P. 1
Samoleczenie Wzroku -Bob Fingerbild

Samoleczenie Wzroku -Bob Fingerbild

|Views: 42|Likes:
Wydawca: kryjogen

More info:

Published by: kryjogen on Apr 11, 2012
Prawo autorskie:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

07/17/2013

pdf

text

original

BOB FINGERBILD

Samoleczenie wzroku metodą dr Bates’a
(-) (Tłum. Jerzy Wnuk)

WSTĘP
Mamy przyjemność oddać na Państwa ręce wyjątkową książkę, która pozwoliła wielu osobom na polepszenie jakości wzroku, a także w przeważającej liczbie przypadków, na całkowite wyleczenie wzroku, czy też, co jest bardziej właściwym określeniem, przywrócenia stanu normalnego widzenia. O powodzeniu i skuteczności tej metody może zaświadczyć, niezbyt może chlubny przykład przedwojennych Niemiec, gdzie poborowych z wadą wzroku kierowano najpierw do ośrodków reedukacji wzroku stosujących metodę Batesa, a ewentualnie później do optyka dla doboru odpowiednich szkieł. Innym słynnym przykładem jest przypadek światowej sławy filozofa i pisarza A. Huxley'a, który pod kierownictwem uczennicy Batesa, M. Corbett, ze stanu graniczącego ze ślepotą, po kilku miesiącach doszedł do możliwość czytania bez okularów. Metoda reedukacji wzroku dr Batesa, znana i stosowana w Stanach Zjednoczonych i w zach. Europie od blisko 100 lat, u nas w Polsce stosowana od niedawna pod nazwą “Sztuka świadomego widzenia", oparta jest na założeniu, że narząd wzroku, podobnie jak inne narządy człowieka (ruchu, krążenia itd.) posiada zdolności adaptacyjne, regeneracyjne i podlega skutecznej rehabilitacji. Wzrok można ćwiczyć, doskonalić, doprowadzać do stanu normalnego widzenia w wypadku wad wzroku, niektórych chorób i konieczności noszenia okularów, jednakże w przypadkach poważnych wad wzroku, chorób oczu, przed przystąpieniem do ćwiczeń opisanych w niniejszej książce, należy się skonsultować z prowadzącym lekarzem okulistą. Jednym z podstawowych założeń dr Batesa było stwierdzenie, że podobnie jak złamana kończyna w wyniku ćwiczeń i zabiegów rehabilitacyjnych może być doprowadzona do stanu pełnej sprawności, tak i narząd wzroku można, w wyniku ćwiczeń i zabiegów rehabilitacyjnych, doprowadzić do stanu pełnej sprawności, czyli ostrości widzenia, bez konieczności używania okularów. Zgodnie z założeniami dr Batesą, okulary i sztuczne soczewki są tym samym dla oczu, czym kule dla osoby ze zrośniętą po złamaniu nogą. Osoba, która nie odrzuci kuli i nie zacznie normalnie chodzić (często za pomocą zabiegów rehabilitacyjnych i usprawniających), nigdy nie odzyska sprawności w niegdyś złamanej kończynie. Podobnie osoba z wadą wzroku, jeżeli nie odrzuci swoistych kuł dla oczu — czyli sztucznych soczewek — okularów i nie podejmie zabiegów rehabilitacyjnych, czyli reedukacji i usprawniania narządu wzroku, poprzez stosowanie systematycznych ćwiczeń opisanych w niniejszej książce, nigdy nie uzyska efektu poprawy wzroku, a wręcz przeciwnie

może liczyć jedynie na pogorszenie jakości widzenia i noszenie co raz to mocniejszych szkieł przepisanych przez okulistę. Trzeba zatem stwierdzić z całą jasnością tego faktu, że przepisywanie okularów w wypadku wad wzroku, jest jedynie łagodzeniem objawów choroby — porównywalnym do podawania środków przeciwbólowych w wypadku złamania ręki, zamiast jej nastawienia i unieruchomienia w opatrunku gipsowym. Zatem oczy poprzez zaopatrzenie w parę dodatkowych soczewek, mogą widzieć z pierwotną ostrością, lecz nie jest to w żadnym przypadku oddziaływanie na przyczynę wady wzroku, czy schorzenia. Jest to krótko mówiąc oszukiwanie receptorów wzrokowych w mózgu za pomocą odpowiednio wygiętego szkiełka. Okuliści i optycy proponujący tego rodzaju pomoc osobom z wadą wzroku dalecy są od maksymy medicus curat, natura sanat, czyli: “lekarz leczy natura uzdrawia". W tym wypadku trudno mówić o leczeniu (chyba że protezę uznamy za lekarstwo), a szklanej soczewce w plastikowej obudowie niezmiernie jest daleko do natury, a tym samym do jej uzdrawiającej mocy. Te vis medicatrix naturae, to siły naturalne organizmu, które są obecne w każdym i są pobudzane bądź to poprzez ćwiczenia i zabiegi rehabilitacyjne stymulujące naturalne siły obronne organizmu i mechanizmy samoregulacji, bądź to poprzez zastosowanie odpowiedniego lekarstwa. Okulary i odpowiednio dobrane soczewki korygują konkretne odchylenia refrakcji, którą uważa się za przyczynę danej wady. W Większości przypadków następuje natychmiastowa poprawa możliwości widzenia. Jednakże czy wskutek tego narząd wzroku ulega poprawie? Czy zostaje wyeliminowana przyczyna wady wzroku? Działanie sztucznych soczewek to działanie objawowe. Oczy wspomagane okularami stają się coraz słabsze i z upływem lat będą potrzebowały coraz silniejszych szkieł dla zwalczania symptomów.

ROZDZIAŁ L LECZMY PRZYCZYNY, A NIE OBJAWY!
Jeżeli można mówić o spojrzeniu na wady wzroku, to należy rozpoznać dwie postawy: Pierwsza — pesymistyczna, zakłada, że organy wzroku nie są w stanie samoistnie się uzdrowić, brakuje im vis medicatrix naturae, a więc wadliwy wzrok jest praktycznie rzecz biorąc nieuleczalny. Można go jedynie wspomóc okularami. Powyższe stwierdzenie przeczy naszemu doświadczeniu życiowemu, albowiem każdy organ ciała, po spełnieniu odpowiednich warunków; jak podanie odpowiednich lekarstw, zabiegi lecznicze, lepsze odżywianie, właściwa terapia itd., jest uleczalny. Wynikałoby zatem

Następowało to po przyswojeniu sobie przez jego pacjentów metod relaksowania oczu i umysłu. powoduje napięcie mięśni w rejonie szyi. Dr Bates odkrył. że jedynie wzrok jest jakimś dzi-wadłem i odstaje od reszty naszego ciała w sposób niespodziewanie negatywny. zabiegów fizykoterapeutycznych udało się doprowadzić do rozluźnienia mięśni karku. także narząd wzroku jest uleczalny. szyi i ramion. że podobnie jak choroby i nabyte wady naszych wszystkich narządów. że człowiek poprzez złe używanie narządu wzroku. jeżeli w wyniku masażu. przez co nie będzie mógł wyprostować nogi i dopiero długotrwałe ćwiczenia i zabiegi rehabilitacyjne pozwolą mu na pełne wyprostowanie przykurczonej nogi oraz ponowną naukę prawidłowego chodzenia — czyli reedukację. możliwe jest więc uleczenie przyczyn wad wzroku dzięki vis medicatrix naturae. Dlatego też podstawowym działaniem zmierzającym do poprawy jakości widzenia. Aldous Huxley w swojej książce “The art of seeing" pisze: “Praktykowanie technik reedukacji służy wyrobieniu sobie nawyków dobrego widzenia. Złe nawyki używania oczu są zawsze ściśle powiązane ze stanem ich nadwyrężenia i napięcia. Można zauważyć. czasami przerost mięśni karku i spowodowany tym lekki garb u góry kręgosłupa. To napięcie oddziaływuje w równym stopniu na ciało. że terapeuci leczący znerwicowanych pacjentów. co bezpośrednio powodowało poprawę wzroku i odchylenia refrakcji. relaksu. Drugi sposób widzenia — sformułowany po raz pierwszy przez dr Batesa jest optymistyczny i zakłada.nerwowego z napięciem mięśniowym jest tak duże. Sprzężenie i powiązanie napięcia. Metoda dr Batesa zakłada. o dużym poziomie lęku zaobserwowali dwie prawidłowości. że człowiek kulejący na jedną nogę. że poprzez przyswojenie sobie technik edukacyjnych stan napięcia w organie wzroku. Pierwsza to bóle mięśniowe w okolicach szyi spowodowane stałym napięciem. doprowadza ten delikatny narząd do rozstroju i wad. druga zaś prawidłowość to zauważalne zmniejszenie się poziomu lęku. Organizm człowieka stanowi jedną całość. jak również w całym organizmie ulega zmniejszeniu. pobudzonych przez odpowiednie ćwiczenia reedukacji wzroku. spowoduje po kilku tygodniach skurcz mięśni. tak jakbyśmy chcieli ochronić głowę od uderzenia z tyłu (oczywiście w odpowiednio mniejszym stopniu). czyli reedukacja.z tego “pesymistycznego" punktu widzenia. że większość wad wzroku spowodowana jest nieprawidłowym używaniem narządu wzroku. Napięcie nerwowe spowodowane np. jak i na ducha. mających zastąpić niepoprawne przyzwyczajenia odpowiedzialne za wadliwy stan wzroku i w wielu . jest ponowna nauka świadomego widzenia. lękiem. Dr Bates doszedł do wniosku.

pozostają one nie uznane przez profesjonalnych optometrów i lekarzy. jaki upłynął odkąd poznano techniki dr Batesa. W wielu przypadkach wraz z polepszeniem funkcjonowania następuje kompletny powrót sił zdrowotnych i organiczna integracja chorego oka. i do momentu swej śmierci pracował nad udoskonaleniem swojej metody. lecz prawdziwie etiologiczna. Każdy pacjent po nauczeniu się sposobów relaksowania napiętego wzroku i przyswojeniu sobie prawidłowego nawyku widzenia. nie stanowi żadnego wyjątku od tej zasady. Jest ogólnie przyjętą zasadą fizjologiczną. że poprawa funkcjonowania idzie w parze z poprawą stanu napięcia tkanek. pomimo tak długiego okresu czasu. Ponadto jego uczniowie rozsiani po całym świecie opracowali masę nowych zastosowań sformułowanych przez niego zasad. Metody. która jest nie tylko symptomatyczna. lub osobiście przeszedł przez proces reedukacji wizualnej. Dla każdego. Oko. Jednakże. otwiera przed sobą możliwość sprawdzenia w praktyce vis medicatnx naturae." . niemożliwe jest. aby jeszcze powątpiewał w istnienie metody leczenia wadliwego wzroku. Poprzez przyswojenie sobie tych technik wszelkiego rodzaju cierpienia u wielu kobiet. jak stwierdza dr Bates. lecz dąży do całkowitego usunięcia psychologicznych i fizycznych przyczyn choroby. która nie poprzestaje na neutralizowaniu wad. mężczyzn i dzieci zostały z powodzeniem zredukowane do normalności lub przynajmniej do tego stanu zbliżone.przypadkach powrotowi funkcji doprowadzających do kompletnej i stałej normalizacji. Dr Bates zmarł w 1931 r. kto przestudiował selekcję tych przypadków.

łatwo można zauważyć. Eksperymenty przeprowadzone przez Batesa wykazały. że zmęczenie oczu. falowanie obrazu. żeby go włączyć i obejrzeć film. system nerwowy i umysł. Jednakże ta hipoteza nie wyjaśniała wszystkich okoliczności wad wzroku. takie jak: plamy (czerwone lub czarne). powoduje znakomity relaks dla oczu i umysłu. że w procesie widzenia współdziałają na równorzędnych zasadach partnerstwa oczy. Tak więc począwszy od pierwszego elementu. dlatego też Bates doszedł do wniosku. Kolejnym elementem jest układ nerwowy.e. był fakt. ale zewnętrzne mięśnie gałki ocznej. była hipoteza Helmholtza. którego komórki przekazują obraz powstały na siatkówce do odpowiednich obszarów mózgu. albo jesteśmy pod wpływem silnego stresu. brak ostrości widzenia. czy środków działających na układ nerwowy. znano i doceniano wzajemne powiązania zmysłu wzroku i umysłu. lub nawet utratę wzroku w poważniejszych zaburzeniach. ROZDZIAŁ 2 PATRZEĆ TO JESZCZE NIE ZNACZY WIDZIEĆ. Jakiekolwiek zakłócenia któregoś z tych elementów powodują zakłócenia w ostrości widzenia.n. która tę zdolność wyjaśniała działaniem mięśnia (obwódki) rzęskowego otaczającego soczewkę oka. że akomo-dacja gałki ocznej i ostrość widzenia jest prawidłowa. To na co Bates jako pierwszy zwrócił uwagę. podobnie jak nie ma potrzeby poznawania zasad działania telewizora. czego przykładem są jan-try i mandale. Wpatrywanie się w centralny punkt tej mandali przez 3-7 minut. nie ma głębszej potrzeby teoretycznego uzasadniania tego co funkcjonuje i zdaje egzamin w praktyce. Ponieważ ta książka zajmuje się praktyczną stroną zastosowania sztuki świadomego widzenia dr Batesa i ma na celu przedstawienie metody skutecznie poprawiającej działanie zmysłu wzroku. lub inne fizyczne uszkodzenia powodują utratę pełnej ostrości widzenia. obce ciało w oku. CZYLI CZYM JEST PROCES WIDZENIA W czasach dr Batesa powszechnie akceptowaną hipotezą tłumaczącą zdolność akomodacji oczu do widzenia bliskiego i dalekiego. . czyli oka. jak również jej ogniskowa zarówno dla bliskich jak i oddalonych obiektów obserwacji dzięki skracaniu i wydłużaniu osi gałki ocznej jako całości. wzruszenia. łatwo możemy zauważyć zaburzenia w procesie widzenia. że głównym narzędziem akomodacji jest nie soczewka. Jeżeli jesteśmy zmęczeni.CZĘŚĆ L TROCHĘ TEORII W starożytnych Indiach już 2000 lat p.

czyli umysł. Huxley'em. pomimo sprawnego układu nerwowego. czy postać. Zatem proces widzenia jest ciągłą kooperacją oka i umysłu przy współudziale i przewodnictwie układu nerwowego. jak i bezpośrednio na narząd wzroku. Te wszystkie trzy procesy. Po spostrzeżeniu i selekcji kolorowych plam na te bardziej i mniej ważne następuje końcowy etap procesu widzenia —rozpoznawanie. selekcjonowanie i rozpoznawanie przebiegają praktycznie jednocześnie i bezustannie (o ile mamy otwarte oczy).Umysł chociaż jest niemożliwy do oddzielenia od układu nerwowego. umysł musi zinterpretować i przetworzyć. Lecz nie jest to jeszcze widzenie. produktu postrzegania i rozpoznawania. ponieważ jest tym elementem na który możemy świadomie wpływać i poprzez który możemy oddziaływać zarówno pośrednio na układ nerwowy. Pogrupowane plamy zaczynają przybierać postać przedmiotów. a więc postrzeganie. W znacznym uproszczeniu można powiedzieć. ponieważ na siatkówce pojawia się jedynie zbiór różnokolorowych plam i tę część procesu widzenia można określić jako postrzeganie. Jakiekolwiek usprawnienie możliwości rozpoznawania przyczyni się do usprawnienia towarzyszącej sile postrzegania. Zatem. jak również oczu. że: Wyraźnie widzenie jest efektem właściwego postrzegania i poprawnego rozpoznawania. obraz tego co widzimy. zgodnie z doświadczeniem jakie przechowujemy w pamięci. poprawi automatycznie część postrzegania i selekcjonowania widzianego obrazu. który poszczególnym bardziej i mniej ważnym zbiorom kolorowych plamek nada znaczenie i nazwę. zbiór kolorowych plamek odbity na siatkówce naszego oka. Każde działanie poprawiające umysłową część procesu widzenia. gdzie poszczególne ich zbiory podlegają rozróżnieniu i selekcji. w jakiejś sensownej formie. aby do naszej świadomości dotarł. która skupia naszą uwagę i odróżnia się od pozostałego pola widzenia. Także i tutaj są możliwe zaburzenia. został tutaj wyodrębniony. czy uderzenia w głowę. . czego najlepszym przykładem niech będzie utrata wzroku na skutek wstrząsającego przeżycia. Podzieli grupy plam na przedmioty bliżej i dalej oddalone. w okolicy plamki żółtej i fovea centralis. gdzie znajduje się okolica najostrzejszego widzenia i jest to zarazem przedmiot. Po postrzeganiu następuje grupowanie plam. że proces widzenia rozpoczyna się pojawieniem się obrazu na siatkówce oka (przy udziale odpowiedniej ilości światła widzialnego). Można zatem stwierdzić za cytowanym już A. o takich czy innych kolorach. To na co skierowany jest wzrok usytuowane jest z reguły w centralnym punkcie siatkówki. W tym miejscu wkracza nasz potężny komputer. Na tej regule nierozerwalności i zwrotnego sprzężenia oczu i umysłu oparta jest zasada metody dr Batesa.

po czym wyruszają do okulisty. Jeżeli w takich przypadkach ten stan się przedłuża. długotrwałych napięć na organy ciała. napięć emocjonalnych. na uwagę zasługują również często nie zauważane przyczyny leżące w chorobach nerek. jakie organy człowieka zostały zaatakowane przez chorobę. Podobnie jest z organem wzroku. zmiany pogodowe. Irydiologia. Szczególnie u dzieci spotykamy się z łatwością przeniesienia napięć psychicznych. a nawet czasami widoczny regres. które w normalnych warunkach wydawałoby się bez znaczenia. który przepisuje okulary nie badając przyczyn choroby. aby ten problem załatwić. niemożność skupienia uwagi i całą serię narastających skutków powodujących pogarszanie się wyników w nauce czytania i brak postępów. W takich przypadkach trudności w widzeniu to jedyna informacja jaką rodzice i naucyciele otrzymują od dziecka. to dziedzina medycyny. czasami bez uświadomionej przyczyny funkcjonuje po prostu gorzej. że czasami rzecz. potrafi czasami wyprowadzić nas z równowagi i doprowadzić do wybuchu złości czy chwilowej depresji. Takim częstym przykładem są trudności z czytaniem i nauką czytania. a nawet u osób wrażliwych — meteopatów. Poza omówionymi przypadkami zaburzeń psychicznych. która może mieć miejsce w np. że gorsze funkcjonowanie organizmu może być także przyczyną pogorszenia się jakości widzenia. Mówimy wówczas o zaburzeniach psychosomatycznych. która pozwala odczytać ze zmian w wyglądzie tęczówki oka. Organizm stanowi jedną nierozerwalną całość. holistyczny sposób patrzenia na zdrowie człowieka. wytrzeszczanie i zmęczenie oczu. czy nawet . czy wydarzenie. stanów chorobowych. o tyle osoby wysilające swój wzrok. Po krótkiej adaptacji do sztucznych soczewek. gdzie niedomagania jednego narządu mogą znaleźć odbicie w zmianie funkcjonowania.które razem stanowią widzenie. emocjonalnych zaburzeń. albo wyglądzie innego organu. kierują się do okulisty. Wiele łagodnych chronicznych zaburzeń. widzialność jest rzeczywiście lepsza. trzustki czy migdałów. a co za tym idzie irytację dziecka. odczuwają pogorszenie jakości widzenia w sposób wyraźny. Niewłaściwe używanie wzroku powoduje napięcia. Bardzo często te zaburzenia objawiają się właśnie wadami wzroku. Wówczas najgorszym z możliwych rozwiązań jest przepisanie okularów. Tak więc całościowy. ale wada wzroku zostaje utrwalona na długi okres czasu z tendencją do pogarszania się tego stanu. Wszyscy dobrze wiemy. zwiększonej ilości sresów dnia codziennego. aspektów psychosomatycznych. wskazuje na fakt. O ile u osób prawidłowo używających tego organu zmiany jakości widzenia są niemal niezauważalne.

a co za tym idzie usunięcie napięć psychicznych i relaksacja umysłu. że techniki Aleksandra są stosowane głównie w celu wyeliminowania napięć psychicznych poprzez redukcję napięć w układzie mięśniowo. Aleksander większość krótkowzrocznych pacjentów. W metodzie dr Batesa umiejętność pasywnego i dynamicznego relaksu zarówno oczu jak i umysłu jest pierwszą i podstawową techniką pozwalającą na stosowanie ćwiczeń przynoszących poprawę widzenia. tak że podczas jego wykonywania może wystąpić mniej lub bardziej świadomy stres (stan napięcia) należy . Ponadto jak stwierdził Bates. jest to uzależnione od warunków indywidualnych.M. przyczynia się do ich wadliwego funkcjonowania. musiało przynieść korzyść u krótkowzrocznych dzieci. gdyż było nieświadomym zastosowaniem podstawowych technik metody dr Batesa. którzy poddawali się jego leczeniu poprzez korektę wad postawy ciała. nie powodując organicznych uszkodzeń oczu. wzrok zarówno prawidłowy jak i cechujący się wadami może zostać usprawniony.szkieletowym człowieka. i linii lotniczych przechodzą kursy świadomego widzenia w celu poprawy wzroku. powoduje także usunięcie napięć w mięśniach gałki ocznej. a później w przypadkach liczonych w setkach tysięcy — jego następcy. dzieciom krótkowzrocznym powracał prawidłowy wzrok. Wyleczenie wad wzroku w znaczącej większości przypadków jest całkowicie możliwe. ale także i skutkiem nieprawidłowej sylwetki. Przypadłości takie jak krótkowzroczność. W Stanach Zjednoczonych piloci sił zbrojnych. Jak wykazał w dziesiątkach tysięcy przypadków osobistej praktyki dr Bates. W wielu przypadkach okazuje się. Tak więc krótkowzroczność może być przyczyną. lub przynajmniej można osiągnąć znaczącą poprawę. charakteryzowało się przygarbieniem oraz wysunięciem i pochyleniem głowy ku przodowi.wad postawy. Liczba ćwiczeń i technik usprawniających wadliwy wzrok może być równa ilości ludzi z wadami wzroku i niemal w każdym przypadku konieczne okazują się niewielkie modyfikacje stosowanego ćwiczenia. motywacji. oraz relaks umysłu. Zatem ogólna umiejętność rozluźniania mięśni. astyg-matyzm i nadwzroczność (dalekowzroczność) mogą być w pełni skorygowane. Aleksander notował przypadki (niestety jedynie wśród dzieci). plus przyjęcie prawidłowej postawy ciała. co na dłuższą metę skutkuje wadą wzroku. czy kłopoty w realizacji. w których poprzez naukę prawidłowego trzymania głowy i szyi w stosunku do całego tułowia. oraz wrodzonych zdolności przystosowawczych procesów postrzegania wzrokowego. że pacjenci znając ogólną zasadę sami opracowują najkorzystniejsze dla siebie techniki. Tak więc rozluźnienie mięśni. Jak zauważył F. jeżeli któreś z wykonywanych ćwiczeń sprawia trudności. Warto przy tym podkreślić fakt.

rozumu.zarzucić wykonywanie tego ćwiczenia i przejść do następnego wykonywanego swobodnie i w stanie rozluźnienia (co nie znaczy. . w tym także na system nerwowy. aby stały się prawidłowymi przyzwyczajeniami poprzez powtarzanie ich na tyle długo. oraz na stan naszego wzroku. oddziaływu-ją na cały organizm. Wszystko należy weryfikować za pomocą własnego umysłu. jakkolwiek przewidziane dla zmysłu wzroku. doświadczeń i dociekań. że będzie to od razu komfortowa i rekreacyjna przejażdżka). Skuteczna terapia polega na uświadomieniu sobie złych nawyków. bez nabycia podstawowych technik ogólnej relaksacji ciała i umysłu. przekształcenia ich w taki sposób. Innymi słowy terapia wzroku polega na wykształceniu trwałego nawyku naturalnego sposobu patrzenia. lękowe i stresy powodują napięcie naszych mięśni. Napięcie psychiczne. w tym także mięśni gałki ocznej. odpowiedzialnych za jakość i ostrość widzenia. jak zwykło się określać ostatnimi czasy ten coraz bardziej rozbudowany i skuteczny system. jest kwestią rozwinięcia prawidłowych nawyków widzenia i zintegrowania ich z normalnym codziennym życiem. uspokajając go i nauczając rozluźniania nie tylko mięśni gałki ocznej. Praktyka systemu reedukacji wzroku — wizjonetyki. a następnie powrotu do starego szkodliwego rodzaju percepcji. Z drugiej strony techniki metody dr Batesa. który staje się samoleczącą aktywnością pozwalającą na wytworzenie i rozszerzenie nowych ścieżek neuronowych w mózgu. ROZDZIAŁ 3 DLACZEGO ŹLE WIDZIMY — CZYLI O PRZYCZYNACH Jak to zostało stwierdzone w poprzednim rozdziale. Leczenie wzroku nie jest więc sprawą wykonywania codziennych półgodzinnych ćwiczeń. Dlatego też dzięki odpowiedniemu używaniu naszego umysłu jesteśmy w stanie opanować sztukę świadomego widzenia i poprzez to wpłynąć na poprawę jakości naszego widzenia. siłą nierozerwalnej całościowej natury człowieka. co powoduje wyparcie i zastąpienie szkodliwych wzorców patrzenia zestresowanym okiem. prosimy nie brać niczego — “na wiarę". Jak stwierdził dr Bates dopiero powtórnie nabyta umiejętność zrelaksowanego widzenia przy użyciu rozluźnionego wzroku (tę umiejętność posiadają wszystkie niemowlęta). proces widzenia jest zależny w głównej mierze od naszego umysłu. stany nerwicowe. Pomimo tego co zostało tutaj powiedziane. Jednakże jest prawie niemożliwe nabycie umiejętności rozluźniania mięśni gałki ocznej. aż staną się one podświadome. pozwala na korektę wad wzroku.

która z kolei jest przyczyną zwiększonego napięcia mięśni gałki ocznej. Zatem zastosowanie metod dr Batesa ma zbawienny wpływ nie tylko na narząd wzroku. czy.lecz także całego ciała. Dla potrzeb sztuki świadomego widzenia uwagę można podzielić na uwagę . ale na cały organizm. Uwaga jest elementem niezbędnym w procesie widzenia. ale również na końcową fazę procesu widzenia. Negatywne stany psychiczne jak żal. które pozwalają w niedostatecznie oświetlonych miejscach zauważać nieistniejących bandziorów. ponieważ wzrok jak żaden inny organ jest związany z umysłem i od niego zależny. wielkość. ale także upośledzenie wzroku. a tym samym jesteśmy w stanie nad nim panować to uwaga. W tym kole wzajemnie napędzającego się napięcia. odnaleźć je w pamięci. zawiść. o dużym poziomie lęku. charakterystycznego szczególnie dla dalekowidzów i osób z rozbieżnym zezem. Z drugiej strony należy zauważyć. że “świat stał się szary i ponury". nauka rozluźniania mięśni i ogólnego relaksu jest bardzo utrudniona. “pociemniało w oczach". a co skutkiem takiego stanu. barwę i znaczenie. czyli rozpoznawanie. wybujała ambicja. trudno po pewnym czasie zorientować się co jest przyczyną. a napięciem organu wzroku. Kolejnym czynnikiem. smutek. Niemożność dostrzeżenia jakiegoś obiektu powoduje zdenerwowanie i irytację. ale także ważną rolę odgrywają w prawidłowym widzeniu nasze emocje. oraz określić zakres pola widzenia. Warto zwrócić uwagę na dostrzegalne sprzężenie pomiędzy napięciem nerwowym. czyli końcowego etapu tj. W rozpoznawaniu główną rolę gra pamięć. powodują nie tylko wrzody żołądka. rozpoznawania bez udziału umysłu. czy choroby serca. że u osób mocno znerwicowanych. która określonym postrzeganym i wyselekcjonowanym obiektom przypisuje odległość. To uwaga pozwala wyodrębnić i wyselekcjonować przedmiot widzenia. Uwaga pozwala wyselekcjonować i odseparowć określone przedmioty (zjawiska. sens i znaczenie. ze szczególnym uwzględnieniem systemu nerwowego. w formie niekończącego się koła ciągle wzrastającego napięcia. Stan psychiczny w jakim się znajdujemy oddziaływuje nie tylko na funkcjonowanie mięśni gałki ocznej. który wpływa na złą jakość widzenia i jest zarazem zależny od naszego umysłu. osoby) w polu widzenia. Nie ma możliwości widzenia. pająki czy węże w sposób realny. O wpływie stanów psychicznych na jakość widzenia mówią takie powiedzenia jak: “być ślepym z wściekłości". co w konsekwencji powoduje wtórne obniżenie jakości widzenia i tak dalej. a właściwie jej brak i rozproszenie. nadać im odległość. a czasami nawet niemożliwa. niemalże namacalny i rzeczywisty. złość.

pogorszenie krążenia krwi w nieprawidłowo użytkowanym organie ciała. Zatem ciągły ruch oczu przy powstrzymywaniu poruszaniem ciała jest zasadą prawidłowej uwagi w sztuce świadomego widzenia. Zatem widzenie powinno odbywać się spontanicznie. gałka oczna podlega ciągłym minimalnym ruchom. o swoim “ja" i w sposób spontaniczny pod koniec długiego wydechu wypuszcza strzałę. który . czy nauka. Chęć lepszego widzenia poprzez wytężanie i unieruchomienie wzroku powoduje jedynie pogorszenie sytuacji. a zarazem skutecznie trafionego celu. uczucie napięcia psychicznego. jak na przykład do sztuk walki. czy czegoś. Inny przykład to chiński. To co jest istotne w ćwiczeniu świadomego widzenia. Ten rodzaj uwagi pozwala nam podnosić nogę przy przechodzeniu ulicy i wkraczaniu na chodnik. a zwłaszcza japońskiej sztuki strzelania z łuku. na nieświadome jego obecności zwierzęta. gdy zapomina o swojej osobie. Tę właśnie właściwość umysłu i oka zauważył w swoich badaniach dr Bates. bez potrzeby koncentrowania się na tym. bez napięć wynikających z naszej chęci. Dziecko uczące się wiersza na pamięć będzie wykazywać uwagę świadomą. zmrużenie powiek. że stan uwagi jest stanem dynamicznym.spontaniczną i uwagę świadomą. tak jakby to ona sama odleciała w kierunku niewiadomego. Na tym poziomie sztukę świadomego widzenia można porównać do innych sztuk. który oznacza działanie bez działania. gdzie łucznik dopiero wtedy ma szansę oddania celnego strzału. ale to samo dziecko bawiące się na podwórku wykazuje uwagę spontaniczną. powoduje nienaturalną pracę oczu i jest sprzeczna zarówno z naturalnym procesem widzenia jak i z naturalnym stanem uwagi. Próba powstrzymywania tych minimalnych ruchów oka. umysł i myśli krążą wokół tematu w nieustannym. Uwaga świadoma pozwala nam skupić się na określonej czynności. że krawężnik poiożony jest wyżej od jezdni. Ten sam rodzaj uwagi spontanicznej pozwala lwu czatować u wodopoju. wytrzeszczenie oczu. aczkolwiek niewielkim ruchu. jak nawlekanie nitki na igłę. Napięte mięśnie gałki ocznej nie są w stanie prawidłowo zadziałać. a stan wytężania się i związanego z tym psychicznego napięcia powoduje dodatkowe napięcie mięśni pogarszające i tak już nie najlepszą sytuację. a więc czyn. to jakby nieobecność świadomego “Ja". Psychologowie stwierdzili. zgodnym z tym na co aktualnie nakierowana jest uwaga umysłu. czy też konieczności ujrzenia kogoś. szycie na maszynie. Uwagą spontaniczną dysponujemy od czasów dzieciństwa i jest ona wspólna dla całego królestwa zwierząt. że podczas prawidłowego widzenia. który stwierdził. rozwiązywanie krzyżówek.Takie zatrzymanie oczu powoduje ich napięcie. taoistyczny termin wu-wei.

czy zdarzeń. Taką spadającą rzecz uda się schwytać.nie jest poprzedzany myślą. wyciągnąć rękę. powoduje napięcia. przy jednoczesnym dynamicznym rozluźnieniu zmysłu wzroku i jednoczesnym optymalnym napięciu systemu nerwowego. które uniemożliwiają zrealizowanie celu. a butelka w tym czasie rozbije się o podłogę. nagle po takim “odpuszczeniu sobie". Nie ma powodów dla których organ wzroku jakim jest oko. Można zauważyć. proste czynności mogą być wykonywane w sposób naturalny i bezbłędny. tylko akcja. analizą działania w stylu: o. “ja". w znaczeniu bezczynności.nie powstaje intencja. Dopóki wysilamy swój umysł i czynimy wysiłek aby sobie coś przypomnieć. powoduje zarówno napięcie psychiczne jak i napięcie narządu wzroku i w znacznym stopniu uniemożliwia. oraz upośledza proces widzenia. W ten sposób wyleczenie jelit z kolki. Na tym prostym przykładzie można zauważyć. Sztuka świadomego widzenia jest często nazywana metodą reedukacji wzroku i tego też terminu bardzo często używał twórca tej metody. Sztuka świadomego widzenia wymaga zatem świadomej. świadomej i mocno odczuwanej chęci osiągnięcia celu. zamiast . otworzyć dłoń i ją pochwycić. To w jaki sposób taki stan osiągnąć jest przedmiotem i treścią drugiej praktycznej części tej książki. przypominamy sobie tę pozornie niemożliwą do przypomnienia rzecz. dopóty nasze starania są bezowocne. twierdząc. gdy czyn nie będzie poprzedzony świadomym zamiarem. czy jakimś planem. jelita. przywróceniem normalnego funkcjonowania zmysłu wzroku w organizmie. gdzie czynnik tzw. Sztuka widzenia jest więc porównywalna na tym poziomie do szeregu innych dziedzin szeroko pojmowanej sztuki. Zatem nie jest to “nie-działanie". czy uporczywych zaparć za pomocą lekarstw czy innych zabiegów jest jedynie powrotem do stanu normalnego funkcjonowania. W praktyce może to być na przykład uchwycenie spadającego ze stołu przedmiotu (szklanki lub butelki z drogocennym płynem). Żądza widzenia. chęć zadziałania i cały skomplikowany proces myślenia. że gdy nasze świadome “ja" nie jest zaangażowane. Gdy jednak wysiłek naszego “ja" ulegnie rozproszeniu i przestajemy wysilać się w pocie czoła. że reedukacja jest jedynie sposobem powrotu do stanu normalności. nierozproszonej uwagi. miał być czymś innym dla organizmu niż organ trawienia jakim są np. że podobnie rzeczy się mają z procesem przypominania sobie faktów. wiec “Ja" powinienem ruszyć się do przodu. leci butelka. Dlaczego więc w leczeniu wad wzroku nie dąży się do przywrócenia stanu normalnego oka. i pomimo tego (a może właśnie z tego powodu) jest właściwa i skuteczna. Jeśli rozpoczniemy taki proces myślowy. lecz zamiast tego przepisuje się człowiekowi okulary? Przecież to tak jakby człowiekowi cierpiącemu na zaparcia. to nie zdążymy się nawet ruszyć. zauważenia czegoś na czym zależy naszemu “ja". która wyprzedza myśl.

jednakże książka wydaje się być czymś lepszym od niczego i mam nadzieję będzie stanowić zachętę do samodzielnej pracy. zaś niemal niewidzące oko rozpoznawało na tablicy Snella literę wielkości 3 centymetrów z odległości 30 cm.leczenia wstawić jakąś rurę w miejsce jelit z ewentualnie podłączonym na końcu odkurzaczem. który ułatwia doraźnie widzenie. Techniki metody dr Batesa są pożyteczne we wszystkich przypadkach złego funkcjonowania zmysłu wzroku i przyniosły poprawę widzenia dziesiątkom tysięcy osób na całym świecie. drugie zaś przy pomocy bardzo silnych okularów i ciągłym zakrapianiu atropiny pozwalało rozróżniać znaki wielkości 25 centymetrów z odległości niecałych 3 metrów. doskonalonej następnie pod okiem instruktora. Przy czym widzenie powodowało bezustanne zmęczenie i napięcie. gdy używanie okularów nie jest niezbędne do wykonywania np. Tak więc wykonywane ćwiczenia. w wieku 46 lat stało się niemożliwe. protezy. w celu rozwiązania tego problemu. doszedł do stanu. na czas podjęcia próby poprawy widzenia poprzez zastosowanie tych ćwiczeń. że jakakolwiek książka z instrukcjami nie zastąpi doświadczonego instruktora. który w wyniku długotrwałej i ciągle pogarszającej się wady wzroku. Jego jedno oko było w stanie rozróżnić jedynie światło i ciemność. muszą zrezygnować z noszenia okularów. mógł czytać bez okularów. utrwalając jednakże stan wady wzroku i nie pozwalając na jego poprawę. a mogą poprawić jakość widzenia. osoby. ma tendencję do dostosowywania się do zmienionej przez tę sztuczną soczewkę perspektywy widzenia. Opisane tutaj ćwiczenia w żadnym wypadku nie mogą pogorszyć wad wzroku. przy jednoczesnym ciągłym noszeniu sztucznej protezy. Huxley po kilku miesiącach intensywnych ćwiczeń reedukacji wizualnej. Z tego też powodu. Okulary jedynie stanowią rodzaj zewnętrznej pomocy. które podejmują ćwiczenia wg metody dr. pomimo stosowania coraz mocniejszych szkieł. aż do osiągnięcia stanu normalnego i na pewno spowodują poprawę samopoczucia osób stosujących metodę dr Batesa. filozofa A. zawodu. Wzrok stymulowany dodatkową szklaną soczewką okularu. W 1939 r. czy instruktora będzie lepszy od najlepiej napisanej książki. nie doprowadzą wzroku do pierwotnego stanu naturalnego. . czyli powrót do normalności. Dlatego dobrze jest rozpocząć ćwiczenia w trakcie urlopu. gdy jego podstawowe zajęcie — czytanie. o 1-2) liczbie dioptrii.Batesa. zwłaszcza w przypadku poważnych wad wzroku1. Huxley'a. mogą się posiłkować szkłami o zmniejszonej (np. Najbardziej znanym przykładem jest historia wybitnego pisarza. czy inwalidzkiego wózka. Zawsze bezpośredni kontakt doświadczonego lekarza. Osoby o dużej wadzie wzroku. Okulary jak już zauważyliśmy nie leczą wzroku. Warto także podkreślić w tym miejscu.

cywilizowanych. daje się zauważyć strach przed światłem. okularów przeciwsłonecznych. Trudno znaleźć racjonalne . pomijając fobię spowodowaną opowieściami o zagrożeniu dziurą ozonową. wyłącznie wśród gatunku ludzkiego i przejawia się od lat sześćdziesięciu noszeniem ciemnych plastikowych zasłaniaczy. Ten strach można zaobserwować tylko w tzw. czyli tzw.CZĘŚĆ II TROCHĘ PRAKTYKI ROZDZIAŁ 4 WIĘCEJ ŚWIATŁA! W naszych czasach. wysoko uprzemysłowionych krajach.

5-1 dioptrii wadę wzroku). Z drugiej strony wiele osób wskutek niewłaściwego używania narządu wzroku ma stałe napięte mięśnie gałki ocznej (być może cierpi już na lekką 0. który można także zauważyć u wielu osób charakteryzujących się grymasami twarzy. Tak jak wyeliminowanie lęków natury psychicznej można przeprowadzić poprzez naukę rozluźniania mięśni w sytuacjach stresujących. Odzwyczajone od normalnego natężenia światła oczy. czy jest to efekt kampanii reklamowych sprytnie przeprowadzonych przez firmy okularnicze. najpierw poprzez wyobrażenie sobie takiej sytuacji. przymykaniem powiek. zaobserwowanie napięć i rozluźnienie mięśni. krótko mówiąc zwiększonym napięciem narządów wzroku. Można sobie tylko zadać szereg pytań.uzasadnienie dla konieczności noszenia ciemnych szkiełek na nosie w słoneczne dni. jazda windą) z ciągłym zwróceniem uwagi na rozluźniony tonus mięśni. mrużeniem oczu. Bez względu na to jaka jest prawdziwa przyczyna tego stanu rzeczy. Tak samo postępujemy w przypadku zwalczania lęku związanego z obawą przed zbyt silnym światłem. zaś stan lękowy przekazywany jest do mięśni gałki ocznej i powoduje efekt wzmocnienia napięcia i niedogodności. jest jednym z podstawowych sposobów postępowania w sztuce świadomego widzenia. W tym miejscu zostaje błędnie zdiagnozowana przyczyna1. Od tysięcy lat słoneczne dni nie stanowiły dla gatunku ludzkiego żadnej przeszkody. czy też tęsknota do ukrycia się w mrok bezpiecznej jaskini. a może atawistyczny lęk przed “złym" spojrzeniem. Takie doświadczenie bólu powoduje lęk przed światłem. JAK POZBYĆ SIĘ LĘKU PRZED ŚWIATŁEM? Proces przyswojenia sobie prawidłowych reakcji na światło. można śmiało stwierdzić. czy też lęk przed spojrzeniem drugiemu człowiekowi prosto w oczy. a i dzisiaj w wielu krajach człowiek za ciemnymi szkiełkami wzbudza powszechne zdziwienie. Istotą ćwiczeń ze światłem słonecznym jest właśnie nabycie umiejętności biernego relaksu zmysłu wzroku w obliczu świecącego słońca i następne płynne przeniesienie tego . które jest przyczyną dolegliwości odbieranych przez człowiekajako zły wpływ działania światła słonecznego na oczy. które w takich warunkach sprawia ból napiętym i przemęczonym narządom wzroku. jeśli nie śmiech i politowanie. reagują w sposób nienaturalny i ulegają napięciu i natężeniu. a potem poprzez stopniowe przybliżanie się do takiej stresującej sytuacji (np. że jest to objaw i manifestacja powszechnego lęku przed światłem. Nie czas i miejsce na doszukiwanie się przyczyn tej nienaturalnej mody. które są przemęczone i uszkodzone i z tego powodu oczy i umysł nie potrafią właściwie reagować na silne światło.

należy głowę odwrócić od słońca. ale dosyć szybkie ruchy. a także jego współtowarzyszy — koni eksploatowanych w kopalniach. w odległości maximum 2 m. Usiądź wygodnie na krześle. Poruszaj lekko głową w prawo i w lewo. który to lęk uniemożliwi jej dynamiczne odprężenie — warunek niezbędny zdrowego widzenia. umieszczoną na wysokości wzroku. gdy uda się już wykonać kilka kąpieli bez napinania mięśni i mrużenia powiek. Naświetlanie Przyzwyczajenie do światła słonecznego rozpoczynamy od ćwiczeń przy oczach zamkniętych. szyi i barków. twarzą do słońca. starając się utrzymać efekt rozluźnienie mięśni i relaksu w całym ciele. Pamiętaj. dopóki nie pozbędzie się lęku przed światłem. można skierować twarz na krótki czas do słońca. czy noszenie słonecznych okularów. zamknij oczy i kierując się odczuciem zwiększającego się ciepła i coraz większej jasności. Tak więc osoba obawiająca się światła słonecznego i uzależniona od ciemnych okularów nie będzie w stanie doprowadzić swojego wzroku do normalnego widzenia. Światło nie jest szkodliwe Osoby o odmiennej opinii. czy innych skurczów będących objawem napięcia. wykonując niewielkie. Po czym można kontynuować ćwiczenie. Dopiero po pewnym czasie. aby nie dopuścić do zbyt długiego naświetlenia jednej tylko części siatkówki. Postaraj się rozluźnić (ćwiczenia relaksacyjne). W wypadku odczucia jakichkolwiek dolegliwości. 2 1 . a nie żyrandol) z żarówką o mocy 150 W. a gałki oczne to kulki wody. że powieki są bardzo ciężkie i same opadają. Konie pociągowe nie wychodzące na powierzchnię ziemi po pewnym czasie po prostu traciły wzrok. zaś oczy zasłonić na chwilę dłońmi. lub na leżaku. Dla osób zbyt wrażliwych na światło słoneczne zaleca się rozpoczynanie kąpieli słonecznych od skierowania twarzy na niebo zamiast bezpośrednio na tarczę słońca.stanu w stan dynamicznego relaksu narządu wzroku. jak bardzo szkodliwy jest dla wzroku brak światła i niedostateczne oświetlenie. Historia “Łyska z pokładu Idy" z powieści Gustawa Morcinka. bez dostępu do naturalnego światła jest przykładem na to. które zupełnie swobodnie sobie pływają w zagłębieniach oczodołu. ze szczególnym uwzględnieniem mięśni twarzy. Te ćwiczenia można także przeprowadzać przed lampą-reflektorkiem (skupiona wiązka światła. skieruj twarz i oczy w kierunku słońca odchylając głowę do tyłu2. nawet wyrażanej nieświadomie poprzez mrużenie oczu. który jest warunkiem koniecznym do uzyskania idealnego widzenia. będą musiały przekonać się o tym w sposób stopniowy. Poruszaj głową swobodnie i lekko. Nieustanny ruch głowy jest bardzo ważny.

mrugając przy tym szybko i swobodnie powiekami. likwidują lęk przed światłem. przejeżdżamy okiem tam i z powrotem przez tarczę słońca. działają leczniczo na różne stany zapalne oczu i powiek.W ostatnich latach. aż do momentu gdy nie ustąpi poświata. mrużenia oczu i noszenia okularów słonecznych. Powtarzać kilka razy (3-6) w ciągu dnia. relaksie i rozluźnieniu całego ciała. powodującym . minutę. które przed chwilą było poddawane kąpieli słonecznej. tę metodę. co jest jak już powiedzieliśmy. drugie pozostawiając otwarte. a zwłaszcza mięśni gałki ocznej. kręcąc głową tak jak poprzednio. które stwierdzą. Przy zachowaniu możliwie pełnego relaksu i rozluźnienia. niezbędnym warunkiem reedukacji wzroku. Powodują ponadto rozluźnienie szkodliwego napięcia mięśni gałki ocznej. spadek czułości na oślepiające i jaskrawe oświetlenie. z użyciem specjalnych lamp (i oczywiście Słońca) stosuje się w leczeniu depresji nasilającej się w okresach zimowych. zakrywając to. nie przekraczając pięciu minut na jedno oko. Stanowią także wstępny etap nauki relaksacji pasywnej i dynamicznej oczu. Osoby. Zmieniamy i zasłaniamy kolejno oczy co ok. z ewentualnymi przerwami na zasłanianie oczu dłońmi w razie potrzeby. Ćwiczenie można wykonywać do 3 minut. Hipotetycznie jest to spowodowane właśnie brakiem światła i wynikającym stąd niedoborem wytwarzanej w szyszynce melatoniny. mogą spróbować kąpieli w wariancie z jednym okiem otwartym. Po minucie powtarzamy ćwiczenie z drugim okiem. dzięki bakteriobójczym właściwościom promieni słonecznych. kąpiele słoneczne. Ćwiczenia takie jak naświetlanie. Staramy się przy tym pamiętać o swobodzie. że potrafią wykonywać kąpiel słoneczną z zamkniętymi powiekami bez jakichkolwiek napięć mięśniowych. zakrywamy jedno oko dłonią. nasłonecznianie przy zamkniętych i półotwartych oczach skutecznie eliminują napięcie i stres wynikający z lęku przed światłem. konieczność marszczenia brwi. Zdaniem dr Batesa.

że ze względu na budowę oka. mają mniej wyraźne kształty i mniej intensywne kolory od tych zarejestrowanych w części centralnej — fovea centralis i muszą być w związku z tym dodatkowo obrabiane przez umysł. Obrazy zarejestrowane zewnętrzną częścią siatkówki. w niektórych pozycjach stosuje się nazwę: “focusing". gdyż ilość światła jest niedostateczna. odbijających w każdym krysztale lodu promienie słońca. będzie stanowić okrąg o średnicy jednego centymetra. obraz padający na macula lutea. to obszar widzenia. Jak już to zostało powiedziane. to obraz padający na punkt fovea centralis. Jeżeli kartka stanowi zadrukowaną stronę. to najbardziej precyzyjnie widoczna będzie sylaba złożona z co najwyżej trzech liter. na zewnętrznych stronach siatkówki. Oczywiście dotyczy to normalnych warunków słonecznego dnia i nie odnosi się do specyficznych warunków lodowo-śniegowych przestrzeni. niż to na co bezpośrednio patrzymy. jak np. który jakby “dodaje" brakujące elementy ostrości i kolorystyki czerpiąc z zasobów pamięci. Pozostała część widzianej kartki. ALBO CENTRALNA FIKSACJA Bates stwierdził. Okrąg o średnicy jednego centymetra w tym przykładzie. czy promieni światła. idealnie wyraźny obraz rejestrowany jest tylko w centralnej części siatkówki macula lutea w punkcie najostrzejszego widzenia — fovea centralis. czyli zogniskowanie. ROZDZIAŁ 5 FOCUSING. najlepsze postrzeganie można odnotować. możemy zarejestrować i zauważyć wzrokiem całą stronę. lekarstwa. a przy większych literach. np. ześrodkowanie. świadoma uwaga ma charakter dynamiczny i jest . CZYLI ZEŚRODKOWANIA. ale to co będzie widziane z zadowalającą ostrością. ale także skupienie uwagi. Opisane zjawisko jest różnie określane w literaturze. to widzenie peryferyjne. szczególnie zaś leki psycho-• tropowe. nie rejestrowane przez naszą świadomą uwagę. Należy przesuwać wzrok poniżej lub powyżej tarczy słońca. przy dobrym oświetleniu. Patrząc na kartkę papieru z odległości 30 centymetrów. W takiej sytuacji nie należy naświetlać oczu. w nocy lepsze jet widzenie “peryferyjne". tylko jedna litera. Dlatego też. a więc. Uwaga: nigdy nie patrzeć unieruchomionym wzrokiem bezpośrednio w słońce. to co dostrzegamy “kątem oka".mrużenie oczu. W nocy przy minimalnym oświetleniu. by zogniskować się w fovea centralis. Zwiększona wrażliwość na światło bardzo często jest spowodowana spożytymi substancjami. zaś najostrzej widziana litera. barbiturany i niektóre krople do oczu (atropina).

oko musi wykonywać nieustanne. przesuwające spojrzenie z jednego na drugi punkt obserwowanego przedmiotu. z błędami refrakcji włącznie. minińąalne i trudne do określenia pod względem ilości i kierunków ruchy. To tak jakbyśmy próbowali zjeść hot-doga za pomocą nosa. Ponieważ umysł przemieszcza nieustannie swoją uwagę na poszczególne części obserwowanego obiektu. Aby obserwować obiekt z maksymalną wyrazistością. zostaje zagubiona przez dorastającego i dorosłego człowieka. ba nawet się intensywnie wpatrujemy w coś. pacjentom nader rzadko udaje się odnotować takie spostrzeżenie. Bez zmienności i opanowania (czy też nie-zagubienia) centralnej fiksacji niemożliwe jest prawidłowe widzenie. tak że następuje nieuświadomiony focusing oczu na obserwowanym detalu. czyli z centralną fiksacją. Gapienie się i wytrzeszczanie oczu. Swobodny ruch oka jest jego naturalnym stanem i jest niezbędny dla prawidłowo funkcjonującego zmysłu wzroku. lub kogoś. co może być przyczyną wady wzroku. jest zaprzeczeniem stanu normalnego czucia i prawidłowego widzenia. czyli promienie światła odbijane przez obserwowany w danym momencie element obrazu padają bezpośrednio na macula i fovea centralis. lub większych ruchach oka i związanym z tym faktem świadomej uwagi. co wywołuje napięcia w narządzie wzroku. z którego dostrzeżesz. Naturalny stan ruchu jest spontanicznie wykazywany przez małe dzieci i niemowlęta. staje się niemożliwe widzenie poszczególnych części przedmiotu z centralną fiksacją. w końcu zniekształcenia tego narządu zmysłu. ta wrodzona umiejętność centralnej fiksacji. Przy problemach ze wzrokiem. są odpowiednikiem stanu w którym patrzymy. co powoduje nieostrość widzenia całości obrazu. Patrz dookoła litery i znajdź taki punkt widzenia.powiązana z mikroruchami oka. a nie widzimy. Ten stan można także dla naszych potrzeb określić nazwą centralnej fiksacji. Gdy występuje brak takich przesunięć. niewłaściwe jego używanie. Bez tej swobody występuje napięcie i usztywnienie mięśni gałki ocznej. Podobnie wzrok i naturalny sposób patrzenia ma charakter dynamiczny i polega na ciągłych mniejszych. że szczyt . Nieprzypadkowo słowa: “gapienie się". zmęczenie. Ćwiczenie usprawniające centralną fiksację Patrząc na szczyt największej litery na tablicy. niemniej w późniejszym okresie życia człowieka. czy obiektu. to stan w którym nasze przystosowane do nieustannych minimalnych ruchów gałki oczne są unieruchomione! Unieruchomienie oczu musi być nierozerwalnie związane ze stanem napięcia i pogorszenia się wizji. oczy podążają automatycznie za wskazaniami umysłu. czy “wytrzeszczanie oczu". jej dolna część powinna być gorzej widoczna od szczytu.

metodami przesuwania obszaru najostrzejszego widzenia. Bardzo ważnym aspektem centralnej fiksacji jest paradoksalne zjawisko polegające na tym. To z kolei powoduje większą relaksację. że dopuszczamy do świadomości fakt. skutkującą powrotem lepszego wzroku w całym polu widzenia. tego samego . Niektórzy osiągają to poprzez patrzenie się w jedno miejsce i równoczesne obracanie głową. że któraś z innych liter wykonuje podskoki w twoim kierunku. że niemożliwe jest na przykład postrzeganie każdej części. możesz spróbować tej właśnie metody. Po zlokalizowaniu punktu największej ostrości przesuwaj płynnie wzrok w dół i w górę litery do miejsca najlepiej widzianego. ROZDZIAŁ 6 TECHNIKI URUCHAMIAJĄCE OCZY I UMYSŁ Techniki. Techniki pośrednie pozwalają oczom i umysłowi przyswoić nawyk ruchu. z jednego elementu na kolejny. iż większość dostrzeganego pola widzenia może być niewyraźna. W takich przypadkach pomocne jest nauczenie się w pierwszym rzędzie rozwijania zdolności widzenia umysłem (wizualizacji). że ich punkt centralnej fiksacji przy oddaleniu 20 stóp od tablicy umiejscowiony jest kilka stóp od niej! Zdobycie świadomości tego co się widzi jest podstawowym narzędziem prowadzącym do odzyskania prawidłowego wzroku. co nie może być prawdą. Inni stwierdzają. Stopniowo dystans pomiędzy tym na co patrzysz i punktem o najlepszej ostrości stanie się coraz krótszy i zacznie się ogniskować na plamce żółtej. w sposób bezpośredni pozwalają na zauważenie i doświadczenie faktu. lepiej jest czasami podjąć próbę odnalezienia punktu najostrzejszego widzenia z bliska poprzez patrzenie na zadrukowaną stronę. że wszystko co widzą jest w równym stopniu niewyraźne. Powtarzaj ten cykl tak długo jak długo nie będzie to dla ciebie męczące. Przy wysokim stopniu bliskowzroczności.największej litery widziany jest najostrzej. Gdy patrzysz prosto na daną literę. Wykonaj to ćwiczenie sześć razy i zastosuj palming przez minutę. które nauczają centralnej fiksacji. możesz spostrzec. Dostrzeżenie delikatnych różnic w polu widzenia wymaga intymnego i bliskiego kontaktu z własnym umysłem. Niektórzy uważają. Jeżeli widzisz wszystko rozmazane w takim samym stopniu i nie udało ci się osiągnąć większych sukcesów w odnalezieniu twojego punktu o największej ostrości. W niektórych trudniejszych przypadkach Bates stosował punkty świetlne zamiast liter w celu zwiększenia efektu przyciągnięcia uwagi umysłu. jakiejś płaszczyzny z tą samą dokładnością i ostrością widzenia.

szerokość balansu głowy nie powinien być większy niż trzydzieści centymetrów. Stajemy w szerokim rozkroku. barki i szyja rozluźnione i zaczynamy łagodnie kołysać ciałem. przerzucając ciężar ciała z jednej nogi na drugą. opuszczamy ramiona. o pozornym ruchu obiektów świata zewnętrznego. okienna framuga). Patrzymy prosto przed siebie nie starając się widzieć ostro ani przedmiotu bliskiego (np. co pomaga również odczuwać stan znieruchomienia oka. Zakres ruchu . mają one na celu przekonanie uczących się sztuki widzenia. Staramy się rozluźnić. drugi zaś w oddaleniu. jeden przedmiot blisko. spowodują dodatkowe zbędne napięcie oczu. stojąc w oknie może to być framugai oddalone drzewo w ogrodzie. Bujanie krótkie Należy wybrać sobie dwa przedmioty w polu widzenia. nie na próbie osiągnięcia efektu centralnej fiksacji. rytmicznie i niezbyt szybko.obserwowanego obiektu. Początkowo należy skoncentrować się. czy róg naprzeciwległej kamienicy lub bloku). ani przedmiotu oddalonego (np. drzewo). Bujanie się Kilka poniżej przedstawionych technik dr Bates nazwał “bujaniem się". ale na metodach pośrednich mających za zadanie zwiększenie ruchliwości oczu i umysłu. l m przed oknem. gdyż takie próby jeżeli będą nieskuteczne (a w większości wypadków początkowo takie właśnie są). patrzeć. Przy przechyleniu w prawo przedmiot bliski (framuga) przesuwa się w lewo w . ok. najlepiej pionowe i niezbyt szerokie (np. a poprzez to ułatwienie odczucia i zrozumienia istoty ruchu. Głowa pozostaje nieruchoma w stosunku do ramion i wraz z nimi wykonuje ruch podobny do wahadła zegara. ale nie widzieć.

długopis. Bujanie długie Stajemy w lekkim rozkroku.stosunku do przedmiotu odległego (np. czy w przerwach w pracy. Bujanie ołówkowe Bujanie ołówkowe jest odmianą bujania krótkiego i może być praktykowane w małym pomieszczeniu podczas siedzenia. a potem z powrotem w prawo. czy też własny palec. przez kilkanaście buj-nięć. trzymany pionowo w odległości piętnastu centymetrów przed nosem. można obserwować pozorny ruch ołówka w poprzek bardziej oddalonych przedmiotów. Ćwiczenie należy wykonywać od 1-5 minut podczas jednej sesji. Oczy należy co pewien czas zamykać i kontynuować ten pozorny ruch wewnętrznym okiem wyobraźni. Następnie otwieramy oczy i ponawiamy obserwację ruchu bliższego przedmiotu — w naszym przypadku framugi. I odwrotnie przy skręcie w prawo lewa pięta zostaje lekko uniesiona do góry. należy nie przerywając bujania. pióro. Przy tym bujaniu obiektem bliskim może być ołówek. ręce na biodrach i wykonujemy pełny skręt bioder. zamknąć oczy i wyobrazić sobie ten pozorny ruch framugi okiennej w poprzek drzewa. jak i na bardziej oddalone przedmioty w poprzek których ołówek odbywa pozorną drogę. drzewa). Podczas otwarcia oczu można spoglądać kolejno na ołówek. . najpierw w lewo. Po kilkunastu takich przechyleniach. zaś prawa pięta zostaje lekko uniesiona do góry. po czym znowu zamykamy oczy i bujając się oczyma wyobraźni obserwujemy pozorny ruch framugi. Bujając głową z jednej strony na drugą. przy przechyle w lewo przedmiot bliższy pozornie wędruje na tle oddalonego w stronę prawą. tułowia i głowy. Przy skręcie w lewo ciężar ciała zostaje przesunięty na lewą stopę.

śledzimy tor lotu piłeczki. dla samego aktu patrzenia. a jeszcze lepiej dwoma piłeczkami. W ten sposób pozwalamy wypocząć umysłowi. Doświadczamy wówczas faktu. Żonglowanie Żonglowanie można wykonać jedną. podrzucamy jedną z nich do góry i w tym czasie przekładamy drugą do pustej ręki i tak dalej. w poruszającym się polu widzenia wzroku. Dzieci bawiące się w “bąka". Oczy podążają swym ruchem za ruchem piłeczki. lub na przykład pudełkami zapałek. W tym ćwiczeniu nie chodzi bynajmniej o sprawność rąk. pozwalając oczom na patrzenie się. że można patrzeć. Oczy wykonują wędrówkę po okręgu i należy całkowicie biernie pozwolić przesuwać się obrazom. ale o poprawę ruchliwości wzroku i centralnej fiksacji. po czym podąża tułów.Ruch rozpoczynamy oczami. dodajemy jedynie swobodne mruganie oczami. biodra i całe ciało. a nie widzieć. bez najmniejszych prób zobaczenia tego co się aktualnie przesuwa. podążając za nią wzrokiem. Nie należy zwracać uwagi na jakiekolwiek rzeczy. dla poprawienia tolerancji wzroku . bez szkody dla naszego samopoczucia. aby odczuć zawroty głowy. Siedząc nieruchomo. Trzymając po jednej piłce w każdej ręce. a więc kręcące się w koło. ale w ten sposób instynktownie pozwalają wypocząć zmysłom wzroku. Nie wolno patrzeć w górę oczekując pojawienia się piłeczki w polu widzenia. Po rozpoczęciu ruchu wzrok pozostaje nieruchomy. co pozwala odetchnąć naszej psychice i zrelaksować umysł. czynią to nie tylko po to. Ćwiczenie to można też wykorzystać w plenerze.

. ROZDZIAŁ 7 ODPOCZYNEK DLA OCZU. trzeba najpierw wspomnieć o sposobie relaksacji i odprężenia całego organizmu. W trakcie głębokiego relaksu organizm wypoczywa na tyle mocno. gdyż trudno dać odpoczynek oczom poprzez rozluźnienie ich mięśni. stopniowo skierowujemy się w stronę bardziej oświetlonej części nieba. ale także jak się okazuje do ćwiczeń usprawniających nasze widzenie. Aby doświadczyć stanu relaksu należy wykonać następujące ćwiczenie: Relaksacja ogólna Kładziemy się na plecach. że 15 minut relaksu zastępuje z powodzeniem 3-godzinną drzemkę.na obecność światła słonecznego. po sekundzie spojrzeć w bok. lub cztery kości. kilka książek pod głową i gruby wałek np. lub zamknąć oczy i wypowiedzieć liczby zauważone na górnym boku. rzucić je na stół. W ten sposób możliwe jest połączenie dynamicznego relaksu. z koca. kończąc podrzucanie krótką sekwencją przy twarzy zwróconej do słońca. to rzucający powinien po sekundzie zakryć kostki i pytać o te liczby. Zamykamy oczy i oddychamy swobodnie. Relaks to stan organizmu. CZYLI PODWÓJNY RELAKS Dla potrzeb sztuki widzenia relaks. nauczyciel i dzieci). jeśli całe ciało pozostanie napięte. przerzucić szybko wzrokiem z jednej na drugę. Należy wziąć trzy. drzew. w którym mięśnie człowieka ulegają rozluźnieniu. na niezbyt miękkim (i nie zapadniętym) łóżku. oddech jest zwolniony i pogłębiony. rozluźnienie się można podzielić na dwa rodzaje: relaks (odprężenie) pasywny i relaks (odprężenie) dynamiczny. Jeżeli zabawę wykonuje dwoje lub więcej osób (np. itd. zmienia się oporność skóry. a zwłaszcza do wykształcenia poprawnego nawyku centralnej fiksacji. Kostki Kostki mogą służyć nie tylko do gry. lub materacu. Zaczynając podrzucanie i obserwację lotu piłek na ciemnym tle np. Aby opisać stan relaksu pasywnego oczu wg metody Batesa. pod kolanami). szybko mrugając powiekami. Pod głową niewielka poduszka (ideałem jest twarde podłoże. Ta technika udoskonala szybki ruch oczu i uwagę. czyli odprężenie. które charakteryzują ten stan. Istnieje cały szereg innych objawów. ale nie ma to dla nas praktycznego zastosowania. ćwiczenia centralnej fiksacji i kąpieli słonecznej zarazem. częstotliwość skurczów serca ulega spowolnieniu.

zauważamy czy mamy zaciśnięte szczęki. otwarcie powiek. ale że oddech. i tak dalej do 10. Nieparzysta wdech. 4 wydech. Następnie staramy się zaobserwować wewnętrznym okiem. Po takim wydechu powietrza nie trzeba wdychać — ono samo wpada do płuc. Następnie przechodzimy naszym wewnętrznym okiem w rejon naszej twarzy. jakby własnym istnieniem sam dla siebie wydychał powietrze. Powoli staramy się przedłużyć wydech przy liczbie parzystej. co możemy sprawdzić w ten sposób. l wdech. staramy się odczuć kontakt i dotyk całego naszego ciała. a nawet do nóg. że całe ciało staje się coraz to bardziej ciężkie. Chodzi o to. że nasza lewa noga staje się coraz bardziej miękka i ciężka. 2 wydech. czy brwi są ściągnięte. czy podniesione w zdziwieniu. jakby omijając. a więc dla naszych potrzeb powiedzmy w brzuchu. Wydech powinien być długi równy i mocny. o ile nie zapomnieliśmy o liczeniu. pozwalamy. która znajduje się poniżej klatki piersiowej. że w ogóle poczuliśmy istnienie naszych mięśni i kończyn (co w codziennym życiu jest jakby niezauważalne. że to ja oddycham. na której znajduje się wielka ilość prawie zawsze napiętych mięśni mimicznych. To samo powtarzamy z nogą prawą i z rękami. Jakby była zrobiona z miękkiego ołowiu. Aby zająć czymś umysł zaczynamy liczyć oddechy. każdego centymetra powierzchni z podłożem na którym leżymy. czy też przelatując przez płuca. stan rozluźnienia mięśni naszych kończyn i to samo próbujemy zrobić z najtrudniejszym miejscem do rozluźnienia. parzysta liczba wydech. aby nie twierdzić. Powietrze po pewnym czasie powinno nawet dochodzić dalej. chyba że przy uderzeniu się). Po kilku dziesiątkach. Następnie zaczynamy obserwować co robi nasz oddech. powinno wpaść do brzucha. kończymy nasz relaks poprzez powolne i jak najbardziej świadome tego ruchu. czy też zęby jedynie lekko się dotykają. że powoli od tego ciężaru zaczynamy zapadać się lekko w materac. Oddychanie to praca przepony. Wyobrażamy sabie. pozwalający na uświadomienie sobie pracy . Nie musimy ruszać klatką piersiową. pozwalamy opaść ciężkim policzkom. tak że praktycznie nie jesteśmy w stanie jej unieść. Akt ruchu i wstawania powinien być bardzo powolny. Próbujemy rozluźnić te mięśnie. Przy wydłużonym wydechu. Wyobrażamy sobie. szyi i karku. to już jest dobrze i może być tylko lepiej.ręce wzdłuż tułowia lub oparte na kolcach biodrowych. które potem w opróżnione płuca samo wpada. Następnie próbujemy zaobserwować co dzieje się wokół naszych oczu. wydychamy powietrze właśnie z brzucha. Jeśli nam się to udaje chociażby częściowo. aby powieki stawały się coraz to cięższe i swoim własnym ciężarem opadały na dół. czyli okolicą barków. 3 wdech.

przy braku dostępu światła. Usiądź przy stole (biurku). Pole widzenia wskutek napięć w obrębie gałki ocznej. Zasłanianie można również wykonać siedząc na krześle. Osoby o wypoczętym organie wzroku. co to znaczy odprężenie. dolna część dłoni oparta na kości policzkowej. Palming albo zasłanianie Najważniejszą techniką odprężania pasywnego. stwierdzą. Osoby u których funkcjonowanie wzroku jest nieprawidłowe będą miały z początku poważne trudności z osiągnięciem efektu pełnej czerni przed oczyma. oraz związanych z tym napięć psychicznych. że ich obszar widzenia jest w całości wypełniony jednolitą czernią. relaks.szkieletu i mięśni. aby nie naciskać gałek ocznych i żeby było umożliwione mruganie. rozluźnienie się. będzie . aby do otwartych oczu uniemożliwić dostęp światła. opierając łokcie na kolanach. krawędzie zaś stykaję się bez nacisku z nosem. jest technika nazwana przez Batesa zasłanianiem. oprzyj na nim łokcie i zasłoń oczy dłońmi. tak. Po kilku tego rodzaju sesjach będziemy mniej więcej wiedzieli. Cała rzecz w tym. Palce powinny spoczywać na czole.

wypełnione szarymi chmurami. system nerwowy. ze szczególnym uwzględnieniem karku. Wraz z osiągnięciem pasywnego odprężenia oczu. Aby jednakże tego dokonać należy w takim przypadku postąpić następująco: • nie staraj się “na siłę" zobaczyć czerni (ani czegokolwiek). te niekorzystne wrażenia ulegną zanikowi. jaka jest potrzebna do pracy serca. oraz późniejsi badacze tematu zauważyli. • patrząc przed siebie. A zatem jakość i sposób oddychania są ściśle powiązane z jakością widzenia. przypomnij sobie ćwiczenie relaksacyjne i spróbuj rozluźnić mięśnie. ruchem świateł i kolorów. oraz mięśnie np. tworzy jeszcze gorsze warunki widzenia i wpada w błędne koło osoby wysilającej wzrok. które powinny swobodnie opadać i podnosić się. pozwala przedłużyć niemal dwukrotnie czas pracy przy ekranie komputera! Oddychanie Bates. zacznij liczyć oddech od jeden do dziesięciu. oraz samego narządu wzroku. poprawa jakości oddychania i nawet sama świadomość oddechu. bezwiednie wstrzymuje oddech powodując utratę naturalnego rytmu oddychania i pogorszenie krążenia w mięśniach gałki ocznej. oraz okolic oczu. ma prawo bez najmniejszych wątpliwości wystąpić wada wzroku. że osoby z wadami wzroku cechują się podwyższonym stopniem napięcia nerwowego. a co za tym idzie mięśniowego. Osoba wytężająca wzrok. trudno czasami jest dociec co jest przyczyną. barków. a zwłaszcza powiek. co jest warunkiem niezbędnym do uzyskania poprawy widzenia. Ćwiczenie pasywnego relaksu wzroku stosujemy przez ok. nie starając się niczego zobaczyć. że jeżeli usunie się skutecznie jedno z tych napięć. szyi. plus krótka kąpiel słoneczna na godzinę. Dla nas najważniejszy jest fakt. 5 minut i można je zastosować tak często jak to jest nam potrzebne. Z drugiej strony patrząc. Oczy zużywają 1/3 ilości tlenu. Dwie sesje relaksu. W tym łańcuchu wzajemnych powiązań różnych napięć. oraz nieprawidłowy sposób oddychania. zmniejsza stany napięcia zarówno mięśniowego jak i nerwowego. a co skutkiem. ani daleko. ciemnością w świetliste prążki. wpłynie to bez wątpienia korzystnie na pozostałe upośledzone funkcje organizmu w tym także na proces widzenia. czyli wytrzeszczająca oczy. tak jak to zostało opisane w technice relaksu. ani zbyt blisko. . gdyż jest to najlepszy spośród znanych sposobów odpoczynku dla zmęczonych oczu. U osoby u której mięśnie gałki ocznej. obręczy barkowej są nieustannie napięte. • po pewnej liczbie prób (a nawet przy pierwszej) odczucie widzenia czerni przyjdzie samo z siebie i będzie oznaczało nabycie umiejętności pasywnego relaksu.

że w wyniku nienaturalnego . Mruganie Mrugnąć do kogoś okiem. że mamy powieki. aby doszło aż do brzucha. Oddychamy zawsze przez nos. Po głębokim wydechu powietrze samo “wpada" do płuc i nie ma potrzeby “brać" wdechu.Jakość widzenia zależy w dużej mierze od jakości krążenia. obserwując wewnętrznym okiem drogę oddechu aż w okolice pępka. staraj się oddychać brzuchem czyli przeponowe. o tyle poprawne oddychanie możemy uzyskać i z powodzeniem stosować. Ćwiczenie świadomego oddychania trzeba wykonywać co najmniej przez pięć minut dziennie. a wdech krótki. jest jednoznaczne z uświadomieniem sobie. Znajdując się na świeżym powietrzu stań w lekkim rozkroku i zacznij wydychać powietrze. W tym czasie obserwuj krajobraz. Postaraj się. Powoli prostując się. a ta z kolei jest uzależniona od pracy serca i właśnie od oddychania. czy “puścić oko". aby powietrze samo wpadło do twoich płuc. Jest godne zauważenia. ale nic nie stoi na przeszkodzie. oprzyj dłonie o uda i za pomocą przepony i mięśni brzucha wypchnij z siebie resztę powietrza. ale głównie jest podstawą dobrego zdrowia. że jeżeli podczas czytania tego tekstu weźmiemy głębszy wdech. nie koncentrując się na żadnym z jego elementów. ale właśnie brzuch. zrób lekki skłon. Wydech powinien być długi i mocny. Jest to skutek chwilowej poprawy jakości krążenia w głowie wskutek większej ilości tlenu w krwi i nieznacznego skurczu żył szyjnych podczas wydechu. By lepiej oddychać. tak jakby wypełniało nie klatkę piersiową. To znaczy obserwacja wewnętrznym okiem jak działają nasze płuca i przepona. jak twój organizm oddycha. Gdy wydech będzie się miał ku końcowi i w płucach pozostanie niewiele powietrza. aby je wykonywać przez 24 godziny na dobę. gdyż głównie zwracasz uwagę na to. Wbrew pozorom wiele osób o tym nie wie i zamiast mrugać powiekami. wystarczy sama świadomość oddechu. a potem zrobimy długi i pogłębiony wydech to podczas wydechu litery tego tekstu będą wyraźniej widoczne. O ile na pracę serca nie mamy bezpośredniego wpływu. Powtórz to ćwiczenie trzy razy. gdyż dobre oddychanie jest podstawą nie tylko właściwego widzenia. pozwól. naciera oczy pięściami tylko z tego powodu. Następnie w pozycji stojącej ćwicz samą świadomość oddychania. jednocześnie w sposób automatyczny (zwłaszcza w otoczeniu zieleni) dokonuje się odprężenie dynamiczne zmysłu wzroku.

daje potężny efekt relaksu i odpoczynku dla zmęczonych oczu. Rozpoznawanie i cała praca analityczna umysłu jest w znacznej mierze ograniczone i wyłączone. " Błysk" to sposób nauczenia się i wykorzystywania w praktyce nieuświadomionego widzenia. przy pracy z komputerem. dlatego częste i swobodne mruganie jest niezbędne do oczyszczania i nawilżania powierzchni oczu. W połączeniu z zasłanianiem. Tak więc idąc ulicą nasz wzrok może zaobserwować niebezpieczeństwo w postaci np. ale także na powierzchni naszych oczu. istnieje tendencja do zbyt rzadkiego mrugania i do pracy powiek w naprężeniu. spadającej dachówki i w tym samym czasie nasze ciało . nie zdając sobie z tego sprawy. Ta technika podobnie jak zasłanianie jest szczególnie cenna dla relaksu zmęczonych oczu np. bez udziału procesu rozpoznawania przez umysł i analitycznego myślenia. po czym wykonać kilkusekundowe zasłanianie zamkniętych lekko oczu. Motyl Osoby mrugające zbyt rzadko i ze zbyt dużym napięciem. Widzenie nieuświadomione to stan w którym nasze ciało. Niestety. Ćwiczenie jest bardzo proste. Obecne w powietrzu tony kurzu osadzają się nie tylko na szybach. Aby nabyć nawyku prawidłowego mrugania. muszą świadomie przyswoić sobie nawyk częstego i swobodnego mrugania.używania wzroku napinali wytrzeszczone oczy. Błysk jest przeciwieństwem wytrzeszczania oczu. jest to stan w którym widzimy. jak również całego zmysłu wzroku rozwija technika nazwana przez dr Batesa “błyskiem". tam gdzie występuje napięcie. Osoby używające wzroku w sposób naturalny mrugają często i bez trudu. zaś narząd wzroku w tym sposobie widzenia jest bardziej świadomy od rozpoznającego umysłu. Należy wykonać 6-10 szybkich swobodnych mrugnięć. a więc u osób z wadą wzroku. następnie 10-20 mrugnięć i ponowne kilkusekundowe zasłanianie. a właściwie jego mięśnie reagują bezpośrednio na zaobserwowaną sytuację. nie wymaga wysiłku i stanowi jednocześnie formę dynamicznego relaksu narządu wzroku. Błysk Zwiększenie ruchliwości oraz możliwości rozpoznających i analizujących umysłu. Funkcje i zadania mrugania to: nasmarowanie i oczyszczenie łzami oczu oraz chwilowy odpoczynek pasywny (zasłanianie) poprzez odgrodzenie od źródła światła. warto powtarzać to krótkie ćwiczenie co godzinę. Całość wykonujemy przez ok. nie dopuszczając powiek do spełniania ich funkcji. l minutę.

że ich przypuszczenia były trafne i zgodne z rzeczywistością. przy “zasłanianiu". lub odbierają ich obraz jako niewyraźną. Fakt. Świadczy to o możliwościach naturalnego widzenia przez organy wzroku i o możliwościach poprawy każdej wady wzroku.) Nie otwierając oczu wybierz losowo którąś z kostek domina i trzymając ją pionowo w wyciągniętej. Przy nabytej wadzie wzroku. Czasami jest nam dane przypomnieć sobie coś czego “nie widzieliśmy" w sposób świadomy.. przy szybkim i swobodnym mruganiu. Jednakże obraz postrzeganego przedmiotu. czy nawet mijane wystawy sklepów. Wykonaj 2-5 minutowe zasłanianie ( str . Następnie natychmiast zamknij oczy. aby wejść na stopień. wybieramy karty bez figur) i rozsypać w zasięgu ręki. który pozwala nam uniknąć obrażeń.wykonuje ruch. czy chodnik. które nie przyciągnęły naszej uwagi. Inny. rzuć na nią błyskawiczne spojrzenie (tylko jedno). w typie np. bez angażowania rozpoznającego umysłu.. Ćwiczenie “błysku" Domino Należy zaopatrzyć się w kostki domina lub karty do gry (gorszy wariant. Przy zamkniętych oczach powiedz sobie co widziałeś w górnej części domina. a więc w stanie dynamicznej relaksacji wzroku. korzystamy w sposób “automatyczny" z naszego nieuświadomionego widzenia. Osoby z wadami wzroku patrząc na różne obiekty. Jest to częstokroć bardzo słaby i niewyraźny obraz. może mnie stuknąć. to w wielu przypadkach okaże się. trzebaby się uchylić". nie zdążylibyśmy wykonać żadnego ruchu i otrzymalibyśmy cios w czaszkę. lub zamknięciu oczu może pojawić się spontanicznie w wyobraźni. nie znaczy że tego nie widzimy. które następuje chwilę potem. lecz po prostu z zamkniętymi oczami rozluźnią się i okiem wyobraźni “zmaterializują" w umyśle ten przedmiot. . że na coś nie zwracamy uwagi. wyprostowanej ręce. po odwróceniu się. krótkie i szybkie spojrzenie. mniej lub bardziej kolorową plamę.. a następnie co w dolnej. Jeżeli takie osoby nie będą “na siłę" próbowały sobie wyobrazić obserwowanego przedmiotu. Gdybyśmy w tym czasie włączyli do działania świadomy. Jednak w chwili w której podnosimy nogę. “ o leci dachówka. często po prostu ich nie widzą. pozwala ku zdumieniu patrzącego rozpoznać i odtworzyć normalnie niewidziane przedmioty w stanie pasywnego odprężenia. a nawet tylko i wyłącznie przypuszczenie i wyobrażenie tego co mogłoby być zobaczone. to obrazy mijane za szybą samochodu (gdyż kieowca patrzy głównie na drogę przed sobą). rozpoznający i analizujący umysł. niewykorzystywany powszechnie rodzaj nieuświadomionego widzenia.

niech przybliży zamkniętą rączkę ze “złapaną" np. otworzy oczy i dłoń i niech “przeczyta" literę z otwartej dłoni. to świetnie. Zabawa powinna być wartością sama dla siebie. to też doskonale. (Dziecko powinno już znać alfabet. Przede wszystkim nie wolno się wysilać i poprzez to napinać i wytrzeszczać oczu. że dorosły doskonale się razem z nim bawi. nadmiernej radości. (początkowo graniczną) z jakiej dziecko dotychczas w ogóle nie rozpoznawało liter. zabawki). ani zawody! Zły wynik to też jest dobry wynik! Należy traktować to ćwiczenie jako zabawę. te które są pokazywane). oklasków. pamiętaj chodzi o relaks zarówno twój jak i (tym samym) twoich oczu. Jako rodzice też powinniśmy się poddać atmosferze zabawy. zły wynik to też dobry wynik. czy jakiejkolwiek formy nagradzania (czekoladki. pokaż dziecku literę (domino. cukierki. gdy coś nie wyjdzie (“zły wynik to też dobry wynik"). W tej zabawie z dzieckiem należy powstrzymać się nie tylko od wyrażania naszego zawodu. ale także od naszego entuzjazmu. to nie jest nauka. Jeśli się pomyliłeś. lub część liter. z której dziecko nie widzi wyraźnie. Niech zaraz zamknie oczy i w wyobraźni chwyci ten przedmiot (literę) rączką w powietrzu. Można eksperymentować z odległością patrzenia i wielkością domina. “kot") na krótkie otwarcie oczu. Nie gramy o pieniądze. Dla naszych celów domino można wykonać samemu z białego kartonu. Dla dziecka sama świadomość. krótki wyraz np.Następnie otwórz oczy i sprawdź trafność odczytu. Wariant dla dzieci (plus ewentualna nauka liter 5-7 lat) Z takiej odległości. “dom". możemy rozpocząć próby widzenia na odległość. Następnie wykonując ruch ręką i “łapiąc" w zamkniętą dłoń. I jeszcze jedna ważna uwaga. co 10 “losów" wykonaj krótkie zasłanianie. W miarę. Jeśli trafiłeś i wynik jest prawidłowy. Czasami wynik może pojawić się nawet po kilku sekundach. jest . jak zgaduj-zgadulę. Próbuj dalej. tzn. musimy uwolnić się od jakichkolwiek napięć i oczekiwania na wynik. tak jak by tam była napisana. jak na białej kartce. Rezultaty są zdumiewające ! Przede wszystkim jednakże należy pamiętać: żadnych stresów. Pamiętajmy. ale bawimy się w zgaduj-zgadulę. literą do twarzy. gdyż oczekiwanie na nagrodę (czy nie daj Boże karę) spowoduje u dziecka efekt napięcia przeniesiony automatycznie do narządu wzroku i zniweczy cel wykonywanego ćwiczenia. jak czas rozpoznawania będzie coraz krótszy. Ćwicz 5-10 minut.

naprzeciw przycumowanego wielkiego transatlantyka w połowie jego długości. To co jest pewne to fakt. Na mostku kapitańskim wydano rozkazy do odpłynięcia. Pamiętajmy. niektórzy stoją patrząc na ląd. że większość wad wzroku jest wynikiem napięć psychofizycznych przeniesionych do narządu wzroku. osobom z wadą wzroku trudniej przychodzi precyzyjne “zbudowanie w wyobraźni" danego obiektu. Niektórzy trzymają nerwowo w rękach papierosa.wystarczającą nagrodą i radością. zamknij oczy. To krótkie spojrzenie musi być bezwiedne. będą pracować tak. to ośrodki odpowiedzialne w mózgu za widzenie. ale ponieważ nie jest to nam potrzebne. Idźmy dalej. Fizjologiczny proces widzenia nie jest do końca zbadany. Wokół statku zaczyna rozpościerać się coraz większa przestrzeń zajęta przez morze. Najprostszym tego przykładem jest następujące ćwiczenie: Odpływający statek Usiądź wygodnie w fotelu. czy też nie. Prawdopodobnie widzimy i pamiętamy absolutnie wszystko. to nie korzystamy z tych absolutnych możliwości naszego umysłu. to zupełnie nieważne. ot błysnęło. czy obraz przedmiotu pojawi się. czy też wytrzeszczania oczu. czy też nie pojawi się w naszej wyobraźni. Daje to automatyczne sprzężenie zwrotne takie. musisz skręcić głowę w lewą stronę. musisz skręcić głowę w prawo. Świeci słońce. W miarę jak się oddala widzisz coraz mniej szczegółów na pokładach. Powoli ogromny statek odbija od brzegu. tak jakby oczy rzeczywiście widziały. po prostu tyle ile trzeba. Statek stopniowo coraz bardziej . jakby obraz “wyobrażony" był rzeczywiście widziany przez oczy. rozluźnij się. Żeby zobaczyć jego rufę. że stoisz na nabrzeżu portu. żeby zobaczyć dziób. Nie rozpamiętujmy tego “błysku". Ćwiczenie “błysku" możemy przeprowadzać w każdej chwili i o każdej porze (pominąwszy prowadzenie samochodu). inni piją ze szklanek i butelek napoje chłodzące. Na kilku pokładach widzisz rozmawiających pasażerów. bez wysilania się. bez intencji zobaczenia tego przedmiotu. Wyobraź sobie. żeby podnieść i opuścić powieki. następnie zamykamy oczy i sprawdzamy. że nasze oczy zaczynają pracować tak jak chce tego nasza wyobraźnia i nasz umysł. że jeżeli będziemy pracować nad procesem widzenia w wyobraźni. Jednak z czasem proces wizualizacji ulega stopniowej (czasem radykalnej) poprawie. w ten sposób. Proces wizualizacji działa także w drugą stronę. Okna i postacie ludzi są coraz mniejsze. że rzucamy spojrzenie na jakiś przedmiot będący poza zasięgiem naszego wzroku. zobaczyło się przy zamkniętych oczach. inni przechadzają się po pokładach.

Na koniec statek jest już bardzo daleko. Stąd staje się w takim przypadku niezbędne przyswojenie sobie nawyku drobnych przesunięć wzroku. Ten tak potrzebny i niezbędny do prawidłowego widzenia ruch oczu. gdzie wielka niebieska przestrzeń nieba łączy się z zieloną powierzchnią morza. Regułą jest wyobrażanie sobie obiektów i scen przynoszących nam przyjemne odczucia (byle nie za bardzo — gdyż wywołamy niepożądane napięcie). Osoby z wadami wzroku. niemożność poprawnego widzenia. w miejscu. Stan bezruchu gałki ocznej. stając się coraz większym. znajduje się na pełnym morzu. zagubionego w trakcie życia człowieka. można i należy . chociaż odbywa się przy zamkniętych oczach wpływa znakomicie na mięśnie i refrakcję gałki ocznej. Jest niemalże jego synonimem. bezustannych aktów ruchu. Staje się coraz mniejszy i widać coraz więcej morza. to “wybałuszone gały". Za każdym razem statek musi dopłynąć do linii horyzontu i stać się ledwie dostrzegalnym. że te przesuwają się w sposób ciągły. gapiowatość. Teraz spróbuj odwrócić kierunek zdarzeń i niech statek powoli przypłynie z daleka w twoim kierunku. podczas uważnej obserwacji jakiegoś obiektu. Stopniowo przyspieszaj ten proces. spróbuj zaobserwować jak ta wizualizacja wpływa na twoje gałki oczne i na ich faktyczny ruch. Powtórz w myślach kilka razy oddalanie się i zbliżanie statku. używanym w sposób nienaturalny. Bez ruchu nie ma życia.się oddala. proces poprawnego widzenia i uwagi składa się z minimalnych. Ludzie o prawidłowym wzroku. narządu wzroku. Przeciwieństwem ruchu jest bezruch. doprowadzają do ograniczenia takich ruchów i zaczynają przez to wytrzeszczeć oczy. utrzymują oczy w takim położeniu. czyli ze wzrokiem uszkodzonym. a ilość szczegółów w miarę powtórzeń może stopniowo narastać. To ćwiczenie. Stanowi także znakomity relaks. powoli staje się malutkim punkcikiem na horyzoncie. Bez ruchu nie ma widzenia. ROZDZIAŁ 8 RUCH I JESZCZE RAZ RUCH Ruch jest nierozerwalnie związany z życiem. Ćwicz przez 5 minut. Nie przerywając wyobrażenia odpływającego i przybliżającego się statku. minimalny i nieświadomy z jednego punktu tego obiektu na kolejny punkt (z szybkością do 70 razy na sekundę). Oczywiście “statek" może być zastąpiony jakimkolwiek obiektem w ruchu. stąd powiada się: “zamarł w bezruchu". załzawiony i mętny wzrok. Jak już zostało powiedziane. malutkim punkcikiem.

oraz miesiąc następny o wielkości czcionek jak ubiegły — u dołu kartki kalendarza. Przy braku odpowiedniego kalendarza. 1. Pracę z kalendarzem rozpoczynamy od relaksu. lub poziomej A4. czyli od zasłaniania. przy założeniu że nie wywołuje najmniejszych stresów u ćwiczącego. dlatego należy nań skierować dodatkowe bezpośrednie źródło światła. czw. że tablica Snella. czy też tablicy Snella. aby można było bez trudu dojrzeć największe cyfry. u góry kartki kalendarza). Dla osoby siedzącej. Jednym z najlepszych ćwiczeń mających na celu usprawnienie przesuwania spojrzenia zostało wymyślone i opisane przez Margaret D. Zwykłe światło żarówki zawieszonej u sufitu nie wystarczy. Taki arkusz z różnej wielkości literami i cyframi odpowiada z wyglądu tablicy Snella. na której jednocześnie mieściłyby się oznaczenia literowe dni tygodnia (wt. może spełnić bardzo dobrze funkcje kalendarza w ćwiczeniach przesuwania spojrzenia. w odległości takiej.ćwiczyć podobnie jak i inne elementy sztuki świadomego widzenia. “How To Improve Yours Eyes" i zostało nazwane: Kalendarz z uwagi na fakt. Większe powinny mieć ok.. Corbett w jej książce pt. Należy jednakże dodać. który posiada cyfry i litery o różnej wielkości. ale większymi (najlepiej dwukrotnie) cyframi i literami. kalendarz powinien znajdować się na wysokości oczu. tego samego kroju czcionki. możemy wykonać przyrząd pomocny w naszych ćwiczeniach według poniżej przedstawionego rysunku. oraz dni od 1-30 (31) poprzedzającego miesiąca małymi literami i cyframi (np. Litery i cyfry (oczywiście po powiększeniu) najlepiej wykonać z gotowych i dostępnych liter do naklejania na kartce formatu A3. .. śr. itd). czy stopniem nasycenia koloru. Bardzo ważne jest aby były naklejone (lub namalowane) równo i nie różniły się odcieniami. Tak więc pożądana byłaby kartka z kalendarza.2-2. podobnie jak przed ćwiczeniami z dominem. Jednak zawieszenie tablicy Snella na ścianie we własnym mieszkaniu mogłoby powodować niepotrzebne napięcia. że do wykonywania tego ćwiczenia znakomicie nadaje się kalendarz.5 cm wysokości (jest to uzależnione od możliwości wzrokowych ćwiczącego). do testowania wzroku u okulistów. mniejsze o połowę mniejsze. podobnie zapisany byłby miesiąc bieżący.. wywołane wspomnieniem stresu związanego z każdorazową wizytą u okulisty. oraz że ćwiczący bardzo dobrze zapoznał się ze wszystkimi znakami na tablicy. Kalendarz należy zawiesić w dobrze oświetlonym miejscu (nawet bezpośrednio w świetle słońca).

aż do momentu gdy wzrok napotka cyfrę “l" dużych liter “kalendarza". otwórz oczy i przekręcaj z powrotem głowę (oczy przesuwaj ą się równo z głową). ćwicz w następujący sposób: Przekręć głowę w lewo. tak jakbyś chciał spoglądać przez swoje lewe ramię. Następnie zamknij oczy. aż zobaczysz swoje prawe ramię.Po wstępnym 3-5 minutowym zasłanianiu oczu. delikatnie i niezbyt szybko. Oddychaj spokojnie i głęboko. Po kilku sekundach przekręć głowę. gdy wzrok napotka cyfrę “2". Zapamiętaj widok tej cyfry. Zamknij ponownie oczy. bujając jednocześnie miarowo głową. po czym przekręć głowę z powrotem. tak aby nie wypaść z rytmu. aż do momentu. przekręć głowę w lewo i następnie z .

Ponownie zamknij oczy. oddech. W tym ćwiczeniu powracamy do drobnych przesunięć spojrzenia. po czym skieruj wzrok jeszcze raz na szczyt i ponownie na podstawę przez cały czas natężając umysł. jak oddychasz? Ponownie otwórz oczy na dużej cyfrze “l" i zjedź na dół w prawo do małej “l". Jeśli tylko zwraca się nań uwagę — oddychanie samo się poprawia. Jeśli ćwiczenie byłoby zbyt męczące. oddychaj równomiernie. . Następnie zasłoń oczy na jedną minutę. można przystąpić do następnej fazy tego ćwiczenia. nie przerywaj. Teraz zwróć oczy na cyfrę “l" drukowaną dużymi literami. ćwicz do 10. Teraz otwórz oczy na dużej “2". cztery wahnięcia głowy. że pomyślałeś sobie o liczbie numer “siedemnaście". Otwórz je ponownie na dużej “siedemnastce" i spuść wzrok na odpowiednią małą cyfrę po prawej stronie. Otwórz więc oczy tak szybko. W górę i w dół. Gdy dojdziesz spojrzeniami do ostatniej cyfry w dolnym rzędzie. których uczymy się poprzez wykonywanie systematycznych i krótkich. Popatrz tylko przez chwilę i zamknij oczy. ustala swój równy rytm.powrotem do “3" i tak dalej według podanego wzoru. w górę i w dół. Powtarzaj ćwiczenie z kolejnymi liczbami w ten sam sposób. Znowu zamknij oczy. zrelaksuj się. Po czym równo. Na początku zwróć uwagę na jej szczyt. odpręż się. a następnie do 30. lecz płynnym ruchem oczu obserwuj biały obszar tuż pod linią druku. przez trzy. rytmicznych ruchów wahadłowych oczu. Jeszcze raz zamknij oczy. następnie skieruj wzrok w dół na lewo na małą “l". pogłębia. Z zamkniętymi oczyma. Proszę zwrócić uwagę na sposób oddychania. spokojnie oddychając. Po krótkiej przerwie biernego relaksu-zasłanianie. dwa lub trzy razy. następnie popatrz na małą “2" po lewej stronie. Nie musi być perfekcyjne. pomyśl sobie o jakiejś liczbie od jeden do trzydziestu jeden. W czasie wszystkich ćwiczeń zwracaj uwagę na oddychanie. zamknij oczy. pomyśl sobie o jakiejś innej liczbie i powtórz z nią to samo ćwiczenie. potem na podstawę. Po dziesięciu lub dwunastu powtórzeniach możesz przejść do kolejnego etapu tego cyklu ćwiczeń. a następnie na “kalendarzu z małymi cyframi po lewej stronie". Ponownie spójrz na dużą “2" i przesuń wzrok na małe “2" po prawej stronie. jak tylko to potrafisz. Zamknij oczy. Spójrz na wielką “jedynkę". zlokalizuj swoją “siedemnastkę" wpierw na kalendarzu drukowanym dużymi cyframi. Załóżmy. Odpręż się. cały czas równomiernie oddychaj . skierowanych na litery i cyfry. potem do 20. zaś narząd wzroku i całe ciało ulega rozluźnieniu — pamiętaj o oddechu.

piorunochrona itd. Można tego dokonać w następujący sposób: oglądając budynek kieruj swój wzrok kolejno na jego okna. Zastanów się. Metodę tę należy urozmaicać ruchem poziomym. Świadome praktykowanie tych właśnie opisanych wahadłowych przesunięć doprowadzi do automatyzmu w postrzeganiu. zamiast w górę i w dół. co jest ważne w życiu.. Następnie otwórz ponownie oczy i powtórz całe ćwiczenie na wielkiej “dwójce". Wt. Można ćwiczyć zarówno na dużych obiektach jak na przykład budynki. nie ograniczaj się wyłącznie do liczb. Śr.. w pionie. Wykonaj drobne. ile ma kominów. Dobrym uzupełnieniem ćwiczeń z kalendarzem jest sposób patrzenia “analitycznego". czy zauważasz różnicę w postrzeganiu. Po przejściu w ten sposób przez “pół miesiąca". rynny. przesuń wzrokiem po obrysie zewnętrznym całego budynku. drzwi.Po zrobieniu tego zamknij oczy. powinniśmy w tym samym czasie trenować zdolności ruchu naszego zmysłu wzroku.Pon. ale łagodnie. wzdłuż. próbuj “obrysowywać" wzrokiem zewnętrzne Krawędzi okien. oraz do przedmiotów o największym dla nas znaczeniu i dlatego też musimy je wyraźnie widzieć. Zamiast podejmowania takich nieudanych prób. skieruj wzrok na cyfrę drobno drukowanego “kalendarza" i zacznij od początku. a w przypadku szerszych i bardziej kanciastych znaków przekątnie. litery. z rogu do rogu. jako całości. Podobnie możemy postępować z mniejszymi od domu obiektami otaczającej nas rzeczywistości. jeśli zaistnieje potrzeba — przysuń bliżej krzesło. Z tego też powodu jest szczególnie wskazane. co z kolei wpływa na jakość efektu końcowego — naszego widzenia. abyśmy nabyli nawyk drobnych przesunięć wzroku podczas obserwacji. Poza tym. i tak dalej. czasie i miejscu. Ten sposób patrzenia jest możliwy do przeprowadzania w dowolnej chwili. oraz na małych elementach jakimi są np. Ćwicz również z takimi oznaczeniami skrótów dni i tygodni jak . będziemy nieświadomie i automatycznie zmierzali do wykonywania drobnych przesunięć spojrzenia. popatrz jak jest ułożona dachówka. Kiedykolwiek będziemy patrzeć na litery lub cyfry. Litery i liczby należą do najbardziej znanych nam obiektów w naszym sztucznym świecie. Przy bliższym kontakcie patrząc . Każda próba obejrzenia dużego budynku we wszystkich jego szczegółach. pionowe przesunięcia wzroku od szczytów do podstaw tych liter i z jednej na drugą ich stronę w poziomie. rozluźnij się i oddychaj głęboko. przerzucając wzrok z jednej strony danej liczby na drugą. z równą wyrazistością jest skazana na niepowodzenie. Po takiej szczegółowej analizie spróbuj ponownie popatrzeć na całość budowli bez wytężania wzroku. włącznie z mijającymi nas osobami. te przesunięcia skłonią oczy i umysł do wykonywania swych zadań z centralną fiksacją i w ten sposób doprowadzą do poprawy naszego spostrzegania i rozpoznawania.

“H" z nagłówka gazety. kilkanaście sekund. Inne ćwiczenie. ponownie spojrzyj rozluźnionym wzrokiem na całość twarzy i spróbuj uchwycić różnicę w ostrości widzenia. Podczas patrzenia na litery i cyfry można przejechać wzrokiem po konturach litery. przy przesuwaniu spojrzenia z np. Później wydłużają się do kilku minut. np. tekstu i czytania. z ich poziomymi. to analityczne patrzenie na znane litery. że widzisz bez okularów połowę litery. co wydatnie usprawnia proces widzenia liter.analitycznie na twarz swojego rozmówcy. z ucha na podbródek. jest analityczny “rozbiór" liter. jak jest zagospodarowana pozostała powierzchnia. z podbródka na czoło. Zauważ. ale powoduje dodatkowe zakodowanie kształtu litery w pamięci. Zdarza się to nawet na wczesnym etapie nauki . najpierw na całej jej długości. której normalnie w całości nie widziałeś w sposób dostatecznie ostry i wyraźny. ile i jakich jest w danej literze kątów. który nie tylko usprawnia nasz wzrok. itp. ale i na poznanie alfabetu. czy cyfry. oraz do prawidłowego widzenia z “centralną fiksacją". Ćwiczenie z literą Dobrym ćwiczeniem nie tylko na ruchliwość wzroku. twoje oczy nie będą sprawiały wrażenia “rozbieganych". środkowej i górnej. Popatrz najpierw na lewą pionową kreskę. ale z nieco mniejszego nagłówka i powtórz cały proces raz jeszcze. zaobserwować jaką przestrzeń wypełniają sobą te litery. że lewa kreska sprawia wrażenie wyraźniejszej i ciemniejszej od prawej. górnymi i dolnymi kreskami i brzuszkami. Takie częste patrzenie “uruchomionym" wzrokiem spowoduje powrót zmysłu wzroku do naturalnego stanu ciągłych mikroruchów gałki ocznej. a poprzez to lepsze “rozpoznawanie" w umyśle. przerwę w czytaniu. Następnie wybierz również duże “H". z czoła na drugie oko itd. W stanach relaksu wzroku i dynamicznego odprężenia może przejawiać się spontaniczny przejaw ostrego widzenia bez okularów. które możemy bardzo często wykonywać jako np. Twarz nie jest wielkim obiektem. poza literami i naokoło nich. górnej prawej powieki na lewe ucho. “3". “E". Wybierz możliwie dużą literę. Teraz powtórz to samo ćwiczenie z prawą kreską litery “H". następnie rzuć okiem ponownie na podstawę tej kreski i znowu na całą jej długość. To samo można robić z innymi literami i cyframi jak np. “B". później w jej dolnej części. Takie przebłyski normalnej wizji mogą trwać początkowo tylko kilka. obserwuj kolejno elementy twarzy przerzucając wzrok z jednego punktu na inny. Po takim “analitycznym" obejrzeniu twarzy twojego rozmówcy. Po pewnym czasie dojdziesz do zaskakującego wniosku.

objętego wyłącznie widzeniem peryferyjnym. 40 cm. gdyż właśnie te “przebłyski" dają wiarę w powodzenie stosowania metody i ćwiczeń oraz pozwalają na wytrwałą i systematyczną pracę. mogą zostać w sposób ostry i wyraźny zobaczone. przebłyski wyraźnego widzenia będą występowały coraz częściej i będą stawały się coraz dłuższe. redukujący napięcia w zmyśle wzroku i w samym oku. Powoli zbliżaj palce do siebie. a wraz z nim ostrość widzenia. Proszę podnieść do góry wskazujące palce obu dłoni w odległości ok. . powraca pierwotna. może wytworzyć w sobie nieświadomie stan podwyższonego napięcia. że jakkolwiek z początku krótkotrwały i tymczasowy stan relaksu psychofizycznego. Takie przebłyski są częstym i bardzo cennym doświadczeniem osób praktykujących sztukę świadomego widzenia. lub zgoła niewidoczne. będzie zanadto “pazerny" na osiągnięcie szybkiegi o trwałego rezultatu. mięśniowego. Odwróć głowę i popatrz na lewy palec. iż wraz z opanowywaniem umiejętności dynamicznego relaksu wzroku. że już po kilku dniach wstępnych ćwiczeń rozluźniających. 60 cm od twarzy. Będzie on widoczny wyraźniej od lewego. spontaniczna zdolność widzenia rozluźnionym zmysłem wzroku. zaś fakt że przedmioty. a zwłaszcza po osiągnięciu pewnego stopnia dynamicznego odprężenia wzroku. Tym niemniej należy stwierdzić ze spokojem. zaświadcza o tym. powinien być wyraźniej i ostrzej widoczny od palca prawego w tej chwili. wpływa w efekcie na poprawę funkcjonowania oczu i tymczasową poprawę refrakcji. Czasami takie przebłyski mogą wywołać euforię i stan wzruszenia połączonego z płaczem. Notowane są nieliczne przypadki. Mogą także. Nie należy jednak lekceważyć doniosłej roli takich przypadków dla powodzenia terapeutycznego w procesie reedukacji wzroku. Jak z tego wynika. niestety wywołać nadzieję na osiągnięcie błyskawicznych efektów i jeżeli praktykujący sztukę świadomego widzenia. na ile pacjent potrafi utrzymać stan dynamicznego relaksu. który zniweczy jego wysiłki. Spójrz na prawy palec. Oto kolejne proste ćwiczenie służące poprawie ruchliwości wzroku.relaksacji. które normalnie pozostają zamglone. Odstęp pomiędzy palcami powinien wynosić ok. wady wzroku nie są stanem nieodwracalnym. Jednakże w większości przypadków te “przebłyski" normalnego widzenia trwają na tyle krótko. aż do naturalnego ciągłego stanu poprawnego widzenia.

Spójrz przez chwilę na tę elipsę. tak aby uformowała się pionowo ułożona elipsa. Zaniknij oczy i obserwuj swój wymyślony krążek. Znakomite ćwiczenie wpływające na usprawnienie czynności gałki ocznej poprzez pracę w sferze wyobraźni zaproponował uczeń dr Batesa. że łatwo przyjmuje formę elipsy (wydłużonego “jajowego" kółka) po jego ściśnięciu. Teraz przesuń kciuk i palec wskazujący z boków krążka na jego górę i dół i naciśnij tak. Zwolnij rękę z uścisku i patrz na boki krążka powracające do swojej pierwotnej formy okręgu. to pozorne uproszczenie ćwiczenia. psuje znaczną część . następnie rozluźnij rękę i pozwól krążkowi powrócić do swojej poprzedniej formy. Następnie w wyobraźni naciśnij palcem wskazującym i kciukiem na boki krążka. powinien być za każdym razem wyraźniej widoczny od tego drugiego. Następnie znowu zmień ułożenie swojej ręki. Jest to rodzaj przesuwania spojrzenia za pomocą umysłu wpływający na fizyczny narząd akomodacji. naciśnij. Palec na który aktualnie spoglądasz (nawet po zetknięciu się). chociaż wydaje się logiczne. który można zginać tak. wszystkie ćwiczenia które będą usprawniać nasze wyobrażenie widzenia. oraz że po zaprzestaniu nacisku natychmiast wraca do swojej postaci okręgu. a także na jego funkcjonalne i organiczne niedomagania. aby przekształcił się w elipsę ułożoną poziomo. w sposób który nie występuje w przypadku wahadłowego przesuwania wzroku. Tak więc doskonalenie widzenia w wyobraźni i w pamięci powoduje polepszenie samej funkcji rozpoznawania. Arnau Wyobraź sobie. zmień ułożenie i tak dalej 10-15 razy cykl zmian.W trakcie zbliżania spójrz po sześć razy na każdy palec. aż do momentu (włącznie). ROZDZIAŁ 9 TECHNIKI POPRAWIAJĄCE RUCHLIWOŚĆ WZROKU POPRZEZ PRACĘ WYOBRAŹNI Ponieważ wzrok i jego sprawność zależą w równej mierze od oczu jak i od stanu umysłu. automatycznie wpływają na poprawę funkcjonowania i sprawność narządu wzroku. Arnau. Ćwiczenie dr. Proszę nie rezygnować z wyobrażenia sobie naciskającej ręki. dr R. przebiegając wewnętrznym okiem wokół jego formy. w którym się zetkną. Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na fakt. rozluźnij dłoń. Powtórz ćwiczenie 10 razy. że trzymasz elastyczny gumowy krążek. że proces widzenia kończy się aktem rozpoznawania przedmiotu przez umysł.

To ćwiczenie pozwala nam dodatkowo uzmysłowić sobie. Usiądź przy stole. których normalnie. mając zamknięte oczy na środku pierwszej kartki papieru narysuj okrągłą czarną kropkę. pióro. znaku. gdy przesuwasz wzrok w lewo. . Następnie. że stopniowo pismo staje się coraz wyraźniejsze. lub cienkopis). Skoncentruj się na białym tle przylegającym do lewej strony kropki. Wyobraź sobie. jak silne i nieprzerwane są ruchy mięśni podczas trwania cyklu “uzmysławiania" sobie. czy kółka.przesuwania się. aż do najmniejszych mikroskopijnych rozmiarów. Zauważ. Przesuwaj rytmicznie spojrzenie tam i z powrotem. oraz że potrafisz pisać literki. (dlatego najlepszy jest rysik. Na przykład “Ala ma kota". teraz przesuń (w wyobraźni) spojrzenie na prawą stronę kropki. wszystkie mięśnie odpowiedzialne za refrakcję i akomodację działają i to działają w sposób prawidłowy w stanie dynamicznego relaksu. lub jeszcze większych. Teraz możemy odłożyć nasze przybory do pisania i rozpocząć pisanie i rysowanie wyłącznie w sferze wyobraźni. że siedzisz przy biurku. Przygotuj sobie dużą (A4) białą kartkę i pióro. Arnau jest odpowiednie do stosowania we wszystkich wadach wzroku. lub cienki pędzelek i w swojej wyobraźni. Powtórz ćwiczenie na nowej czystej kartce. cały czas nie otwierając oczu trzy-cztery razy (oprócz pierwszego). możemy rozpocząć od faktycznego pisania z zamkniętymi oczami. Zauważ. nie potrafisz odczytać bez okularów. ze względu na ich mały rozmiar. w dalszym ciągu nie otwierając oczu. podobnie jakby to miało miejsce w rzeczywistości. albo cienkopis. sprawia wrażenie ruchu . Chociaż oczy są zamknięte i “nie widzą". 3-4 razy. Ćwiczenie dr R. Zamknij oczy i napisz dowolne krótkie zdanie u góry strony. stopniowo powiększając litery. Staraj się napisać pod spodem to samo zdanie ciągle pomniejszając litery. Pisanie i rysowanie z zamkniętymi oczami Ćwiczenia pisania i rysowania przeprowadzane w wyobraźni z zamkniętymi oczami. lub biurku. masz przygotowany papier do pisania. W lewo. a w szczególności w przypadkach krótkowzroczności. że kropka. gdy przesuwasz wzrok w prawo i w prawo. napisz pod spodem to samo zdanie trzy-cztery razy. To samo ćwiczenie można wykonywać poprzez rysowanie jakiegoś powtarzanego tego samego wzoru.terapeutycznego aspektu tego ćwiczenia. aż do normalnie pisanych rozmiarów.

przejedź kilka razy linią prostą przez środek okręgu zaczynając od prawej strony do lewej i z powrotem.Następne ćwiczenie umysłowego uruchamiania zmysłu wzroku wygląda następująco: Wyobraź sobie. Na pewno kolejne kółka będą coraz bardziej okrągłe. Wyobraź sobie. że okrąg będzie się “przesuwał" w kierunku przeciwnym do ruchu twojej uwagi. Zauważ. a potem z powrotem. więc początkowo rysowane kółka będą lekko kanciaste. swojego podpisu. Spróbuj teraz twoim nowym piszącym organem. Potem przejedź po obwodzie \ okręgu i zrób taką samą linię z góry do dołu i z dołu do góry. Na pewno szyja nie jest tak sprawna jak pisząca ręka. Nie otwierając oczu i nie rezygnując z tworzenia dzieł swoim nowym instrumentem do rysowania. Później wyprowadź odpowiednią linię w lewo do góry i na dół. Płynnie przekręcaj głową od jednego do drugiego ramienia i przejedź po tym znaku 10-15 razy. sprawdź czy czubek “ołówkonosa" przesuwa się po narysowanych liniach. pomiędzy nimi. stosując utrudnienia poprzez stopniowe zmniejszanie wielkości liter. że na czystej kartce papieru namalowałeś dwie kropki oddalone o ok. Kolejne ćwiczenie przypomina nieco wyobrażenie kłamiącego Pinokia. możliwie jak największą (jak tablica szkolna) i narysuj olbrzymią leżącą na boku ósemkę — znak nieskończoności. ślimaka. Doskonale sprawdza się rysowanie nosem klucza wiolinowego. Następnie. Powtarzaj rytmicznie przesunięcia kilkanaście razy. zakończ rysunek wbiciem ołówka w miejsce przecięcia się tych czterech linii. Zakończeniem twojego nowego nosa jest ołówek. a obwód po którym rysujesz coraz grubszy. przez środek na dół po przekątnej. ale ok. Dojedź do środka okręgu — miejsca przecięcia się tych dwóch linii i po skosie poprowadź do góry kolejną linię do granic okręgu. słów. Te ćwiczenia można i należy kontynuować poprzez ćwiczenie pisania różnych liter. . zaś biała przestrzeń w środku intensywnie śnieżno-biała. nie odrywając “ołówkonosa" od rysunku. Gdy masz już podzielone kółko na osiem części przez cztery średnice. czy też nie. w prawo i kilka razy po niej przeciągnij. 2-3 cm poniżej. rozpocząć rysowanie okręgów na wyobrażonej kartce papieru. Tak więc twój nos (w wyobraźni) przybrał formę dwudziestocentymetrowego ołówka. że twój nos uległ przedłużeniu o około 20-25 cm. czy sprali. weź (w wyobraźni) kolejną czystą kartkę. namalowałeś okrąg o średnicy ok 1. Teraz swoim okiem wyobraźni przesuń spojrzenie z kropki po lewej stronie do kropki po prawej stronie okręgu. 10 cm jedna od drugiej.5 cm. Spróbuj to (możliwie duże) koło obrysować 6-10 razy. Okrąg w twojej wyobraźni powinien być bardzo mocno czarny.

albo soczewki. pozostawiając zamazany widok padający na plamkę żółtą (macula). na co należy zwrócić szczególną uwagę przy reedukacji wzroku. że wytworzony w oku obraz zostaje zogniskowany przed siatkówką. Znanym powodem jest cukrzyca i ogólnie zły stan zdrowia. Koncentrują ponadto światło na plamce żółtej pozbawiając pozostałą część siatkówki udziału w procesie widzenia. soczewka może wykazywać nadmierną akomodację. Zakończ ćwiczenia kilkuminutowym zasłanianiem. Przyczyny tego zjawiska mogą być różne: wydłużona oś gałki ocznej na linii pomiędzy soczewką. lub może być zmieniony stopień zakrzywienia rogówki. Odwróć książkę odwrotnie niż normalnie przy czytaniu i śledź wzrokiem krawędzie liter. Jest wyrazem niedowierzania w to co się widzi i sposobem patrzenia na świat wypełnionym lękiem (mniej lub bardziej uświadomionym). Poważne stresy i problemy emocjonalne mogą być przyczyną przejściowego pogorszenia się wzroku w tym zakresie. Same soczewki mogą ulec nieznacznemu przemieszczeniu. Soczewki krótkowidzów mają wartość ujemną i tak też pozwalają im się czuć. analityczny.Chociaż to ćwiczenie może się wydać zabawne i dziecinne. oddychaj często i jeszcze częściej mrugaj. jest wbrew pozorom niezwykle skuteczne w metodzie reedukacji wizualnej. Widzenie peryferyjne jest stosowane do umiejscowienia siebie w czasie i w . które zostały już w tej książce opisane. Fizjologia tego zjawiska polega na tym. mogą i powinny być stosowane przy wszystkich wadach wzroku. a siatkówką (najczęściej wymieniana przyczyna). Nieliczne przypadki są spowodowane genetycznymi wadami pigmentacji siatkówki. ROZDZIAŁ 10 KRÓTKOWZROCZNOŚĆ Techniki i ćwiczenia. Krótkowzroczność wskazuje także na umysł krytyczny. osądzający i mający zbyt wielką skłonność do przywiązywania wagi do szczegółów. Książki i gazety — ćwiczenie opracowane przez Meir Schneider. co bywa spowodowane także zbyt wielkim ciśnieniem w oku. Nie próbuj rozpoznawać liter. tylko podążaj wzrokiem za ich obrysem. Poniżej zostanie podane to. Krótkowzroczność często wskazuje na utratę poczucia bezpieczeństwa i uogólnionym zbyt wielkim dążeniu do zobaczenia. W kategoriach emocjonalnych krótkowzroczność jest rodzajem zamknięcia się w sobie i wycofaniem się. ze szczególnym uwzględnieniem krótkowzroczności.

Dla krótkowidza ogólnie i powszechnie stosowana technika zasłaniania. Zatem można sobie wyobrażać sytuację. ćwiczenie “Statek"). Głównym elementem wydaje się być czynnik psychologiczny stresu związanego zarówno z nauką. elementem współzawodnictwa występującym wśród uczniów. że każdy może czerpać korzyści z zaprezentowanych tutaj ćwiczeń i technik. jak i (w głównej mierze) z faktem nauki czytania i pisania oraz przyswajania w związku z tym zupełnie nowych w dużej mierze abstrakcyjnych elementów wizualnych jakimi są litery i cyfry. dziecko pracuje w szkole. przyswajaniem wiedzy. to prawie zawsze stan nabyty. ale ich rozstawienie. Do tego można dodać częstokroć niedostateczne oświetlenie sal lekcyjnych. z reguły w okresie dzieciństwa. niezmiernie mały punkcik na samym końcu wizualizacji. ale także w procesie rozpoznawania pamięć i techniki skojarzeń. akomodacji prawidłowej dla normalnie widzącego oka. stopień zaczernienia i kontrast. dlatego też. Krótkowzroczność.przestrzeni. szczególnie w skomplikowanych przypadkach. Dzieci w przypadku porzucenia i odrzucenia mają tendencję do rozwijania wysokiego stopnia krótkowzroczności. ale nie ulega wątpliwości. gdy stoimy na wiadukcie i obserwujemy przejeżdżający pod nami i później oddalający się pociąg. Ta wada wzroku u dzieci ma swoje przyczyny w kilku niekorzystnych zjawiskach. nawet znikający za horyzontem. po pewnym okresie wpatrywania się w intensywne zaczernienie powinna być połączona z wyobrażaniem sobie oddalających się obiektów (np. nienaturalnych i wysoce abstrakcyjnych. zostanie przeprowadzona pod kontrolą doświadczonego instruktora sztuki świadomego widzenia. oraz umownych obiektów musi wytwarzać stan napięcia psychicznego. gdyż to właśnie tym narządem w głównej mierze. sunący po nieskończenie długich szynach aż do granic horyzontu. oraz jest to sposób na pozbycie się barier i ograniczeń narzuconych przez dotychczasowy upośledzony ogląd świata. który z kolei w łatwy i bezpośredni sposób może się przekształcić w wadę wzroku. jak również źle zaprojektowane dla narządu wzroku podręczniki. gdyż to nie wielkość liter decyduje o komforcie pracy wzroku. . Ten proces nauczenia się nowych. Dla krótkowidzącego jest to częstokroć jedyna droga do uruchomienia. oraz chęcią otrzymywania dobrych ocen (bądź unikania złych). które w krótkim okresie czasu występują niemal jednocześnie. dziecko jest zmuszone zaprząc nie tylko spostrzeganie. Bez wątpienia najbardziej efektywna praca reedukacyjna wzroku. grubość. Te elementy nie występują w przyrodzie jako naturalny składnik otoczenia. początkowo w ograniczonym zakresie.

lub zakupić mały model naszego “kalendarza". To zapoznawanie zostanie połączone z ćwiczeniem ruchliwości narządu wzroku. Ćwiczenia z kalendarzem wymagają niewielkiego dostosowania. chyba że tego wymaga wyjątkowość sytuacji jak np.Ten rodzaj wyobrażonego widzenia oddalających się i przybliżających się przedmiotów. jak i ćwiczenia usprawniające ruch oka.). przesuń swoje miejsce siedzenia o 30-60 centymetrów od kalendarza i kontynuuj ćwiczenia z tej zwiększonej odległości. To oko. Im większe wydaje się zmęczenie. Oczy krótkowidza wymagają częstych ćwiczeń pozwalających na zmianę ogniskowej z bliskiej na daleką. Taka forma kalendarza jest nam znana . zaś małe proporcjonalnie mniejsze. Po kilku dniach regularnych (5-10 razy dziennie) ćwiczeń. rybacy na łodziach wyruszający na połów itd. należy (jeżeli jest to akurat możliwe) przeprowadzić krótką kąpiel słoneczną i przejść do ćwiczeń określonych w poprzedniej części pozycji jako bujanie (zarówno krótkie jak i długie). czy osób można modyfikować na różne sposoby np. prowadzenie samochodu. należy zakryć jedno oko opaską lub chustką i rozpocząć ćwiczenie od nowa każdym okiem osobno. oraz nawyk centralnej fiksacji (focusingu). znikający za horyzontem tabun koni.: zawody sportowe — biegacze. Nie należy jednakże zapominać o odpoczywaniu poprzez zasłanianie. Po kilku minutach takiej pracy wizualizacyjnej. Przypominam też o nie noszeniu okularów po rozpoczęciu regularnych ćwiczeń. dla tej wady wzroku. które widzi gorzej wymaga więcej pracy i odpowiednio dłuższego okresu ćwiczeń. Z tego powodu należy wykonać. Należy zacząć od takiej odległości. gdzie duże litery i cyfry będą wielkości cyferek na ręcznym męskim zegarku. tak jak to zostało opisane w ćwiczeniach z kalendarzem. Niezbędne stanie się bardzo dobre zapoznanie się z graficznym ułożeniem cyfr poszczególnych 12 miesięcy. Po kilku tygodniach powinno być możliwe ćwiczenie z jeszcze większej odległości. Ćwiczenia należy rozpoczynać obydwoma oczami. tym dłuższe powinny być okresy odpoczynku. W ostateczności możemy zaopatrzyć się w mały reklamowy kalendarzyk wielkości i tej strony książki. z której bez specjalnego wysiłku będą widoczne duże cyfry. można stosować bez modyfikacji dla tej wady wzroku. pływacy. Ćwiczenia analitycznego patrzenia. oraz przyzwyczajania oczu i umysłu do widzenia bez pomocy okularów. Po krótkim czasie (2-3 min. chodzenie po zatłoczonych ulicach itp.

czy 31 (29-28) nie ma najmniejszego znaczenia. 7. Następnie zacznij przerzucać spojrzenie po jedynkach kolejnych miesięcy. na wpół w rzeczywistości cyferek normalnie niedostrzegalnych. Nie ma tutaj znaczenia fakt. w którym się ona znajduje (podobnie z innymi literami). która cyfra to 30. zamieszczonej w książce “Naturalne leczenie wzroku". Co pewien czas wykonuj przerwę na zasłanianie. czy później zostanie i tak przyswojone przez wzrok. a co dwie. Należy je wykonywać zarówno dwojgiem oczu. Teraz ćwicz przerzucanie spojrzenia z dowolnie wybranej cyfry miesiąca. w dobrze oświetlonym miejscu na wysokości oczu. Ćwiczenie na dwa kalendarze Ćwiczenie na dwa kalendarze ma na celu usprawnienie akomodacji oka krótkowidzącego i zmiany ogniskowej. Ku twojemu zdziwieniu może się okazać. gdyż wyostrzone widzenie wcześniej. że wiesz jak wygląda “l" pomimo niewyraźnego obrazu będzie to stosunkowo proste zadanie. a następnie przybliż się do kalendarzyka. żeby cyferki oznaczające kolejne dni miesiąca stały się lekko rozmazane i nieostre. z której przy pierwszej próbie wydawałoby się niemożliwe dostrzeżenie czegokolwiek na tak małym kawałku kartonika. czy to jest 30. w takiej odległości. ku naszemu zdziwieniu bardzo łatwe stanie się rozpoznawanie cyferek z odległości.podobnie jak cyfry na nim wydrukowane. odszukując ją w kolejnych słupkach (np. że jednak zauważasz. To że nie widzisz. Spróbuj zobaczyć cyfrę “l" w pierwszym miesiącu np. W takich kalendarzykach jedynkę jest z reguły najłatwiej odnaleźć. przez co nasz wzrok nie wytęża się i pozostaje rozluźniony. To samo powtórz z cyfrą 30 i 31.). W celu zapoznania się z małym kalendarzykiem przy zachowaniu jednoczesnego dynamicznego relaksu wzroku wykonaj następujące ćwiczenie: Postaw kalendarzyk na podwyższeniu. Można także stosować odpowiednie ćwiczenia z tablicą Snella (np. w styczniu. jak i . tak aby widzieć cyferki na granicy ostrości. Wykonaj relaks przez zasłanianie. Jednakże nasz umysł i nasza pamięć podpowiadają nam kształt poszukiwanych cyferek. nie zatrzymując wzroku na żadnej z nich na dłużej niż i sekundy. czy ten obraz jest podpowiadany przez umysł. Dzięki temu. gdyż jest równie łatwa do zlokalizowania — na końcu słupka. Najpierw jak najdalej po przekątnych. a która 31. dlatego też. 16 itd. co pozwala nam na zobaczenie na wpół w wyobraźni. trzy przerwy spójrz na nazwę miesiąca i dokonaj analitycznego patrzenia np. chodzi o ruch oczu. potem po prostych możliwie daleko. na literę “E" w każdym z miesięcy.). gdyż usytuowana jest po lewej stronie na początku słupków z dniami miesiąca. a potem po coraz bliżej od siebie leżących miesiącach.

Zakładamy. a gdy to już nie pomaga. Mały kalendarzyk trzymaj na tyle blisko oczu. Jeśli żadna z tych możliwości nie wchodzi w rachubę. także w warunkach codziennego życia. Początkowo przezwyciężenie tego oporu wydaje się niemożliwe i lepiej jest zdobyć się na cierpliwość i przerwać ćwiczenie. aż dokładnie opanujemy jego wykonanie. Należy ćwiczyć tak często jak to jest możliwe (3-10 razy dziennie). Usiądź na przeciw “kalendarza dużego". aby cyfry były wyraźnie widoczne. mogą być próby czytania podejmowane z większej niż zazwyczaj odległości (i bez okularów). z wymalowanym czarnym flamastrem znakiem X na środku każdej znich. jak i mały. Popatrz na duże “l" na małym kalendarzu. Jeżeli nie jest to możliwe należy kogoś poprosić. Korzystnym urozmaiceniem w rekonwalescencji krótkowidzów. Zamknij oczy i odpręż się. Można także zastosować metodę kilkukrotnego obejrzenia tego samego filmu w kinie. który powinien znajdować się na wysokości oczu w odległości będącej granicą “ostrego" widzenia. jak i z jednym okiem zasłoniętym (na zmianę). niż kontynuować je czując wzrastające . przy stopniowym (co kolejny seans) przesuwaniu się o kilka rzędów krzeseł do tyłu. Wielu ludziom ćwiczenie to może wydawać się przesadnie dokładne i z tego powodu osoby te odczuwają przed nim podświadomy opór. Stopniowo zwiększaj odległość od dużego kalendarza. warto przed rozpoczęciem ćwiczenia nauczyć się go na pamięć. zakończyć ćwiczenie. Czarną kartkę przypinamy do ściany i na jej środku mocujemy jedną z białych kartek ze znakiem X. oraz czarna kartka papieru formatu A4. Ćwiczenie to bowiem składa się z wielu szczegółowych instrukcji i jedynie dokładne ich wykonanie może zagwarantować sukces. Tekst tego ćwiczenia warto nagrać sobie na taśmę. czy tramwaju. zarówno równocześnie dwojgiem oczu. jednakże bez przesadnego forsowania się. przy zachowanym stanie dynamicznego odprężenia.z jednym zasłoniętym. a więc z okien autobusu. pamiętaj o prawidłowym oddychaniu. należy zrobić przerwę na zasłanianie. że masz "kalendarz" zarówno duży. Swobodne patrzenie Do wykonania tego ćwiczenia1 potrzebne są dwie kartki papieru formatu A5. Powtarzaj to ćwiczenie z kolejnymi cyframi. gdyż techniki stosowane przy napiętym i zmęczonym wzroku nie są skuteczne. praktykowanie techniki “Błysku". a następnie spójrz na dużą jedynkę z dużego “kalendarza". Przy pierwszych objawach zmęczenia i napięcia w oczach. by w trakcie jego wykonywania odczytywał nam pomału zamieszczony poniżej opis — do czasu.

Koncentrujemy wzrok na literze X znajdującej się na kartce trzymanej w ręku. Następnie . Zmieszczona poniżej szczegółowa instrukcja jest pomyślana dla krótkowidzów. nie odrywając wzroku od znaku X. co również powinniśmy dostrzec przy omiataniu wzrokiem kartki trzymanej w ręku. tak aby znak X wydawał się już lekko rozmyty. Jest to dowód na prawidłowe wykonanie ćwiczenia. a następnie. Teraz otwieramy oczy i rozpoczynamy ćwiczenie z górną krawędzią. gitarę klasyczną lub muzykę barokową. Utrzymujemy ruch głowy. Utrzymując rytmiczny ruch głowy przenosimy wzrok na lewą krawędź białej kartki umocowanej na czarnym tle na ścianie. Oddychamy głęboko i mrugamy oczkami. Czubkiem nosa zakreślamy dziesięciokrotnie jej lewą krawędź. Wydaje się. Przy każdym następnym wykonaniu z pewnością uda się posunąć o krok naprzód. Na ścianie na wysokości oczu mamy kartkę czarnego papieru na której centralnie jest usytuowana biała kartka z czarnym znakiem X. Korzystnie jest wprowadzić element odprężający w trakcie wykonywania tego ćwiczenia. na przkład zastosować podkład muzyczny w tle . Następnie unosimy rękę z drugą kartką papieru nieco poniżej linii oczu. Powtarzamy całe ćwiczenie w pamięci przy zamkniętych oczach. Teraz kierujemy wzrok na kartkę na ścianie i powtarzamy śledzenie górnej krawędzi kręcąc łagodnie dziesięć razy głową — w efekcie krawędź się rozjaśnia. Ćwiczenie z przesuwaniem powtarzamy również dziesięciokrotnie. Kręcimy dziesięć razy głową i wydaje się. aż do pełnego wyprostu ręki. lewa krawędź dziesięć razy — krawędź się rozjaśnia. szybkim ruchem przywodzimy ją do samego nosa. Następnie ustawiamy kartkę trzymaną w ręku tak by widzieć ostro znak X (normalny wzrok: — ca 35 cm. następnie głęboko oddychamy i mrugamy. że na krawędzi kartki powstaje bardzo jasna pionowa kreska. przy czym wzrok powinien przesuwać się po lewej krawędzi kartki. Oddalamy się od kartki na ścianie dokładnie na odległość granicy ostrości naszego wzroku. Następnie kartka na ścianie — powtórzenie dziesięć razy — krawędź się rozjaśnia. Ćwiczenie można wykonywać stojąc lub siedząc. Powinno się przy tym wydawać.napięcie i złość. że kartka przesuwa się w przeciwnym kierunku. Również kartka na ścianie powinna sprawiać wrażenie jakby poruszała się w kierunku przeciwnym do ruchów głowy. Drugą kartkę papieru ze znakiem X trzymamy w ręku. Prowadzimy czubek nosa delikatnie z lewa na prawo i z prawa na lewo wzdłuż poziomej krawędzi. że kartka przesuwa się pionowo w przeciwną stronę.) i poruszamy głową lekko w górę i w dół. Ćwiczenie powtarzamy dziesięć razy.spokojne odprężające utwory na harfę. gdyż dalekowidze wykonują to ćwiczenie dokładnie odwrotnie. Teraz widzimy to. Kartka w ręce. odsuwamy ją od siebie maksymalnie. Jeśli jesteś dalekowidzem — przeczytaj szczegółowy aneks zamieszczony na końcu opisu. Ponownie widzimy białą kreskę.

Zamykamy oczy i końcem nosa rysujemy czarny znak w powietrzu. na jaką jesteś w stanie się zdobyć. Jeśli mamy kłopoty z przypomnieniem sobie dokładnego obrazu znaku X. Powtarzamy całość omiatając wzrokiem dolną krawędź kartki trzymanej w ręku. głęboko czarnego znaku X przed oczyma. możemy zacząć od początku lub przełożyć wykonanie tego ćwiczenia na następny dzień. Zazwyczaj ostre widzenie znaku X na ścianie osiąga się na mniej niż jedną sekundę. Następnie to samo wykonujemy z dolną krawędzią kartki umocowanej na ścianie. otwieramy ponownie na krótko oczy. Zamykamy oczy i wyobrażamy sobie znak X znajdujący się na ścianie i w myślach sprowadzamy go bliżej. spoglądając na znak trzymany w ręku. Otwieramy oczy i omiatamy wzrokiem (i końcem nosa) wszystkie cztery krawędzie kartki trzymanej w ręku — przez cały czas utrzymując ruch głowy z prawa na lewo i z powrotem. utrzymując jednak skręty głowy w lewo i w prawo. kręcąc przy tym dalej głową. spokojnym oddychaniu. by na koniec odtworzyć to ćwiczenie przy zamkniętych oczach. Następnie otwieramy. Te mianowicie. lecz raczej na białej krawędzi lub poniżej. że jesteśmy w stanie ponownie nauczyć się odprężonego i swobodnego patrzenia. Ważne jest przy tym. Następnie w identyczny sposób postępujemy z kartką na ścianie. że obramowana jaśniejszymi liniami kartka papieru każdorazowo przesuwa się w przeciwnym kierunku. Zamknij oczy i wyobraź sobie ten znak z taką dokładnością. Powinniśmy go zobaczyć równie ostro i wyraźnie.zamykamy oczy i powtarzamy to w pamięci. jest to dowodem na skuteczne przeprowadzenie ćwiczenia i jednocześnie podstawą do wyciągnięcia wniosku. Jeśli udało się osiągnąć przebłysk ostrego widzenia. nieprawidłowe nawyki świadomego postrzegania (i niepostrzegania). by nie koncentrować spojrzenia bezpośrednio na znaku. wyraźnego. Powinno się wydawać. Teraz otwieramy oczy. Otwieramy oczy i kilka razy mrugamy. Jeśli w tym momencie nie możemy sobie wyobrazić ostrego. oczy rzucając przelotne spojrzenie na znak X znajdujący się na kartce trzymanej w ręku. lepiej ćwiczenie przerwać. Potem znowu powtarzamy to ćwiczenie w pamięci przy zamkniętych oczach i utrzymanych ruchach głowy. z rzadka dłużej niż kilka sekund. które poprzednio przy zamkniętych oczach byli sobie w stanie wyobrazić. by spojrzeć na znak X trzymany w ręku. przechytrzając tym samym dotychczasowe. Powtarzamy dziesięć razy. Znak widziany przed zamkniętymi oczyma powinien być intensywnie czarny. Nie zapominamy przy tym o głębokim. Nie należy się jednak denerwować — stosujemy krótki relaks — na przykład ćwiczymy krótkie kołysanie i jeśli mamy ochotę. otwieramy je i przelotnie patrzymy na znak na ścianie. Aneks dla dalekowidzów . Jeżeli jednak udało się ostro i wyraźnie wyobrazić sobie głęboko czarny znak X przed oczami. Niektórzy widzą ostro jedynie fragmenty obrazu.

Dla dalekowidzów sposób wykonywania tego ćwiczenia jest zasadniczo identyczny, jednak z jedną ważną różnicą: dalekowidz ustawia się w takiej odległości od ściany, by znak X widzieć ostro i wyraźnie, natomiast znak X trzymany w ręku przybliża do granicy ostrości wzroku tak, aby był rozmyty i niewyraźny. Na koniec ćwiczenia należy spojrzeć na kartkę trzymaną w ręku — ostry i wyraźny znak X jest dowodem, że ćwiczenie się powiodło.

ROZDZIAŁ 11 DALEKOWZROCZNOŚĆ
Hipermetropia, albo nadwzroczność. Jest to wada, w której oko wykazuje tendencję do ogniskowania obrazu poza siatkówką. Z reguły nie stanowi problemu przy niewielkich wadach i może być przezwyciężona za pomocą akomodacji. Większość ludzi rodzi się dalekowzrocznymi. Przyczyny powstawania tej wady nie są dobrze zrozumiane, podobnie jak wszystkie inne zagadnienia związane z problemami widzenia. Najczęściej wymienianą przyczyną jest niedostateczna długość gałki ocznej, inne możliwości to odklejenie siatkówki, niedostateczna ako-modacja itd. itd. W wymiarze psychicznym nadwzroczność jest rodzajem zdystansowania się od czasu teraźniejszego i kwestii ważnych tu i teraz. Dalekowzroczność może być także rodzajem patrzenia poprzez filtr lęku. Uwaga dalekowzrocznych jest kierowana w przyszłość i na zewnątrz. Wadę dalekowzroczności można podzielić na dwa rodzaje: Hipero-pia, która występuje u młodych ludzi i trwa do późnej starości, oraz presbiopia inaczej zwana starczowzrocznością, występującą i ujawniającą się u ludzi po czterdziestce, a nawet później. Zgodnie z doświadczeniami i pozytywnymi wynikami stosowania sztuki świadomego widzenia przez dr Batesa i jego następców można stwierdzić, że wszystkie formy dalekowzroczności można częściowo, lub całkowicie doprowadzić do stanu normalnego widzenia. O tym jak bardzo wady wzroku mogą wpływać na cały organizm człowieka, niech świadczy fakt, że hiperopia (dałekowzroczność) bardzo często wywołuje złe samopoczucie i bóle w okolicy skroniowej, zaś gdy jest połączona z chociażby minimalnym zezem rozbieżnym np. w jednym oku, staje się przyczyną bólów i zawrotów głowy oraz nudno-ści. Sztuczne soczewki i lekarstwa mogą czasami zmniejszyć powyższe dolegliwości, ale notowane są przypadki wieloletniego występowania wymienionych objawów, które zostały usunięte dopiero wraz z przyczyną tzn. po skutecznym zastosowaniu metody reedukacji

wzroku dr Batesa. Presbiopia, czyli starczowzroczność jak sama nazwa wskazuje, zwykło się uważać za jeden ze skutków ubocznych ogólnego starzenia się organizmu i postępującego pogorszenia się funkcjonowania wszystkich organów człowieka. Z drugiej strony rzecz ujmując, żyje znaczna liczba osób w podeszłym wieku, które nie zgłaszając potrzeby noszenia okularów, przeczą tezie nieuchronnego pogarszania się wzroku, wraz z postępującym wiekiem. Jakkolwiek trudno zaprzeczyć tezie, że w podeszłym wieku następuje w mniejszym, lub większym stopniu utwardzenie się i zmętnienie soczewki oka, jak również pogorszenie stanu mięśni gałki ocznej, to należy stwierdzić, że techniki metody dr Batesa stanowią skuteczne antidotum, na te niekorzystne zmiany. W reedukacji stanu dalekowzroczności, w tym przypadku hipero-pii, pomocne są wszystkie techniki i ćwiczenia, które wprowadzają oczy i umysł w stan dynamicznego relaksu, a więc: zasłanianie, bujanie, ćwiczenia zwiększające ruchliwość wzroku, ćwiczenie “błysku" na bliską odległość. Do tych wymienionych i opisywanych już ćwiczeń konieczne jest dołączenie ćwiczeń w wyobraźni, oraz technik usprawniających refrakcję i “focusing" (czyli centralną fiksację). Techniki usprawniające refrakcję są analogiczne do tych, które zostały opisane w rozdziale o krótkowzroczności, tylko jakby “odwrócone" w drugą stronę. Na przykład: spoglądamy na duży “kalendarz" z dużej odległości, tak że jest wyraźnie widoczny, a następnie przerzucamy spojrzenie na mały kalendarzyk trzymany na granicy nieostrego widzenia. Oczywiście w obu przypadkach chodzi o odnalezienie tej samej cyfry. Większość ćwiczeń z kalendarzem opisanych w rozdziałach o usprawnieniu ruchu oka, oraz o krótkowzroczności można wykonywać z powodzeniem, z tym, że te dotyczące krótkowzroczności należy niejako przestawić o 180 stopni dla potrzeb dalekowidza. Jak należy przestawiać ćwiczenia przedstawię na pierwszym przykładzie ćwiczenia wyobraźni. Tak jak krótkowidz, stojący na wyobrażonym wiadukcie kolejowym obserwował oddalające się po niekończącym się torze pociągi, znikające za horyzontem, tak dalekowidz powinien obserwować nadjeżdżający i zbliżający się do niego z bardzo daleka pociąg, który w miarę jak się przybliża ujawnia coraz więcej szczegółów, włącznie z tymi najdrobniejszymi. Na przykład: jednym ze szczegółów może być coraz wyraźniej i bliżej widoczny reflektor pociągu, który najpierw jest białą (nie zapaloną) plamką, później daje się w nim wyróżnić metalowe obramowanie i płaskie okrągłe szkło, później można dostrzec za szkłem żarówkę, a w tej żarówce wyróżnić druciki podtrzymywane przez bardziej sztywne pręciki. I tak dalej, ze wszystkimi dostrzegalnymi elementami. Ważne, żeby pociąg się

zbliżał, a w miarę jego zbliżania się nie zmniejszała się ostrość i wyrazistość “widzenia". Sposób widzenia dalekowidza powoduje, że czytany przez niego tekst, sprawia wrażenie szarego i niewyraźnego. W wyniku stosowania podstawowych metod sztuki świadomego widzenia takich jak zasłanianie, słoneczne kąpiele, bujanie, ćwiczenia usprawniające ruchomość wzroku, w sposób pośredni ten stan rzeczy ulega zmianie. Na poprawę tej wady w sposób bezpośredni wpływamy poprzez zastosowanie technik ćwiczenia w pamięci i w wyobraźni. Metoda pracy z “kalendarzami" dalekowidza powinna wyglądać następująco: Wybierz jedną z dużych cyfr, lub liter dużego kalendarza, zamknij oczy i rozluźnij się. Zwróć uwagę na intensywność czerni druku i zauważ, że ten sam kolor, z taką samą intensywnością, został zastosowany przy druku małego “kalendarza", które są widzialne jako szare i niewyraźne. Teraz wyobraź sobie którąś z małych liter, lub cyfr, małego “kalendarza" i postaw na szczycie tej dotychczasowo szarej literki (lub cyferki) czarną kropkę, na dole tego znaku umieść taką samą, a może (jeśli to możliwe) jeszcze czarniejszą kropkę. Przejedź swoim wewnętrznym okiem wyobraźni po tej literce z góry na dół i z dołu do góry kilkakrotnie. Czarne kropki na dole i na górze powinny rozmazywać się po kształcie litery, powodując jej coraz głębsze zaczernienie. Po pewnym czasie mała literka (cyferka) w wyobraźni powinna być wyraźnie widoczna, przekształcić się z szarej i rozmazanej w kontrastujący z białym tłem czarny symbol, przy nie zmienianiu swej wielkości. To ćwiczenie w wyobraźni spróbuj powtórzyć w rzeczywistości z jedną z literek, lub cyfr małego “kalendarza". Być może będziesz widział wyraźnie tylko przez krótki moment, po czym widok cyfry ulegnie ponownemu rozmazaniu. Wtedy powtórz ćwiczenie w pamięci i wyobraźni. Ćwicz 10-20 razy. Następne ćwiczenie jest w pewnym sensie odwrotnością poprzedniego i polega na wyobrażeniu białej przestrzeni, która pozostaje pomiędzy czarno odwzorowanymi formami liter. Spróbuj na chwilę, w wyobraźni skoncentrować się na czerni liter, czy cyferek małego “kalendarza", następnie przerzuć wzrok twojej wyobraźni na białą przestrzeń, która znajduje się wewnątrz litery, czy cyfry, a także zaobserwuj białe tło pomiędzy, oraz pod i ponad literami. Staraj się wyobrazić te białe przestrzenie jako coraz bielsze i coraz jaśniejsze. Bielsze niż mogą być w rzeczywistości. Po krótkiej koncentracji na efekcie pogłębionego dostrzegania bieli tła pomiędzy i

wewnątrz liter, otwórz oczy i kontynuuj ćwiczenie postrzegania białego tła na małym “kalendarzu" pomiędzy, wewnątrz, ponad i pod cyframi, czy literami. Zauważ, czy podczas tego ćwiczenia pogłębiła się automatycznie czerń niejako pomijanych liter i cyfr, oraz czy dostrzegasz kontrast na granicy czarnego druku i białego tła. Ćwiczenia polegające na dostosowywaniu umysłu i oczu do zmiany refrakcji, ogniskowej przy oglądaniu przedmiotów z bliskiej i dalekiej odległości są przydatne i pożyteczne zarówno dla krótko- jak i dla dalekowidzów i zostały opisane w poprzedniej części poświęconej ćwiczeniom na krótkowzroczność. Starczowzroczność, jak wynika z doświadczeń osób stosujących metodę dr Batesa, jest uleczalna i większość osób stosujących tę metodę zanotowało znaczną poprawę jakości widzenia, aż do uzyskania stanu normalnego widzenia. Starczowzroczność, której przejawem jest niemożność wyraźnego i dokładnego widzenia blisko ustawionych przedmiotów, powinna być reedukowana poprzez stosowanie niemalże wszystkich technik sztuki świadomego widzenia, dobieranych według indywidualnych potrzeb i upodobań (oprócz tych na krótkowzroczność). Oprócz technik opisanych powyżej, poprawiających jakość widzenia w przypadku dalekowzroczności, warto w tym przypadku położyć nacisk na ćwiczenia polepszające warunki i możliwości czytania. W warunkach uzyskania (poprzez odpowiednie ćwiczenia) umiejętności osiągnięcia i utrzymania stanu dynamicznego odprężenia zmysłu wzroku, staje się możliwe (początkowo przez krótki okres czasu) rozpoznawanie i czytanie liter bez pomocy okularów. Ponieważ takie czytanie może szybko okazać się męczące, gdy tylko pojawi się napięcie, należy natychmiast przerwać ćwiczenie i wykonać relaks poprzez zasłanianie. Uwaga! Nigdy nie należy wykonywać ćwiczeń w stanach napięcia zmysłu wzroku i zmęczenia. Niezbędnym warunkiem skuteczności ćwiczeń jest wykonywanie ich w stanie dynamicznego odprężenia! Próby czytania tekstu poprzez “wysilanie" wzroku, jego wytężanie i napięcie mogą spowodować nawet pogorszenie się wady. Tak więc podczas prób czytania tekstu bez okularów, należy robić częste przerwy w celu zasłaniania, nasłoneczniania i bujania. Ćwiczenie czytania należy wykonać w następujący sposób: Przeprowadzamy serię ćwiczeń relaksujących narząd wzroku, po czym umieszczamy książkę z drobnym drukiem, w bardzo dobrze oświetlonym miejscu. Patrz na stronę spokojnie, bez najmniejszego wysiłku, równomiernie oddychając i nie zapominając o mruganiu oczyma.

które już zostało opisane. nie próbuj ich jeszcze czytać! Jeżeli w trakcie ćwiczenia jakieś słowo staje się bardziej widoczne. Wykonaj krótkie zasłanianie. czytanki dla dzieci) i starając się zachować sposób widzenia w stanie dynamicznego odprężenia przeczytaj jeden-dwa wersy. Obok w odległości ok. Przebiegaj wzrokiem po białych pasach tak jakbyś czytał te linie. godne polecenia są następujące techniki. Promienie świetlne przechodzące przez to zniekształcone środowisko skupiają się w sposób nieprawidłowy. wydaje się być jedyną alternatywną drogą prowadzącą do poprawy stanu narządu wzroku. lub słowa stały się bardziej widoczne. Okulary usztywniaj ą rogówkę w takim akurat zmienionym stanie w jakim znajdowała się w chwili badania u okulisty.Pozwól oczom wędrować wzdłuż białej przestrzeni pomiędzy liniami druku. po odłożeniu na bok okularów. 30 cm. ROZDZIAŁ 12 ASTYGMATYZM Astygmatyzm występuje wtedy. a następnie w kolejnych rzędach. Jeżeli w trakcie tego ćwiczenia litery. po czym tak szybko. dlatego trzeba . wszystkie tak. jak to jest możliwe. Należy pamiętać. wymawiaj liczby w górnych połówkach pierwszego rzędu domina. jak oddech. Oprócz ćwiczenia. albo przykleić. Dla osób astygmatycznych najlepsze są ćwiczenia z zakresu ćwiczeń poprawiających ruchliwość wzroku. Stan ten w wielu przypadkach nie jest stały i podlega wahaniom. wymagające zaopatrzenia się w komplet domina o możliwie największym zestawie kostek. mruganie. Początkowo trzymaj książkę w wyprostowanych rękach i stopniowo ją przybliżaj do odległości ok. można je do czegoś prowizorycznie przymocować. że nie są to zawody sportowe. Dla astygmatyka nauczenie się sztuki pasywnego i dynamicznego relaksu wzroku i takiego właśnie sposobu widzenia. by były widoczne. zaś w tym przedziale ćwiczenia z dominem. weź książkę z dużymi literami (np. ani żaden inny rodzaj wyczynu. odprężenie. a następnie w dolnych. nie zapominając o podstawowych warunkach. Stopniowo zwiększaj skalę trudności. Nie próbuj widzieć liter czy słów. Następnie oddal się od kostek domina. 30 cm postaw luzem dwie kostki. Co pewien czas rób przerwy na zasłanianie i kąpiel słoneczną. Ustaw na wysokości wzroku (np. po czym w górnych i dolnych połówkach na przemian. gdy promień krzywizny rogówki nie jest równy we wszystkich południkach. patrząc na te dwie oddzielone na odległość granicy ostrego widzenia. na brzegu stołu) trzy poziome rzędy domina po 8-10 sztuk w rzędzie.

gdy kartonik z dominem przesuwa się w prawo. ale wbrew pozorom wymienione tutaj ćwiczenia pomogły wielu osobom dotkniętym astygmatyzmem. Być może to ćwiczenie jest śmieszne. A oto jeszcze jedno proste ćwiczenie wpływające na poprawę ruchliwości wzroku. Następnie robimy to samo z dolnymi połówkami. odpowiednio poruszając głową także w górę i w dół. Siadamy naprzeciwko w zasięgu naszego widzenia i rozpoczynamy “bujanie" oczami. Pomyłki nie mają istotnego znaczenia. Oczy swobodnie przesuwają się z jednej kostki domina na drugą. 12 kostek domina ustawiamy na krawędzi stołu. Nie należy starać się dostrzegać pojedynczych kropek. Trzymając kartonik 8-10 cm przed oczami. rozpoczynamy pionowy ruch kostkami domina. w odległości 8-10 cm. kartonik w górę — głowa w dół. może sprawiać wrażenie niepoważnego. policz ilość kropek w 3. ale w rytmie przeciwnym tzn. poruszaj nim poziomo tam i z powrotem w zakresie ruchu 15-20 cm. karton). Trudniejsza wersja tego ćwiczenia wymaga przytwierdzenia rzędów domina do jakiegoś podłoża (np. Po jednej-dwóch minutach należy zmienić kierunek na pionowy.zachować zrelaksowany umysł i wzrok. lub zawroty głowy. Przejedź teraz wzrokiem jeszcze trzy razy i . to na górne połówki. to na dolne. najlepiej jest to wykonać w jednym “przejeździe". przekręć głowę w lewą stronę i na odwrót. tak aby można było je trzymać i poruszać w powietrzu. tak szybko jak to jest możliwe z lewej strony rzędu na prawą. praktycznie jest to niemożliwe. Po każdym rzędzie wykonaj zasłanianie. oddychamy równo i swobodnie i równie swobodnie mrugamy. 12 kolejnych połówkach domin itd. Trzymając kostki domina w dogodny sposób przed oczami. zabawne. Zastosuj modyfikacje polegające na spoglądaniu na kostki po przekątnej. Sprawdź. tym razem pionowo. W czasie. od końca do końca. po prostu należy rozluźnić wzrok i poddać się widokowi jaki się sam ukazuje. a wrażliwe osoby z poważnym astygmatyzmem przyprawiać o chwilowe nudności. 6. w górę i w dół. Należy spróbować podczas tego ruchu policzyć liczby górnych połówek. Jaka jest suma górnych połówek? A jaka dolnych? Teraz popatrz na pierwszą kostkę i spróbuj przypomnieć sobie jakie liczby są na górnych połówkach kostek następnych. W ten sposób przesuwające się kropki domina tworzą przed oczami mniej lub bardziej nieprzerwaną linię. tak upośledzoną u osób astygmatycznych.

Podkreśl każdą “szprychę" koła pomarańczowym pisakiem i wypełnij przestrzeń pomiędzy szprychami kolorem żółtym. Próbuj patrząc obwieść spojrzeniem wewnętrzne i zewnętrzne koło. Spróbuj pomrugać. Zawieś go na oknie na wysokości oczu i odsuń się na taką odległość. LUSTRO DO LECZENIA ASTYGMATYZMU “Lustro" jest niezastąpionym narzędziem pomocnym w leczeniu przypadków astygmatyzmu. Spróbuj przejść wzrokiem poza koło. można nawet zostawić rysunek czarno-biały. Nie przejmuj się błędnymi wynikami. albo ziewnąć. albo dwie palming. Wewnętrzne koło pozostaw białe. . Powtórz to samo z dolnymi i górnymi połówkami na raz. albo patrzeć na “lustro" z boku. Co zauważasz? Jeżeli jesteś astygmatykiem stwierdzisz. czy o stopień z matematyki. Wykonaj przez minutkę. Popatrz teraz na linie blisko środka.sprawdź w pamięci jakie są kolejne liczby w dolnych połówkach kostek patrząc na pierwszą kostkę w rzędzie. Rysunek nr 3 należy dwukrotnie powiększyć na dobrej jakości kserografie i pokolorować fluoryzującymi pisakami służącymi do podkreślania tekstu. że linie w niektórych kierunkach wydają się być ciemniejsze niż w innych. nie chodzi tutaj o pamięć. abyś mógł rozróżnić większość linii bez okularów. ale o twój wzrok. Teraz rysunek jest podobny do tęczówki. Zasłaniaj każde z oczu osobno i sprawdź czy jest różnica w widzeniu poszczególnymi oczami. ale my proponujemy użycie koloru jasno żółtego i jasno pomarańczowego. Jasne kolory pomagają uaktywnić umysł i stymulują wszystkie meridiany oka. Wykonaj następujące doświadczenia: spróbuj poruszać głową. Kolory nie są najważniejsze. Zapamiętaj co widziałeś w każdym z tych przykładów.

wówczas nadal niektóre spośród linii będą ciemniejsze od innych. Możesz także zauważyć. linie poziome powinny wydawać się wyraźniejsze i ciemniejsze od linii pionowych. Spróbuj popatrzeć na “lustro" w swoich okularach. W niektórych przypadkach można stwierdzić. Możesz używać go jako narzędzia działającego na zasadzie sprzężenia zwrotnego. że linie poziome wydają się być dla ciebie ciemniejsze. Mrugaj i oddychaj w naturalnym rytmie. że jesteś . Powtarzaj sobie. Zacznij od zdjęcia sztucznych soczewek. Powiedzmy.Diagram do ćwiczenia “lustro". Ćwiczenia z “lustrem" Lustro do leczenia astygmatyzmu daje bezpośredni i pełny obraz twojej wady. jakie uda ci się uzyskać i jakie nauczysz się wytwarzać będą się natychmiast odbijać. Jeżeli twoje okulary w pełni korygują astygmatyzm. Jeżeli twoje okulary nie korygują prawidłowo astygmatyzmu. że przestrzeń pomiędzy liniami zbliżonymi do poziomu jest większa niż odległości pomiędzy pionowymi “szprychami". rozluźnienia się i kilku głębszych oddechów. aby ciemniejsze stały się linie pionowe. a odległości pomiędzy nimi identyczne. Lustra — w którym wszystkie zmiany. wówczas wszystkie linie powinny być równie czarne. Jeżeli jesteś “typowym" astygmatykiem. Twoim zamiarem jest sprawić. która jest najbledsza i poruszaj okiem powoli i dokładnie w górę i w dół tej linii wyobrażając sobie. Znajdź linię. że wewnętrzne koło nie jest idealnie okrągłe. że staje się ona coraz ciemniejsza i czarniejsza.

nieznaczne zaburzenie równowagi mięśni oczu może być przyczyną złego samopoczucia. aby uzyskać większy kontrast pomiędzy czernią i fluoryzującymi kolorami twojego “lustra". z bólem głowy i nudnościami włącznie. zarówno jak chodzi o napięcie zmysłu wzroku. Mała. że techniki dynamicznego i pasywnego relaksu mogłyby być źle zastosowane i wykonane. to warto zawiesić kółko w oknie. będziesz w stanie sprawić. Kluczowym zagadnieniem jest zrelaksowanie twoich oczu na tyle na ile potrafisz. Wówczas te ćwiczenia nie polepszyły sytuacji praktykującego sztukę świadomego widzenia. następnie weź ołówek i trzymaj go . to znaczy rozbieżność jednego lub obu oczu. że metody i ćwiczenia relaksu zarówno pasywnego jak i dynamicznego są ze wszech miar zalecane. aby w czasie przerw w pracy można było wykonać serię ćwiczeń i sprawdzić co w rzeczywistości dzieje się z oczami. ale że następujące po nich ćwiczenia mogłyby być wykonywane przy nie usuniętym w dostatecznym stopniu napięciu zmysłu wzroku. gdyż przy tego rodzaju wadach. Jeżeli jesteś bliskowzroczny. niezbędna jest pomoc wykwalifikowanego instruktora. jaki efekt na twój wzrok ma zabawa z kółkiem. “Lustro" astygmatyczne pozwoli ci przekształcić twoje zwyczajowe wzrokowe zniekształcenia w taki sposób. że linia staje się coraz to ciemniejsza. Oto bardzo dobry przykład ćwiczenia stosowany w przypadku zeza opisany w książce A. Pomocne jest także zawieszenie kółek w pracy. Nie znaczy to. Podkreślić jednakże należy. często niedostrzegalna wada wzroku. jak i ogólnego samopoczucia. ROZDZIAŁ 13 ZEZ Dla osób z bardziej skomplikowanymi rodzajami zeza. nawet w najcięższych przypadkach schorzeń wzroku. w domu. wrażenie odczuwania dynamicznego relaksu może być mylnie zinterpretowane i niewłaściwie zastosowane.zrelaksowan(a)y (oby tak było naprawdę) i wyobrażaj sobie. że linia w dowolnie wybranym przez ciebie kierunku jest ciemniejsza od pozostałych ale twoim celem jest uczynienie ich wszystkich równie ciemnymi. Po pewnym czasie praktyki. Być może zechcesz rozpocząć to ćwiczenie od masażu twarzy wokół oczu i kilku minut palmingu. możesz także sprawdzić rzutem oka za okno. że będą one pracować z korzyścią dla ciebie. Huxley'a “The Art of Seeing": Zrelaksuj się poprzez zakrycie dłońmi oczu.

Gdy wyraźnie wyobrazimy sobie normalny obraz. to te dwa obrazy ołówka. gdzie występuje brak równowagi mięśni. dystans między dwoma obrazami ołówka okaże się dużo mniejszy. ale zachowają swoją odległość od siebie. W związku z tym. Gdy to zostanie już osiągnięte. l znowu zamknij oczy i powtórz ten cały proces. na wysokości oczu. przy czym odległość między tymi dwoma obrazami ołówka powinna zostać trochę zwiększona. będą teraz sprawiały wrażenie (oczywiście jeśli twój obraz wyobraźni był czysty i dokładny) dalej od siebie oddalonych. Rób to dalej. (A jeśli chodzi o silnego zeza. potem spojrzeć ponownie przez szczyt ołówka na jakiś oddalony przedmiot w drugim końcu pokoju. Po czym przybliżaj ołówek coraz bliżej siebie normalnie mrugając oczami. “odpuścić sobie" i wyobrazić. tym razem wyobrażając sobie jednak. Trzymaj go tak bezpośrednio na wysokości nosa po prawej jego stronie w odległości około dziesięciu centymetrów od twarzy. jeśli . ołówek umiejscowiony bliżej oczu będzie sprawiał wrażenie rozdwojonego.) Gdy te dwa obrazy będą widziane zbyt blisko siebie. trzeba przesuwać szybko uwagę ze szczytu do jego podstawy. to oczy automatycznie zmierzać będą do takiego położenia. spokojnie i regularnie mrugając oczyma i oddychając. aż do czasu. że ołówki są jeszcze dalej od siebie oddalone. to zmień jego pozycję z poziomej na pionową. że będą odpowiadały obrazom rzeczywiście oddalonych obrazów ołówka. gdy otworzymy ponownie oczy i spojrzymy jeszcze raz w rzeczywistości na ten oddalony przedmiot. Gdy oczy pozostają skupione na tym oddalonym obiekcie. z czubkiem skierowanym w stronę nosa. gdy obydwa obrazy będą od siebie mniej więcej tak oddalone. poprzednio widziane w mniejszym odstępie. tak jak to robimy zazwyczaj — i oczywiście nie przestawać patrzeć na ten oddalony przedmiot. Dla równolegle ustawionych oczu. Należy wykonać to pół tuzina razy. Kiedy ołówek będzie już blisko twarzy. to należy zacząć bujać delikatnie z jednej na drugą stronę głową. w którym będą mogły zaopatrzyć umysł w środki do widzenia właśnie takiego obrazu. że ciągle jeszcze patrzymy na ten oddalony przedmiot. jakby były oddalone od siebie o około dziesięciu centymetrów.na odległość wyciągniętej ręki. Ale tam. po czym ponownie otwórz oczy i zweryfikuj swoją wyobraźnię. należy zamknąć oczy. Ćwiczenie to można powtarzać często w przeciągu całego dnia. Te dwa obrazy ołówka będą sprawiały teraz wrażenie ruchu w przeciwnym kierunku do ruchu głowy. te dwa ołówki będą wyglądały. to zjawisko to w ogóle nie da się zaobserwować. Należy skupić się na ołówku i aby uniknąć wytrzeszczania oczu.

Niewłaściwe funkcjonowanie staje się nawykiem. Często jest też praktykowane nawet przez kilkanaście godzin dziennie. Kolejny rozdział prezentuje krótki esej autorstwa cytowanego już A. którego tak usilnie potrzebują. podczas każdego czytania. ROZDZIAŁ 14 CZYTANIE Gdy jesteśmy dotknięci jakąś wadą wzroku. a którego ich bezustannie pozbawiamy poprzez nawyki niewłaściwego używania. jakże ludzkie. ale za to z największym stopniem sprawności intelektualnej. z pewnością dostarczymy naszym oczom i umysłowi odpowiedniego odprężenia: Pierwsza: Na końcu każdego lub co drugiego zdania zamykaj. powinniśmy ograniczyć naszą niecierpliwość i zachłanność w celu dostarczenia oczom i umysłowi odprężenia. Po tym możesz powrócić do . a długotrwałym następstwem będzie stopniowa poprawa dawno nabytych nawyków nierównowagi mięśni. a przez to osłabiamy nasz wzrok.wprowadzeniem do niego będzie odprężenie poprzez przykrycie oczu dłońmi i towarzyszyć mu będzie swobodne mruganie i regularne oddychanie. Pierwszą rzeczą. Zainteresowanie tym co czytamy pogłębia nasze. Innymi słowy. Tak bardzo chcemy przeczytać jak najwięcej w możliwie jak najkrótszym czasie. “Odpuść sobie" i wyobraź ostatnie przeczytane słowo i następujące po nim znaki przestankowe. że podczas czytania bardzo chcemy osiągnąć cel. aby nieprawidłowo używać oczu i umysłu. na sekundę lub dwie. które okażą się o wiele wyraźniejszymi niż były w trakcie czytania. bez częstego odpoczynku i odprężenia się. relaks jest jedną z elementarnych zasad. W początkowych etapach reedukacji wzroku. którą powinniśmy uczynić to zdać sobie sprawę. dzięki której możemy zrealizować swój cel. oczy. że kompletnie zaniedbujemy prawidłowe i naturalne metody. i że takie usilne dążenie do wytyczonego celu jest tylko samoośmieszaniem się. musimy ograniczyć swoją niecierpliwość i intelektualną żarłoczność. lecz odprężenie i rozluźnienie mięśni. W związku z tym. jak już to było wspominane jest niezmiernie trudną czynnością dla naszego wzroku. Czytanie. dążenie do posiadania wytyczonego celu. co może rodzić napięcia w organach wzroku i rzeź to powodować wady tego narządu. dzięki którym moglibyśmy to osiągnąć. którym jest odczytanie jak największej ilości jakiegoś pisma w jak najkrótszym czasie i z możliwie najmniejszym stopniem zmęczenia. wyraźne i nie wymagające wysiłku czytanie nie może być niestety osiągnięte. to szczególnie podczas czytania nachodzą nas silne pokusy. Przyswajając sobie następujące proste zasady. Następnie. Natychmiastowym rezultatem będzie nie zmęczenie. Po ponownym otworzeniu oczu spójrz na to słowo i znaki przestankowe. Huxley'a dotyczący czytania.

wziąć wymyślone pióro i postawić kropki intensywnej czerni na jej szczycie i u jej podstawy. lub na jej prawym i lewym boku. kto odczuwa trudności przy czytaniu może z korzyścią. które sobie poprzednio wyobraziłeś z zamkniętymi oczyma.swego zadania. że widzisz idealnie takie same kropki intensywnej czerni na tej prawdziwej literze i kilkakrotnie powtórz całe ćwiczenie. że przerwy te łatwiej i szybciej doprowadzą ich do celu. przypomnieć sobie właśnie widzianą literę. wpierw zamknięte. aby spojrzeć analitycznie na litery lub cyfry tego kalendarza. Alternatywnie możesz zamknąć oczy. Chciwym łowcom sukcesu z pewnością będzie się to wydawało na j nieznośni ej szą przeszkodą i niewygodą. Przesuwaj teraz uwagę z kropki na kropkę pół tuzina razy. spójrz na biel wokół i w środku tych liter i spróbuj widzieć je tak białym. Przerwij czasami czytanie. Otwórz ponownie oczy. to przed przykryciem oczu dłońmi nastaw je do niego. przed i w czasie czytania. aby móc zakryć oczy dłońmi. że to tło jest jeszcze bielsze niż było w rzeczywistości. Trzecia: Jeżeli jest osiągalne światło słoneczne. Od czasu do czasu odrywaj wzrok od swojej książki. Po dwóch lub trzech powtórzeniach zakryj na chwilę oczy dłońmi i powróć do czytania. abyś dogodnie mógł widzieć zawieszony na przeciwległej ścianie kalendarz lub jakiś inny dobrze znany arkusz papieru zapisany dużymi literami. elektryczną lampą. po czym otwórz oczy i wyobraź sobie. to spraw im taką kąpiel pod silną. . zaś pewne specyficzne “upokorzenie" ich zniecierpliwienia okaże się prawdopodobnie bardzo budujące dla charakterów. Jeszcze raz zamknij oczy i powtórz to ponownie. Ćwiczenie to nie ogranicza się tylko do starszych ludzi z uszkodzonym wzrokiem. Następnie wyobraź sobie. “odpuść sobie" i zapamiętaj przeczytaną pojedynczą literę lub całe słowo. Piąta: Do pomocy lepszego czytania mogą zostać zaangażowane pamięć i wyobraźnia. ale powinni oni zdać sobie sprawę z tego. jak te. Jeżeli natomiast czytasz przy świetle dziennym. Obserwuj je swym wewnętrznym okiem na płaszczyźnie białego tła. Szósta: w rozdziale poświęconym dalekowzroczności podano kilka sposobów. to spoglądaj na jakiś oddalony obiekt za oknem. Czwarta: Podczas czytania usiądź tak. Druga: Przerywaj czytanie na końcu każdej lub co drugiej strony na kilka minut. Jeżeli jednak słońca nie ma. zakryj oczy dłońmi i możesz kontynuować czytanie. Ktokolwiek. później otwarte i powtórz to jeszcze raz. używać tej metody. dzięki którym dalekowidzowie mogli poprawić swój wzrok podczas czytania poprzez swobodne patrzenie na mikroskopijny druk — przede wszystkim na białe przestrzenie między kolejnymi wierszami.

Potem zamknij na moment oczy “odpuść sobie wszystko" i umyślnie pogłaszcz brwi. W środku czytania. Często mrugaj i oddychaj łagodnie. niż gdy patrzy się na nie. Litery i słowa będą widziane o wiele łatwiej. Lecz po krótkim czasie stwierdzimy. Marszczenie brwi jest oznaką nerwowego napięcia mięśni w obrębie oczu i nieprawidłowo skierowanej uwagi wraz z wysiłkiem poświęconym widzeniu. Na początku technika czytania. który aktualnie jest odczytywany. największymi wrogami są napięcia. są też łatwiej odbierane jako przerwy w jednolicie białym tle. Czwarta: Nie przymykaj powiek podczas czytania. W celu zlikwidowania tych przeszkód należy w trakcie czytania pieczołowicie przestrzegać następujących prostych zasad: Pierwsza: Nie wytrzeszczaj oczu i nie trzymaj sztywno i przez długi czas bez ruchu powiek. Wyrazy i litery będą tak dostrzegane. nawyk marszczenia brwi zniknie. Tutaj. tak powiedziawszy. że to w niemałym stopniu przyczyniło się do wyraźnego i nie wymagającego wysiłku czytania. Ale jego odejście może zostać jeszcze przyspieszone. gdy pozwolisz oczom na nieprzerwane przebieganie w tą i z powrotem wzdłuż białej przestrzeni pod linią druku. nieprawidłowo pokierowana uwaga i wytrzeszczanie oczu. a w ten sposób wprowadzisz do gry centralną fik-sację. głęboko i rytmicznie.Tyle o tych prostych technikach odprężania. może sprawić wrażenie czegoś niepokojącego. jakby były między krótkimi następującymi po sobie przesunięciami wzroku. poprzez częste akty rozmyślnego powstrzymywania się od niego. Druga: Nie wytrzeszczaj oczu i nie staraj się równie dobrze widzieć wszystkich części całej linii lub frazy. Poprzez przymykanie powiek ograniczamy wielkość naturalnego pola widzenia i w ten sposób pozbawiamy się niektórych z wywołanych bodźców (i części rozproszonego światła). Najlepiej ci się powiedzie. jak na rzeczy istniejące tylko dla samych siebie i wymagające w dodatku odszyfrowania. polegająca na szybkich ruchach oczu po białych przestrzeniach pomiędzy wierszami. Utrzymuj nieprzerwany ruch oczu i uwagi. dochodzących do oczu z nie obserwowanej części czytanej . Odmiennie do marszczenia brwi przymykanie powiek ma swój sens. tak jak i we wszystkich innych sytuacjach widzenia. Z osiągnięciem dynamicznego odprężenia i prawidłowego funkcjonowanią mięśni. skoncentruj się raptownie na czole i przyłap mięśnie twarzy na tym zabronionym triku. gdy znajdują się. a psychiczne i fizyczne napięcie usunięte. Rozważmy teraz odpowiedni sposób samego aktu czytania. w locie. niż gdy pozostają unieruchomione przez niewzruszone gapienie się. którymi każda sesja z książką powinna być rozpoczynana i przerywana. Trzecia: Podczas czytania nie marszcz brwi.

dalszym osłabieniem zdolności widzenia. Dlatego też. połowę przeciętnej wielkości strony książki. mniej więcej trzy milimetry. Większość osób z wadami wzroku czyta przez wąską szparkę między rzęsami. W środku kartki wytnij otwór trochę dłuższy od przeciętnego wiersza i wystarczająco szeroki. Zamiast likwidować braki skupienia i niepotrzebne oświetlenie w odbiorniku tzn. rozpraszają światło w rodzaj świetlnej mgły. połóż czarny papier na otwartej stronie książki. Prawdopodobnie wzrok będzie przez to jeszcze gorszy niż był w przeszłości. aby pomieścił w sobie dwa wiersze (szerokość tego otworu może być dostosowana do indywidualnych życzeń i do różnych rozmiarów liter. Patrzenie spomiędzy wpółprzymkniętych powiek jest niewątpliwie sposobem na natychmiastowe polepszenie wzroku. w normalnych przypadkach. zmęczeniem i postępującym. istnieje jednak bardzo prosta mechaniczna metoda. Można to osiągnąć za pomocą paska czarnego papieru. to arkusz grubego. a w ten sposób zostaje jednocześnie zredukowana gęstość mgły spowodowana rozproszeniem światła. Ten absurdalnie prosty pomysł okaże się z pewnością pomocny każdemu. aby przykryć. Ale zwężenie szczeliny między powiekami wymaga ciągłego skurczu mięśni. przejrzystych tkanek oka. Częściowe przymknięcie powiek sprawia.strony. Gdy wszystko zostało już przygotowane. ale za to natychmiastowe polepszenie trzeba będzie zapłacić w przyszłości — podniesionym napięciem. tak aby pozostawały nienapięte i otwarte na swą normalną szerokość. musimy likwidować je w samym źródle — na drukowanej stronie. nie będzie niestety wystarczające. linijka i ostry nóż. Na szczęście. przez którą trudne jest wyraźne widzenie. Nieprzejrzysto-ści takie powstają w analogiczny sposób do parujących cząsteczek wody zawieszonych w powietrzu jesiennego poranka. przesuwanego od góry tego otworu. komu . tak że przez zwykłą samoobronę musielibyśmy powrócić do naszych starych i złych nawyków. powiedzmy. W tym też miejscu przymocujemy ten pasek spinaczami biurowymi). Gdy dojdziesz już do końca jednego wiersza przesuń otwór w dół do następnego i tak dalej. dzięki której można osiągnąć ten sam efekt co przy przymkniętych powiekach. Weź wystarczającą ilość czarnego papieru. Wszystko co do tego potrzebujemy. że duża część oświetlonego pola widzenia zostaje zredukowana. ale tendencja ta jest szczególnie zauważana wśród tych. czarnego papieru. aż do momentu. jest bardzo istotne znalezienie jakiejś metody korygującej tą niepożądaną tendencję. dolną krawędzią otworu. Świadome odprężenie powiek. poniżej aktualnie czytanego wiersza. u których występuje zmętnienie rogówki lub innych. Skurcz ten zwiększa napięcie wkoło oczu i odbija się wzmożeniem napięć psychologicznych w umyśle. w oku. gdy osiągniemy oczekiwaną szerokość.

gdy podejmowano próby jednoczesnego widzenia całych fraz i wersetów z taką samą wyrazistością. tym bardziej jeśli się myśli. zmieniaj kolejno otwór z długiego na krótki. a szybkie przesuwanie wzroku wewnątrz tej ograniczonej przestrzeni wprowadzi do gry fo-vea. niż dwa centymetry otworu. 3. po której spokojnie i głęboko przejeżdżać mogą oczy. Taka praca bardzo męczy wzrok. 2. Czytanie przez otwór ułatwi metodę stosowaną przeciwko wytrzeszczaniu oczu. gdy te białe przestrzenie będą obserwowane (następnie zapamiętane) wspólnie z tworzącą kontrast czarną ramką. polegającą na szybkim przesuwaniu w tą i z powrotem naszego wzroku po białej przestrzeni bezpośrednio pod linią druku. W szczególnych przypadkach nawyk próbowania jednoczesnego zobaczenia zbyt dużej ilości tekstu można błyskawicznie skorygować poprzez używanie nie dłuższego. a czytanie z jego pomocą będzie na początku prawdopodobnie raczej irytujące. ile może zostać przyjęte przez macula lutea. W ten sposób pobudzony zostanie centralny obszar siatkówki i doprowadzony do takiego funkcjonowania. warto więc wiedzieć jak wynikające stąd zagrożenia można zmniejszyć. Ten mały otworek powinien być w miarę szybko przesuwany z jednego na kolejne słowo wzdłuż jednej linii. Wyraźna krawędź czarnego papieru działa. zadanie fantazyjnego widzenia białych przestrzeni pomiędzy wierszami bielszymi niż są w rzeczywistości zostanie ułatwione. Aby tę niedogodność ograniczyć do minimum. o której przed chwilą mówiłem. ROZDZIAŁ 15 NIE TRAĆ OCZU PRZY KOMPUTERZE Rozdział ten jest kierowany głównie do osób. jak pewnego rodzaju szyna. którzy cierpią na nieprzejrzystość rogówki lub innej tkanki oka. podwoi to wyrazistość odczytywanego tekstu — i to wtedy. etc. jaki jeszcze nigdy mu się nie przydarzył. monitory. Otwór taki pozwoli osobie z niego korzystającej widzieć tylko tyle z danej linii. że dzięki niemu będzie możliwe nabycie pozytywnych nawyków funkcjonowania wzroku. Szkodliwe czynniki A oto uproszczona lista szkodliwych czynników: 1. Promieniowanie monitora.czytanie sprawi jakąkolwiek trudność. Ponadto. Cząsteczki kurzu rozpędzone w polu elekrostatycznym monitora. Nie powinno sprawić większych trudności podjęcie na krótki czas jakiegoś przykrego zadania. gdy powieki zostaną całkowicie otwarte i odprężone. Tym. które godzinami patrzą w ekrany komputerów. . Skupianie wzroku ciągle na tej samej odległości.

Można temu stosunkowo prosto zaradzić wykonując co jakiś czas. . których skutki uboczne uwidaczniają się jako stany uczuleniowe powiek i spojówek. Ale w tym okresie zażywamy często leki. etc. Firmy produkujące oprogramowanie wymyślają coraz to nowe rozwiązania plastyczne. Ad. Ad.. Niekorzystne relacje świetlne. Istnieją też leki. ale także o te. sulfonamidy. Przy nowszych monitorach taki ochronny ekran nie jest już potrzebny. Naładowane cząsteczki kurzu ulegają przyspieszeniu w polu elektrostatycznym monitora i uderzają w oko. penicyliny. tetracykliny. któreś z opisanych wcześniej ćwiczeń. Powinna się zsunąć pod własnym ciężarem. które wywołują uczulenie na światło: pochodne tiazydu. a to z kolei podnosi poziom promieniowania. pracujemy często nawet wtedy. Promieniowanie to można osłabić ekranami ochronnymi. Jeżeli monitor umieszczony jest na tle jasnego okna to musimy go mocno rozjaśnić. 5. salicylany. 5. barwniki. niekiedy pomaga zmiana rozdzielczości (jeśli pracujemy w trybie graficznym).4. ale nie jest dla wzroku całkiem naturalne. Wystarczy zbliżyć do ekranu kartkę papieru. Jeżeli przylgnie ona do jego powierzchni.. Szczególnie polecane są wszystkie ćwiczenia odprężające i poprawiające ruchliwość wzroku opisane w rozdziałach 68. 2. Niestabilność obrazu bardzo szybko daje się we znaki. Takimi lekami są: epinefryna. Radą na to jest stosowanie uziemianych ekranów ochronnych. Szczególnie dokuczliwie promieniują monitory starego typu. kortykosteroidy. Nie idzie tylko o wyraźne drgania. 1. Ad. Otóż praca przy komputerze nie uchodzi za ciężką. Wymienione zagrożenia można nazwać bezpośrednimi. 4. to nie jest dobrze. bo czas nagli. estrogeny. których na pozór nie widzimy. ale trzeba wspomnieć o jeszcze jednym problemie. olejki syntetyczne. sulfonamidy. Drgania obrazu. Możemy łatwo poznać czy nasz komputer posiada monitor stanowiący zagrożenie pod tym względem.. 3. cyklaminiany. Radą na to jest dobra karta graficzna i dobry monitor. środki znieczulające miejscowo. Ad. W rezultacie oko jest bombardowane tysiącami drobinek kurzu. Wszystko to służy łatwiejszemu skupianiu uwagi na ekranie. ale zahacza o grupę często używanych środków. Monitory nowej generacji charakteryzują się bardzo niskim poziomem szkodliwego promieniowania. Nie wyczerpuje to całej listy. Dodatkowe ćwiczenia dla pracujących przy komputerach umieszczono na końcu książki. Ad.. które mają przyciągnąć wzrok — wciągnąć siedzącego przed komputerem w wirtualną przestrzeń na płaszczyźnie. kiedy chorujemy: bo nie ma nas kto zastąpić.

Co prawda oczy miał jak królik. aby nie przeciążać wzroku. Zaczęło się dosyć typowo. denerwowały zaczerwienione brzegi powiek. Pomogło na pewien czas i to radykalnie. Jego praca polega na przygotowywaniu różnego rodzaju “zajawek". Uruchomione zostały mechanizmy naprawcze. a wszystko to na określoną porę — “na wczoraj". A przecież wszystkie te dokuczliwe objawy były informacją. biochemiczne. Krople do uczu zażywane przez dłuższy czas skutecznie wyjałowiły środowisko i w miejsce bakterii. które miały •'Istnieje też możliwość. Warto jednak podejść do tej problematyki w następujący sposób: wszystkie te szkodliwości nie dają o sobie znać. Pogorszyła się ostrość widzenia. . więc ktoś mu podrzucił krople. wręcz banalnym — nieprawdaż? Dlaczego w takim razie większość osób odwołuje się do terapii zastępującej miast regulacyjnej? Dwa podejścia do terapii A teraz przykład “z życia wzięty". niektórym możemy zapobiegać dbając o odpowiednie składniki w pożywieniu. dopóki organizm jest w stanie zachować równowagę w tym obszarze.Musimy sobie zdać sprawę z tego.. Dopiero kiedy mechanizmy adaptacyjne są niewystarczające. Część tych zmian jest odwracalna.. część obsady studia rozchorowała się na dobre.coś. doskwierało uczucie piasku pod powiekami. Od pewnego czasu dokuczały mu oczy. Sezon grypowy. ale po kilku tygodniach krople przestały pomagać. Jakie mogą być konsekwencje przeciążania wzroku przy komputerze? Różne. Wydaje się to naturalnym myśleniem. przerywników graficznych. Tymczasem Nowak zareagował jak przy infekcji. ale niektórych niestety nie potrafimy odwrócić. przekrwienie wzmagało metabolizm1. jest grafikiem komputerowym. Jakoś przetrwał przeziębienie — pomogła aspiryna i mocna kawa. Nowak został praktycznie sam i spędził kilkadziesiąt godzin w pracy. Ustaliła się nowa równowaga. trzeba było obciąć końcówkę. Nasilają one bowiem różne przemiany fizykochemiczne. odczuwamy rozmaite dolegliwości. albo grzyby. takie kapsułki. które mogą prowadzić do uszkodzenia komórek oka. Pan Nowak wybrał drogę terapii zastępującej. Krople zastąpiły wysiłek organizmu. że była to reakcja uczuleniowa na aspirynę i światło monitora. Sulph. Okulista stwierdził niewielką krótkowzroczność i przepisał okulary. że wszystkie te wymienione szkodliwe czynniki przyspieszają proces starzenia się wzroku. tam siedlisko od urodzenia2 pojawiły się inne bakterie. niekorzystna. że przeciążył wzrok. Pan Nowaic pracuje w telewizji. zależy to od naszych predyspozycji.

że dobór środków jest specyficzny dla rodzaju zaburzenia. albo chemioterapia. który u zdrowej osoby wywołuje objawy podobne tym. Niekiedy jedna taka modalność pozwala wybrać odpowiedni środek z trzech na 2 . gdzie jest “właściwy kierunek" to źle dobrany środek po prostu nie zadziała. w których pobudza się cały organizm licząc na to. aby szybciej mógł pokonać potrzebną drogę3. które nasilają lub osłabiają objawy. jakie obserwujemy u chorego. nie stanowią one dlań zagrożenia. Jej środki mają za zadanie pobudzić organizm. pathos = cierpienie. balneoterapię. Co należy więc zrobić. Otóż choremu podaje się taki środek. szczególną uwagę zwracając na czynniki. Niektórzy może wiedzą o tym. Odróżnia to home-opatię od innych. Tym samym nie wywołuje skutków ubocznych5. ich zadaniem jest pobudzić oraganizm. Przy doborze środka homeopatycznego ważne jest aby rzeczywiście był podobny. Dlatego trzeba uważnie zanalizować swoje odczucia. że znajdzie siły na zwalczenie procesu chorobowego. To i owo o homeopatii Homeopatia zaliczana jest do metod regulacyjnych. Idea jest następująca. Otóż zastosować takie bodźce. zmiana trybu życia4. która przekłada się na bardzo skomplikowany ciąg reakcji i bodźców. To bardzo dobrze określa sposób postępowania. Wraz z mlekiem matki noworodek otrzymuje informację o tych bakteriach. Środki homeopatyczne nie działają bezpośrednio na czynnik chorobotwórczy. Jeżeli pojawiają się jakieś objawy. zalecona przez lekarza. Ale wróćmy do homeopatii — nazwa tej metody leczenia pochodzi od greckich słów Homoios = podobny. Niekiedy granica pomiędzy metodami regulacyjnymi a zastępującymi bywa bardzo płynna. jest to prawdopodobnie najszybszy sposób przywrócenia równowagi. niespecyficznych metod regulacyjnych. wręcz przeciwnie. które “popychają" organizm w tę samą stronę. itp. że dziecko po urodzeniu kładzie się matce na brzuchu — pozwala to miedzy innymi na skolonizowanie skóry noworodka przez bakterie mające siedlisko na skórze matki. W homeopatii określa się to mianem modalności. Ponieważ organizm sam wie. pchnąć go we właściwym kierunku. Wyróżnia się jednak tym. klimatoterapię. *Gdyby pan Nowak zaraz po tym długim dyżurze wyjechał na dwutygodniowy urlop prawdopodobnie zmiany chorobowe nie zdążyłyby się utrwalić. może to być terapia regulacyjna.Na czym polega podejście regulacyjne. zaledwie zarys idei. Samo pojęcie równowagi (homeostazy) jest bardzo złożone. Jeżeli idzie o fitoterapię to w zależności od sposobu stosowania ziół. 3 Oczywiście jest to bardzo grube uproszczenie. Takich bodźców dostarcza metoda homeopatyczna. Traktujemy organizm jako autorytet w swoich sprawach. Rolę takiej nieswoistej terapii regulacyjnej bardzo często może odegrać. Do tych metod zaliczyć można leczenie dietą.

zaczerwienienie spojówek. informatycy mają oczy jak wszyscy. Lekarz prowadzi przecież interes oparty na istnieniu chorych.pozór odpowiednich. przeciąg.. W ten sposób prowadzi się zresztą homeopatyczne badania leków i gromadzi wiedzę zawartą w opisach działania środków homeopatycznych. acetylocholina odgrywa zasadniczą rolę w utrzymaniu fizjologicznej wilgotności błon śluzowych.. nie był chętny do płacenia. gwałtowne pojawienie się objawów. stosuje się go w leczeniu. Objawy powyższe znajdziemy w opisie środka Belladonna i rzeczywiście kilka dawek Belladonna D6 wyeliminowało chorobę w ciągu dwóch dni. W nowoczesnym społe-czeńswie oczywiście takie “absurdalne" pomysły są niedopuszczalne. lecytyny. Oprócz wpływu na koncentrację. że procesy starzenia się komórek są przyspieszane jeżeli brakuje naturalnych antyutleniaczy. że będzie regularnie otwierać okno. spojówki jasnoczerwone. palące. Wszystkie wymienione objawy przyczyniły się do wyboru środka. Naturalne antyutleniacze to witaminy C. Cóż. samej witaminy A zwanej retinolem i prowitaminy zwanej B-karotenem. ale będzie jej się to zdarzać częściej niż innym — jeżeli przeciąża wzrok. A że choruje podobnie — cóż. oczy suche. być może to prawda. Tego typu badań nie należy się obawiać ponieważ w homeopatii stosuje się bardzo duże rozcieńczenia wyjściowych substancji. przeszkadzało jej bardzo światło świetlówek. procesy zapamiętywania. Oczywiście ktoś może powiedzieć. źrenice miała rozszerzone. A. Nadwrażliwość na światło. Ochotnicy zażywają środek nie wiedząc o nim nic. Jeżeli kogoś dopadła choroba. wysuszenie śluzówek. że pani M. które cofają się natychmiast po odstawieniu środka. które wspomagają naturalne enzymy komórkowe w walce z wolnymi rodnikami. Coś jeść musimy W pożywieniu nie powinno brakować choliny. witaminy C. Karoten jest przetwarzany w aktywną witaminę w miarę 5 . zaobserwowała u siebie natępujące objawy: nie mogła wręcz znieść światła monitora. od których zależy synteza acetylo-choliny. substancji. Wystarczy. kiedy dla ochłodzenia atmosfery w pracy kilkakrotnie otworzyła okno. często niemierzalne analitycznie. Pani M. Jeżeli byśmy jednak taki środek zażywali wiele tygodni mogłyby się pojawić niektóre objawy charakterystyczne dla danego środka. kiedy wszyscy byli zdrowi. aby tak chorować. Ta ostatnia występuje właściwie w dwóch formach. Na podstawie tych objawów. następnie analizuje się objawy jakie się u nich pojawiają. i witamin B — czyli substancji. Przede wszystkim profilaktyka Chińskim medykom płacono. E. wcale nie musi pracować przy komputerze. jakby wypełnione krwią. Trzeba także pamiętać o tym. a wszystko zaczęło się “wczoraj po południu".

Witamina E — dobrym źródłem tej witaminy są migdały. produktach mlecznych. laskowe i ziemne. może się znajdować w serze. odczekać minutę i zakryć termos. kiełki pszenicy.. Ale musi to być robione “z głową"6. Sprzedaje się je w postaci kropli — taka ciecz zawiera około 40% alkoholu etylowego — dostępne są także w postaci granulek. torebek. to najlepszym wyjściem wydaje się “suplementacja". więc niewielki jego nadmiar nie jest szkodliwy. B-karoten znajduje się w marchwi. Profilaktyka ziołowa i homeopatyczna i. Witamina C — jej źródłem są przede wszystkim owoce. Inne sposoby przygotowywania są z reguły zbyt absorbujące. Jeżeli idzie o środki homeopatyczne to w profilaktyce sprawdzają się się następujące środki Ruta D6 i Euphrasia D6. sklepach Herba-polu. wątroba cielęca. Jakie zioła warto tu wziąć pod uwagę? Przede wszystkim ziele świetlika i koszyczki rumianku pospolitego. morelach. Granulki te. Wiele osób zażywa witaminę C w tabletkach. fixów. a sam też odgrywa rolę wygaszacza wolnych rodników.. Zwykle wystarcza zażywać po 10 kropli w odrobinie . Kompres z wacika nasączonego odpowiednim naparem może sprawić naszym oczom wielką ulgę. to sacharoza nasączona odpowiednim środkiem.potrzeby. Niekiedy dostępne są w postaci tzw. kiwi. aby były przestrzegane. Odpowiednie proporcje to łyżka ziół na szklankę wody. Niektóre rośliny mogą działać ochronnie na wzrok — zmniejszają przykre dolegliwości. orzechy włoskie. Zioła te można łatwo zakupić w aptekach. pestki słonecznika. pełnoziarniste pieczywo. dzikiej róży. jogurt. których nie może braknąć w pożywieniu jest znacznie więcej.. Substancji. pełnoziarniste pieczywo. Zajmuje się tym dietetyka. działają przeciwza-palnie. Witamina B^ jest syntetyzowana przez mikroorganizmy. rybach i jajkach. Istotnym źródłem witaminy C są także ziemniaki. Witaminy B — bogatym ich źródłem są drożdże piwne. W takim jednak przypadku jest to źródło samej tylko wyizolowanej witaminy.. soja. ale nie ma tu miejsca na ich opis. W jaki sposób sporządzamy napar — najprościej jest zalać zioła wrzątkiem w termosie. czarnej porzeczki. Jeżeli jednak nie mamy ochoty się tym zajmować z różnych powodów. które ułatwiają robienie naparów. melonach. pestki słonecznika. gorący i aromatyczny. Cholina — źródłem choliny są kiełki pszenicy. Po około pół godzinie napar jest gotowy. Poniżej zestawiono niektóre najważniejsze substancje z ich najbogatszymi źródłami. dynii. łagodzą podrażnienia. owoce cytrusowe. orzeszki ziemne. brokułach. np.

niekiedy podrażnieniem mechanicznym. który z tych środków najbardziej nam odpowiada. Granulki te są stosunkowo duże. dopóki się same nie rozpuszczą7. jeżeli w ciągu kilku dni nie nastąpi zdecydowana poprawa. Zanurzamy twarz w wodzie i kilkakrotnie otwieramy i zamykamy oczy. gorące i zaczerwienione spojówki. Oczywiście zażywamy je także na “pusty żołądek". Aconitum napellus Stosuje się przy chorobach wywołanych zimnym ale suchym wiatrem. Jeżeli nie mamy (powinna to być zwykła woda.wody. • zimny okład (nawet z samej wody) zmniejsza chwilowo ból. która pozwala odmierzyć odpowiednią jednorazową dawkę. przeciążeniem oczu. ani przyjemne. doustnie dwa razy dziennie. bo środek wchłaniany jest już w jamie ustnej. rumianku. • suche. a potem schować w szufladzie biurka. Dotyczy to granulek firmy Boiron. przetrzymując pod językiem Cały system uzupełniania pożywienia o niezbędne. wystarczy w okresach nasilonej pracy i spowodowanego tym zmęczenia oczu. Niektórzy homeopaci uważają ten sposób za szybszy. W każdym razie nie należy sobie wkraplać do oczu kropli. Co do granulek zażywa się zwykle po 5. obrzęknięte i wrażliwe na zimne powietrze. tzn. Niekiedy bardzo skuteczne są kąpiele oczu. firma FOREVER LIVING PRODUCTS. me jest to ani pożyteczne. które “bardzo pomogły koleżance". 7 6 ROZDZIAŁ 16 LECZENIE ZAPALENIA SPOJÓWEK Niektóre środki homeopatyczne Samoleczenie ma swoje granice. Zamiast czystej wody możemy używać wody z dodatkiem naparu ze świetlika. • częste mruganie. Najważniejsze objawy to: • gwałtowne pojawienie się objawów. jeżeli w oku tkwi jakieś obce ciało nie powinniśmy odwlekać wizyty u lekarza. niegazowana) to możemy wkropić sobie bezpośrednio na język 6-10 kropli. Granulki innych firm mają zwykle zakrętkę-dozownik. . Wykonanie ich jest proste — trzeba mieć tylko czystą wodę. Najlepiej wypraktykować. • powieki stwardniałe. aby był pod ręką. Nie stosować ich do wkraplama do oczu. • bóle oczu (piekące i uciskowe) — nasilają się przy poruszaniu okiem. na pusty żołądek. Nie trzeba zażywać ich ciągle. najlepiej około pół godziny przed jedzeniem. a rzadko występujące substancje opracowała np. lub odwaru z nasion kopru włoskiego. która za pomocą sieci bezpośrednich dystrybutorów rozprowadza miedzy innymi przetwory z Aloe barbadensis — leczniczej odmiany aloesu.

• bóle palące. przeciągiem. to na ogół nocą. lub wieczorem (ok. duże pragnienie i szybkie. niekiedy sprawiają wrażenie wyładowania. twarde Dobrym wprowadzeniem do homeopatycznego leczenia grypy jest książka “Homeopatyczne leczenie chorób przeziebieniowych". 21. Najważniejsze objawy: • bardzo szybkie wystąpienie objawów. Charakterystyczny jest wtedy niepokój. W takich przypadkach stosujemy go podobnie jak przy zapaleniu spojówek. promieniowaniem UV. jazdą na nartach w wysokich górach. • silnie zaczerwienione spojówki. bez odpowiednich okularów). Belladonna podobnie jak Aconitum jest stosowana w chorobach przeziębieniowych. przez okres trzech do pięciu dni. tętno. • wrażliwość na światło i dotyk. Apis mellifica Przyczyną może być uczulenie jak również infekcje. • silna nadwrażliwość na sztuczne światło. • bóle palące. umyciem włosów lub ścięciem ich na krótko. Dawkowanie podobne jak w przypadku zapalenia spojówek. Zwykle pojawienie się potu sprawia ulgę. pięć razy dziennie. nadmiarem światła słonecznego (np. kłujące. • silne zaczerwienienie. przez 3-5 dni. Dawkowanie: zwykle 5 x dziennie po 10 kropli (D6) lub po 5 granulek (CHS). • rozszerzone źrenice. W takich przypadkach charakterystyczna jest wahającą się wysoka gorączka. Z reguły poprawa jest szybko widoczna. niekiedy lekki wytrzeszcz. Jest to także jeden z najczęściej stosowanych środków w początkowym okresie grypy1. 1 . • początkowa suchość może się przerodzić w obfity łzotok.). Atropa Belladonna Stosuje się przy chorobie wywołanej głównie wilgotnym zimnym wiatrem. zaczerwieniona i spocona twarz oraz wysuszone śluzówki. jak i powiek). wysoka gorączka przy suchej na ogół skórze. Aconitum stosujemy w potencji D6 (10 kropli) lub CHS (5 granulek).• jeżeli pojawiają się łzy. Niekiedy stan zapalny może pojawić się bardzo szybko. • początek choroby często około 15. Najważniejsze objawy: • znaczne obrzęki (tak spojówek.

Dawkowanie: Euphrasia stosowana jest przeważnie 3-5 x dziennie po dziesięć kropli (D6) lub 5 granulek (CH9). Stosuje się go w stanach ostrych. Przyczyną może być przeciążenie. łzy są ostre i drażniące. działa głęboko. • bóle uciskowe. . przez kilka dni lub dłużej. przemoczenie. • powieki obrzęknięte. Zasadnicze objawy: • łzotok z wrażeniem suchości zwiększający się na świeżym powietrzu. Jeżeli dodatkowo pokrywają się objawy natury ogólnej lepiej może zadziałać wyższa potencja np. warto dlatego zwrócić uwagę na to. ulgę przynosi pocieranie powiek. łatwo zmieniają nastroje. D12. Dawkowanie 3x dziennie po 10 kropli (D6) lub 5 granulek (CH5). • obfity łzotok. także infekcje. Pulsatilla pratensis Przyczyną choroby może być uczulenie. że osoby podatne na leczenie tym środkiem na ogół lepiej czują się na świeżym powietrzu. Dawkowanie: 3x dziennie 10 kropli (D6) lub 5 granulek (CH5). zmuszają do mrugania. Jest to środek stosowany także w katarze siennym czy zapaleniu zatok czołowych. a wtedy rano oczy są sklejone wydzieliną. • wrażenie piasku w oczach — nasilające się w cieple. Pulsatilla jest środkiem stosowanym w wielu schorzeniach. • spojówki lekko obrzęknięte i zaczerwienione. dusznych pomieszczeń. nie znoszą przegrzanych. Najważniejsze objawy: • wrażliwość na światło nasilająca się w miarę upływu dnia. jak i przewlekłych. Rhus toxicodcndron Przyczyną choroby na ogół jest wilgotne zimno. niekiedy piekące — nasilające się wieczorem. swędzące. palące.• obfity łzotok. • źrenice przeważnie zwężone. • uczucie piasku pod powiekami. powikłania po niektórych chorobach wirusowych. infekcje. CH9. • z czasem wydzielina z oczu może stać się ropna. przez okres kilku do kilkunastu dni. Częściej stosuje się go u kobiet. przeciążenie. CH15. alergia. • objawy nasilają się w cieple. poprawa w chłodzie. przemęczenie. • nadwrażliwość na światło. Euphrasia officinalis Bodajże najczęściej stosowany środek. Środek stosowany profilaktycznie.

trzeba się niezwłocznie udać do specjalisty. Dawkowanie: 2x dziennie 10 kropli (D6) lub 5 granulek (CH7). Często pomaga przy gradówkach. Najlepiej zaraz po przebudzeniu się i przed snem. kilkanaście dni. • rano oczy sklejone. ciepły okład. • spojówki zaczerwienione. które mogą być skuteczne w leczeniu zapaleń spojówek. • łzotok. nasila się przy natężaniu wzroku. Niektóre zioła Jest cały szereg ziół. przez kilka dni. Staphysagria jako środek profilaktyczny u osób ze skłonnościami do jęczmienia stosowana jest zwykle w wysokich potencjach (CH30). np. Profilaktycznie: w okresach nasilenia pracy. • ból piekący. stwardnieniach brzegów powiek. Z wielu ziół leczących stany zapalne spojówek wybraliśmy kilka — kierując się ich . często ropna wydzielina — obfite i bardzo drażniące — powieki bolą jak pokaleczone. Kiedy choroba ma charakter nawrotowy najlepszym rozwiązaniem wydaje się konsultacja z homeopatą. Środek bywa także skuteczny przy doleczeniu mechanicznych podrażnień oka. Zwykle obserwuje się łzotok przy wrażeniu suchości oczu nasilającym się rano i wieczorem. • bóle oczu palące. przez tydzień. przy sztucznym świetle. Trzeba jednak mieć świadomość. Jeżeli nie ma wyraźnej poprawy w ciągu 3-4 dni lub jeżeli przyczyną jest uraz. jak i zapobiega nawrotom choroby. że istnieją granice samo-leczenia. Dawkowanie: 3x dziennie 10 kropli (D6) lub 5 granulek (CHS). dwa. • ulgę przynosi ciepło. Bóle mają charakter piekący i nasilają się przy poruszaniu oczami. Niekiedy ból zdaje się promieniować do zębów. Likwiduje zarówno stan zapalny towarzyszący jęczmieniowi. przez kilka. trzy razy dziennie. Dawkowanie: 3x dziennie 10 kropli (D6) lub 5 granulek (CHS). Ruta graveolens Środek ten wskazany jest po przemęczeniu wzroku. nasilają się w ruchu. Staphysagria Środek jest bardzo skuteczny w przypadku jęczmienia.Najważniejsze objawy: • światłowstręt. • pryszczyki i owrzodzenia na spojówkach. Główne objawy to: • uczucie bolesnego przemęczenia wzroku.

Można go stosować zarówno do przemywań. Do sporządzenia odwaru trzeba wziąć l łyżkę kwiatów na szklankę wody. Po pięciu minutach odstawiamy odwar na kwadrans i przecedzamy.skutecznością i dostępnością. . Bardzo często stosuje się napar z kwiatów rumianku pospolitego. pod przykryciem. jak i do kompresów. Jednym z najskuteczniejszych środków jest miąższ ze świeżego liścia aloesu. Sposób przygotowywania odwaru jest podobny. jaki to aloes. Teraz popatrz na tło i zauważ. Wygodniejszy jest rumianek w torebce. to działanie lecznicze. Jedną łyżkę ziół zalewa się trzema szklankami wody i powoli ogrzewa doprowadzając do delikatnego wrzenia. nie trzeba wtedy przecedzać naparu. Innym cennym środkiem jest kwiat bzu czarnego. Warto uprawiać w domu aloes drzewiasty. Klasycznym środkiem jest ziele świetlika łąkowego. zalewając łyżeczkę kwiatów szklanką wrzącej wody i odstawiając na kwadrans pod przykryciem. z daleka od miasta i drogi. Stosujemy go głównie do okładów. Napar taki można łatwo przyrządzić nawet w pracy. Nie wszystkie mają tak wyraźne Babka lancetowata jest bardzo popularną rośliną. że twój kciuk podzielił się na dwa obrazy. Napar stosowany jest do przemywania oczu i do kompresów. Możemy stosować napar sporządzony z łyżki ziół zalanych w termosie szklanką wrzątku. nie sprawia kłopotów. Kieruj wzrok naprzemiennie na kciuk i odległe tło. widząc go dokładnie i ostro na tle pozostałego niewyraźnie postrzeganego pola widzenia. Już nazwa rośliny wskazuje na jej działanie. a jego działanie lecznicze jest wręcz zadziwiające2. Można go stosować do kompresów lub przemywań — zużyć w ciągu dnia3. ale jeżeli chcemy ją zebrać sami. Spójrz na kciuk. Można używać zgniecionych świeżych liści babki lancetowatej. Bardzo skutecznym środkiem jest odwar z liści babki lancetowatej. ROZDZIAŁ 17 DODATKOWE ĆWICZENIA WZROKU PRZYDATNE W PRACY PRZY KOMPUTERZE Zoom przy użyciu kciuka Wyciągnij przed siebie rękę z podniesionym kciukiem. 3 powinniśmy znaleźć czyste stanowisko. Babka szerokolistna ma nieco słabsze działanie. 2 Trzeba jednak zwrócić uwagę na to. Odwar ten ma także działanie przeciwbólowe. wystarczy jednak utrzymywać wrzenie przez 2-3 minuty. jak dla liści babki.

lub zeza. nawilża rogówkę. Skieruj wzrok na lewą dłoń i szybko ją przybliż na odległość kilku centymetrów od prawego oka. Bates odkrył zadziwiające sprzężenie zwrotne związane z możliwością wyobrażenia i wywoływania z pamięci idealnie czarnej kropki. przesuwając ją w lewo na tyle na ile pozwala na to zakres widzenia"prawego oka. wnętrzem dłoni do siebie.Szybka ręka To ćwiczenie jest zalecane przez Lisette Scholl jako szczególnie pomocne w stanach napięcia obwódki (mięśni) rzęskowej. Nie musisz widzieć wyraźnie litery. aby przypomnienie sobie jej czerni i kształtu było możliwe w każdej chwili. Czarna kropka Narysuj czarną kropkę za pomocą najbardziej czarnego z dostępnych tuszy (atramentu). Zbyt mała częstotliwość mrugania prowadzi do gapienia się. w której wzrok pracuje normalnie. Ponieważ wraz ze zmysłem wzroku umysł także podlega relaksacji. metoda czarnej . Prawidłowe mruganie daje odpoczynek oczom. Moment utrzymania w pamięci. Niektórzy stosują umieszczanie karteczek przy klawiaturach komputerów przypominających o częstym mruganiu. Metoda “czarnej kropki" była jedną z najbardziej lubianych i skutecznych metod stosowanych przez Batesa w leczeniu swoich pacjentów. tak aby stała się tobie doskonale znajoma. Zakryj swoją prawą ręką lewe oko i wyciągnij przed siebie lewą rękę. Zmuszaj prawe oko do szybkiej zmiany ogniskowej. Badaj kolor tej kropki. Gdy tylko obraz dłoni się wyostrzy natychmiast powróć dłonią do pozycji wyjściowej. Jeżeli pacjent potrafił po otworzeniu oczu utrzymać jej idealnie czarny kolor i kształt (z reguły jednak w początkowym okresie leczenia kropka “bladła"). że potrafił wyraźnie zobaczyć tę (i inne) literę. masuje gałkę oczną i zmusza źrenicę do zwężania się i rozszerzania. Porównaj różnicę w kolorach. Wykonaj to ćwiczenie kilka razy i zmień ćwiczące oko i rękę. czy też nie? Powtórz z innymi literami. to okazywało się. uwolniony od nawykowego stanu napięcia. otwórz oczy i raz jeszcze postaw ją na fragmencie litery. Ludzie z wadami refrakcji wykazują tendencję do mrugania w rytmie rzadszym niż 20 mrugnięć na minutę. a następnie nałożył ją na literę na tablicy testowej. po otworzeniu oczu obrazu czarnej kropki jest po prostu chwilą. Praca przy monitorach komputerowych powoduje wysuszenie oka i w tej sytuacji częstsze mruganie pomaga nawilżyć prawidłowo rogówkę. Czy intensywność czarnego koloru kropki zmienia się. Zamknij oczy i ponownie wyobraź sobie swoją czarną kropkę. gimnastykuje zewnętrzne mięśnie gałki ocznej. Mruganie Pamiętaj o częstym mruganiu. Popatrz na jakąś (niewyraźnie widzianą) literę na tablicy i “połóż" na jej fragmencie swoją kropkę.

to być może ze zdumieniem spostrzeżesz. wyobraź sobie swoją czarną kropkę i koncentrując się na tym. czy zdarzenia. na ich spontaniczne i “samoistne" nadejście. dużą czarną literę O.kropki znalazła zastosowanie w procesie przypominania sobie zapomnianych faktów. . przy nadal zamkniętych oczach obrysuj krawędź litery O tam i z powrotem pomiędzy punktami odpowiadającymi godzinie 12 i 8. Widzenie jest naszą interpretacją wrażeń odbitych na siatkówce. aby jej czerń nie zbladła i nie zszarzała. Zamknij oczy i wyobraź sobie okrągłą. Wyobraźnia opiera się na pamięci i jej sposób zastosowania w procesie odzyskiwania dobrego wzroku jest podobny. w którym podejrzewasz istnienie tymczasowo zapomnianego faktu. o wiele lepiej jest użyć wyobraźni i pozwolić na dokonanie się zmian w swoim własnym czasie. Ćwiczenia percepcji wzrokowej Widzenie jest w głównej mierze funkcją umysłu. staraj się nakierować ją w ten region umysłu. że gdy umysł-oko nie jest zogniskowane. postaw dużą czarną kropkę na miejscu godziny 12 i 6. Wyobraź sobie. Usiądź wygodnie. Traktując swój nos jak długi ołówek. Jeżeli nie możesz sobie czegoś przypomnieć. iż potrafisz wyraźnie odczytać tę literę! 0 — wahadło Ćwiczenie opracowane przez Margaret Corbett. Tak jak gdyby to była tarcza zegara. Powoli przemieszczaj to żółte słoneczne światło do tyłu. spróbuj przesuwać kropkę po konturach tej litery. a ona nie straciła swojego głęboko czarnego koloru. Napięcie wytworzone w związku z oczekiwaniami szybkich postępów jest szkodliwe. zamknij oczy i oddychaj swobodnie. tak jakby słońce wpadło do niego. powoli zaczną pojawiać się wszystkie potrzebne chwilowo zapomniane szczegóły. umysł-mózg także znajduje się w rozproszeniu. Bates stwierdził. że możesz widzieć dobrze. skieruje twój umysł w tym kierunku. Kładąc nań obraz swojej kropki. Droga koloru Ćwiczenie opracowane przez Martin Sussman. Jeżeli uda ci się umiejscowić kropkę na literze. Wyobrażanie sobie. wzdłuż nerwu wzrokowego do centrum wzrokowego w lewej tylnej części kory mózgowej. Jeżeli ci się to uda. Powtórz ten cykl sześć razy. Następnie powtórz ten wahadłowy ruch pomiędzy punktami odpowiadającymi godzinom 3 i 9. później przesuń światło w prawo i wzdłuż prawego nerwu optycznego powróć do prawego oka. Czasami sarno przywołanie z pamięci wyobrażenia czarnej kropki powoduje nagły i dokładny przypływ pożądanych wspomnień. że twoje lewe oko jest wypełnione jasno-żółtym światłem. Cierpliwość jest kolejnym ważnym czynnikiem pomagającym w stosowaniu metody Bates'a.

Wypowiedz w pamięci słowo “ruch" i obejrzyj swoje otoczenie próbując dostrzec w nim ruch. że któryś z tych zbiorów jest bardziej prawidłowy i bardziej właściwy od innych. Ale nikt nie ma prawa twierdzić. przenośni) odzwierciedla się w naturze twoich psychofizycznych problemów i vice versa. Wraz z drugim oddechem powtórz “kształt" i dodaj świadomość kształtu. niż inne. postrzeganie formy. oraz sposób w jaki odbieramy i odczuwamy świat przedstawiony naszym zmysłom. Przy trzecim oddechu powtórz “kolor" i dodaj percepcję koloru. aż nie stanie się nieświadomym nawykiem. Selby wyróżnił cztery rodzaje percepcji: postrzeganie ruchu.. Na koniec wraz z czwartym oddechem wykonaj krótką powtórkę wszystkich trzech poprzednich spostrzeżeń i odnieś je do wszystkiego innego co pozostało. czego nie chcesz zobaczyć? • Co jest ukryte przed tobą przy twoim obecnym stanie wzroku? . wysokość). niektóre po prostu mogą być bardziej przystające do określonych uwarunkowań. za i wokół niego (odległość. wyobrażeń. Krótki test • Co działo się z tobą i twoim otoczeniem w czasie. lub jego brak. a szczególnie w uaktywnianiu i używaniu naszych ciał. przekonań. Często ograniczamy naszą świadomość nie korzystając z niej w pełni i koncentrując się wyłącznie na jednym lub dwóch jej rodzajach. by umożliwić wgląd wewnątrz siebie samego. linii i struktury obiektów. sposobów postrzegania. czy formy. Każdy ma prawo do posiadania swojego indywidualnego zbioru metafor. To wszystko może stać się naprawdę przyjemnym doświadczeniem. Terapia reedukacji wzroku polega na użyciu zewnętrznych środków w taki sposób.Integracja percepcji John Selby zaproponował doskonałe ćwiczenie służące do rozszerzania postrzegania. jak również uświadom sobie samą przestrzeń zarówno zajmowaną przez obiekt jak i rozciągającą się przed. szerokość. swoich emocji i metafor. po czym umiejętnie zlokalizuj te wrażenia w przestrzeni. postrzeganie koloru i percepcja objętości.. Systemy przekonań są relatywne w stosunku do każdej jednostki. albo przestrzeni. Emocjonalna natura widzenia Każdy z nas postrzega świat jako zbiór metafor. Natura twoich metafor (zespołów wierzeń. które stosujemy w życiu. Ten zabieg można stosować w stosunku do każdego obiektu i można go z łatwością wykonywać co godzinkę. gdy pierwszy raz założyłe(a)ś okulary? • Dlaczego chcesz poprawić swój wzrok i widzenie? • Jak wyglądały pierwsze kontakty z twoim okulistą? • Czego się obawiasz? Jak poszczególnego rodzaju lęki wpływają na to. Te metafory reprezentują nasz system przekonań i wierzeń.

Autor. ... Powodzenia. możesz wierzyć lub nie — dzięki tej książce wiele osób usprawniło i wyleczyło swój wzrok. powodzenia.• Jakie odnosisz korzyści z twojego obecnego stanu wzroku? • Jak wyglądały twoje doświadczenia z nauką czytania? • Jaki masz stosunek do swoich okularów? • Jaki wzrok mają twoi rodzice? Życzę Tobie wytrwałości.

You're Reading a Free Preview

Pobierz
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->