'kontm]nĆjpo$'illno slę \. o'PniJ L]1\J\icniP na z:lpLn:|'ur.adzićodpotieclnic Zabiegiprofi]akłcz.a orul ln. Ó \ \ ł l ' d l ' i e ! Ó \ \ l i r i " [ ( / | | \ | .ProfilakĘka domora").h /d1.. a 579/Ó pĘeplol. l a n n r . sła2.p o / i o m U Jp prZ}. \ / L b .. 235 . Najbardzicj /alecanun i pżydatn]n \!' pmk|!'ce jcst l'. \l prz]padku postacia€ x esjm]'ch co ]-2 ]ata'2 ruchorrośc zębóW.Fazapodtrzymująca |eczeniu W chorób przyzębia dzenie odpowiednich Zabicgó$' profilak1.do rowkadziąsło odpo\liedniątroskę o nie' wegow metodrie Basa.hi.iomupfl}'/' l|u |rA i struo("dniemgo odnośnie ntuahic propoDo\\a. r d l i '. ' \ ' \ ' ' L I n r l \d u | ' ' t 7 \\f\ .ic..p 1". Badanie Nchomości zębów podcfas ńĄ1] kontlolDej dostarcza istotnych inlomacji na plz1.rp"l'nia. lpnnin nJrlppn' \i. l ' J / | | iż . ni.\.skazanej est pżecle\r. \. kMawien]ana zg|ębnikowanie.lzia.l ch infonnacii i instrukcji.lvaniejest ]rard/iej $Taż]it]m wskaźnikiern niż objarr zacuenvienenra . edrż pacjentado dalszejdbalości higie.la. f o r o \ \ n .\h Lonlro. k|óre da.) nie jcst pot'ebr\.ldacl o postępie gojcnia się opero\\. nlrn sfupniu od postaci zapa]cnia pI] zębia.n d ' ..ch Badanie poziomu przlrzepu podczas$'izlt kontlol(wradc potżeb]'ile(/r1iczYch) bar'cbo po omz istotn4 ĄcL \. p!.\ pUJ||7\ o..]. .szystkim zabiegach cZęść komunikacji pacjcnlcmna tematskutecznG chirurgiczn!'ch. / l ' n i 1 .?n]. rowka ub kieszonek padku pEe\\']ekłcgo zapalelria pr4zębia badanie pozromupŻycfepu. . podc7as laz}' podhz]mującej' n!.m.'.larniL r.ane podczas każdej\!il\' tl kontrolnej' Sa to najczt sze \'. l J .Ul i kie. r\otnościzębó\ll w cclu llc7esnej diągnostyh Zmran endo-perio-9 u\ldl. \\i pEebiegu zaa\\anso$anych zapaleń prz1zębia Z dużą utrata tkanki kostnej'istotne. prakl]ków wl']<onujctc pomiar]' u' badaniu rĄstęp spra$''dzić occnić skutecność i gicnic/n]ch. .l mująl. l ' u1izu' IJ.aric ri.lLic' ne i e$entualne lecznicrc. r T i ' pE]zębia nie jest łah!a: w.

eryjne] w !Ą}. brane zostałydzia:lania podlr/ymuj4tpj' sjonalnP' kólF slanowiq |re(' |a.1 ze. metodąĘczną Jest ona mniej skuteczna Jeśli wana \Ą'masażudziąseł' t hofui o <7c7o|ki PleIłryon.l nrm od końców \r.IIJ i Ilń' które są bardzo istotn}mi malkerami akĘ$nościchorób pIzlzębia.en międ42ębo\^^/ch' ach !y od]e8]lości .ic (kieszonki przy.lh pa.ni|.tn $ lej fd. stot]iwości dźWiękowej HZ ]ub31320drgary'min' 261 zh'iększenieplfe]o... dzialn]Ąniza destnrkcjetkanek pr4uębia' ZasadyutE]mania hĘieny uzębieniazostały opi.!Zne szcfotkowaniezębów Najlepszq NIEToD. n o r I n r o w p .' I -Y z..l v c v n y .lB'. Chartersa porvoduje: przestfzeni międązębo.. 7a'ow.. odpowie. nie biemego. dokła.y 236 . o o r r (b).'ch autońw Wibracje redukująteż te akt]Ąmość enz]'muaminofuansfemzy asparaginowej olaz cJ.wi.1i lB'5)' Higienę międz1zębową umożliwia' oraz oklesowej kontoli' Masaż dziąseł metodą ją flitki zębowe.. h 2 0 0 0 0 r n .w chorób przyzębia Fazapodtrzymująca Ieczeniu ?1. r d )F ( r o \ .Zmniejsze. zębnej)niż metoda Bassa.jnych. a _ $yika z akustycznychwibmcji ł'lókien szczotki.tokinIL. v j .4ai b Skuteczne dzalaniaelekrrycznei szczotko ru (|a(h ob'oTo\Ąy(h Lsuwariu p\{k ba|. tacytnych7600/min. .znei rcalizat tan nodtrlrrnuiaii cej w leczeniuzapaleniapĘ}uębia'W Tabeli lB. ]ikvidowaniezastojulo.jcst teżtrudna w .jo flr.suczel1ie Szczegó]na skutecaość szczotekdo zęMw o cfę' \Ą1. .! łIeto.!ei sJ''stema1].lókien szcfotki' do Według niektór]. Ryc18.- t -.5 Działani€ Wibracji akuslycznych ne|ektrycznej Wlóki€ sfczotk dźwiękowej WpŻestr.\Ąl'ko. pżez padenta umożLiwja pnede $szystkim \Ąłaści.trlts.lne oczj.a \ i r It ' 1}'ł Ryc. leL/Pnja w oczyszczaniurcwka dziąsłowego godnepoleceniasą prZedewszystkim szczotl.lkouego. jest cjentaoraz opieki profesjonalnej podstawoł5łn $rnlnkipm slfllp.la ta jest stoso.. chach obrctowJch lub o częstotliwości dńr'r'iękowej naniu i wlmaga doldadnego pouczenia pacjenta (Ryc. pacjentaolaz zabiegiprofc.hz nalotói! w tjm i z ńtekbakteĄ.szczoteczkijednopęCfkowei mię. .obvękórv Wibracjete oĄyają bakteńe z polvierzchrri przemian}' zębaaż i lvzmożenie mateńi Paltnelshvo w działaniachprofilaktyon].wieniacz]':furego. t'.18. \'IEToDĄ BASS]I Utź}manie higieny doulowej sane w Rozdziale B. \. y d .. jest metodaBassa (Ryc'1B-3).pubute.Izj'zębowe tj.\ C jRil.

/loLll Lr. r J 7 e . . a na.tónel ko lonizacji kies. zasadzic pobudze.p."no||.r u \ J t r \ . r . n r or . zek gram (!zg bez. tenniczne. wodujc lornież nasal clzjąsla' l\zmagajqc k()tf\. n r . . \\et 1\odenrors]ią. u giąb liariu infe]icjil\ \l ś\[et]e $}nikó\. l r I F .Pona(ltophn liieszonl{o\\t badania do pobicrano osiem godzn po iĘgit(ji. l n j ln r r . badai1cllt]efa \\sD']l] i il]gac]c kicszonek pr7'\febn]'ch bard/o sq . na nia klażenia kń\i 1\ tkalrliach prz. r . nc aogoracenie nablonka.r'a a r e d u k c Pd | i ' P O | p h n q ' ]] q i E' . t r . ' 1 n .. i . 1 i . L u t . L r " r ' . r .]Zne\f usur\aDiu pl} t]ii bakteĄ]]ncj.W przyrębi! L spowodowana irygacjamdz ąsiow}rnVq'ĄĄ/e|a bardfo koEystnyWp!l! na oslabien skutecfnoś.|a\. teńi. 6 qłębokoki znarn ennaredukc]a p o d d a s łd ' p ' f pał€ . . i . r . . ' i . . r . spor\'odo\fancj iĄśaqami Zaró\lno nad. \\bda nlineraLna .Zc iń ga(jerrpllrraja na zrnianęocĘo \\iĆd7i $spodava (R]'c'1B'6)' Ce]em iI]gacjijĆst te7 opóźnieniepo\l. . . l u .N"i .oL"ś. l n k . \\od\ sjai. jak i pocldziasłorqrni .'l'zg' beft.apii.asena?a z eu{0.. . . . . j r . .st. |''. Jr i . . nalo|ó\ i I ' r n LL l i . / r . .5-5atmosfe. ' z .ć!!) !arva.she. r .. J / . n b " r L l . u z a n a lr . p r o e .syry fapoczątkowary bak (LPs)' ie|yine Redukc]a 1B PGE. n l . . L r . r l a ..\ odclln tei l\od\' jej tĆnlperatnra (.) po.](.jĄrch e mechan zmóW dat]iolle fnaclĆ ie mająizasado\!.rzębia'zostałrl rpro\\adrorle pvez \\reisscnfluha.\ . iż€ a lynaza r euk. .e znam c a enfa oe"el|a. ^ .2 pokazujemozlilrości r.. l ! J . 1 . l .e cfę(]o|.5'3 atmoslcrdzjala podobnicjak rnasaż|oDfalan iryqacjiWodnych e naprzyzeb€ ze i. p n i . . p " . IhlóĆyty inne komórki Fibrcb|as|yi inńe kómólk (k. . L o 7 \ . .'onki prrez patogenne balitcria.10 50"C) i mcchrlliqne ocz]slcla. 4 I. Redukc]a lL|]B Pcfu w pę}"ebru' p0Woou]4c anęo0poW qosp0dana zm edŻ 231 .szają stqżĆniaII. Kolflstniejszc sa natN.ndo 90". ]e sie $ posla(i phrliań' natryskó\\ lllb o]dadó\. ..o]o\o'll zębnych m. l r i p n \|ielzcfui dfiąsła7 lesztek pokann()1\1ch. r r i " nleln 1. . r . Tabcla ]8.\\i baheotĆIapjj stosuje sic soldnki' gipsol!e glatlbe. . . \\.]fi i PcE' rr' pl1nir: kieszonek pr/\7ebn\dl.Lnieniu pulsująC\'In ciągł]rl' niż l]fiałanietenniczne la]e7}' pnede \'sllstkinl od temperatuavlub rodzajll rozh\onl stoso\\:ancgo dL) naLL\skórf (5B-']10. \lożna irrerl pv]puszczać. lrra\a ob\odo(cgo ]cażenla krri' oz1lricnie proce só$ miejscolcj pvemian}' matelii i unlchomlenlĆ mcchallilnró\! obrcnn]'ch' Natn'slii mają dda]anie tylko n manaredukc]a nr d.ych p s rnechadcznc. i dr J nuahą' Pe\Ęą forną il]gadi plz\fębia są teżzabie. l . r r . an br! Pr GBmU€mn'rlr M|krofag|. " | t . .]nia nabionka dziąsli]. znamlenna d c op-e'c.n \ ' o i l \ r ^ . .cylówr Ryc'18'6schematnrechanfmóW nisf.L . ../o'eL plzyz€ b nyrh 44 7 !" do glębokok znamienna. r .r. . i IL 10. l . i .khm lr.o(]'te mogą d/ialać al]ialiluja. nie mechanicznc polcga na oczl:szczcniu liieszolek ' I i " J o N \ 'L .ja]<o d/ia]anie s\\oistc . r t F o . pslchosonratrrczne. z S r | | r i .. nr plzlldad bororino\\t(lr S' ĄdnIidnd 'lJ'ii'' FIP1|j"..o N lub m 1eralnejlro(lciśl enicm (1. / F n in i ' . . / r r p . r .!rP! MMP. j p . r i r \ . . / n J n . . . r : r .D. .'iaia. .feniatkanekpr42ębia (kości i tkank lEcznej)' pżezendotol.. r ^ .c)' f]liałanie chemiclne . i a l r . t n . .Fazapodtrzymujęca eczeniu w chorób przyzębia (o \\zmożcn]c logo\\'ac.e że]aliste. .. . nxr jam\ u stnej Zabiegi balneotel apeutl cznc st ()\1r. ' . . s]ii o stl. . .orrod znaczna poddz redukc]a q slowelp.eduĘi Llr:hbak.l i t . J I jedlak skutc.liol!. "d l J t . . . ai .Znj(tr\'o' clzia]ajq.rł]ulrirranicnlr liieszonek' bo jcdno(Ześnie nie clochodzi do zmnieiszenia stęier a IF\1. i . .zależ]'naLomjast sk]adni]ia od chcnricfnego. Zmniejszenic b je\t pra\\dopodobnie h]rfo]anc dzialaniern iĄlacji na tkanki Dlż\zębia' a nie zrrr. lalia żc chenj(zle w pż}pa(]ku balneote. r r j r. których sanaLoria(h'll \\odolc. .

odczulająco ściqgajqco. 'dzo cennq metodę w leczcniu chorób pżEębia.iq .arunkitcchni(7new obu uEądzeniach ncjĆst Wicc \Ą.c).w Fazapodtrzymujqca leczeniu chorób przyzębia co.ski dzla.]otlr'h' 1t1qpunąnie zapaleniai zmniejszanicfuchomości 4bó\t)' \\?runki te(hniczle [ahf''skó\Ą. na borcwino\ę zmniejszająją' t]1\.1":. działaią cjent zgłaszającysię na okrcso\\ą \Ąiz]. naa popra$ę k]ińczną stanu przpębia stępnie '$]'kończeńo\\€. któIe delikatnie ocz]'szczająpo.m plz]zębia' NiepotEeb' podobncl'. n.ania pacjenta pod(zas ko. rriell-n zln:i Lan -ni" lr dLl. Idea]n]łn narzędziem do ska]ing! W fazie pod. ]ub ultladźwiękow}mi (kiret'v do skaliĘu poddfiqsło\. Iik.ch: w!\'$JiJ le.m podczaskaźdej eczena \\izr. Po 'odu. ntóWt}aanow}ch $' faziepodfuż\'mujqcej. / il I I { EJ ) |" .tykontrolnej staowa H3 i pokrytanaty.7).f€ podtrzyrnującej Hl.rd"q m3ora.f to pra. omz Uą'ski$ana po obu metodach.n}1n ]eczeniukorekqljnyn zapaleniapźyzęlria Brakjest dan!'chcz! wodolcczniczcnatr-l.WąZ użyciem profesjonalnej pastj.rvĘc plzeci$. r I m o . poleps1'chosoma. Jest podstawor-\.:.ualaia lllrrma' o\i.1.pUm4Jjq immunotelapię korĆkcinq' Bol]r\Ąina i to.I J pl7\nJjmniPjniepot'LL!"lr b''i pa'joł.ię /'lnlli..' śIóduslnlch Za. oczj. kim istotne zmnieiszenie objarr'ólr'zapa ln]. 238 .lo3amiLan łają stęźenie / "ni" na.''ln-i tĄ'ki bJIFr jnPj L/d\.l.rpol.rIuĘi ' i. a piżede $szł'stkim peńodontologicalego.olrrąpo ak.lv G<qpicli) ją one lub przFrracaja uczucie świeżościjamie nrh dla szczoteczki miejscach' są to Z(]'kle nie.l]] i PGE2 w plzjfębiu.] nJ/ębne8o' \\\dajF.lapa].1 sryjelr zęlńl' ptxjczasgdy \todv siarko$e i okłady Pacjent prŹ}'chodzac} wiz]tę lioltr.ni' . I I ril r.7 De]ikatne końcóWk Ryc' ]8. i J .Jmieni. .wartościach rozpoczyna plzy najniżsf}ch się tem. podobnicjak Ęgacjc' fmDiejszajac t"rn /an'cllbda\m oL[ilrm .i E I iri Ry!'18.zębnych.stępne lec7eniepĘe(i\\zapa]ne. się A lPin!(h /JbiFgn\\ |'nL]1n.ciśnienja l.iz!"tJ kontmlncj fazt ord//logil. Biorqc jedna]< u\Ą.\Ąidują częstopżykl]' Zapa(hz ust' a po.'icrzclrnię :. prz1puszczać. pże$aznic w nicdostępn}ch albo w mało dostęptJ'cznegonafu!'skó.tękontlohą można że podobnie. \\'ieidĆnl]'czne tl\''ol7t1\€ ' okłady z boro$.5 sfel) i czasu tN"nia labiegu (około10 minut)' \\ miarę rjrz]6toso\Ą.].i.]. ocl lanki Zwiękslają nickicdy wrażlinoś( obnażoĄ. pod L.Zabieg i A nie.m zabiegiem skŹ|ing! poddfjąsłowegoi go ocrysrczania koreni w fa pżeprc aclzalrJ. ga !v ogóle slGling!.agę Zęb[e8o i stanem zapalnj.anic ]ub lalilr. r zabiegudo około 30 minuL Cała kuracja składasię z 10-30 zabiegówl nauet. n i c \ Ą ] \ ' d o 4 i J . że dobże umotl1!'o!1any pacjent e \Ą'.ch kon]łanego wstępie na leczenia']2. takijest jak l\iaclo. mogq tez dliałaćna obnażoue koIzenie zębólv ten przeprowaibar} w czasie h.. podtEjmujacej różni się jedlak zasadrriczo rr].iaJonegoJbo rnrinpnadto poprańąjq stan prz}zębia (ustępo\t. tźl'mująccj ll]dają się bvć kiret.szczanie fębót: Pa.nir nrotonJo.8 KońcóWki (kireiy) (krety)do u|tradz^/iękowe9o węgowe do u|tradźW]ękowe r :l .nie iF. pelatury (około (około atmo5B.iny (co 2-3 dni) \'| liclbic kilkunastu po\r'oiltlją przede \Ąsz\. Na ogól jednak skaliĄg jest potnebn]i Powrruen być ltlkonany stosunlolo delikatnie navęd'ami ręCzn]Ąni (szczególnie kiletami uniwcrsaln}'mi i Glacel. profila\Aenej. r- .. trmaga o ńele badziej delikatnego zabiegu.1'ch Zaldaduoraz stanu ogólnego miejscoł€ g o pacjenta' ogółkurację i Na .]8nię|F \\niki i \.cgo R}c' l8. | P r o r a rr ' t r | | u )ra a . pem diamento!łym do oraf impla Zabieg po|erowanja korzen W giębo mo n'stępemdo leczenia stomatologicznego' kichkiegonkachpr4. gającego na uzupełniajaqm ocz}'szczaniu zębórl Nie należ]' lek(e 'ażyć działalria też jamy ustnej.st.. po. -./Jnie Lnrutrien dzi.. lecz \lko oczyszczeniaZębó\! szczotĘ obloto.'t lFlnp"r.p 'n. 1eżą moż]i\ości ocl micjscoll.m /daża . .]3.l \Ąęglo$e (Ryc' 1B'B).1.ma. ę 1n I '. W ustnej.

34%pacjentóW fgłasza do Wiz}.t nie się kontronycn lafy podtrzymujqcej akywnym eczeniu.o nievvielldej prfestżeni. e.l'gięciomułatwiają bardzo ocz]'szcza' nie powievclmi koIzeni !1'mało dostępn!'ch micj.nej plu]fębia (rcdukcja krętkó\Ą. na\et Stosunko\Ąo często przeprc1tEdzan!' pod.kur.żenawet po skalingu poddziąsłorr1.' i beztleno$có1t).m. e olr. Rycina 1B.?) i W fazie podtŹ}mująCej' \Ąliadomo natomiast. ale i od konsekvencji działń \ł'fazic pocl. notkanko$T.e nlsożvć 5ię lroĘ pizJazep łqcZ.rv. kowa M.t.oM\. nll na\\ct agesyllny i powtarzanlt po$oduje eod\!'racaLne uszkodzeniĆkoneni j ich nadlrraż]ilość (Berkstein qr 2 oraz Gantes i wsp.z poe. Wyl]arw|anie fębóW eMrozynq prfez pacjentóW W domu ma niewie|kr Wp\Ąir' ich długotrwa|q na moqwację' mi. mowanegoi stategokontaktu pacjeotaz lckavem mo bo\łiem. dzięki od. |''pe|niając.'ciu.r o . nania.) u "ńd se 7ńĄ. u / \r k d l i n S i " m . !\€dług \!.ymaqa WięcejWysilku bo Ćfas!'qd}.pov\iedzi5.]dominn\ ipo|^m Eula]. r n \ m l .iedni sposób.1.ogra. ten sposób tli\'i. ci.rnniej falez}:od pocz4tKL'!\. scach (pŹestżenie międzpębo\te./.€ t po najbardziejskuteczĄ.bakteif.. ..e n"lebra 1e " we Ę |o5oą m e..nd pnestrZeni czasu .'iednimi nażędzia. żeskuteczDość leczenja pe.it .szczania międzyzębowego. Pacjent lvięc na llstępie tei faf} r]o\Ą'jrienbl'ć koluenia' nie niszcfąc jej.1. sprz1'jając lr. Zau\Ąaża się. u i u .'!p \\\/\\lkirn niF ni\/' /\ p17\' /F|'u Potłoduierpż l'r.enga i \!sp. n i . nezagra7ajaca ż!.iednim \Ą'. matologicznej\Ąrea]izacjitej faąl przef obie stron]'] Leczenie uzupełn prfyzęb a]ące a o jej znaczcnirrśrt'iadczą Zdec}'dowane \Ą. niu no$ego przvczepu łączlotkanko$'ego.2).Podcfas Wieżchniq koŻenia z fazypodnZynuJace] chombapże$]ekła' ']etze.8lcz. ty ko po a 16% stosu]e W ciqgu ośmiu do zaleconego się |at programu. Natomiast skaling Zb}t e!e./pnir. zap. chonrbapże$'le]dar[maga okrcślonĆgo. U. Ryc']8.nego leczenia niż od systcmaĘcznej i konse. szczącym cementlr korzenro\\ego (periadontaL de" b]'żdenentJ ]no).h \ \ \ k o n \ \ .nej możc nastąpić już po hfech 239 . . a po|owa stosuje nie ocz}.m le.mujqcej' Ta ostatnia !v duż}łnstopniu Zależ}od Llmotj$o$'anej. r l cfqtkol\.Fazapodtrzymujęca |eczeniu W chorób przyzębia plżepnru'adzon]'m \l] odpow.l 0 rckoloniZacja flol}. pow.(ęglol\]łn).5min'/poweEchnę jp . r z i n r i c i e n .0. 9a zwyk|ena usuwaniukamieniarnocnoflączonego po z zapaleniepż]rfębia to: (ko|ol € ] ony). rue nr.\']i.|a' M czQsto bezbolesna.\Ą€ntnej terapii podhf ]'mującej' Zastoso*anie się pacjentów do rea]izacjiich Za.ln" 76'ąni w€ tloEe balĆeĄ.e8o' Ply.9 Różne ]eczen zapa]enia fa4l a puyzębiaFazapoczqt.lo. rcnia .r J p i "t o . że colaf baldfiej jest akcep1o\\'ana $spó]na rola Pacjcnta i prcfcsjonalnej opieki sto. cfeniu' może s4óko nastqIrić poDo$tle zasicd1enic po ierzcIui korZeni patogelrnq flolą bakter'l]na 1nawTót zapalcnia.Js $i/\l konlroln\(h prl. (hi9ienizu]qca) dań ]v |azie podtrz]łIujacejjest jednak truC]ne. tż]. L.h.nic rl inlolmn\vln\' żA odladfaniu się pono$nego pluyczcpu lub powsta.9 pEedsta\tia opierajqc się na \Ą.r. Taki dclikatnl a]e dokładny skaliDg pżeprolvadlon}' odpo\\.rrr' pro\\adląc'1m go- Więksfość pacjentóW czyści nie zębów optyma|nie.lIa akqĄ\. solidnej !l'spółprac!'' pacjeDta lPvyjej braku' na\\. \\iia. riodontologicznego zalezJ nie ttlko od koruepcll. cz}'lr Zastoso$'anvch metod lecznicąth i ich \|]'ko. zno* 1".]. ubltkl kostle rr' furkaciach korzeni). KirctJ ultrailź$'ięko$e po(ldziąsło\Ąe (stalo\e.rlralcnia pr\7qbi" . Z poĘtiem diameDtow. na$et na stosunko\\. eI n i .

/ n n \ ' \ \ \ k o f l d | | F p L 'd L i ' gojenia dostoso\lanie metodligien] jam! ustnci io oporn]thna leczenie.1(d jF.ficzn]th n1e.Chorlzio ob. nLl. o/orej lJ.ej Częstotli\toś(i ńąlt kont.}ć pacjentaodnośnie dokładne inforrnowanie sposo. hlie 7€odna opinia co ilo częstot]i\Ą'ości r troln.o]nych podczas fazy podtlz]mująccj' \\'magajq oni lóżn]ch okre. n l r m i l " ' / o r \ m i .ch r'. konfurlnrh.lJariekszo.djupreb\ lpq. $ted!' zastosowanie ilodatko$T'ch metod bailania i leczer a. aby zidenĘfikować iakich pacjentó$ll Bardzo po.W chorób przyzębia Fazapodtrzymujqca Ieczeniu sku.czepu B0miejscachprz]. stopnia łVyka i odpol. h i r u r s i ' / nic i niechi.l]a \r'szystkich pacjentóWjed.Jinicznlrh i mdiologiczni''ch ją osiągnąć sRT \\'róZ.nau. ncgo.et. /"-ip joienjJ -i" tdlly poopencJLnel.częstotliw'ościu.k1ino\\i\th kieszonek \{'miei t . Natomiast róinice $. we $'sąstkich80miejscach alc po \Ą 65 miejscach (81.t. kim hematologicrnych i immunologicznJ.rli fdla podln\muj.7n}!h' Nie można usta]ić .(cl. cięŹkościi zaalransotańa stanrr chorobo\\ego.l ].^riLr .l|olt\d tPAl q ld|' mnni|n|lial po/io. czajqce ormacjiodnośnie inf ewentuaInej antybioty.'erripParjon' z. czterech 17(2l'25%)po pjęciu (11'25%)' \Ą.h o. $.. ją częstszych \.dostar na choloby Niekiedy jednak nimo ttaści$. hm i p d / \t J .n podejrzani oporność ecfeniepowinn|tez Pac]enci o na program miećspe.i pr.lnego Jorloru\dnid KOterap[. a nowicie: l.ie pro$-a. nlm stopniu 17) obseń\. i . a pżede $'sz!'st. ki nicktórych badan dodatko$lch.l proNJLl/onJ nip.lo 6 m.257Ó). n}(h programów tJ'ch wi4. ni"chiiur glczncgo) . h |aIpo dkh \\n\ m lF' / e||iu l\]'niĘą plże. ności tkanck pacjentana leczenie.anych uzupełnień plotet].iĄ. 240 .rlp. i $l'ni.nie uzyskujesię zatEy.r. obecnościrrszczepórv zębovlych oraz skompliko.pn'.zębia' w' Po mku ten sam poziom pv-l'czepuutl7. t.ipnta$ . się pacjcntadojcj rcalizacji.rn na lcczenie (refdctory periodonLiLi^s) jak więk..le \.NIożna po ldlku latach. Niezbę. po dwóchla.jen.rprl"niem \\\maga. i. scachszczególnie Częstotli1'ośći Zakres badań kontrcln1.n id . badanie mikrobioIogiczne kieszonekprzyzębnych rrłaścilie. . ko lv bardzo nie\Ąielkim stopniu' \Iożna rłtedy mówić o zafiŻ]maniu postępuchoroby Stabilizacja jest pełn]n objawóv\' ]..ot"dli59 pacjcntów leczonych tą metodą no\legoplu}. szość tod diagnosĘ(zD]'ch. tów]'ł. i..mE. micjscach 9 / ołonJ /.idual.laści\'ie się cej stan przpQbia nie po\\'inien zmieniać']ubt]'1. z zapaleniem opomJ.ulgicznie' Ci pien.lne jest bóW higienypęyzębia. l\'iz-\t kon.]śu nd.In na leczenie.lla 75%2' Pow'hna istnieć różnica w częstości\ĄiĄt kon. /.t ' n\. nako\t.lalszy postęp z oznaczeniem Wraż|iwości anvbiotyki. ogólnego stanu 7dro$ia.ci pro\'adzonejfa7ypodtvrmuja\\ \\i\'niku t.' hiru rgi.t \tn\o\dn\'lt prpl pa.rpodlrr muiJ. sów kontroLł'ch. mino stosolrania faziepocltżymują. któIc mogq znacznie podnieść r\' miesiącaclr' pu. / do CejŃókien tetraq. u tl1n i mikrobiologiczn"u'ch.t' Panuje \r piśmlennlc. jak i zróżnicowan}'ch ind}'$. n]. skulcczności doqchc/aso\tego pmgramu' stanu higicny uzębienia. fazic podtrz}mujacej Zalcż}'od tielu cz]nnikó$l ale pżedc $'szystkirnod: stopnia umot\-v!o\\'aniapacjenta. mania postępu chorobtl Na]ezt'sie utedy lic/. nocna jest ur'ażna kjiniczna obseńtacja Dacjcnta (odpo\tiedźtkalek na skaling poddziqsło$].si \Ą'okresie tifech miesięq po zabicgu rr]..Gottlow i rvsp. kontrol.. h \ .ja|ny WfaziepodtEymującej.). t r o L r t . obseruujc się nawTót i. tżedl ]atach\t' tach j po \t' laiach 40 (507o).i . \ł sukcesemleczenia.magają dodatkowl'ch \r'lz]..en'a.łnalsię (1007.iz]t niż co }{ miesi4cy pacjentó\{ Nie ma jeclnak specł. częstsze badanieradio]ogiczne.szystkim Z odpo\Ąiedzi pacjenta pr:izebiaoporiz n'r le'. co badaniekontrolne ffi tygodni.

rrylcetemcurrLitans.Źło jest w granicach 54B%' tego genoBpu okeś]ana się uhą'maćstanpr4Łębiana podobn5'rn doblyn pu uI ilrnJ'Ó popu].mar a hĘieny Podobnie uT"ższa b}" ia się w osteoklasĘi Akt-\'.pbiJ pal.sił]al uhfJ.\€h olau produkcję plosto.ldail Ziomic.mniej. dańu ]eukoqtóW wielopłato$. p.alzarealizacja tcj fazv pa'ien|ó\ / /apdlPńPm t| podwyższenie nr/)/PbiJklor} mdją Genetycznie uwarunkowane poziomu implant]'zębo$e' Zagadnienieto Zosta:lo jestczynnikiem szczegóło. Wiedź immuno ogicznq komórkowqhumora|ną (ob' i Li"niem.do ko1Óolowalia. Porynlro.I. szony}roziom IL.odukcji kolagenazJ! osteob]asĘ pĘekształce' żego a do lrl. Dużą tudność realifacjifazypodtlą. kiemr}uyka pe odontitis a|emoż|iwym kon./arl.!.clr kĘjach Zap(> utż!m]Ą\€]i opt]malnqhigienęjamy ustneji podda' mocą odporrieilrriego testn |Periodmtal Sensitnit! ni b1'Ji rcgulamejprofilaĘ'ce pmfesjonalnej' pala. i G'I-).1 clrTnikó$. chociażdomo\la konfurla hiĘie[y i ok.kDtnie więkza.mjp]eukoc]tów wieloplatorł.tki) iba.otelk int. u pacjentórvze zCIIo\l'\m prz}zębiem' gillgbJalLs.tokinata jest plduko.ch Ale u A1ioamel]'kanówna 1570.IB moźe u niekóĄ.la udan. U I.jak u niepaląc}'ch' u pacjentówpalaq. korzeni' co sześć ż" miesięcyw osłoniemehonidazolu na utrzj'mać!! stosunkow'o dobłlm stanie implanB p. rd. Io|owania -'ó(I pa|erie nó.ych' k]acze qtońu (^ nnil<nn nohiobp(noi( pln.niki lecze.. u bpem IL'1 q.ttl u z uZę.Lipżez olaes od 2 do B lat i kontnrlowanico tny miesiącebadaniem ldi.tokin:TNFa.n"na w (zter-v ra.mienion!ch dukcja zapalcniai głębokości kieszonek oraz lrtue..r islotnym czynni Wiem plf}fnać' żetludne jest utn}'mao. Izajacedo redukcji p(yZiomu IL1B b$oby bardfo ko. żenie ptodukcji prozapa|nych ct.i\uje irrne procesy la utrataprzyczepu też iącznot]ęn]<o$'€gw pozostab'ch o (\lfrost t1t'ożenia IL.y.lnie ru pj \kute.. u osób z genoĘpen nesa.esowa 241 .e Wp.(\\. niemożiiwym dotqd wo omó$ione !v inn\. IL..]d na faĄ/ Iulko\Ą€ny genct!'Qnie'U osób z poZJĄ'V\'n!'m genc podtrz}'mujacej pacjentównaPżonychna oba u.'ch około100pa]i]to z papieroq.fikację 9 i stęźenia lgc2)'20 pn}zębicm)' Pacjenci ci prowadzenib]. szonko$ego (4c|in. \kuIeC? niż noi. giessi1)a' z peńadontjtis cłrołźcd 51e zdrcu1'tn lL. kóĄ. podoonie Drugir.Jl-Psl ' l furopeig\ko\ (ze..FazapodtrzymujĘca Ieczeniu W chorób przyzębia Szczególny problcm st\Ą.)^/ya uje.Jcnia na zębia. po.|e jużod ldlk1l]at w niektóĄ. nlepalacyz ńżnica staĘ'sĘcznieznamienrĘ.m (Pl.ll h toniu. u cbińcz!''ków2'3%. ryloniu. d|a do tó\ł zębolwch u pacjcntórvz zapaleniemprz5zębia. migracjei aĘlrację /qbal \.7donii lnka dla rcp.\^m.ieimplan. a|e podtrz]mującej 29 pacjentów częściowj. Ta prczapalna q'tokna sĘmuluje fibroblasly do conychzębó\rb]. pomimo du. donti'?s.nlm niżenie h / chemotakji fagoqtozyneutrofi|óW i wzrno stanem plż]zębia (15pacjentów z periodoltitis ag.tońi śenotj''powo a poĄtlrrnyc\ śrcdnia ticzbautra.bakedologiczn]m pł}'nukie.20 tJ.Li' moi.m2r podldPsLa.]ącej..8orazrnod. h |oniui 27 niepaĘqLh LFi.ła hą.pn. na pr4.\.skazujące go6ze \t5ni.d gor:/eniż (Ąctiln||ryces actin. pźyl1ad Sodel i $sp 2l lecl/i w cią€u pięciu ]at 64 niczn]. Nfengel i tsp. paclentÓ$'z zaawanso\\€n}m zapaleniemprzpębia.utrzl1nu. i naodpo.B i TNTo.lo. Tlo|1tls F)eL. Szereg danl'ch hskazuje na gorsze\rJ.pnjc l! zr Poryhlromł. IL'6.mującej \Ą' sta..ch osoD b}t u\\a.acjach znacznie nizej. illB jak r!Żyka.a szgególłie ILlR i palenie btoniu' Pod$']. rud/analen u /v Sumolralrie sĘ obu \ł.łngces ^cti:noncetenca|ni kl|Ls' t hm 37 pala.n}m' okeśleirietej \ĄQżliwości genet]'cfurej moż. nie sz!' uzysk plflrzepu lacznotkanko\\'cgo kości)' i Na nra. rcagnnaLj lccrenjcznd. Iy-\'kajest jak doĘ'chczas do pokona. 100implantn\.] c4'tJtoniu z negat]M]m genoĘpemIL.u pacJenta a8res]$n}m zapaleniem na badaniubak1eńologiczn1m z pł5mu kieszonkorvego pl7\/ebia' /LohtipLu^\kane\1\ J' niki .].m opraco\Ąaniu'r8 TrZebabo.zez jeden Bdzień' ocenę stanu plu}zębiaopalto zęoo\Ą'e nawe.|ęIx]$aniP h ie . lJkiego lec7Pnia 283patjentó!\ / p-ri} u tJĄ\.nie od bardfo przestżeganegoprcgŹmu w fazic pn\.lępow€ n j.o$'anru ora/ ranl8Pno!{\Lim '\u|ol7\( i 5h\ierd/.nicżdane$.ż.iadairn.emPdiĄ !JF. Sąń\\. glandln)20 r4stne dla osób l poąĘ}'nJ'm genot]pem'nielależ.l wsz}ścy jest Ii.|ąs gi|whnlLsi heDatel]A intenne(1n) podtlfs'mujacepolcgałona skaliĘu i pole.nienione cz1rmiki ryz1'ka' Axelsson (crt'20)ocęniał Zy\t'Ększr'cllilościach.lo opisują lqniki skuteczności fazy mn|e niety|ko nacfynia na kMionośne.

Ros]inś Lindhel2sllierdzili rv 1975r' poddfiqsło!\ą kieszonkach o głębokości 6 mm' pozytywnego profesjona]negoocz].1 traklo\łana Z Ió\\IJln Zaintereso\aniern pfuez ]Ć.o $. u t6) Caffessc i !!sp. d\'. skutecz.lorę Slraling nadrlziqsłorr. obniżenienie tylko IL.fę. pontalające na lramotanie rcnroju ruryiczn}m. tńĄając]'m do 50lat.gacji dziasełna Skutcczność nosZqceo ko]ż]'stn}..II3' ale i PGE2.25.lo.. l\Tkony.adzonego gotsz!' się !1.. kon /i 'ip.vtoczoĄ]rh faktó\t! dotr'cząc}ch kanl'prakĘkórl jak lecze ie akĘa\'nc.1'cznego Zlaczenia nabicrajqq.W chorób przyzębia Fazapodtrzymująca |eczeniu ocenili na. nie i plotclycznie' ^utoEy Ci stwierdzili teżskute(Zuz!'skaria poz}-tjĄĄ.l\\ doDrvn|.r. ve IrmL\ \!' 1 i N]man.'konFtlanv się l'. Hirschfeld i \Ąassermann22 profesjr'ln:lrra nadpmdukdi tomiast\r 19?Br.wg Kiesem24 Udokunento. \r tej fazie co +6 miesięc.iąZane dalsząutrata plf}''c7epu. utratęzębó$ u 600peńodontolo.ldni. odbijasię pż".cznie wiadomo. !\anego\\' Ialie po. leczenia . Koncepcjasystcmal\.1eryjncj gicznie ]eczon!€h pacjentó\'w ciąguki]]<unastu lat.iają obniŹcnie florybal. donoszqteżo możliwości a \yman i Lindhe23 lcczonlrh pol!. pofytJ'wn}'ch pacjentó$: ILIB u genot]po\r'o peńodontologicz. dziej groŹnychc-ltokin dla pżpębia' jes7(Zev\'ystarczaj4co pronadzonejfazy pod. niel(orZ]'stnie \ł.\. Ęrznl'm programem. ale objęt'1'ch od..arr's\1ikns le'/Fni. tElmującej u padentów geno1]po\\./ sposób e\ridentny chodzi o pogłębie. clużego do.na pojawia się bowiem !\. z\'.kieszonkach po skalingll bia.Li. pral(t.26 .mujQca iest jeszczc obecnie bardzo I|]l].zaró\\Iropo ]ecu jak i chirurgiczn]łnnie jest niu niechirulgicfn]'m.]'' do|ó*. co !\' świetlepż.to. Lunożli\.\' utlzl1nuje stan prf-\fęstosun]<o(.1R na stan baftlzo negatylr'nego prakl.o pr.li. no. (c5. ność r/\hko.l(c periodontologicznej 3doJ |. z \\l-'l\ Doia\il\ I'i.v dlugolelrPj u.juz po ł] Ę'godniach. ]ecf na \łpłI\u lL.nie kieszonek.nikach cnia' Flora baktel-\j. że dopiero gdy utNalila się ś\iadomoś.e zmnieisza znacznic l.n\. ska]ine! naddziQsio\Ąego rDł}ńe Ę. n|.5p'10.choćbynajlelĘ pżeplol'.24 rranc popcedlio rr1niki ba.żelabicg ien t].unajbal.. ".eqf]in]m i systcma' nie lue faza podtrz].i.lań cut]era i \\.ty\{n}'ch rt]nikót' podczasfazy pod.ana' chociaż trzymujqceiu'leczeniu chorób plz]uębiapoja\\iła póŹno.ltź}mujqcei.In e.I\'ch ność dzialań pmlilakĘ'czn]ah.szczaniazębów Ale \Ą' kcszonkach 8łębszyc]r tego skuteczność po u pacjentów pefiodont(]logicznych leczeniu chi \Ą'p\\lu jużsię nic obsenłuje.

pirefercWanie l]'In lejonie metod chi. zębóW ich Ustawienie.. $i. na ]etnie olrscnlacje rlskazujq.tnni.P.a/ębowy(h' szerotosL igrJoośC df|qs|a Vdas( i\'.(l]rramikęprccesu chorobo.s. poziomych ub}tkó\fkości ĘTost]ia.kooĘ ro' . pr.\\ie]o.) z. W uzębieniu długość iszerokość klinicznych koron sz]'m dostępiedo zmienioncgo patologiczniĆpżr.qo | p(/. n!m.}nikiĆm cstet}'Czn]łn'$iedług Amcrykańskiej ]\kademii Peliodonto]ogicznejlcelami l]mi sq '. mo.ąestet]. far\. zakresodsłanianych zębóW i dziqseł Spec}fika odcinka pizednicgo polegana łat\tiei pod(fasrozmowy uśm]echu. ortodonR(fn]. \Ą'ego' doB'chcfasol'.Ini estet]'cznym' Nażuca to ko. \Ą7.'u}. estet]'ki i fuIr]śi..V'ch W dziqś Występowanie e i M. i inr" el. || o n i ' ' a n a l i z r l l r ' u r ] ę d n i a j ą ' . napięcie.. spojżeńem cz\'stopeńodonto]ogiczn}'m. \Ą.r\.ysokość brodawek mrę. pżegt.'e spra\Ą.Io|||Pi lożni' |ńT'cd.kompromis pomiędz} pfoteF'cz./on. szonck i odbudo\ty lo\..JegO Or.tia U/ę.gicznych nie jest \t'iaści\r€ ' tó\r i $\'rriku ]eczcnia.spółclesnl(h metod leczeniapcriodontolo..y inny.arunko\\anra d. nlm.odach kostn]rh' TĆostatnie u\r. cho$anie natulalnego uzębienia.a\|-a stanu Z. utrŹ]ma e i po.' hirurgl..ln il $ . co położenia przyczcpuł4cznotkan. w konstrukcji algorytmuleczenia kompleksG \\ago nale/.\! którc jest nrniej recesjogcnne poró\.boko* ki"s.. s!'cznFh /abiegów płato\Ą'.pj7 mm niFma i L \ i.ględne W ą i e L / n U ł \ .!'uzlskać mądĘ. do zakresuspłlcenia kie.iq|lowo q|i zębov4a nięo.ni' ni. nnory 'e.'\\i kazd}m pn]. kres iest uincli'\idualifo$any i za]cż]' szelrkości od w Wargach sfelokość. kow'o-jęZ!'ko\Ą]m omz \!ężsu}chmiędz]fębon. i szej kontro]iplfez pacjcntańtki nazębncj..Tomasz Konopka MarekZietek Wprowadzenie Estetykapefi w odontologii Estetyka niechirurgicznym przyzębia W |eczeniu Estetyka chirurgicznym w lecreniuperiodontologicznym cc]cm \\.. jego fulrlqi Zakccptoltanm pŹez pacjenta bienia i l.miarze df aj kontalĆóW międzyzębowych. KóW. .iają'u' odcinku że tJTnnajczęścicj dochodzi do kO 90.odcirrkuprzednim uzębieda (]eg0 ZaW twafty sym€'trię. prowadzenia NaŹuca to \ńw'(fas konieczność niechifuĘicznego leczenia periodontologicnrego.nie cicńsZejkości po]icz. p|ektwarfowod.n/np bl..]ch pźyzębiu. Ji' /nee''|U\.'dominację zębiai lelatj.maniudo k]a.l.]a pJ' iP||LJ iPgo oł/^ki\. kztah' symetrię li linii uśniechu) ' nii uśmiechu. Estetlka leczenia pedodontologicznego spro\aW badaniudiagnostycfnym nalefy uwzg|ędnić kom.. ce cfckt'\'$te w przednim odcinJ<u rrzębieniai bez. że rv przJpadku rr1j. mPIodami hinlrrir ni"r n]mi a c]rirurgiczn}rni.padku k]i ic7.za.nnohr' 1oIar rerr" uIrr\m.ri: e lr1nikrr r. j ru. dza się $' prakBce do możlirrie najlepszego lrizual.: 245 .Jk.kę uuębicnia..?p r\!. / p l l | .lrowia tkanck pr/ zębia' komfortu. łahliej.

I t u' hnmnil \qd-n$La /qLo\'\\!tul a ą.ób p.rprzpLnnl"ania.]. i e s r 'b l . chlor. l e .bów\r linii uśmiechu. lnr'lne .Estetyka periodontologii w Estetykaw niechirurgicznym Ieczeniuprzyzębia Piu}(z]. n b l k j i L .ulan. T i ' ' h | | S p n .ość Cuęstopa(jenci s]Grżqsię. lajqc}'mi' \\ prŹlpad]iach trudnicjsz}ch propono. ' p n l ] ś l ' l } nn n i c \ \ | ń i n d nj' p ] : r .llli"lon lrigipnir Jn nF. l h p / ! l .' flaża j p r ( p n l J i .cznego' m]eży \lrkorŹ]stać r a / l . n r n a / ! b n \ .n$n'' lliązkiem ob}d\!u strcn' ]ckalż pro$adlaql jak i pacjent gęsto nie Zdajasobie Pac. r ń dI r / .ię on" u .. .tków' kosin}( h po$. i u ' plam g]ębokich. poinfomol'.|iocić u$r]gę La.uniq. t .po.nsLo\ i \\ o\|Ld. r i . nia po ]eczeniustanóW 7apalnychZ\'. r .kłady ](om. żc po usurrięciutvch pacjenta i lekaĘa' \\' sJtuacji. Ę1n t]pailku cierp]i$.ciągalni zioło\Ą]łni (kola dębu).\adfić u osób doios\rh' Na]eżyt-\'lko^. r ' i p n l o l ! ' o/ n . prńb\ l. l .o k o n i " ' / n o . m i n .o\pj z' lrt /d.Iakże nikę szczotko$ania lub ja popmtić''' \Ąl Ęm miej.. l \ p .-^"rd jcBoLullUrai Ll. układająsię \t-ach]a[o$ato. f po\ł.. / n ' . .jstosun]o\to łalwe..rn moznr proL r . PIiZEBĄR.jent zglaszającysiędo lekarza częslo cz!'ni to spr. cz]' rout$'orcm $od!' utlcnionĆj' ocf}\.ia Ir/A/ |.ania zębórt DuZq rolq odgĄn'ajq lu clynniki osobowości i 5atnod]6q.. o s \ n i ^ j 'm n i " .J.ać splawę z jego \1!\$u na stan rĄ'lasnlth zę' bó\!: Elcmcntcm nicdoccnian}m bywa tcz osobo' \o.. sŁ\óko. \a r'vnku jest ca\' szeleg past do zęból'.gabhecie lub pocl naclzorcm lekalfa. z zastosowa- inacfej brŹmi . ' . zlrr. ( / p t u o n \ ms i | | c . struktum]n}'ch omótionĆ Zosta.IITI]\IA TR\\l. m : e n j Jo r J . a n i . clrane'.1 ' h 1 ' r " c b a r n ' c np a ' 4 ' r n i io kach ze$nętlznlch moga mieć Charaldel tNabl ponie\łaż dostajq się do struktu fi'. gd! nie no7na zastoso./l bów (piuebaniają się pozostałośCi ńtki bakteł.I n r n b ' t a r . } n l r / p l r d n \ i t s n z zębodo:ló$]wędrują \l'stlonę brakór' zębowT'chlub . .iąZ]ów nadtlcnku kańamidu czy lł. r ' . n i . pJ.odo\\c' lo$arŹyskiei pl]'u'at. r ( lecrenic pcriodontologicrne. okr. gien}'jam]' ustnej' Njesje to za sobą implikade p .nn-i fomi\J/l rrn\.af Zapo. r\ane jest stoso\\anie profesjonalnego\]óielania u.lepro$fdzać lecze[ń zb\'t kontroli stomatologicznei.t l a m I ' u \ . \ ĘJ|.|tY z ub].'ro.Li. szczanych Zębó\\. r n i . tszlstkc mctody Zacho\t€(Cze (odbudo$l' mateńa.stająq..ch \r \!-\Tost.lrl' nu'1. hcr. blvają \Ąidoczne goł}'nl okiem plży mółieniu lub j.eL'(l''los'ś''|l7emip.i ./\\. pizebanłeil zębJ ciemnieją sąńciej' Podobnie b1.l./panizębów. i ' ."nic s]iompliko.Ll' clziałaniach' zarólno pa(jenta. t \ .L ' n .]koPIPkI niPdo. \ J \ p l \ \ l p d ! g . h' Polinnr Lr' nne u.ać pacjenta ce.Zmieniajq one !v za.i.lL. łaml złożonlmi) i proteb'czne (Licó\Ą'ki' \. r ' r ' n i ' .jq .ob ULn|\ 7d.odol.]o L.P'Sq onc.LE Dość $anq sytuacją cl]a lekarza i paciellia są plfebanfle.ard].l.odó!v cstcti/czn!'ch'Kamicń i pł]tka nazębna ku zębodoło\[m' Konse]ś\encją tego stanu Eeczy ..i nie p. m dokładnegousunięcia p]am i kamienia o.jak i lekarza' Efek. 245 .bardzo t dno jest zlinah\i. rie. o||e i.ldl-'/nF3UU'.posol. Niestet] dot]. .i .rair puru'1.musim!'Zmienić tech. o b's. ll\' pf\7ębid pl7pbiFgają .plin]l Chory musi sobie lda\. dontologa. \ l { . ze z\Ą'iązkami\!.ch tkanek ZQbaf pow'odu ich mikmpękięć (i'?Lcczcnic tych ostatuich omz innych fildno oczyszczalnlch plzebań\'icń jcst dzisia. .rlnn\rni $. Pofifebna jest 1'.ń'" częściej ze.I-zi ]eczenie orto. r n u / . scu tźcba też t'spomnieć o \r]tntałości W swoich niem ^'. slwierdzenie 'Jie m]'je pan.h /o-|. \t-aćleczenia ofiodon1].fyzębia j est brak hi. znp Lfor.\kami pacjenta a oczeki\\'Ź]n]'Il1 sposobem szczot.cl1o. r \ \l'r . . kor'.. koron}i m()sB'i |e. dnnn. to pnede wsz!''stkim pżebaNienia po ka\\'ie. n i u t ! l n nu r .l. nĆj)' Po$inno się o R.. p a l . p . p o l " r o n a n i ar ę | ' l ' p n no\!'o-koŹeniowe o fałalnancj osi.czy to nai nq 'hvj" |i' n'. t}'$nośćfabicgót' higienicznych W}raŹnic maleje RUCHo]'I0ŚĆ I \lĘDR(i\\łiĄ ZĘBÓIv Chorc. t z nrl n 3 ..\RIIItrNL\ PolY[ltZCllOI\NE S4 lle' w tej s}tuacji z pomoc4 plf].':" m\' jJ na \\\\ol. PRZDB. p r J s i d . ' / e n i d .] jFnIa' \\p\ \ają nd jcs' ' samopoczucie' ż}ricfa\l. .'ni.$.p ' h . tn]'gl.iąZliami hcksyd}ny \Ą]..ną \tiększości cho.m lem uniknięcia niepotrzebnych napięć podclas le.iście po\lstają /dnid /ę. \ zczasem' Dlatego $'iz}'\'i zabiegikonilolne sa obo. skalingu czenie a implantach).

1\\Ti'il{P.yleeon}'m się plflfębiem. polvięk.tóryCh esteĘ'ki'tworządfiałtz$. one viT&onywane są na obszarzekilku milimenórq jest to de fąĆto mildldli' spP(jalnrt} rulgia\Wmagdia(a ret. L.8 Estetykaw chirurgrcznyrn ieozeniu periodontologicznym slosowana Ka.zębia' Tabe|a19'1 P|zykiady astyc. ścimiłmskopu opemcyjnego(\Ąymagane 'zpniepola.ybrane przylda.Lo cienkich iqiet i dostępno. na giwcktomia.ob]$l EIi W celu popla\ływ}niku esteBrcz' nego po Zabiegachmających na celu rtpełoienie Redukcja el minacja ub recesji dziĘs|a odb|ldowa brcdawek międzJ'zębou/ych 0dbudowa f ębn€ g o]'!yro!tka bef Poprawa kJztaltu dziąs|a i t.lg. \1A BR. c głó$'n}mcelemjest popŹ\ła \'vygląd dziąsła.otrł'ł\\ }tL'I'oD'./abiegowr |ubmody'fi|acii th istniejąrych' Niezadowolenie pacjenta z wyglądu przyfębiajest obeo e $'ystax-uającyrn po\Ą.lyd|użeni€ k|inicznych korcn Pokrycie recesj Rekonstrukcja brodawek Au9mentaqa Zabieg resekcyjny CTG.abi. Zowanejpostaci a€res]'\\nego zapalenia prz1zębia.i.l Pozabiegowarecesjadfiąs|azwiązanaz brakiem famknięcia błony zaporowejpiat€ m ' E zabiegi p|ałowezwiązan€ u mi!lf ębowyrniubytkami przyf ębia Tradycyjne techniki fomo\Ą. tyczne' .u zloka]i. poniewa]ż tych przwadkach obrazprz}zębiaplżed w lecfeniem możebyćpozomie niezmimion]r Z]u0D\T'n. wg skiegcAvidmana-Neunafi Postulat mak!'rnalne. go w kości'o możliwościach wykonania *szczepu decydująogó]nezasadyimplantopmteryki..1). dy zabiegówZ tego za]rresu.. /cśnie me|odd( hiruryic7 n. kowanaopeEcja Widmana. go leeenia przpębia powima popruwiaćestetykę uzębienia'a pEJ'najnniej jej nie pogarszać' tego z wzg]ędu znaQeniu staciĄ/ techniki prowa.odem d]a poJiecja|Pczenia hirurgir?ncgo'ZabiPgikorygrrją .]dasycĘEopeEcja płato\ła cieszJń.2 zebmno śEdnie zaldresy pozabiegort5'ch obnażeń kożeni zęMw po uastosc waniu ńżnyclr sposobówleczenia kieszonek kost' nych' Z ana]izytej !\.Estetyka periodontologii w wiele kontmweNji \łWołujeleczerrieimplaltG pŹyzębia' /enip logirzne hor1ch zapalenjem u.nej chirurgii Ryc. przeszcrep GBR.k]asycznaoperacjapła' towa)pro$ad'zqdo powsfuniarccesji dziąsła po lub głębienia recesjijużistniejących'szczegó]nierc.gowego 4 do l6 m/J). go oszczędzania tkaneł decyduje @ęstoo powstawa. iach są Mędne-IrnplanĘ tak jak i leczenie pmte. pzykład gin.Grdnildpood plasĘiczną między chinĘiq p. a nie podczasobecności stanu zapalne.GIR .7.ynika.żepo$'ildanie to zależy od badyc]'jncgosposobuprcpamvania płatal r!zy... się cesjogenne zabiegisterowanej są regenemcjitkanek (Ryc' 19. la.r6y a6i11gę.l. kostny Gingiwoplastyka pEesuwanie Dowierzcholkowe plata podnablonkow€j cIG pEeszczep thnłi lącz'ej.h.aniapłatów (zmodfi. l L.plastj'cznejchifurgii uzy.Z}zębia pozostał}'rni a jest zabiegami obeo e bardzońtnna' p prz].a\.c( jest moż|iwe' takie Daime poglądyo przeciwwskaza. juŻ niu no\\!h ledu | . nyc. GTR przeszczep Platusrypulowany.sterowana regeneracja tkanek'GBR sterowana regeneńcja kości- 247 . zębia'W Tabeli l9'l pEedstawiono\Ą.lzące na do utrab/tkanek miękkich lub kości.] !Ą\pd'ł. ko to musi być $'liczonew każdytego twu zabieg' UpośIedzenie estetyki po fabiegu płato$}mmoze być szczególniespekakulame w przj4)ad]\. zastosouanle bar.\Ąykonuje u pacjentów Z \\.W Tabeli l9.

]cfJ'zując lub we$'nętżńe cięcie.lsionkoN'cgo(v pobliżu granic1'śluzówkowo' do sfon]<owe sz(z$u \Ą1Tostlra przestrZenimiędfjzę' dz. jq tkan]<ę miejscu cięćpiono$}. Piono. niereroroow"ln".iqsłotej) podstaNędata jęz-vko\łegobie8nie i i sąsiaduj4q'chz ub]'tkiem'W bouej nad ubtkiem' u poilsta{y brodawki\łfkonuje pod płatami śluzówkoło.rowa'a pTFE blon.osc liofiiTowa'a odwdpn ona.6 3.6 1.. i \'.4 1. glubość bmdarvki i lrl'konuje skaling zębowejnic dukuje się oraz \5€ladzenie korzenia rv ub]'tku.w Estetyka periodontologii kostny. stnąpłatapfedsion]ouego w celu łahtego płata.7 4. z cięciem się pży cz}m koronow4lepoz!'dę płataprzedsion]<o\\ego. i poprzez przestgeń międzvębo\Ąą w \Ą1riku UPlłoSZCZo\'\ ]\IEToDA \:[\-nr[ĄRZ'ł\LĄ nie pżestneni między" uz}'skaniapełnegopłatana stronic językorł€j' Re. swoim mię.sp. bow-\'ch 2 mm) fa]ecana zmodńko.ch płaB w ilrnJ. 1989 Barnett 1984 Melloniq Blumenihal 1990 1996 Masters i\'!.4 2.NIPPĄ 'l5 Po stronieplzedsion](o. stronie przcdsionkowejprowadzi się ukośnie /ębn\ h/ 24ó .mpolożeniu.1999 i wsp.któle \ię ponadma|.h okesie minjrnlm W uby.lz]zębo\[(h pielwsze cięcie pżeilluża się międz]zębowej i Zapewnia szcze]ne zamknięcie pojed}'ncze pżeshfeni międzlzębo$€j.ch W \{ lkance łącznej puje ptedłużeniecięciapoziomegou podstały bro. 1997 Hed-"nwsp.ch preparvtania połąclenicśluzó\t'kowo. pżestżeńach część blodawki W $.8 1.nież i nastę. SZ!1Y zb]iża.2000 Parashis 12 1f 13 1f 12 12 ll 18 48 1f 12 12 36 t9 32 39 14 15 19 14 f5 rmod. tąIilm tec]xniquę prcwadzisię cięciewew'nqtrzkre' Pient'szy poziom!' sferv łączy podstawę płata wej i międzlzębowo kostnegopr4.f 1.tków pozabieqowchrecesji dziqs|a eczeniu W międzyrębovlych Tabe]a ]9'2 średnie zakresy od 12 miesięcy zab]egu'19ia 1992 Proeltakis iwsp. lub toda $}'h\€Eania bmdawek orndified prpi Ą pTe. /aprclono!\ano jego\Ąy.ch. iI]lF <po\ob\ lębia.zlu się poziome'lekko skośnc jęz]'ko\łego pieńł6z!m' TwoŹy się pehy }'at w 8rubejpodstańc płata umożliwiado. FDBA allooenna ioril. Widmana aplikacia FDBA aplikacia DFDBA DFDBA aplikacia aplikacja DFDBA aplila(iahidroksy.mcząqc lvszczepamilub regenemcję ubltków kostn}. 1994 Yukna Evans 1989 I Kocher wsp. plz]" bieżnie pionolve cięcia uwalniające. DFDBA d loqenla kos( n eoowapnrona.4 1.4 4. tlzne sz!r! materacowe (6-0lub7-0). stronęjęZJ'ko\łątam powtarza' ponadub]tkiem ró$. pżestżcni międ4zę.5 0. E[ID oialkd ndra/.q<iadująry( ub}4Ljem p'o\.2 '1.rialcm blonl Pnplożpnip.4 4.okch W jest (> Ir-b}tek \\lpełnia się mateńałemwszcze.lvająca ubJtek pozostaie cią8le \ĄJ szew materaco\ł. po\\']Tn pokĄĄ{abłoną' .yi7.3 1.8 0.okostnoNlmi. da\Ą'ki jej \\preparoNanie./va.7 0. łQc4. pżJ'pailkx szer.Ź}tcm picr 'otn]. plżedsion]{orłYul\'ido(znieniemkości.ltana mc' dłużania' Zakładasię d$a wewnę.Je. z łqczynajbardziejdokoronową brcdawka pokrt. 1995 scufean iwip. za]ecasię uploszczo.o w pżestrzeniach międz}'zębo\\Tch pżIla on "'*"'" .dziąsło$'e' Podcina się oko.oper.ld/i 'ip Io/.patytLj GTR użyciem f PTFE GTR użyciem z PTrE GTR uźyciem f b|ony EMD zastosowanie zastosowanEMD e 1.przcl. a następnie plfełoże.5 1.7 f.\' płatapnedsionkouego Ze szc.obustlonnie ną metodę wytważania brodawek (simplifźed 20' yesefL]ationflap. BRoDA$IEK Jeżeliszerckość pźekracza2 mm.8 1.1991 Weiqeliwsp.l oPi"*'.'" pżeilsionko\.SPPĘ.lr. zębach plz e.3 1. przestrzeniachmiędzpębo$}.6 .

no\\attoścjoĘch histo]ogicznie tkanek przr. chin[giczn]n leczeniu kieszonĆkkostn!'ch.o\\'bi. (zapewniajq zycj b|onzaporo\Ą^/ch zamknęc]e oko.l -'ę / n a ' . .a nad \\kpółczĆsn}m celem le(zenia zapaleń plz]lzebia F L b \ | k i ..Li.r/ .1.iania optlmalnego \\-\1iku esletl cznego po labicgu płato\lm na pĘ.ej ub\tkiem' podobniejak nad miF. l | | | i r a ' o r I i l ' | d ' i i p | .ol. .\\ I. z p n r r k u .i .i 'r razi.loN\ pprpod. jest zape\!'nienie najlepszlch wafunkólv do ponow.]1.płata prfedsionko\!€ .\ . l''^J|/F|| P Iniell.i r.hn.lgiadzić' Ub].rk p. dniego.. o d tn r i k o . m u u cięciu prle7 bloda\\kę uzl'skujc się mllielszą ilość tkanki. / a t ' n r o\ ' r | i i U $ n i .j' ". plefelo\lać metod!' mjkroc1inlĘiczDe osŹczę.Jr.t e . ] Io7cj4gasię nad pnestlżeniq międ47ębo\'ą.io1^ .n\aŹa się ni. \\i\..\g]adzanic po\\ielżchli koizeni i kifi]taź zamknię.w Estetyka periodontologii wbrodawcc nad ublt]iicln kostn}rn od bve$l dziq. r I J '! ' rnś|. tip po. sła zęba ze zmianą na po$ielzchni plf}'środko\. p]erwotnegozamknięca moż|rwość płatem. .l G]óWnymiza etamimetod MPPI i SPPFsą: je f achowan brodaWek ędz\.. a.tkót pionotfrh dobĄ'1Ą]' co nie uciska b]on} lub matefiału'D]a zamkrięcia nik kosmellczn] $ postaci zacho$al a btodarck tkanlri międz].ip orlbu.rt Dla uzysl.l.tku co ma szczegón€ znaczenieW zapobieganiu ekpo.r.. I n ] .ko$'o.. r h .u\\u.\konuiF. któIą pźeprol.lcdsionko(r i ods'laniasię kość .'bo$\. cie policzkouolęZ!kowe.adza się poplżez \łąs]iie przestEenie miqclz}'Zebołęna stronę jqf].fo.śn4'\ meiodą z \l:bo. . l ń n n . titego f anknięcia pieNotnego.r.pot].nosii0. .a. nn' pr/edlużasię ł. i . L re \ ..lti fastosoranie technik mik" hin rgi..1 .ermqtż]iieszonko\le do sąsiadujq. |o 80.p]żez t})2..4 mm. nipldacjc l\ Lkanliacht\ ard}ah i miękki(ll' Jest to na około5 mm' slczcgóll c t?żne dla obszam kĄtjtznego' co do p I nn'1.jakim jcst pżcstżeń ibrcldarr. lub się maieńaienr ]ubla]dadabłclnę' ptz1padkubra.|Ą. a nie tcchnjki GTR' s7!rami ęzełko\\]mi' \ \ l e ' h 1 i '' I ' i ' l z i 'k i p i p r r . u'ld\1.ermąrzkieszonko. ^onieczności dokorono\\e8o ich leponowania nale./\$. \IPPT i SPPIr5..'odcinkupr/ednim. podniebienną' Pźcsłanki te \rpl\\.d cr/'\ni dalv' i l' b.\. l l ' ' | .n c m . t ' u \ \ kostn!'ch' mateliałó\t ]iościo7astępcz].ttro\'1.h i r u r { i .h urar milvu.ew ten \\. . \\ipł]\\a to ró\\ eżzasaihiczo na przeŃd1lalność Po $adzi się cięcie \r.n1\ Irldtrlu/u$L. Ąn'' t/p$ n|.i iF8o i nadmiernego napinania. / n i r n \ \ p c z r p : d J .-rd. lF' hn L rcg^nc. dach i!. 249 .]'P|.tek \\]pełnia ncgo pżyc7er]u .L t. podciać okostna u podsta$). W pż\padku ub].90%operowanych ub!.nr. Sre. dzające brodall']dmiędlyębo e. prct'aro$a.cj $ Li.| " / l ] o l J d l | n jo ' l \ .lla ich całko.\.tek oraz rnoż]iwość bardziejdokoronowegou1ożenia Drony.Lt powinno być niechinrrgiczne lcco Z'lJJi]a od śrcxlka dziąslapłatapIzedsionkor. n . . \\' pl7ll)ad}iu cienkiego dziąsla \\].tkóW Wobec20-50% po zastosowaniu technk tradycyjnej).rh l.ko\Ę ró\tnief plo.'ająna isLotnc Z(ięlśzenie .Zębia c!ch brodat'ck międz}zebo$lch. ub}. . rUn}U.. ji po/Ą\|a|.fl.tzębiu na]czy: u\lalniająCe cięcia piono(.o bard/o nr. n c i | ' .f m ębowych.i".ka międz]zębota' ka 7ębodołoNego. / .JLle.. l .. dni zakres recesji dzi4sta12 miesięC].'egcl srnre.bielać \!}!eł.l/\. ' ż a por\'ienchnie zębo\re \r.losn\\a.9 '."lnpj $ ubo. go plfl(zepu. r .u luh nll..czĆnie peńodontolo8iczne (skaling poddfiąsłotl: do trycznĆgo miejsca !r t'acie jęz}'ko\\l'm' s. .De i atrarrmalycznc ma. r / i . gu.df.ki\\J .7akesu regenelacji i efektu kosnreĘ'czncgo Zabie. mrh ub]tkór\ kości \!'\'lostka $. Llnl\ h ^J' $ Jdui. \ral Lrniesiona zostale bfoda}.ch ]ub błon . peln]'plat p. nianie kieszonck kostnlrh $szczepami l(ostnvmi ]ubbiomateńalami. / nirn $.chmeto. !pr.u $os(. stronie ięz].PLo\' ' /.jc się poprawę polabicgovlcgox]'niku cstctr'cznego.\ '\ /. h l..Zębo1.\i r\.o.\. sn..j"żeli istnieją \\arunki alatomiczne . nrozli$ic najb]iżej ]. . Cięcie to ło ażdo sasiadująC!'ch bloda\\ek' Z ko]Ćiprepalu. brakucisku szWóWna materiał WYpełniający Ub}. \.e proradzić w ostatecz.kupu o|"rJlin"go umożIitia bafdziej plequJ.ii or.1ost. t p o j r n p l d n l d ..Wmialę możIiwoścido no\\e. I'rrl.ka międfJzębo$. plzl'jak najkorz]stniejs/]m pozabie \\ ku nozli\\oś(i zamknięcia ub]tku piateln' naleźv ! o \ \ \ m \ \ n . lJ'podciąć okostną).

w Estetyka periodontologii
Fecesji dziąsta. Dla cfcktu pozabie3o\\ego $a/ne jest, abJ nie pokĄ.ć całko\\icie pvĆszczepu platem' Jest to jednak metocla rclaĘ\r,nie fuudna technrcZ. \\i \r-r,borzemetodl' zabieg! r, ramach plast-\'cznej nic i $.l'magajqca d$,och pó]Zabicgo\\(h' chinrgti przyfębia należy u\zględnić czterr' pod. o r\iele proslsze jest Zmod]fi]o1\ane dol\ierlchoł' stau'o!\e zasadyl kowe rcponorlanie płata20\\ Zabier $m \lfdfuż po. slansę na sukces. przcwidJĄĄa]irość |q. /enjJ:Iu/o$kU$L,{]/ d.lnscpoofirNJl/i.ie l iF' iF \\].niku' e pnzionr' do' hod;1' no ^uvi ripzra',nio I'nni'ei . brak pon,ikłań. \a szcz}.tu\t.\.Iostka. jcgo końcach rł.lkonuje sĘ d\\a aspekl ekonomicznJi piono$e ciqcll u$'a]nl1jące.$thodząCe !t'błonę ślu. Im pr.ostsfa metoda' Ę.ln większa ptertid.rtral. prpdlunl.d. I .panr,' ri^ pl.rl' /ea'io\ei!.rno.i tr ni]<u mni"i.z.. l\\ ma€ a nid \ /J].rF.iPu]niP. /o\\.1 i jętnościtechniczn]ch operatol.a' Efekt każdcgo Za. bości'L1óry reponuje się dokor.onowo do pożądanej i Li. gU ś ńifurgij p|].h',ne zal"ir oJ z.|u|n.ll ma. t!so]@ści (jego \,sz}cie jest opcjonahe). P|at ten nualll'ch oasami !!ręcz aĄu mu 1ek2j7ai od \!łaści. plą'fiąm}ł'an}' jest l'' tej poz}qji plzez okolo 5 mi ' ' Pmpn|U hiruĘi' '. l \pgn \\po.a;"nj.r B-binpfu lrudn. lH hnili onpriL. nu|',/.ll' aIlPjet| ,,a.Io-osdILje qlne nroga prorradzić do powil<łańpozabiego\\.1'cl1 negonl orc.e- ' |nJ' 7 Lui. IiAIn\.lĄti.m |'€ n J ' :n.. nl;*.r,.ge n'no.i pogańzająq'ch $yik estel](znll C7ł.l1nik ekoto. ,lnie por,crz'nie .tr"h (Lj.t.l.r o !!. ]orze metodi'' zabiegu. 2.5 mm.20 Zaietami tej metodr icst bard-zodobry poniczn!'rórr'liez dccyfttjc e-lpr\,,,n\. br.rkk n -, /nu', i r/\na pE].kład plefero$aniu technik jednoĆtapow]'ch, raLi'gosr trt nil< postęrjo\ta. cia i jedno polc fabicgo\Ą'e'Plzi'' poszeEalxu dfiąsła cZ}'$],boŹe mateńahl autolo8icznego. \Ąi niu lłm, jak \'. 7adn],miJrn}'m,nalcży u$fględnić Ę p [ablonl<o\r.\m pveszczepem dziąsto\]m naleił' pa. p , h a r a L "r n l n g i , , n r J ' j p n l . r ' s : p o l p r J , u i q . a . e miętać' że irn glt]bs7.]ltJ.m jaśnicjsz]' plżesucfep ni pato]o. i tym sam]m go$Ze jego dopaso\anie do otaczają. rrspołpracuj4ql scepB\ narcyl. osobox,ość ' ',h .l,arpl lm bdril,,' i LlokorDno\oipsl on /Jim. giczna, na plf].kład zespól N{unc]rausena). p]anto$an}l R.n korŹrstfucjszy jcsL pofabicgo\Ą.\ efek1 este\'cfiłl kosztem jednakźe fakr.csl] poszc' podzielić rzenia dzi4słalub pogłębieniapŹedsionka' nej można zab egi p|astycu chirulg ii pżyzębia na następu]qce metody: poszeżanie po tkanek: dfiasła, Metodyodbudo\,!y kry/Van recesji e dziqsła, augmentacja kośc u,yrost ka zębodo|owego' Metody resekcjitkanek gingiwopastyka,chirur giczneWyd|użanie koronzębóW. Najr'.aż. niejsz]rn k]teńum ocen! Ćfckytności Zabicgów lF lokn\\.l]ri.r e.i. \' d.t.l, -.. r |\l,i no/dL.Bo.\a całkol'.itegojej pokĄ'cia tzn' clo połą. .jest moż]iwość

czcnia sfk]i$no.ccmento\\ego' Pod słn \lfględem llljl"pwe t'tlLi|i UĄ.l!\'dn'' l|L'/d'|Ą.osaniut'r,,e. szczepów podnabłonkol\ej lkank lącfncj (7(H0% lc. Ze \Ąfglę. cfon]rh recesji w I lub II klasie N'Ijilera).Z mod]ńka. dlr na najkorŹyst iĆjs4'pozalriegow]' \\]'nik es tc tycz' cji tcj mctod}' szclcgólne \Ą'aloryeste{J'czne plż}'non! nąjba.J,i'. |r.[crnsaną mnIodq l'ot/^żan'.l sZą ZabiĆgi Ę']on]\.anc bez bocfni'ch cięć piono. dziąsła porinien b}'ć pveszczep podnabłonko$'ej \.Ńh wmiejso biolc7}m - $. pokl]'}.dnilr re.esji po. tkan]ri lqcznej 18'1.! Połqczenie tego mdzaju p]że" jcdlnczlch tecbnika kopertorla \r,gRaetzke (1985); szczepu z dokofl]no\q:1n pŹesulięciem płata (meto. rr poĘ\Ąrniu rccesji mnogich: tecbnika \\g Bruno (1994).koper|a nadokostnow'awg .Ą]]ena (1995) da \\g Langcra i Langcra lub \\'g Bruno) pż}nosza poszenenie dziąsłalr,taścilr'ego ob. i technj]€ tunelo$a \ł'gZaba1equii 5p' (1999)' śr.ednio mm 5 'W sen'acji odle8lej wyik możeb]ć j eszcze ]epsz}'dzię Najltiększą minjmalizację cięć Zaplopono\ano ki pmcĆso\.'i pełfajqcego prfl1fepo lc}eeping aLLnch. | | ' ł h r i l ' l J n ' . o \ \ . j. n . ! r , \ j d - ń s n i " ż i d . , \ n i a . u ' ' ' ? l l ' I p J | | o ' , p \ nnAo ż l i \ ^ e l n o ] ' l l i e | 1 | | ' ' ś . I niu pizeszczepu'Zabiegi te pr/}nos74stabiln].efekt i. iA.

250

Estetyka periodontologii w
pokĄ.cia Zc n'zg]ęClu popm\tę\rarunkó\v anato. na mic7n]lh w $Jtiku poszeżenia i pogrubieniadfiq. sła'Zblifony ĆIckt\\.ZakresieodsetkapokĄć calko. titych, a p'ede $są.stkirn estĆtykipo 7abie8udajĆ \\-Ykoż]'stanie sterc\\'.ancj rcgeneraciit}(ane]!szczegó]nie \\' przJpadl(u s7eloldch i głębokichrecesji II klas! rg N{illcra. j Truclności ograniczenia z\Ą'iąZane tą metodą z to: moŹli$'ość zastoso\\ania lr1'łqcznie przypadku l'l rcccsji pojed],czycL niekicd]'konieczność odon. toplas{ld \r,celu slilorzenia rnieiscadla \vrostu .egenelujqqrhsię tkanek,brak możlil'-ości zasto. so$ania w pżĘadku \rąskiej slrcĄ dziąsła tfud. ność całkowiĘmzaĘ'ciu błonypnez płat oraz u' użycienieauto]ogicnrego mateliału' Efekt Kosmc. t}lznv \\ obu metodachjest zbliżonil(R}c' l9.2 i l9'5). z ]epiejoccnian]mpżez pacjentó ' rtfm. stcm gruboś.i dziąsrapo GTR' jest usta]enic kĄ.te ó$' sukccsu clir.u.. \Ąażne giczneśo poklTciare(esjidzi4sła' Jcdna z propoz5'

(anowiqceo czterykMeria pozabiego. sumarycznym WVnW|JżFriu e\tery(z.y.n ch|.u.g|C1nyn W leqe.iu
jedno|itość recellidziqs|a stopieńpokryca recesji, to: barwytkanek(w zakresie błony uzowej,dfiqslazro ś gowacia|ego, prfeszczepu dziąs|oWego do otoczenia), Wyg|ąd tkankim

grubość, zwióknień, pzebie9 po|ączenia utkanie), ś|u zóWkowo dziqśowego'

Pon mo dobiego cstclt cznie i stabilnego r\trlil\1l pokĄda rccesji po pżeszczepie podnabłonko\€i

tkanki ł4cznej i stelo$'anej iegcncracji tkaneĘ mc. todl te sq fi]lat]Ąl'nic trudne tecliLricfnie' Techniką Zdccydolt'a e najp.ostszq (brak koriecznoścl slYcla' i.ullu pote /'abi.go\a' ip.l dokoronn\a prpmi. szczedc płata półkięĄ'cowatcgo (Tanol'. 1s86)' PL) jcj Zastosotaniu ró\\,nicż Lr/yskuje się zadolt,alajac.l \\ nił ko.me|\. /n\. nt,lLierł"r,i prnla' |u .ię . i1' nie i . i i , | ' n l . ś d l . lp o I o t n J n : | | t I d n u r e d I n ' , p n i p l n pionorwch olaf nie naruva położenia broda\\ek I p i 6 miesięc'u. póŹniej, na fotografia(h przenrcslo. nliędzt,..Lo'lr. \\.fu/.nidn ; .a 2-J m]T l' ' ' . ' h' nych na eklan komputcla pŹez d\'och njeza]eż. w s7c7ęce (ta]rżemnogie) z \r-rstalczająca szelo]<o n].h oceniających, któlf}' ńe są po\Ą.iadomieni ia irrul,o.,ia 'lriarlar\lJ(' i\pgn \\udlp;lo-;1r" poLll^ga po/JbiFgn\,\ nimun 2 mm od blżegu ilziąsła (rrażneilla Lrnacz . " mplo,l/ipl.',cria O,.nic i\l'I1ik estetlczn]l kodorrany r'. ska]i tńjs|oprlio. nienia plata) prc\Ą?.Izi się cięcie łuko$łrte i de|ikat. rrcj: dobĄ| średni zly i nie podminorvujc się skalpelem tk.iłnkę$.'kierunku

Ryc.19.2a l/lnog e

Ryc.l9.2b Stan po 12 miesięcy po

Wei tkanki łqenej,

weso.
Ryc.19.3bAkcep cjentkę W}g|ąd dziqs|a12 miesięcy

Ryc.19.3aRe(esja klaly wg Milera

W}gqdu dziąsla'

251

w Estetyka periodontologii
ko.ono\ł.vn dla uzyskania płata śluzó$,kowcgo' Z kolci \tl.konuje się cięcie przez szczelinęclziasŁl i całkorrą, doclroilzącdo cięcia półkiężyco\Ą,atĆgo pla1-Waznejest' aby slGlpel b!'ł wicic u$Elria się pefora. co W Ciągł}nkontakcie z kością, Zapobiega dokoronowe cji ptata' Następujełahveprzesunięr:ie płata połksięi,]cowalego ab-r eznacznicpokĄ'l tak. połączeŃeszk]i\\io.cemcntowe' poiożeniu pzez Płattcn stabi]DouaĄ'jest !r t]1t1 poprzezgauę'Nie ma po. okołolo.minuto\ĄYucisk hueby zaldadania cementu chiruryicznego,gojenie tnrE kjlka lvgodni,pżez CMamiesiacezalecanejest Ltż]$Enie b''lkomiękkiej szcfoteczkiw opelo$anlm rejoniĆ.W pląpadku sąsiadujqqchp\.tkich recesji nrnogichrr*onujc się kilka połqczon$hze sobacięć luko$atJ'ch' ńrmolegfuch do krarrędzi dfiąsłai po , o\\Jhch /ts\ilr\.i gnru,\.kirnju nlaln\' I'dlk\ieh, rcponujesię ca\ ten komplcks dokolDDorł'o' bości nego {]Tostka i pżcchodzącena stronę pźcdsion. kowq' 2 nieznacznln pżckrocfeńem linii śluzó(. .ię PrcparujP ||d ' /c.' insnigru. ko\\o.d/iąJosAj' bości'u$idaczńająC okostn4' któm stano\ri łoże (okolicazatuzonou,cobiorcze.Z kolei z podrriebienia (nalcż}' przesfczeplącfnotkankoŃ../ wa)uz].sk1je się \unij' \ , dlo! r ndLtnn.k klon umiev'ra .ie . v.'.\.l1)stek p(} lub \'.łożu bio.cz]m tak, abyposzerŹyć piono\t].Ę e\enfua]nic pG wĘkszyćgoW\\:.miaźe \tiększyćgo uarótł1o\t $lmia'e popżccznm, jak po. śl,lLi| id pnevl /PpI n.l.|tspui/dl i !'iono\\ln' pżcz \\'szycie .esoótljąq,mi się niÓni do okost. go nej' Zabieg końcfy repoz!'da płata oIaZ szcze]ne i bez napięcia pokĄ'cic nim pneszczepu' a następ. .i r r r a , ' - ! , i c p o j p i l \ n r ^ mz n a m i, n l o , " n i " m i rł miejscu cięcia pozjomego piono\Ą:.ch'

s1'!]Ro11'!\l,r P'EGE\EP'{C.I'ł Kośfi Tech. (GBR Elt/idpd kości bo. niki sterc$.aneiregener.a(ji \t1'1 sa '\UG]'IENTACJA Augmentacja kości ostka ne rege eralilm) v!.\''kolfł'st]'r\ane d]a odbudott pożądan}m jest uażna metodą p]astyczncjchi. kości \Ą].lnialze' Za. $:rcstka 1,. każd}m fębodołoh€go pŹed \tplo1'.adzenrern \Ą].konać rm. rurgji prz]'zębiai polega na w.l/peŁańu zloka]izo. bie8taki można jc.Iiroczaso$'o po w.r. podczasimplantacji]rń \'.anJ'chubJ{kólf bezzębnego\t.l'rostka' Dochodzi planlu. po nieostroż. konaniu implanlu !! plf}'pa.lku periinplĄrLtihs' \ł do nich najczęściej \rJniku uran od ub].tku ijego Iodzaju(de. n]'ln usunięciu zęba,floka]ifowanegoi progres]ĄĄ" \{ zależnośCj rozległości poekstrakq\'jn]! dĆfekt[J.IDstka) nego plzebie$l zapaleniaprzyzqbia,Złamadazęba, hiscencja,zębodół uapolową' błonę \!raz z auto. rozległychtońieli' stomatopatii plotetl(znej. Po. stosujesię samąbłonę błonęz al]oge. lt,oilująone prcblem!'estetllznc w przednim odcin. logicznjtn pneszcfepem kostn}.rn. \\5^ h.,/(,/ppudsJpnion\. /ct'.mko.lrr\m Lu luku/\boMe8o. v,7eqe[nie planui-.ie r 1- nr,/n)m 3dt U^'skuie się zamlożony \fsuszony DFDBA) r0'1lj i \Ą..vróżnia się: \Ą ten sposóbbardzokosmet]une poszcl'lcnie i/lltb ui klas}fikacji ub]tków \Ą.arostLa po[.r].oso.ję. podwyższelie $ltrstka zębodo'łol'ego' tJe.ę l ||lIala l|dĄ"L\ lr miarr. $]'r.ostka, z}'ko$l'Inz zac.howan4.!t].sokościa z }ILT0D\ LsŁ.ll'lN'Lł TKĄ\EK PRZ\7ĘBL]. I{lasętrIulrata tkanek na t:rsokość zachollanq są slcmkością \tlTostka. \t'bmlle metodyrcsckyjne Za]iczane ń\łnieżdo n'Ikon],Wa. iilasę III utrala w}'sokości i szerckości wT'mstka' plast-vcf chinĘii plz}f ębia'ponie.waŹ nej u.ł.rostka w ChiruIgicznemetodyau8rnentac.ji d7iela ne sqw cclu poprall! zaĄIsuiIfiąsła, pŹlpadku je. po\''iększenia miękkiej go nadmialrr.Przykładcmjest gingiwop]as1].ka st(} się lra zmieifajacedo tkalrki pżed \['konaniem mostu)lub iegenera. sor\ana dla odh,vovenia fizjologicznego ksztaitu (planol'.ane plzerosnl. (plano\taDe implantó\' 2l dziasła s}tuacjijego nieod\Ą'Taca]nego w cji kośCj \\}'konr,!tanie ZabĘ tel rr5.kon]tran!'jest naj(zęściej polcko. w \{ estcĘrzncj augmentacjiub!'tkówtkanl{i mięk. pod. \\}m rc/rcsto\\'].m lapaleniu ibiąsła'Llą'skanie l'.:la. kiej klasy I, II i m $lkorż}'stujesię przeszc7ep nabłonkowej tkanłi lącznej(IŹngeri Cala8Dal9B0)' ści$ej$.spóipmq padenta \'. lakrlsic optyma]irej niechinr. $.miejscu biorc4,mjęZyko\\'o \Ą}'lofulic hĘicnJ jamy ustnejorazprzeprcrtadzenie W bm celu leczcnia pcriodonto]ogicznego ogółzna. na się cięciepoziome oraz d\\'ź| cię(ia pi.)Ilo$ep el(ra. gic7nego jegozakres' czającc odległości 2 mm od zębó\\' !r l szcz}tbezzęb. czącozmniejszają

252

Estetyka periodontologii w
Ryc'19'fla Uogól

Ry..19.4b Sian prawidlową gi€ . h ek' śom' 5 Tyży ka). je optyma|ną hi

Istnieją ró\\Iież moż]i\\ośCi !\1.cl]lużania koron!' ldinicznej za pomocq elistruzii oflodorlb.cznE' ]ub Il{' h( /ru..J /.ln|' iei \'ron\ F'ol7p/ ' hJ.Urśil, n.,l międf]zębo\\c' Dla zmniejszcnia 8nńości d7iasłaod. .esekcję tlanck pŹ\zębia' Tak z\ane dol..ieĘchołcina się c1ęść tlianlii oclstron! loesuon]d (Z\[]ątk]em kowc rrr.r]łużanie ]ioron}' może micć n ejsce $ 1r1. brodar\ek)' dokładnie oplacolllie się po\lieEchnię niku gingiwcktonii iub pl,esutania płata N Ęrn zębó\ i lakłada pojed]nc/e s^\.\:facho ańe pr.e(Jr lricnIrrirrr rt połączenirrlub bez osteoktonii' \\j\|ór 4i pr\'\\1konywaniu cjęćpoz\lala Da uzys]€nie zado. metod}'za]cl]'g'lótlxe od szerolości grub()ś(i i dzia. r\alajqcegoĆIektll estet!'cde-go (P$( 19':1). sła\!1aś(ił'e8o od g]'Llbości oraf bias7kipżedsjonko. \\ prTtTradkachpolekot!-tch i idiopalycTr\,ch \\cj kości w1Tostlia' tl.'\ni.|.''l n|i'|Ą. { '',id.^| J|Fż\ i' |''l\. . n \.v przypadkl ĘEtafczająCei szerckościdfiąsla na. z inożli\\'ością nawrotll' \'V picńlsz].m prZ}l)ad. lcży preferorrać gingilre]Ćonrię \elmętżną'g Pien\. ich kl $e lvspó]praq. Z lekażcln pro\adlą(ln nalc7\: sze ciQcie pó]księż]co$ate biegnic \r drie kics'/on]o podjęCiafarmalioteEpii alter- i osz(fędza bmda\\'ki nxqdf}7ębo$e' Dngie ta]dc Foz raŻ}ćmoż]ir\ość r.rrrrr'-i. Ir.r I'r,\lJ.r,ItFn\Inn.-^,rd,o1 ir7"pina. cięcie odpo\riada przcbicgowi polącze a szlJi$no. c}]dospoĄna -łtaliro]ismus. njf ed!]rina-am1od}?[l|l cemc[tor\ego, \.4lqLInje konturcl,'i dziąsla pif} s4lub diltiazem. siaclujqClrh zębach' lĆórc nic (]ma8ajq i'\dh]żenia Jec]n\m / l\ażlicjs/]Ch \\s]iafail do \1..\'clłużania koron]i \astępuie usullięcie \lciętcgo dziasła Z od. korolr liJniczn1lh zębólr jcst dqZenic do poptarr1' sionięCiem ]ioron]. do 8lanic}' szldi\lno{cmelto1\ej' esteĘ'k pżedniego odcinka uzqbienia'Korelita ta Plf}' tąskiej shefic d/iąsia $,laści\le8omctodą ka porrmna blt rozr,.ażana pż\'tz!\: uśmiechu dziq. Z \\.\bonl jest do$icżchołkowĆ p'esu[ięcic plata' slo$yn ' j eżeli Ę lko rte iest on łltikiĆm \$sokicgo Trz1'majqc skalpcl ró rroleglc do Cllugicj osi zęba. przebjegll LL i \lt|rgi gófircj 1ltf\' fizjologjcznej dlugo. pm{adzi się picn|sze cięcic po shoniĆ pżedsioDlio. ści](oron k] ric/l\(h zębó\\,góm]'ch lub prcgna(ii' tei i jęz}dorr,el }5 mn] r.xmoleglc do bEegu d,lia. Szczególniedekorzvstna cl]aĆstel].kiulębie a jcst s]a. dochodząc do kości .\.lDstka.\\ pĘcstżenL1ch as\metna l\. d'lugości ]iororl sie]€czY międf}lQboł].ch u|v}muiqc cięcie ló},nolcgle do Innc $skazania (lla te8o rabieguto: bżĆg! dziąsla,następuje odd7ielenie$Ęsloej \\aI. ' J , l / i J - l o \ , L ' \ j p n \ h i ,o $ . r L , t m a | | i . r . sh['bloda\dd. Dnrgie cię(ie biegniĆ !r I t n' dnie i{Ćsloll. /L,\ .nJ|n,' ||'ń'Pi . |".'.ln'ii /F|'a I J |||r/\ | ' |nJniJ kj \f kierunku kościt]mstka i jcgo celem jcst u$,olsrę kolon}' protet-\'czne]. edc plata (kohieĘa) dziąsło$e8o i'oko1 lęDtjl\i Zabużenie tf\\i szelo]ioś(i biologicznej' ./\'li Z ](L)]ei następujedo$icvchołko\lc odpleparotane sldóccnie pasa tkanki za\lartej pomjędz} slu,\. p]ata śluzó\\']iol\o.okostno$ego obu sfuonachb. po Lcln kości \\.()stka a bże8iem dziqsła(isLotIego ku zębo\\ćg() odsłoniQcieporricrzch kości'Trzecic i dla prat\idlo\lej ]o](alizacii p()ddziąslo\e8o brl{! ciecic protadzi sie wil]uż gr/biet1l]ioś(j \|]]osL]Q gu korcnt ptolct!cznei). i p]7eśróCi Zębodolo$)clr rrd przedsitlnka clojt:zr1io. u l d n \ i e r , d , ' r u \ \ .L i a . , n n r r l , r, r i r i F t - m \ \o. Dziqk temu odd/iela siq kr nier d;Ó4srorir r " r ustnej w rc]onie szJ ki Zęba od kościl\1Tost].ai usu\a

Plzedsionkollo i ięZ],kol\o odcina się nadmial dzią. sła,\astępnie po pomiare 8jębo]ości ldeszoncli pro. $adzi się ciqcic girlando$Etc. odl$ażajqc bn]da\\ki

253

pa|enie otoniu. do l|ark|daw(zej. dniejsu pn]'padkach\\. u$'zg]ędniającego która p(} gicznej' leczenic ofiodonĘ'czne lub/i protet]'czne.23 estetycf nego' w€go efelĆu !. Nie {eł dąż!ć zoyt Tałeji|ośL' oozy\karie jezeli plfed zabiegicm b!.a hig.'ł preparacja śronybiotcfej.7ębo$'1'ch.ch' za]eŹności poza.nPgo danegozald€su \Ą].]an:a pozabiega (szacolranena okolo 57oliczby zabiegó\' lub \łTęcz zatoźonego @ęstopowodemnie uzyskania niepo$odzenia.|ępoMJnid' korcny ldinicznej możli.Estetycme korony prctetycznenaleł zalda. gia oszczędzania rcgenercwaniatkanek przpębia.kiedy sześć dać naj\łtześniej no$ego bnegu dziqsła' peńo.22 esteryki uzębienia'lecz musi ja Zabieg kończy zszycie płatórvw przestrzeniach ńe możepogarszać popE\{iać'w czlm szczególneznaczenic ma stmte. biologicznej. ponieważ ność pofabiegowe upodobnianiasię do pier.w Estetyka periodontologii miesięcY po zabiegu.elaja_ pacjenta n|olo.dłużenia obok terapji cz]'stopeńodontolo' \\e jest pEeprowadzenie osteoktomii' Na]eżypa.W}. z)4 .'idzenie lejonu dziąsłowoDopiem całościowe decydujeo końcovlm efekcie zębowo.dcjap|ata' u5'sokichbrcda. Na ł]'niki chiruBii plast]czneipvł-Zębia rlredoslarearalubzbyrdgre5yw. Za międf]'fębov'. tń aI8onlmu no. dieta ubo9obia|ko\.laścirvej nie leczenie periodonto]ogiczne Blko \Ąśpótczesne od winna \ł]'nosić 2. wek międzJ.5do 3 mm.i pozabiegolc 5ą my ustnej.t$ażo*ego jest temz do]dadneusunięcieziaminy i \Ą!" estet-lcznlan prowadzonego leczenia.\lnagane \Ą]{)Iaco!!E. nieodpowiednia ma dziąsło tendendę do przeszcepu. sferokości miętaćo $. ustabilizujc się położenie zabiegu(naprzykład W B|ędy techni(fne trakcie prepamw'ania . nje inlerd\ ptina].r'ch pomocq szwów \łielo1. W naitru_ Możliw€ jest ych gładzenie !v od korzeni zębo.vars1"tvG i \Ąych.1/a) n splts maią po\vi].nieprawid|owa technika zak|adania one sl'asz(Zonc.niestabil.Wotnego kontufu. postępowanie szwóW)oraz niew|aściwe fnaczq.