IDZ DO

PRZYK£ADOWY ROZDZIA£
SPIS TREŒCI

KATALOG KSI¥¯EK
KATALOG ONLINE

Mechanical Desktop 6.
Æwiczenia praktyczne
Autor: Fabian Stasiak
ISBN: 83-7197-655-0
Format: B5, stron: 152

ZAMÓW DRUKOWANY KATALOG

TWÓJ KOSZYK
DODAJ DO KOSZYKA

CENNIK I INFORMACJE
ZAMÓW INFORMACJE
O NOWOŒCIACH
ZAMÓW CENNIK

CZYTELNIA
FRAGMENTY KSI¥¯EK ONLINE

Wydawnictwo Helion
ul. Chopina 6
44-100 Gliwice
tel. (32)230-98-63
e-mail: helion@helion.pl

Podrêcznik „Mechanical Desktop 6. Æwiczenia praktyczne” jest przeznaczony dla
pocz¹tkuj¹cych u¿ytkowników programu Mechanical Desktop 6. Materia³ æwiczeniowy
zawarty w podrêczniku jest tak skonstruowany, ¿eby na podstawie prostego projektu
mechanicznego mo¿na by³o przejœæ podstawowy kurs modelowania czêœci, sk³adania
zespo³ów i tworzenia dokumentacji rysunkowej. Æwiczenia u³o¿one s¹ w kolejnoœci od
najprostszych do bardziej zaawansowanych i stanowi¹ doskona³¹ podstawê do
samodzielnego odkrywania kolejnych mo¿liwoœci pakietu Mechanical Desktop.
Mechanical Desktop 6 to program do zaawansowanego projektowania
trójwymiarowego w œrodowisku AutoCAD-a. Warunkiem niezbêdnym do rozpoczêcia
æwiczeñ jest taka znajomoœæ programu AutoCAD 2002, która pozwala na swobodne
rysowanie i edycjê rysunków dwuwymiarowych oraz skonfigurowanie programu do
w³asnych potrzeb.

Wstęp...................................................................................................................................................... 5
Łyk teorii ...................................................................................................................... 5
Modelowanie części..............................................................................................................6
Modelowanie zespołów ........................................................................................................7
Modelowanie powierzchniami..............................................................................................8
Tworzenie wizualizacji projektu...........................................................................................9
Tworzenie dokumentacji rysunkowej...................................................................................9
Wymiana danych z innymi systemami CAD/CAM/CAE
i publikacja danych w Internecie ........................................................................................10

Metodyka projektowania w MDT .............................................................................. 10
Cel ćwiczeń.........................................................................................................................12

ROZDZIAŁ 1. Konfiguracja programu .............................................................................................................. 15
Szablon projektu ......................................................................................................... 15

ROZDZIAŁ 2. Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części ................................................. 27
Model blatu................................................................................................................. 27
Rysunek wykonawczy blatu towarowego .................................................................. 35
Model kółka ................................................................................................................ 44
Rysunek wykonawczy kółka ...................................................................................... 55
Model zaczepu ............................................................................................................ 62

ROZDZIAŁ 3. Tworzenie modelu i dokumentacji zespołu..................................................................... 69
Rama wagonika — część główna ramy...................................................................... 69
Rama wagonika — klocki do mocowania osi ............................................................ 81
Obejmy do zamocowanie osi...................................................................................... 92
Wstawienie blatu i wykonanie otworów w ramie ...................................................... 97
Projektowanie osi wózka .......................................................................................... 106
Wstawienie łożysk .................................................................................................... 113
Wstawienie i edycja kół............................................................................................ 116
Połączenia gwintowe ................................................................................................ 120
Wstawienie zaczepu.................................................................................................. 127
Uzupełnianie danych projektu .................................................................................. 130

4

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne

Porządkowanie struktury projektu............................................................................ 133
Detalowanie projektu................................................................................................ 137
Prezentacje zespołów................................................................................................ 140
Rysunek złożeniowy projektu .................................................................................. 146
Lista części i numerowanie komponentów............................................................... 149
Rysunek wykonawczy części spawanej ................................................................... 151

Celem tego rozdziału jest zdobycie umiejętności modelowania pojedynczych części za pomocą kilku podstawowych technik modelowania. Utworzone tutaj części zapiszemy w oddzielnych plikach DWG, a następnie wstawimy je do naszego projektu głównego.
Plik pojedynczej części może zawierać tylko jedną część. Wyjątkiem od tej zasady jest sytuacja, w której wstawiamy drugą część w celu wykonania kombinacji dwóch części. Jednakże
wynikiem końcowym takiej operacji będzie zawsze jedna część. Plik pojedynczej części
służy do utworzenia rysunków wykonawczych części. Po zakończeniu projektu te części,
które znajdują się w środku pliku zespołu, powinny być zapisane w plikach zewnętrznych
— w plikach pojedynczej części — z których utworzone będą ich rysunki wykonawcze.

Ćwiczenie 2.

Zaczniemy od bardzo prostego modelu, który wprowadzi nas w podstawy parametrycznego modelowania bryłowego. Rysunek 2.1 przedstawia płaski blat wagonika, na którym będą znajdować się przewożone towary.
1. Z menu Pliki (File) wybierz pozycję Plik nowej części (New Part File). Wykorzystaj

plik szablonu XYZ-ISO.DWT, który utworzyliśmy w ćwiczeniu 1.

C:\Andrzej\PDF\Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne\02-05.doc

27

28

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne

Rysunek 2.1.
Model blatu

2. Utwórz szkic blatu. W tym celu narysuj prostokąt o wymiarach 1000800 mm.
Do rysowania wykorzystaj polecenia rysunkowe AutoCAD-a (np.  
 
).
Rysunek 2.2.
Krawędzie prostokąta
do zwymiarowania

1

2

3. Zamień szkic w profil parametryczny.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Rozwiąż szkic> Profil
(Parts> Sketch Solving> Profile) 

Polecenie: 
!"#$"%"!&!"'$ Wskaż

narysowany właśnie prostokąt. 
!"#$"%"!&!"'$ Naciśnij Enter. 
()*)!"#+, - )  ) ,#.+, /+#+0 123
#)")! )!"'4#)-.,)!)!")! )!2

Program „stwierdził”, że należy wprowadzić dwa brakujące wymiary lub wiązania,
a wtedy będzie w pełni kontrolował nasz profil. W naszym przypadku są to wymiary
określające wysokość i szerokość prostokąta.
Mechanical Desktop pozwala pracować z profilami, które nie s w pełni okrelone
(co oznacza, e brakuje im wymiarowania lub wiza!). Mona nawet nie wprowadzać 
adnego wymiaru i wizania.
Do wymiarowania profilu uyjemy wymiarów parametrycznych, które pozwol kontrolować
rozmiary profilu. Standardowo, do wymiarowania program korzysta z biecego stylu
wymiarowania (np. ISO-35), w którym tekst i strzałki wymiarowe maj wielkoć 3,5 mm.
Przy wymiarowaniu w obszarze modelu prostokta o wymiarach 1000´800 mm tekst
wymiarowy b0dzie nieczytelny. Warto zdefiniować nowy styl wymiarowania, w którym zmienimy
wielkoć tekstu i strzałek. Moemy take zmienić tymczasowo wartoć zmiennej 
z wartoci 1 na wartoć 10, co spowoduje dziesi0ciokrotne powi0kszenie tekstu i strzałek
wymiarowych.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

29

4. Zmień wartość 5 
na 10.
5. Zwymiaruj profil.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Wymiarowanie> Nowy wymiar
(Parts> Dimensioning> New dimension)  
5
Polecenie: 
6+!$"&!%"$ Wskaż krawędź prostokąta,

która jest oznaczona cyfrą 1 na rysunku 2.2. 
#-#6(7)+, #$"!")%"6 " 
,)!)$ Wskaż położenie wymiaru z prawej strony profilu. 
%+ *8+, ##9 
& %:6:6:6 !:/+:0:!6/(:*5)" : 
#);<=$ ),)!)3 #9>):?:@: -): : -::
5 ,:6 "; Wpisz ABB i naciśnij Enter. 
()*)!"#+, - )  ) ,#C+, /+#+0 123
#)")! )!"'4#)-C,)!)")! ) 
6+!$"&!%"$ Wskaż krawędź prostokąta

oznaczoną 2 na rysunku 2.2. 
#-#6(7)+, #$"!")%"6 " 
,)!)$ Wskaż położenie wymiaru poniżej profilu. 
%+ *8+, ##9 
& %:6:6:6 !:/+:0:!6/(:*5)" : 
#);<=$ ),)!)3 #9>):?:@: -): : -::
5 ,:6 ";$ Wpisz CBBB i naciśnij Enter. 
"! (+6()*)23&#")! )!"'2 
6+!$"&!%"$ Naciśnij Enter.

Na rysunku 2.3 mamy zwymiarowany profil.
Rysunek 2.3.
Profil
po wprowadzeniu
wymiarów

Teraz możemy utworzyć bryłę. Najczęściej używaną funkcją tworzenia bryły będzie
wyciągnięcie proste, realizowane poleceniem  D>5 . Przedtem jednak ustawimy
profil w widoku izometrycznym.

30

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
6. Naciśnij klawisz z cyfrą 8 i Enter. Jest to skrót klawiszowy, za pomocą którego

możemy ustawić profil w widoku izometrycznym. Pełny spis skrótów klawiszowych
znajduje się w menu Pomoc programu.
7. Utwórz bryłę przez wyciągnięcie proste.

Pasek narzędzie: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Elementy szkicowe> Wyciągnięcie proste
(Parts> Sketched Features> Extrusion) 
D>5
Polecenie:
W wyświetlonym oknie dialogowym Wyciągnięcie proste (Extrusion), ustaw
wyciągnięcie Ślepe (Blind) i Odległość (Distance) 40 mm, jak widać na rysunku 2.4.
Kliknij OK.
Rysunek 2.4.
Okno dialogowe
operacji wyciągnięcia
prostego

Program utworzył model przestrzenny, jak widać na rysunku 2.5.
Rysunek 2.5.
Punkty konieczne
do określenia
lokalizacji otworu

1

3

2

Warto zauważyć, że w oknie Przeglądarka Desktop (Desktop Browser) pojawiła się
informacja o zastosowaniu operacji wyciagnięcia prostego ślepego jako pierwszej
operacji kształtującej model bryłowy (patrz rysunek 2.6).
Rysunek 2.6.
Zawartość okna
przeglądarki po utworzeniu
wyciągnięcia prostego
8. Zapiszmy model w katalogu naszego projektu 100-000, pod nazwą 100-002. Należy

zwrócić uwagę na fakt, że w oknie Przeglądarka Desktop (Desktop Browser)
nastąpiła zmiana opisu modelu części. Teraz znajduje się tam oznaczenie 100-002.
Możemy teraz wykonać otwory, które będą służyły do przykręcenia blatu do ramy
wózka.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

31

Otwór mona wykonać na wiele rónych sposobów. Moemy narysować profil w kształcie okr0gu
i wycić w nim otwór, moemy narysować profil w postaci prostokta i obrócić go tworzc
otwór. Najbardziej zalecan metod tworzenia otworów — szczególnie tam, gdzie otwory
w rzeczywistym obiekcie powstaj w wyniku wiercenia — jest uycie polecenia  
.
Otwór utworzony za pomoc tego polecenia jest bowiem obiektem typu otwór, a nie wyci0ciem
w kształcie otworu i moe być w sposób parametryczny opisany na rysunku wykonawczym.

9. Utwórz otwory za pomocą polecenia ? 2

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Elementy wstawiane> Otwór
(Parts> Placed Features> Hole) 
?
Polecenie:
W oknie dialogowym Otwór (Hole) na zakładce Otwór (Hole) naciśnij przycisk
z rysunkiem otworu z pogłębieniem walcowym (Counterbore), ustaw rodzaj
zakończenia jako Przejściowe (Through) i wybierz położenie otworu — 2 krawędzie
(2 Edges). Pozostałe parametry to: Średnica (Diameter) równa 11 mm, Średnica
pogłębienia (C’Dia) 30 mm, a Głębokość pogłębienia (C’Depth) 10 mm.
Rysunek 2.7 przedstawia właściwie wypełnione okno dialogowe Otwór (Hole):
Rysunek 2.7.
Okno dialogowe
otworów

Po ustawieniu wszystkich parametrów kliknij OK. i odpowiedz następująco na
zgłoszenia programu. 
6+!0 +EF$"&!-$Wskaż krawędź oznaczoną 1

na rysunku 2.5. 
#-0 +EF$"!")-$Wskaż krawędź oznaczoną 2

na rysunku 2.5. 
*6(7)+#$6"&'" )$Wskaż położenie otworu

w okolicy punktu oznaczonego 3 na rysunku 2.5. 
%-(*86+!% +E+/7)) <=$ )! )"&,
&!-'-'-'Wpisz .BBi naciśnij Enter. 
%-(*8#-% +E+/7)) <=$ )! )"&,
!")-'-'-'Wpisz .BB i naciśnij Enter.

32

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
Program wykona otwór, jak zostało to przedstawione na rysunku 2.8.

Rysunek 2.8.
Utworzony otwór

Następnie program wyświetli zgłoszenie oczekujące na pokazanie pierwszej krawędzi
dla zlokalizowania kolejnego otworu: 
6+!0 +EF$"&!-$2Naciśnij Enter, żeby zakończyć

polecenie.
Należy teraz utworzyć jeszcze dodatkowe trzy otwory znajdujące się w takiej samej
odległości od krawędzi modelu jak pierwszy otwór. Pozostałe otwory utworzymy
korzystając z polecenia    , które tworzy szyk elementów kształtujących.
10. Utwórz pozostałe otwory za pomocą polecenia    2

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Elementy wstawiane> Wzór prostokątny
(Parts> Placed Features> Rectangle Pattern)  

Polecenie: 
,)+#$"& #!6 )Pokaż na ekranie

utworzony właśnie otwór. 
%6"%E9 !E6): "6#%;< "6#%=$ ) )6)9 G: ""6;
< ""6=Jeżeli program wyróżni otwór to naciśnij Enter. 
,)+##9! :>!#1;< "6#%=$"& #!
6 )9:,3;< ""6= Naciśnij Enter.

W wyświetlonym oknie dialogowym Wzór (Pattern) należy ustawić parametry wzoru
dokładnie tak jak na rysunku 2.9. Odstęp między kolumnami powinien wynosić HBB,
a między wierszami IBB. W sumie w blacie powinny być utworzone cztery otwory.
Po wprowadzeniu właściwych danych należy kliknąć OK. w oknie Wzór (Pattern).
Wszystkie otwory powinny prezentować się jak na rysunku 2.10.
Teraz możemy wykonać zaokrąglenie narożników modelu stałym promieniem
o wartości 50 mm. Do tego celu skorzystamy z polecenia  .
11. Utwórz zaokrąglenie narożników blatu:

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Elementy wstawiane> Zaokrąglenie
(Parts> Placed Features> Fillet) 

Polecenie:
W wyświetlonym oknie dialogowym Zaokrągl (Fillet) ustaw zaokrąglenie Stałe
(Constant) o wartości Promień (Radius) równej 50 mm, jak widać na rysunku 2.11.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

33

Rysunek 2.9.
Okno dialogowe
Wzór (Pattern)

Rysunek 2.10.
Pozostałe otwory

Rysunek 2.11.
Okno dialogowe
zaokrąglania

Po ustawieniu żądanych parametrów kliknij OK. i odpowiedz następująco na
zgłoszenia programu: 
+E#6+"') 0-) $"-!& "!
&Wskaż kolejno cztery krawędzie narożne blatu, jak widać na rysunku 2.12

i na koniec naciśnij Enter.
Rysunek 2.12.
Zaznaczanie krawędzi
do zaokrąglenia

34

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
Program utworzy zaokrąglenia narożników blatu, jak widać na rysunku 2.13.

Rysunek 2.13.
Krawędzie zostały
zaokrąglone

W zasadzie nasz model jest już gotowy. Poza kształtowaniem samej geometrii możemy
wprowadzać do modelu informacje o projektowanej części (korzystając z atrybutów
MDT). Informacje te będą przydatne do utworzenia listy części.
Mechanical Desktop posiada mechanizm generowania listy cz0ci, który bazuje na zdefiniowanym
standardzie. Standard ten naley dostosować do własnych potrzeb (co było tematem ćwiczenia 1).
W skład definicji naszego standardu XYZ wchodzi zestaw atrybutów opisujcych cz0ci
i podzespoły.

Program Mechanical Desktop 6 pozwala na wprowadzanie atrybutów i zmianę
wartości już wprowadzonych atrybutów na kilka różnych sposobów. W tym
ćwiczeniu wypróbujemy pierwszą z metod.
Wprowadzimy następujące atrybuty:
Nazwa atrybutu Typ danych Wartość

Opis atrybutu

DESCR

Tekst

Blat towarowy

Atrybut przechowuje nazwę detalu
lub zespołu

STANDARD

Tekst

ZN-88/M-123456

Atrybut przechowuje numer normy

12. Przypisz atrybuty do modelu.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Część> Atrybuty (Part> Part> Attributes)
Polecenie:  

W wyświetlonym oknie dialogowym Przypisz atrybuty (Assign Attributes), kliknij
przycisk Dodaj (Add) i w wyświetlonym oknie Dodaj nowy atrybut (Add New
Attribute) wprowadź atrybut DESCR.
Rysunek 2.13.
Okno dialogowe
dodawania atrybutów

Po wprowadzeniu nazwy i wartości atrybutu kliknij OK. W podobny sposób
wprowadź drugi atrybut. Na rysunku 2.14 przedstawione zostało okno dialogowe
Przypisz atrybuty (Assign Attributes) z wprowadzonymi atrybutami.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

35

Rysunek 2.14.
Okno dialogowe
przeglądania
atrybutów

Po wprowadzeniu wszystkich atrybutów należy kliknąć Koniec (Done). Teraz nasz
model może zostać zapisany.
13. Zapisać model. Koniec ćwiczenia.

Ćwiczenie 3.

Wykorzystując to ćwiczenie utworzymy rysunek wykonawczy blatu, który powstał w rezultacie poprzedniego ćwiczenia.
Mechanical Desktop przechowuje rysunki w obszarze papieru tego samego pliku, w którym
znajduje si0 model trójwymiarowy. Przed wykonaniem tego ćwiczenia naley zapoznać si0
ze sposobem konfigurowania arkuszy obszaru papieru. Informacje na ten temat zawiera
dokumentacja programu AutoCAD 2002.

1. Otwórz plik 100-002 zapisany w poprzednim ćwiczeniu.
2. Przejdź do obszaru papieru wskazując zakładkę Arkusz1 (Layout1) znajdującą się

w dolnej części ekranu lub zakładkę Rysunek (Drawing) w oknie Przeglądarka
Desktop (Desktop Browser).
3. Skonfiguruj ustawienia strony odpowiednie dla tej zakładki. Ustaw arkusz o formacie

A3. Możesz także wstawić własną ramkę i tabliczkę rysunkową przeznaczoną
dla arkusza A3, korzystając z polecenia    . Ramka powinna być
wstawiana z oddzielnego pliku DWG.
Moemy take skorzystać z ramek i tabliczek rysunkowych dostarczonych wraz z programem.
Polecenie, za pomoc którego mona wstawić tabliczk0 i ramk0 to   . Mona je uaktywnić
wskazujc pozycj0 Tabelka rysunkowa i ramki z menu Opis> Tabelka rysunkowa/zmiany>
Tabelka rysunkowa i ramki (Annotate> Drawing Title/Revisions> Drawing Title/Borders).
Ramki i tabliczki rysunkowe dostarczone z programem powinny być skonfigurowane zgodnie
z potrzebami uytkownika programu (co jednak nie b0dzie tematem tego zbioru ćwicze!).

Podczas tworzenia modelu zmieniliśmy wartość zmiennej skalowania wielkości
wymiarów 5 
, żeby uzyskać przejrzyste wymiary podczas tworzenia modelu,

36

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
którego wymiary były znaczne w stosunku do wielkości tekstu wymiarowego
w bieżącym stylu wymiarowania. Konieczne będzie obecnie przywrócenie wartości
poprzedniej zmiennej 5 
, ponieważ chcemy utworzyć rysunek na arkuszu A3,
na którym tekst wymiarowy i strzałki wymiarowe powinny mieć wielkość 3,5 mm.
Wartość ta jest nominalną wielkością tekstu wymiarowego dla bieżącego stylu
wymiarowania.
4. Zmień wartość 5 
z 10 na 1.

Teraz możemy utworzyć rzuty rysunkowe. Utworzymy rzut bazowy, prostokątny
i izometryczny (rysunek 3.1). Następnie wykonamy porządkowanie i uzupełnienie
rysunku.
Rysunek 3.1.
Rzuty rysunkowe
utworzone
w bieżącym ćwiczeniu

5. Utwórz rzuty rysunkowe.

Pasek narzędzi: Arkusz rysunku (Drawing Layout)
Menu rozwijane: Rysunki> Nowy rzut (Drawings> New View)
Polecenie: 
5 @ 
W wyświetlonym oknie dialogowym Utwórz rzut rysunku (Create Drawing View)
ustaw typ rzutu Bazowy (Base) i skalę 0.1 (jest to podziałka globalna rysunku 1:10).
Rysunek 3.2.
Okno dialogowe
tworzenia rzutów
rysunkowych

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

37

Zaznacz opcję Powrót do okna dialogowego (Return to Dialog) i usuń znacznik
z opcji Wyświetl krawędzie niewidoczne (Display Hidden Lines) ponieważ ten rzut
nie wymaga krawędzi niewidocznych. Po ustawieniu żądanych parametrów kliknij
Zastosuj (Apply) i odpowiedz następująco na zgłoszenia programu. 
6( !06+"')EJ6( !")E)!#"%)0#9#+::
- )D:- )K:- )LG;$"6 ) & "J+6 )
9>"!:@+:+D:+K:+LG;$Wpisz  i naciśnij Enter.
L&)#%#)!D$*)!#"%)0J6!0 +EF#
9- )D:- )K:- )L;$5&)D G!")$"+ G!J
! -'-9+D:+K:+L;$Wpisz G i naciśnij Enter. 
/+) %) "%E9+/8L:/8;< "6#%=$ %#!) )
96: ;< ""6=$Naciśnij Enter. 
*6(7)## +-$6"&" )& !3+Wskaż

położenie rzutu bazowego w górnej części obszaru rysunku i naciśnij Enter.
Rysunek 3.3.
Pierwszy utworzony
rzut rysunkowy

Powtórnie zostało otworzone okno dialogowe Utwórz rzut (Create Drawing View).
Teraz trzeba będzie utworzyć rzut prostokątny z istniejącego rzutu bazowego. Ustaw
w tym celu typ rzutu Prostokątny (Ortho), jak widać na rysunku 3.4.
Rysunek 3.4.
Ustawienia konieczne
do utworzenia rzutu
prostokątnego

Po ustawieniu opcji kliknij Zastosuj (Apply) i odpowiedz następująco na zgłoszenia
programu. 
#, "!$"6 )3+$Kliknij wcześniej utworzony

rzut. 
*6(7)##6!6 (-$6"&" )&'-) 3+$

Wskaż położenie znajdujące się poniżej rzutu macierzystego, jak widać na rysunku 3.5.

38

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne

Rysunek 3.5.
Utworzony
rzut prostokątny

W powtórnie wyświetlonym oknie dialogowym ustaw typ rzutu Izometryczny (Iso).
Pozostaw skalę rzutu 1, która jest obliczana względem rzutu macierzystego
(rysunek 3.6.).
Rysunek 3.6.
Ustawienia
dla utworzenia rzutu
izometrycznego

Wyłącz opcję Powrót do okna dialogowego (Return to Dialog), kliknij OK.
i odpowiedz następująco na zgłoszenia programu. 
#, "!$"6 )3+$Wskaż pierwszy utworzony

rzut rysunkowy. 
6(7) ##,")-$6"&" )&!,"
3+$Wskaż położenie rzutu w prawej części rysunku 3.7.

Rzuty rysunkowe zostały utworzone. Teraz pozostało jeszcze do wykonania kilka
operacji porządkujących i uzupełniających rysunek. Najpierw wprowadzimy osie
symetrii w jednym z rzutów rysunkowych.
6. Powiększ rzut prostokątny, jak na rysunku 3.8.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

39

Rysunek 3.7.
Położenie rzutu
izometrycznego

Rysunek 3.8.
Punkty niezbędne
do wyznaczenia osi
symetrii rzutu
rysunkowego

4
1

2

3

7. Wstaw osie symetrii w rzucie rysunkowym.

Pasek narzędzi: Opisywanie (Annotation)
Menu rozwijane: Opis> Opis> Linia osiowa
(Annotate> Annotation> Centerline) 


Polecenie: 
+EF$"-$ Wskaż krawędź rzutu prostokątnego w punkcie

oznaczonym 1 na rysunku 3.8. 
+EF!,")0#<  =$",-<  =

Wskaż krawędź rzutu oznaczoną 2 na rysunku 3.8. 
*6+!6#)#"E" $6"&&!,6)$Wskaż punkt

ucięcia w miejscu oznaczonym 3 na rysunku 3.8. 
*#-6#)#"E" $6"&!"),6)$Wskaż punkt

ucięcia w miejscu oznaczonym 4 na rysunku 3.8.

40

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
W ten sposób utworzono oś symetrii. Jeżeli oś symetrii wygląda jak linia ciągła, to
należy dopasować skalę rodzaju linii. W podobny sposób utwórz drugą oś symetrii,
która będzie prostopadła do pierwszej osi. Na rysunku 3.9 widać rzut rysunkowy
z utworzonymi osiami symetrii.

Rysunek 3.9.
Rzut rysunkowy
z utworzonymi
osiami symetrii

Teraz należy wprowadzić wymiar uzupełniający, który będzie określał promień
zaokrąglenia narożnika modelu. Wymiarowanie uzupełniające działa podobnie
jak wymiarowanie parametryczne, ale dotyczy tylko obszaru papieru.
8. Wstaw wymiar promienia

Pasek narzędzi: Opisywanie (Desktop Annotation)
Menu rozwijane: Opis> Wymiar uzupełniający
(Annotate> Reference Dimension) 
5
Polecenie: 
6+!$"&!%"$Wskaż zaokrąglenie lewego

dolnego narożnika rzutu. 
#-#6(7)+, #$"!")%"6 " 
,)!)$Wskaż położenie wymiaru w środku rzutu. 
*6#)+! +) #9 
& %:* " :-:5):  ;$6"&
6 ",)6)9>):5 ,:::M !";Zatwierdź położenie

wymiaru naciskając Enter.
Wstawiony wymiar promienia prezentuje się jak na rysunku 3.10.
Otwory, które utworzone są za pomocą polecenia ? , możemy wymiarować
korzystając ze specjalnego polecenia, które służy do opisywania otworów
w obszarze rysunku.
9. Zwymiaruj otwory znajdujące się na rysunku.

Pasek narzędzi: Opisywanie (Desktop Annotation)
Menu rozwijane: Opis> Opis> Opis otworów
(Annotate> Annotation> Hole Note)  

Polecenie:

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

41

Rysunek 3.10.
Wstawiony
wymiar promienia 

(0") 9 - )#%;"%"  "'
9 - );$Wybierz otwór znajdujący się w lewym górnym narożniku rzutu

prostokątnego. 
%)6#)<,= G)<,=$Rozciągnij linie odniesienia
opisu otworu nad górną krawędź rzutu rysunkowego. 
%)6#)<,= G)<,=$Wskaż punkt końcowy linii

odniesienia i naciśnij Enter.
Wyświetlone zostanie okno dialogowe Opis XYZ (Note Symbol XYZ), w którym
powstanie opis naszego otworu. Program rozpoznaje wskazany otwór i proponuje opis
zapisany w domyślnym szablonie przeznaczonym dla rozpoznanego rodzaju otworu.
Moemy zdefiniować własne parametryczne szablony opisujce otwory, a nast0pnie wybierać je z listy
szablonów w celu zastosowania do wybranego otworu.

Teraz utworzymy własny szablon opisujący ten otwór. Ponieważ mamy w blacie cztery
jednakowe otwory, to dopiszemy tekst „4x”. Zmienimy także oznaczenie — opis
wymiaru otworu powinien znajdować się przed wymiarem pogłębienia, jak widać
na rysunku 3.11.
Rysunek 3.11.
Opis otworu przed (a)
i po modyfikacji (b)

a)

b)

Opis otworu znajdujący się w oknie dialogowym Opis XYZ (Note Symbol XYZ) jest
opisem parametrycznym, który został zbudowany z symboli i zmiennych. Wartości
wymiarów sterowane zmiennymi parametrycznymi są w oknie podświetlone, a symbole
pomocnicze (takie jak znak „x”) nie są podświetlone. Utworzymy nowy szablon
korzystając z istniejących zmiennych parametrycznych opisujących otwory.
Usuń z pola edycji opisu okna Opis XYZ (Note Symbol XYZ) cały opis z wyjątkiem
znaku równości. Obecność znaku równości oznacza, że znajdujący się za nim opis jest
wyrażeniem parametrycznym. Następnie wpisz za znakiem równości 4x i spację,
jak widać na rysunku 3.12a (kreska pionowa oznacza aktualne położenie kursora).

42

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
Kliknij przycisk Wstaw symbol specjalny (Insert Specjal Symbol) zaznaczony na
rysunku 3.12a i w wyświetlonym menu symboli kliknij w symbol  (fi). Program
wstawi w pole edycji opisu symbol średnicy zaraz za spacją, jak widać na rysunku 3.12b.

Rysunek 3.12.
Tworzenie szablonu
opisu otworu —
wpisywanie symboli

a)

b)
Teraz należy wstawić zmienną parametryczną, która przechowuje wartość średnicy
otworu. Dzięki temu zmiana średnicy otworu w modelu powoduje zmianę w opisie.
Rozwiń listę <Zmienne> (<Variables>), a następnie rozwiń rozdział HOLE i wybierz
zmienną DIA, jak widać na rysunku 3.13a.
W ten sposób zostanie wprowadzona w pole edycji szablonu aktualna wartość średnicy
otworu, jak to przedstawiono na rysunku 3.13b. Następnie trzeba wstawić znak
ukośnika „/”, potem wprowadzić znak „” i zmienną CTDIA (średnica pogłębienia),
a później znak „x” i zmienną CTDEPTH (głębokość pogłębienia). Pełny opis prezentuje
rysunek 3.13c.
Rysunek 3.13.
Tworzenie szablonu
opisu otworu —
wstawianie zmiennych

a)

b)

c)
Utworzony szablon opisu dla otworu z pogłębieniem walcowym można teraz zapisać
w bibliotece szablonów. Kliknij przycisk „>>”, znajdujący się w dolnym prawym
narożniku okna Opis XYZ (Note Symbol XYZ), co spowoduje wyświetlenie listy
szablonów. Musimy najpierw wybrać grupę w jakiej będzie zapisany nasz szablon.
Zaznacz grupę POGŁĘBIENIE WALCOWE (HOLE COUNTERBORE), a następnie
kliknij przycisk Dodaj (Add). Program wprowadza nowy szablon i udostępnia pole
nazwy do edycji — wpisz nazwę „Walcowe-1”, jak widać na rysunku 3.14.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

43

Rysunek 3.14.
Wprowadzenie
nowego szablonu
do biblioteki

Nowy szablon można ustawić jako szablon domyślny dla opisu kolejnych otworów
z pogłębieniem walcowym. Żeby to zrobić można kliknąć prawym przyciskiem nazwę
nowego szablonu i w wyświetlonym menu wybrać pozycję Ustaw jako standard (Set
As Default). Na koniec trzeba zamknąć okno dialogowe Opis XYZ (Note Symbol XYZ),
wskazując OK. Opis otworu będzie prezentował się teraz jak na rysunku 3.15.
Rysunek 3.15.
Wstawiony
opis otworu

Na zakończenie tego ćwiczenia należy wprowadzić symbol chropowatości
powierzchni, który umieszczony zostanie na rzucie bazowym.
10. Umieść symbol chropowatości powierzchni

Pasek narzędzi: Opisywanie (Desktop Annotation)
Menu rozwijane: Opis > Symbole> Chropowatość powierzchni
(Annotate> Symbols> Surface Texture) 
>K
Polecenie: 
(0") $"%"  "'$Wskaż górną

krawędź rzutu bazowego. 
#)6"0+$ )$Wskaż położenie symbolu chropowatości. 
%)6#)<,=$ G)<,=$Naciśnij Enter, żeby nie

tworzyć linii odniesienia. 
0#$"!$Naciśnij Enter.

W wyświetlonym oknie dialogowym Chropowatość powierzchni (Surface Texture)
ustal parametry chropowatości jak na rysunku 3.16.
Po ustawieniu parametrów kliknij OK. Program utworzy symbol chropowatości, jak
widać na rysunku 3.17.
Rysunek wykonawczy modelu jest już zakończony. Można teraz przejść do obszaru
modelu i zapisać model w takim widoku, który ułatwi jego identyfikację. Jeżeli
będzie to obszar modelu to warto ustawić model w widoku izometrycznym i przed
zapisem pliku ukryć krawędzie niewidoczne.

44

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne

Rysunek 3.16.
Okno dialogowe
symbolu
chropowatości
powierzchni

Rysunek 3.17.
Wstawiony symbol
chropowatości powierzchni
Dobr praktyk moe okazać si0 zamieszczenie informacji o pliku rysunkowym wród cech
rysunku. Mona to zrobić korzystajc z polecenia 5 . Informacje tam zapisane ułatwi
odszukanie pliku i mog być wykorzystane przez inne programy.

11. Koniec ćwiczenia. Teraz należy zapisać model i zamknąć.

Ćwiczenie 4

Drugi model pojedynczej części, który wprowadza w podstawowe techniki modelowania, to kółko wózka. Poprzedni model były utworzony z zastosowaniem wyciągnięcia
prostego. Teraz skorzystamy z techniki obracania profilu dookoła wybranej osi. Gotowe
kółko prezentuje rysunek 4.1.
Rysunek 4.1.
Model kółka

1. Z menu Pliki (File) wybierz pozycję Plik nowej części (New Part File). Użyj pliku

szablonu XYZ-ISO.DWT.
2. Zapisz teraz plik pod nazwą 100-004 w katalogu naszego projektu. To będzie numer

rysunku wykonawczego koła.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

45

3. Narysuj, linią inną niż ciągła, prostokąt o wymiarach XY równych 80100. To

będzie prostokąt pomocniczy, który posłuży do określenia zgrubnych wymiarów
gabarytowych profilu. Utworzenie takiego prostokąta przed narysowaniem profilu
może być przydatną techniką pracy.
4. Narysuj w prostokącie pomocniczym kształt przedstawiony na rysunku 4.2.

Rozpocznij od narysowania pomocniczej poziomej linii, która będzie stanowić oś
obrotu profilu. Pozostałe obiekty narysuj linią ciągłą. Poszczególne linie powinny
być prostopadłe do siebie. Po narysowaniu szkicu usuń prostokąt gabarytowy.
Rysunek 4.2.
Szkic kółka
w prostokącie
gabarytowym

1

5. Zamień szkic w profil.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Rozwiąż szkic> Profil
(Parts> Sketch Solving> Profile) 

Polecenie:
W odpowiedzi na zgłoszenie programu wybierz kontur narysowany linią ciągłą oraz
oś obrotu narysowaną linią przerywaną. Wszystkie wskazane obiekty będą stanowić
jeden profil. Po zamianie szkicu w profil należy go zwymiarować. Tym razem jednak
skorzystamy z wymiarowania automatycznego, które oferuje Mechanical Desktop.
Do wymiarowania profili oprócz polecenia    mona stosować polecenia  
oraz   

.

6. Zwymiaruj profil z zastosowaniem wymiarowania automatycznego.

Pasek narzędzi: Opisywanie (Annotation)
Menu rozwijane: Opis> Wymiarowanie automatyczne
(Annotate> Automatic Dimensioning)
Polecenie: 
>5
W wyświetlonym oknie dialogowym Automatyczne wymiarowanie (Automatic
Dimensioning) włącz zakładkę Równoległy (Parallel) i wybierz typ Od bazy
(Baseline), co przedstawiono na rysunku 4.3.
Następnie kliknij OK. i odpowiedz następująco na zgłoszenie programu.

46

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne

Rysunek 4.3.
Okno dialogowe
wymiarowania
automatycznego 

9M;$"%"!9M"; Wskaż za pomocą okna

wybierającego cały profil z wyjątkiem osi. 
9M;$"%"!9M"; Naciśnij Enter. 
"06+!%)6,")"%$!G)!))-)

Wybierz punkt oznaczony 1 na rysunku 4.2 korzystając z trybu lokalizacji
(np.  " 56)). 
*6(7))+, +%#96"%:+ 7;$6"& 
,)!))" )96)!:"%; Pokaż położenie wymiarów

poniżej osi obrotu profilu, jak widać na rysunku 4.4.
Rysunek 4.4.
Wymiarowanie
automatyczne
od punktu bazowego 

#)6"0+ ) !E6)%)6,")"%$ )-6)&)G 
G)!))$ Naciśnij Enter.

Wartości wymiarów parametrycznych, które zostały zmierzone są przypadkowe.
Żeby zmienić wartości wymiarów tak, aby były takie jak widać na rysunku 4.4,
możemy skorzystać z polecenia edycji wymiarowania parametrycznego 55
lub ogólnej funkcji edycyjnej   5.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

47

7. Edytuj wstawione właśnie wymiary.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Wymiarowanie> Edycja wymiaru
(Parts> Dimensioning> Edit Domension)
Polecenie: 
55
W odpowiedzi na zgłoszenie programu wskaż kolejno poszczególne wymiary i wpisz
wartości, jak widać na rysunku 4.4. Edycję należy rozpocząć od wymiarów, które
mają najmniejszą wartość. Po dopasowaniu wartości tych wymiarów możemy
zwymiarować średnice przyszłego kółka korzystając z innej opcji wymiarowania
automatycznego.
8. Wykonaj wymiarowanie średnic kółka.

Pasek narzędzi: Opisywanie (Annotation)
Menu rozwijane: Opis> Wymiarowanie automatyczne
(Annotate> Automatic Dimensioning)
Polecenie: 
>5
W wyświetlonym oknie dialogowym Automatyczne wymiarowanie (Automatic
Dimensioning) włącz zakładkę Wałek / Symetryczny (Shaft / Symmetric), ustaw
rodzaj wymiarowania Pół wałka (Half Shaft) i zaznacz opcję Wyświetl okno Super
wymiarowania (Display Power Dimensioning Dialog), jak widać na rysunku 4.5.
Rysunek 4.5.
Okno dialogowe
automatycznego
wymiarowania

Po ustawieniu odpowiednich opcji kliknij OK. i odpowiedz następująco na
zgłoszenie programu. 
9M;$"%"!9M"; Wskaż za pomocą okna

wybierającego cały profil z wyjątkiem osi symetrii. 
9M;$"%"!9M"; Naciśnij Enter. 
*#$"3#) G!$ Wybierz oś obrotu, korzystając

z trybu lokalizacji. 
*6(7))+, +%#96"%:+ 7;$6"&,)!) 
)" )96)!:"%; Zaznacz punkt z prawej strony profilu.

48

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne 
#)6"0+ ) !E6)%)6,")"%$ )-6)&)G 
G)!))$Naciśnij Enter.

Teraz zostanie wyświetlone dla każdego wstawianego wymiaru, okno dialogowe
Super wymiarowanie (Power Dimensioning), w którym możemy wpisać wartość
wymiaru oraz uzupełnić wymiar o dodatkowe symbole, oznaczenie tolerancji lub
odchyłki. Dla każdego wprowadzanego wymiaru należy wpisać w polu Wyrażenie
(Expresion) wartości wymiarów, które zostały przedstawione na rysunku 4.6.
Rysunek 4.6.
Zwymiarowany profil

1

Po uzupełnieniu wymiarowania nasz profil jest już przygotowany do utworzenia
bryły. Model trójwymiarowy powstanie przez obrócenie profilu dookoła osi
narysowanej linią przerywaną.
9. Wykonaj obrót profilu.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Elementy szkicowe > Obrót
(Parts> Sketched Features> Revolve)
Polecenie: 
@@ 
*#$"3#) G!$ Wskaż oś obrotu oznaczoną cyfrą

1 na rysunku 4.6.
W wyświetlonym oknie dialogowym Obrót (Revolution) ustaw zakończenie typu
Kąt (Angle) i wpisz wartość kąta 360, jak widać na rysunku 4.7.
Po ustawieniu żądanej opcji kliknij OK. Program utworzy kółko, które w widokach
izometrycznych prezentuje się jak na rysunku 4.8.
Model jest już prawie gotowy. Widoczne na rysunku koło zbudowane jest z jednego
szkicowego elementu kształtującego typu obrót. Modelowanie bryłowe polega na
stosowaniu wielu różnych szkicowych i wstawianych elementów kształtujących,
które razem utworzą pożądany kształt. Dodamy teraz kolejny szkicowy element
kształtujący, który umieścimy na nowej płaszczyźnie szkicowania. Element ten
utworzy w kółku wycięcia. Najpierw jednak konieczne jest zdefiniowanie
płaszczyzny szkicowania.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części
Rysunek 4.7.
Okno dialogowe
elementu
kształtującego
typu Obrót

Rysunek 4.8.
Gotowy model kółka

10. Ustaw model w widoku izometrycznym, wpisując w linii poleceń liczbę AA

i naciskając Enter.
11. Zdefiniuj płaszczyznę szkicowania.

Płaszczyzna szkicowania może powstać na płaskiej ścianie lub płaszczyźnie
konstrukcyjnej. W tym przypadku użyjemy płaskiej ściany.
Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Nowa płaszczyzna szkicu
(Parts> New Sketch Plane) 

Polecenie:
Po uruchomieniu polecenia  , odpowiedz następująco na zgłoszenie
programu. 
6( !")E)!#"%)0J6( !06+"')E#9- )D:
- )K:- )LG:#+;$"+6 )J6 ) & "9+D:
+K:+LG:>"!; Kliknij płaszczyznę wyróżnioną na rysunku 4.9a. 
%6"%E9 !E6): "6#%;< "6#%=$ ) )6)9 G: ""6;
< ""6= Jeżeli program zaznaczył płaszczyznę wyróżnioną na rysunku 4.9a,

to naciśnij Enter. 
+EF6 !+ 8*D#95+/8:/8:"0; "6#%=$ 
"- -)D G!96: :-);< ""6= Naciskaj

przycisk wybierający tak długo aż oś X będzie ustawiona jak na rysunku 4.9b.
Na koniec naciśnij Enter.

49

50

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne

Rysunek 4.9.
Definiowanie nowej
płaszczyzny
szkicowania

Płaszczyzna do określenia nowej
płaszczyzny szkicowania

a)

b)

Płaszczyzna szkicowania została zdefiniowana. Teraz można narysować na niej
nowy szkic. Najwygodniej będzie to wykonać, gdy płaszczyzna szkicowania będzie
ustawiona równolegle do płaszczyzny ekranu.
12. Ustaw widok planarny na płaszczyznę szkicowania. W tym celu naciśnij klawisz
z cyfrą N i Enter.
13. Narysuj szkic taki jak na rysunku 4.10a za pomocą polecenia   
2
Rysunek 4.10.
Szkic nowego elementu
kształtującego

a)

b)

Szkic w kształcie prostokąta należy zamienić w profil. Tym razem użyjemy takiego
wywołania polecenia  , które nie wymaga wskazywania szkicu (wtedy gdy
cały szkic jest utworzony za pomocą jednego elementem rysunkowego, np. polilinii
i nic więcej nie zostało później narysowane).
14. Zamień szkic w profil.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Rozwiąż szkic> Jeden profil
(Parts> Sketch Solving> Single Profile) 
O )
Polecenie:
Jeżeli wywołamy polecenie z menu rozwijanego lub z paska narzędzi, to program
zamieni narysowany prostokąt w profil bez wyświetlania zgłoszenia.
15. Zwymiaruj profil.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Wymiarowanie> Nowy wymiar
(Parts> Dimensioning> New dimension)  
5
Polecenie:

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

51

Teraz należy zwymiarować profil jak na rysunku 4.10b. Wymiar 10 i 40 należy
wstawić względem krawędzi kołowej już istniejącej bryły. Program sam znajdzie
środek krawędzi kołowej i właściwie zlokalizuje punkty zaczepienia wymiaru.
Nie trzeba używać trybu lokalizacji.
16. Wykonaj wycięcie przelotowe.

Nowy profil powinien utworzyć otwór o kształcie prostokąta, który będzie
przechodził przez całe kółko. Do tego celu użyjemy polecenia  D>5 .
Pasek narzędzie: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Elementy szkicowe> Wyciągnięcie proste
(Parts> Sketched Features> Extrusion) 
D>5
Polecenie:
W wyświetlonym oknie dialogowym Wyciągnięcie proste (Extrusion) ustaw
operację wyciągnięcia Wycięcie (Cut), a typ zakończenia Symetrycznie przelotowo
(Mid-hrough), jak widać na rysunku 4.11.
Rysunek 4.11.
Ustawienia polecenia
wyciągnięcia prostego

Na koniec kliknij OK. Model kółka w widoku izometrycznym (klawisze skrótu AA)
prezentuje się teraz podobnie jak na rysunku 4.12a.
Rysunek 4.12.
Wycięty otwór
i krawędzie
do zaokrąglenia

a)

b)

Teraz zaokrąglimy krawędzie wykonanego właśnie otworu korzystając z polecenia 
.

52

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
17. Utwórz zaokrąglenie krawędzi otworu.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Elementy wstawiane> Zaokrąglenie
(Parts> Placed Features> Fillet)
Polecenie: 

W wyświetlonym oknie dialogowym Zaokrągl (Fillet) ustaw zaokrąglenie Stałe
(Constant) o wartości parametru Promień (Radius) równej 10 mm i kliknij OK.
Odpowiedz następująco na zgłoszenie programu. 
+E#6+"') 0-) $"-!& "!
&$ Wskaż kolejno krawędzie, które zostały wyróżnione na rysunku 4.12b,

a na koniec naciśnij Enter.
Po utworzeniu zaokrągleń otwór w kółku prezentuje się tak jak na rysunku 4.13
(widok z ukrytymi krawędziami — klawisz skrótu 0).
Rysunek 4.13.
Otwór po zaokrągleniu

Teraz wykonamy kolejny element kształtujący — szyk otworów. Program pozwala
na tworzenie zbioru elementów kształtujących, które będą układane w odpowiedni
wzór. W modelowanym kole utworzymy szyk otworów, na który będzie składać się
wyciągnięcie proste tworzące otwór i zaokrąglenie otworu.
18. Utwórz szyk (wzór) otworów.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Elementy wstawiane> Wzór kołowy
(Parts> Placed Features> Polar Pattern)  

Polecenie:
Po uruchomieniu polecenia    odpowiedz następująco na zgłoszenia
programu. 
,)+#$"& #!6 ) Najedź kursorem
na utworzone wycięcie przelotowe symetryczne, jak widać na rysunku 4.14a. 
%6"%E9 !E6): "6#%;< "6#%=$ ) )6)9 G: ""6;
< ""6= Program wyświetli podpowiedź. Jeżeli podpowiedź dotyczy innego

elementu kształtującego, to spróbuj wybrać powtórnie w innym miejscu ten element
kształtujący.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

53 

,)+##9! :>!#1;< "6#%=$"& #!
6 )9:,3;< ""6= Pokaż zaokrąglenie, jak to przedstawiono

na rysunku 4.14b.
Krawędź do
wyznaczenia
środka obrotu

Rysunek 4.14.
Elementy kształtujące
do utworzenia szyku
kołowego

a)

b) 

,)+##9! :>!#1;< "6#%=$"& #!
6 )9:,3;< ""6= Naciśnij Enter. 
*#$" ) ") Zaznacz zewnętrzną krawędź

kółka, jak to widać na rysunku 4.14b.
W wyświetlonym oknie dialogowym Wzór (Pattern) ustaw liczbę umieszczeń
równą 6, jak to widać na rysunku 4.15.
Rysunek 4.15.
Ustawienia wzoru
kołowego

Po ustawieniu liczby umieszczeń zaznacz OK. Program utworzy szyk otworów taki
jak został przedstawiony na rysunku 4.16. Elementem dodatkowym zastosowania
polecenia tworzącego wzór kołowy jest oś konstrukcyjna.
Model jest gotowy. Teraz można wprowadzić do modelu atrybuty, które będą
przechowywać dodatkowe dane modelu. Atrybutami, które chcielibyśmy tutaj
wprowadzić są także rodzaj materiału i masa części. Użyjemy metody pomiaru
parametrów fizycznych modelowanej części, która spowoduje automatyczne
przypisanie rodzaju materiału i masy części.

54

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne

Rysunek 4.16.
Gotowy szyk kołowy

19. Określ parametry fizyczne części.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part modeling)
Menu rozwijane: Części> Część> Parametry fizyczne
(Part> Part> Mass Properties)
Polecenie:   

! 7"E*"#6!6("6 !!# !!,! Zaznacz kółko

i naciśnij Enter.
W wyświetlonym oknie dialogowym Parametry fizyczne złożenia (Assembly Mass
Properties) ustal jednostki wyjściowe pomiarów (kg), dokładność obliczeń i wybierz
z listy Dostępne materiały (Materials Available) materiał STAL_HSLA (HSLA_STEEL),
a następnie naciśnij przycisk ekranowy Przypisz materiał (Assign Material).
Kliknij OK. w oknie komunikatu, zgadzając się na przypisanie wybranego rodzaju
materiału do części. Następnie kliknij zakładkę Wyniki (Results) i naciśnij przycisk
Oblicz (Calculate). Program wyświetli obliczenia, jak to przedstawiono na rysunku 4.17.
Rysunek 4.17.
Parametry fizyczne
kółka

Na koniec naciśnij przycisk Zakończ (Done). W ten sposób do modelu bryłowego
części przypisany został rodzaj materiału, gęstość materiału i masa części.
20. Wprowadź pozostałe atrybuty — wypełnij dane punktu informacyjnego.

W tym ćwiczeniu użyjemy innej metody wprowadzania i edycji atrybutów niż
poprzednio. Każda część zaopatrzona jest w tzw. punkt informacyjny, w którym
przechowywane są atrybuty i dane części. Możemy w każdej chwili wykonać edycję
tego punktu informacyjnego. W odróżnieniu od metody nadawania atrybutów, która
była przedstawiona w ćwiczeniu drugim, edycja punktu informacyjnego nie wymaga
wprowadzania atrybutów. Program wyświetla zestaw atrybutów, które zostały
zdefiniowane podczas tworzenia własnego szablonu rysunkowego (w naszym
przypadku był to plik XYZ-ISO.DWT).

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

55

Pasek narzędzi: Opisywanie (Annotations)
Menu rozwijane: Opis> Lista elementów> Edycja punktu informacyjnego
(Annotate> Parts List> Part Reference Edit)  
 5
Polecenie:
Po uruchomieniu polecenia    5 program wyświetla okno dialogowe
Atrybuty punktu informacyjnego XYZ (Part Ref Attributes XYZ), w którym
wprowadzamy wartości atrybutów. Należy jeszcze uzupełnić atrybut przechowujący
nazwę części, jak to przedstawiono na rysunku 4.18.
Rysunek 4.18.
Atrybuty punktu
informacyjnego
kółka

Jak widać, program sam wprowadził masę części i rodzaj materiału. Resztę
atrybutów należy wprowadzić ręcznie. Do danej części będą na stałe przypisane
te atrybuty, którym przypiszemy wartości. Kliknij dwukrotnie pole, w którym
chcesz wprowadzić atrybuty i wpisz wartość atrybutu. Po wprowadzeniu atrybutów
kliknij OK. by zamknąć okno dialogowe.
21. Zapisać model. Koniec ćwiczenia.

Ćwiczenie 5

W efekcie tego ćwiczenia powstanie rysunek wykonawczy naszego kółka. Poznamy kolejne
narzędzia służące do tworzenia rysunków wykonawczych. Rysunek kółka będzie zawierał przekrój pełny. Utworzymy rysunek wykonawczy przedstawiony na ilustracji 5.1.
1. Otwórz plik 100-004 zapisany po wykonaniu poprzedniego ćwiczenia.
2. Przejdź do obszaru papieru wskazując zakładkę Arkusz1 (Layout1) w dolnej części

ekranu lub zakładkę Rysunek (Drawing) w oknie Przeglądarka Desktop
(Desktop Browser).
3. Skonfiguruj ustawienia strony dla tej zakładki. Ustaw arkusz o formacie A3. Można

także wstawić własną ramkę i tabliczkę rysunkową przeznaczoną dla arkusza A3.

56

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne

Rysunek 5.1.
Rysunek utworzony
podczas wykonywania
tego ćwiczeniu

4. Utwórz bazowy rzut rysunkowy.

Pasek narzędzi: Arkusz rysunku (Drawing Layout)
Menu rozwijane: Rysunki> Nowy rzut (Drawings> New View)
Polecenie: 
5 @ 
W wyświetlonym oknie dialogowym Utwórz rzut (Create Drawing View) ustaw typ
rzutu Bazowy (Base), skalę 0.5 (jest to podziałka globalna rysunku), jak widać
na rysunku 5.2.
Rysunek 5.2.
Okno dialogowe
tworzenia rzutów
rysunkowych

Zaznacz opcję Powrót do okna dialogowego (Return to Dialog) i usuń znacznik
z opcji Wyświetl krawędzie niewidoczne (Display Hidden Lines), ponieważ nie będą
potrzebne na tym rzucie krawędzie niewidoczne. Po ustawieniu żądanych
parametrów kliknij Zastosuj (Apply) i odpowiedz następująco na zgłoszenia programu. 
6( !06+"')EJ6( !")E)!#"%)0#9#+::
- )D:- )K:- )LG;$"6 ) & "J+6 )
9>"!:@+:+D:+K:+LG;$Kliknij płaszczyznę wyróżnioną na
rysunku 5.3a lub wpisz  i naciśnij Enter.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

57

L&)#%#)!D$*)!#"%)0J6!0 +EF#
9- )D:- )K:- )L;$5&)D G!")$"+ G!J
! -'-9+D:+K:+L;$Wpisz  i naciśnij Enter. 
/+) %) "%E9+/8L:/8;< "6#%=$ %#!) )96: 
;< ""6=$Naciskaj przycisk wybierający myszki tak długo aż symbol

LUW przyjmie taką pozycję jak na rysunku 5.3b, a następnie naciśnij Enter.
Rys. 5.3.
Płaszczyzna rzutu
bazowego

a)

b) 

*6(7)## +-$6"&" )& !3+$Wskaż
położenie rzutu bazowego w górnej części obszaru rysunku. Na koniec naciśnij Enter.
Rysunek 5.4.
Pierwszy utworzony
rzut rysunkowy

Program powtórnie otworzył okno dialogowe Utwórz rzut (Create Drawing View).
Teraz utworzymy rzut prostokątny z istniejącego rzutu bazowego, który będzie
zawierał przekrój. W tym celu ustaw typ rzutu jako Prostokątny (Ortho) i wybierz
zakładkę Przekrój (Section). W zakładce tej wybierz z listy typ przekroju — Pełny
(Full). Wyłącz opcję Powrót do okna dialogowego (Return to Dialog). Ustawienia
w oknie dialogowym przedstawia rysunek 5.5.
Kliknij przycisk Wzór kreskowania (Pattern i ustaw wzór Standardowy
(Predefined), o skali 2 i kącie 0. Zamknij okno /!+ ) ? "' )J
a następnie kliknij OK w oknie definiowania rzutu i odpowiedz następująco
na zgłoszenia programu. 
#, "!$"6 )3+$Kliknij wcześniej utworzony rzut.

58

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne

Rysunek 5.5.
Ustawienia
do utworzenia
przekroju 

*6(7)##6!6 (-$6"&" )&'-) 3+$

Wskaż położenie z prawej strony rzutu bazowego. 
%66%#696>):( !")E)!#"%)0;<( !")E 
)!#"%)0=$ )!")'#-'69):6 );<6 )=$
Przekrój powinien przechodzić przez punkt. Wpisz #6 i naciśnij Enter. 
*6#)+#", "!, -(E*"6%#$6"&6))
6 )3+&6'&!") Wskaż krawędź kółka w rzucie macierzystym.
Opcja pUnkt (Point) sprawdza si0 przy tworzeniu przekroju pełnego z cz0ci obrotowej lub
przekroju przechodzcego przez otwór. Poza t opcj program posiada wiele innych narz0dzi
do tworzenia przekrojów.

W efekcie naszych działań utworzony został rzut, jak na rysunku 5.6.
Rysunek 5.6.
Rzut rysunkowy
zawierający przekrój
pełny

Do zwymiarowania przekroju możesz użyć polecenia  >5, które stosuje
wymiarowanie automatyczne. W naszym ćwiczeniu wstawimy jeden wymiar
z zastosowaniem polecenia  5, które pozwala na łatwe wprowadzanie
opisów do wymiarów.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części
5. Zwymiaruj otwór w kole za pomocą Super wymiarowania.

Pasek narzędzi: Opisywanie (Annotating)
Menu rozwijane: Opis> Super wymiarowanie
(Annotate> Power Dimensioning)
Polecenie: 
5
Po uruchomieniu polecenia odpowiedz następująco na zgłoszenia programu. 
P) 6"06+!%6,")"%)+, +%#
90+:6"%:5 :Q 1"#"':> # )%;<=$)-6"&
&!G)!))-)9 )-# :6)!:M !):
' ):>6 ;
<"= Zaznacz punkt oznaczony cyfrą 1 na rysunku 5.7. (Użyj trybu lokalizacji). 
6"0#-%6,")"%)+, +%$6"&!") 
G)!))-) Zaznacz punkt oznaczony cyfrą 2 na rysunku 5.7.

(Użyj trybu lokalizacji).
Rysunek 5.7.
Punkty
do zwymiarowania
otworu

1

2 

*6(7))+, +%#96"%:+ 7;$6"& 
,)!))" )96)!:"%; Wskaż położenie wymiaru

z lewej strony przekroju.
W wyświetlonym oknie dialogowym Super wymiarowanie (Power Dimensioning)
kliknij przycisk Dodaj pasowanie (Add Fit), a następnie ustaw pasowanie dla
wymiarowanego otworu (np. H6), jak na rysunku 5.8.
Rysunek 5.8.
Okno dialogowe
Super wymiarowanie

59

60

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
Po ustawieniu właściwych wartości kliknij OK i kontynuuj dialog wymiarowania. 
P) 6"06+!%6,")"%)+, +%#
90+:6"%:5 :Q 1"#"':> # )%;<=$)-6"&
&!G)!))-)9 )-# :6)!:M !):
' ):>6 ;
<"=$Naciśnij Enter. 
(#J)EJ0-#+, $" "J)J"" 
,)!) Naciśnij Enter.
6. Wstaw brakujące wymiary.

Skorzystaj z wymiarowania automatycznego podobnie jak podczas wymiarowania
profilu. Do zwymiarowania zaznacz cały rzut koła zawierający przekrój. Wybierz
wymiarowanie Wałków/Symetryczne (Shaft/Symmetric).
Pasek narzędzi: Opisywanie (Annotation)
Menu rozwijane: Opis> Wymiarowanie automatyczne
(Annotate> Automatic Dimensioning)
Polecenie: 
>5
Efekt wymiarowania automatycznego prezentuje rysunek 5.9.
Rysunek 5.9.
Przekrój
zwymiarowany
za pomocą
wymiarowania
automatycznego

Jak widać na rysunku 5.9, podczas wymiarowania automatycznego powtórzony
został wymiar 62 oraz pojawiło się dużo wymiarów, których nie powinno być
na rysunku wykonawczym. Można usunąć te wymiary korzystając z polecenia 
   , które jest w tym przypadku lepszym poleceniem niż K R   J
ponieważ spowoduje odpowiednie przemieszczenie reszty wymiarów.
7. Usuń niepotrzebne wymiary.

Pasek narzędzi: Podstawowy Mechanical (Mechanical Main)
Menu rozwijane: Zmiana> Super polecenia> Super wymaż
(Modify> Power Comands> Power Erase)
Polecenie: 
  

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części
W odpowiedzi na zgłoszenie programu wskaż niepotrzebne wymiary. Właściwy
zestaw wymiarowania prezentuje rysunek 5.10.
Rysunek 5.10.
Skorygowany
zestaw wymiarów

8. Wstaw listę pasowań.

Pasek narzędzi: Podstawowy Mechanical (Mechanical Main)
Menu rozwijane: Opis> Lista pasowań (Annotate> Fits List)
Polecenie: 

W odpowiedzi na zgłoszenie wstaw nową listę pasowań w dowolnym miejscu
rysunku. W ten sposób zakończone zostanie tworzenie rysunku wykonawczego,
który powinien prezentować się jak na ilustracji 5.11.
Rysunek 5.11.
Gotowy rysunek
wykonawczy kółka

9. Zapisz i zamknij plik. Koniec ćwiczenia.

61

62

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne

Ćwiczenie 6.

Ostatnim modelem części, którym zajmiemy się w tym rozdziale będzie zaczep, który
służy do ciągnięcia wagonika. Wykorzystując to ćwiczenie sprawdzimy działanie kilku
wiązań geometrycznych, które pomogą nam właściwie ukształtować profil.
Rysunek 6.1.
Model zaczepu

1. Z menu Pliki (File) wybierz pozycję Plik nowej części (New Part File). Użyj pliku

szablonu XYZ-ISO.DWT.
2. Zapisz teraz plik pod nazwą 100-005 w katalogu 100-000.
3. Narysuj szkic przedstawiony na rysunku 6.2. Szkic zawiera dwa okręgi i pętlę

zbudowaną z prostych oraz z łuków. Do tworzenia tego szkicu użyj polecenia   
JQ>  
oraz    

2 Cały szkic powinien zmieścić się
w prostokącie o wymiarach 450200. Możesz narysować taki prostokąt
pomocniczy, a następnie wymazać go po utworzeniu szkicu.
Rysunek 6.2.
Szkic zaczepu

4. Zamień szkic w profil.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Rozwiąż szkic> Profil
(Parts> Sketch Solving> Profile) 

Polecenie:
W odpowiedzi na zgłoszenie polecenia zaznacz obydwa okręgi i kształt otaczający
te okręgi. Całość stanowi jeden profil.
Program wprowadzi pewien zestaw wiązań geometrycznych, które zależą od tego,
w jaki sposób narysowano szkic. Naszym zadaniem będzie uzupełnienie profilu
o brakujące wiązania. W profilu oba okręgi powinny być współśrodkowe z łukami
kształtu zewnętrznego, powinny leżeć na tej samej współrzędnej Y, a linie proste
powinny stycznie przechodzić w łuki. Ustalimy także, że obiektem odniesienia
będzie większy okrąg. Względem niego będzie przemieszczać się pozostała
geometria profilu.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

63

Żeby zorientować się, jakie należy wstawić wiązania trzeba najpierw
przeanalizować układ wiązań, które program zastosował automatycznie.
Ze wzgl0du na sposób rysowania szkicu układ wiza! na Twoim ekranie moe rónić si0 od
tego, który został przedstawiony w ksice. B0dziemy posługiwać si0 numeracj i oznaczeniem
wiza!, które zaprezentowane s w ksice. Jeeli Twój szkic był podobny do przedstawionego
na rysunku 6.2, to zestaw wiza! b0dzie bardzo zbliony.
Wielkoć symboli wiza! kontroluje zmienna systemowa  
5L. Przyjmuje wartoci
od 1 do 19.

5. Wyświetl wiązania profilu zastosowane przez program.

Pasek narzędzi: Wiązania 2D (2D Constraints)
Menu rozwijane: Części> Wiązania 2D> Pokaż wiązania
(Parts> 2D Constraints> Show constraints) 
? 

Polecenie:
Program wyświetli układ wiązań podobnych do przedstawionych na rysunku 6.3.
Rysunek 6.3.
Wiązania nadane
przez program
automatycznie

Liczby w okręgach oznaczają numer obiektu. Wiązanie F oznacza zamocowanie
punktu lub obiektu. Wiązania T oznaczają styczność. Liczba znajdująca się obok
symbolu T oznacza numer obiektu stycznego. Porównaj ten rysunek z własnym
układem wiązań. W przypadku profilu przedstawionego na rysunku 6.3 zastosujemy
następujące czynności, żeby osiągnąć oczekiwany efekt: 
Usuniemy wiązanie zamocowania z miejsca, w którym się obecnie znajduje; 
Wstawimy wiązanie zamocowania w środku większego okręgu, żeby stanowił
on nieruchomy obiekt odniesienia dla reszty profilu; 
Wstawimy brakujące wiązania styczności między liniami prostymi i łukami; 
Wstawimy wiązania współśrodkowości między okręgami i łukami; 
Wstawimy wiązanie jednakowej współrzędnej Y dla okręgów.
6. Usuń wiązanie zamocowania oznaczone symbolem F.

Pasek narzędzi: Wiązania 2D (2D Constraints)
Menu rozwijane: Części> Wiązania 2D> Usuń wiązania
(Parts> 2D Constraints> Delete constraints) 
5  

Polecenie:

64

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
W odpowiedzi na zgłoszenie programu wskaż symbol F i naciśnij Enter. Możesz
także wybrać opcję Rozmiar (Size), żeby powiększyć symbole wiązań, jeżeli obraz
jest mało czytelny.
7. Wstaw wiązanie zamocowania do większego okręgu.

Pasek narzędzi: Wiązania 2D (2D Constraints)
Menu rozwijane: Części> Wiązania 2D> Zamocowanie
(Parts> 2D Constraints> Fix) 
55  
O6"% L ,"G
Polecenie:
W odpowiedzi na zgłoszenie włącz tryb lokalizacji CENtrum (CENter) i pokaż
okrąg oznaczony numerem 4 na rysunku 6.3. Symbol F powinien być teraz
widoczny w środku większego okręgu. Następnie naciśnij Enter dwukrotnie,
żeby zakończyć aktywność polecenia.
8. Wstaw brakujące wiązania styczności między obiektami 3 i 0 oraz 3 i 2.

Pasek narzędzi: Wiązania 2D (2D Constraints)
Menu rozwijane: Części> Wiązania 2D> Styczność
(Parts> 2D Constraints> Tangent) 
55  
O6"%  )
Polecenie:
Obiekty pokazujemy parami. W odpowiedzi na zgłoszenie programu wskaż łuk
numer 3 jako obiekt przeznaczony do zmiany orientacji, a następnie linię numer 0.
Potem wskaż jeszcze raz łuk numer 3, a następnie linię numer 2. Układ wiązań
powinien teraz przedstawiać się podobnie do układu przedstawionego na rysunku 6.4.
Łuki „łagodnie” przechodzą w odcinki proste.
Rysunek 6.4.
Wprowadzone
wiązania
zamocowania
oraz styczności

Na koniec naciśnij dwukrotnie Enter, żeby zakończyć aktywność polecenia.
9. Wstaw wiązania współśrodkowości między okręgami i łukami.

Pasek narzędzi: Wiązania 2D (2D Constraints)
Menu rozwijane: Części> Wiązania 2D> Współśrodkowość
(Parts> 2D Constraints> Concentric) 
55  
O6"% +!6/(*5 
)")"
Polecenie:
Obiekty wskazujemy parami. W odpowiedzi na zgłoszenie wskaż najpierw łuk
numer 3, a następnie okrąg numer 4. Następna para to — kolejno — okrąg numer 5
i łuk numer 1. Współśrodkowość oznaczona jest symbolem N. Układ wiązań
przedstawia się teraz tak, jak widać na rysunku 6.5.

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

65

Rysunek 6.5.
Wprowadzone
wiązania
współśrodkowości

Naciśnij Enter dwukrotnie, żeby zakończyć aktywność polecenia. Teraz pozostaje
nam wstawienie wiązań jednakowych współrzędnych Y dla obu okręgów.
10. Wstaw wiązania jednakowej współrzędnej Y między okręgami.

Pasek narzędzi: Wiązania 2D (2D Constraints)
Menu rozwijane: Części> Wiązania 2D> Współrzędna Y
(Parts> 2D Constraints> Y Value) 
55  
O6"% +!6KK@ #
Polecenie:
W odpowiedzi na zgłoszenie wskaż — kolejno — okrąg numer 5, a następnie okrąg
numer 4. Układ wiązań całego profilu przedstawia się obecnie jak na rysunku 6.6.
Rysunek 6.6.
Pełny zestaw
wiązań profilu

Naciśnij Enter dwukrotnie, żeby zakończyć aktywność polecenia. Nasz profil
powinien być teraz zwymiarowany.
11. Zwymiaruj profil.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Wymiarowanie> Nowy wymiar
(Parts> Dimensioning> New dimension)  
5
Polecenie:
Wstaw wymiary parametryczne, które zostały przedstawione na rysunku 6.7.
Rysunek 6.7.
Wymiary profilu

Po wstawieniu wymiarowania parametrycznego możemy utworzyć bryłę za pomocą
z operacji wyciągnięcia prostego.

66

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
12. Utwórz bryłę bazową modelu.

Pasek narzędzie: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Elementy szkicowe> Wyciągnięcie proste
(Parts> Sketched Features> Extrusion)
Polecenie: 
D>5
W wyświetlonym oknie dialogowym Wyciągnięcie proste (Extrusion) ustaw
wyciągnięcie Ślepe (Blind) i Odległość (Distance) równą 8 mm. Na koniec
kliknij OK. Bryła bazowa przedstawiona w widoku izometrycznym powinna
prezentować się jak na rysunku 6.8a.
Teraz możemy dalej kształtować uchwyt poprzez zaginanie jego części. Żeby
wykonać zagięcie, należy utworzyć profil zbudowany z tylko jednej linii prostej,
który będzie stanowił linię gięcia. Profil ten to „otwarty” profil.
13. Narysuj w widoku linię pionową przedstawioną na rysunku 6.8b.
Rysunek 6.8.
Model bazowy
i profil otwarty

a)

b)

14. Zamień narysowaną właśnie linię w profil otwarty.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Rozwiąż szkic> Profil
(Parts> Sketch Solving> Profile) 

Polecenie:
W odpowiedzi na zgłoszenie wskaż linię, a następnie naciśnij Enter. W ten sposób
utworzony zostanie profil otwarty.
15. Zwymiaruj położenie profilu.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Wymiarowanie> Nowy wymiar
(Parts> Dimensioning> New dimension)  
5
Polecenie:
Profil powinien znajdować się w odległości 260 mm od mniejszego okręgu. Wstaw
wymiar parametryczny tak, jak zostało to przedstawione na rysunku 6.9.
Rysunek 6.9.
Położenie linii gięcia

Rozdział 2.  Tworzenie modeli i rysunków wykonawczych części

67

Teraz możemy wykonać gięcie.
16. Ustaw model w widoku izometrycznym naciskając klawisz z cyfrą A i Enter.
17. Wykonaj zgięcie.

Pasek narzędzi: Modelowanie części (Part Modeling)
Menu rozwijane: Części> Elementy szkicowe> Zgięcie
(Parts> Sketched Features> Bend) 
M 5
Polecenie:
W wyświetlonym oknie dialogowym Zgięcie (Bend) ustaw promień gięcia równy 19
mm i kąt gięcia równy 200. Poprawnie wypełnione okno dialogowe przedstawia
rysunek 6.10.
Rysunek 6.10.
Okno dialogowe
zgięcia

Ustaw kierunek gięcia do dołu zgodnie z rysunkiem 6.11. Do zmiany kierunku
gięcia służy przycisk Odwróć kierunek (Flip Direction). Część modelu, która ma
być zagięta to część z większym otworem.
Rysunek 6.11.
Właściwy kierunek
gięcia

Symbol ilustrujący
kierunek gięcia
Część
do zagięcia

Po ustawieniu wszystkich parametrów gięcia kliknij OK. Program wykona zagięcie
części przedstawione na rysunku 6.12.
Rysunek 6.12.
Po wykonaniu zagięcia

Model jest już gotowy. Teraz trzeba jeszcze wprowadzić atrybuty oraz utworzyć
rysunek wykonawczy części.

68

Mechanical Desktop 6. Ćwiczenia praktyczne
18. Wypełnij dane punktu informacyjnego (przypisz wartości atrybutów do modelu).

Pasek narzędzi: Opisywanie (Annotations)
Menu rozwijane: Opis> Lista elementów> Edycja punktu informacyjnego
(Annotate> Parts List> Part Reference Edit)
Polecenie:  
 5
Po uruchomieniu polecenia    5 wyświetlone zostanie okno dialogowe
Atrybuty punktu informacyjnego XYZ (Part Ref Attributes), w którym należy
wprowadzić wartości atrybutów.
W odróżnieniu od poprzednich ćwiczeń dla modelu zaczepu wprowadzona musi być
dodatkowo nazwa materiału i jego masa. Po zmontowaniu całego zespołu będzie
można sprawdzić, jakie są możliwości ingerencji w atrybuty wprowadzone w różny
sposób. Uzupełnij wybrane atrybuty tak, jak przedstawiono to na rysunku 6.13.
Rysunek 6.13.
Atrybuty punktu
informacyjnego
kółka

19. Utwórz rysunek wykonawczy uchwytu bazując na wiedzy zdobytej w poprzednich

ćwiczeniach.
Zapisz model i zamknij plik. Koniec ćwiczenia

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful