P. 1
Ekonomika wykłady

Ekonomika wykłady

|Views: 36|Likes:
Wydawca: Tomasz Dudek

More info:

Published by: Tomasz Dudek on Mar 01, 2012
Prawo autorskie:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

03/01/2012

pdf

text

original

Podstawowa forma prawna prowadzenia działalności: - Podstawowa forma prawna – kategoria określająca status jednostki prowadzącej działalność - Forma

jest oznaczana: -przymiot posiadania lub nieposiadania osobowości prawne lub -poprzez przymiot posiadania zdolności do czynności prawnych Podstawowe formy prawne: - osoby prawne prowadzące działalność gospodarczą (spółka z o.o., spółka akcyjna, przedsiębiorstwo państwowe, spółdzielnia, inne spółki …) - jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej (spółka jawna, spółka cywilna, spółka komandytowa…) - osoby fizyczne prowadzące działalność Gospodarczą Osoby prawne prowadzące działalność gospodarczą: - Typowymi osobami prawnymi są: › spółki kapitałowe (akcyjne, z o.o.), › spółdzielnie, › przedsiębiorstwa państwowe, › agencje rządowe (państwowe osoby prawne), › partie polityczne, › związki zawodowe, › związki pracodawców, › stowarzyszenia rejestrowe, › i inne. - Szczególnymi osobami prawnymi są: Skarb Państwa, gminy, powiaty, województwa samorządowe, kościoły i związki wyznaniowe zdolność prawna / zdolność do czynności prawnych / osobowość prawna Każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną, co oznacza, że może być podmiotem praw i obowiązków (np. może być właścicielem mieszkania (niezależnie od wieku)). Zdolność do czynności prawnych - tj. zdolność do samodzielnego kształtowania swojej sytuacji prawnej poprzez dokonywanie czynności prawnych (np. przez zawieranie umów). Pełną zdolność do czynności prawnych posiadają osoby pełnoletnie Osobowość prawna to pojęcie określające zdolność osób prawnych do bycia podmiotem praw i obowiązków oraz do dokonywania we własnym imieniu czynności prawnych. Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą. - w rejestrze REGON jest to osoba fizyczna będąca przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej i inna osoba fizyczna prowadząca działalność na własny rachunek w celu osiągnięcia zysku oraz osoba fizyczna prowadząca indywidualne gospodarstwo rolne Podział wg podstawowej formy prawnej: Osoby prawne podział wg szczególnej formy prawnej : Spółki akcyjne , spółki z ogr. odpow. , spółki inne Przedsiębiorstwa państwowe , państwowe jednostki organizacyjne, spółdzielnie fundacje, urzędy gmin Stowarzyszenia , fundusze, partie , kościoły ,organizacje społeczne, zw. zawodowe Urzędy marszałkowskie, starostwa, urzędy gmin, woj. Pow. I gm. Jednostki organizacji, fundusze, spółki partnerskie, spółki cywilne, spółki jawne, spółki komandytowe, spółki komand-akcuyjne, stowarzyszenia zwykłe, współnoty mieszkaniowe, oddz i przedstawicielstwa przds zagranicznych

Jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej

Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą

Najpopularniejsze szczególne formy prawne w budownictwie : - osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą - spółki prawa handlowego - spółki prawa cywilnego - spółdzielnie - przedsiębiorstwa państwowe - stowarzyszenia / organizacje społeczne Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą : - przedsiębiorstwa własności indywidualnej – jednoosobowe, jednego właściciela - zalety: - niezależność w podejmowaniu decyzji, - łatwość zakładania i prowadzenia przedsiębiorstwa (możliwość uproszczonej rachunkowości) - wady: - ryzyko gospodarcze obciąża tylko jedną osobę, - właściciel odpowiada za zobowiązania także majątkiem osobistym • rozłożenie ryzyka na większą ilość podmiotów  • zwiększone możliwości pozyskania kapitału  • ograniczenie odpowiedzialności właścicieli  utworzenie spółki w celu prowadzenia działalności gospodarczej Spółki - Spółka jest to rodzaj działalności gospodarczej osób fizycznych lub prawnych oparty na umowie lub statucie. - Rodzaje spółek – spółki możemy podzielić na spółki prawa cywilnego oraz prawa handlowego. Spółka prawa cywilnego Spółka cywilna -Spółka cywilna, która powstaje w drodze umowy, w myśl której wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego, przez działanie w sposób oznaczony, w szczególności przez wniesienie wkładów. - Źródłem prawa dla spółki cywilnej jest Kodeks Cywilny. - zalety: - rozłożenie ryzyka gospodarczego i obowiązków na wspólników - rozłożenie ciężaru zgromadzenia wkładu kapitałowego na wspólników - wady: - spółka cywilna nie posiada osobowości prawnej - wspólnicy odpowiadają majątkiem osobistym - konieczność uzgadniania decyzji pomiędzy wspólnikami - konieczność rozwiązania spółki w przypadku wycofania się lub śmierci jednego ze wspólników - forma zastrzeżona dla małych firm (zatrudnienie do 50 osób, suma aktywów do 2 mln obrót roczny do 4 mln €) Spółka jawna : - Spółka jawna nie posiada osobowości prawnej, ale posiada zdolność prawną - Zdolność prawna oznacza, że spółka może w swoim imieniu (a nie poszczególnych wspólników) nabywać prawa, zaciągać zobowiązania, pozywać do sądu i być pozywaną. - Spółka jawna jest spółką osób - wspólnikiem _ w spółce mogą być osoby fizyczne, osoby prawne, inne handlowe spółki osobowe. - Spółka ponosi odpowiedzialność za własne zobowiązania i nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania wspólników. - Wspólnicy ponoszą solidarną i subsydiarną odpowiedzialność za zobowiązania spółki bez ograniczenia, całym swoim majątkiem. - Solidarność zobowiązania oznacza, że każdy ze wspólników z innymi wspólnikami wespół ze spółką odpowiada za całość długu. - Subsydiarność oznacza, że wierzyciel spółki może prowadzić egzekucję z majątku wspólnika, w przypadku gdy egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna. - każdy wspólnik ma równy udział w zyskach i stratach bez względu na rodzaj i wartość wkładu - w razie śmierci, upadłości lub wypowiedzenia umowy przez jednego ze wspólników spółka może trwać dalej - spółka jawna jest z reguły większa niż spółka cywilna (kapitał zakładowy)

Spółka partnerska : - Spółka partnerska – spółka osobowa tworzona przez wspólników tylko w celu wykonywania wolnego zawodu (np. adwokat, aptekarz, architekt, lekarz, inżynier budownictwa) w spółce prowadzącej przedsiębiorstwo pod własną firmą. - spółka pozwala obniżyć koszty, podnosi wiarygodność i in. - każdy z partnerów musi mieć uprawnienia do wykonywania zawodu - jeden partner nie odpowiada za skutki wykonywania zawodu przez innego partnera lub pracowników najemnych - każdy partner może reprezentować spółkę na zewnątrz - Spółka partnerska – spółka osobowa tworzona przez wspólników tylko w celu wykonywania wolnego zawodu (np. adwokat, aptekarz, architekt, lekarz, inżynier budownictwa) w spółce prowadzącej przedsiębiorstwo pod własną firmą. - spółka pozwala obniżyć koszty, podnosi wiarygodność i in. - każdy z partnerów musi mieć uprawnienia do wykonywania zawodu - jeden partner nie odpowiada za skutki wykonywania zawodu przez innego partnera lub pracowników najemnych - każdy partner może reprezentować spółkę na zewnątrz Spółka komandytowa : - Spółka komandytowa – spółka osobowa mająca na celu prowadzenie przedsiębiorstwa pod własną firmą, w której wobec wierzycieli za zobowiązania spółki: - odpowiedzialność co najmniej jednego wspólnika (komandytariusza) jest ograniczona - co najmniej jeden wspólnik odpowiada bez ograniczenia (komplementariusz) - Wspólnikami mogą być osoby fizyczne, osoby prawne i inne podmioty mające zdolność prawną - Odpowiedzialność komandytariusza jest ograniczona do wysokości sumy komandytowej - Odpowiedzialność komplementariusza jest odpowiedzialnością osobistą, nieograniczoną, solidarną i subsydiarną - komandytariusz - ma ograniczone prawa - nie może reprezentować spółki na zewnątrz, - ma udział w zyskach proporcjonalny do wkładu - śmierć wspólnika nie powoduje rozwiązania spółki – spadkobiercy wskazują jedną osobę, która będzie ich reprezentować Spółka komandytowo-akcyjna: - Spółka komandytowo–akcyjna – spółka osobowa mająca na celu prowadzenie przedsiębiorstwa pod własną firmą, w której wobec wierzycieli za zobowiązania spółki co najmniej jeden wspólnik odpowiada bez ograniczenia (komplementariusz), a co najmniej jeden wspólnik jest akcjonariuszem. - Spółka komandytowo-akcyjna jest konstrukcją zawierającą w istocie elementy spółki jawnej i akcyjnej. - Odpowiedzialność komplementariusza jest odpowiedzialnością nieograniczoną, osobistą, solidarną i subsydiarną. -Komplementariuszem mogą być osoby prawne, spółki osobowe oraz osoby fizyczne. - Akcjonariusz nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania spółki, ale ponosi ryzyko majątkowe związane z wnoszonymi do spółki wkładami. -Akcjonariuszem może być osoba prawna, handlowa spółka osobowa, osoba fizyczna. - kapitał zakładowy – min. 50 tys. zł

Spółki kapitałowe: -spółka akcyjna -spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Spółka akcyjna (minimalny kapitał zakładowy 100 000 zł) - Spółka akcyjna – spółka kapitałowa, będąca osobą prawną, która działa opierając się na kapitale zakładowym podzielonym na akcje. - Akcja poza tym, że jest udziałem (ułamkiem) w kapitale zakładowym, ogółem praw i obowiązków akcjonariusza, wynikającym z jego uczestnictwa w spółce, jest papierem wartościowym. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (minimalny kapitał zakładowy 5 000 zł) -Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością – spółka handlowa o kapitałowym charakterze, mająca osobowość prawną, działająca w oparciu o kapitał zakładowy podzielony na udziały, ponosząca odpowiedzialność całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki. -Wspólnicy nie odpowiadają za zobowiązania spółki, ale ponoszą ryzyko wniesionymi do spółki wkładami.

-Spółka osobowa może we własnym imieniu nabywać prawa. o zmiennym składzie osobowym i zmiennym funduszu udziałowym. . Rejestr prowadzą w systemie informatycznym Sądy gospodarcze). funkcjonowanie. Spółki osobowe a spółki kapitałowe . rozwiązywanie. komisja rewizyjna).gov. .Podstawą prawną działania jest ustawa z dnia 25 września 1981 r.Spółdzielnia nabywa osobowość prawną z chwilą wpisania jej do Krajowego Rejestru Sądowego. pozywać i być pozywaną. spółka partnerska. . Spółdzielnia: .Podlega obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego. spółka komandytowa i spółka komandytowo-akcyjna. podział. .kapitałowe: spółka z ograniczoną odpowiedzialnością i spółka akcyjna. Rejestr składa się z: 1) rejestru przedsiębiorców. zwane dalej "sądami rejestrowymi" … http://krs. zaciągać zobowiązania.Przedsiębiorstwo państwowe – samodzielny.Spółki handlowe mają obowiązek _ uzyskania wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego. której utworzenie. o przedsiębiorstwach państwowych lub odrębna ustawa nadająca konkretnemu przedsiębiorstwu państwowemu osobowość prawną. samorządny i samofinansujący się przedsiębiorca posiadający osobowość prawną.pl/. przekształcenie reguluje Kodeks spółek handlowych. Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym z dnia 20 sierpnia 1997 r.Spółki prawa handlowego dzielą się na: -osobowe: spółka jawna. . Prawo spółdzielcze oraz zarejestrowany statut. . łączenie. natomiast ryzyko znaczne – wspólnicy odpowiadają całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki.Spółki prawa handlowego a)spółka osobowa -spółka jawna -spółka partnerska -spółka komandytowa -spółka komandytowo-akcyjna b)spółki kapitałowe -spółka akcyjna -spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Przedsiębiorstwa państwowe: .ms.09. które w interesie swoich członków prowadzi wspólną działalność gospodarczą … . .1982 r.Spółki prawa cywilnego a)spółka cywilna 2. .Podstawą prawną działania jest ustawa z dnia 16. natomiast za ich reprezentowanie odpowiedzialne jest zgromadzenie wspólników. Narodowy Bank Polski lub banki państwowe).Spółki prawa handlowego : -Spółka handlowa – spółka. obejmujące swoją właściwością obszar województwa lub jego część.Spółdzielnia – dobrowolne zrzeszenie nieograniczonej liczby osób. . Zazwyczaj liczba uczestników w tego rodzaju spółkach jest niewielka.W odróżnieniu od spółki osobowej w spółce kapitałowej wspólnicy są wyłączeni z osobistej odpowiedzialności za zobowiązania spółki.W spółkach osobowych wspólnicy angażują zarówno swój majątek jak i osobistą pracę. tworzony przez organ założycielski (naczelne oraz centralne organy administracji państwowej. organizację. Spółki: 1. 2) rejestru stowarzyszeń … 3) rejestru dłużników niewypłacalnych.Wspólnicy z reguły są odsunięci od bezpośredniego prowadzenia spraw spółki i kontroli jej działalności (do tego celu służy specjalny organ – rada nadzorcza.

U.Rodzaje spółek kapitałowych: › Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością › Spółka akcyjna .Pod pojęciem działalności gospodarczej zgodnie z art.wnioskiem o wpis do ewidencji działalności gospodarczej. a także działalność zawodową.rejestracja w Krajowym Rejestrze Sądowym.Spółki te działają w oparciu o przepisy odrębnych ustaw.pl/klasyfikacje/pkd_07/pkd_07. .zgłoszeniem identyfikacyjnym lub aktualizacyjnym. np. 1447) -Ustawa z 19 listopada 1999 r. usystematyzowany zbiór rodzajów działalności gospodarczej. Prawo działalności gospodarczej (Dz. KROK 1. Przedsiębiorca wybiera formę prawną (wybór można w trakcie działalności zmienić) KROK 2. rozpoznawanie i wydobywanie kopalin. 2 Ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. prowadzonym przez sądy rejonowe właściwe ze względu na siedzibę tworzonej spółki. Uwarunkowania prawne działalności gospodarczej w dziedzinie budownictwa.od 31 marca 2009 r. wymaga zgłoszenia w ewidencji działalności oraz w Urz.Inne rodzaje spółek działających w budownictwie -Spółka inna – formy organizacyjne zrzeszające osoby fizyczne lub prawne.: „BUDOWNICTWO – Jan Nowak” .wnioskiem o wpis do krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (REGON). Rozpoczynanie działalność – osoba prawna . .stat. formalności: . . handlową. Statystycznym. poz. Podstawowe akty prawne: -Ustawa z 2 lipca 2004 r.in.miejsce składania wniosku . należy rozumieć zarobkową działalność wytwórczą.Przedsiębiorcy działający jednoosobowo oraz wspólnicy spółek cywilnych rejestrowani są w Ewidencji Działalności Gospodarczej. w którym przedsiębiorca jest zameldowany EDG-1 jest równocześnie: .Polska Klasyfikacja Działalności (PKD 2007). 1178) Rozpoczynanie działalności: . w którym dana osoba ma miejsce zamieszkania (wspólnicy spółki cywilnej wpisani mogą więc być w różnych ewidencjach). spółki gruntowe. . Rozpoczynanie działalności – osoba fizyczna KROK 3. które nadają im osobowość prawną. spółki wodne. ułatwienia w rejestracji działalności gospodarczej. Prawo działalności gospodarczej: zasady rejestrowania. .Rodzaje spółek osobowych: › Spółka jawna › Spółka partnerska › Spółka komandytowa › Spółka komandytowo-akcyjna . 2010 Nr 220.htm Rejestracja działalności gospodarczej : . U. . budowlaną i usługową oraz poszukiwanie.zgłoszeniem płatnika składek albo jego zmiany w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych albo zgłoszeniem oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia społecznego rolników KROK 4. . prowadzenia i rozliczenia działalności. poz. Dodatkowo warto w nazwie zawrzeć informację o profilu działalności.złożenie w urzędzie skarbowym informacji o formie opodatkowania i podjęciu działalności objętej podatkiem od towarów i usług – VAT. Wybór nazwy i zakresu działalności . o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity Dz. Wpis do ewidencji działalności gospodarczej . 434 Kodeksu Cywilnego – jej imię i nazwisko. towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych.Nazwą firmy osoby fizycznej jest – zgodnie z art.złożenie w ZUS odpowiednich druków w zakresie ubezpieczenia społecznego.Działalność w formie spółki osobowej albo kapitałowej .gov. . wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły. . .Każda zmiana zakresu działania przeds.zintegrowany wniosek o wpis do wszystkich rejestrów prowadzonych przez urzędy zaangażowane w proces rejestracji – „EDG-1” . . Nr 101. pozostałe ew. którą prowadzi urząd miasta lub gminy.urząd miasta lub gminy.Zakres działalności . utworzone dla wykonywania określonej działalności.Spółka: osobowa i kapitałowa jest osobą prawną. Zalicza się tu m.PKD 2007: http://www.

.rzeczową .Ustanowienie organu nadzoru (rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej) (jeżeli kapitał zakładowy >500 000 zł.Krajowy rejestr sądowy: . że wkłady na kapitał zakładowy zostały wniesione.spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.Umowa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w formie aktu notarialnego .opłata sądowa 1000zł + opłata za ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym 500zł .Co to jest ewidencja działalności gospodarczej i kto ją prowadzi? .przedsiębiorcy zagraniczni.spółki partnerskie.Majątek może mieć postać: .spółki komandytowe. adres.Różnica pomiędzy spółkami handlowymi i cywilnymi .pieniężną . › dowód powołania poszczególnych członków organów spółki.Gdzie należy zgłosić rozpoczęcie działalności gospodarczej? . .Co to jest KRS? . Rozpoczynanie działalności – osoba prawna – spółka z o.niematerialną – licencja. › listę wspólników.Powołanie zarządu . .wniosek rejestrowy .spółki komandytowo-akcyjne. które spowodują w przyszłości wpływ do jednostki korzyści ekonomicznych.rozwojowe . 1. o.przedsiębiorstwa państwowe.PYTANIA EGZAMINACYJNE : . .główne oddziały zagranicznych zakładów ubezpieczeń Rejestr Przedsiębiorców KRS . liczbę i wartość nominalną jego udziałów. wspólników spółki › KRS-WM . .zarząd zgłasza spółkę do sądu rejestrowego właściwego względu na siedzibę spółki. . .formularz KRS-W3 + załączniki: › KRS-WE . › spółki akcyjne › spółdzielnie. .Majątek przedsiębiorstwa – kontrolowane przez jednostkę zasoby majątkowe o wiarygodnie określonej przeszłości nabyte w wyniku przeszłych zdarzeń.Wpis do rejestru KRS .spółki europejskie. . . w której należy podać imię i nazwisko albo firmę i siedzibę każdego wspólnika. wartość nominalna jednego udziału nie może być niższa niż 50 zł) . .spółki akcyjne.z danymi o przedmiocie działalności spółki › KRS-WK .spółdzielnie.dot. .inne wymagane dokumenty (oryginały lub odpisy poświadczone): › umowa spółki. › poświadczone urzędowo wzory podpisów osób uprawnionych do reprezentowania spółki (członków zarządu i prokurentów).spółki jawne. liczba wspólników >25) .Najliczniej występujące podmioty: › spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. inne . .oddziały przedsiębiorców . . › oświadczenie wszystkich członków zarządu.o osobach uprawnionych do reprezentowania podmiotu › +ew. . prawa autorskie .towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych.jednostki badawczo.Wniesienie przez wspólników kapitału zakładowego (Kapitał zakładowy co najmniej 5 000 złotych.Różnice pomiędzy spółkami kapitałowymi i osobowymi .europejskie zgrupowania interesów gospodarczych.

określonych produktów lub technologii . gotówka . UDZIAŁY . wynalazków. prawa autorskie. materiały .rodzaj majątku .nabyte prawa majątkowe nadające się do gospodarczego wykorzystania o okresie użytkowania dłuższym niż 1 rok .postać majątku (AKTYWA): .NABYTE PRAWA MAJĄTKOWE – zalicza się do nich prawo użytkowania wieczystego gruntu. 3.rzeczowy majątek trwały . kredyt .okres użytkowania . prawa do projektów.NABYTE PROGRAMY KOMPUTEROWE – o przewidywalnym okresie użytkowania dłuższym niż 1 rok .fundusze obce (zobowiązania) – np. .kryteria zaliczenia składnika majątku do aktywów trwałych lub obrotowych: .podział majątku ze względu na: . 2.rola w działalności przedsiębiorstwa . nieruchomości.zużywają się stopniowo zachowując przy tym swoją naturalną postać. patentów wzorów itp.wartość . Zalicza się do nich grunty. kapitał akcyjny .majątek obrotowy (aktywa obrotowe) np. Finansowy środek trwały : .oznacza koszty bezpośrednio związane z niezakończoną jeszcze budową. . na jaką sporządzone jest sprawozdanie finansowe .znaczna wartość .INWESTYCJE ROZPOCZĘTE .UDZIELONE DŁUGOTERMINOWE POŻYCZKI – kwoty należne. . Rzeczowy majątek trwały przedsiębiorstwa: .Wartości niematerialne i prawne można podzielić na grupy: . budynki.wartości niematerialne i prawne Majątek trwały/aktywa trwałe: 1) rzeczowy majątek a) środki trwałe b) inwestycje rozpoczęte 2) finansowy majątek trwały a) akcje/udziały b) długoterminowe pożyczki c) papiery wartościowe 3) wartości niematerialne i prawne a) nabyte prawa b) koszty prac rozwojowych c) wartości niematerialne 1.składniki majątku można podzielić na: .np. montażem lub przekazaniem do używania nowego lub ulepszeniem już istniejącego środka trwałego. których wynik może być wykorzystany do produkcji nowych lub ulepszonych. urządzenia techniczne i inne środki długotrwałego użytkowania (powyżej 1 roku). środki transportu.DŁUGOTERMINOWE PAPIERY WARTOŚCIOWE – lokaty.podstawowe cechy majątku trwałego: -długi okres użytkowania .WARTOŚĆ FIRMY – stanowi różnicę pomiędzy ceną nabycia określonej jednostki.majątek trwały (aktywa trwałe) np.WARTOŚCI NIEMATERIALNE I PRAWNE .KOSZTY PRAC ROZWOJOWYCH – koszty związane z badaniami lub innymi sposobami uzyskiwania wiedzy.ŚRODKI TRWAŁE . a niższą od niej wartością rynkową składników majątkowych danej jednostki. których okres spłaty na dzień bilansowy jest dłuższy niż rok.fundusze własne .środki trwałe .inwestycje rozpoczęte . których termin spłaty przypada co najmniej po upływie roku od daty.AKCJE.finansowy majątek trwały .rodzaj kapitału (PASYWA): .majątek trwały i majątek obrotowy (aktywa trwałe i obrotowe) .rodzaje majątku trwałego: .

o. .). obligacje) – krótkoterminowe . od daty ich wystawienia . zapasy ▪ materiały .znajdują się w ciągłym ruchu i przechodząc przez kolejne fazy działalności przyjmują coraz inną postać . odbiorców usług itp.Składniki m. lokale.W skład majątku obrotowego wchodzą: 1. należności . którego składniki tracą swoją postać naturalną w stosunkowo krótkim czasie. papiery wartościowe (udziały.udziały i akcje obcych przedsiębiorstw przeznaczone do odsprzedaży . . znaków towarowych -Rzeczowe aktywa trwałe -środki trwałe -grunty -budynki. . lądowej i wodnej -urządzenia techniczne i maszyny -środki transportu -inwestycje rozpoczęte -Finansowe aktywa trwałe -akcje/udziały -udzielone pożyczki długoterminowe -długoterminowe papiery wartościowe Majątek obrotowy : .czeki i weksle obce płatne w okresie dłuższym niż 3 mies. akcje. obiekty inż.Należności występują w momencie sprzedaży – zazwyczaj nie ma natychmiastowego dokonania zapłaty za towary lub usługi. . środki pieniężne (gotówka w kasie i na rachunku bankowym) 2. często tracą przy tym swoją postać naturalną.obligacje innych jednostek gospodarczych i obligacje państwowe .zużywają się całkowicie w procesie produkcyjnym.opakowania itp ▪ towary -rzeczowe składniki nabyte przez jednostkę w celu sprzedaży ▪ półprodukty. biorą bezpośredni udział w działalności gospodarczej przedsiębiorstwa .materiały podstawowe i pomocnicze .przeznaczone do zużycia surowce .Majątek obrotowy jest to majątek.półfabrykaty obcej produkcji. majątkowe i pokrewne -prawa do wynalazków.Majątek trwały/aktywa trwałe: -Wartości niematerialne i prawne -wartości niematerialne -wartość firmy -koszty prac rozwojowych -nabyte prawa -autorskie.zakupione akcje i udziały własne do zbycia 3. produkcja / roboty w toku ▪ gotowe produkty 4. Cała ich wartość przechodzi na wytwarzane produkty .kwoty pieniężne należne jednostce od osób trzecich (nabywców. patentów.

Kapitał stały – kapitał zaangażowany w przedsiębiorstwo na dłuższy czas Kapitał stały = kapitał własny + zobowiązania długoterminowe . stabilizacja.zobowiązania krótkoterminowe – finansowanie działalności bieżącej –majątku obrotowego Kapitał przedsiębiorstwa : .Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania .Kapitał obcy A. które spowodują wykorzystanie już posiadanych lub przyszłych aktywów jednostki . kapitał akcyjny w spółkach akcyjnych SA.Definicje: .najczęstsza forma: umowa między bankiem a kredytobiorcą zobowiązująca do zwrotu kwoty kredytu wraz z odsetkami. pierwotne (np.kapitały uzupełniające . zobowiązania krótkoterminowe Kapitał własny : .Zobowiązania długoterminowe .. zabezpieczenie ew.Zobowiązania krótkoterminowe – ogół zobowiązań z tytułu dostaw i usług.zobowiązania długoterminowe – zakup środków trwałych. kapitał zapasowy III. kapitały rezerwowe V. od dnia bilansowego . kapitał z aktualizacji wyceny IV. wpłat wspólników.najczęstsza forma: . inwestycje .Kapitał własny . kapitał zakładowy w spółkach z o.zobowiązania – wynikający z przeszłych zdarzeń obowiązek wykonania świadczeń o wiarygodnie określonej wartości. bank zwykle wymaga ustanowienia prawnego zabezpieczenia kredytu .zobowiązania z tytułu wynagrodzeń za pracę .Kapitał przedsiębiorstwa : Spojrzenie na sposób finansowania majątku przedsiębiorstwa = analiza kapitału firmy Zróżnicowanie kapitału przedsiębiorstwa ze względu na jego pochodzenie: .kapitał z aktualizacji wyceny (+ lub -) . których termin wymagalności lub kwota nie są pewne . zysk/strata netto z roku bieżącego B.rezerwy – zobowiązania. zobowiązania długoterminowe III. kapitał podstawowy II.kapitały podstawowe.Kapitał obrotowy Kapitał obrotowy = kapitał stały –majątek trwały . a także całość lub tę część pozostałych zobowiązań. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania I. opłat i innych rozrachunków publiczno-prawnych . Kapitał (fundusz) własny I. pokrycie ew. straty netto) . ryzyka Kapitał obcy : (zobowiązania) . kapitał wspólników w spółkach osobowych.zobowiązania długoterminowe .rezerwy na zobowiązania . obniżenia kapitału podstawowego) – na inwestycje . fundusz założycielski w przedsiębiorstwach państwowych) .kredyty i pożyczki podlegające zwrotowi w okresie dłuższym niż rok bilansowy . które stają się wymagalne w ciągu 12 mies.pozostałe kapitały rezerwowe (z zysku netto.kapitał zapasowy (obowiązkowy w SA. robót i usług -zobowiązania z tytułu podatków. zysk/strata z lat ubiegłych VI.o.zobowiązania krótkoterminowe .zobowiązania tytułu dostaw. rezerwy na zobowiązania II.

materiały .krótka definicja: -bilans .kapitał stały – majątek trwały >0 Część środków obrotowych jest finansowana kapitałem długoterminowym. sumą części kapitału własnego i zobowiązań długoterminowych 3. tylko kapitałem obcym pochodzącym z kredytów i pożyczek Finansowanie kapitałem obcym jest korzystne gdy rentowność kapitału przekracza koszt kredytu.np.rodzaj kapitału (PASYWA): .fundusze obce (zobowiązania) – np. nazywamy bilansem przedsiębiorstwa . gotówka .postać majątku (AKTYWA): . nieruchomości.majątek obrotowy (aktywa obrotowe) np. podział majątku ze względu na: . które sprzedają za gotówkę mając jednocześnie odroczone terminy płatności u własnych dostawców – powstałe wolne środki pieniężne wykorzystywane wprost na budowę lub spłaty rat kredytu długoterminowego. że część majątku trwałego przedsiębiorstwa jest finansowana krótkoterminowymi zobowiązaniami.majątek trwały (aktywa trwałe) np. Sytuacja częsta w firmach handlowych. stanowiący kapitał obrotowy może być: 1. w pełni kapitałem własnym 2. sporządzone na określony dzień i w określonej formie.zestawienie majątku i źródeł jego pochodzenia sporządzane na określony dzień . kapitał akcyjny . kredyt Majątek przedsiębiorstwa a bilans: -Usystematyzowanie zestawienie wszystkich elementów majątku przedsiębiorstwa i źródeł ich pochodzenia. kapitał stały – majątek trwały =0 kapitał stały – majątek trwały <0 Ujemny kapitał obrotowy oznacza.fundusze własne . Kapitał długoterminowy.

analiza struktury majątkowej (wskaźniki odnoszące się do aktywów) .zadł. kapitału własnego [małe firmy max 3:1.obciążenie kredytem krótkoterminowym kredyt krótkoterm. cechy charakterystyczne dla budownictwa: . dlatego suma wszystkich aktywów musi się równać sumie pasywów.zasada równowagi bilansowej suma aktywów = suma pasywów czyli majątek = kapitał Każdy element majątku przedsiębiorstwa ma określone źródło finansowania. długoterm. czyli źródeł ich pochodzenia.pożądane wartości wskaźników: .wysoki udział majątku trwałego (głównie rzeczowego) .Bilans: .Etapy analizy bilansu przedsiębiorstwa: _ wstępna analiza bilansu _ wskaźnikowa analiza bilansu (rozwinięcie analizy wstępnej) Wstępna analiza bilansu : . długoterm.udział majątku trwałego w aktywach ogółem majątek trwały / aktywa ogółem . 1 półrocze 2011 – 0.0 ] (średnio branża bud./ pasywa ogółem ./ pasywa ogółem .udział należności w aktywach ogółem należności/ aktywa ogółem .67) .struktura aktywów jest zależna od branży./ kapitał własny .wysoki udział zapasów (głównie roboty w toku) Analiza pasywów .udział zapasów w aktywach ogółem zapasy/ aktywa ogółem .zadania bilansu przedsiębiorstwa: _ dokument księgowy _ sprawozdanie finansowe sporządzane na koniec roku obrotowego uwaga: oprócz bilansu rocznego mogą być sporządzane bilanse lub ich wycinki na krótsze okresy.zadłużenie kapitału własnego zobowiązania/ kapitał własny . krótkoterm.wstępna ocena bilansu .Ocena poziomu zadłużenia firmy Ocena struktury pasywów: .45) .67] (średnio branża budowl.zadłużenie ogólne zobowiązania/ pasywa ogółem .analiza struktury kapitałowej (wskaźniki odnoszące się do pasywów) .obciążenie zobowiązaniami długoterminowymi zob. np.zadł.analiza struktury kapitałowo-majątkowej Analiza aktywów : 1.zadłużenie długoterminowe zob. Ocena majątku trwałego i obrotowego (analiza sprawności działania przedsiębiorstwa) Oceny struktury aktywów . Ocena struktury aktywów 2.udział środków pieniężnych w aktywach ogółem środki pieniężne/ aktywa ogółem .5 – 1.obciążenie zobowiązaniami krótkoterminowymi zob.udział majątku obrotowego w aktywach ogółem majątek obrotowy / aktywa ogółem ./ pasywa ogółem Ocena zadłużenia : .56 – 0. długoterminowe [0.udział rzeczowego majątku w aktywach ogółem rzeczowy majątek / aktywa ogółem .Ocena struktury pasywów . .zadłużenie ogólne [0. 1 półrocze 2011 – 0.wyposażenie przedsiębiorstwa w kapitał stały kapitał stały / pasywa ogółem .wyposażenie przedsiębiorstwa w kapitał własny kapitał własny / pasywa ogółem .wstępna ocena rachunku zysków i strat (następny wykład) Analiza bilansu przedsiębiorstwa: . kwartalne lub miesięczne Analiza bilansu : wstępna ocena sytuacji finansowej finansowej przedsiębiorstwa Wstępna ocena podstawowych sprawozdań finansowych . duże max 1:1] (1 półrocze 2011 – 2:1) .

wówczas spełniona jest złota reguła bilansowania (wskaźnik ≈ 1. Koszty C.Pytania do Egzaminu .0. .co to są zobowiązania? należą do pasywów czy aktywów? .3] Podsumowanie wstępnej analizy bilansu .informacja o stopniu realizacji podstawowego celu działalności gospodarczej Podstawowe pojęcia w RZIS przychody i zyski – uprawdopodobnione powstanie w okresie sprawozdawczym korzyści ekonomicznych. krótkoter.Ocena płynności finansowej – zdolności do spłacania zobowiązań krótkoterminowych. .analiza dynamiki / zmian w czasie – porównywanie wartości określonych pozycji bilansowych na przestrzeni lat .albo zmniejszenia wartości zobowiązań.Ocena struktury kapitałowo-majątkowej .jeśli majątek trwały jest w pełni pokryty przez kapitał własny.zestawienie przychodów i kosztów jednostki gospodarczej .0) .ocena za pomocą wskaźników zadłużenia i płynności .firma ma długoterminowy kredyt w wysokości 55 i kredyt obrotowy 10 oraz zobowiązania wobec dostawców na kwotę 15.2 – 2. zapasy 10.proste zadania na głównych elementach bilansu – wyznacz kapitał własny firmy.zwiększenia wartości aktywów.kapitał obrotowy . przy czym udział kapitału własnego na poziomie 2/3 ) Ocena płynności .Pokrycie majątku trwałego kapitałem własnym kapitał własny/ majątek trwały . należności od odbiorców 20. Ekonomika przedsiębiorstw  rachunek zysków i strat rachunek przepływów pieniężnych zysk (lub strata) wynik finansowy działalności przedsiębiorstwa przychody pomniejszone o poniesione koszty A.Sprawozdanie finansowe (wyznacza należny podatek od zysku) -RZiS – zadania: . środki pieniężne 5. . Przychody B.bieżąca płynność finansowa aktywa bieżące/ pasywa bieżące (czyli: aktywa obrotowe/zob.Analiza bilansu: . wówczas spełniona jest srebrna reguła bilansowa (wskaźnik ≥ 1.porównanie otrzymanych wartości wskaźników do przedziałów przyjętych dla poszczególnych wskaźników 2.wymień przykładowe aktywa trwałe oraz majątku obrotowego.co oznacza zasada „równowagi bilansowej”? . które doprowadzą do: .pożądane wartości wskaźników: -bieżąca płynność finansowa [1.0] -szybka płynność finansowa [1. jeśli aktywa trwałe wynoszą 100. .podaj przykłady kapitału obcego długoterminowego i krótkoterminowego.Ocena struktury kapitałowo-majątkowej to ocena powiązań między aktywami i pasywami.jeśli majątek trwały jest w pełni pokryty przez kapitał stały.0-1. .) .Pokrycie majątku trwałego kapitałem stałym kapitał stały/ majątek trwały .co to są należności? należą do pasywów czy aktywów? . w formie: .analiza struktury majątku i kapitału .wzrostu kapitału własnego . Wynik Finansowy (C = A – B) Rachunek zysków i strat RZIS .szybka płynność finansowa aktywa bieżące-zapasy/ pasywa bieżące (czyli: aktywa obrotowe-zapasy/zobowiązania krótkoterminowe lub środki pieniężne + należności/zobowiązania krótkoterminowe) .lub zmniejszenia jego niedoboru w inny sposób niż wniesienie środków przez udziałowców lub właścicieli . o wiarygodnie określonej wartości.

działalność finansową (wynikającą ze stosunków z instytucjami finansowymi.Koszty sprzedaży .dz.zmniejszenia kapitału własnego . operacyjna + dz.Koszty działalności operacyjnej = Zysk (strata) ze sprzedaży + Pozostałe przychody operacyjne .działalność operacyjną (podstawowa działalność.Istniejące prawo wyboru wariantu sporządzania rachunku zysków i strat (kalkulacyjny lub porównawczy) wynika z różnych potrzeb informacyjnych przedsiębiorstwa.RZiS dzieli działalność przedsiębiorstwa na: .lub zwiększenia jego niedoboru w inny sposób niż wycofanie środków przez udziałowców lub właścicieli . udziałów) . które doprowadzą do: .dz.Pozostałe koszty operacyjne = Zysk (strata) z działalności operacyjnej + Przychody finansowe . gospodarcza . głównie bankami.albo zwiększenia wartości zobowiązań i rezerw.Koszty ogólne zakupu = Zysk (strata) ze sprzedaży Wariant porównawczy Przychody ze sprzedaży .Podatek dochodowy = Zysk (strata) netto . dla której prowadzenia istnieje przedsiębiorstwo) . akcji. finansowa = dz. w formie: .koszty i straty – uprawdopodobnione zmniejszenia w okresie sprawozdawczym korzyści ekonomicznych.zmniejszenia wartości aktywów. finansowa powodują występowanie przychodów i kosztów . a także z posiadania własności ulokowanej poza przedsiębiorstwem w formie papierów wartościowych. o wiarygodnie określonej wartości.przychody – koszty = zysk (+) lub strata (-) Przychody: wartość sprzedaży dóbr. towarów i usług netto (bez VAT) przychód ze sprzedaży niepotrzebnego majątku trwałego odsetki od lokat długoterminowych przykład przychodu Koszty: wartość materiałów zużytych do produkcji koszty wyceny aktywów trwałych odsetki od kredytów przykład przychodu podstawowa działalność operacyjna pozostała działalność operacyjna działalność finansowa rodzaj działalności podstawowa działalność operacyjna pozostała działalność operacyjna działalność finansowa rodzaj działalności Warianty RZiS . .Koszty = Zysk (strata) brutto ze sprzedaży .straty nadzwyczajne = Zysk (strata) brutto . operacyjna i dz.Wybór wariantu wynika ze sposobu prowadzenia ewidencji kosztów w przedsiębiorstwie Wariant Kalkulacyjny Przychody ze sprzedaży . jakie chce ono uzyskać .Koszty finansowe = Zysk (strata) z działalności gospodarczej +zyski nadzwyczajne .

PIT 18% i 32% . płace bezpośrednie.Koszty działalności operacyjnej = Zysk (strata) ze sprzedaży + Pozostałe przychody operacyjne . odsetki od udzielonych pożyczek .wartość nabycia sprzedanych papierów wartościowych . np. zmniejszenie .Zysk brutto.Koszty ogólne zakupu = Zysk (strata) ze sprzedaży Wariant porównawczy .Zyski i straty nadzwyczajne .Przychody i koszty operacyjne . Zużycie materiałów i energii .1. Przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi I.koszty sprzedaży przychody – koszty = wynik na sprzedaży 2. Przychody netto ze sprzedaży produktów II.Koszty sprzedaży . 3.Pozostałe koszty operacyjne = Zysk (strata) z działalności operacyjnej + Przychody finansowe . Finansowej 4.Koszty finansowe = Zysk (strata) z działalności gospodarczej +zyski nadzwyczajne . podatek .Pozostałe przychody i koszty operacyjne . przychody z udziałów w spółkach. straty poniesione na działalności inwestycyjnej.wartość dodatnia. 5.techniczny koszt wytworzenia (materiały.Przychody i koszty finansowe . koszty wydziałowe) . dywidendy.Podatek dochodowy = Zysk (strata) netto Zysk ze sprzedaży wariant porównawczy A.odsetki od obligacji przychody – koszty = wynik na dz.wartość ujemna) III.podatek dochodowy – CIT.koszty zarządu . najistotniejsze . Koszt wytworzenia produktów na własne potrzeby jednostki IV.straty nadzwyczajne = Zysk (strata) brutto .przychody ze sprzedaży papierów wartościowych. Przychody netto ze sprzedaży towarów i materiałów B.Koszty = Zysk (strata) brutto ze sprzedaży . Amortyzacja II. po uwzględnieniu kosztów usuwania szkód i przyznanych odszkodowań oraz wynikające z działalności koszty.koszty odpowiadające przychodom ze sprzedaży: . zbędnych zapasów.zysk brutto – przed opodatkowaniem . Zmiana stanu produktów (zwiększenie . które nie mogą być wliczone do kosztów uzyskania przychodów.przychody i koszty pośrednio związane z działalnością operacyjną jednostki. niedobory.zyski i straty – pieniężne skutki zdarzeń losowych (np.zysk netto = zysk _ brutto – podatek Wariant Kalkulacyjny Przychody netto ze sprzedaży . szkody. dotacje itp.odsetki i prowizje od kredytów i pożyczek .przychody ze sprzedaży produktów (usług).Przychody ze sprzedaży . netto. powódź). iloczyn ilości sprzedanych produktów i ceny. :dochody z czynszów. 19%.koszty operacji finansowych: . ze sprzedaży środków trwałych. Koszty działalności operacyjnej I.

Jak w badanym okresie kształtowały się koszty operacyjne. .Występujący w rachunku zysków i strat przychód ze sprzedaży mówi o wydaniu produktu odbiorcy wraz z fakturą. sprzedaż majątku trwałego 10%.podatek akcyzowy V. Jaka jest produktywność/aktywność działalności. takie jak: wynik na sprzedaży. Podatki i opłaty. koszty. . co nie oznacza.B) (B i C koszty ujęte wg rodzajów) Wstępna analiza Rachunku zysków i strat .badanie relacji pomiędzy wybranymi pozycjami rachunku Jakie informacje można odczytać z rachunku 1. Jaka jest rentowność/zyskowność działalności. Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia VII. zaangażowanego kapitału. a kosztami operacyjnymi? – np. a które wzrosły w badanym okresie? 5. Jakie czynniki kształtują koszty i jaka jest ich relacja do przychodów? – np. . zaangażowanego kapitału. wynik na działalności operacyjnej. usługi obce 80% kosztów i 60% przychodów. amortyzacja 8% kosztów i 60% przychodów. które się zmniejszyły. które składowe dominowały.Rachunek przepływów pieniężnych pokazuje wpływy i wydatki w przedsiębiorstwie w momencie ich wystąpienia Rachunek przepływów pieniężnych a RZiS . wynagrodzenia 4% kosztów 3. majątku? 8. Jakie czynniki kształtują przychody i jaka jest ich wysokość? np. w kolejnych latach . Jaka jest relacja w analizowanym przedziale czasu pomiędzy przychodami ogółem. wynik na działalności gospodarczej. wydatek poniesiony na wytworzenie danego produktu pojawi się jako koszt dopiero w chwili jego sprzedaży. Jaką wartość w analizowanym przedziale czasu przyjęły koszty finansowe. co na to wpłynęło? – wzrost kosztów finansowych spowodowany obsługą nowego kredytu 6.ustalenie i ocena zmian w wielkościach: przychody ze sprzedaży. przychody ze sprzedaży 90%. Wartość sprzedanych towarów i materiałów C. 65% przychodów ogółem 4. (ROS)) rentowność majątku wskaźnik rentowności majątku (stopa zwrotu z majątku (ROA)) rentowność finansowa rentowność kapitału własnego (stopa zwrotu z kapitału wł.III. Zysk (strata) ze sprzedaży (A .W rachunku przepływów pieniężnych transakcja ta pojawi się dopiero w chwili dokonania płatności przez odbiorcę. (ROE)) rentowność kapitału stałego Wskaźniki aktywności produktywność środków trwałych produktywność środków obrotowych rotacja majątku zysk brutto/sprzedaż netto zysk netto/sprzedaż netto zysk netto / aktywa ogółem zysk netto / kapitał własny zysk netto / kapitał stały sprzedaż netto/wart. zmiany stanu -30% 2. a jaką przychody finansowe.Rachunek przepływów pieniężnych koszt pojawia się w momencie poniesienia wydatku. zysk/strata brutto? 7. Jak w badanym okresie kształtuje się wynik finansowy netto i poszczególne wielkości ekonomiczne mające wpływ na jego ostateczną wartość. Usługi obce IV. majątku? Wskaźnik rentowności rentowność sprzedaży rentowność sprzedaży brutto rentowność sprzedaży netto (stopa zwrotu z kapitału wł. Wynagrodzenia VI. środków trwałych sprzedaż netto/aktywa obrotowe sprzedaż netto/aktywa ogółem Rachunek przepływów pieniężnych Cash flow . . Pozostałe koszty rodzajowe VIII. wynik finansowy i in. że odbiorca za produkt zapłacił. w tym: .Podobnie z kosztami – w rachunku zysków i strat.

jak również saldo końcowe środków pieniężnych. .za punkt wyjścia w ustalaniu wielkości przepływów pieniężnych netto z działalności operacyjnej przyjmuje wynik finansowy netto. .Kwoty wyżej wymienionych wpływów i wydatków są wykazane jako odrębne pozycje. inne są jednak informacje wykazywane przy użyciu każdej z nich. . amortyzację.wpływów od odbiorców.Metoda pośrednia . .płatności z tytułu dostaw. pozostałe pozycje sprawozdania. . . a następnie zagregowane do kwoty przepływów pieniężnych netto z działalności operacyjnej Metoda pośrednia : . zmiany stanu) oraz o wyniki z działalności pozaoperacyjnej Komentarz do metod: .wykazywać poszczególne tytuły wpływów i wydatków (metoda bezpośrednia).wynagrodzenia i ich pochodne. pozostają takie same bez względu na rodzaj zastosowanej metody . że w tejże działalności można alternatywnie: .Wartość wyniku koryguje się następnie o pozycje najczęściej nie powodujące zmian w gotówce lub jej ekwiwalentach (np.Powiązanie rachunku przepływów z innymi elementami sprawozdania finansowego Metody sporządzania RPP .Wybór metody ujmowania przepływu środków pieniężnych w działalności operacyjnej oznacza.Bez względu na rodzaj zastosowanej metody.Metoda bezpośrednia . ostateczna wartość przepływów pieniężnych netto z działalności operacyjnej pozostaje taka sama. Struktura rachunku przepływów pieniężnych Działalność operacyjna Metoda bezpośrednia Metoda pośrednia Wpływy Wydatki Wynik finansowy netto (z RZiS) Korekty Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej Działalność inwestycyjna Wpływy Wydatki Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej Działalność finansowa Wpływy Wydatki Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej Razem przepływy pieniężne netto Metoda bezpośrednia: .Obie metody odnoszą się wyłącznie do działalności operacyjnej.polega na wykazywaniu w ramach działalności operacyjnej podstawowych tytułów wpływów i wydatków. w szczególności: .ujmować wynik RZiS oraz jego korekty (metoda pośrednia).

wydatki i wpływy z tytułu udzielenia i zwrotu krótko. otrzymane dywidendy. inwestycji w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne. . . .Dodatnie przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej oznaczające nadwyżkę wpływów inwestycyjnych.wydatki na wynagrodzenia pracowników oraz inne świadczenia na ich rzecz.działalność inwestycyjna (lokacyjna) -nabywanie lub zbywanie składników aktywów trwałych i krótkoterminowych aktywów finansowych oraz wszystkie z nimi związane pieniężne koszty i korzyści. których jednostka nie mogła pokryć wpływami z tej działalności.i długoterminowych pożyczek udzielonych innym jednostkom. np. . wymienionych wcześniej składników działalności inwestycyjnej. które mogą zostać wykorzystane na działalność inwestycyjną i spłatę zobowiązań. jeżeli są one elementem działalności operacyjnej jednostki.wydatki z tytułu zapłaty za dostarczone towary. Wynik z działalności operacyjnej .wydatki i wpływy z tytułu pochodnych instrumentów finansowych. .wydatki z tytułu zaliczek dotyczących działalności inwestycyjnej oraz wpływy ze zwrotu tych zaliczek.dostarcza informacji użytecznych przy określaniu przyszłych wpływów i wydatków działalności operacyjnej (dane niedostępne w metodzie pośredniej).wpływy i wydatki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. finansowej Definicje działalności: .wydatki i wpływy z tytułu pieniężnych kosztów i korzyści dot. . innych podatków i opłat o charakterze publicznoprawnym. Wynik z działalności inwestycyjnej . lub wpływy z ich zwrotu.Ujemne przepływy pieniężne informują o niskiej rentowności sprzedaży. energię i wyświadczone usługi służące realizacji działalności operacyjnej jednostki.podstawowy rodzaj działalności jednostki oraz inne rodzaje działalności.wpływy ze sprzedaży produktów.wpływy i wydatki z tytułu kontraktów zawieranych w celu nabycia i odsprzedaży.wpływy ze sprzedaży środków trwałych.możliwość sporządzenia rachunku przepływów pieniężnych bez większej rozbudowy ewidencji księgowej Rachunek przepływów pieniężnych . . towarów i materiałów. .Dodani wynik z działalności operacyjnej świadczy.prezentacja struktury wpływów i wydatków z działalności operacyjnej. wartości niematerialnych i prawnych. praw autorskich. że jednostka generuje aktywa pieniężne w ramach prowadzonej działalności operacyjnej. otrzymane odsetki od lokat. . Zalety metody pośredniej: . .dostępność informacji o relacji zachodzącej między wynikiem finansowym netto a przepływami pieniężnymi netto z działalności operacyjnej.działalność finansowa -pozyskiwanie lub utratę źródeł finansowania (zmiany w rozmiarach i relacjach kapitału (funduszu) własnego i obcego w jednostce) oraz wszystkie z nimi związane pieniężne koszty i korzyści. środków trwałych w budowie.działalność operacyjna . . . o tym.wydatki z tytułu zakupu składników środków trwałych. inwestycyjnej. wartości niematerialnych i prawnych. .wydatki z tytułu podatku dochodowego. problemach ze ściąganiem należności czy utrzymywaniem nadmiernych zapasów. nie zaliczone do działalności inwestycyjnej (lokacyjnej) lub finansowej. natomiast ujemne wiążą się z wysokimi wydatkami inwestycyjnymi. .wpływy z tytułu honorariów. środków trwałych w budowie. inwestycji w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne.łatwość weryfikowania w obiektywny sposób pozycji i kwot wpływów i wydatków.Wpływy i wydatki są grupowane jako wynikające z działalności: operacyjnej.Zalety metody bezpośredniej: . . . jak też aktywów finansowych. materiały. Działalność operacyjna . . opłat i innych przychodów operacyjnych. w ramach tego samego elementu sprawozdania finansowego. . . jak też aktywów finansowych. Działalność Inwestycyjna .powiązania pozycji rachunku przepływów pieniężnych z pozycjami bilansu oraz rachunku zysków i strat. surowce.

Ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz inne świadczenia 4.zapłacone odsetki. Inne wpływy inwestycyjne . . Inne korekty Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej B. Inne wydatki inwestycyjne III. Dostawy i usługi 2. . Zmiana stanu zobowiązań krótkotermin.3.wydatki poniesione przez korzystającego na spłatę zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego. Amortyzacja 2.wpływy z wydania udziałów (akcji) i innych instrumentów kapitałowych oraz dopłat do kapitału. Wydatki . Inne wydatki operacyjne I. Struktura rachunku przepływów pieniężnych Działalność operacyjna Metoda bezpośrednia Metoda pośrednia I.. Zysk (strata) netto (z RZIS) II.dywidendy i udziały w zyskach .2. Wydatki 1. Inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne .4. Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych .płatności na rzecz właścicieli akcji lub udziałów jednostki z tytułu ich wykupu i zwrot dopłat do kapitału. . Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej 5.spłata udzielonych pożyczek długoterminowych . Zmiana stanu rozliczeń międzyokresow. Korekty 1. Z aktywów finansowych.i krótkoterminowych dłużnych instrumentów finansowych Wynik z działalności finansowej -Dodatnie przepływy świadczą o pozyskiwaniu nowych źródeł finansowania działalności. Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (I-II) .zaciągnięcie i spłatę kredytów i pożyczek (łącznie ze zrealizowanymi różnicami kursowymi).wydatki z tytułu podziału zysku. w tym z lat poprzednich. .zbycie aktywów finansowych. Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy) 4.4. Sprzedaż 2. w tym: a) w jednostkach powiązanych b) w pozostałych jednostkach . PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI INWESTYCYJNEJ .odsetki . natomiast ujemne o ich odpływie. Zmiana stanu rezerw 6.2. . prowizje bankowe i inne pieniężne koszty (lub korzyści) związane bezpośrednio z pozyskaniem kapitału . Zmiana stanu należności 8. Zmiana stanu zapasów 7. Wynagrodzenia netto 3. Na aktywa finansowe. Podatki i opłaty o charakterze publicznoprawnym 5.1.3.z wyjątkiem pożyczek i kredytów 9. Wpływy 1.Działalność finansowa . w tym: a) w jednostkach powiązanych b) w pozostałych jednostkach .nabycie aktywów finansowych . Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych .I. . Wpływy 1.II. Inne wpływy z działalności operacyjnej II. Zbycie inwestycji w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne .inne wpływy z aktywów finansowych .wpływy z emisji długo. Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych 3. 10.udzielone pożyczki długoterminowe .

7.. Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli .9. Podaj przykład przychodu/kosztu (w Rachunku zysków i strat) z działalności operacyjnej/pozostałej operacyjnej/finansowej 2. Emisja dłużnych papierów wartościowych .C...4.. Odsetki . Wykup dłużnych papierów wartościowych .%.6.. Firma zaciągnęła kredyt długoterminowy inwestycyjny (oprocentowanie . Wpływy . Inne wpływy finansowe II. Z tytułu innych zobowiązań finansowych . lat) na zakup hali magazynowej w wys.5. wydatki z tytułu podziału zysku .to metoda poznania obiektów i zjawisk złożonych poprzez ich podział na elementy proste i zbadanie powiązań między tymi elementami. Spłaty kredytów i pożyczek . zł) – jak zostanie ujęty zakup w bilansie na koniec roku/ rachunku zysków i strat/ rachunku przepływów pieniężnych 5. Podaj przykład wpływu/wydatku (w Rachunku przepływów pieniężnych) z działalności operacyjnej/inwestycyjnej/finansowej 4. Wydatki . . Firma zakupiła w styczniu samochód ciężarowy za gotówkę (cena ..EGZAMIN: 1.. ewentualnie o zagrażającym niedoborze środków pieniężnych. .2. Analiza Ekonomiczna przedsiębiorstwa Analiza ekonomiczna: -analiza struktury zjawisk i procesów występujących w działalności gospodarczej przedsiębiorstwa.3.. 3. niż wypłaty na rzecz właścicieli. szczególnie zależności przyczynowo-skutkowych. Inne.mln zł – jak operacje zaciągnięcia kredytu i zakupu hali zostaną ujęte w rachunku zysków i strat/ rachunku przepływów pieniężnych Analiza . . Nabycie udziałów (akcji) własnych .Analiza prognozowanych przepływów umożliwia orientację o przewidywanych nadwyżkach środków pieniężnych na przyszłość. .Analiza przepływów pieniężnych przeprowadzana jest w celu oceny płynności przedsiębiorstwa w bieżącym okresie.3. Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I-II) Analiza rachunku przepływów pieniężnych .. -projektowanie działań korekcyjnych. Analiza działalności przedsiębiorstwa : . PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ I.2... okres spłaty .1.. -ustalanie ich wewnętrznych i zewnętrznych powiązań.1. Inne wydatki finansowe III.Utrzymanie dodatniego salda przepływów pieniężnych jest ważnym wskaźnikiem informującym o sytuacji firmy.8.Utrata płynności finansowej wiąże się z zagrożeniem upadłością firmy.4. Kredyty i pożyczki . Wpływy netto z wydania udziałów (emisji akcji) i innych instrumentów kapitałowych oraz dopłat do kapitału . tys. Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego . Zadanie typu: oblicz rentowność sprzedaży/ rentowność majątku/ rentowność kapitału własnego i stałego 3. -ustalanie wielkości i przyczyn odchyleń stanów rzeczywistych od postulowanych. zmierzających do ekonomicznie racjonalnego ukształtowania stanu zjawisk i przebiegu procesów..

Materiały wewnętrzne – zawierają informacje pochodzące z wewnątrz przedsiębiorstwa . przyszłych okresów Rodzaje analiz ekonomicznych: Przeznaczenie analiz: Analiza zewnętrzna – sprawozdanie roczne.Materiały zewnętrzne – informują o otoczeniu. kooperantów. zwykle sporządzana przez odpowiednie własne komórki.Otoczenie demograficzne – obecna struktura demograficzna społeczeństwa oraz trendy. ochrona środowiska . w sposób szczegółowy. kursy walutowe. zwykle ex post . udziałowców. rozwoju i pozycji przedsiębiorstwa w minionym roku (m. . głównie ocena efektywności inwestycji. krótko. ogólna ocena działalności zwykle oparta na podstawowych wskaźnikach. jakość zaplecza naukowobadawczego .Analiza problemowa (dot.bezpośrednie badania rynku – ankieta. związki zawodowe.Analiza prospektywna ex ante – ustalenie i ocena różnych wariantów przed podjęciem decyzji.lub długookresowa. stosunki z państwami . analiza gospodarki materiałowej itp. analiza gospodarowania czynnikiem ludzkim.przepisy prawne ANALIZA MAKRO-OTOCZENIA . prasy. licencje. negatywne skutki czy też zakłócenia (np.Otoczenie społeczne – moda. wielkość zamówień publicznych itp . zawiera analizę sprawozdań finansowych. przeznaczone dla akcjonariuszy.raporty. stanowi punkt wyjścia dla zamierzeń bieżących i przyszłościowych . restrykcje i sankcje międzynarodowe. zamożność społeczeństwa. . umożliwia uchwycenie zależności przyczynowo-skutkowych między badanymi zjawiskami Źródła informacji . ale także analiza przedsiębiorstwa. obejmujące analizę zjawisk od rozpoczęcia do zakończenia działań spowodowanych badaną decyzją Szczegółowość opracowania: Analiza ogólna – całokształt działalności przedsiębiorstwa.Analiza decyzyjna – badania wycinkowe. Może być analizą expost jak i ex ante. otoczenia. stopy procentowe (koszt kredytu konsumpcyjnego i inwestycyjnego). problemów gospodarczych) – analiza wydajności pracy. czyli o zewnętrznych warunkach Funkcjonowania przedsiębiorstwa . dostawców. inwestorów.Analiza kompleksowa – całościowe spojrzenie na działalność gospodarczą.in.Analiza dziedzinowa (obejmująca wybrane dziedziny działalności gospodarczej) – analiza produkcji. głównie analizę wyników finansowych w aspekcie efektywności gospodarowania. oparta na szerokim zakresie informacji i wskaźników. rachunek zysków i strat) Analiza wewnętrzna – głównie dla właściciela/kierownictwa przedsiębiorstwa. starzenie się społeczeństwa . banków. opracowania.dane statystyczne . konkurencja itd. analiza kosztów własnych. inflacja.) . ekspertyzy . Stanowi podstawę decyzji gospodarczych Czas którego dotyczy analiza: Analiza retrospektywna ex post – badanie przeszłości. a także klientów. dotacje i granty.Analiza szczegółowa – badania określonego odcinka działalności lub określonego problemu. brak badań wzajemnych zależności występujących pomiędzy zjawiskami gospodarczymi . marketingu Zastosowane metody badawcze: Analiza funkcjonalna (odcinkowa) – analiza oddzielnych zjawisk – np. na rynku walut. kosztów własnych.Analiza bieżąca (operatywna) – ocena przebiegu podjętych działań i reakcja na ew.Otoczenie międzynarodowe – poziom rozwoju przemysłu w różnych krajach (rynki zbytu lub zagrożenie konkurencją). bezrobocie. Podstawowa funkcja – informacja nt.Otoczenie technologiczne – szybkość zmian technologii (upadek/powstanie gałęzi przemysłu). analiza dochodów ze sprzedaży.Analiza otoczenia przedsiębiorstwa Ocena warunków społecznych i prawnych Analiza rynku Analiza ekonomiczna Analiza finansowa Analiza techniczno-ekonomiczna Analiza konkurencji Synteza wyników analiz i przygotowanie decyzji dot. obrotowości aktywów . bilans. podatki itp. wywiad… . ocena działalności gospodarczej i stanu ekonomicznego z punktu widzenia powiązań i zależności między zjawiskami gospodarczymi .Otoczenie prawne i polityczne – zmiany legislacyjne.Otoczenie ekonomiczne – stopa wzrostu gospodarczego. rentowności.

otoczenie konkurencyjne (sektorowe) – ogół instytucji. Porównanie w czasie – podstawą odniesienia są dane z poprzednich okresów 2. wydajności analiza środków trwałych analiza gospodarki materiałowej analiza postępu technicznego ANALIZA FINANSOWA .analiza sektora pozwala ocenić obecną i przyszłą atrakcyjność sektora i związane z nim ryzyko Analiza ekonomiczna Analiza finansowa wstępna analiza bilansu analiza rachunku zysków i strat analiza przepływów pieniężnych analiza kondycji finansowej przedsiębiorstwa czynnikowa analiza wyniku finansowego (przychodów.ANALIZA OTOCZENIA KONKURENCYJNEGO .zadania: .Przewidzenie przyszłych zdarzeń stanowiących zagrożenie dla przedsiębiorstwa na podstawie znajomości relacji historycznych .Przedmiotem analizy finansowej są wielkości ekonomiczne. charakteryzujące działalność jednostki gospodarczej.Porównanie wyników przedsiębiorstwa z własnymi wynikami historycznymi oraz wynikami firm konkurencyjnych (w branży) w celach optymalizacyjnych KLASYFIKACJA ANALIZY FINANSOWEJ 1.Analiza finansowa jest najważniejszym narzędziem oceny działalności jednostek gospodarczych . które wpływają na przedsiębiorstwo i/lub na które przedsiębiorstwo może wpływać . planowane 3. które są wyrażone w jednostkach pieniężnych . Porównanie przekrojowe – do wartości innych jednostek Rodzaje porównań Wewnętrzne Porównanie w czasie Porównanie z wielkościami postulowanymi. kosztów) Analiza techniczno-ekonomiczna analiza produkcji analiza zatrudnienia.otoczenie konkurencyjne określa warunki funkcjonowania i rozwoju przedsiębiorstwa w danym sektorze i na danym rynku geograficznym . płac. Porównanie z wartościami wzorcowymi – mogą to być wartości standardowe normatywne. podmiotów oraz warunków. zaplanowanymi zewnętrzne Porównanie z wielkościami różnych zakładów z branży Porównanie z wielkościami średnio-branżowymii porównanie z wielkościami z różnych branż porównanie z wielkościami standardowymi w gospodarce .

uk . czyli wyrażonymi w tych samych jednostkach miary.bieżąca płynność finansowa [1. sprawności działania przedsiębiorstwa.szybka płynność finansowa aktywa bieżące-zapasy/ pasywa bieżące // gotówka+należności/ pasywa bieżące ..przyrost względny -analiza wskaźnikowa: rentowności.0] .NARZĘDZIA ANALIZY FINANSOWEJ .0-1..6 – 0.n . Określa się je wtedy mianem tempa zmian.7] .Za podstawę odniesienia dla wartości zjawiska z bieżącego okresu przyjmuje się poziom zjawiska z okresu poprzedniego .łańcuchowe: Zmienna. t = 1.Stosunek przyrostu absolutnego do poziomu zjawiska w okresie przyjętym za podstawę porównań.pożądane wartości wskaźników: .Tempo zmian jednopodstawowe (o stałej podstawie x1) w1t=(xt-x1)/x1 *100 Tempo zmian łańcuchowe (o zmiennej podstawie xt) wt=(xt-xt-1)/xt-1 *100 PŁYNNOŚĆ FINANSOWA . co badane zjawisko./ kapitał własny .Przyrost absolutny łańcuchowy (o zmiennej podstawie xt): Δx1t = xt –xt-1. ruchoma podstawa odniesienia .bieżąca płynność finansowa aktywa bieżące/ pasywa bieżące .analiza struktury: wskaźnik struktury -analiza dynamiki: mierniki dynamiki jednopodstawowe mierniki dynamiki łańcuchowe : przyrost absolutny .zadłużenie długoterminowe zob. .. t = 1.n PRZYROST WZGLĘDNY .Informują..Przyrosty absolutne są wartościami mianowanymi.3] ZADŁUŻENIE . .zadłużenie kapitału własnego [małe firmy max 3:1. długoterm.Przyrost absolutny jednopodstawowy (o stałej podstawie x1): Δx1t = xt –x1. Informują o ile jednostek zmniejszył się lub zwiększył poziom zjawiska w okresie badanych w stosunku do okresu z roku poprzedniego .jednopodstawowe: Stała podstawa odniesienia – zwykle rok zerowy .pożądane wartości wskaźników: . Wskaźniki dynamiki: 1. .2. jakie zmiany zjawiska nastąpiły w kolejnych okresach w stosunku do okresu uznanego za podstawowy i1t=xt/x1 *100 2. zadłużenia ANALIZA STRUKTURY Dostarcza informacji o prawidłowościach proporcji pomiędzy poszczególnymi wielkościami. WSKAŹNIK STRUKTURY uk= Xk / X .zadłużenie ogólne zobowiązania/ pasywa ogółem .zadłużenie długoterminowe [0.zadłużenie kapitału własnego zobowiązania/ kapitał własny . płynności finansowej.Ocena płynności finansowej – zdolności do spłacania zobowiązań krótkoterminowych.5 – 1.2.wskaźnik struktury k-tego składnika ANALIZA DYNAMIKI .szybka płynność finansowa [1.0] .Najczęściej wyrażane są w procentach.2 – 2.Różnica pomiędzy wartością zjawiska w okresie badanym a wartością zjawiska w okresie podstawowym .Jeden z ważniejszych elementów w analizie finansowej Ma na celu ustalić kierunek. duże max 1:1] . jakie zmiany poziomu zjawiska występują w kolejnych okresach it=xt/xt-1 *100 PRZYROST ABSOLUTNY . tempo i intensywność zmian w czasie zjawisk finansowych Mierniki dynamiki pokazują zmiany poziomu wyróżnionego zjawiska w różnych okresach w stosunku do poziomu tego samego zjawiska z okresu przyjętego za podstawę. Podstawowym narzędziem badawczym jest wskaźnik struktury.zadłużenie ogólne [0.Informują.

analiza odbiorców .w jakim stopniu obecna struktura kosztów. jakości i struktury asortymentowej produkcji .próg rentowności i jego przydatność w praktyce Analiza przychodów ze sprzedaży wyrobów i usług . (ROE)) zysk brutto/przychody ze sprzedaży zysk netto/przychody ze sprzedaży zysk netto / aktywa ogółem zysk netto / kapitał własny Analiza czynników kształtujących wynik finansowy przedsiębiorstwa -analiza przychodów ze sprzedaży wyrobów i usług .jak zmieniają się koszty wraz ze zmianą rozmiarów produkcji? .jak zmieniają się koszty na każdy ważniejszy wyrób.analiza ilości. wykorzystanie zdolności produkcyjnych i kierunki zmian kosztów odpowiadają zmianom kosztów u konkurencji? .odpowiada na pytania: .analiza kosztów własnych .ocena wyniku finansowego przedsiębiorstwa . włączając obsługę gwarancyjną? . poczynając od wytworzenia do dostarczenia do odbiorcy.Sprawność działania RENTOWNOŚĆ rentowność sprzedaży rentowność sprzedaży brutto rentowność sprzedaży netto (stopa zwrotu ze sprzedaży (ROS)) rentowność majątku wskaźnik rentowności majątku (stopa zwrotu z majątku (ROA)) rentowność finansowa rentowność kapitału własnego (stopa zwrotu z kapitału wł.ocena polityki marketingowej .ocena warunków sprzedaży i skutków ekonomicznych ich zmian Analiza kosztów własnych .

koszty produkcji są funkcją wielkości produkcji .koszty zmienne – reagujące na zmiany w wielkości produkcji Próg rentowności i jego przydatność w praktyce .wartość sprzedaży .płace z narzutami .inne koszty materialne .koszty stałe są produkcji .koszty zużycia materiałów .koszty stałe są niezależne od poziomu produkcji (sprzedaży) .na poziom rentowności wpływa: .produkcja równa sprzedaży .cena wyrobu .koszty można podzielić na stałe i zmienne .koszty zmienne są proporcjonalne do produkcji (sprzedaży) .wielkość produkcji (sprzedaży) .jednostkowe koszty zmienne . transportowych.odpisy na fundusze specjalne .koszty stałe – zależna od czasu.uproszczenia: .Analiza kosztów w układzie rodzajowym . punktu wyrównania (break even point BEP).wyodrębnienie: .amortyzacja .badanie tzw.koszty zużycia paliw i energii .) .inne koszty niematerialne BADANIE REAKCJI ZMIAN KOSZTÓW NA ZMIANY W WIELKOŚCI PRODUKCJI . in. w którym zrealizowane przychody ze sprzedaży dokładnie pokrywają poniesione koszty .koszty usług obcych (remontowych.przedsiębiorstwo nie osiąga zysku ale też nie ponosi straty Próg rentowności . obejmujące te składniki kosztów których wysokość nie zależy od zmian w wielkości produkcji .

Zadanie typu: oblicz zadłużenie ogólne/długoterminowe/kapitału własnego 4. Bieżąca i szybka płynność finansowa – czym się różnią? 3. decyzje dot. kooperacja.PRÓG RENTOWNOŚCI . Zadanie typu: oblicz próg rentowności przy zadanych kosztach stałych i zmiennych i cenie produktu Analiza efektywności ekonomicznej inwestycji  podstawowe warunki zapewnienia dobrej pozycji i ekspansji firmy: o sprawność bieżącego zarządzania o trafne/optymalne decyzje dot. Zadanie typu: oblicz bieżącą i szybką płynność finansowa 5. informująca czy inwestycja będzie dla firmy opłacalna 2. Co to są koszty stałe/zmienne podaj przykład 6. fuzje) Decyzje rozwojowe 1. Zadanie typu: oblicz dla zadanego bilansu wskaźniki struktury /wskaźniki dynamiki przyrost lub tempo zmian/(jednopodstawowe/łańcuchowe) 2. bezwzględna ocena opłacalności inwestycji. odtwarzanie zużywającego się majątku (przeciwdziałanie rosnącym koszty utrzymania)  inwestycje modernizacyjne – nastawione na zmniejszenie kosztów produkcji (zwykle razem z odtworzeniowymi)  inwestycje innowacyjne – modyfikacja wytwarzanych dotychczas produktów  inwestycje rozwojowe – dwa rodzaje: o zwiększające potencjał firmy – wzrost wydajności parku maszynowego.Egzamin 1.wartość sprzedaży (iloczyn wielkości produkcji i ceny) S=Pxc poziom kosztów całkowitych (suma kosztów stałych i zmiennych) Kc = Ks + P x kz próg rentowności (przychody=kosztom) S = Kc P x c = Ks + P x kz BEP = P = Ks / (c-kz) w ujęciu ilościowym BEP’ = BEP x c = [Ks / (c-kz) ] x c w ujęciu wartościowym 4. rozwój sieci sprzedaży/dystrybucji o produkcja nowych wyrobów/usług  inwestycje strategiczne o defensywne – ochrona przed konkurencją i polityką dostawców o ofensywne – umocnienie pozycji na rynku (filie.schemat obliczeń . rozwoju i źródeł jego finansowania rozwój firmy ↔ (głównie) realizacja przedsięwzięć inwestycyjnych(rozwojowych)  przedsięwzięcia rozwojowe mogą dotyczyć: o zmiany wielkości produkcji o zmiany jakości produkcji o zmiany asortymentu o obniżki kosztów o zmiany źródeł zaopatrzenia/kierunków zbytu o powiązań z innymi firmami o lokowania nadwyżek kapitału Klasyfikacja inwestycji  inwestycje odtworzeniowe – zastępowanie zużytych/przestarzałych urządzeń nowymi. klasyfikacji – względna ocena opłacalności – wybór najbardziej opłacalnego wariantu inwestycji . decyzje służące akceptacji lub odrzuceniu konkretnego projektu inwestycyjnego – jest to tzw.

Wady:  pomijanie zmiany pieniądza w czasie. gdyż zaangażowane środki będą zamrożone na długi okres.  niejednoznaczność metody (różne sposoby określania zysku.  oceny efektywności mało istotnych/kosztownych projektów Efektywność inwestycji  prosta stopa zwrotu (rate of return): RR = 1/PP = Zśr/I gdzie: I – nakłady inwestycyjne.  przydatność do wstępnej oceny projektów.średnioroczne zyski  stopa zwrotu (return on investment): ROI = Z/I gdzie: Z – roczne zyski.roczne zyski o okres zwrotu (payback period). Wady i zalety okresu zwrotu Zalety:  łatwość dokonywania obliczeń  przydatność do wstępnej oceny projektów  porównanie alternatyw i charakterystyk dla branży  możliwość oceny płynności inwestycji Wady:  nie uwzględnia zmiany pieniądza w czasie  przy zmiennych zyskach rocznych może promować inwestycje o początkowych wysokich zyskach  trudny w zastosowaniu przy rozłożonych nakładach inwestycyjnych Zastosowanie okresu zwrotu Prosty okres zwrotu może mieć zastosowanie:  porównania alternatywnych projektów. . amortyzacji itd. Z .  łatwość dokonywania obliczeń. I – nakłady inwestycyjne  stopa zwrotu (return on equity): ROE = Z/IE gdzie: IE – nakłady inwestycyjne sfinansowane kapitałem własnym Wady i zalety stopy zwrotu Zalety:  prostota. zrozumiałość.  oceny ryzykowności przedsięwzięcia. Zśr .ostatni rok.Efektywność/opłacalność inwestycji kiedy inwestycja jest efektywna/opłacalna? → gdy efekty/zyski przewyższają nakłady inwestycyjne  ocena efektywności ( kiedy zwrócą się nakłady inwestycyjne?): o okres zwrotu (payback period): PP=I/Z.  ocena na podstawie zysku a nie przepływów pieniężnych. Z(t+1) .nakłady niezwrócone na koniec roku t.zysk w roku następnym Długi okres zwrotu dostarcza istotnych informacji:  przedsięwzięcie jest mało płynne.  porównanie alternatyw i charakterystyk dla branży. na koniec którego nakłady pozostają nie zwrócone.  wstępnej oceny efektywności ekonomicznej inwestycji. gdzie: I – nakłady inwestycyjne. No(t) .  korzyści netto generowane w długim okresie niosą za sobą większe ryzyko niż te osiągane w okresie krótszym.). stąd podwyższone ryzyko przedsięwzięć o dłuższym okresie zwrotu. w przypadku zmiennych zysków rocznych: PP= t + No(t) / Z(t+1) gdzie: t .

gdy nakłady są rozłożone na kilka lat. CFn: . kosztu kapitału.05)=115 763 zł Za 1 rok: FV1 = PV( 1+ r ) Za 2 lata: FV2 = FV1 ( 1 + r )=PV ( 1 + r ) ( 1 + r ) = PV ( 1 + r )2 Za 3 lata: FV3 = PV ( 1 + r )3 FVn = PV (1 + r )n FV (future value) – wartość przyszła PV (present value) – wartość obecna n – liczba lat r – roczna stopa procentowa ( 1 + r )n – czynnik wartości przyszłej Ile warta jest dziś suma pieniędzy.in. stopa dyskontowa r .05)=105 000 zł Za 2 lata: 105 000(1+0. oczekiwanej...Zastosowanie stopy zwrotu stopa zwrotu (prosta.05)=110 250 zł Za 3 lata: 110 250(1+0. księgowa) ma zastosowanie do:  obliczenia opłacalności inwestycji – porównanie do stopy granicznej.  istotna zmienna m.możliwość inwestowania Wartość obecna i przyszła Ile będzie wart kapitał 100 000 zł za 3 lata ? Lokata kapitału na koncie o rocznym oprocentowaniu 5%: Za 1 rok: 100 000(1+0. zaktualizowana 100 000 / ( 1 + 5% )3 = 86 384 zł Wartość bieżąca netto  Bieżąca wartość inwestycji (net present value) w wysokości I0. CF2. . przy inwestowaniu według stopy procentowej r i rocznej kapitalizacji dochodów? PV = FVn / ( 1 + r )n Wartość obecna: zdyskontowana. rynkowej stopy zwrotu.. jeśli na koniec kolejnych lat otrzymuje się dochody CF1. zwrotu charakterystycznego dla branży lub zwrotu możliwej do uzyskania na innej drodze  porównania i wyboru bardziej opłacalnego wariantu inwestycji Główna zasada oceny inwestycji  Pieniądz posiadany dziś jest warty więcej niż pieniądz spodziewany jutro: o inflacja o ryzyko o preferowanie bieżącej konsumpcji o alternatywne korzyści . którą otrzymamy po n latach. bieżąca.

przy której inwestycja nie przynosi zysków (nakłady są równoważne zyskom) r = IRR ↔ NPV = 0 5. dopłaty wspólników • wypracowane zyski przedsiębiorstwa • obce źródła finansowania . Wady:  brak informacji na temat ryzyka Wewnętrzna stopa zwrotu Stopa zwrotu.Egzamin : . ROI. b. NPV<0 Dochody nie pokrywają poniesionych nakładów. gdy: a.  powszechnie stosowane kryterium oceny.  jednoznaczne określenie efektywności. NPV>0 Nadwyżka dochodów pieniężnych z inwestycji nad nakładem. udziałów.co to jest IRR? . projekt należy przyjąć.zadania typu oblicz: stopę zwrotu. okres zwrotu. Inwestycja efektywna ekonomicznie.pozyskanie i gromadzenie kapitału Inwestowanie . udziału poszczególnych źródeł) I. Wiele źródeł  Kapitał dominujący  Kapitał uzupełniający Klasyfikacja kapitału ze względu na własność środków finansowych • własne źródła finansowania – kapitał pozostawiony do dyspozycji przedsiębiorstwa przez jego właścicieli • wkłady (pieniężne i rzeczowe) na poczet kapitału podstawowego • dodatkowa emisja akcji. NPV=0 Zrównanie przyszłych dochodów z nakładem inwestycyjnym 2. stopa dyskontowa.  uwzględnia zmianę wartości pieniądza w czasie.Ocena inwestycji 1. gdy: a.jaka jest różnica pomiędzy ROI oraz ROE? Finansowanie inwestycji Finansowanie . Inwestycja nieefektywna ekonomicznie. Wady i zalety NPV Zalety:  prostota.kapitał „dostarczony” do przedsiębiorstwa zwykle na czas ograniczony przez jego wierzycieli oraz zobowiązania bieżące • wierzyciele wnoszący kapitał mają prawo do odsetek/opłat .efektywne wydatkowanie kapitału Podstawowe etapy/zadania finansowania a) Dobór źródeł finansowania b) Budowa portfela kapitału (struktury kapitału. ROE. Jedno źródło II. NPV .  ilościowe wyrażenie wartości inwestycji.  poziom stopy dyskontowej odzwierciedla wymagane zyski oczekiwane przez źródła finansowania. projekt należy odrzucić.

facio – robię • dywersyfikacja w obszarze działalności inwestycyjnej może dotyczyć: – dywersyfikacji w doborze źródeł finansowania – dywersyfikacja struktury kapitału – zróżnicowania inwestycji (sposobów/miejsc inwestowania) • cel – obniżenie ryzyka inwestycji • główne kryterium doboru źródeł: – koszt kapitału – poziom ryzyka (dla kapitało-biorcy) – efektywność inwestycji • koszt kapitału – minimalizacja średniego ważonego kosztu kapitału – średni ważony koszt kapitału – główny czynnik wyznaczający stopę dyskontową w rachunku oceny opłacalności inwestycji – minimalizacja wpływa na efektywność inwestycji Koszt kapitału • koszt kapitału – cena jaką płaci przedsiębiorstwo za możliwość korzystania z kapitału – jest to jednocześnie stopa zwrotu dla kapitało-dawcy • koszt kapitału – stopa procentowa odzwierciedlająca stosunek wydatków w skali roku do wartości tego kapitału • przy wielu źródłach finansowania – średni ważony koszt kapitału WACC (weighted average cost of capital). Rodzaje kapitału 1. . pracowników. odpłatne udostępnianie majątku. subwencje z budżetów. sprzedaż zbędnego majątku). zobowiązania bieżące wobec dostawców. przychody z przekształceń struktury majątkowej (np. funduszy – kapitał bezzwrotny • kredyty. odpisy amortyzacyjne Klasyfikacja kapitału ze względu na okres na jaki środki są udostępniane • źródła finansowania długoterminowego – kapitał zaangażowany długofalowo lub na stałe – kapitał stały (dłużej niż 1 rok) – kapitał własny zewnętrzny oraz kapitał obcy o długim okresie spłaty • źródła finansowania krótkoterminowego – kapitał udostępniany na okres krótszy niż 1 rok – zobowiązania krótkoterminowe – kredyty. Kapitał własny a) Wewnętrzny  Nadwyżki finansowe  Odpisy amortyzacyjne  Odpłatne udostępnienie majątku / wyprzedaż majątku b) Zewnętrzny  Wkłady założycielskie  Emisja akcji / udziałów 2. udziały. Kapitał obcy a) Zwrotny  Kredyty pożyczki  Emisja papierów wartościowych  Leasing b) Bezzwrotny  Środki budżetowe  Środki funduszy celowych  Środki unijne Dywersyfikacja źródeł finansowania • diversus – różny.Klasyfikacja kapitału ze względu na pochodzenie środków • zewnętrzne źródła finansowania . budżetu itp.spoza przedsiębiorstwa – kapitał zewnętrzny własny (wkłady. pożyczki. emisja akcji – pierwsza i kolejne) – jednoczesne zwiększenie tytułów własności do majątku/uprawnień do dochodów – zwykle bezzwrotny kapitał – kapitał zewnętrzny obcy • dotacje. pożyczki i inne – kapitał zwrotny • wewnętrzne źródła finansowania – źródła „samofinansowania” – zysk.

30 * 8% * (1-19%) = 8. zmienne – podstawą są stopy LIBOR. w spółce SA – emisja i dystrybucja akcji.leasing • leasing – zgodnie z umową leasingu finansujący zobowiązuje się nabyć na określonych warunkach rzecz od oznaczonego zbywcy i oddać ją korzystającemu do używania przez czas oznaczony. Ki – koszt kapitału z i-tego źródła. zmiany umowy spółki (notariusz.ui – udział i-tego źródła. prowizja za zmianę waluty lub innych warunków umowy. stopnia ryzyka inwestycji. kondycji kredytobiorcy. opłata ubezpieczeniowa. opłata za ustanowienie zabezpieczenia. w spółce z o. okresu kredytowania.liczba źródeł • kapitał własny – nie generuje kosztów finansowych – mimo tego jest uważany za jedno z najdroższych źródeł finansowani – mierzony kosztem alternatywnym (kosztem utraconych możliwości) • wyrzeczenie się możliwych korzyści z zaangażowania kapitału w inny sposób • kapitał trudny do wycofania • kapitał wymagający np.25 * kapitał własny + 0. koszt emisji 1% – 30% . prowizja od zaangażowania kapitału.75% – 45% . a korzystający zobowiązuje się zapłacić finansującemu w uzgodnionych ratach wynagrodzenie pieniężne • leasing – kapitał obcy w formie zasobu rzeczowego • rodzaje leasingu: – leasing finansowy – leasing operacyjny . nowe wpisy do rejestru. • suma ww.75% + 1% = 6. oczekiwania nowych właścicieli co do stopy zwrotu (dywidendy) – najczęstsza metoda szacunku kosztu własnego Ke – stopa zwrotu z bezpiecznej inwestycji (obligacji) Kobl plus premia za ryzyko p Koszt kapitału obcego .30 * kredyt • WACC = 0.75% + 0.84% + 0.45 * obligacje + 0.45 * 11.kredyt bankowy – oprocentowanie rzeczywiste – 8% • WACC = 0. n. prowizja od wcześniejszej spłaty.25 * 6. wpis do rejestru).obligacje.kredyt • kredyty bankowe – koszt określony głównie przez stopę procentową rk oraz stopę podatku dochodowego T • uwzględnienie podatku wynika z możliwości odliczenia odsetek od podstawy do opodatkowania – tzw.kapitał własny (zysk) koszt = stopa obligacji rządowych + premia = 5. form i rodzajów zabezpieczeń) • pozostałe koszty kredytu: prowizja przygotowawcza.96% • kredyty bankowe – oprocentowanie: – stałe. i in. oprocentowanie 10. – rzeczywisty koszt kredytu bankowego Koszt kapitału obcego – pożyczka • pożyczka – pozyskanie kapitału także od innych podmiotów niż bank • koszty – podobnie jak kredyt – efekt tarczy podatkowej – koszt rzeczywisty uwzględniający oprócz oprocentowania pozostałe koszty pozyskania i użytkowania kapitału Koszt kapitału obcego . tarcza podatkowa Średni ważony koszt kapitału WACC • struktura finansowania inwestycji: – 25% . EURIBOR.84%. WIBOR + marża banku (zależna od rodzaju kredytu.o.

9% . umów z wykonawcami. pozostali – 23 podmioty (zakup akcji za gotówkę) • w 1998 r. proste procedury – nie powiększa zobowiązań długoterminowych (zadłużenia) – raty leasingowe płacone zwykle z bieżących przychodów – raty leasingowe (lub amortyzacja w leasingu finansowym) są kosztem uzyskania przychodu Koszt kapitału obcego . raportowania itd. inwestor główny/bezpośredni Wojewoda Katowicki • w 1993 r. – umowa kredytowa rządu z EBI • w 1998 r. większościowy pakiet akcji – Skarb Państwa (aport w formie gruntu). – analiza kosztów i korzyści jest sporządzana z punktu widzenia społeczeństwa a nie inwestora – przyjęte korzyści: zmniejszenie liczby wypadków. zmniejszenie zanieczyszczenia powietrza. zmniejszenie zużycia paliwa. specjalnych procedur przetargowych (dwuetapowych) • finansowanie DTŚ Zachód nakłady inwestycyjne 296 mln € – środki unijne z funduszy strukturalnych – środki budżetowe – zobowiązania krótkoterminowe • efektywność inwestycji – ocena wg standardów unijnych dot. – EBI wymaga raportów z prac.budż. przygotowania wniosku. poręczenia kredytów … • koszt = koszt pozyskania np. – ocena NPV = 664 mln zł dla i = 5%. IRR = 9. skrócenie drogi – ocena efektywności – (dla okresu 21 lat) okres zwrotu 6 lat. przy refinansowaniu – koszt monitoringu. – powołanie jedn.-Świętochłowice-Chorzów-Katowice • idea trasy powstała w latach 70’ i 80’ • podział trasy na 28 zadań inwestycyjnych • dwa etapy DTŚ Zachód i DTŚ Wschód • w 1983 r. – umowa kredytowa rządu z EBI – finansowanie DTŚ Wschód nakłady inwestycyjne 376 mln € – kredyt z EBI – udział własny – nakłady poniesione głównie z budżetu państwa do 1998 r. subwencje na spłaty odsetek. – powołanie spółki Drogowa Trasa Średnicowa SA. projektów publicznych – analiza kosztów i korzyści AKK (cost-benefit analysis CBA) – inwestycja niedochodotwórcza.inne • dotacje. • kredyt z EBI podzielony na 2 części – część A – 100 mln € w 1998 – część B – 80 mln € w 2002 – odsetki płacone co pół roku – spłata kapitału odroczona o 5 lat (od 2003) – kredyt płatny w transzach uzależnionych od harmonogramu . realizacji wydatków z poprzednich transz. Model finansowania inwestycji • forma własności • dominujące źródło kapitału • uzupełniające źródła kapitału Model finansowania – przykład „Inwestycja publiczna DTŚ” • drogowa trasa średnicowa DTŚ – Gliwice-Zabrze-Ruda Śl. NPV = 200 mln zł dla i = 8%.• leasing finansowy – inne nazwy kapitałowy. preferencyjne pożyczki i kredyty. właściwy – leasingobiorca korzysta z przedmiotu przez okres bliski jego gospodarczej używalności – alternatywa kredytu inwestycyjnego • leasing operacyjny – krótki okres umowy – alternatywa do najmu/dzierżawy • korzyści: – duża elastyczność/ duży rynek leasingodawców – duża dostępność. gwarancje. skrócenie czasu podróży. Dyrekcja Budowy Tras Komunikacyjnych.

5. Dlaczego koszt kapitału wpływa na efektywność finansową inwestycji? . 4.Egzamin 1. 3.6. Zadanie typu: oblicz koszt kapitału (metodą WACC) przy zadanej strukturze finansowania Zadanie typu: oblicz koszt kredytu z uwzględnieniem efektu tarczy podatkowej W jaki sposób można oszacować koszt kapitału własnego? Podaj dwa podstawowe rodzaje leasingu i podaj podstawowe różnice między nimi. 2. Podaj przykład kapitału własnego/obcego/wewnętrznego/zewnętrznego/zwrotnego/ bezzwrotnego/krótkoterminowego/długoterminowego 6.

You're Reading a Free Preview

Pobierz
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->