1.

Podstawowe pojecia pedagogiki spolecznej: WYCHOWANIE- świadomie organizowana działalność społeczna, oparta na stosunku wychowawczym miedzy wychowankiem a wychowawca, której celem jest wywołanie zamierzonych zmian osobowości wychowanka. SOCJALIZACJA- to ogol działań ze strony społeczeństwa, zwłaszcza rodziny, szkoły, środowiska społecznego, zmierzających do uczynienia z jednostki istoty społecznej, tj. umożliwienie jej zdobycia takich kwalifikacji, takich systemów wartości i osiągnięcia takiego rozwoju osobowości, aby mogła się stać pełnowartościowym członkiem społeczeństwa. Opieka – dawanie oparcia, wsparcia, zaspokajanie potrzeb (właściwości ludzkich, będących potrzebą), których jednostka nie umie, nie może lub nie jest w stanie samodzielnie zaspokoić, żeby zachować równowagę biologiczną i psychiczną, przeżyć, zachować zdrowie, jakość życia, zapewnić prawidłowy rozwój (doprowadzić jednostkę do dojrzałości) i ciągłość gatunku. Osobowość – wewnętrzny system regulacji pozwalający na adaptację i wewnętrzną integrację myśli, uczuć i zachowania w określonym środowisku w wymiarze czasowym (poczucie stabilności). Jest to zespół względnie trwałych cech lub dyspozycji psychicznych jednostki, różniących ją od innych jednostek. Osobowość jest także definiowana jako charakterystyczny, względnie stały sposób reagowania jednostki na środowisko społecznoprzyrodnicze, a także sposób wchodzenia z nim winterakcje. Nie jest jedynym wyznacznikiem działania – to co i jak człowiek robi zależy tez od doraźnego stanu fizycznego i psychicznego, emocji, stopnia przygotowania do danego działania. Osobowość kształtowana jest przez całe życie, szczególnie w okresie dzieciństwa oraz młodości poprzez wpływ bodźców zewnętrznych w procesie socjalizacji, a także własnej aktywności jednostki. Istotną rolę odgrywają tu również wrodzone cechy biofizyczne. Rozwija się stopniowo. W rezultacie utworzenia się osobowości człowiek osiąga zdolność przetwarzania napływających informacji, dzięki czemu tworzy sobie obraz świata i siebie, integruje techniki i sposoby ustosunkowania się do przedmiotów, osób, sytuacji, przez co jego zachowanie nabiera cech stałości i powtarzalności. Kształtuje się przez doświadczenia, kontakty z osobami znaczącymi dla danej jednostki, role społeczne pełnione przez daną osobę, a także wydarzenia powtarzające się lub wyjątkowo silne. KULTURA- ogół wytworów działalności ludzkiej, materialnych i niematerialnych wartości, uznany sposób postępowania przekazywany z pokolenia na pokolenie. Kultura jest dorobkiem u cechą charakterystyczną gatunku ludzkiego. Wyróżnić można 3 kategorie kultury: rzeczy, znaki i zachowania. Wychowanie polega na ukulturowieniu jednostek, grup społecznych i społeczeństwa, przekazanie właściwych danej kulturze wzorów poznawczych, selekcyjnych, wartościujących. Czas wolny – czas, którym dysponuje człowiek po wykonaniu obowiązków takich jak nauka, praca, czynności związane z codziennym życiem. Pojęcie i problem czasu wolnego pojawił się wraz ze społeczeństwem przemysłowym i związaną z nim standaryzacją produkcji. W społeczeństwie tradycyjnym problem ten nie był istotny, gdyż nie rozgraniczano czasu wolnego od czasu pracy. W dużej mierze na pojawienie się tego problemu wpływ miało miejsce wykonywania pracy, różne od miejsca poza pracą, co z kolei wiązało się z przebywaniem w dwóch różnych społecznościach. Przeznaczany zazwyczaj na zajecia rekreacyjne:czynny i bierny wypoczynek, rozrywka, rozwijanie zainteresowan. SAMOKSZTAŁCENIE - (samouctwo), osiąganie wykształcenia poprzez działalność, której cele, treść, warunki i środki ustala sam podmiot. W procesie s. jego cele się dynamizują, osiągnąwszy wyższy stopień świadomości uczeń dokonuje często ich przewartościowania i doskonalenia. S. osiąga optymalny „poziom wtedy, gdy przekształca się w stałą potrzebę życiową człowieka oraz stanowi oparcie dla kształcenia ustawicznego. Proces s. rzadko występuje w postaci czystej, dość często natomiast bywa powiązany z pracą w szkole, z kształceniem korespondencyjnym czy wychowaniem równoległym. Pojęcie s. jest związane z

pojęciem samouctwa, niektórzy pedagogowie utożsamiają te pojęcia, inni wiążą pojęcie s. ze zdobywaniem wykształcenia ogólnego (A.B. Dobrowolski) lub z kształtowaniem własnej osobowości wg jakiegoś ideału (W. Okiński), pojęcie samouctwa zaś — ze zdobywaniem wykształcenia zawodowego bądź z samodzielnym zdobywaniem wiedzy. PRACA SOCJALNA- celowa i zorganizowana pomoc współczesnych społeczeństw swoim niewydolnym ekonomicznie, społecznie lub fizycznie członkom. Cele pracy socjalnej są realizowane w odniesieniu do indywidualnej i grupowej aktywności człowieka z wykorzystaniem 3 podstawowych metod: indywidualnych przypadków, grupowej, środowiskowej oraz takich technik jak: psychoterapia, poradnictwo, mediacja, rzecznictwo, i innych opartych na kontaktach interpersonalnych między pracownikiem a potrzebującym. WSPARCIE SPOŁECZNE- może przybierać postać indywidualną lub grupową. Istotą tej metody jest wzajemne wspieranie się i wzajemna troska o Główne formy wsparcia to: wsparcie emocjonalne, wartościujące, instrumentalne- dostarczanie konkretnej pomocy, informacyjne- udzielanie rad, porad prawnych i medycznych, duchowe- ma miejsce wtedy, gdy jednostka lub grupa mimo udzielanej pomocy nadal znajduje się w trudnej sytuacji. Wsparcie społeczne to gł. pomoc dostępna jednostce lub grupie w sytuacjach trudnych, bez wyjścia.siebie nawzajem, wspólnotę w której żyjemy. 2. Miejsce pedagogiki społecznej w podziale poziomym pedagogiki społecznej Pedagogika pozioma: systemy oświatowe, dydaktyka, teoria wychowania. Pedagogika pozioma: pedagogika pracy, kulturalno oświatowa, resocjalizacyjna itd.
3. Przedmiot i zadania pedagogiki społ.

Pedagogika spoleczna- jest nauką praktyczną, rozwijającą się na skrzyżowaniu nauk społecznych i biologicznych o człowieku, łącznie z etyką i kulturoznawstwem dzięki własnemu punktowi widzenia. Wyraźny jest tu wpływ środowiska na jednostkę. Jednostka dokonuje modyfikacji tego środowiska. Pedagogika społeczna interesuje się warunkami życia wszystkich ludzi. Jej cechy charakterystyczne to; pomoc i opieka. Na podstawie analizy orzeka jak dane warunki można zmienić. Przedmiot pedagogiki społecznej: -zainteresowanie wzajemnym stosunkiem jednostki i środowiska, -zainteresowanie wpływem warunków bytu i kręgu kultury na człowieka w różnych fazach jego życia. Jest to także zapewnienie racji bytu wartościom, ich przejęcie i krzewienie, oraz przetwarzanie środowisk siłami człowieka w imię ideału, -zajmuje się także ludźmi upośledzonymi przez warunki życia; są oni w różnym wieku i wymagają pomocy(jest to działalność opiekuńcza) -zajmuje się badaniami i analizą -interesuje się działalnością konkretnych instytucji zajmujących się rozwiązywaniem problemów, pomocą i opieką, Tym samym dostarcza wiedzy naukowej, która charakteryzuje środowiskowe uwarunkowania i wychowanie jednostek i grup społecznych. Zadania pedagogiki społecznej: Prekursorka a zarazem twórca tej dziedziny nauki w Polsce Helena Radlińska ujmuje zakres jej działań w

Geneza i rozwój pedagogiki społecznej Okresy rozwoju pedagogiki społecznej: • I okres-Okres w którym podejmowano praktyczną działalność wychowawcza bez refleksji naukowej Przedstawiciele to J. • IV okres. organizacji wczasów. Stanisław Szacki w Rosji (poznanie pragmatyczne).. wspomaganie kompetencji jednostek i grup niezbędnych do wypełniania różnorodnych zadań. przywrócenie działalności zamkniętej wcześniej Katedrze Pedagogiki Społecznej Uniwersytetu Łódzkiego. P. wiek społeczny dziecka. c)Historia pracy społecznej i oświatowej: poszukuje i analizuje czynniki ewolucji urządzeń i instytucji społecznych. W sposób spekulatywny bez powiązania z badaniami empirycznymi. b)Teoria oświaty dorosłych: obejmuje zagadnienia kształcenia i dokształcania dorosłych.ustrojowych . R. siły społeczne. w których zachodzi potrzeba ratownictwa. społ. ich powiązania.H.1945). Przedstawiciele tego okresu to P. Główny ośrodek myśli pedagogicznej to studium pracy społeczno.Ilościowy wzrost badań empirycznych skłaniających się w metodologii ku socjologii wychowania. zadania oraz charakter pedagogiki i ustaliła zasadnicze pojęcia takie jak: średnią norma.trzech dziedzinach: a)Teoria pracy społecznej: rozpoznawanie warunków. wzorzec.Solomon w Niemczech. która nadała pedagogice społecznej dużą rangę naukową.Owen.oświatowej wolnej wszechnicy w Warszawie • (1945.Bergman. • II okres.1980). po raz pierwszy użyto terminu pedagogika społeczna. utworzenie przy Uniwersytecie Warszawskim Katedry Pedagogiki Społecznej pod kierownictwem Ryszarda Wroczyńskiego • Lata 80. dramaty tożsamości obnaża progi i ograniczenia rozwoju myśli i praktyki pedagogicznej Lata 90. okres tworzenia podstaw teoretycznych pedagogiki społecznej w Polsce.. W okresie tym tworzy również Mary Richmond w USA i A. opieki i pomocy. Nakreśliła ona główny przedmiot.Próby syntetyzowania badań empirycznych w tym nakreślenia nowych obszarów badawczych oraz swoistej metodologii.. (soziale pedagogik) • III okres-Umacnianie się pedagogiki społecznej na podstawie badań empirycznych wraz z refleksja metodologiczna. Nawiązuje do współczesnej andragogiki. Wg Edmunda Trempały: • Analiza ( opis i ocena) konkretnych środowisk wychowawczych • Projektowanie zmian (w ujęciu modelowym i wzorcowym) w badanym środowisku wychowawczym • Podjecie działań praktycznych służących poprawie analizowanej rzeczywistości 4. okres transformacji społeczno. miernik. • V okres. Okresy rozwoju pedagogiki społecznej w Polsce: • (1908. Poszukiwanie sposobów na odnajdywanie sił ludzkich oraz organizowanie sa do przezwyciężenia niekorzystnych uwarunkowań środowiskowych na rzecz warunków korzystnych dla rozwoju jednostki i grup społecznych. formy skutków oraz oddziaływań wychowawczych.Irena Lepalczyk. F.1939) (1939.Natorp.Pestalozzi. Diesterweg. W Polsce szczególna rola Heleny Radlińskiej. Silny rozwój tej dyscypliny. Pierwsze opracowania podręcznikowe. trwałości i zmienności dążeń.Uprawianie ped.

takich . pomocy. Pedagogika społeczna w ujęciu Heleny Radlińskiej Pedagogika społeczna jest nauką praktyczną rozwijająca się na skrzyżowaniu nauk o człowieku. trwałości. organizowania wypoczynku. zadania normatywne (stawianie celów i wartości). za promocja człowieka jako świadomego i autonomicznego podmiotu działań 5. i zmienności dążeń i form. Radlińskiej: • Teoria pracy społecznej. Rozwój pedagogiki społecznej jako dyscypliny naukowej na przełomie XIX i XX wieku wiąże się z H. Zadania dla okresu IV W latach 90tych próbowano ujmować pedagogikę społeczną bądź jako dyscyplinę wyłącznie profilaktyczne-kompensacyjna bądź teorię i praktykę środowiska wychowawczego. poszukiwanie sposobów udzielania tej pomocy.rozpoznawanie warunków. Badania maja charakter deskryptywny i unikają formułowania celów zasadniczych. W ten sposób w pedagogice społecznej znajdą się zadania opisowe (empiryczne). wpływem warunków bytu i kręgu kultury na człowieka w różnych fazach jego życia. Postulowano za rozbudzeniem sił społecznych. zadania socjotechniczne (zasady kształtowania rzeczy. kultura narodowa. podjęcie działań praktycznych służących poprawie analizowanej rzeczywistości wychowawczej. opieki lub pomocy. ich powiązań. Zadania wg H. projektowanie zmian w badanym środowisku wzorcowym. stwarzającego warunki rozwoju osobowego każdemu człowiekowi. wspomagania kompetencji jednostek i grup niezbędnych do wypełniania różnych zadań: historie pracy społecznej i oświatowej poszukującą czynników ewolucji i urządzeń społecznych. biologicznych i społecznych z etyką i kulturoznawstwem (teorią i historią kultury) dzięki własnemu punktowi widzenia. zjawisk społecznych. wpływem ludzi na zapewnienie bytu wartościom poprzez ich przyjęcie i krzewienie oraz przetwarzanie środowisk siłami człowieka w imię ideału. proponuje realizowanie badań normatywnych i wprowadzenie pojęcie społeczeństwa globalnego. udzielanie pomocy • Teoria oświaty dorosłych. organizacji wczasów. socjologią podejmowała problemy ogólnospołeczne.prawo narodu do niezależności. Można go najkrócej określić jako zainteresowanie wzajemnym stosunkiem jednostki i środowiska.Zadania dla I i II okresu rozwoju: ■ Helena Radlińska zadania ujmuje w 3 dziedziny: teorie pracy społecznej zajmującą się rozpatrywaniem warunków gdzie zachodzi potrzeba ratownictwa opieki. które prezentowałyby ład społeczny). zabezpieczenia oraz poszukiwania sposobów odnajdywania sił ludzkich i organizowania ich do przezwyciężania . rozwój społeczny a oświata. relacja między społeczeństwem. Szkoła Radlińskiej nawiązuje do postępowania myśli polskiego oświecenia. Zadania dla III okresu Tadeusz Pilch zarzuca pedagogice tego okresu dominacje metod i technik nad celami przebudowy społecznej. w związku z filozofią. skutków celowych i samorzutnych oddziaływań wychowawczych. pedagogiką. do zmiany niekorzystnych uwarunkowań środowiskowych na korzystne dla rozwoju jednostek i grupy: teorię oświaty dorosłych obejmująca zagadnienia kształcenia i dokształcania dorosłych. wspomaganie kompetencji jednostek i grup niezbędnych do wypełniania różnorodnych zadań . Radlińską. dokształcania dorosłych. Edmund Trępała wyszczególnił 3grupy zadań podejmowanych przez pedagogikę społeczna: analiza konkretnych środowisk wychowawczych. w których zachodzi potrzeba ratownictwa.obejmuje zagadnienia kształcenia.

Z procesem wychowania wiąże się pojęcie wychowawca. Kamiński wiąże nierozłącznie z ped. Kręgi wychowania intencjonalnego powinny być rozszerzane poza tradycyjne środowisko wychowawcze (poza rodzinę. Możliwość istnienia i rozwoju tej nauki widzi A. skierowaną na aktualne potrzeby społeczne i jednostkowe nie tylko określonego wieku człowieka.poszukiwanie i analizowanie czynników ewolucji urządzeń i instytucji społecznych. Pedagogika społeczna traktuje przeobrażenia środowiska. Uważał on.wychowanek • Wychowanie zespołowe w grupie zostało odpowiednio zaktywizowane wychowawczo • Wychowanie przebiega w toku ulepszania środowiska siłami tegoż środowiska. trwałości i zmienności dążeń. Wroczyński Pedagog i historyk oświaty i myśli pedagogicznej. A. ale nie jedyne ogniwo łańcuchu warunków zapewniających prawidłowy oraz możliwie wszechstronny rozwój młodego pokolenia. które stają przed szkołą jako podstawową instytucją wychowawczą. Przedmiotem działalności wychowawczej jest osobowość człowieka poddana wielorakim wpływom pozostającym często poza kręgiem oddziaływania wychowawcy. Proces wychowaniadokonuje się w różnorodnych sytuacjach życiowych i obejmuje wszystkie etapy życia człowieka. Kamiński wyróżnia trzy typy działań wychowawczych: • Kontakt oparty jest na indywidualnym stosunku wychowawca. Kładzie nacisk na stymulowanie wyzwalania się w tym środowisku bodźców rozwojowych wspomagających proces dydaktyczno. społ. muzeach. zarówno w dziedzinie rozszerzania sfery poznania jak i pogłębiania zainteresowań dzieci i młodzieży oraz pozaszkolna polegająca na organizowaniu i kontroli wychowawczej danego środowiska. . ale całego jego życia i wszelkich dziedzin jego działalności. schroniskach turystycznych. społ. szkołę. który będzie dotyczył wszystkich zawodów. Pedagogika społ. swoiście rozumiany proces wychowania. placówki opieki na dzieckiem). wytwarzanie odpowiednich bodźców rozwojowych jako integralny element planowego działania wychowawczego. KAMIŃSKI W swej twórczości naukowej i działalności społeczno. który stawia przez pedagogiką społ. Wroczyński).wychowawczej. Jest trzeci typ wychowania. Przedstawiciele pedagogiki społecznej i ich poglądy (Kamiński. koncentruje swoje zainteresowania wokół problematyki roli środowiska w procesie celowej działalności wychowawczej oraz organizowania środowiska wychowawczego. nowe zadania.wychowawczy szkoły oraz osiąganiu celów i realizowaniu zadań. Wg niego preferowany przez ped. Proces wychowania powinien przebiegać w: poradniach świadomego macierzyństwa. Pedagogika społeczna powinna koncentrować się na problematyce środowiska wychowawczego. Ważnym aspektem jest również działalność pozalekcyjna. dziecięcych grupach podwórkowych. ich powiązania. 6. Wychowanie musi być inspirowaniem i rozbudzaniem sił twórczych w życiu środowiska. zakładach pracy i społecznościach sąsiedzkich. redakcjach. Kamiński w ścisłym współdziałaniu z innymi naukami społecznymi i biologicznymi praz z potrzebami rozwoju społecznego. czyli planowego wyzwalania nim bodźców i wpływów zgodnie z kierunkiem pracy wych. szpitalach. osiągnięcie zamierzonych rezultatów. formy i skutków wychowawczych. należą planową pracę wychowawczą najściślej sprzęgać z całokształtem wpływów działających na wychowanka”. R. Radlińską. „Aby zapewnić skuteczność działania wychowawczego tzn. którym towarzyszy pośrednio lub bezpośrednio wychowanie. że upowszechnienie oświaty pierwsze i podstawowe. W swoich tezach uznaje on konieczność interwencji w pozaszkolnym środowisku życia dziecka.• Historia pracy społecznej i oświatowej. traktując je jako zespół bodźców działających na wychowanka i warunkujących jego rozwój oraz efekty i wyniki planowanej działalności oświatowo.wychowawczej Kamiński kontynuował kierunek pedagogiki społecznej reprezentowany wcześniej przez H. Pedagogika społeczna w ujęciu Kamińskiego jest przede wszystkim nauką praktyczną i użyteczną.

oraz sposobu docierania bodźców): Klasyfikacji środowiska dokonał Józef Pieter który dokonał podziału ze względu na docierane do odbiorcy bodźce wpływów. Środowisko kulturowe to ogół dóbr z jakimi mamy do czynienia przekazywanych nam z przez poprzednie pokolenie. 9. Miejsca środowiska kulturowego to m. kulturowej. W rodzinie jednostkę otaczają składniki . co jest zmienne. zasady.7. Jednocześnie obok wymienionych zmiennych niezależnych mają wpływ również zmienne zależne do których zaliczamy: nawyki higieniczno-sanitarne. Inne klasyfikacje środowiska (wg kryterium administracyjno . środowiska są: elementy struktury przyrodniczej. emitujacych bodźce i wywołujących przeżycia psychiczne. filharmonia. Wg H. Obejmuje wytwory działalności człowieka lub sposoby ich przeżywania. Znanieckiego) to ogół osób z którymi jednostka spotyka się na przestrzeni swojego życia. normy. wykształcenie. poziom zintegrowania (identyfikacji kulturowej) poziom gospodarczy. Są to zmienne niezależne. Pojecie środowiska.) to czynniki wyznaczające i współwyznaczające procesy rozwoju. a więc jego funkcjonowaniem i wychowawczym oddziaływaniem. Dobra kultury dzielimy na : materialne (przedmioty materialne) i duchowe (poglądy. społecznej. Czynniki empiryczne środowiska społeczno-kulturalnego: Środowisko społeczne (wg F. filozofia. wiek.stanowi układ ludzi oraz stosunki społeczne otaczające jednostkę. a gdy emitują bodźce możemy wyróżnić typowe środowiska: • Środowisko naturalne – to ziemia wraz z jej zasobami i ukształtowaniem powierzchni.społ. pedagogika społeczna zainteresowana jest empirycznym obrazem środowiska społecznego. podstawowe typy środowisk ze względu na kryterium bodźców Pojęcie środowiska (w ped. klimat. a środowiskiem to co jest stałe.in. Wroczyńskiego środowisko to ogół skł. Środowisko społeczne i kulturowe nie występują rozłącznie dlatego zawsze mówimy o środowisku społeczno-kulturowym. flora i fauna • środowisko społeczne . Najważniejszą rolę Pieter przypisuje rodzinie uważa że jest ona najważniejszą instytucją która odpowiada za wychowanie dziecka. Radlińskiej otoczeniem jest to wszystko. moralność. nawyki np. religia. wykonywany zawód. wartości. 8. wyróżnia się następujące elementy środowiska społecznego: → rozmieszczenie ludności oraz gęstość zaludnienia (od tych elementów uzależniona jest częstotliwość i różnorodność kontaktów społecznych) → struktura zawodowa ludności (świadcząca o stopie życia. płeć. muzeum. Wg R.terytorialnego. zabobony. Czynniki empiryczne ukazujące wpływ na jednostkę to: miejsce zamieszkania. zróżnicowaniu ekonomicznym i o poziomie kulturalnym) • relacje poszczególnych grup wieku (wskazują na biologiczny dynamizm ludności) • struktura i poziom wykształcenia • Środowisko kulturowe – to oddziałujące na osobnika elementy dorobku historycznej działalności człowieka. Skł. kino. prawo). Poprzez te właściwości ukazujemy wpływ na wychowanie i rozwój. Są to dobra materialne – cywilizacja oraz dobra duchowe – nauka. natomiast inne instytucje maja jej w tym pomóc. grzecznościowe.

miasto z jarmarkami. na której opiera się całe społeczeństwo. prokreacyjną.. 10. zwartością i zróżnicowaniem zabudowy. Podstawowe (typowe u Kamińskiego. teatr. targowiskami. w którym można wyróżnić 2 grupy . Podstawą działania i doświadczenia życiowego jest wielka rodzina obejmująca kilka generacji z wiedzą należną do starszych. racjonalnym. szkołę. często nawet pod wspólnym dachem. występuje duża anonimowość życia i działania. przemysł zamiast administracji. poczucie jedności i względnej izolacji.pieter • okoliczne –obejmuja wieksza przestrzen okolice gmina. powinowactwa lub adopcji. można sklasyfikować środowisko miejskie i wiejskie. Stanowi najważniejsze miejsce przygotowania do życia w społeczeństwie. Zanika instytucja „głowy rodziny” a dominuje model partnerstwa. Mała składa się z matki. Wieś społeczność wiejska jest mała. Rodz.dzielnica • miejscowe lokalne-dziecko zyje wniej wychowuje się • domowe-caloksztalt tych osobistych warunkow środowiska dziecka . wieś zachowała ogromny potencjał pozytywnych bodźców wychowawczych. Myślenie irracjonalne dominuje nad świeckim. W dużej aglomeracji miejskiej stosunki sąsiedzkie związane są między rodzinami zamieszkałymi w bliskiej przestrzeni. szkoły. Istnieje również rozróżnienie jakościowe np.. społeczna. a duża to grupa złożona przynajmniej z 3 pokoleń. gr. nierygorystyczna kontrola społeczna. powiatowe lub np. kino. środowisko lokalne. Zachowanie cechuje tradycyjność. Drugim kręgiem otaczającym jednostkę jest środowisko grupy rówieśniczej. współżyjąca stale ze sobą w przestrzennym skupieniu. rekreacyjno-towarzyską. Miasto i wieś to najbardziej typowe środowiska wychowawcze w Polsce. zakład pracy.kulturowe które wpływają bezpośrednio na jednostkę. Mieszkańcy miasta mają dużą dostępność do różnych instytucji kulturalnych tj. często negatywnych. Jest to środowisko charakteryzujące się dużą gęstością zaludnienia. struktury wojewódzkie. Mimo przemian. praca rodziców jest źródłem dochodów rodziny. rodzicielstwa. Rodzina może być mała i duża. kultura ludowa i folklor jako ważne składniki świadomości. Występują niezbyt liczne rodziny dwupokoleniowe. legalizacyjno-kontrolną. ojca i dzieci. pokrewieństwa. opiekun-zabezpieczająca. Trzecia kategoria z przewagą struktury handlowej np. Styl wychowania dzieci jest bardziej liberalny niż na wsi. Wieś jest żywym eksponatem środowiska lokalnego. występuje różnorodność wzorów wychowawczych. dominacja przyrody i przyrodniczy rytm życia. Występuje podział pracy i usług. emocjonalno-ekspresyjną. Miasto skupia w sobie większą część mieszkańców. spontaniczność. seksualną. 3kregi środowiska j. W mieście występuje duża różnorodność zawodowa. Rodzina – to najważniejsza podstawowa gr. fundamentalne) środowiska wychowawcze i ich charakterystyka: Do typowych środowisk wychowawczych zaliczamy: rodzinę. rówieśniczą. złożona z osób połączonych ze sobą więzami małż. odizolowana i jednostronna o silnym zmyśle grupowej solidarności. Cechy odrębności wsi – mała zbiorowość i ograniczenie przestrzenne. Rodzina pełni wiele funkcji: materialno-ekonom. Wg Kamińskiego rodzina to środowisko życia dziecka. To gr. tolerancja wobec różnic.które wiaze się bezpośrednio z rodzina i jej zyciem >typologia oparta na rozróżnieniu cech terytorialnych srod: >kryteria ilościowe liczba mieszkańców >jakościowe cechy wsi i miast miasta i wsie duze i male >gospodarka indywidualna lub spoldzielcza na wsi lub wmiescie struktura przemyslowa handlowa lub administracyjna Ze względu na kryterium podziału adm. w tej samej lub sąsiedniej kamiennicy. zakładu pracy czyli środowisko lokalne – docierają do jednostki z niego bodźce pośrednie.-ter. dominacja rolniczego charakteru pracy i instytucji.

często matka lub ojciec sami wychowują dziecko. Do nich można zaliczyć: bezrobocie. choroba w rodzinie. co pozwoli zaspokoić różnorodne zainteresowania młodzieży.. przestępczość. kiedy dawniej była to wielopokoleniowa. rówieśnicza. Ważną cechą jest praca obojga rodziców. przygód oraz nowych doświadczeń. Szkoła powinna dążyć do rozbudzania aktywności pozalekcyjnej w związkach i stowarzyszeniach młodzieży szkolnej. Szkoła – to instytucja oświatowo-wychowujaca. psychicznych i społecznych. sportowych. W gr. cechują się zbliżonym wiekiem. w najróżnorodniejszych zespołach i kołach zainteresowań intelektualnych. Mogą więc powstawać spontanicznie. zagrażać i utrudniać przebieg oraz rezultaty tego procesu. baza lokalowa i wyposażenie w pomoce dydaktyczne oraz zabezpieczenie budżetowe ze skarbu państwa. zajmująca się kształceniem i wychowaniem dzieci. Współczesną łączą zazwyczaj 2 generacje rodzice – dzieci. Współczesna rodzina różni się od tej dawnej: współczesne rodz. Osoby należące do gr. Uczestnicy w gr. Będąc dla jednostki układem odniesienia. Grupa rówieśnicza – gr. Mogą one tworzyć warunki sprzyjające rozwojowi i edukacji. Środowisko wychowawcze rodziny tworzą takie elementy jak: kultura stosunków międzyludzkich w rodzinie. Szkoła nowoczesna nie może być szkołą nudy dla dzieci zdolnych. rówieśnicza jest obok rodziny jedną z instytucji wychowania naturalnego o stosunkowo silnym wpływie na jednostkę. bądź pod wpływem motywacji racjonalnej. przemoc.działających na człowieka bodźców: samorzutne i zorganizowane. znajduje możliwość ekspresji własnej osobowości. Do zadań szkoły w zakresie opieki wychowawczej zaliczamy: tworzenie w szkole i środowisku optymalnych warunków rozwoju ucznia. pozycji społecznych. rów. tzn. Jeżeli gr. interakcje jako umiejętność wzajemnego komunikowania swoich przeżyć i myśl. dewiacje. wywołując destrukcyjne zmiany w różnych sferach osobowości i życia dziecka. dostarcza wrażeń. model 1+2 lub 2+2. mogą być zorganizowane. młodzieży i dorosłych. nadzór oświatowy. funkcji. wychowania do czasu wolnego. W każdej rodzinie mogą wystąpić różne zagrożenia. Grupy nieformalne są . artystycznych. formalne to takie w których zasady organizacji wiadome są członkom z góry. stanowisk. Gr. dzieci-rodzice. zaspokojenie potrzeb biologicznych. W rodzinie może występować przemoc wzajemnie okazywana: rodzicedzieci. molestowanie. pomoc uczniom w wyborze określonego systemu wartości. W grupach tych kontakty przebiegają zgadnie z ramowym wzorem postępowania i mają określoną wartość. rówieśniczej jedn. sposobów postępowania. Szkoła powinna pomagać uczniom zdolnym o wybitnej inteligencji. praw i obowiązków członków. stosownie do przyjętych w danym społeczeństwie celów i zadań oraz koncepcji oświatowo-wychowawczych oraz programów. przez zapoznanie się z werbalnie sformułowanymi normami. rozwijanie zainteresowań i zamiłowań uczniów. Patologie jakie występują w rodzinie: alkoholizm. obok rodziny i szkoły stanowi ważne ogniwo w systemie oddziaływań wychowawczych na młodego człowieka. ról. to poszczególni jej członkowie również będą skłonni takie wzory przyjąć. o specjalnych talentach. zdolność i chęć wspólnego porozumiewania się oraz symbole kulturowe. a matka zajmowała się dziećmi i domem. jest mała. pełni wobec niej funkcje socjalizacyjne. o umysłowości odkrywczej. Rodzina bardzo często boryka się z problemami których sama nie jest w stanie rozwiązać. Osiągnięciu celów służy odpowiednio wykształcona kadra pedagogiczna. często uzupełniając lub nawet zastępując w tym rodzinę. co doprowadza do dysfunkcyjności rodziny. rodziny jest mała liczebność dzieci. technicznych. Grupy te mogą mieć charakter formalny lub nieformalny. Ponadto organizuje swoim członkom czas wolny. rówieśniczych uczą się samodzielności i sprawdzają samych siebie. pozytywnie przyjmuje jakieś wzory zachowania. niepełnosprawność. Dawniej ojciec zarabiał na rodzinę. przelotne lub trwałe. Grupy tego typu dają swoim uczestnikom coś bardzo ważnego – poczucie pewnej autonomii. W ten sposób gr. czy zasadami dotyczącymi działalności grupy. a musi stać się szkołą pobudzającą wysiłki intelektualne i moralne dzieci. realizacji potrzeby przynależności oraz zaspokaja potrzebę akceptacji przez innych. a charakterystyczna cecha współ.

Zakład pracy – to celowo zorganizowana jednostka gospodarcza prowadząca działalność o charakterze zarobkowym. wytrwałość. Wśród wielu funkcji wych. wartości. Do owych właściwości. zasada odrębności tworzyła poczucie przynależności do określonego świata wartości i emocji. które kierują siły wychowawcze środowiska zaliczamy: tożsamość etniczną. czyli wzajemna znajomość członków zbiorowości z zasady kontroli czyniła instrument skuteczny. Wszystkie te grupy powstają w wyniku niezaspokojenia w warunkach życia pewnych potrzeb czy zainteresowań. te są efektem dążenia dzieci i młodzieży da stworzenia własnej społeczności.zjawiskiem występującym we wszystkich podstawowych fazach uspołeczniania dzieci i młodzieży. staranność. jedność ekonomiczną i zawodową. słowność. zakładu pracy coraz większe znaczenie nabiera kształtowanie kultury pracy. świadomych jedności. relacji międzyludzkich oraz identyfikacje z zawodem. że w zbiorowości lokalnej wynikły treści procesu socjalizacji. która przez zespół cech. kontroli grupy nad jednostkami i powszechnej identyfikacji członków. Praca szczególnie zbiorowa lub zespołowa stwarza warunki. posiadających i ceniących wspólną tradycję. właściwości i wewnętrznych mechanizmów regulujących tworzy szczególny typ środowiska wychowawczego. poczynając od wieku przedszkolnego przez wiek szkoły podstawowej i średniej. jest to wychowanie gdzie dominują spontaniczne związki. instytucje usługowe i kulturowe. Członkowie danego zakładu pracy dążą do określonego celu. doświadczenie zawodowe. wychowanie jest intencjonalne – jest celowym wychowaniem właścicieli (pracodawców). a powszechna identyfikacja. Ogólny cel wychowania w zakładzie pracy jakim jest wszechstronny rozwój osobowości pracowników można rozpatrzyć pod kątem podstawowych typowych oddziaływań wychowawczych: wychowanie naturalne – które opiera się na uczestniczeniu w pracy i życiu społecznym gr. samodzielność. formalnych i nieformalnych. posiadająca określoną strukturę organizacyjną i urządzenia. wychowawcy i plan działań wychowawczych. życzliwość. aż do młodzieży studiującej. odrębności i gotowości do wspólnotowego działania żyjących w poczuciu przynależności i wewnętrznego bezpieczeństwa. pełnią określone role zawodowe. poglądów i postaw pracowniczych. izolacji. gangi. 11. Można wyróżnić trzy kategorie nieformalnych grup rówieśniczych: dziecięce grupy zabawy. która służyłaby zaspokajaniu ich potrzeb poza nadzorem dorosłych lub przy akceptacji z ich strony. środowiskowe systemy wartości i autorytety. Definicja ta ukazuje pewien obraz specyficznej zbiorowości ludzkiej. w których sam proces pracy i środowisko pracy wpływają na ukształtowanie się celu. Wspólnymi cechami wychowania naturalnego i intencjonalnego jest kształtowanie i rozwijanie równoległe z wiedzą i umiejętnościami zawodowymi takich cech jak sumienność. pomysłowość. Gr. dyrekcji i organizacji społecznych. bandy). nawyki. Wśród funkcji wychowawczych ściśle związanych z celem i zadaniami produkcyjnymi lub usługowymi wyróżnia się funkcje wynikające z uczestnictwa w procesie pracy. która obejmuje: wiedzę umiejętności. Kamińskiego środowisko jest obiektem zapatrywania z dwóch stanowisk: a) subiektywne – zwolennicy tego stanowiska wychodzą z założenia że nie ma dwóch takich samych jednostek ludzkich posiadających identyczne środowisko np: dwaj bracia bliźniacy nie mogą mieć przez całe życie tych samych kolegów czy czytać te same książki. relacje między pracownikami. Nie występują tu instytucje wychowawcze. 3 młodzieżowe paczki. kulturową. Zasada kontroli była mechanizmem regulowania zachowań i represji wobec jednostki łamiącej prawo. religijna. Środowisko lokalne – to gromada ludzi zamieszkujących ograniczone i względnie izolowane terytorium. zasadę odrębności. Stanowiska w kwestii roli i znaczenia środowiska w kształtowaniu rozwoju osobowości Wg A. (punkt widzenia charakterystyczny dla psychologii) . gospodarność. symbole. 2 grupy dewiacyjne (np. Z opisu tego wynika.

Z. Wychowawca powinien być osobą kompetentną z odpowiednimi kwalifikacjami pedagogicznymi. Odmianą determinizmu środowiskowo-przyrod. co w związku ze strukturą organizmu człowieka. Niebezpieczeństwa wynikające z niewłaściwego interpretowania wpływów środowiska: Niebezpieczeństwa grożące przy niewłaściwym interpretowaniu wzajemnych oddziaływań środowiska i jednostki to: 1) dotyczy przesadnego zaufania do „naturalnej” siły wychowawczej niektórych kręgów środowiskowych np: zakładów pracy produkcyjnej. 3) Trzecie niebezpieczeństwo polega na tworzeniu środowisk pozornie korzystnych ale których oddziaływanie może być sprzeczne z dążeniem ich twórców (np. w życiu jednostki: 1) determinizm wedle której istoty ludzkie w całej swej osobowości.b) obiektywistyczne (wg prof. iż podstawowym źródłem przeżyć psychicznych człowieka oraz rozwoju jego psychiki jest właśnie środowisko społeczne. a przede wszystkim najbliższe środowisko życia. POTRZEBA LUDZKA. Radlińska. W ciągu całego życia człowiek przechodzi przez . Wpływ środowiska na rozwój człowieka Istnieją następujące koncepcje na ten temat: → J. czy estetyczne) i na ich podstawie kształtująca wszelkie niepożądane oddziaływania środowiska. niedostrzegania progu możliwości środowiskowych metod przezwyciężania wykolejeń jednostek i grup młodzieżowych. ma zewnętrzne doświadczenie → Stanley Hall twierdził. interesuje przede wszystkim wzajemne oddziaływania wpływów środowiska i przekształcających środowisko sił jednostek. 2) idealizm pedagogiczny – reprezentowany przez Fryderyka Foersta głosi że jednostka wrażliwa na motywację wyższego poziomu (światopoglądowe. podobnie jak wszystko co żyje. 13. czyli rodzina 12. 2) Drugie niebezpieczeństwo dot. utrzymania określonej roli społecznej itp. moralno-społ. kształtowane są przez środowisko przyrodnicze. lub dorosłych. zakłady poprawcze grupujące młodzież bez należytej selekcji.s. tak więc podstawowym celem wychowania miało by być stwarzanie jak najbardziej korzystnych warunków dla naturalnego rozwoju wychowanka. którym to miały być podporządkowane zamierzona działalność wychowawcza oraz wpływy środowiskowe → Alfred Adler uważał. iż w naturze człowieka kryją się doświadczenia historycznego rozwoju całej ludzkości. uważała że p. 3) dialektyczny – współtwórcą 3 formuły ujmującej środowisko i jednostkę w dialektycznym związku jest H. Rybickiego) stanowisko charakterystyczne dla pedagogiki. Jednostka funkcjonując w środowisku jest poddana oddziaływaniu tych samych bodźców pośrednio jak i bezpośr. iż wpływ środowiska ma decydujące znaczenie dla rozwoju i kształtowania się różnorodnego świata organicznego → John Locke z kolei był zdania. zachowania gatunku. – przedst. jego indywidualnym doświadczeniem oraz miejscem społecznym jest niezbędne do utrzymania się przy życiu i umożliwienia rozwoju. Owe wykolejenia to: przestępczość. Można rozróżnić 3 punkty widzenia na role środo.jest to stan niedoboru i braku czegoś. chuligaństwo. Problem potrzeb i ich zaspokajania w różnych fazach życia i sytuacjach zawodowych. jest determinizm psych. Lamarck uważał. Freud – wg niego superego stanowi wytwór środowiska kontrolujący jaźń – ego. alkoholizm.B. wakacyjne obozy młodzieży pozbawionych odpowiedniego kierownictwa wychowawczego. iż decydujący wpływ na proces kształtowania się umysłu psychiki człowieka.. narkomania.

Potrzeby te nie ustają w toku zaspokajania lecz potęgują się dostarczając coraz to doskonalszej realizacji osobowości. to konkretne działanie. a także powstałe trudności i problemy wychowawcze w różnych środowiskach (rodzina. Potrzeby społeczneakceptacji. a także umiejętność obcowania z ludźmi. jak zostały zaspokojone potrzeby filogenetyczne. Długo niezaspokojone potrzeby prowadzą do frustracji. która przez osiąganie określonych wartości osiąga pełnię bytu. w szkole) -wskazuje na to. zależy od tego. Są artykułowane przez grupy społeczne. duchowym. środowisko lokalne) wskazują. METODA INDYWIDUALNEGO PRZYPADKU Wg Kamińskiego jest sztuką. Wsparcie to działania pomocowe dla danej osoby o charakterze instrumentalnym. Wśród ogółu wychowawców świadomość roli potrzeb w życiu człowieka jak i umiejętność ich zaspokajania odbiegają od stawianych wymagań. przynależności i identyfikacji (przyjaźń. potrzeba 8 godzinnego dnia pracy) POTRZEBY PSYCHICZNE. a ta z kolei do agresji. są użyte w celu zmobilizowania sił w jednostce i . Posiada je każdy z nas. Są to potrzeby gatunku ludzkiego.są to potrzeby. W praktyce jednak ich determinująca rola nie jest dostrzegana. ich tragedie. Znaczenie potrzeb dla rozwoju jednostki czy grupy społecznej ma pełne uzasadnienie teoretyczne. potrzeba uznania społecznego. że wszystkie mają swe źródło w niezaspokajaniu potrzeb. Rodzaje potrzeb: • Z niedostatku. gł. w których zaspokaja swoje potrzeby. Jeśli potrzeby niedostatku nie są zaspokojone. Należą do nich potrzeby fizjologiczne. apatii. Jeżeli potrzeby niedostatku nie są zaspokojone. że mają one swe źródło w niezaspokojonych potrzebach. co jest akceptowane przez grupę społeczną. masy ludzkie. życia towarzyskiego. stosunki społecznoekonomiczne(np. które odczuwają członkowie wielu różnych grup społecznych. Psychicznego Rozwój człowieka jest uwarunkowany przez uzdolnienia jednostki. potrzeby rozwoju przestają kierować naszym życiem. Brak czegoś uniemożliwia nam funkcjonowanie w stanie równowagi. Metody pracy socjalnej. szkoła. snu). Analiza zaburzeń rozwojowych obserwowanych u ludzi. masy ludzkie i o których społeczeństwo sadzi. ochrona przed agresja). Analiza wielu przypadków zaburzeń rozwojowych u dzieci i młodzieży. bezpieczeństwa. to brak czegoś. Zaspokajanie potrzeb rozwojowych jest ważne dla utrzymania zdrowia.różne środowiska wychowawcze. Potrzeby te podlegają ciągłym zmianom. • Potrzeby społeczne: są to potrzeby. i o których społeczeństwo sądzi. których człowiek nie nabywa. Stosownie do panujących obyczajów. szacunku i miłości (wobec samego siebie i uznanie wśród innych) • Rozwojowe (istnienia). informacyjnym. wycofania 14. Potrzeby te. Potrzeby rozwojowe są potrzebami ontogenetycznymi. Poziom ich zaspokojenia ma wpływ na kształtowanie się potrzeb rozwojowych. Pomoc to system instytucji pomocy społecznego. bezpieczeństwa (schronienie.dotyczą indywidualnych właściwości jednostki. przynależności. które odczuwają członkowie wielu różnych grup społecznych. to wtedy potrzeby rozwoju przestają kierować naszymi zachowaniami. Uświadamianie nowych potrzeb społecznych może nastąpić dzięki żądaniom społecznym (np. dzieci i młodzieży. że w ich zaspokajaniu muszą dopomóc jednostce instytucje publiczne. które potrzebują pomocy. potrzeba czasu wolnego). w której wiedza życiowa i nauka o człowieku oraz środowisku. życie towarzyskie). że w ich zaspokajaniu muszą dopomóc jednostce instytucje publiczne. Stosunków społecznych i kultury: fizjologiczne (jedzenia. wiek.są to potrzeby. lecz odpowiednio się zachowuje wobec nich. To jakie one są. ich tragedie a także trudności i problemy w różnych środowiskach(w rodzinie.

Celem pracy grupowej jest uczynienie grupy zespołem wychowawczym. aby sama chciała skorygować swoje życie oraz dobrze rozpoznać się we właściwej osobowości. Czyli mamy to do czynienia z metodami rewitalizacji. musi być możliwy do zrealizowania. Prowadzenie zespołu przez wychowawcę lub wyróżniającego się w grupie kolegę polega na przodownictwie. wyjazd do sanatorium. na pomocy i radach udzielanym czynniejszym członkom zespołu. METODA PRACY GRUPOWEJ W tej metodzie oddziałuje się na jednostkę za pośrednictwem małej grupy. Tylko w toku realizacji wspólnego zadania możliwe jest powstawanie zwyczajów grupowych.plan jest praktyczną konsekwencją diagnozy. zorganizowanie pomocy sąsiedzkiej oraz na postępowaniu wychowawczym.to ostatni. tzn. • Opracowanie planu postępowania. Poprzez uczestnictwo w grupie tworzymy warunki do zaspokajania potrzeb: Grupa rozwojowo wychowawcza. Musi być otwarty na wprowadzenie poprawek.dotyczy osób w każdym wieku. którzy pragną mniej lub bardziej świadomie. w związkach młodzieży i stowarzyszeniach społecznych. Procesy rewalidacyjne są kosztowne i długotrwałe. a co złe. . wspólnych zasad postępowania. Prowadzone jest postępowaniem elastycznym. psychicznemu. najdłuższy etap działań pracownika socjalnego. Bardzo ważne jest by przestrzegać podstawowych zasad tej metody: akceptowanie jednostki takiej jaka jest. Plan bywa ukierunkowany dwojako: na praktyczne korygowanie środowiska np. kluby sportowe). Ambicja i dynamizm grupy wyraża się w sprawowaniu kontroli przez grupę nad zgodnością postępowania członków z jej celami ideowymi.środowiskowa (zależna głównie od polityki społecznej) i metoda psychowychowawcza (zależna od pracowników socjalnych). Narzędziem jest w tym etapie wywiad środowiskowy oparty na kwestionariuszu z pacjentem dopełniony obserwacją. zwyczajami.odpowiedniej pomocy w społeczeństwie dla ulepszenia wzajemnego przystosowania jednostki i jej środowiska. obozy. które sposobem bycia nie odróżniają się od przeciętnych zachowań ludzkich. a ich rezultat może być pomyślny lub pośredni.rozpoznawanie przyczyn problemu i ich nasilenia. Trzy etapy metody indywidualnego przypadku: • Diagnoza społeczna. • Prowadzenie przypadku drogami rewalidacji. dopuszczającym korygowanie diagnozy i samego planu do czasu utrafienia w nurt najskuteczniejszego postępowania rewalidacyjnego. w zorganizowanej rekreacji (kolonie. co dobre. dążenie do nastawienia jednostki. Taki plan musi posiadać pewne atrybuty. Natomiast prowadzenie zespołu przez osobę o większym dystansie psychicznym wobec członków grupy (z powodu wieku.samorozwoju w którejś z wymienionych dziedzin. Określa. Zadaniem tych grup jest służenie pomyślnemu rozwojowi fizycznemu. kulturalnemu wszystkich. Rewalidacja zaś polega na zmianach sytuacji środowiskowej oraz równolegle postępującego wyciszenia niepokoju „pacjenta”.oświatowej dorosłych i młodzieży (w domach kultury. aby czynili członkowie zespołu. z tendencją do wyszukiwania wśród nich przodownika.) polega na opiece tzn. przerzucanie mostu życzliwości. sytuacji społecznej itp. metoda rzeczowo. aby uruchomić proces rewalidacji. kiedy i jak ma czynić pracownik socjalny w stosunku do pacjenta i jego rodziny. przykładaniem się do realizacji zadań. Poczynanie wstępne polega na ustaleniu przez daną grupę konkretnych zadań realizacyjnych. kształtującym korzystne zachowania i postawy „pacjenta”. wspólnych ocen tego. w razie gdyby pewnie zachowanie się wydłużyło. Czynności diagnostyczne to zebranie informacji i diagnoza właściwa. Grupy takie kształtowane są na gruncie pracy kulturalno. co chce. co.). zasadami moralnymi. wiara w tą jednostkę. na czynieniu przez Ledera tego wszystkiego. wykonalny i musi być też pewna rezerwa czasowa. klubach itp.

poszerzania wiadomości. rozrywki. Kamińskiego jest to ta część budżetu czasu. sprzątanie.i .nastawiona jest na realizację zasadniczego zadania tj. Metoda grupowa polega tu na operowaniu jej postacią rozwojowo. posiłki.wychowawczą dla organizowania dzieci i młodzieży zagrożonych wykolejeniem lub już wykolejonych. przystąpić należy do planowania ulepszeń środowiska lokalnego. swych nieszczęściach i sukcesach. dezorganizujących życie społeczne. 15. higiena). Aspekt wychowawczy i moralny czasu wolnego. zrozumieć jej motywację. lecz przez społeczność i wspólnie z nią. opieka nad członkami rodziny. I w tej fazie prowadzący powinien jak najmniej mówić . podlegających zaburzeniom w zachowaniu się. Pracownik społeczny odpowiedzialny za pomoc takiej grupie rodzinnej dopomaga jej członkom w rozwiązywaniu swych rodzinnych trudności. Grupa rewalidacyjna. pranie. umożliwienie powrotu osobom wykolejonym do normalnej społeczności. ani przez stałe obowiązki domowe(gotowanie. przejawiających objawy jakiegoś wykolejenia np. ani przez zaspokajanie elementarnych potrzeb fizjologicznych(sen.8 osób w tym samym wieku. a zadaniem staje się organizowanie procesu wychowawczej poprawy . Zadaniem pracownika socjalnego jest słuchanie wypowiadających się. czego się wysłuchiwało. Podejmowane są tu działania o charakterze ratowniczym i opiekuńczym w stosunku do osób nieprzystosowanych społecznie. Stabilizacja poczynań organizujących społeczności lokalne może mieć postać: objęcia kierownictwa poczynań przez odpowiednią grupę lub samorząd osiedlowy. terytorialną. Wśród grup rewalidacyjnych wyróżniamy: drużyny podwórkowe. że poczynań nie prowadzi się dla społeczności. przestępcze. CZAS WOLNY to wszelkie zajęcia jakim może oddawać się jednostka z władnej ochoty dla: wypoczynku.wychowawczej. METODA ŚRODOWISKOWA Organizowanie społeczności lokalnej inaczej środowiska naturalnego grupy ludzi. Podstawowym zadaniem tej fazy jest wywołanie lub wzmocnienie u nich krytycznego poglądu wobec omawianego rodzaju faktów oraz wzbudzanie chęci wyzbycia się takiego postępowania. skłaniając do dyskutowania samych członków grupy. powołanie w tym celu specjalnej organizacji. nieletnich popełniających jakieś kradzieże. rozwijania swoich możliwości. Pierwsza faza w tej metodzie polega na kompletowaniu grup nieprzekraczających 7. Po dokonaniu lustracji społecznej. drużyny podwórkowe. swych zainteresowaniach.zawodową.jej tworzenie jest spontaniczne. Czas wolny wg. Funkcje czasu wolnego. Drugą fazą pracy grupowej jest przejście do dyskutowania wypowiedzi. Czas wolny. jej głównym zadaniem jest próba powiązania zerwanych nici łączących jednostkę z najbliższą grupa społeczną.Grupa psychoterapeutyczna. Metoda środowiskowa to inaczej mówiąc organizowanie społeczności lokalnej dla zadań socjalnych. mobilizujących wszelkie siły społeczne do działań opartych na wspólnym planie. która nie jest zajęta przez pracę zarobkową normalną i dodatkową ani przez systematyczne uczelniane kształcenie się. Trudną przeszkodą dla tychże grup są grupy szkodliwe społecznie np. grupy obozowe oraz rodziny problemowe. Metoda organizowania społeczności jest najtańszą z metod pracy społeczno. którą łączy bliskość zamieszkania. swoim życiu. grupa jakiś alkoholików. do poszukiwania sensu tego. Jednorodna pod względem typu wykolejenia grupa spotyka się systematycznie z pracownikiem socjalnym. wypracowanym za pomocą odpowiednich badań kompleksowych. grupy obozowe oraz rodziny problemowe. Należy wtedy stworzyć grupę konkurencyjną np. Polega ona na ulepszaniu sytuacji społeczności lokalnej zjednoczonymi wysiłkami organizacji publicznych i społecznych. Podstawową zasadą metody środowiskowej jest to. rówieśniczą itp. udziału w życiu społecznym poza obowiązkami zawodowymi i rodzinnymi. aby w rozmowach wypowiedzieć się o sobie. Pracownik słuchając usiłuje wczuwać się w każdą jednostkę swej grupy. powstaje ona w wyniku potrzeby instytucji.

Umożliwia jednostce znalezienie własnego miejsca w społeczeństwie. CZAS WOLNY wg Kamińskiego. ponieważ u tego samego człowieka to samo zachowanie czy ta sama czynność raz jest. poszukiwanie własnego miejsca w społeczeństwie. to nie tylko proces przyswajania sobie nowych wiadomości. w których młodzież bierze udział dobrowolnie. Zajęcia kształtują(A. Czas wolny staje się sferą szczególnie ważną dla oddziaływań pedagogicznych rodziny. innym razem może być zwykłym odrabianiem lekcji. która nie jest zajęta przez pracę zarobkową normalną i dodatkową. Dąbrowski wyróżnia 4 funkcje wolnego czasu: wypoczynek.Park na Błoniach Krakowskich (Henryk Jordan 1898r. szkoły i placówek wychowania pozaszkolnego. Należą do nich: różnorodne formy zajęć pozaszkolnych. Czytanie książki jest przyjemnością gdy czytamy pasjonujące nas dzieło. że organizacja czasu wolnego dzieci i młodzieży jest z wychowawczego punktu widzenia ważna jak dydaktyczna działalność szkoły • Rozpoznanie rzeczywistych potrzeb poszczególnych grup i młodzieży oraz dostosowanie form i metod pracy wychowawczej do tych potrzeb • Stałe unowocześnianie form i metod pracy • Rozwijanie samorządności młodzieży. kluby. tereny gier i zabaw. Funkcje czasu wolnego: a)Odpoczynek: sens odpoczynku polega na odreagowaniu zmęczenia i znużenia. rozrywki i wychowania fizycznego Instytucje wychowania pozaszkolnego: MDK. płeć. prace z związkach i prace w organizacjach młodzieżowych.) 16. a może przede wszystkim proces ich dalszego spożytkowania. tzn. w kontemplacji czy drzemce i raczej w samotności. Z. bądź na życie rodzinne i aktywność przynoszącą doraźne korzyści. Pierwszy w Polsce ośrodek wychowania pozaszkolnego młodzieży. Owo odreagowanie powinno odbywać się w ciszy i spokoju. nie tylko organizowanie jej czasu przez dorosłych. Zawadzka).jest to ta część budżetu czasu. Łączy w sobie poczucie obowiązku z zainteresowaniami i zamiłowaniami. angażuje wyobraźnię. Rola wybranych podmiotów w wychowaniu do czasu wolnego. Do czasu wolnego dzieci i młodzieży zaliczamy wszelkie czynności zorganizowane. sprawności-to także. ale kształtowanie umiejętności samodzielnego organizowania czasu wolnego przez młodzież • Preferowanie form aktywnego i twórczego spędzania czasu wolnego Wychowanie pozalekcyjne i pozaszkolne ma na celu: • Rozwijanie zainteresowań i uzdolnień młodzieży • Stwarzanie warunków dla społecznej działalności • Organizowanie kulturowego wypoczynku.może być spożytkowana bądź na swobodne wczasowanie. Ilość i rodzaj odpoczynku są uwarunkowane pewnymi zmiennymi(wiek. Przynosi odprężenie po znużeniu monotonią codziennych obowiązków. Aby te oddziaływania mogły być efektywne konieczne jest spełnienie kilku warunków: • Uznanie. świetlice. ani przez systematyczne kształcenie się . Jest to pewnego rodzaju problem. zawód) b)Rozrywka(rekreacja): jest to wypoczynek czynny. na odnowieniu sił fizycznych i psychicznych. rozwój zainteresowań i uzdolnień. Ta czwarta funkcja ma za zadanie wprowadzenie danej jednostki w życie społecznie. a raz nie jest czasem wolnym. Czas wolny powinien być wypełniony treścią. Z drugiej strony uwalnia człowieka od stresów związanych z przymusem poprzez kreację osobowości i potrzeb. Jest nasycona bogactwem i zmiennością wrażeń. c)Praca nad sobą: jest to funkcja kreatywna.

koła przedmiotowe. koła artystyczne i sportowe. społecznym. Jest to zadanie ważne szczególnie w okresie rozwijającej się nauki i kultury . koła techniczne. organizator i animator czasu wolnego. Spełnia ono podstawową rolę w rozwijaniu zainteresowań i organizowaniu czasu wolnego młodzieży. sprzątanie. ROLA WYBRANYCH ŚRODOWISK W WYCHOWANIU DO CZASU WOLNEGO. Placówki te dążą do tego aby wychowywać człowieka o szerokich zainteresowaniach. przyspiesza procesy dojrzewania umysłowego. młodzi pozostawieni są sami sobie. higiena).uczelniane. koncertach itp. teatralnych. systemie wartości. itp. ponieważ ponoszą ograniczoną odpowiedzialność prawną lub nie ponoszą jej w ogóle. udział w przedstawieniach szkolnych. Na pierwszy plan powinny być w nich wysunięte metody pracy.Zachowania człowieka w czasie wolnym świadczą najlepiej o jego rzeczywistych dążeniach. aby placówki wychowania pozaszkolnego włączyły młodzież w aktualną problematykę i zaznajomiły w osiągnięciu współczesnej wiedzy i kultury.dziecko jest istotą niedojrzałą psychicznie. Organizacje i instytucje społeczne. W związku z tym ich czas wolny podlega pewnym rygorom i racjom ustalonym przez rodziców. opieka nad członkami niezdolnymi do samoobsługi). TV i łamie środki masowego przekazu w dużej mierze wpływają na organizację czasu wolnego. umiejącego korzystać z obfitych dóbr współczesnej kultury. to np. Bardzo często czas wolny jest marnowany. młodzieżowe domy kultury 5 organizacje młodzieżowe i stowarzyszenia . Dorośli nie mają czasu. będących przedmiotem zainteresowań dzieci i młodzieży z szerszym życiem naukowym. Wynika to tez z faktu. że osłabiają osobowy kontakt młodzieży ze środowiskiem. Własnej woli. wycieczki. posiłki. wśród których można wyróżnić następujące rodzaje: koła artystyczne. Podstawową zasadą powinno być związanie konkretnych i szczegółowych spraw. Obejmuje dużą liczbę młodzieży i jest dostępne praktycznie dla wszystkich uczniów. Szkoła . ani przez stałe obowiązki domowe (gotowanie. Do najbardziej typowych i atrakcyjnych form zajęć pozalekcyjnych należą: gry i zabawy na boisku szkolnym i w salonach gier i zabaw. rozwoju i rozrywki oraz ukształtowanie nawyków właściwego spędzania czasu wolnego. Rodzice . ani przez zaspokajanie elementarnych potrzeb fizjologicznych ( sen. Chodzi więc o to. Organizatorzy czasu wolnego mają za zadanie stwarzanie możliwości wypoczynku. iż są oni zależni materialnie. nauki i sztuki. placówki upowszechniania kultury. Ich specyficzną cechą jest dobrowolność udziału w nich młodzieży. kulturalnym. które pobudzają samodzielność i aktywność młodzieży. Wychowanie pozalekcyjne organizowane jest przez szkołę. postawach. nie maja wzorów jak spędzać ten czas. sportowe. Dzieci tak jak i młodzież nie mogą w pełni organizować sobie czasu wolnego wg. wzbogaca wiedze o świecie i życiu. Na szczególną uwagę zasługują zajęcia w kołach zainteresowań. świetlice w których organizowane są formy zajęć o charakterze opiekuńczym i rozrywkowym obok kół zainteresowań. Konieczne jest kształtowanie umiejętności samodzielnego organizowania czasu wolnego przez młodzież. Jednak z drugiej strony wywiera wpływ na intelektualny i moralny rozwój człowieka.wychowanie pozalekcyjne organizowane przez szkołę spełnia także ważną rolę w rozwijaniu zainteresowań i organizowaniu czasu wolnego dzieci i młodzieży.i może być spożytkowana bądź na swobodne wczasowanie. bądź na życie rodzinne i aktywność przynoszącą doraźne korzyści. czytelnicze. artystycznym. pranie. zależni od rad i zaleceń starszych. w których młodzież spędza wolny czas jest dobrowolność podziału. Kluczową rolę spełnia tu wychowawca. oraz preferowania form aktywnego i twórczego spędzania czasu wolnego. Młodzieżowe domy kultury i ogniska młodzieżowe także proponują ciekawe formy spędzania czasu wolnego. nie ma doświadczeń więc jest przez to uzależnione od rodziców czy wychowawców. Negatywny jest tu fakt. Formy takich zajęć. gry i zabawy. Specyficzną cechą placówek wychowawczych.

lojalności wobec przywódcy. powstające w rezultacie spontanicznej aktywności zabawowej oraz samodzielnego rozwijania dążeń i celów. które służą podkreśleniu odrębności grupy. Wg Znanieckiego grupy rówieśnicze pełnią funkcję: • Młodzież wyraża w nich to. młodzież rozwija samodzielne dążenia i osiąga cele. mniej aktywnych i jednostki najmniej popularne. W wyniku udziału jednostki w życiu grupy rówieśniczej kształtowana jest umiejętność nawiązywania kontaktów społecznych. • -pomaga dokonać oceny własnego postępowania i zachowań innych Trwałość grupy wzrasta wraz z wiekiem. że więzi w niej są bliskie. Grupa rówieśnicza jako środowisko wychowawcze. poczucia sprawiedliwości. Grupy rówieśnicze stanowią naturalną formę życia dzieci i młodzieży. dziecko usiłuje doskonalić się i zmieniać swoje egocentryczne zainteresowania grupowe. Grupa rówieśnicza zaspokaja niezwykle ważną u dziecka potrzebę przynależności i akceptacji. dostarczanie wrażeń. uczy samodzielności. Wg Hurlocka’a do niepożądanych zjawisk należą „używanie żargonu i przeklinanie. . umowne znaki i wyrazy. pomaga poznać siebie. Ustalanie i wpajanie norm i wartości regulujących postępowanie jej członków należy do podstawowych funkcji grupy rówieśniczej. które gotowe są przyjąć wszelkie warunki aby utrzymać członkowstwo. od innych grap różni się tym. określone elementy w wyglądzie(fryzury. a uczestnictwo nacechowane jest wzajemną aprobatą. Wpływ grup rówieśniczych na wychowanie dzieci i młodzieży jest bardzo duży. opowiadanie frywolnych historyjek i dowcipów.). W miarę rozwoju dziecka wpływ tych ujemnych cech staje się słabszy. Można tu wyróżnić: członków najbardziej aktywnych. Mają swoje miejsca spotkań(cuidernie5 puste garaże. Cele są realizowane wspólnie i zespołowo.łatwiej jest jednostce wyłamać się z reguł obowiązujących w grupie. ubrania). Wychowawcze oddziaływanie grup rówieśniczych może mieć charakter pozytywny lub negatywny. itp. lekceważąca postawa wobec zasad i autorytetów. cierpliwości. Do pozytywnych wpływów wychowawczych grupy rówieśniczej zaliczamy: rozwój samokontroli. daje możliwość rozwoju i zdobywania doświadczeń. Są to grupy samorzutne. oddania sprawie. • -staje się głównym kreatorem osobowości młodego człowieka. Dostarcza motywacji do działania celowego oraz wyznacza role społeczne. kreuje wzorce zachowań i egzekwuje ich postrzeganie. czego się nauczyła uczestnicząc w życiu otoczenia dorosłych • Przez udział w grupach. sumienności. Wyrażają ich dążenia do działania i samodzielności. • -ukazuje pozytywne wzory postępowania. • -pokonywanie barier tworzonych przez stereotypy znajdujące się w głowach rodziców.17. Im młodsza grupa tym słabiej rozwija się w niej solidarność. wagarowanie. przygód i nowych doświadczeń. swoje nazwy wywodzące się z filmów czy też książek. skłonność do naruszania więzi rodzinnej czy odrzucanie wzorów ustalonych w rodzinie. odwagi. • -pojmowanie właściwych wzorów kulturowych • -organizowanie czasu wolnego. Grupa rówieśnicza wyznaje określony system wartości. Grupy rówieśnicze stanowią naturalną drogę procesu uspołecznienia dzieci i młodzieży. Najbardziej popularny członek grupy staje się jej przywódcą. których nie można rozwijać w innych formach aktywności przed osiągnięciem dojrzałości społecznej i uznaniem jej pełnoprawnego uczestnictwa w życiu dorosłym Funkcje wychowawcze. dzięki czemu grupa staje się łącznikiem między grupami społecznymi.” Współzawodnicząc o pozycję społeczną. Jest to dynamiczny układ ról społecznych Pozycje członków w grupie zależne są od ich indywidualnych wkładów. wierności.

Rodzaje grup społecznych: • ZE WZGLĘDU NA IDEĘ NACZELNĄ. zawodowe. że staje się bliższa wzorca. w którym jednostka się znajduje MECHANIZMY OSÓB ZNACZĄCYCH. Grupa uruchamia mechanizmy osobo twórcze. militarne. członkowie się tu znajdują.oparte na przelotnych kontaktach  Długotrwałe. GRUPA SPOŁECZNA. Gwarantem ich ciągłości jest organizacja i kultura .podejmowanie pewnych działań. które funkcjonują na obszarze 3 grup: MECHANIZMY KONTROLI SPOŁECZNEJ. dominują więzi osobowe. Początkowo są to potrzeby dotyczące znalezienia atrakcyjnych partnerów do zabawy. aby przybliżyć się do jakiegoś modelu. kościół). istnieją cele i interesy dominujące nad indywidualnymi. sportowo. kliki • Młodzieżowe grupy dewiacyjne (gangi przestępcze) • Tworzenie się grup rówieśniczych jest zjawiskiem rozwojowym i w związku z tym zmienia się również ich charakter. kryterium ich wyróżniania.turystyczne.spontaniczne członkostwo. potem wspólnego wykonywania zadań. ośrodek dyspozycjo (odpowiada za zgodność z ideą naczelną). tożsamość mimo zmiany członków (naród. wyspecjalizowane kierownictwo • ZE WZGLĘDU NA TRWAŁOŚĆ GRUPY  Krótkotrwałe. dominują więzi rzeczowe i stosunki organizacyjne.grupa dostarcza możliwości zamiany zachowań. grupa ustala wartości i wzorce. sposobu bycia) lub identyfikacji (z zewnętrznymi stanami osoby znaczącej). hierarchia. Każda grupa ma swój model np. MECHANIZM WZMACNIANIA WEWNĘTRZNEGO. Rodzaje grup społecznych.to pewna ilość osób powiązana uregulowanymi stosunkami między sobą. nie tylko dla jednostki. polityczne. Posiada własne wartości.członkowie pochodzą z rekrutacji formalnej. istnieje umowny system kontroli i sankcje. zbiór wartości (reguluje zachowania członków grupy w aspekcie wymagań idei naczelnej). W miarę rozwoju dziecko zaspokaja coraz więcej potrzeb wśród grupy rówieśniczej. Mechanizmy osobo twórcze w grupie społecznej. Ważne są tu 3 elementy: idea naczelna (czynnik mobilizujący). a z czasem dołącza do tego potrzeba bezpieczeństwa. przywództwo wynika z cech osobowościowych i aprobaty grupy  Grupy wtórne (celowe). paramilitarne. grupa jest niewielka. zabawowe • ZE WZGLĘDU NA CHARAKTER WIĘZI  Grupy pierwotne. oddzielona od innych na podstawie odrębności. 19.zachowują ciągłość.W oparciu o właściwości rozwojowe dzieci i młodzieży wyróżnia się 3 typy grup rówieśniczych: • Dziecięce grupy zabawowe. którą daje przynależność do grupy.religijne. 18. identyfikują.jest to powielanie zachowań tłumu. bandy • Młodzieżowe paczki. Mechanizm ten przyjmuje 2 postacie: naśladownictwo (mowy. Jednostka czerpie satysfakcje z faktu. model studenta. ubioru. w zależności od wieku dzieci uczestniczących w tych grupach. osoba znacząca jest wzorem dla grupy. przejmowanie stanu psychiki środowiska. członkowie mają poczucie odrębności i przynależności. struktura wewnętrzna sformalizowana.

• ZE WZGLĘDU NA INTENSYWNOŚĆ UCZESTNICTWA  Jednofunkcyjne.działa się tu na różne sposoby. Organizacje pozarządowe. samotnych). Tworzą je ludzie. które znajdują zainteresowanie wycinkiem rzeczywistości.pomagają w realizacji celów (grupa studencka) Grupy zadaniowe. JAKIE PRZYNOSI JEDNOSTCE CZŁONKOSTWO W GRUPIE  Instrumentalne.spontaniczne.wyraźnie wyspecjalizowane  Wielofunkcyjne. związków zawodowych i organizacji pracodawców. osiąga różne cele (rodzina. trwałym zrzeszeniem o niezarobkowym charakterze. których jednym fundatorem jest Skarb Państwa Organizacje pozarządowe zwykle działają jako stowarzyszenia albo fundacje. przynależność do tej grupy ma charakter dobrowolny. -fundacje. fundacji. jest dobrowolnym . Podejmują oni określoną działalność dobrowolną. przeznaczanie majątku. który dba o dobre zagospodarowanie i powiększenie dóbr (fundacje ludzi chorych. Granice tej wolności z jednej strony określa statut a z drugiej prawo o stowarzyszeniach. z myślą o realizowaniu celów statusowych. które nie działają w celu osiągnięcia zysku. program działania-musi działać zgodnie z prawem i statutem.moralnymi. partii politycznych.darowanie. dzieci uzdolnionych. -stowarzyszenia i związki. znajomi) • ZE WZGLĘDU NA CHARAKTER KORZYŚCI. Zakres i formy ich działania są różne. usunięcia nieprawidłowości. To zespół osób. Tworzą je ludzie działający na mocy prawa.grupa dorosłych lub młodzieży posiadająca własną strukturę organizacyjną: członkowie grupy podejmują wspólne zadania i podporządkowują się obowiązującym normom postępowania. Są to rn.in. -grupy samopomocowe.specjaliści zbierają się tu na określony czas w celu rozwiązania problemu. FUNDACJA. Najczęściej zajmują się kulturą ekologią prawami człowieka nauką i techniką. zarząd. jego części na określony cel zgodny z intencją fundatora. Do pozarządowych funkcji formy pomocy należą: • Stowarzyszenia • Fundacje • Ruchy społeczne STOWARZYSZENIA. Samodzielnie określa ono swoje cele. samorządów zawodowych. Samorządność nie oznacza nieograniczonej wolności. Jeśli stowarzyszenie naruszy statut lub prawo wówczas organ administracji państwowej może żądać niezbędnych wyjaśnień. Według ustawy są to osoby prawne utworzone na podstawie przepisów ustaw. RUCHY SPOŁECZNE. często ukierunkowane politycznie: . fundacje i stowarzyszenia z wyłączeniem rn. świadomą i bezpłatną. Organizacje pozarządowe: -zespoły charytatywne -zespoły parafialne. masowe wiązanie się ludzi z określonymi ideami społeczno. -grupy wsparcia. Organizacje pozarządowe i ich funkcje.in.w potocznym rozumieniu to podmioty niezależne od administracji publicznej. są organizowane celowo na czas realizacji zadania 20.

które wspierają niezależne media czy też prowadzą edukację społeczeństwa. samotnym matkom. samorządowe. chorym. 2.Kontrolne-zbieranie informacji o działaniach administracji publicznej i podmiotów gospodarczych. ruchy hospitacyjne. 3.• O celach ogólnoludzkich (ekologiczne. w atmosferze życzliwości i solidarności • Przyjęcie czynnej postawy obywatelskiej w zakresie spraw tzw. niepełnosprawnym.WYCHOWAWCZA  Zadania związane z organizowaniem nauk dzieci i młodzieży  Zadania związane z organizowaniem aktywności kreatywnej  Zadania związane z organizowaniem aktywności rekreacyjnej  Zadania odnoszące się do organizowania aktywności społecznej  Zadania dotyczące rozwijania aktywności o charakterze opiekuńczym • FUNKCJA INTEGRACYJNA  Uwzględnianie wszystkich czynników i ogniw oddziaływania wychowawczego oraz eliminowania wpływów przypadkowych i negatywnych (korekcje środowiska) . gospodarcze. uzależnionym) • O charakterze buntu przeciwko profesjonalistom i ich działalności w służbie publicznej (grupy AA. organizacje .związane z realizacją potrzeb pierwotnych i wtórnych całej społeczności lokalnej lub jej części • FUNKCJA OPIEKUŃCZO. antynarkotykowe) • Ukierunkowane na pomaganie jednostce (bezdomnym. swoboda w wyborze metod pracy dająca dużą elastyczność w zaspokajaniu potrzeb indywidualnych klientów • Stwarzanie mechanizmów współudziału społecznego w podejmowaniu decyzji dotyczących różnych problemów i poziomów funkcjonowania nowoczesnego społeczeństwa • Duże poczucie podmiotowości i niezależności Działania podejmowane przez organizacje pozarządowe spełniają 3 zasadnicze funkcje. Pomocy bezpośredniej-zaspokajanie potrzeb ważnych społecznie. 1.związane z zaspokojeniem potrzeb i zainteresowań stowarzyszonych  FUNKCJE DOŚRODKOWE „ZEWNĘTZRNE”. Np. oraz proponowanie konstruktywnych działali poprawiających zaistniały stan rzecz)'. ekologiczne. ruchy samopomocy chorym) Rola organizacji pozarządowych: • Zaspokajanie potrzeb indywidualnych i społecznych w małej grupie. a wymagających załatwienia w poczuciu wspólnego dobra • Propagowanie pluralizmu i różnorodności życia społecznego • Tworzenie sektora realizacji zadań indywidualnych i społecznych alternatywnego wobec rządowego. a nie zaspokojonych przez państwo. mających na celu zaspokajanie potrzeb społecznych i sygnalizowanie o zaniedbaniach. konsumenckie) • Powodowane niemożnością przebicia się nowatorskich projektów do ośrodków decyzyjnych (oświatowe. Funkcje stowarzyszeń społecznych w środowisku: • Ze względu na zasięg i kierunek działalności stowarzyszenia można wyodrębnić  FUNKCJE DOŚRODKOWE „WEWNĘTRZNE”.Innowacyjne-dokonywanie zmian w zaistniałej rzeczywistości poprzez zaspokajanie potrzeb. ludzkich i lokalnych. gospodarcze.

bez których zespół nie mógłby powstać i działać. przedmioty materialne (samoloty w Związku Lotników).młodzież w związkach odkrywa silne strony swej osobowości i rozwija je pełniąc określone role i wykonując określone czynności. grupa zamiera. Zaspokaja potrzebę swobodnego rówieśniczego współżycia we własnym gronie. Udział w nich stanowi naturalny wyraz dążeń młodzieży do aktywności i samodzielności. prace naukowe. Funkcje związków młodzieży. indywidualne zamiłowania. Może wystąpić jedynie przy ciągłej systematycznej pracy z podopiecznymi. W toku tego procesu rozwija się wiara w przyszły świat. poczucia sprawiedliwości. rozwija jej wrażliwość. Jeśli grupa istnieje poza wszelką kontrolą dorosłych ześlizgują się ku grupą określonym jako paczki.współżycia rówieśniczego.(dostrzegana przez wychowawców. jest to postać wychowania pośredniego. .) Socjalizacja powoduje uspołecznienie młodzieży. ale nie przez wychowanków) przekazywanie wartości i ideałów ogólnoludzkich. zadania i metody pracy często w sposób bardziej szczegółowy i precyzyjny niż związki dorosłych. sumienności. Takie grupy to: gangi. ZWIĄZKI MŁODZIEŻY. koleżeństwa i przyjaźni (braterstwa). Aktywizacje lokalnej społeczności wokół spraw wychowania i opieki nad dziećmi i młodzieżą (stymulacja)  Optymalna współpraca (kooperacja)  Koordynacja poczynań opiekuńczo. Nie można ich określić jako „naturalne środowisko wychowawcze”. walka z zagrożeniami i dyskryminacją. • PREORIENTACJA ZAWODOWA I SPOŁECZNA. a nie towarzysząca. doprowadzi to samowychowania i kultury. Ujawniają się i rozwijają talenty przywódcze i organizacyjne. kształtuje postawy i system wartości. • TOWARZYSKA. wydają programy. Zagrożenia rozwoju społecznego: Zagrożenia społeczne identyfikuje się jako postępowanie niezgodne z obowiązującymi normami prawnymi i społecznymi.to grupy rówieśnicze o wyraźnie sprecyzowanych oraz statutowo określonych formach i metodach działania. co może doprowadzić do społecznego wykolejenia się jednostki.wychowawczych w środowisku  Funkcjonowanie zespołu placówek poczynań wychowawczych i kulturowych (intytualizacja) 21. • WYCHOWAWCZA. Dzieje się to przez dominacje celu wychowawczego w działalności związków młodzieży. odwagi. Pozytywne skutki socjalizacji w związkach młodzieżowych to: rozwijanie samokontroli. 22. tylko środowisko wychowawcze intencjonalne o świadomie zamierzonym i planowo realizowanym kierunku działania wychowawczego. ale jeśli są pod takową kontrolą dopuszczają wiele samodzielności. Czasem przynależność do grupy młodzieżowej może nieść ze sobą negatywne skutki. Wychowanie i socjalizacja w związkach młodzieży. Zagrożenie określa się jako dewiację. U dzieci i młodzieży funkcja ta związana jest z realizacją zadań. Związki młodzieży określają cele. Jeśli kontrola jest natrętna. bandy. przez kościół czy też przez szkołę itp. sekty. Funkcje: • INSTRUMENTALNA. dezintegrację. Są to związki organizowane spontanicznie przez samą młodzież. jak i organizowanie dla młodzieży przez grupy polityczne.każdy związek czymś się zajmuje i wytwarza pewne dobra z tym związane np. niektóre subkultury. uzdolnienia (intelektualne itp.

wagarowanie. dysfunkcyjność. alkoholizmu („Nie chce się chcieć” – powszechne stwierdzenie u młodych ludzi na utrzymaniu rodziców). wyobraźnia. techniki. Zagrożenia w grapach nieformalnych: Zagrożenia wynikające z przynależności do subkultur to m. ekstazy) -Punk-zbuntowana. Niebezpieczeństwem wśród dzieci i młodzieży jest źle pojęta wolność: postawy roszczeniowe. Wzrost przestępczych zachowań ma swój początek w brutalnych filmach. Zagrożenia młodzieży to również przestępstwa w obszarze mienia prywatnego (aby mieć pieniądze na zakup komputera. choroby cywilizacyjne. pozbawiona perspektyw młodzież. AIDS. radio. naruszanie więzi rodzinnych. lekceważenie zasad i autorytetów. Dopuszczają się czynów kryminalnych. Grupy te cechuje inna więź. telefonu). zdziwienie światem i chęć jego poznania. kult szatana zabijają zwierzęta i składają ludzi w ofierze. dochodzą do niego różne bodźce. złą kondycją fizyczna. Już sam fakt pierwszego dnia w szkole jest dla dziecka ogromnym przeżyciem. Brak ruchu powoduje problem nadwagi wśród dzieci i młodzieży. Przeciwni prawdzie i dobru. Grupa nieformalna może mieć bardzo negatywny wpływ na jednostkę: przeklinanie. • zagrożenia cywilizacyjne – pojawiają się wraz ze wzrostem cywilizacji. Bezrobocie powoduje zjawisko kradzieży. pogoń za nowoczesnym sprzętem hFi. konsumpcyjne. strój. Wolność stanowi poważne zagrożenie młodzieży. pogoń za modą (np. prowadzi to do samobójstw.• • nieprzystosowanie społeczne. skrzywienie kręgosłupa. Zwłaszcza niebezpieczne jest wstępowanie młodych do sekt i gangów. brakiem koncentracji. Niepokojącym zagrożeniem jest: skażenie środowiska. przestępczość wśród nieletnich. deprywację. która nie ma perspektyw na wykorzystywanie wolnego czasu i sięga po inne zajęcia: handel. Zagrożenia: . Długotrwałe bezrobocie wpływa na obniżenie autorytetów rodziców. Zagrożenia w środowiska szkolnym. który jest następstwem masowej konsumpcji. b) niszczenie lasów i zakwaszanie akwenów wodnych przez trucizny przemysłowe. terroryzm. Powoduje to zaburzenia wzroku. Przez mass media docierają różne treści. zniewolenie konsumpcją TV bez nadzoru jakości programów. Subkultury: -Techno-są zafascynowani internetem. Telewizja. uznanie. Internet to przeciążenie dziecka. Dochodzi do zahamowania pewnych cech dziecka: ciekawość. Zagrożeniem jest również to. wchodzi do grap nieformalnych bo niezaspokojone są jej potrzeby psychiczne-bezpieczeństwo. co odbija się na zdrowiu. dawniej dzieci do szkoły przychodziły w mundurkach. lęki przed obniżeniem wartości w rodzinie. które powoduje zubożenie rodzin. hazard. Należą do nich wynalazki: broń nuklearna. katastrofalny przyrost ilości śmieci. amfetaminą LSD. smog. że młodzież odcina się od rodziców.in. Zagrożeniem społecznym jest również bezrobocie. styl bycia głoszone hasła ideologie. chuligaństwa. jaki i w trudnościach z nauką. a teraz młodzież musi mieć drogie markowe ciuchy). przynależność. chemicznych lub radioaktywnych. • Zagrożenia ekologiczne – wśród których rozróżniamy zagrożenia o charakterze globalnym: a) rozprzestrzenianie się substancji toksycznych. złośliwość. nie dających się biologicznie rozłożyć. Gustują w muzyce heavy metal. miłość. Lęk przed szkołą może spowodować ucieczkę w chorobę. technologii. iż młodzież nie potrafi sobie poradzić z problemami. problemy zdrowotne związane z brakiem ruchu na świeżym powietrzu. c) efekt cieplarniany spowodowany uszkodzeniem warstw ozonu (dziura ozonowa). takie. -Sataniści-skierowani przeciw każdej religii i przeciw każdemu porządkowi etycznemu. Dziecko postrzega rodziców jako nieudaczników życiowych. Skutkiem są trudności w nauce. sięgają po środki odurzające(marihuana. Ten nadmiar niszczy obszar ochrony jakim jest dzieciństwo.

gwałtu czy znęcania fizycznego. Sieroctwo społeczne-poczucie osamotnienia mimo mieszkania pod jednym dachem. Dziećmi ulicy stają się ci. przeciążające obowiązki szkolne. dominujący wychowawcy. co prowadzi do sieroctwa społecznego. Te patologie rodziny skutkują nadużyciami. Brak zainteresowania ze strony nauczycieli.polegają na uniemożliwieniu dalszego krzywdzenia dziecka i udzielenia mu pierwszej pomocy. sekty. itp. braku pewności siebie. które dają mu to poczucia: gangi.Nadwrażliwość. kradzieży. maltretowanie. Coraz więcej młodzieży żyje w rodzinach rozbitych. dzieci doświadczające biedy i ubóstwa 23. ograniczone możliwości uczenia się na poziomie średnim i wyższym. Zagrożenie w rodzinie – postępujący kryzys rodzinny stanowi zagrożenie moralne. co prowadzi do przeżywana lęków. Profilaktyka społeczna (strategie. Konflikty rodziców-prowadza do urazów i kompleksów u dzieci. nawroty chorób np. Pogłębianie się bezrobocia-na skutek czego autorytet rodziców spada. zaprzyjaźniania się i pomagania poprzez wskazywanie różnych kierunków działania czy propagowanie konkretnych rozwiązań prawnych. Są to także dzieci odrzucone przez rodzinę bo nie spełniają jej oczekiwań. Wszystko to w przyszłości spowoduje brak perspektyw i trudności w znalezieniu pracy. wtedy gdy nie ma rodziców i gdy rodzina funkcjonuje nieprawidłowo. Policja wzywana jest najczęściej w sytuacji wystąpienia aktu przemocy. Idea tego typu pomocy jest oparta na trzech zasadach: terapii słuchania. Są to dzieci doznające niepowodzeń szkolnych. grupy narkomanów. przedsiębiorczości. nieodpowiedni dobór rówieśników. rodzice nie maja dla nich czasu. Patologie -alkoholizm. gdy dochodzi do napaści. w celu podjęcia interwencji. Udzielone ofierze wsparcie może zmniejszyć wpływ czynnika stresowego lub go zniwelować. Tej pierwszej i natychmiastowej pomocy w momencie krytycznym winni udzielać specjaliści. To sytuacja w której dzieci zostają pozbawione opieki rodzicielskiej (częściowo lub całkowicie). Zamiast się uczyć prawdy o życiu uczą się manipulowania nim. akceptacji i chętnie przystępuje do grup. niedożywienie. a one przenoszą się na inne domeny życia dziecka. Zagrożenie w rodzinie jest chłód. zbyt wygórowane wymagania. dotkniętych patologią którą najczęstszy jest alkoholizm przynajmniej jednego z rodziców. . którzy pochodzą z rodzin w których brak im poczucia bezpieczeństwa miłości i więzi emocjonalnych. Rodzina boryka się z problemami których nie jest w stanie rozwiązać. gruźlicy. rygoryzm. Zubożenie-ograniczone zaspokajanie potrzeb dzieci i młodzieży. który ma miejsce w danej chwili. Wszystko to może prowadzić do wagarowania.kompetencje). utrudniają proces rozwoju. Zagrożeniem jest również śmierć jednego z rodziców. wymuszeniach rozbójniczych. złego stanu psychicznego. Przeciwdziałanie przemocy organizuje się w trzech płaszczyznach: • DZIAŁANIA INTERWENCYJNE. Oznaczać to może przyszłościowy brak zaradności. złe traktowanie uczniów. gdyż są to czyny przestępczo niebezpieczne dla życia jednostki. Rozwód rodziców powoduje całkowite rozbicie rodziny. Szuka ono zaspokojenie poczucia przynależności. Jednak u nas czyni to policja i pogotowie ratunkowe. nietolerancja zarówno ze strony uczniów jak i nauczycieli mogą doprowadzić do zachwiania równowagi psychicznej u dziecka. wykorzystywanie seksualne. niepełnosprawność. zaniedbaniami rodziców wobec dzieci. Dysfunkcyjność rodziny: obiektywne (choroba. obojętność rodziców. Wzrasta liczba przestępstw w postaci rozbojów. Młodzi poprzez używki oddalają się od rzeczywistości. bezrobocie). Dzieci ulicy -brak zainteresowania ze strony rodziców. formy profilaktyki pedagogicznej i opiekuńczej.

ale być możliwością i szansą wytworzenia kompromisu w sytuacjach trudnych i konfliktowych z wychowawczego punktu widzenia. Poradnictwo nie ma występować jako autorytet w sprawach wychowania.ma na celu wczesne wykrycie objawów maltretowania dziecka. rodzica itp. tj. polityką oświatową). a więc uchronić dziecko przed jej doświadczeniem. Osoby prowadzące terapię rodzin wypracowują coraz bardziej adekwatne metody rozpoznawania występowania przemocy i pierwszej interwencji w rodzinie. która wiąże się z przemocą w rodzinie  Wtórna. że cele wychowania i poradnictwa są wspólne. wspólnych ustaleń może lepiej funkcjonować w swoich rolach – ucznia. Przyjmuje się. dorosłość. na całej drodze indywidualnego rozwoju. prognoza. z którymi mogą dzielić radości lub momentu kryzysu. szczególnie Re. Działania doradców to organizowanie sytuacji. ośrodku wychowawczym. młodość. W ramach rozwoju jednostki poradnictwo ma powiązania z podstawowymi działaniami społecznymi (wychowaniem. dzięki którym osoba przeżywająca problemy (dziecko. że pozwala zapobiec przemocy. profilaktyka. zanim ujawnią się poważne lub trwałe zmiany  Trzeciorzędna. • PROFILAKTYKA.w zależności od sytuacji. sieć ludzi. nauczaniem. porady. wspiera rozwój. Szczególnie trudne i absorbujące w terapii są rodziny wielo problemowe. Szczególne miejsce w tym związku zajmuje wychowanie. jednak przez wychowanie są one postawione w sposób pierwotny. Poradnictwo wspomaga. podjąć terapię rodziny.wiąże się z promowaniem zdrowia. CELE PORADNICTWA Poradnictwo może być rozpatrywane w dwóch aspektach: jako instytucjonalny system o określonej strukturze organizacyjnej oraz jako specyficzna czynność podejmowana przez doradców profesjonalnych i osoby pomagające jednostkom przeżywającym problemy. dorosły) na podstawie informacji.ma na celu uchronienie dziecka przed kolejnym wykorzystaniem. Poradnictwo jest potrzebne ludziom we wszystkich obszarach ich aktywności. natomiast poradnictwu są dane w sposób wtórny i częściowo wynikają z dysfunkcji nie tylko rozwoju jednostki. Najczęściej wyróżnia się trzy typy profilaktyki:  Pierwotna.jej główną zaletą jest to.zmierzają do zminimalizowania i usunięcia doznanych urazów i krzywd.• DZIAŁANIA TERAPEUTYCZNO. poprawą samopoczucia społecznego oraz eliminowaniem patologii społecznej. Poradnictwo w teorii i praktyce/ relacje między wychowaniem a poradnictwem. żyjące od kryzysu do kryzysu. ich rodzicom i wychowawcom. Towarzyszy człowiekowi w kolejnych etapach życia (dzieciństwo. kolegi. W ośrodkach takich prowadzona jest terapia z ofiarami przemocy i członkami ich rodzin. głównie dzięki popularyzacji wiedzy o omawianym zjawisku. W trakcie leczenia pracuje się również nad tym. przyjmując. Dobrym rozwiązaniem niesienia pomocy ofiarom przemocy są ośrodki interwencji kryzysowej. pomocą. które obok funkcji diagnostycznych pełnią funkcje terapeutyczne. Najważniejszym celem poradnictwa jest optymalizacja stanu rzeczy. pośrednimi celami jest usuwanie zaburzeń i trudności. starość). podtrzymuje. sposobach rozpoznawania przemocy i wyrobieniu umiejętności przeciwstawiania się jej. opieką.charakter działań naprawczych bądź profilaktycznych. 24. Rodzaje poradni: .LECZNICZE. gdyż w tej fazie leczenia głównie oni podejmują działania. Dziś niezbędne jest funkcjonowanie instytucji nastawionych na pomoc młodym ludziom. aby rodzice rozwinęli system wsparcia dla siebie. W razie potrzeby dziecko należy umieścić w szpitalu. ale samego wychowania. młody człowiek.

szkole. którego podmiot nie może rozwiązać przy aktualnie posiadanym poziomie wiedzy. Problemy mogą być:  Związane z osobistą sytuacją jednostki  Związane z rodziną  Wynikające z przynależności do grup nieformalnych lub instytucji  Związane z pełnieniem ról i optymalnym wypełnianiem zadań stąd wynikających . wykorzystanie czasu wolnego). do jego zadań należy m. realizacja obowiązku szkolnego.. okresowa ocena sytuacji wychowawczej szkoły. na których mógłby oprzeć pracę • Poradnictwo zmierza do udoskonalenia procesu wychowania jednostki i optymalizacji pracy instytucji wychowawczych. Przyczyną uruchomienia ich stosunku jest problem.doradca (specjalista. umiejętności i nastawienia. wychowawcom i rodzicom. Problem określa się jako rodzaj zadania. rozwijanie zdolności. -poradnictwo opiekuńcze(analiza potrzeb dzieci i młodzieży zaspokajanych w rodzinie. pomoc w wyborze szkoły i zawodu. . Doradca nastawiony jest na pomoc w wyrównaniu braków i likwidowaniu trudności wynikających ze stanów biopsychicznych wychowanka i przyczyn tkwiących w środowisku rodzinnym i szkolnym • Poradnictwo zmierza do udoskonalenia procesu wychowania jednostki. środowisku zamieszkania). pomoc nauczycielom i wychowawcom. konsultant czy wychowawca) i radzący się (pacjent. diagnoza warunków życia ucznia z trudnościami. sądem itp. W jej pracy wyróżnia się: -poradnictwo dydaktyczne(badanie przyczyn niepowodzeń szkolnych i trudności w nauce.in. który starają się wspólnie rozwiązać • Przedmiot (problem do rozwiązania). analiza funkcjonowania środowisk wychowawczych. młodzieży. współpraca z poradnią. Poradnictwo nastawione jest na: • Przygotowanie jednostki do aktywnego życia przez wykrywanie i korygowanie braków rozwojowych. wychowanek). ale głównym zadaniem jest poprawa funkcjonowania systemów społecznych INTERAKCYJNY MODEL PORADNICTWA W interakcyjnym modelu poradnictwa możemy wyróżnić: • Dwa podmioty działania.wychowawcze) ZAKRES PORADNICTWA Istnieją 3 rodzaje poglądów dotyczących zakresu poradnictwa: • Poradnictwo zmierza do udoskonalenia procesu wychowania jednostki poszukując odpowiednich środków. stymulowanie rozwoju aspiracji i motywacji (orientacja i poradnictwo zawodowe) • Przygotowanie do spędzania czasu wolnego i aktywnego uczestnictwa w kulturze. badanie uzdolnień) -poradnictwo wychowawcze(rozwój osobowości i kształtowanie prawidłowych postaw. Doradca analizuje właściwości biopsychiczne wychowanka (osoby poszukującej pomocy) i szuka w jego środowisku sił.pedagog szkolny. rozbudzanie nowych zainteresowań i dążeń (poradnictwo wychowawcze) • Przygotowanie do pracy zawodowej poprzez ukazywanie perspektyw.psychologiczno-pedagogiczna: jej celem jest udzielanie pomocy dzieciom. rozwijania własnej osobowości i twórczości kulturalnej poprzez wskazywanie możliwości samokształcenia i wszechstronnego doskonalenia się (poradnictwo kulturowo.

którymi rodzina nie byłaby w stanie zapewnić wystarczającej opieki. 25. Na pewno wskazany jest dla osób starszych. rodzina. Po ukończeniu 3 lat wychowankowie mogą przechodzić do domów dziecka podległych resortowi oświaty.organizowanie zespołów nastawionych na korygowanie rozwoju i wspomaganie go. Zadaniem Domów Dziecka jest zastąpienie wychowankom domu rodzinnego. służąca przystosowaniu. Wiążące się z przynależnością do społeczeństwa globalnego. pełnienie funkcji opiekuńczych i wychowawczych. zabezpieczenie materialne.takie jak grupy zawodowe. Wsparcie to konsekwencja przynależności człowieka do sieci społecznej. Dom pomocy społecznej jest jednostką organizacyjną pomocy społecznej. którym rodzice lub opiekunowie nie mogą zapewnić warunków normalnego rozwoju. Jedną z podstawowych instytucji wsparcia społecznego są DOMY POMOCY SPOŁECZNEJ. praca zawodowa. mogą też stygamtyzować. DOM MAŁEGO DZIECKA prowadzony jest przez wydział zdrowia. . społeczne i religijne. Zapewniają opiekę medyczną i socjalną. Do Domu Małego Dziecka może być przyjęta karmiąca matka wraz z dzieckiem. a także kobieta w 7 miesiącu ciąży. mniej spontanicznie i rzadko na zasadzie wzajemności. przygotowanie do samodzielnego życia. Wsparcie społeczne. w tym także instytucje związane z opieką zdrowotną. grupy przyjacielskie. niepełnosprawnych.takie jak partner życiowy. Jest to stale dostępna właściwość relacji. małżeńskie itp. edukacyjne. Osoby przebywające w domu pomocy społecznej korzystają ze świadczeń przysługujących z tytułu powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego. że funkcjonują według określonych reguł. Placówka opiekuńczowychowawcza dla dzieci do 3 lat. są na ogół łatwo dostępne i często objęte relacją zaufania interpersonalnego. trudności w nauce • POMOC. gotowanie.badanie przyczyn zaburzeń w zachowaniu. sformalizowane. Rodzaje źródeł wsparcia naturalne. zniedołężniałych. umożliwienie wykonania obowiązku szkolnego i zdobycia zawodu.zapobieganie wszelkim nieprawidłowościom rozwoju dzieci • DIAGNOZĘ. Relacje wsparcia funkcjonują tam spontanicznie. Dom pomocy społecznej zapewnia całodobową opiekę oraz zaspokaja niezbędne potrzeby bytowe.Jest to wszelka dostępna dla jednostki pomoc w sytuacjach trudnych. która obejmuje piekę osoby niesprawne. przeżywającego określone napięcia i konflikty Poradnictwo powinno uwzględniać: • PROFILAKTYKĘ. Tym różnią się od naturalnych źródeł wsparcia. samotnych i takich. itd. nie są sformalizowane i są wzajemne. Przed przyjęciem do DD kandydat najpierw jest obserwowany w pogotowiu opiekuńczym. Lokalne podmioty wsparcia i pomocy ludziom pozbawionym możliwości radzenia sobie. wymagające opieki z powodu wieku lub choroby. Takie źródła wsparcia najkorzystniej działają na rzecz zdrowia gdyż nie powodują stygmatyzacji. Opuszcza dom dziecka po ukończeniu 18 lat. a także zdrowiu. DOM DZIECKA to internatowy zakład wychowawczy dla dzieci i młodzieży w wieku 3-18 lat pozbawionych opieki rodziny. Niestety zbyt często na psychikę mieszkańców oddziałuje podobnie jak oddział szpitalny. a niekiedy dostęp do nich jest utrudniony. stowarzyszenia i instytucje. obowiązki rodzinne. brak obowiązków typu: sprzątanie.

masz mocne cechy charakteru. wskazanie formy leczenia). Sytuacja może doprowadzić do załamania i ucieczki w śmieć samobójcza. WSPARCIE DLA OSOB NIEPELNOSPRAWNYCH: Mimo szybkiego rozwoju medycyny istnieje wiele osób niepełnosprawnych umysłowo i fizycznie. INSTYTUCJE ODWYKOWE. a czasem także w celu uniknięcia dolegliwości.15 osobowym „rodzin” zamieszkałych każda w osobnej części domu pod opieką przybranego „ojca” lub „matki”. Dlatego istnieje instytucje wsparcia. nie poddawaj się). Rodziny nie zawsze mogą się zająć nimi bądź tez nie dają rady się nimi opiekować bądź tez sa niechętne dlatego odpychają te osoby. Ofiara traci do siebie zaufanie przestaje się bronić. Wzorem takiego domu były zakładane przez K. Osoby odczuwają Strach. lecz grono ich własnych dzieci powiększa się o dzieci skierowane przez ośrodek zdrowia. Przemoc ze względu na definicję normy społecznej to wszystkie nieprzypadkowe akty naruszające osobistą wolność jednostki. trzymaj się tak dalej). instrumentalne(dostarczanie konkretnej pomocy. dążeń. Otrzymujemy pomoc emocjonalna(komunikaty takie jak jesteś przez nas kochany. WSPARCIE OFIAR PRZEMOCY. lubimy cie. korygowania braków rozwojowych • Przygotowanie do pracy zawodowej • Przygotowanie do spędzania wolnego czasu i aktywnego uczestniczenia w kulturze. którzy dają tej osobie energie na przetrwanie w tej trudnej sytuacji oraz wzbudzenie siły do walki. Uzależnienie jest stanem psychicznym i czasem fizycznym będącym wynikiem interakcji między żywym organizmem. informacyjne(udzielanie rad prawnych. poszukiwaniu pracy. Takie zjawisko chorobowe źle oddziałują na psychikę człowieka. Człowiek uzależniony od środków odrzucających sam nie potrafi uwolnić się od nich i potrzebuje ogrom pracy. służb medycznych i oczywiście instytucji. gdyż agresja musi być czymś spowodowana i często łączy się to z alkoholizmem. Ich organizacja polega na wyodrębnieniu w większym domu 8. gdyż chory nie może realizować swoich potrzeba. Stan ten charakteryzuje się relacjami z zachowaniu wśród którym występuje zawsze przymus brania środa w celu doznania ich psychicznych efektów. zdolności. zakupy. medycznych. wyładowaniem psychicznym przez presje wywierane przez innych. W Polsce od 1958 roku zaczęto tworzyć takie domy. przygnębienie. załatwienie ubrania. Duchowe(występują gdy jednostki i grupy pomimo prób i własnych wysiłków nadal pozostają w sytuacjach dla nich trudnych. W małym domu natomiast są prawdziwi. Socjologowie wyróżniają trzy instrumenty przemocy: fizyczne (a w tym seksualne). mieszkania. Jeżewskiego tzw. niepewność. gdyż pomoc medyczna i rodziny może okazać się niewystarczająca. narkomanią. która da choremu siłę do rzucania nałogu.: drogi kształcenia. psychiczne i ekonomiczne związane z finansami. pustkę. W takiej sytuacji chodzi o życie pacjenta niezwykle ważna jest szybka interwencja psychologa. Każdy typ przemocy wyniszcza człowieka. aspiracji oraz przystosować się do zmiany środowiska.wartościującej(jesteś dla nas znaczący.RODZINNY DOM DZIECKA to Dom Dziecka oparty na zasadzie wychowania rodzinnego. traci poczucie godności i powoli zaczyna myśleć. ustalanie np. Takie domy dobrze pełnią funkcje wychowawcze. niepokój.). Poradnictwo nastawione jest na: • Przygotowanie jednostki do aktywnego życia przez rozwijanie zainteresowań. Gniazda Sieroce. cieszą się też dużym uznaniem społecznym. że jest wszystkiemu winna i że jest to jest przeznaczone. bez wyjścia). Osoby. które pomogą i wesprą chorego w zmianie sposobu życia i uratowanie jego egzystencji. rozwijania własnej osobowości i twórczości kulturalnej . rozdrażnienie. Sprawca również potrzebuje pomocy. a środowiskiem organicznym. które dowiedziały się o niepełnosprawności potrzebują pomocy aby moc pogodzić się z choroba bądź ludzi. która przyczyniając się do fizycznej lub psychicznej szkody drugiego człowieka i które wykraczają poza społeczne normy kontaktów międzyludzkich.

jeśli zostaną one zaktywizowane i staną się czynnikami przewodnimi w przebudowie i asymilowaniu wartości. Zasada subsydiarności. tylko w wypadku gdy konkretne działania i cele nie mogą być wystarczająco dobrze zrealizowane i osiągnięte przez państwa członkowskie osobno. plany. wrażliwością na ludzkie potrzeby. kultura. że UE będzie działała w zakresie . które mają na celu zaspakajanie potrzeb jednostki jak i społeczeństwa. a interwencja Wspólnot będzie zapewniała większą skuteczność i lepsze wyniki. w odpowiednich warunkach . Kategorie sił społecznych: : >jawne (mobilizujące do działania . Znaczenie w warunkach obecnych ZASADA SUBSYDIARNOŚCI. wizje lepszego jutra. Siły społeczne są to aktualnie ujawniające się albo ukryte potencjalne wartości jednostek i grup społecznych . w określonych okolicznościach .subsydiarność to pojęcie oznaczające. uzdolnione. wartości. tradycje. instytucje bądź placówki. który nie należy do jej bezpośrednich kompetencji. . gdy ich działania będą dużo skuteczniejsze niż działania zbiorowości mniejszych.26. dające pedagogowi społecznemu oparcie w jego pracach . Radlińska) . są to wówczas idee. • mogą one być również rozpatrywane w kategorii niematerialnej. bardziej zorganizowane powinny interweniować w danej sprawie jedynie wówczas. • są to zespoły. Zasada subsydiarności gwarantuje więc zapobieganie nadmiernej interwencji Wspólnoty w sprawy danych krajów członkowskich. do przekształcania środowiska) >ukryte (utajone . ujawniające się w sytuacjach krytycznych . posiadające aspiracje. SIŁY SPOŁECZNE (H. . marzenia. gorzej zorganizowanych. że zbiorowości większe. urządzeń i instytucji . Dzięki tej zasadzie Wspólnota rozwija także działalność władz lokalnych i samorządowych państw członkowskich i euroregionów. Aleksander Kamiński natomiast ujmuje siły twórcze w trojaki sposób: • są to jednostki ludzkie charakteryzujące się moralnością.gdy zabraknie sił jawnych) . Zasada ta na szczeblu międzynarodowym oznacza.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful