P. 1
Dziennik Ustaw Nr 43

Dziennik Ustaw Nr 43

|Views: 33|Likes:

More info:

Published by: Katarzyna Krzemień on Jun 21, 2012
Prawo autorskie:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

08/20/2013

pdf

text

original

430

ROZPORZ,(\DZENIE MINISTRA TRANSPORTU I GOSPODARKI MORSKIEJ
z dnia 2 marea 1999 r.

w sprawle ,warunk6w techntcznych.Jaklm powtnny odpowiadac drogi publiczne i Ich usytuowanle.
Na podstawle art. 7ust. 2 pkt 2 ustawy z dnla 7 lipca1994 .... Prawo budowfane (Oz. U. Nr 89, paz. 414, \L, z 1996 r.·Nr,:100;poz.4155"Nr 106, poz.: 496 I Nr 146, paz. 680~z 1997 r. Nr 88, poz. 554 I N r 111,paz. 726 oraz :2.1998r. Nr22, pOI. 118 ,Nr:106, pal. 668) zarzlldza sl~, .co nast~puJe·;· Ozlat I

3. Warunki techniczne, 0 kt6rych mowa w ust. 1, przy zachowaniu przeplsow Prawa budowlanego, przepis6w 0 drogach publicznych oraz przepis6w odr~bnych, a taki:e ustalen Polskich Norm zapewniaj(l w szezeg6lnosci:
1) spetnienle wymagan podstawowych dotvczacvch:

a) bezpleczenstwa uzvtkowenla,
.b) ncsnoscl l statecznoscl konstrukcji, c) bezpleczenstwa z uwagl na moiliwoM wystQpienta potaru lub Innego mlejscowego zagroienla, d)' eehrenv 6rodowlska ze szczeg61nym uwzglfitdnlenlem ochrony przed nadmlernym hatasem, wlbraelamt, zanleczyszczenlaml powletrza, wody I gleb.

IpFiZEPISV,OGOLNE' idiJI 1)1~i,1'.!Rozporiijdzenle 'okre~la'warunkl technlczne,
(z'nlml,jurzttdzenlabudowlaneorazlch
!Jaklmpowlnnyodpowlada6 droglpubllcznel

~ifoto.tradYiPtatne rdrOg'owe 'oblekty'lntynlerskle

~1IW~w1ru1,ktt;~h~tci~;;t~kin;')Pb~lh'h~lb1lpS~I$'di6
oraz

usytuowanle;':1

zwlqzans

11Q.bit.!~~.t}QW~!'1I'I!9.,kr~tUaJII ptZeplay edrebne,

;

"(

Poz.430 }(:;;, ·:~~~~~~g~1~~!~t~i'~~}t(Wt~11,U~kb~~il~~;8~~:~~;p'~~~~~.. . >:~~:~~t~~'t~b cZQ~ci~~'llmoiliwosc wyboru kierun.' lem ..d I' bl" j, /."., " :. """""""'::":·""""'ii',.;..r:'k U jaz d"y,... • .. ." .' ~en: e .. ;rogplI .Iczn~ !1':~.{;;.:~'!"~~~)'i·'1'~I.·l"'\'··l>i'"''"':''i·':i'~f',\ •.. "'" '. . . ,(\·1(\';.:\ ·l~~b~d~·~\'~aru~I<i·do·i<o#;:t~.;J'~'i~~~~f wfiilei~ rozumie si~ przez to krzyiowanie si~ tub ·M~(!l"~':;f.rlejprzezosoby nfepefnosprawne,wszczeg6Inoscl.N;(j;';~'~potllczenie dr6g na r6inych poziomach, zapewniai};f~~:.:'\"i~~~~p.C?ruszaj~ce wozkach' inwalidzkich.,~ ,:;;~,<·t.::;:~~;r:~~~;jClce slQ na petna lub czesclowa rnozllwcsc wyboru kle\.,.1: '.<1;,.

~~bl·i~~~~1~;J~:1(h
-:

stosu}e si~ projek·~;::'t:~·;:' .. " . • ' ,:. ;. :.Ll):t,.o . niu;'Wykonywanlu dr6g publicznych i zwiClzanych(J 1) przeJeidzle drogowym - rozurrue SIQprzez to krzy;',,'/rfz1nimi'Urilldzen budowlanych, atakie ich odbudowie, .::; iowanie siQ dr6g na r6inych poziomach, nie umozi;r;\8(rozbudowie/:przebudowie oraz przy remontach ObjQ".\~:('liwiajClce wyboru kierunku jazdy, ;Y;'>':':" ch?b()wictzkiem uzyskania pozwolenia na budowQ.;!;;·12) zjefdzie;.... rozumie siQ przez to czose drogi na po:::8'~( :r;·i.":ii·\;,,·: ',':'< '. .'. ';"'~, =: • ' .. " fctczeniu z drogll nie bOdClClldrogct publlczna lub na ;AY~~ }!;n~~roe w rozporzadzenlu Jest mowa o. ." . potaczenlu drogi z dojazdem do nleruchomoscl :\ .... 'rodze~;rozumie siQ przez to drogQ publlczria,' .... :.; I,' ." przy drodze; zjazd nie jest skrzyiowaniem, .
.

~!l:,"'ti (i.

;~'r.JiP<:/:'·;~.f~t,~,:r\~~J",',t~')··!Y~;,,:\f.<,,:'\ ,>':,,-:";

J .2;PlieprsYioi"porzlldzEmia i

:~~'"::,;:,:,~\,"":'~y\::J,,,:'~~~/!,~.,~j.:,,~.~ ~'<"r~, '~\')';_'.:'~.: ,;:,',,),\,~

przy

;':'h\~H~':'::'::'runku

jazdy

f

'

_:rozumle siQ przez to teren ie-.' :.:;;~Jl:\~~~r1ictCY,w otoczeniu drogi,na kt6rym dornlnula obszar.',. .. """'ryo miejskich zasadach zagospodarowania, wy::i'magajctce urzadzen infrastruktury technlczne], lub . 'i·::;,;;!;i4f~:,;;.'obszary przeznaczone pod takie zagospodarowa;'<;'·'\:;:nie w miejscowym planie zagospodarowania prze':':·ii!.':i'i\·::~t~~ennego, i·\",·;3).;Iiniach rozqranlczalacvch drog~ rozumie siQ .,Y;ij/:(i'!:';przez to granice teren6w przeznaczonych na pas :"i"iil;Sj".'drogowy lubpasy drogowe ustalone w miejsco/;:.~;>j:;wym .'planie zagospodarowania przestrzennego ·..:rr;j/?'Iub w decyzjl 0 warunkach zabudowy i zagospoda··,;:;i0.;'\,:-:rowania teronu, a w wypadku autostrady - w de':~';'i/cyzji 0 ustaleniu lokalizacji autostrady; w liniach /.i;,rozgraniczajClcych drogi na terenie zabudowy (ull.'':·;):cy) mogct znajdowac sle r6wniei urzadzenla infrap.. struktury technicznej nie zwlqzane z funkcjct komu, " .. nikacyjnct drogi,
-: I

:/';::;(l! ... ,~tei1iei~budowy

13) wyjefdzie z drogi lub wjeidzie na drogo - rozumie siQ przez to cz~sc drogi stanowlaca potaczenle jezdni tej drogi z fctcznicct na woile albo z obiektem lub urzadzenlem obstugi uczestnik6w ruchu, 14) natezenlu miarodajnym ruchu - rozumie siO przez to natezente ruchu wvstepulace w roku prognozy, wyraione llczba pojazd6w na godzino (P/h), 15) krotosci odcinka drogi - rozumie siQ przez to stosunek sumy bezwzqlednvch wartoscl katow zwrotu kierunk6w trasy drogi wyraionych w stopniach do jego dtuqoscl wyraionej w kilometrach. , § 4. 1. W celu okreslenla wymagan technicznych .i uiytkowych wprowadza si~ nastepulace klasy dr6g: 1)autostrady, oznaczone dalej symbolem "A", 2) ekspresowe, oznaczone dalej symbolem "S", dalej 3) gf6wne ruchu przyspieszonego, symbolem "GP", 4) gf6wne, oznaczone dalej symbolem oznaczone "G",

'4) klasle drogi - rozumie si~ przez to przvporzadkowanie drodze odpowiednich parametr6w technicz-nvch, wvnlkajacvch z jej cech funkcjonalnych, 5) predkoscl projektowej - rozumie si~ przez to parametr techniczno-ekonomiczny, kt6remu Sctprzyporzadkowane graniczne wartoscl element6w drogi, proporcje miQdzy nimi oraz zakres wyposaienia drog!; predkosc projektowa nie jest zwlqzana z predkoscla dopuszczatna, 0 kt6rej mowa w przepisach 0 ruchu drogowym, 6, preckoscl miarodajnej - rozumie siQ przez to parametr odwzorowuiecv pr~dkosc samochod6w osobowych w ruchu swobodnym na drodze, sfuiClcy do ustalanla wartoscl element6w drogi, kt6re ze :wzglQdu na bezpleczenstwo ruchu powinny bye dostosowane do te] predkosel,

5) zbiorcze, oznaczone dalej symbolem "Z", 6) lokalne, oznaczone dalej symbolem "L", 7) dojazdowe, oznaczone dalej symbolem ,,0".
w rozumie. .e niu przepis6w 0 drogach publicznych, powmny rrue parametry techniczne i uiytkowe odpowladalace nastepujacvm klasom dr6g: 1) drogi krajowe - klasy A, S, GP i wyjcttkowo klaG sy, 2) drogi wojew6dzkie - klasy G, Z i wyjcttkowo klasy Gp, 3) drogl powiatowe - klasy G, Z i wyjcttk6wo klasy L, 4) drogi gminne ' klasy L, 0 2. Orogi zaliczone do jednej z kategorii,

n pasle

awaryJnego postoju, zwanym dalej "pasem awaryJnym" - rozumle slQ przez to czose pobocza 'sfuiQcQ do zatrzymywania slQ f postoju poJazd6w . i.unleruchomlonych z przyczyn technicznych, '.

i wyJCltkowo klasy Z.
OROGI

Ozlaf " USYTUOWANIE

8fp~'8fed'zf:elQcym:, . " ., . • . .... .... .'. /;V a)4rodkowym pasle dzlelQcym - rOlumle81QPrZez .'.' ,i;;to cz~46 drogl stanow1ctcQ rozdzlelenle Jezdnl pne, .rznaczonych dlaprzeclwnych klerunk6w ruchu, l'\t'\j ...,.,.v·j!n·pasledzleIQcym-rozumle sto przezto, stanowlQcll rozdzl~Ienle Jezdnl o'terenu,

.:. § 5. Usytuowanle dragl oznaczaw rilniejszyrri rozporzctdzeniu umleszczenle jej element6w w pasie terenu wyznaczonym IInlami rozgranicza]Qcymlw miejscowym planle: zagospodarowanla przestrzennego.lub. w decyzjl 0 warunkach zabudowy lzagospodarowanla w trybfe okre~lonymw przeplsacho Z8'108POnlu przestrzennY'T'~·it1:i;/;'.:\-:!i:;',\;\:'!;,':<,r!::· ..::/ ' ,. .: . '.. ..' 1"dr6gi'*'dtril~6h':roigl'(I'n':1 'lc'zaJ'~'Ch

Dziennik Ustaw Nr 43

- 2375-

Poz. 430

t6w drogi i urzetdzen z nla zwlazanvch wynikajeteyeh z ustalonyeh doeelowyeh transportowyeh i innyeh funkeji drogi oraz uwarunkowan terenowyeh.

§ 7.1.Szerokosc uliey w liniach rozqraniczajacvch. z zastrzeieniem ust. 3 i 4, nie powinna bye mniejsza niz okreslona w tabeli:

Najmniejsza szerokosc w liniach rozqraniczajacvch uliey Klasa uliey jednojezdniowym (m) dwujezdniowym

0

przekroju

(m)

1x2 1 S
GP G
Z 2

2x2
3

2x3
4

30 25 20 12 10

40 40 35 30

50 50 45

-

L
0

-

-

2. W wyjCltkowych wypadkaeh, uzasadnionych .trudnymi warunkami terenowymi lub istniejacvrn zagospodarowaniem, dopuszcza sle przvjecie mniejszyeh szerokosci ulic nii podane w ust. 1, jednak pod warunkiem spetnienia wymagan, 0 kt6rych mowa w § 6. Przvjecle mniejszej szerokoscl ulicy'w liniach rozgraniczajeteych wymaga przeprowadzenia analizy obejmujace]: 1) wzajemne rozmieszczenie jej element6w oraz urzadzen infrastruktury technicznej, w charakterystycznych przekrojaeh poprzecznyeh, 2) spos6b etapowego i docelowego odwodnienia, 3) spos6b wysokosciowego rozwiazania ulicy, 4) wptyw lstnlejaceqo wartosciowego zadrzewienia, 5) podstawowe uwarunkowania hydrogeologiczne i geotechniczne, a w szczeqolnosci wvstepowanle grunt6w 0 matej nosnoscl oraz teren6w zalewowyeh, 6) podstawowe uwarunkowania ochrony srodowlska, a w szczeqolnoscl sposoby ochrony przed nad-

miernym hatasem, wibracjami i zanieezyszczeniami powietrza. 3. Szerokosc uliey, okreslona w ust. 1, powinna bye odpowiednio zwiekszona, jeieli przewiduje si{! umieszczenie w tej ulicy wieksze] liczby pas6w ruchu, torowiska tramwajowego, sciezek rowerowych, pas6w lub zatok postojowych, pas6w zieleni wysokiej lub urzadzen odwodnienia powierzchniowego. 4. Rozmiary terenu potrzebnego na wezet, skrzvzowanie ulicy klasy Z lub ulic wyiszych klas z utica klasy Z, G lub GP oraz na p!ac i parking powinny bye okreslone indywidualnie. Na skrzyiowaniu ulicy klasy L lub o z utica klasy L lub 0, a takze na skrzyiowaniu ulicy klasy Z z ulica klasy L lub 0 powinny bye stosowane narozne sciecia linii rozqraniczajacvch nie mniejsze nii 5 m x 5 m.
§ 8. 1. Szerokosc drogi w liniach rozqraniczajacvch poza terenem zabudowy i nie przeznaczonym pod zabudowe nie powinna bye mniejsza nii okreslona w tabeli:

Najmniejsza szerokosc w liniaeh rozqranlczajacvch drogi Klasa drogi jednojezdniowym (m) dwujezdniowym

0

przekroju

(rn)

1x2
1

2x2
3

2x3
4

A S

30 25 25 20 ;15
,,'I, I
Oi),\

2

60 40 35 35 30

70 50 45

GP G
Z
',I 'i'."!'
)1_"

-

"L
I
, I
I

;,~';.j~:;'~'":,~, 'D ,,': '.~ ":: ~
,;" ,

,

,16 .

,

-

-

'.,1"
, 'r,

"

,

"

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2376-

Poz. 430 cej sieci drogowej takie odstepv uzasadniajq, przy czym stosowanie na drodze klasy GP zjazd6w jest dopuszczalne wyjqtkowo, gdy brak innej mozliwosci dojazdu lub nie jest uzasadnione bqdz moiliwe wykonanie albo wykorzystanie istniejqcej drogi klasy D lub L do obsfugi przylegtych nieruchomosci; 4) droga klasy G powinna rniec powiqzania z drogami nie niiszej klasy nii L (wyjqtkowo klasy D), a cdstepy rniedzv skrzyiowaniami poza terenem zabudowy nie powinny bye mniejsze niz 800 m oraz na terenie zabudowy nie mniejsze nii 500 m; dopuszcza sle wyjqtkowo odstepv rniedzv skrzyiowaniami poza terenem zabudowy nie mniejsze niz 600 m, a na terenie zabudowy - nie mniejsze niz 400 m, przy czym na drodze klasy G naleiy oqraniczvc liczbe i czestosc zjazd6w przez zapewnienie dojazdu z innych dr6g niiszych klas, szczeg61nie do teren6w przeznaczonych pod nowa zabudowe: 5) droga klasy Z powinna rniec powiazania z drogami wszystkich klas, z ograniczeniami wynikajqcymi z pkt 1 i 2, a odstepv rniedzv skrzyiowaniami poza terenem zabudowy nie powinny bye mniejsze niz 500 m oraz na terenie zabudowy nie mniejsze nii 300 m; dopuszcza sie wyjqtkowo odstepv rniedzv skrzyiowaniami poza terenem zabudowy nie mniejsze nlz 250 m, a na terenie zabudowy - nie mniejsze niz 150 m, przy czym na drodze klasy Z naleiy dqiye do ograniczenia liczby zjazd6w, szczeg61nie do teren6w przeznaczonych pod nowa zabudowe.

2. Szerokosci dr6g, 0 kt6rych mowa w ust. 1, obejrnuja: jezdnie, pobocza, skarpy 0 wvsokosci 0,75 m, rowy drogowe oraz pasy terenu za rowami, zgodnie z przepisami 0 drogach publicznych. 3. Szerokosc drogi w liniach rozqraniczejacvch winna bye zwlekszona, jezeli zawiera ona elementy urzadzenia inne nii wymienione w ust. 2. polub

4. Rozmiary terenu potrzebnego na wezel, skrzvzowanie drogi klasy Z poza terenem zabudowy lub dr6g wyiszych klas z droqa klasy Z, G, GP lub S oraz na plac i parking powinny bye okreslone indywi,dualnie. Na skrzyiowaniu drogi klasy Z z drogCl klasy L lub D powinny bye stosowane naroine sclecia linii rozqranlczalacych nie mniejsze nii 10 m x 10 m, a przy istniejqcej zabudowie dopuszcza sie nie mniejsze nii 5 m x 5 m, zas na skrzyiowaniu drogi klasy L lub D z drogCl klasy L lub D powinny bye stosowane narozne sciecia nie mniejsze nii 5 m x 5 m.
§ 9. 1. W celu zapewnienia wymaganego poziomu bezpieczenstwa ruchu drogowego okresla sie nastepu[ace warunki potaczen dr6g, dopuszczalne odstepv rnledzv weztarni lub skrzyiowaniami oraz warunki stosowania zjazd6w, przy czym przez odstep miedzv w~zfami lub skrzyiowaniami rozumie sie odleqlosc rniedzy punktami przeciec osi dr6g na sqsiednich weztach lub skrzyiowaniach:

1) droga klasy A powinna miec powiqzania z drogami klasy G i drogami wyiszych klas, odstepv miedzv weztarni nie powinny bye mniejsze niz 15 km, a w granicach lub sqsiedztwie duzeqo miasta lub zespofu miast -- nie mniejsze niz 5 km; dopuszcza sie wyjqtkowo pojedyncze odstepv nie mniejsze niz 5 km, a w granicach lub sqsiedztwie duiego miasta lub zespolu miast·nie mniejsze niz 3 km, jeieli potrzeby funkcjonalno-ruchowe takie odstepy uzasadniaja, przy czym stosowanie na drodze klasy A zjazd6w jest zabronione; 2) droga klasy S powinna rniec powiqzania z drogami klasy G (wyjqtkowo klasy Z) i drogami wyiszych klas, odstepv miedzv weztarni (skrzyiowaniami) poza terenem zabudowy nie powinny bye mniejsze niz 5 km, a na terenie zabudowy w granicach lub sqsiedztwie duiego oraz srednieqo miasta _. nie mniejsze niz 3 km; dopuszcza sle wyjCltkowo pojedyncze odstepv miedzv weztami (skrzyiowaniami) nie mniejsze nii 3 krn poza terenem zabudowy, a na terenie zabudowy - nie mniejsze nii, 1,5 krn, [ezeIi potrzeby funkcjonalno-ruchowe takie odstepv uzasadnlaja, przy czym stosowanie zjazd6w na drodze klasy S jest zabronione; 3) droga klasy GP powinna miec powiqzania z drogami klasy Z (wyjqtkowo klasy L) i drogami wyiszych klas, a odstepv rnledzv skrzyiowaniami (w~ztami) poza terenem zabudowy nle powinny bye mniejsze nli 2000 m oraz nle mniejsze nli 1000 m na terenie zabudowy; dopuszcza si~ wyjqtkowo pojedyncze odstepv ml~dzy skrzyiowaniami poza terenem zabudowy nle mnlejsze nli 1000 m, a na terente zabudowy - nle mnlejsze nli 600 m, jeieli potrzeby funkcjonttlno-ruchowe lub uksztattowanie istnlejll-

2. Przy przebudowie albo remoncie drogi, w wypadku uzasadnionym uksztaftowaniem istniejqcej sieci drogowej, dopuszcza sle wyjqtkowo odstepstwa od warunk6w dotyczqcych odstepow rniedzv skrzyiowaniami, okreslonvch w ust.1 pkt 3, 4 i 5, jeieli nie spowoduje to poqorszenia stanu bezpieczenstwa ruchu. Dziaf III DROGA i POlJ\CZENIA Rozdziaf 1 Wymagania
§ 10. 1. Droga powinna

DROG

og61ne miec w szczeqolnosci: do ruchu pojazdo

1) [ezdnle d6w,

[ezell jest przeznaczona jeieli

2) pobocza lub chodnik ruchu pieszych,

jest przeznar.zona

3) torowisko tramwajowe - jeieli do ruchu pojazd6w szynowych. 2. Droga klasy A powinna tqcznosci alarmowej.

jest przeznaczona

mlec takie

urzqdzenia

§ 11. Droga I zwlqzane z nlq urzqdzenla powinny mlec forme archltektcnlczna dcetceowana do krajobrazu i otacza]llco9o zagospodarowanla.

Dziennik

Ustaw Nr

43

-

2377 projektowe okreslone

Poz. w tabeli:

430

§ 12. 1. Dla klas dr6g, 0 kt6rych

mowa w § 4 ust. 1, ustala sle predkosci

Klasa drogi predkosc projektowa drogi (krn/h): poza terenem zabudowy na terenie zabudowy

A

S
1202),100,SO

GP 1OO,SO, 70,60 70,60

G 70,60,50 60,50

Z

L

D

60,50,40 60,50,40

50,40 40,30

40,30 30

120,100,801) 80, 70,601)

1) 2)

Dopuszcza sle przy usytuowaniu drogi na obszarze intensywnie zurbanizowanym. Moina stosowac na dwujezdniowej drodze.

2. Droga klasy A powinna rniec predkosc projektoWq ustalona dla tej klasy drogi w ust. 1, z uwzqlednieniem warunk6w okreslonvch w przepisach techniczno-budowlanych dotyczqcych autostrad pfatnych.

§ 13. 1. W wypadku droq klasy G i droq wyiszych klas wprowadza sie predkosc rruarodajna, okreslana w nastepuiacv spos6b:

1) na dwujezdniowe]

drodze poza terenem zabudowy: przv Vp 2100 km/h. przy Vp

3. Droga klasy S i drogi niiszych klas powinny rniec predkosc projektowq ustalona dla tych klas dr6g w ust. 1, stosownie do warunk6w terenowych i zagospodarowania.
4. Droga zaliczona do sieci dr6g miedzvnarodowych nie powinna rniec predkosci projektowej niiszej niz wynika to z przepisow 0 gtownych drogach ruchu m iedzvnarodoweqo.

Vm Vm

= Vp = Vp

+ 10 krn/h + 20 km/h

s SO krn/h,
(krn/h), (krn/h), poza tere-

gdzie:

Vm Vp -

predkosc miarodajna predkosc projektowa

2) na dwupasowej

nem zabudowy

drodze dwukierunkowej zgodnie z tabela:

Kretosc drogi (o/km) drogi klasy S lub 7,0 m
0

<SO
jezdni 7,5 m

80-160 100 90 90 SO 80

161-240 90 80 SO 70 70

>240 SO 70 70 70 60

szerokosci

110 110 100 90 90

drogi 0 szerokosci jezdni 7,0 m z utwardzonymi poboczami Predkosc miarodajna (krn/h) drogi 0 szerokosci bez utwardzonych jezdni 7,0 m poboczy

drogi 0 szerokosci jezdni 6,0 m z utwardzonymi poboczami i drogi 0 szerokoscl bez utwardzonych jezdni 6,0 m poboczy

3) na drodze na terenie zabudowy:

Rozdziat 2 Jezdnie
§ 14. 1. Na drodze klasy Z i drogach wyiszych klas liczba jezdni oraz liczba pas6w ruchu na jezdni powinny bye ustalone z uwzqlednlenlem klasy drogi oraz wlelkoscl miarodajnego natezenla ruchu.

Vm = Va + 20 km/h, jeieli jezdnia nie jest ograniczona kreweznlkarnl,

Vm • Va + 10 krn/h, jeieli jezdnia jest oqranlczona z jednej lub z obu stron krawemlkaml,
gdzle:

Vm - predkosc mlarodajna (km/h), Va - najwlQksza dopuszczalna prQdkosc samochod6w osobowyeh na drodze, ogranlezona kfem fub dopuszezona przeplsaml (km/h). zna-

2. Droga klasy A, a takie ulica klasy S powinny mlec co najmnieJ dwie jezdnie, kaid~ przeznaczona dla [adnego kierunku ruchu. 3. Jednojezdniowa droga klasy llub droga wyiszej klasy powinna mlec co najmnlej dwa pasy ruchu, z zastrzeienlem ust. 6.

2. Pr~dkos6 mlarodajna powlnna bye co nelrnnle] r6wna prQdk04el projektowej drogl I nle wl~ksza od nlej 0 willeej nli 20 km/h.

Dzieunlk Ustaw Nr 43

-

2378-

Poz.430

4. Droga klasy 8, GP lub G poza terenem zabudowy o czterech lub wieksze] liczbie pas6w ruchu w obu kierunkach, z wytClczeniem pas6w dodatkowych, powinna rniec dwie jezdnie, kaidCl przeznaczona dla jednego kierunku ruchu, z zastrzeieniern ust. 5. 5. W wypadku oqraniczen terenowych dopuszcza sie stosowanie poza terenem zabudowy [ednojezdniowej drogi czteropasowej klasy GP lub G na odcinku o dtuqosci nie wieksze] nii 2 km, jeieli kierunki ruchu b~dClrozdzielone bariera ochronna, 6. Przy etapowaniu budowy, a takie przy przebudowie albo remoncie drogi klasy Z lub L poza terenem zabudowy, dopuszcza sle stosowanie jezdni jednopasowej 0 szerokosci 3,5 m - 3,0 m z poboczami 0 na-

wierzchni co najmniej twardej 0 szerokosci nie mniejsze] nii 1,0 m, jeieli jest to uzasadnione warunkami miejscowymi lub wielkoscla ruchu. 7. Szerokosc jezc.ini na drogowym obiekcie iniynierskim powinna bye nie mniejsza nii przed obiektem. 8. W strefie zamieszkania szerokosc pasa terenu przeznaczonego do ruchu pojazd6w i pieszych powinna bye dostosowana do potrzob: nie powinna bye ona mniejsza, niz wynika to z warunk6w okresionvch w przepisach dotvczacvch dr6g poiarowych.
§ 15. 1. Szerokosc pasa ruchu, z zastrzeieniem ust. 6 i § 16, okresla tabela: §

14

Usytuowanie drogi poza terenem zabudowy na terenie zabudowy
1) 2)
3) 4) 5) 6)

Szerokosc pasa ruchu (m) na drodze klasy
A

S 3,50 3,752) 3,50

GP 3,50 3,50 3,50-3,253)

G 3,00-3,50 3,50 3,50-3,253) 3,25-3,004)

Z 2,75-3,00 3,50 3,50-3,253) 3,25-2,754)

L

D 2,50-2,755) 3,50-3,006) 2,50-2,255) 3,50-3,008)

3,75') 3,50

2,50-2,75 3,00 3,00-2,507)

7) 8)

Stosuje sle w szczeqolnosci na drodze 0 dw6ch pasach ruchu na kaidej jezdni i predkosci projektowej 120 krn/h. Stosuje sie na jednojezdniowej drodze 0 predkosci projektowej 100 km/h. Dopuszcza si{l stosowanie w wypadku przebudowy albo remontu drogi. Stosuje sie przy uspokaianlu ruchu. Stosuje si~ na drodze dwupasowej. Stosuje sle na drodze jednopasowej, jeieli szerokosc utwardzonej czesci korony jest nie mniejsza nii 5,00 m, a mijanki urnozliwiaja wymijanie pojazd6w. Stosuje si~ w zabudowie jednorodzinnej lub przy uspokajaniu ruchu. Stosuje sle na ulicy jednopasowej na odcinkach z zachowana wzajernnq wldocznosclq, a mijanki umozllwlaja wymijanie pojazd6w.

2. Zmiana szerokosci pasa ruchu powinna bye wykonana zgodnie z warunkami okreslonvrni w § 64.
§ 16.1. Szerokosc kaidego pasa ruchu powinna bye zwiekszona na tuku kotowym w planie, z zastrzeieniem ust. 2 i 4, 0 wartosc obliczona w nastepulacv spos6b:

3. Zmiana szerokoscl jezdni powinna bye wykonana na krzywej przejsciowe], prostej przejsciowe] lub na tuku kotowym 0 wiekszvrn promieniu, [ezeli jest to krzywa koszowa, w spos6b ptynny bez widocznych zataman krawedzi jezdni. 4. Na tuku kotowym 0 promieniu mniejszym lub r6wnym 25 m wartosc poszerzenia powinna bye okreslona dla kaidego pasa ruchu oddzielnie. 5. Poszerzenie pas6w ruchu na skrzyiowaniu powinno bye ustalone z zachowanlern warunk6w, 0 ktorych mowa w § 74.
§ 17. 1. Jezdnia drogi powinna mlec pochylenie poprzeczne urnozllwlaiace sprawny sptyw wody.

1) 4~ -

na drodze klasy Z i drogach wyiszych klas

oraz na ulicy klasy L usytuowanej na obszarze przemystowo-handlowym lub na kt6rej odbywa sle zbiorowa komunikacja autobusowa, 2) 3~ na drodze klasy 0 oraz innych ni.; wymienio-

ne w pkt 1 drogach klasy L, gdzie R jest promieniem tuku kotowego osi jezdni wyraionym w rnetrach, przy czym obliczone poszerzenie powinno bye zaokraqfone do 5 em w g6r~. 2. f"ie naleiy poszerzac pasa ruchu, jeieli wartosc oblicz'1ego poszerzenla jest mniejsza niz 0,20 m, a takie gdy jezdnla rna dW8 lub wltcej pss6w przemaczonyeh dla jednego klerunku ruchu.

2. Pochylenie poprzeczne jezdni, z zastrzeieniem ust. 3, powinno wynosi6 nle mniej niz: 1) 2,0% 3) 4,0% nawierzehni twardej ulepszonej, nawierzchni gruntowej ulepszonej. 2) 3,0% .-- nawierzchni twardej nle ulepszonej,

3. Zachowanle pochvlen poprzecznych, 0 kt6rych mowa w ust. 2, nle ~.Jst ymagane na krzywych prze]w

Dziennik Ustaw Nr 43

- 2379-

Poz. 430

sclowvch i na prostych przelsclowvch przed i za tukiem kotowym, na kt6rych nastepu]e zmiana kierunku pochylenia poprzecznego jezdni, jeieli: 1) pochylenie podtuine osi i krawedzl jezdni Setwleksze od dodatkowego pochylenia podtuinego, o kt6rym mowa w §18 ust. 3, nie mniej nii 0 0,2%, 2) sCJ. spetnione warunki, 0 kt6rych mowa w § 18 ust. 3, oraz w uzasadnionych wypadkach na skrzyiowaniu albo przy przebudowie lub remoncie ulicy, jeieli pochvlenie ukosne jezdni nie bedzle mniejsze nii 0,7%. 4. Jezdnia dwukierunkowa, niezaleinie od liczby pas6w ruchu, na odcinku prostym lub na odcinku krzywoliniowym nle wvrnaqalacvm jednostronnego pochylenia poprzecznego, powinna rnlec ksztatt daszkowy, z zastrzeieniem ust. 5. 5. Spetnienie warunku, 0 kt6rym mowa w ust. 4, nie jest wymagane w wypadku prowadzenia drogi na stromym zboczu, przewidywanej dobudowy drugiej jezdni, kr6tkiego odcinka prostego rniedzv odcinkami krzvwoliniowymi OPIZ jeieli w wyniku zastosowania pochylenia jednostronnego uzyskuje sle korzystne warunki odprowadzenia w6d opadowych, a takze na ulicach klasy LiD.

6. Jezdnia jednokierunkowa drogi powinna rniec jednostronne pochylenie poprzeczne, z zastrzeieniem ust. 7. 7. W wypadku etapowania przebudowy albo remontu drag klasy GP i dr6g niiszych klas dopuszcza sie na jezdni jednokierunkowej dwustronne pochylenie poprzeczne.
§ 18.1. Zmiana pochylenia poprzecznego jezdni powinna bye wykonana na krzywej przejsciowe], prostej przejsciowe], [ezeli krzywa przejsciowa nie jest wymagana, lub na tuku kotowym 0 wiekszvrn promieniu, jeieli jest to krzvwa koszowa.

2. Usytuowanie osi obrotu jezdni powinno bye tak dobrane, aby zapewnic sprawny odptyw wody oraz ptynny przebieg krawedzi jezdni, 0 kt6rym mowa w § 26 ust. 1 pkt 1. 3. Zmiana pochylenia poprzecznego jezdni drogi powinna bye tak prowadzona, aby dodatkowe pochylenia podtuine krawedzi jezdni nie przekraczatv wartosci okreslonvch w tabeli:
(%)

Predkosc projektowa (km/h)
1

Dopuszczalne dodatkowe pochylenie krawedzi jezdni najwieksze 2 najmniejsze na odcinku
0

pochyleniu poprzecznvrn s 2%
3

120-100 80 70,60 S50

0,90 1,0 1,6 2,0 0,1 x a a - odleqlosc krawedzi jezdni od osi obrotu (m)

§ 19. Os jezdni drogi w planie moie, skladac si~ z odcink6w prostych lub krzywoliniowych. §

20. 1. Jeieli pozwalajet na to warunki miejscowe,

dtugosc odcinka prostego na drodze poza terenem zabudowy 0 wypuktych zatomach niwelety nie ograniczajacvch wldocznosci nie powinna przekreczac warto sci okreslonvch w tabeli:

Predkosc projektowa Nalwleksza dtugose odcinka prostego Najmniejsza dtugose odcinka prostego mledzv odcinkami krzywoliniowymi 0 zgodnym kierunku zwrotu

(km/h)
(rn)

120 2000 500

100 2000 400

80 1500 350

70 1200 300

60 1000 250

(m)

2. W wypadku przebudowy albo remontu drC'qi dtug066 odclnka prostego mlodzy odclnkaml krzywo;inlowyml mote by61nna nit ckreslcna w tabell ust. 1.

121. 1. Odclnek krzywollniowy mote z8wlera6 tuk kotowy, kornblnacle tuk6w kotowych I krzywych prze]6clowych, 8 takte Inne rodzaJe krzywych.

2. tuk kotowy powinien bye zaprojektowany i wykonany w taki spos6b, aby bezpleczenstwo byto zachowane przy ruchu po mokrej nawierzchni z prQdkosciet mlarodalne - w wypadku drogl klasy G i dr6g wyi.· szvch klas lub z pr(tdkoschl prolektowa - na drodze klasy Z, L lub D.

Oziennik Ustaw Nr 43

-

23S0-

Poz.430

3. Wymaganie, 0 kt6rym mowa w ust. 2, uznaje si~ za spetnione, jeieli rownoczesnie: Predkosc projektowa (krn/h) drogi poza terenem zalJudowy, przy poPrornien tu- chyleniu poprzecznym jezdni 7% ku kotowe- drogi na terenie zabudowy: go(m) przy pochyleniu poprzecznym jezdni 5% przy pochyleniu poprzecznym jezdni 6% 2) wartoscl promienia tuku kotowego w planie oraz pochylenia poprzecznego jezdni sa zgodne, z zastrzeieniem ust. 5, z okreslonvrnl w tabelach:
Predkosc (krn/h)

1) wartosc promienia tuku kotowego w planie jest niA mniejsza nii okreslona w tabeli, z zastrzeieniem ust. 4: 120 750 100 500 80 300 70 200 170 60 125 140 120 50 SO SO 70 40 50 50 30 30 30 -

-

-

250

-

-

a) droga klasy G i drogi wyiszych klas, jeieli jezdnia nie jest ograniczona kraweznikarnl:

Prornien tuku kotowego w planie (rn) przy pochyleniu poprzecznym [ezdni " jak na odcinku prostym ~4000 ~3500 ~2S00 ~2200 ~1600 ~1200 ~1000 ~600 ~450 2%do 2,5% ~3500 ~3000 ~2500 ~2000 ~1500 ?1100 ~SOO ~500 ~350 3% 2500 2000 1800 1400 1000 800 600 350 250 4% 1S00 1500 1400 1000 750 600 400 250 175 5% 1400 1200 1000 800 600 450 300 200 125 6%2) 1100 900 800 600 500 350 250 150 100 7%2) ::;~IOO ::;750 ::;600 ;:;500 ::;400 ::;300 ::;200 $125 ::;SO

miarodajna 130 120 110 100 90 SO 70 60 50
1)
2)

Pochylenie poprzeczne jezdni dla promienia 0 wartoscl posrednie] naleiy interpolowac i zaokrqqlac do 0,5%. Stosowanie przy predkosci miarodajnej powyiej 90 km/h wymaga uzasadnienia.

b) droga klasy G i drogi wyiszych klas, jezeli jezdnia jest ograniczona z jednej lub z obu stron kraweznikarni: Predkosc miarodajna (krn/h) 80 70 60 50
*)

Prornien tuku kotowego w planie (m) przy pochyleniu poprzecznym [ezdni'" jak na odcinku prostym ~950 ?600 ~380 ~220 2% ~550 ~375 ?250 ?150
0

3% 450 300 200 120

4% 350 250 160 100

5% 300 200 140 80

6% ::;250 ::;170 ::;120 ::;70

Pochylenie poprzeczne jezdni dla prornienla

wartosci posrednie] naleiy interpolowac i zaokreqlac do 0,5%.

c) drogi klasy Z, L i 0, jeieli jezdnia nie jest ograniczona kraweznlkarni: Pr~dkosc projektowa (km/h) 60 50 40 30
*)

Promier'! tuku kotowego w planie (m) przy pochyleniu poprzecznym [ezdni'" jak na odclnku 4% 2% 3% 5% 6% prostym ~600 ~500 350 250 200 150 ~450 ~250 ~150 ~350 ~220 ~120
0

7% 125 SO 50 30

250 150 90

175 100 60

125 75 50

100 60 40

Pochylenle poprzeczne Jozdnl dla promlenla

wertcscl pcsrednle] naleiy lnterpolowae I zaokrllgla6 do 0,5%.

Dziennik

Ustaw Nr

43
jeieli

- 2381 jezdnia je~t ograniczona tuku kotowego z jednej lub z obu stron kraweznikarni: poprzecznym jezdni"!

Poz.

430

d) drogi klasy Z, LiD, Predkosc projektowa (km/h)

Promlen

w planie (rn) przy pochyleniu

jak na odcinku prostym

2% ~250 ~150 ~100 ~50
0

3% 200 120 75 40

4% 160 100 60 35

5% 140
80

60 ~,O
i-

~380
~:l20

40 30

~150 ~70

50 30

*)

Pochylenie poprzeczne jezdni dla promienia

wartosci posrednie] naleiy interpolowac i zaokraqlac do 0,5%.

4. Na drodze klasy 0 dopuszcza sie zmniejszenie promienia tuku Vol planie do 20 m, a przy kacie zatamania trasy zbliionym do 90° - do 12 m. 5. Zachowanie pochyleri poprzecznych jezdni, o kt6rych mowa w ust. 3 pkt 2, nie jest wymagane na ulicach klasy L i 0, a w wypadku uspokojenia ruchu takze na ulicy klasy Z.
Predkosc projektowa Przyrost przyspieszenia dosrodkowego (km/h) (m/s3)

§ 22.1.Dwa odcinki drogi, kt6re maja state i 0 roznej wartosci krzywizny w plan ie, powinny bye poiaczone krzvwa przejsciowa, z zastrzeieniem ust. 3 i 4. Krzywa przejsciowa powinna bye wykonana tak, aby :

1) przyrost przyspieszenia dosrodkoweqo dziatajacego na pojazd poruszajqcy sie z predkoscia projektowa nie byt wiekszv niz okreslonv w tabeli:

120-100
0,3

80
0,5

70 0,6

60 0,7

50
0,8

40
0,9

2) kat zwrotu trasy na dtuqosci krzywej przejsciowe] rniescit sie w przedziale 3°-30°, z zastrzeieniem ust. 2, 3) dodatkowe pochylenie podluzne zewnetrzne] wedzi jezdni na krzywej przejscic ve] spetniato runki, 0 kt6rych mowa w § 18 ust. 3. kra\I\Ia-

2. Warunek, 0 kt6rym mowa w ust. 1 pkt 2, nie si bye spetniony przy kacie zwrotu trasy mniejszym go, a takie na serpentynie.

rnunii

3. W uzasadnionych wzqledarni uiytkowymi wypadkach zamiast krzywych przejsciowvch moina stosowac na drogach klasy LiD oraz ulicach klasy Z proste przejsciowe 0 dtuqosciach nie mniejszych niz okreslone w tabeli:

Predkosc projektowa Dluqosc proste] przeisciowe]

(km/h) (m)

60 30

50 25

40 20

30 15

4. Krzywych zell:

przejsclowvch

moina

nie stosowac,

je-

2) droga na terenie zabudowy

1) prornlentuku w planie jest wiekszv nii 2 000 m na
drodze poza terenem zabudowy przy predkoscl projektowej 120 km/h i 100 km/h lub wiekszv nii 1000 m przy predkosct projektowej 80 km/h i mniejszej, Prodkos6 projektowa Dtugos6 tuku kotowego (km/h) (m)

chylenie stym.

poprzeczne

ma na tuku w planie pojezdni jak na odcinku pro-

5. Na drodze poza terenem zabudowy, gdy nie ma potrzeby stosowania krzywych przejsciowvch, a kat zwrotu trasy jest mniejszy nii go, dtugosc tuku kotowego nie powinna bye mniejsza nii okreslona w tabeli:

120 300

100 200

80 150

70-60 100

Dziennik Ustaw Nr

43
niiszych

- 2382 klas rnozna stosowac serpentyny. Parametry

Poz. serpentyny

430

§ 23. 1. Na drodze klasy GP i drogach sla tabela:

okre-

Predkosc projektowa Parametr Prornien tuku podstawowego Pochylenie Dtucosc poprzeczne serpentyny niz
(rn)

serpentyny

(km/h)

30 30 5
30

20 25 5
2!)

15 15 5
20

w osi jezdni nie mniejszy

jezdni na tuku podstawowym nrzei~r.invw~i nip. rnnleisza niz

(%)
Iml

krzvwei

Inrosteil

2. Poszerzenie pasa ruchu na tuku podstawowym serpentyny powinno spetniac warunki, 0 kt6rych rno-

wa w §16.

k6w 0 statym pochyleniu, krzywych wkleslvch.

krzywych

wypuktych

lub

~ 24. 1. Niweleta jezdni rnoze sktadacsle z odcinr--

2. Pochylenie niwelety jezdni wieksze nii okreslone w tabeli :

nie powinno

bye

Predk )SC projektowa
Pochylenie niwelety jezdni

(km/h)

120 4

100
5

80 6

70 7

60 8

50
9

40 10

30 12
niwelety

(%)

3. W wypadku przebudowy albo remontu drogi o predkosci projektowej 100 krn/h i mniejszej dopuszcza sie zwiekszenie pochylenia, 0 kt6rym mowa w ust. 2, nie wlece] nii 0 1%. 4. Pochylenie ukosne jezdni nie powinno bye mniejsze nii 0,7% i nie wieksze nii 12%. W wypadku trudnego uksztattowania terenu dopuszcza sle na drogach klasy LiD pochylenie ukosne wieksze nii

6. Dopuszcza si~ rnruejsze pochylenie jezdni nii okreslone w ust. 5, gdy droga:
1) znajduje 2) przebiega

sie na terenie zabudowy,

po terenie bagiennym, zalesionym, ptaskim lub 0 duiej przepuszczalnosci gruntu, pod warunkiem naleiytego odwodnienia jezdni i korpusu drogi. 7. Promienie krzywych wypuktych i wklestvch niwelety jezdni, z zachowaniem warunk6w, 0 kt6rych mowa w § 168,nie powinny bye mniejsze nii okreslone w tabeli:

12%.

5. Pochvlenie niwelety jezdni powinno mniej nii 0,3%, z zastrzeieniem § 17 ust. Predkosc projektowa Prornien krzywej wypuktej Prornien

3 pkt 1.

wvnoslc

nie

(km/h) droga dwujezdniowa

120

100

80

70 2500 3000 1800

60 2000 2500 1500

50

40
-

30

12000 7000*) 3500

1500 1000

300 300

(m)

droga jednojezdniowa (m)

4500

8000 3000

4500 2000

600 600

krzvwe] wklesle]

*)

Dopuszcza sie 6000 m przy przebudowie albo remoncie drogi.

8. Okreslone w ust. 7 promienie krzywych wklestych mogCl bye na jezdni ulicy mniejsze, jednak nie wiece] nii dwukrotnie, z zachowaniem warunk6w, o kt6rych mowa w § 168.
§ 25.Uksztattowanie jezdni ulicy, przy kt6rej jest torowisko tramwajowe, powinno spetnlac takze wymagania, 0 kt6rych mowa w rozdziale 10 niniejszego dzlatu.

element6w geometrycznych drogi w planie i w przekroju podtuinym, spelniajaca w szczeqolnonci nastepujace wymagania: 1) zapewniona jest ciClgtc..sepola widzenia jezdni oraz ptvnnosc i brak wzrokowych ztudzen deformacji jej krawedzl na odleqlosc nie rnnlelsza nii 300 m przy predkoscl projektowej 120 km/h oraz nie rnnlejsza nii 250 m i 200 m przy predkosci projektowej odpowiednio 100 km/h i 80 km/h, 2) nle stosuje si\l dtugich prostych w planie oraz ele ment6w krzywollniowych wymagajllcych pochyle-

§ 26. 1. Jeieli na to pozwalajll warunkl mlejscowe, powlnna bye zapewnlona kompozycja przestrzenna

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

2383stosowana do potrzeb przy uwzqlednieniu stwa ruchu na drodze.

Poz. 430 bezpieczen-

nia poprzecznego jezdni wlekszeqo nii 4% w wypadku drogi na terenie zabudowy i wiekszeqo nii 5 % poza nim. wymagan zwiqzanych z kompozycjq przestrzennq drogi nie powinno oqranlczac jej wtasclwosci uiytkowych. Rozdziat 3 Dodatkowe
§

2. Zapewnienie

4. Pochylenie podtuine i poprzeczne pasa postojowego usytuowanego przy [ezdni powinny bye dostosowane do uksztattowania jezdni.

5. Pas postojowy nie powinien bye stosowany w szczeqolnosci w otoczeniu skrzvzowan, a takze przejsc dla pieszych i przejazd6w dla rowerzyst6w.
Rozdziat 5 Pasy dzielace
§ 31. Pas dzielacv powinien rniec szerokosc i konstrukcje powierzchni odpowiednie do przeznaczenia oraz wymagan bezpieczenstwa ruchu. § 32. 1. Srodkowy pas dzielacv drogi poza terenem zabudowy oraz dr6g klasy A i S na terenie zabudowy powinien rniec po obu stronach opaski, kazda 0 szerokosci 0,5 m.

pasy ruchu

drogi klasy G i dr6g wyiszych klas, 0 predkosci projektowej wieksze] nii 60 km/h, moina poszerzvc [ezdnie, w zaleznosci od potrzeb, 0 dodatkowe pasy ruchu. .

27. 1. Na wzniesieniach

2. Dodatkowy !-'dS ruchu na wzniesieniu powinien bye wyznaczony na jezdni drogi zgodnie z warunkami okreslonvrni w przepisach w sprawie znak6w i sygnat6w drogowych.
§ 28. 1. Na dwupasowej drodze dwukierunkowej poza terenem zabudowy, C' predkoscl projektowej wieksze] niz 60 km/h, moina poszerzvc [ezdnie, w zaleznosci od potrzeb, 0 dodatkowe pasy urnoiliwiajqce wyprzedzanie.

2. Wtasciwosci uiytkowe lenie poprzeczne i podtuine jak pasa ruchu przv.eqajace.;

opaski, a takze jej pochypowinny bye takie same ') do niej. iadnych urzq-

2. Dodatkowy pas ruchu, 0 kt6rym mowa w ust. 1, powinien bye wyznaczony na jezdni drogi zgodnie z warunkami okreslonvmi w przepisach w sprawie znak6w i sygnat6w drogowych.
§ 29. 1. Szerokosc dodatkowego pasa, 0 kt6rym mowa w § 27 i 28, powinna bye odpowiednia do przeznaczenia oraz sposobu jego uiytkowania i nie moze bye mniejsza niz 3,0 m.

3. Na opasce nie naleiy urnieszczac dzen, a zwtaszcza kratek sciekowvch.
4. Srodkowy nien umozliwiac nej.

pas dzielqcy drogi klasy A i S powiurnleszczenie na nim bariery ochron-

2. Pochylenie podtuine i poprzeczne dodatkowego pasa oraz jego uksztattowanie w planie sytuacyjnym powinny bye dostosowane do uksztattowania pasa ruchu, przy kt6rym sie on znajduje. Rozdziat 4 Pasy postojowe
§ 30. 1. Na ulicy klasy Gp, z zastrzeieniem ust. 2, oraz na ulicach niiszych klas moina stosowac pas postojowy, jeieli otaczajqce zagospodarowanie wywotuje zapotrzebowanie na miejsca postojowe. Pas postojowy na ulicy klasy GP oraz na nowej ulicy klasy G powinien bye oddzielony od jezdni pasem manewrowym o szerokosci 3,0 m, a w uzasadnionym wypadku dopuszcza sie pas manewrowy 0 szerokoscl nie mniejszej nii 2,5 m.

5. Srodkowe pasy dzielqce na drodze klasy A oraz, z zastrzeieniem § 34, na drodze klasy S powinny spetniac wymagania okreslone w przepisach techniczno-budowlanych dotyczqcych autostrad ptatnych.
§ 33. 1. Uksztattowanie i konstrukcja powierzchni srodkoweqo pasa dzielqcego powinna urnozllwiac sptyw w6d opadowych i przejecie tych w6d w obrebie pasa dzielqcego, z zastrzeieniem ust. 2.

2. Dopuszcza sie sptyw w6d z utwardzonego pasa dzielqcego na [ezdnie, pod warunkiem ze materiat utwardzajqcy pas dzielqcy nie bedzie zanleczvszczac jezdni, a sptyw z powierzchni pasa bedzie rownornierny.
§ 34. Na terenie zabudowy oraz w obrebie skrzvzowan i weztow ,1as dzielqcy na drodze klasy S i drogach niiszych klas moie bye obramowany kraweznlkiern. jezef uzyskuje sie lepsze warunki odwodnienia lub utrzvmania droqi,

2. Pas postojowy na ulicy klasy GP dopuszcza przy przebudowie albo remoncie tej ulicy.

sie

§ 35. 1. Na dwukierunkowej jezdni drogi, w zaleznosci od potrzeb, moina stosowac wyspy dzielqce srodkowe lub boczne. 2. Wymiary wyspy powinny bye dostosowane do funkcji, Jakie ona petni. Jeieli jest ona strefq oczekiwania dla pieszych, jej szerokosc nie powinna bye mniejsza nii 2,0 m.

3. Szerokosc pasa postojowego powinna bye dostosowana do rodzaju pojazd6w oraz sposobu ich umieszczenia na tym pasie. Wymiary stanowisk postojowych dla poszczeg61nych rodzaj6w poJazd6w okre~Ia § 116. Dtugo~e pasa postojowego powinna bye do-

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2384Rozdziat 6 Pobocza

Poz. 430

3. Zatamania osi i krawedzl jezdni zwiazane z wyspa powinny bye wykonane 0 skosie okreslonvrn w § 64. 4. Konstrukcja wyspy powinna spetnlac warunki okreslone w § 76 dla wysp kanalizujqcych ruch na skrzyiowaniu.

§ 36. t. Pobocza drogi klasy A lub S, z zastrzeieniern ust. 3, sktadajq sie z umieszczonego przy jezdni pasa awaryjnego i gruntowego pobocza.

2. Szerokosc pasa awaryjnego i gruntowego pobocza nie powinny bye mniejsze nii okreslone w tabeli: Droga klasy S poza terenem zabudowy predkosc projektowa (km/h) 80 80 na terenie zabudowy

Droga klasy A Szerokosc (m) '20 pasa awaryjnego gruntowego pobocza 3,00 ',252) '00

I
2,50

80

'20 2,50

'00

2,501) 0,752)

I

I

70 2,50

I

60

1)
2)

Na jednojezdniowej drodze klasy S i etapowaniu budowy dopuszcza sie pas awaryjny 0 szerokosci 2,0 m. Szerokosc gruntowego pobocza moze bye wieksza, [ezell wynika to z warunk6w usytuowania urzadzen organizacji. bezpieczeristwa ruchu lub ochrony srodowiska,

3. Na drodze klasy S 0 predkosci projektowej 80 km/h poza terenem zabudowy dopuszcza sie zamiast pasa awaryjnego stosowanie opaski zewnetrzne] o szerokosci nie mniejszej nii 0,7 m oraz co okoto 2 km stosowanie zatok awaryjnych 0 szerokosci nie mniejszej nii 2,5 m i dluqosci nie mniejszej nii 60 m. Miejsca usytuowania zatok i odleqlosci miedzv nimi powinny bye dostosowane do potrzeb oraz rnozliwosci terenowych. 4. Pochylenie poprzeczne pasa awaryjnego oraz pochylenia podtuine pasa awaryjnego i gruntowego pobocza powinny bye co do wartosci i kierunku takie same jak jezdni. 5. Na pasie awaryjnym nie wolno lokalizowac iadnych obiekt6w ani urzadzeri, 6. Pochylenie poprzeczne gruntowego o kt6rym mowa w ust. " powinno wvnosic: pobocza,

zrnniejszenieszerokosci gruntowego pobocza, jednak nie wlece] nii do 0,75 m, jeieli szerokosc pasa awaryjnego spetnia wymagania, 0 kt6rych mowa w ust. 2.
§ 37. t. Pobocza gruntowe drogi klasy GP i dreg nizszych klas powinny rniec szerokosci, z zastrzeieniem § 38, nie mniejsze nii:

1) ',50

m-

na drodze klasy Gp, na drodze klasy G, na drodze klasy Z, na drodze klasy L lub D.

2) " 25 m 3) " 00 m 4) 0,75 m -

2. Pochylenie poprzeczne gruntowego pobocza na odcinku prostym lub na odcinku krzywoliniowym 0 pochyleniu poprzecznym jezdni jak na odcinku prostym powinno wvnoslc:
'l) od 6% do 8% -

1) od 6% do 8% -- na odcinku prostvm oraz na odcinku krzywoliniowym 0 pochyleniu poprzecznym jezdni jak na odcinku prostym, 2)
0

przy szerokosci pobocza nie mniej-

szej nii ',0 m, 2) 8% przy szerokoscl pobocza mniejszej nii ',0 m.

2% do 3% wlece] nii pasa awaryjnego - na odcinku krzywoliniowym 0 pochyleniu poprzecznym jezdni innym nii na odcinku prostym, [esli jest to pobocze po wewnetrzne] stronle tuku,

3. Pochylenie poprzeczne gruntowego pobocza na odcinku krzywoliniowym 0 pochyleniu poprzecznym jezdni innym nii na odcinku prostym powinno wynosic:
t) 0

3) od 3% do 4% w kierunku przeciwnym nii pas awaryjny - na odcinku krzywoliniowym 0 pochyleniu poprzecznym jezdni skierowanym do srodka tuku, jesli jest to pobocze po zewnetrzne] stronie tuku. 7. Przy przebudowie albo remoncie drogl w celu uzyskania parametr6w drogl klasy A dopuszcza sle

2% do 3% wlece] nii pochylenie jezdni, jeieli jest to pobocze po wewnetrzne] stronie tuku,

2) tyle co pochylenie jezdnl - do szerckoscl 1 m pobocza, a na pozostatej czosci pobocza - 2% w kierunku przeciwnym, jeieli jest to pobocze po zewnetrzne] stronie tuku.

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

23853. Skarpy nasyp6w niiszych klas powinny pochylenie 1 : 1,5.

Poz.430
i wykop6w dreg klasy GP i dreg rniec, z zastrzeieniem ust. 4 i 5,

§ 38. 1. Na drogach klasy GP, G i Z, w zaleznoscl od potrzeb, w tym ruchu lokalnego i pieszych, CZ{)Sepobocza przvleqajaca do jezdni moie bye utwardzona.

2. Utwardzone pobocze powinno rnlec szerokosc nie rnniejsza nii 2,0 m, z zastrzeieniem ust. 3, a jego pochylenie podtuine i poprzeczne powinno bye dostosowane do pochvlen pasa ruchu, przy kt6rym si{) one znajduje.

4. Pochylenie i konstrukcja urzadzen wzmacniajqcych skarpy nasyp6w i wvkopow dreg powinny bye ustalone na podstawie obliczeri ich statecznosci zgodnie z Polska Norma, w szczeqolnosci wtedy, gdy: 1) skarpa nasypu nii 8 m, lub wykopu ma wvsokosc wieksza

3. Przy przebudowie, remoncie albo etapowaniu budowy dr6g, 0 kt6rych mowa w ust. 1, dopuszcza sle w trudnych warunkach terenowych utwardzone pobocza 0 szerokosci mniejszej nii 2,0 m.
4. Gruntowe pobocze, przvleqajace do utwardzonego pobocza, powinno rnlec szerokosc nie rnnlejsza nii 0,75 m, a w wypadku przebudowy albo remontu drogi dopuszcza sle szerokosc 0,50 m.
§ 39. 1. Jednojezdniowa droga zaliczona do sieci dr6g rniedzvnarodowvch oraz dwujezdhiowa droga klasy GP, G lub Z, bez utwardzonych poboczy, powinny miec opaski zewnetrzne stanowiqce cz~se poboczy przylegajqcych do jezdni. Konstrukcja nawierzchni opaski powinna bye taka sama jak jezdni.

2) skarpa nasypu lub wykopu ma wvsokosc wieksza nii 6 m, a zbocze ma pochylenie wieksze niz 1 . 3, 3) drogowa budowla ziemna bedzie budowana z meteriatu lub w gruncie wymagajqcym szczeqolnvch procedur technicznych i technologicznych, 4) nasyp bedzie budowany na gruntach 0 matej nosnosci, na terenie osuwiskowym albo na terenie podlegajqcym wptywom eksploatacji qornicze], 5) skarpa nasypu bedzie naraiona na dziatanie wed stojqcych lub ptynqcych na terenie zalewowym.

2. Opaska zewnetrzna powinna rniec szerokosc 0,50 m, a w wypadku drogi zaliczonej do sieci dr6g miedzvnarodowvch - nie mniej nii 0,70 m.
§ 40. 1. Szerokosc gruntowego pobocza, 0 kt6rym mowa w § 37 ust. 1 i § 38 ust. 4, moie bye wleksza, jeieli wynika to z warunk6w usytuowania urzadzeri organizacji, bezpieczeristwa ruchu lub ochrony srodowiska.

5. Pochylenie skarpy nasypu lub wykopu rnoze bye mniejsze nii okreslone w ust. 1, 2 i 3, jezeli nie wvstepuje iaden z wvpadkow, 0 ktorvch mowa w ust. 4, a za zrniana pochylenia przemawiajq wzqledv utrzymania, ekonomiczne lub estetyczne.
6. W wypadkach, 0 ktorvch mowa w ust. 4 i 5, rnogq bye stosowane w szczeqolnosci zmienne pochylenia skarp zaleine od ich wvsokosci. tawy oraz przypory skarp. 7. Skarpy nasvpow i wvkopow powinny bye urnocnione obudowq roslinne: w wypadkach. 0 ktorvch mowa w ust. 4, mogq bye stosowane inne rozwiqzania. Rozdziat 8 Chodniki
§ 43. 1. Usytuowanie chodnika wzgl~dem jezdni powinno zapewniac bezpieczenstwo ruchu. Odleqiosc chodnika od krawedzi jezdni, z zastrzeieniem ust. 3 i 4. nie powinna bye mniejsza niz:

2. Gruntowe pobocze, 0 kt6rym mowa w § 37 ust. , i w § 38 ust. 4, powinno rniec nawierzchnle co najmniej gruntowq ulepszona.
poboczy na obiektach iniynierskich Sq okreslone w przepisach dotvczacvcn warunk6w technicznych, jakim powinny odpowiadac drogowe obiekty iniynierskie i ich usytuowanie.
§

41. Wymagania

dotvczace

Rozdziat 7 Skarpy nasyp6w

1) 10,0 m 2)

w wypadku

ulicy klasy S, ulicy klasy GP, ulicy klasy G.

i wykop6w

5,0 m - w wypadku

§ 42. 1. Skarpy nasyp6w dr6g klasy A i S powinny rnlec, z zastrzeieniem ust. 4 i 5, pochylenie: 1) 1 : 3 przy wvsokoscl skarpy strzoieniem § 102 ust. 4, 2) 1 : 1,5 przy wvsokoscl 2 m do 8 m. skarpy nasypu do 2 m, z zanii

3) 3,5 m - w wypadku

nasypu wleksze]

2. Na ulicy klasy Z, L lub 0 chodnik rnoze bye usvtuowany bezposrednio przy jezdni lub przy pasie po! stojowym. Ulica klasy L lub 0 w strefie zamieszkania moie nie rnlec wvodrebnlone] jezdni i chodnikow.

2. Skarpy wykop6w dr6g klasy A i S powinny z zastrzeieniem ust. 4 i 5, pochylenie:
1) 1 : 3 przy wvsokoscl skarpy wykopu strzeieniem §102 ust. 4,

mlec,

do 1 m, z zawiokszej wiokszej nii nii

2) 1 : 2 przy wvsckcsct skarpy wykopu 1 m do 2 m,
3) 1 : 1,5 przy wysokosci

3. W wyjqtkowych wypadkach, uzasadnionych warunkami miejscowymi oraz przy przebudowie albo remoncie ulic, 0 kt6rych mowa w ust. 1, dopuszcza sie usytuowanie chodnika bezposrednio przy jezdni, przy czym w wypadku ulic klasy S i GP - pod warunkiem zastosowania ogrodzenia oddztelalaceqo chodnik od jezdni lub innych urzadzen zapewniajacvch bezpieczeristwo ruchu.
4. Na drodze klasy GP, G lub Z poza terenem zabudowy, w zeleznoscl od potrzeb, moze bye stosowany

2 m do s m,

skarpy wykopu

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

2386-

Poz. 430

sarnodzielny ci(!g pieszy lub pieszo-rowerowy, usytuowany poza pasern drogowyrn lub chodnik na koronie drogi, oddzielony od jezdni bocznyrn pasem dzielacvm o szerokosci nie mniejszej nlz 1,0 m. 5. W wypadkach, 0 ktorvch mowa w ust. 2 i 3, chodnik powinien bye wyniesiony ponad krawedz jezdni lub pasa postojowego na wYSOk0Se od 6 cm do 16 cm i oddzielony kraweznlkiern. Ustalenie to nie dotyczy stref zamieszkania, przejsc dla pieszych i przejazdow dla rowerzvstow,
§ 44. 1. Chodnik powinien miec szerokosc dostosowane do natezenia ruchu pieszych, z zastrzeieniem ust. 3.

wieksza nii 10 m, to naleiy jet podzielic na krotsze odcinki przedzielone pcsrednirni spocznikami, spetniajace nastepujace warunki: 1) roznica poziomow rniedzv sqsiednimi nie jest wieksza nii 0,80 m, 2) dluqosc 3) dluqosc odcinka pochylni spocznikow nie jest mniejsza powinien spocznikami

nie jest wieksza nii 8 m, nii 1,5 m, sle rozpoczvnac

4) kaidy odcinek pochylni i konczvc spocznikiem.

2. Szerokosc chodnika przy jezdni lub przy pasie postojowym nie powinna bye mniejsza nlz 2,0 m, a w wypadku przebudowy albo remontu drogi dopuszcza siQ miejscowe zmniejszenie szerokosci chodnika do 1,25 m, jeieli jest on przeznaczony wytqcznie do ruchu pieszych. 3. Szerokosc chodnika powinna bye odpowiednio zwiekszona, jezeli oprocz ruchu pieszych jest on przeznaczony do usytuowania urzadzen technicznveh, w szczeqolnosci podpor znakow drogowych, slupow, drzew, wejsc lub zjazdow utrudniajacvch ruch pieszych. 4. Szerokosc chodnika odsunieteqo ad jezdni lub szerokosc samodzielnego ciqgu pieszego nie pov.inna bye mniejsza nii 1,5 m, a dopuszcza sie miejscowe zmniejszenie szerokosci chodnika do 1,0 In, jeieli jest on przeznaczony wylqcznie do ruchu pieszych. 5.Dlugose chodnika usytuowanego w ciqgu przejsc dla pieszych rniedzv jezdniami lub rniedzv jezdniq a torowiskiem tramwajowym powinna wvnosic nie mniej nii 2,0 m. 6. Urzqdzenia na chodniku, w szczeqolnosci podpory znak6w drogowych, slupy oswietleniowe naleiy tak usvtuowac, aby nie utrudnialy uiytkowania chodnika, w tym przez osoby niepelnosprawne.
§ 45. 1. Pochylenie podluine chodnika lub samodzielnego ciqgu pieszego nie powinno przekraczac 6%. Przy wiekszvch pochyleniach naleiy stosowac schody lub pochylnie.

6. Szerokosc schodow i pochylni naleiy dostosowac do natezenia ruchu pieszych i do szerokosci chodnika. Szerokosc uiytkowa schodow powinna bye nie mniejsza nii 1,2 m, a pochylni - nie mniejsza nii 2,0 m. szerokosc uiytkowq mierzy sie rnledzv wewnetrznvrni krawedziarni balustrad, a \'II wypadku scian ograniczajqcych schody - rniedzv poreczarni mocowanymi do nich. 7. Szczeqolowe wvmaqania, jaklrn powinny odpowiadac schody i pochylnie oraz balustrady i porecze Set okreslone w przepisach dotvczacvch warunkow technicznych, jakim powinny odpowiadae drogowe obiekty iniynierskie i ich usytuowanie. 8. Pochylenie poprzeczne chodnika powinno wynosic od 1% do 3% w zaleznosci od rodzaju nawierzchni i powinno umozliwiac sprawny splvw wody opadowej. 9. Stopnie schodow, spoczniki schod6w i pochylni powinny rniec pochylenie od 1% do 2%, zgodne z kierunkiem pochylenia bieg6w schod6w i pochylni. 10. W wypadkach uzasadnionych dopuszcza sie na chodniku progi inno nii stopnie schodow, [esli ich wysokosc nie jest wieksza nii 2 cm. Rozdziat 9 Sciezki rowerowe
§ 46. 1. Usytuowanie sciezki rowerowej wzqledern jezdni powinno zapewnic bezpieczenstwo ruchu.

2. Odleqtosc sciezki rowerowej od krawedzi jezdni oraz jej usytuowanie powinny odpowiadae wymaganiom okreslonvm w § 43 ust. 1, z zastrzeieniem ust. 3. 3. Przy przebudowie lub remoncie drogi klasy G i drog niiszych klas dopuszcza sle wyznaczenie przy prawej krawedzl jezdni pasa dla rowerow 0 szerokosci nie mniejszej nii 1,5 m. Pas dla rowerow powinien bye oddzielony od sasiednleqo pasa ruchu znakami poziomymi.
§ 47. 1. Szerokosc nosic nie mniej nii:

2. Schody i pochylnie na ehodniku nobiegowe lub wielobiegowe proste spocznikami.

mogq bye jedlub tamane ze

3. Liczba stopni w biegu schodow nie moie bye mniejsza nii 3 i nie wieksza nii 13; dopuszeza sle 17 stopni w schodach jednobiegowych. 4. Wysokosc stopnia nie moie bye wleksza niz 17,5 em, a szerokosc od 30 cm do 35 em, przy ezym 2 h + 5 = 60 cm do 65 cm, gdzie h oznacza wvsokosc, a 5 - szerokosc stopnia. 5. Pochylenie podtuine pochylni dla ruchu pieszych nie powinno bye wleksze nii 8%, a wvlatkowo 10%, gdy dtugosc jej nle przekracza 10 m lub w wypadku pochylni zadaszonej. Jeiell dtugosc pochylni jest

sciezkl rowerowej

powinna

wy-

1) 1,5 m 2) 2,0 m -

gdy jest ona jednokierunkowa, gdy jest ona dwukierunkowa, moqq ko-

3) 2,5 m - gdy ze scieiki jednokierunkowej rzvstac piesi.

2. Szerokosc scieiki rowerowej naleiy ustalac indywidualnie, jeieli opr6cz prowadzenia ruchu rower owego petnl ona inne funkcje.

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

2387-

Poz. 430

§ 48. 1. Poehylenie podtuine sciezkl rowerowej nie powinno przekraczac 5%. W wyjqtkowych wypadkach dopuszcza si~ wleksze pochylenia, lecz nie wleksze nii 15%. Wysokose prog6w i uskok6w na sclezce rowerowej nie powinna przekraczac 1 em.

2. Pochylenie poprzeczne sciezkl rowerowej powinno bye jednostronne i wvnoslc od 1% do 3%, w zaleznoscl od rodzaju nawierzchni, i powinno umozllwiac sprawny sptyw wody opadowej. Rozdziat 10 Torowisko tramwajowe

4. Szerokosc torowiska tramwajowego naleiy ustalac indywidualnie w obrebie przystank6w, skrzvzowan oraz gdy na torowisku sa inne niz wymienione w ust. 1 obiekty i urzadzenia, a takie gdy torowisko petni dodatkowe funkcje, w szczeqolnosci gdy jest przeznaczone do ruchu komunikacji autobusowej lub pojazd6w uprzywilejowanych.
§ 51. Ulica z torowiskiem tramwajowym powinna spetniac niiej okreslone warunki, jakim powinny odpowiadac tory tramwajowe:

1) prornien tuku w planie toru tramwajowego na szlaku nie powinien bye mniejszy niz 50 m i 25 m na skrzyiowaniu oraz na rozjazdach i petlach,
2) w

§ 49. 1. Torowisko tramwajowe usytuowane w ulicy powinno bye wydzielone z jezdni, z zastrzeieniem ust. 2.

wypadku jednoczesnego wvstepowania luku w przekroju podluznvm i tuku w planie, prornien tuku w planie nie rnoze bye mniejszy niz 200 rn, podtuine toru tramwajowego nie powinno bye wieksze nii: a) 5% na szlaku, jesli przewidywany tabor ma odpowiednie wtasciwosci trakcyjne, b) 3% na dojazdach do wiaduktu i estakady, c) 2,5% na przystanku tramwajowym i na rozjazdach, podtuinym powinien bye stosowany, gdy algebraiczna r6inica pochvlen podluinych jest wieksza nii 0,6%, bye mniejszy nii 2 000 m. podluinym nie powinien

2. Torowisko rnoze bye wsp61ne z jezdniq na skrzyzowanlu oraz na ulicy klasy G i ulicach nlzszvch klas miedzv skrzvzowanlarni z wytqczeniem rozjazd6w, a w szczeqolnosci zwrotnic. 3. Wydzielone torowisko tramwajowe, jeieli nie przewiduje sie po nim ruchu innych pojazd6w, w szczeg61nosci pojazd6w uprzvwir jowanych, powinno bye wyniesione ponad [ezdnie na wvsokosc nie mniejszq nii 10 cm i oddzielone kraweznlkiem od jezdni. 4. Na torowisku wsp61nym z jezdniq, z wvtaczeniem tuk6w w planie, poziomy gt6wek szyn powinny bye dostosowane do poziomu powierzchni jezdni, z tym ie r6inica wvsokoscl rniedzv szynq wewnetrzna i zewnetrzna nie powinna bye wieksza nii 2 cm.
§

3) pochylenie

4) tuk w przekroju

5) promien luku w przekroju

Rozdzlat 11 Pasy zieleni
§ 52. 1. Pas zieleni moze bye elementem pasa drogowego, jeieli pelni funkcje estetyczne lub zwiqzane z ochrona srodowiska albo przvczvnia sie do wypetnienia wymagan okreslonvch w ~ 1 ust. 3 rozporzadzenia.

50. 1. Szerokosc wydzielonego

rowiska tramwajowego ust. 4, powinna wvnosic rnledzvtorzu,

dwutorowego tona szlaku, z zastrzeieniem nie mniej nii: gdy stupy trakcyjne gdy na miedzvtorzu Sq na jest

1) 2(d + b + p) + 0,50 m -

2) 2(d + b + p) + 0,10 m ogrodzenie,

3) 2(d + b) + p - gdy nle rna stup6w i ogrodzenia na rnledzvtorzu, gdzie: dszerokosc taboru tramwajowego, pas par bezpieczenstwa, w ust. 2,

trakcyjnych

2. Zielen w pasie drogowym nie powinna zaqrazac bezpieczenstwu uczestnik6w ruchu, ograniczae wymaganego pola widocznosci, skrajni drogi oraz utrudniac utrzymania drogi. 3. Wymiary i zagospodarowanie pasa zieleni izolacyjnej, ograniczajqcego wzajemnie negatywne oddziatywanie drogi i srodowiska, powinny bye dostosowane do wskazan oceny oddzialywania drogi na srodowisko. zgodnie z przepisarni dotyczqcymi okreslenia rodzajov v inwestycji szczeg61nie szkodliwych dla srodowiska i zdrowia ludzi albo mogqcych poqorszvc stan srodowiska oraz wymagan, jakim powinny odpowiadac oceny oddziatywania na srodowlsko tych inwastycji.
§ 53. 1. Szerokosc pasa zieleni, zapewniajqca wystarczajqce warunki jej wegetacji i pieleqnac]l powinna wvnoslc co najmniej 3,0 rn, [ezell jest to rzad drzew, iywoptot lub pasmo krzew6w.

w metrach, okreslonv
0 szerokosci

b - zewnetrznv

P - wewnetrznv
O,50m.

bezpleczenstwa

2. Zewnetrznv pas bezpleczenstwa, mierzony od rzutu pionowego najbardziej wystajqcej czesci taboru tramwajowego do ogrodzenia, sclanv lub krawedzl jezdni, powinien mlec szerokosc nie mnlelsza niz O,75m. 3. Dopuszeza siO zmniejszenia szerokoscl pasa bezpleczenstwa, 0 kt6rym mowa w ust. 2, do 0,50 m, w wypadku usytuowanla wzdtuz tor6w sclan lub wygrodzen, pod warunklem wykonanla w tych urzqdzenlach wn('k w cdstepech co naJwyzeJ 20 m z petnq szeroko6cl, pasa bezpleczer'lstwa.

2. Drzewa w pasie drogowym powinny bye tak usytuowane, iaby w okresie swojej wegetacji nie powodowaty niszezenia nawierzehni drogi oraz nie utrudniaty utvtkowanla ehodnik6w przez pieszyeh, w szezeg6lnosci przez osoby nlepetnosprawne.

Oziennik Ustaw Nr 43

-

2388-

Poz. 430

3. Odleqlosc pnia urzewa od krawedzi jezdni nie powinna bye mniejsza nii 3,0 m, a w wypadku przebudowy albo remontu drogi dopuszcza sie mnlejsza odlegtose, [esll beda spetnione pozostate warunki okreslone w rozporzadzenlu. 4. Ustalenie odleqlosci urzadzen iniynieryjnych, drogowych i budowlanych od drzew lub teren6w wpisanych do rejestru zabytk6w lub obszar6w obietvch ochronq konserwatorskq wymaga uzgodnienia z wtasciwvrn terenowo wojewodq, Rozdziat 12 Skrajnia drogi

4. Wysokose skrajni nad chodnikiem lub sciezka rowerowq powinna bye nie mniejsza niz 2,50 m, a w wypadku ich przebudowy albo remontu rnoze bye zmniejszona do 2,20 m.

5. Wymiary skrajni torowiska slajq Polskie Normy.

tramwajowego

okre-

6. Wymiary skrajni drogi na obiekcie inzvnierukim okr.sslaja przepisy dotyczqce warunk6w technicznych, jakim powinny odpowiadac drogowe obiekty iniynierskie i ich usytuowanie. Rozdziat 13 Skrzyi:owania i zjazdy

§ 54. 1. Nad drogq powinna bye zachowana wolna przestrzen, zwana dalej IIskrajniq drogi", 0 wymiarach okreslonvch w zatqczniku nr 1.

§ 55. 1. W celu okreslenia wymagan technicznych i uiytkowych wprowadza sie nastepujacv podziat skrzvzowan i zjazd6w:

2. Wysokose skrajni drogi, 0 kt6rej mowa w zataczniku nr 1, powinna bvc, z zastrzeieniem ust. 3, nie
mniejsza 2) 4,60 niz: nad drogq klasy A, S lub GP, nad drogq klasy L lub O. skrajni drogi rnoze bye zmniejszona

1) skrzyiowanie zwykte - nie zawiera na iadnym wlocie I.' .spv dzielqcej kierunki ruchu lub srodkoweqo pasa dzielqcego,
2) skrzyiowanie

1) 4,70 m 3) 4,50 m -

m - nad dro9Ci klasy G lub Z,

skanalizowane zawiera co I ,.~jmniej na jednym wlocie wvspe dzielaca lub srodkowy pas dzielacv ; do skrzvzowari skanaiizowanych zalicza sie takze ronda,

3. Wysokosc
do:
1) 4,50 m -

jeieli jest przebudowywana albo remontowana droga klasy A, S lub GP, natomiast obiekty nad tymi drogami nie Sq objets tymi robotami,

3) zjazd publiczny - okreslonv przez zarzadce drogi jako zjazd co najmniej do jednego obiektu. w ktorym jest prowadzona dziatalnosc gospodarcza, a w szczeqolnosci do stacji paliw, obiektu gastronomicznego, noteloweqo, przemystowego, handlowego lub magazynowego, 4) zjazd indywidualny okreslonv przez zarzadce drogi jako zjazd do jednego lub kilku obiektow uiytkowanych indywidualnie. 2. Zakres stosowania skrzvzowan, weztow i przejazd6w drogowych na drogach poszczeg61nych klas okresla tabela: G P,(W) W,Sc SC,(W) Sc,Sz Sc,Sz Sc,Sz Sz Z P P, (Sp) Sc, (Sp) Sc,Sz Sc,Sz Sc,Sz Sc,Sz L P P Sc, Sp Sc,Sz Sc,Sz Sz Sz

2) 4,20 m - jeieli jest przebudowywana albo remontowana droga klasy G lub Z, natomiast obiekty nad tvrni drogami nie Sq objets tymi robotami, 3) 3,50 m - nad drogq klasy L lub 0, za zgodq zarzadcy tych dr6g. Klasa drogi

A
W W W P,(W) P

S W W W,(Sc) W,Sc P, (Sp)

GP W W,(Sc) W,Sc Sc,(W) Sc, (Sp) Sc,Sp Sz, Sp

0
P P Sz, Sp Sz Sc,Sz Sz Sz

A
S GP G _. Z L

P
p

P
p

0

Oznaczenia w tabeli: W -wQzel, Sc - skrzyiowanie skanalizowane, Sz - skrzyiowanie zwykle,

Sp - skrzyiowanie tylko na prawe skretv, P - przejazd drogowy (r6inopoziomowy), (...) rozwlazanle dopuszczalne wyjtltkowo nych wypadkach. w uzasadnio-

§ 56. Skrzyzowanie dr6g, jego uktad funkclonalnv, przestrzenny I rozwlezanle technlczne powinno bye tak zaprojektowane i wykonane, zeby mogl! z nlego korzy-

stac W8ZySCy uczestnlcy ruchu, dla kt6rych jest one przeznaczone, na warunkach ustalonych w rozporzadzeniu I przepisach odrebnvch.

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2389-

Poz. 430

§ 57. 1. Parametry techniczne wlotu skrzyiowania drogi klasy G i dr6g wyiszych klas z plerwszenstwern przejazdu, z wyjqtkiem ronda, powinny bye ustalone na podstawie predkoscl miarodajnej.

2. Predkosc rnlarodaina wlotu, 0 kt6rym mowa w ust. 1, ustala sie jako rowna predkoscl miarodajnej drogi, na kt6rej ten wlot sle znajduje, jesli nie jest ona wleksza nii 100 km/h. Jeieli predkosc miarodajna drogi jest wieksza nii 100 krn/h, naleiy oqraniczvc predkosc na odcinku poprzedzalacvm skrzyiowanie do okreslone] w projekcie organizacji ruchu i nie wi~kszej nii 80 km/h, a za predkosc rnlarodajne wlotu przyjCle predkosc oqranlczona znakiem powlekszona 010 km/h lub 20 km/h, zgodnie z ustaleniami, 0 kt6rych mowa w § 13 ust. 1 pkt 3.
§ 58. 1. Skrzyiowanie na drodze klasy S powinno bye skanalizowane. Rondo moie znajdowac sle tylko na poczatku lub koncu tej drogi.

3. W wyjqtkowych wvpadkach, uzasadnionych warunkami miejscowymi, dopuszcza sie odstepst ..... od o warunk6w, 0 kt6rych mowa w ust. 1 i 2, jesli beda spetnione pozostate warunki okreslone w rozporzqdzeniu, w szczeqolnosci wymagania widocznosci i przejezdnosci.
§ 61. Liczba pas6w ruchu na wprost na odpowiada[acvrn sobie wlocie i wylocie skrzvzowania powinna bye taka sama, jak na odcinku drogi przed skrzyiowaniem. § 62. 1. Uksztattowanie wvsokosciowe powierzchni jezdni skrzyiowania powinno bye dostosowane do pochylenia podtuinego i poprzecznego drogi z pierwszenstwern przejazdu przy [ednoczesnvrn zapewnleniu sprawnego odprowadzenia wody opadowej ze skrzviowania. W wypadku skrzyiowania drog bez pierwszenstwa przejazdu oraz ronda moina wzajemnie dostosowac pochylenia podtuine i poprzeczne drag w celu zaoewnienia sprawnego odprowadzenia wody.

2. Predkosc miarodajna odcinka drogi poprzedzaiacego rondo, 0 kt6rym mowa w ust. 1, powinna bye ograniczona do 50 krn/h lub wyjCl,tkowo do 60 krn/h za pomoca znak6w drogowych iub przez uksztattowanie geometryczne drogi wvrnuszajace ograniczenie predkosci ruchu,
§ 59. Na drodze klasy S oraz na nowej drodze ktasv GP lub G liczba wht6w skrzyiowania nie powinna bye wieksza nii cztery, chyba ze jest to skrzyiowanie typu rondo. § 60. 1. KClt przeciecia osi dr6g na skrzyiowaniu winien bvc zbliiony do kata 90°, z dopuszczalnym chyleniem nie wiekszvrn nii 30°, [esli sCI, petnione s maqania wldocznoscl na skrzyiowaniu okreslone taczniku nr 2.

2. Pochylenia podtuine i poprzeczne drogi z pierwszenstwern przejazdu w miejscu wvstepowania skrzvzowania nie powinny bye wi~ksze niz 3% w wypadku droq klasy S i GP, 3,5% - w wypadku drog klasy G i Z oraz 4% - w wypadku drog klasy LiD. Na skrzviowaniu poza terenerr zabudowy dopuszcza sie pochylenia drogi odpowiednio 4%, 5% i 6%.
3. Pochylenie podluzne c1rogi podporzqdkowanej nie powinno bye wieksze nii 3% na dtuqosci co najmniej 20 m od krawedzi jezdni drogi z pierwszenstwern przejazdu.
§ 63. Uktad geometryczny, rozwiqzanie techniczne oraz sposob orqanizacji i sterowania ruchem na skrzviowaniu powinny bye wzajemnie dostosowane do siebie. § 64. 1. Na skrzyiowaniu skanalizowanym skos zatamania w planie krawedzl jezdni drogi nie powinien bye wlekszv nii okreslonv w tabeli:

po-

odwy'."! La-

2. K~t przeciecia toru jazdy pojazd6w z torem ruchu pieszych lub rowerzyst6w powinien bye zbliiony do kata 90°, z dopuszczalnym odchyleniem nie wlekszvrn niz 10°.

Skos zatamania Usytuowanie skrzvzowania S40 Poza terenem zabudowy 1 : 10 1 : 10 (1 : 5) 50 1 : 15 (1 : 10) 1 : 10

krawedzi jezdni przy predkosci drogi (km/h) 60 1 : 20 (1 : 15) 1 : 10 70 I: 25 (1 : 20) 1 : 15 (1 : 10)

miarodajne]"! 80 1 : 30 (1 : 20) 1 : 20 (1 : 15) ~90 1 : 40 (1 : 30)

Na terenie zabudowy

-

*)

Na drodze klasy Z lub L Jest to prvdkosc projektowa, a w wypadku malego ronda jest to predkosc przy dojezdzie do ronda. (...) W wypadkach ckreslonvch w ust. 2.

2. W wypadku przebudowy albo remontu skrzvzowanla, a takze na drodze na terenle zabudowy z ruchem uupokolonvrn skos zatamanla krawodzi jezdnl

moie bye zwlekszonv do wartosci sach w ust. 1 w tabell.

podanych

w nawia-

Dziennik Ustaw Nr

§ 65. 1. Pasy ruchu na skanalizowanym wlocie skrzyiowania dr6g powinny rniec szerokosc taka, jak przed skrzyiowaniem, a w wyjCltkowych wypadkach szerokosc kaidego z nich moze bye pomniejszona: 1) nie wlece] niz 0 0,25 m - [ezell jest to grupa pas6w dla pojazd6w [adacvch na wprost, 2) nle wlece] nlz 0 0,50 m - [ezell jest to grupa pas6w dla pojazd6w skrecalqcvch w lewo lub w prawo.

--------------------------------------------------------------------1)od 4,00m do 4,50 m - [ezeli jest ograniczony
nej lub z obu stron kraweznikami,

43

- 2390 -

Poz.

430

z jed-

2) taka jak pas ruchu - [ezell z obu stron nie jest ograniczony kraweznikarni, 3) taka jak pas ruchu - [ezeli w strefie uspokojonego ruchu jest ograniczony kraweznikarni z jednej lub z obu stron na dluqosci mniejszej niz 20 m.

skanalizowanvm 0 iednvm oasie ruchu na wprost na drodze z pierwszenstwem przejazdu pas ten powinien rniec szerokosc:

2. Na skrzyiowaniu

tow
----

4. Warunki

okreslone

w ust. 2 i 3 nie dotvcza wlo0 -

na skrzvzowaniu - tvnu mini luh mate rondo. .. _ -.-.-,-----.... -fr... -.... _- .. _.-_.---,

kto----

rych mowa w §

75.

1)od 4,50 m do 5,00 m - [ezeli jest ograniczony
stron kraweznlkarnl, nej strony

z obu z jed-

§ 66. 1. Dodatkowy pas dla pojazd6w skrecajacvch w lewo na skrzyiowaniu powinien bye stosowany na:

2) od 4,00 m do 4,50 m - jeieli jest ograniczony
kraweznlkarnl,

1) wlocie drogi klasy S,
2) wlocie

ulicy klasy GP.

3) taka jak pas ruchu - [ezell z obu stron nie jest ograniczony kraweznikarnl, 4) taka jak pas ruchu - jeieli w strefie uspokojonego ruchu jest ograniczony kraweznlkarni (z jednej lub z obu stron) na dluqoscl mniejszej nii 20 m.
.....

2. Dodatkowy pas rnoze bye takie stosowany na wlotach pozostatych dr6g klasy GP oraz dr6g klasy G i Z, jeieli scl one dwujezdniowe lub wynika to z warunk6w organizacji i bezpieczeristwa ruchu.
3. Dodatkowy pas dla pojazd6w wo powinien miec: 1) odcinek zmiany pasa ruchu szej nii okreslonv w tabeli:
0

skrecajacvch dluqosci

w le-

-:t

la';'oli 'Anu~"+"""r"\ •• iL'lt. i_rI "',",""Vif "" y~ .. ytJuf';; JOU'OII

...... 1I"11""hll "
..,0., I U\.IIIU

_ ........
IICI

vv

_

_ ....+ .......... U;::'l Ilct

podporzadkowanvm szerokosc:

wlocie

drogi,

powinien

on rniec

nie mniej-

Predkosc

miarodajna

drogi*)

(km/h) (m)

~50 15

60 20

70 30

80 40

90 50

100 55

Dtugose odcinka

zmiany pasa ruchu

*)

W wypadku

drogi klasy Z jest to predkosc projektowa.

2) odcinek

zwalniania

0 dluqoscl

nie mniejszej

nii okreslonv

w tabeli:

Pochylenie podtuine wlotu

Dluqosc odcinka zwalniania
(%)

(m) przy predkosci

miarodajnej

*)

(krn/h)

~50 30 25 20 15 1(\ 10 10
I

60

-6 -4 -2 0
2

40 35 30

-

70 60 55 45 40 35 30 25

80 80 70 60 50 45 40 35

90 105 90 80 70 60 55 50

100 140 120 105 95 85 75 65

25 20 15 15

4 6
*1

W wypadku dragi klesy Z jest to predkosc projektowa.

3) odcinek akumulacji 0 dtugo~ci obliczonej na podstawie mlarodajnego nat~zenla ruchu pojazd6w skr('cajqcych w lewo, kt6re muszll sit zatrzvrnac,

zeby umozllwic przejazd pojazdom z plerwszenstwem przejazdu; dtugot\6 odclnka akumulacji nie powlnna bye mnlejsza nit 20 m.

Dziennik Ustaw Nr 43

- 2391

Poz. 430

4. Przy przebudowie albo: remoncie skrzyiowania dopuszcza sle zmniejszenie dluqosci odcinka zmiany pasa ruchu, 0 kt6rym mowa w ust. 3 pkt 1, do 20 m.
§ 67. 1. Dodatkowy pas dla pojazd6w skrecajacvch w prawo na skrzyiowaniu powinien bye stosowany na:

2. Dodatkowy pas dla pojazdow skrecaiacvch w prawo moie bye takie stosowany na wlotach droq klasy GP i G innych nii wymienione w ust. 1 oraz droq klasy Z, jeieli wynika to z warunkow organizacji i bezpieczer'lstwa ruchu. 3. Dodatkowy pas dla pojazd6w skrecajacvch w prawo, z zastrzeieniem ust. 5, powinien miec: 1) odcinek zmiany pasa ruchu 'A' s ~~ "ct ':! nltt 1 t"""1I, I,
" ... J __ \.A

1) wlocie drogi klasy 5, 2) wlocie dwujezdniowej ulicv klasy GP, 3) wlocie drogi klasy GP lub G poza terenem zabudowy 0 predkoscl miarodajnej wleksze] nii 90 krn/h. Predkosc miarodajna droqi!'
(krn/h)

0

dtuqosci okreslone]

oJ I..

-

2) odcinek zwalniania okreslona w tabeli:

0

dluqosci nie mniejszej niz

Pochylenie podtuine wlotu

Dtugose odcinka zwalniania (m) przy promieniu tuku skretu w prawo2) (rn)

(%) -4 -2

::;;10 35 30 25 20 15 70 60 50 45 40 120 105 95 85

11-15 30 25 20 15 10 65 55 50 45 40 115 100 90 80

16-20 25
')n ,-v

21-30 20
11';
I..,

>30 10
1n
IV

60

a
2 4 -4 -2

15 10 10 60 50 45 40 35 110 95 85 75 65

10

10

-

-

_.
50 40 35 30 25 95 85 75 65 60

55 45 40 35 30 105 90 80 70 65

80

a
2
4

-4
-2 100

a
2

4

75

70

-

1) 2)

W wypadku drogl klasy Z jest to prodko66projoktowa. Jetell na wlocle jest wyznaczoneprzej6cledla pleazychlub akrzvzowentejest wvposezonew sygnalizacj\l awietln~, to nalety przyjq6dtugo66odclnka zwalnlanla lak dla promlenla tuku r6wnego 10 m.

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2392 1) odcinek przyspieszania 100 m,
0 dluqosci

Poz.430 nie mniejszej niz

3) odcinek akurnulacji, [esll skrzyiowanie jest wyposazone w sygnalizacj{t swletlna lub na jego wlocie jest wyznaczone przeiscie dla pieszych; dtugosc odcinka akumulacji powinna bye okreslona zgodnie z wymaganiami, 0 kt6rych mowa w § 66 ust. 3 pkt 3. albo remoncie skrzyiowania dopuszcza sle zmniejszenie dtuqoscl odcinka zrniany pasa ruchu, 0 kt6rym mowa w ust. 3 pkt 1, do

2) odcinek zmiany pasa ruchu 0 dtuqosci w § 66 ust. 3 pkt 1.

okreslone]

4. Przy przebudowie

i5 m.

§ 70. Ksztatt i rozmiary pasa lub grupy pas6w ruchu dla pojazd6w skrecajacvch na skrzyiowaniu powinny bye dostosowane do struktury rodzajowej pojazd6w i organizacji ruchu. § 71. Wewn~trzna krawedz pasa ruchu dla pojazd6w skrecajacvch w prawo na skrzvzowaniu zwyktym powinna bye ksztattowana za pornoca tuku kotowego o promieniu nie mniejszym niz:

5. Jeieli dodatkowy pas dla pojazd6w skrecalacvch w prawo, 0 kt6rym mowa w ust. 3, nie wymaga odcinka akumulacji i predkosc miarodajna drogi poza terenem zabudowy jest mniejsza nii 90 km/h, dopuszcza sle stosowanie dodatkowego pasa w postaci klina 0 skosie nie wlekszvrn niz 1 : 10 i dtuqosci od 30 m do 50 m.
§ 68. 1. Dodatkowy pas ruchu na skrzyiowaniu z prawej strony wylotu drogi z pierwszenstwern przejazdu powinien bye stosowany na:

1) 6,0 m 2) 8,0 m 3) 10,0 m -

na wlocie drogi klasy L lub D,
na wlocie drogi klasy G lub

2,

na wlocie drogi klasy Gp.

1) drodze klasy S oraz na dwujezdniowej drodze klasy GP lub G poza terenem zabudowy, gdy miarodajne natezenle ruchu pojazd6w skrecajacvch w prawo z wlotu podporzqdkowanego jest wieksze nii 60 P/h i predkosc miarodajna na drodze z pierwszeristwern przejazdu jest wleksza niz 80 krn/h,
2) ulicy klasy GP.

§ 72. 1. \AJe\A!n~trzna krawedz pasa lub grupy pasow ruchu dla pojazd6w skrecajacvch w prawo na skrzvzowaniu skanalizowanym powinna bye ksztattowana za pornoca tuku kotowego lub krzywej koszowej.

2. Prornien tuku kotowego nie powinien bvc mniejszy nii 15 m w wypadku wlotu z drogi klasy S i 10 m w wypadku wlotu z pozostatych klas dr6g. 3. Krzywq koszowa 0 stosunku promieni R, : R2 : R3 gdzie n i m wynosi 2 lub 3, moina stosowac, [esli utatwia ona ruch pojazdom skrecajacvrn w prawo, a [ednoczesnie nie pogarsza warunk6w ruchu na przejsciach dla pieszych oraz nie utrudnia obserwacji pojazd6w relacji kolidujqcych. Srodkowy prornlen krzywej koszowej nie powinien bye mniejszy niz 9 m, a kqty srodkowe poczqtkowego i koncoweqo tuku powinny rniec po 15°.

2. Dodatkowy pas moie bvc takie stosowany na drogach klasy GP i G innych nii wymienione w ust. 1, jeieli wynika to z warunk6w organizacji i bezpieczenstwa ruchu.

= n : 1 : m,

3. Dodatkowy powinien miec:

pas ruchu,

0

kt6rym

mowa w ust. 1,

1) odcinek przyspieszania 0 dtuqosci nie mniejszej nii 100 rn w wypadku ulicy klasy GP i w przedziale od 100 m do 200 m w wypadku dr6g klasy S, GP i G poza terenem zabudowy, 2) odcinek zmiany pasa ruchu w § 66 ust. 3 pkt 1.
0

dtuqosci

okreslone]

§ 69. 1. Dodatkowy pas ruchu z lewej strony wylotu mozna stosowac na dwujezdniowej drodze klasy S lub Gp, [esll na skrzyiowaniu nie rna i nie przewiduje sle sygnalizacji swletlne],

§ 73. Wewn~trzna krawedz pasa lub grupy pas6w ruchu dla pojazd6w skrecajqcvch w lewo na skrzvzowaniu skanallzowanvrn powinna bye ksztattowana za pomocq tuku kotowego lub kombinacji odcinka prostego i tuk6w kotowych 0 promieniach w przedziale od 10 m do 40 m, w zeleznoscl od klasy drogi, jej przekroju poprzecznego oraz geometrii skrzvzowania.

2. Dodatkowy powinien rnlec:

pas ruchu,

0

kt6rym

mowa w ust. 1,

§ 74. Szerokosc jednego pasa ruchu dla pojazd6w skrecajacvch w lewo lub w prawo na skrzvzowanlu skanalizowanym nie powinna bye mniejsza niz okreslona w tabeli:

Promlen Szeroko~6

skretu (rn) (m)

8

10 6,6

12

15 6,5

20 6,0

25 4,5

30 4,2

i

40 4,0

7,0

. 6,0

Dziennik Ustaw Nr 43
§

rond:

2393-

Poz.430

75. Wymiary

i zakres stosowania

Typ ronda

Srednica wyspy srodkowe] (m)

Srednica zewnetrzna ronda (m) mniejsza nil 22

Zakres stosowania osiedla drogi klasy GP21, G, Z i L: wloty do miast, strefy podmiejskie, osiedla miejskie, poza terenem zabudowy drogi klasy Gp2) i G: poza terenem
__ ......-:,...: .... :_ ~
tJVUlllleJ;:)f\IC, VYIUlY uu

minl!'
mate srednie 'duze
'1)
2)

3-5 10(5)-28(33,5) 28-50 wieksza nil 50

26(22)-40(45) 41-65
wieksza nii 65

••• 1_+ •• ri ____ :",......
11110;)1.

zabudowy,

strefy

drogi klasy S31, GP i G: poza terenem

zabudowy

Wyspa srodkowa przejezdna lub czesciowo przejezdna. W uzasadnionych wypadkach na drogach jednojezdniowych. 3) W uzasadnionych wypadkach na poczatku lub koncu drogi klasy S. (...) Oznacza wartosci dopuszczalne w uzasadnionych wypadkach.
§

76. 1. Wyspa kanalizujqca
rnlec: do

ruch na skrzyiowaniu

powinna

b) nawierzchnie wego,

twarda

w granicach

pasa drogozjazdu i drogi promieniu nie

1) ksztatt dostosowany
2) wymiary

torow ruchu pojazdow,

dostosowane do funkcji przez niq petnionych, a w szezeqolnosci jej szerokosc w miejscu wyznaczonej strefy oczekiwania pieszych nie powinna bvc mniejsza niz 2,0 m.

c) przeciecie krawedzi nawierzchni wyokrqglone tukiem kotowym mniejszym niz 5 m,

0

d) pochylenie podtuine zjazdu w obrebie korony drogi dostosowane do jej uksztattowania, e) na dtuqosci nie mniejszej niz 7,0 m od krawedzi korony drogi pochylenie podtuine zjazdu nie wieksze nii 5%, a na dalszym odcinku - nie wieksze nii 12%,
2) z nowej

2. Krawedzie wyspy wvodrebnione] z jezdni powinny bvc wyniesione ponad powierzchnie jezdni na wysokosc nie rnnieisza nii 6 cm z wytqczeniem tej czesci wyspy, na ktore] wyznaczono przejscle dla pieszych lub przejazd dla rowerzvstow, 3. Wyspa kanalizujaca ruch wvodrebniona z jezdni powinna wyrainie roznlc sie od jezdni, a umieszczone na niej urzqdzenia lub zlelen nie powinny oqraniczac wymaganego pol a widocznoscl.

drogi klasy GP lub G do stacji paliw powinien bvc wyposaiony w dodatkowe pasy dla pojazdow skrecajacvch z tej drogi,

3) z drogi klasy w § 55 ust.

GP, G lub Z do obiektu wymienionego 1 pkt 3, w wypadku uzasadnionym

4. Urzqdzenia organizacji ruchu umieszczone na wyspie powinny bye odsunlete od krawedzi pasa ruchu na odleqtosc okreslona w przepisach w sprawie znakow i svqnalow drogowych.
5. Wyspa kanalizujqca ruch nie wvodrebnlona z jezdni powinna bye wytqczona z ruchu i wyznaczona zgodnie z przepisami w sprawie znakow i svqnatow drogowych. § 77. Zjazd z drogi powinien bye zaprojektowany i wybudowany w sposob odpowiadajqcy wymaganiom wynikajqcym z jego usytuowania i przeznaczenia, a w szczeqolnoscl powlnlen bye dostosowany do wymagari bezpieczeristwa ruchu na drodze, wymiar6w gabarytowych pojazd6w, dla kt6rych jest przeznaczony, oraz do wymagari ruchu pieszych. § 78. 1. Zjazd publiczny powlnien zgodnle z wymaganiami okreslonvrnl 2. Zjazd publiczny: 1) powlnlen rnlec: 8) 8zeroko'e nle mnlejszll nit 6,0 m, w tym jezdnlQ 8zeroko'cl nle mnlejszej nit 3,6 m I nle wlQksZll nit 8zeroko'e jezdnl na drodze, bye usytuowany w § 113 ust. 7.

wzqledarni bezpieczenstwa ruchu, moie bye wyposaiony w dodatkowe pasy ruchu dla pojazd6w skrecajqcvch z tej drogi, w szczeqolnosci gdy rniarodajne natezenle ruchu na drodze przekracza 400 P/h.
§ 79. Zjazd indywidualny

powinien

rniec:

1) szerokosc nie mniejszq nii 4,5 m, w tym [ezdnie o szerokosci nie mniejszej nii 3,0 m i nie wieksze] nii szerokosc jezdni na drodze, 2) nawlerzchnle drogowego, co najmniej twardq w granicach pasa

3) przeclecle krawedzi nawierzchni zjazdu i drogi wyokrllglone tukiem kotowym 0 promieniu nie mniejszym nii 3 m, lub skosem 1 : 1, jeieli jest to zjazd z ulicy, 4) pochylenie podtuine zjazdu w obreble gi dostosowane do je] uksztattowania, korony dro-

°

6) na dtuqosc! nie mniejszej nii 5,0 m od krawedzi korony drogl pochylenle podtulne nle wleksze nil 6%, 8 ne dalszym odclnku - nie wleksze nil 15%.

Dziennik Ustaw Nr 43 Rozdziat 14 W,zty drogowe

-

2394-

Poz. 430 2) czesciowo bezkolizyjny typu WB - na kt6rym wystepu]e przecinanie tor6w jazdy niekt6rych relacji na jednej z dr6g; w ramach wezta funkcjonuje w6wczas na tej drodze skrzvzowanie lub zesp6t skrzvzowan, jednak relacje 0 dorninujacvch natezeniach sa prowadzone bezkolizyjnie, 3) kolizyjny typu WC - na kt6rym tylko jezdnie dr6g krzyiuj'l sle w r6inych poziomach, natomiast relacje skretne na obu drogach odbvwaja si~ na skrzy-

§ 80. 1. W celu okreslenia wymagan technicznych i uzvtkowvch wprowadza sle nastepujacv podziat w~zt6w: 1) bezkolizvinv tvou WA - na kt6rvm nie wvstepu]e przecinanie torow jazdy, a relacie skretne 'S'l reaiizowane tylko jako manewry wvtaczanla. wtaczanla i przeplatania sle potok6w ruchu, Klasa drogi A S GP G A WA WA WA,WB (WB) S WA

iowaniach, 2. Zakres stosowania weztow, 0 kt6rych w ust. 1, okreslono w tabeli:
GP WA,WB WB,WC WB,WC (WB,WC) G (WB) WB,WC (WB,WC) (WB,WC) mowa

WA,WB WB,WC WB,WC

Oznaczenia w tabell: WA, W8, we - typ wezta, (...) - Hozwiqzanle dopuszczalne w uzasadnionych wypadkach.

§ 81. Wezet, jego uktad funkcjonalny i przestrzenny, rozwiqzanie techniczne i materiatowe element6w budowlanych powinny bye zaprojektowane i wykonane w spos6b umoiliwiajqcy przejazd kaidego typu pojazdu dopuszczonego do ruchu na podstawie przepis6w prawa 0 ruchu drogowym. § 82. 1. W wezle rnozna usvtuowac stacje poboru optat, zwane dalej "SPO", zgodnie z przepisami odrebnymi.

§ 84. W wezle typu WB:

1) droga wyiszej klasy, a przy drogach tej samej klasy droga 0 wiekszvrn miarodajnym natezeniu ruchu, powinna bye prowadzona bez zaktocen, natomiast do warunkow lokalnych powinna bye dostosowana droga nizsze] klasy lub przy drogach tej samej klasy droga 0 mniejszym miarodajnym natezeniu ruchu, 2) wyjazd z jezdni drogi, na ktore] relacje skretne odbywajq sie bezkolizyjnie. powinien poprzedzac wjazd na nla, 3) wyjazd i wjazd na [ezdnie drogi, na ktore] relacje skretne odbvwaja sie bezkolizyjnie, powinny bye usytuowane po prawej stronie tej jezdni, 4) wyjazd i wjazd, 0 kt6rych mowa w pkt 3, powinny bye wyposaione w pasy wytC}czania i wt'lczania, z zachowaniem wymagan, 0 kt6rych mowa w § 94 i § 96, 5) potaczenle t'lcznicy z drogCl niiszej klasy powinno klasy powi-

2. Usytuowanie SPO w wezle powinno bye dostosowane do uktadu wezla i nie powinno oqraniczac jego wtasciwosci uiytkowych okreslonvch w rozporzadzeniu. 3. W wez!e nie powinny bye usytuowane zadne obiekty ustugowe, do ktorvch wjazd odbywatby sie z wykorzystaniem tacznlc jako dojazd6w.
§ 83. W wezle typu WA:

odbvwac si~ na skrzvzowanlu,
bye usytuowane po prawej 6) wjazd na [ednojezdnlowa droqe niiszej nien odbvwac sle na skrzvzowaniu. § 85. W w~ile typu WC: 1) moina stosowac, odpowiednio do potrzeb, tC}cznico P41ub dwie t'lcznice P1, 0 kt6rych mowa w § 87, rozdzielone pasem dzlelacvm, 2) potaczenle tC}cznic z drogq powinno skrzyiowaniu. § 86. Graniczna predkoscl woztach okresla tabela: odbywae siO na

1) wyjazd i wjazd powinny stronie jezdni droqi,

2) wyjazd z jezdni drogi powinien przed wjazdem na t~ [ezdnie,

bye usytuowany

3) wyjazd powinien bye wyposaiony w pas wvtaczania, z zachowaniem wymagan, 0 kt6rych mowa w § 94, 4) wjazd powinien z zachowaniem bye wvposetonv w nas wt'lczania, wymagar'l, 0 kt6rych mowa w § 96.

projektowe

tqcznic

ne

Dziennik Ustaw Nr 43 Typ fctcznlcy

- 2395t~cznice na w~zfach typu WA prowadzone swobodnie
1)

Poz. 430 t.acznlce na wezfach t.acznlce na wezlach typu we typu WB

dopasowane

t

Vp

= 60-80

km/h

i

Bezposredni

11~
Vp

! t

i i i

Vp

= 50-60

km/h "

. (!

2)

Vp

= 40.50

km/h

i~
! ,. .

~
! !

J"

•••••

.

~.... _ ............. _ ............... _ ...

'

........ _ ............. _ ..................
Vp

./

\ i

h·..-. ) '~~·.····.~ +;1
.,. .... _ ..... _ .............. _._ .... _ ... Vp
! ..' ,

-

= 50-70
f

km/h

= 40-60
i

km/h

= 40-50

km/h

P61·
bezposredni

.•._ .•...- - .•.~ ._ ..
!
f

i i
j

~ ....... _ .... _ ........ ,
i i
I

)

i i i i i

!
i i

V····km/h

~ .._...•....._...........ti .!!

.

-

I
I
\

H

!
I

Posredni

In
I

Vp

= 40 km/h

I

i
I

Vp
\,

= 30·40

i

!\
.
! !

..........

~..

_

............

-

.' ...

.;

irl'
.,
"

h040kmih
.
,

.,
\

1 !

....

..•.••••

~ ,
\

t~

................. --, _ ....... ....... - ....
'

'<,

._,oo ........ _._ ......... _._ ....... _
2)
I

\

..

,t--lL
i~ ~) i~

Vp

=

10·40 km/h

:
'
j
t
I

:

t

... _._._
J)

...

-- ... - ...,,',._ ,
.~ ••• '

/~"

•••••• ~ •

- .. --

Vp

= 60-80

km/h

Vp

= 40-60

km/h

Ti

Vp

=

30-60 km/h
'.

Bezposredni

Jezdnie zbierajaco-rozprowadzajace

JL_____ -+ ...._..._._._._._._.-

"
I.~

l~

h
I

II

r

....................

-.-.-...~

! !

1 ,
i

!

-;-, _ .... ... ... - .... ;:.~-::.~::.;
........ \
' '

1) 2) 3)

t&cznice t&cznice t&cznice

zaczvnalace zakonczone zakonczone

sie pasem wyt&czania i konczace si~ pasem na jednym koncu skrzvzowanlern. na obu koncach skrzvzowanlami.

wtaczanla.

§ 87. 1. Jednopasowa tqcznica jednokierunkowa, oznaczona dalej symbolem "P1", powinna miec:

1) [ezdnie wraz z opaska z lewej strony razem kosci nie mniejszej nii: 7,5 m, 2) pas awaryjny jezdni,
0

0

szero-

1) jezdnie wraz z opaskami nii 6,0 m,

0

szerokosci nie mniejszej

szerokosci 2,0 m po prawej stronie
0

2) obustronne gruntowe pobocza, kazde 0 szerokosci nie mniejszej nii 1,0 m. 2. Dwupasowa tqcznica jednoklerunkowa, oznaczona dalej symbolem "P2", powinna mlec: 1) jezdni~ wraz z opaskarnl nli8,O m,
0

3) obustronne gruntowe pobocza, kaide nie mniejszej nii: 1,0 m.

szerokosci oznaczo-

4. Dwupasowa tacznlca dwukierunkowa, na dalej symbolem "P4", powinna miec: 1) [ezdnie wraz z opaskami nii 8,0 m,
0

szerokoscl nie mniejszej
0

szerokosci nie mniejszej
0

2) obustronne gruntowe pobocza, kaide nle mnlejszej nli 1,0 m.

szerokoscl

2) obustronne gruntowe pobocza, kaide nle mniejszej nii 1,0 m.

szerokosci

3. Dwupasowa tllcznlca jednoklerunkowa z pasem awaryjnym, oznaczona dalej symbolem "P3", powlnna mlec:

5. W wypadku wezta na drodze klasy S lub na drogach nliszych klas dopuszcza si~ zmniejszenie szerokosci jazdnl tqcmic nie wlecel nlz 0 1,0 m.

Dziennik Ustaw Nr 43

- 2396-

Poz. 430

6. Typ tqcznicy powinien bye dostosowany do przewidywanego natezenla ruchu oraz dluqosci taczntcy.
§ 88.1.Jezdnia wraz z opaskami na tacznicv P1,P2 lub P3 powinna rniec na odcinku prcstym w p!anie [ed nostronne pochvlenie poprzeczne nie mniejsze nii 2% i nie wieksze nlz 3%.

2.Jezdnia wraz z opaskami na tqcznicy P4 powinna rnlec na odcinku prostym w planie dwustronne pochylenie poprzeczne, nie mniejsze niz 2% i nie wieksze nii 3%. 3.Jezdnia wraz z opaskami na tacznicv P1,P2,P3 lub P4 powinna rniec na tuku kotowym w planie jed no stronne pochylenie poprzeczne 0 wartosci okreslone] wtabeli:

Predkosc projektowa tqcznicy (km/h)

\AI

VVarlO~C promrerua JUKUW ptarue trn) przy pocnvteruu
... .J..'
• • I 'I

.,

\

poprzecznym

. _.. jeZuni
7% 250-269 185-194 120-129 75-84 45-49 25-29

2% ;:;580 ;:;365 ;:;250 ;:;160 ;:;95 ;:;60

3% 420-579 290-364 190-249 125-159 75-94 50-59

4% 350-419 235-289 155-189 100-124 60-74 40-49

5% 290-349 215-234 140-154 90-99 55-59 35-39

6% 270-289 195-214 130-139 85-89 50-54 30-34

80 70 60 50 40 30

4. Zachowanie wartosci pochylenia poprzecznego jezdni tqcznicy, 0 ktorvm mowa w ust. 1 i 2, nie jest wymagane na krzywych przejsciowvch i na prostych przejsciowvch przed i za tukiem kotowym, na ktorvch nastepuje zmiana kierunku pochylenia poprzecznego. Strefy te powinny bye tak ksztattowane, ieby byt zapewniony sprawny odptyw wody.
jezdni tqcznicy powinna bye zwiekszona na tuku kotowym w planie 0 promieniu R mniejszym niz 150 m 0 wartosc :
§ 1)

§ 90. 1. Os jezdni tqcznicy w planie powinna sktadac sle z odcinkow prostych i odcinkow krzywoliniowych.

2. Odcinek krzywoliniowy moie zawierac tuk kotowy, kombinacje tukow kotowych i krzywych przejsciowych, a takze inne rodzaje krzywych. 3. t.acznica powinna bye zaprojektowana i wykonana w taki sposob, ieby by to zachowane bezpieczenstwo pojazdu poruszajqcego sie z predkoscia projektoWq po mokrej nawierzchni.
4. Wymagania, za spetnione, jeieli
0

89. 1. Szerokosc

50/R- na lacznlcv P1,
na tqcznicy

ktorvch mowa w ust. 3, uznaje sie

2) 70/R -

P2,P3 lub P4.

:

2. Zwiekszenie szerokosci jezdni, a ktorvrn mowa w ust. 1, wykonuje sie na krzywej przejsciowe] lub na prostej przejsciowe], [esli krzywa przejsciowa nie wystepu]e.

1) wartosci promienia tuku kotowego w planie oraz pochylenia poprzecznego jezdni tqcznicy odpowiadajq wymaganiom okreslonvrn w § 88 ust. 3, 2) parametry geometryczne tacznlcv wartosci okreslonvch w tabeli: nie przekraczajq

Predkosc projektowa tqcznicy (krn/h)

Najmniejszy parametr klotoidy
(m)

Najwieksze

pochylenie

podluine

(%)

Najmniejszy prornien tuku w przekroju podtuinym (m) wypuktego na tuku w planie na prostej w planie wklesleqo

Iqcznicy wyjazdowej na wzniesieniu na spadku 4

Iqcznicy wjazdowej na wzniesieniu na spadku

80 70 60 50 40 30

100 90 75 60 40 25

5 5 6 6 6
6

4 4 5 5 6
6

5 5

4500 3200 2700 1400 700 500

3000 2000 1700 1000 500 200

2000 1400 1000 750 500 250

4
5 5

6
6

6
6

7
7

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

2397ustalone § 42. z zachowaniem warunk6w,
0

Poz. 430 kt6rych mowa

3) odleqtosc widocznoscl na tqcznicy jest nie mniejsza niz okreslona w §168. § 91. 1. Jezdnle zbierajqco-rozprowadzajqcq mozna stosowac na w~zle lub na odcinku drogi rnledzv weztami, jeieli taka potrzeba wynika z kierunkowego rozktadu ruchu lub usytuowania wyjazd6w i wjazd6w. 2. Predkosc projektowa jezdni zbierajaco-rozprowadzajqcej powinna wvnoslc 60 km/h, a wyjqtkowo 70 krn/h lub 80 krn/h, 3. Jezdnia zbierajqco-rozprowadzajqca powinna bye jednokierunkowa i w zaleznosci od miarodajnego natezenla ruchu rniec przekr6j poprzeczny taki jak lacznica P1, P2 albo P3. 4. Uksztattowanie jezdni zbierajqco-rozprowadzajqcej w planie i w przekroju podtuznvrn powinno odpowiadac wymaganiom dotyczqcym tqcznic, 0 kt6rych mowa w § 90.
§ 92. Pochylenia poprzeczne gruntowego pobocza tqcznicy i jezdni zbierajqco-rozprowadzajqcej powinny bye ustalone z zachowaniem warunk6w, 0 kt6rych rnowa w § 37 ust. 2 i 3. § 93. Pochylenia skarp nasyp6w i wykop6w tqcznicy i jezdni zbierajqco-rozprowadzajqcej powinny bye

w

§ 94. 1. Wyjazd w wezle typu WA oraz wyjazd z drogi klasy A, S i GP w wez!e typu WB powinny rniec, z zastrzeieniem ust. :;, r6wnolegte pasy wytqczania. 2. Do pasa lezy:

wvtaczanla,

0 kt6rym

mowa w ust. 1, nauzyskuje

1) klin, na kt6rego dluqosci petna szerokosc,

pas wytqczania

2) odcinek zwalniania, kt6rego dluqosc jest mierzona od konca klina do poczatku tuku kotowego tqcznicy. 3. Pas wytqczania nien rniec: 1) klin
0

na tacznlce P1, P2 lub P3, powiniz: miarodajna drogi jest drogi

dluqosci

nie mniejszej

a) 100 m - jeieli predkosc wleksza nii 110 krn/h, b) 75 m przy predkosci 110 km/h lub 100 krn/h, c) 50 m w pozostatych
0

miarodajnej

wypadkach, dtuqosci nie mniejszej niz

2) odcinek zwalniania okreslona w tabeli :

R6inica predkosci ~V(km/h) 60 50 40 30 ::;;20

Dtuqosc odcinka zwalniania -5% 280 250 220 170 120 -4% 250 230 200 160 110 -3% 230 210 180 150 100

(rn) przy pochyleniu -2% 210 190 170 140 95 0% 190 170 150 120 85

podtuinym 2% 170 150 130 110 75

pasa wytqczania 3% 160 140 120 100 70 4% 150 130 110 90 65

Oznaczenia: ~V= 0,75 x Vm - Vp gdzie: Vm - predkosc rniarodajna drogi w km/h, Vp - predkosc projektowa tqcznicy w krn/h,

4. Odcinek zwalniania, 0 kt6rym mowa w ust. 3 pkt 2, powinien rnlec pas ruchu 0 szerokosci 3,5 m, jesli predkosc projektowa drogi jest wleksza od 80 km/h, i 3,0 m w pozostatych wvpadkach oraz pas awaryjny 0 szerokosci 2,0 m lub opaske 0 szerokoscl co najmniej 0,5 m, w zatemoscl od tego, kt6ry z element6w wvstepule na tqcznicy. 5. Podw6jny pas wytqczania na tqcznic~ P3, bez zmniejszenla IIczby pas6w ruchu na jezdni drogi, powinien mlec : 1) kiln 0 dtugo~cl nle mnlejszej nli: mlarodajna drogl jest

b) 150 m przy predkosci 110 krn/h lub 100 krn/h, c) 100 m w pozostatych

miarodajnej

drogi

wypadkach,

2) wsp61nq krawedz pasa wytqczania 0 petnej szerokosci i jezdni drogi, 0 dtuqoscl nie mniejszej nii 400 m. 6. Podw6jny pas wytqczania na tqcznic{l P3, ze zmniejszeniem 0 jeden liczby pas6w ruchu na jezdni drogi, powinien mlec : 1) klin 0 dluqoscl nie mniejszej nii: miarodajna drogi jest

a) 200 m - jeiell pr~dkosc wl~ksz8 nli 110 km/h,

a) 100 m - jeieli predkcsc wi(!ksza nii 110 krn/h,

Dziennik Ustaw Nr 43 b) 75 m 110 krn/h, c) 50 m przy predkosci miarodajnej

-

2398-

Poz. 430

drogi

w pozostatych

wypadkach,

!

3. Odcinek zwalniania, 0 kt6rym mowa w ust. 2 pkt 2, powinien rnlec pas ruchu 0 szerokosci 3,0 m oraz opaske 0 szerokosci co najmniej 0,5 m. 4. Pas wyfqczania P1 powinien miec: 1) klin 0 dtuqosci z tacmicv P2 lub P3 na tacznlce

2) wspolna krawedz pasa wytClczania 0 petnej szerokosci i jezdni drogi, 0 dluqosci nie mniejszej nii 450 m. 7. Odcinek, 0 kt6rym mowa w ust. 5 pkt 2 i ust. 6 pkt 2, powlnlen rnlec dwa pasy ruchu 0 szerokosci nie mniejszej nii 7,0 m oraz pas awaryjny 0 szerokosci

nie mniejszej

niz 60 m, niz nii

2,Om.
8. Pas wytClclania, 0 kt6rym mowa w ust. 3, powinien rniec wspolna krawedz odcinka pasa 0 petnej szerokoscl i jezdni drogi klasy A lub S, 0 dtuqosci nie mnie:jszej nii 200 m przy predkosci miarodajnej 13~ krn/h, nie mniejszej nii 175 m przy predkosci miarodajnej 110 krn/h i nie mniejszej nii 150 m przy predkosci miarodajnej poniiej 110 km/h. W odniesieniu do jezdni dr6g klas GP i G wymienione dluqosci nie powinny bye mniejsze nii odpowiednio 150 m, 125 m i 100 m. 9. W wypadku dobrej wldocznosci wyjazdu z jezdni drogi na tClcznic{l P1 moie bye stosowanykierunkowy pas wytqczania, jeieli predkosc projektowa drogi jest mniejsza nii 120 km/h. Kierunkowy pas wytqczania powinien rniec : 1) skos 1 : 30 z klinem
0

2) odcinek zwalniania 0 dluqoscl nie mniejszej 150 m, jei.eli jest to fqcznica P3, i nie mniejszej 100 m, jeieli jest to tacznlca P2.

5. Odcinek zwalniania, 0 kt6rym mowa w ust. 4 pkt 2, powinien rniec pas ruchu 0 szerokosci 3,0 m oraz opaske 0 szerokosci co najmniej 0,5 m. 6. Pas wyfqczania nien mlec: 1) klin
0

z fqcznicy P3 na fqcznic{l P3 powi-

dtuqosci

nie mniejszej

niz 60 m, jak w ust. 4 pkt 2.

2) odcinek zwalniania

0 wymiarach

7. Odcinek zwalniania, 0 kt6rym mowa w ust. 6 pkt 2, powinien miec dwa pasy ruchu oraz pas awaryjny 0 szerokosciach jak na tacznlcv P3. 8. W wypadku dobrej widocznosci wyjazdu z tqcznicy lub jezdni zbierajqco-rozprowadzajqcej w wezte typu WA lubWB: 1) dtuqosci klina i odcinka zwalniania na pasie wvtaczania mogq bye nawet 0 potowe kr6tsze, 2) moie bye stosowany kierunkowy pas wyfqczania.

dluqosci 75 m,

2) odcinek zwalniania 0 dtuqosci nie mniejszej nii okreslona w tabeli w ust. 3 pkt 2; jego dluqosc jest mierzona od konca klina do poczatku tuku kotowego tacznicv, 3) pas awaryjny 0 szerokosci 2,0 m lub opaske 0 szerokosci co najmniej 0,5 m, w zaleznosci od tego, kt6ry z element6w wvstepu]e na tacznfcv, 10. Pochylenie podtuine i poprzeczne pasa wytqczania oraz jego uksztattowanie w planie svtuacvinvrn powinny bye dostosowane do pasa ruchu, przy kt6rym sie on znajduje. 11. Wyjazdy z dr6g w wezle typu mogq rniec dodatkowe pasy ruchu, kt6re Sq cZ{lsciq skrzvzowan na tych drogach. z tqcznicy i z jezdni zbierajqco-rozprowadzajqce], z zastrzeieniem ust. 8, powinny rnlec r6wnolegfe pasy wytqczania. 2. Pas wytClczania z fqcznicy P1 na fQcznic{l P1 powinien mlee: 1) klin 0 dfugosci nie mniejszej
§ 95. 1. Wyjazd

9. Pochylenie podtuine i poprzeczne pasa wyfqczania oraz jego uksztattowanie w planie sytuacyjnym, powinny bye dostosowane do jezdni tClcznicy lub jezdni zbierajqco-rozprowadzajqcej.
§ 96. 1. Wjazd w w{lzle typu WA oraz wjazd na drog{l klasy A, S lub GP w w{lzle typu WB powinny miec r6wnolegte pasy wfqczania, z zastrzeieniem ust. 9, umieszczone z prawej strony jezdni krzyiujqcych si{l dr6g.

we

2. Do pasa wtqczania, leiy:

0 kt6rym

mowa w ust. 1, na-

1) odcinek przyspieszania, kt6rego dtugosc jest mierzona od konca tuku kotowego na tqcznicy do poczatku klina, 2) klin, na kt6rego dlugoscl zanlka pas wtClczania. rnlec: nii

nii 60 m,
3. Pas wtqczania z tClcznic P1 tub P2 powinien
0 dtugoscl

2) odclnek zwalnlanla 0 dtugoscl nle mniejszej nli 160 m, jeiell jest to wezet typu WA, I nle mnlejszej nli 100 m w pozostatych wypadkach.

1) odclnek przyspleszanla okreslona w tabell:

nle mniejszej

Dziennik Ustaw Nr 43 R6inica predkoscl
t. V (krn/h)

-

2399pasa wtqczania 3% 390. 370 330 290 240

Poz.430

Dtugose odcinka przyspieszania (rn) przy pochyleniu podtuinym -5% 190 170. 150. 130. 90 -4% 20.0. 180. 160. 140 100 -3% 210. 200 180 150. 110. , -2% 230. 210. 190 160. 120. 0.% 270. 250. 230 200 160 2% 340. 320 290. 250 200

4% 450 430 400 350 300

60. 50 40 30 ~2Q

Oznaczenia: 6V= 0,75 x Vm - Vp gdzie: Vm - predkosc rniarodajna drogi w km/h, Vp - predkosc projektowa tacmlcv w km/h.

2) klin

0

dtuqoscl nie mniejszej nii:

b) 3,5 m -

pasa ruchu na drugim odcinku,
0

a) 100 m - jeieli predkosc miarodajna drogi jest wieksza nii 110 km/h, b) 75 m przy predkosci 110 km/h lub 100 km/h, miarodajnej drogi

4) pas awaryjny

szerokosci 2,0.m.

c) 50.m - w pozostatych wypadkach. 4. Odcinek przyspieszania, 0 kt6rym mowa w ust. 3 pkt 1, powinien rniec pas ruchu 0 szerokosci 3,5 m, jesli predkosc projektowa drogi jest wieksza od 80 krn/h, i 3,0 m w pozostatych wypadkach oraz pas awaryjny 0 szerokosci 2,0 m lub opaske 0 szerokosci co najmniej 0.,5 m, w zaleznoscl od tego, kt6ry z element6w wvstepu]e na tqcznicy. 5. Pas wtqczania, 0 kt6rym mowa w ust. 3, powinien rniec wsp61nq krawedz odcinka pasa 0 petnej szerokosci i jezdni drogi klasy A lub S, na dtuqosci nie mniejszej nii 250.m przy predkosci miarodajnej drogi 130.km/h, nie mniejszej nii 200.m przy predkosci miarodajnej drogi 110.km/h i nie mniejszej nii 150.m przy predkosci miarodajnej drogi poniiej 110.km/h. W odniesieniu do jezdni dr6g klas GP i G wymienione dtugosci nie powinny bye mniejsze nii odpowiednio 20.0. , 150.m i 10.0. . m m 6. Podw6jny pas wtqczania z tqcznicy P3 powinien rniec: 1) dwa nastepujace po sobie odcinki r6wnolegtego wzqledern krawedzl jezdni drogi pasa wtqczania, kaidy 0 dtuqoscl nie mniejszej nii 50.0. n, r 2) kliny na koncach odcink6w, 0 kt6rych w pkt 1, dtugosci nie mniejszej nii: mowa

7. Podw6jny pas wtqczania z tacznlcv P3, ze zwiekszeniem 0 jeden liczby pas6w ruchu na drodze, powinien miec: 1) odcinek r6wnolegtego wzqledern krawedzi jezdni pasa wtqczania, 0 dtuqosci nie mniejszej niz 500 m, 2) klin
0

dtuqosci nie mniejszej nii:

a) 10.0. - jeieli predkosc miarodajna drogi jest m wleksza nii 110 krn/h, b) 75 m przy predkosci 110 krn/h lub 10.0. rn/h, k miarodajnej drogi

c) 50.m -- w pozostatych wypadkach, 3) pas ruchu na odcinku przyspieszania 3,5m, 4) pas awaryjny
0
0

szerokosci

szerokosci 2,0.m.

8. Pochylenie podtuine i poprzeczne pasa wtaczania oraz jego uksztattowanie w planie sytuacyjnym powinny bye dostosowane do pasa ruchu, przy kt6rym sle on znajduje. 9. Pas wtqczania, 0 kt6rym mowa w ust. 1, powinien bye stosowany, jeieli droga w obrebie wjazdu jest dwujezdniowa. W wypadku drogi jednojezdniowej powinien bye stosowany dodatkowy pas ruchu jak na skrzyiowaniu. 10..Wjazdy na drogi w wQile typu mogq rniec dodatkowe pasy ruchu, kt6re Set cz{!sciq skrzyiowar'l na tych drogach.
§ 97. 1. Wjazd na tqcznic{! lub jezdni{! zbierajqco-rozprowadzaiaca powinien mlec r6wnolegty pas wtqczania.

we

a) 10.0. - jeieli prQdkose miarodajna drogi jest m wleksza nii 110.km/h, b) 75 m przy predkosc! 110.km/h lub 10.0. m/h, k miarodajnej drogi

c) 50.m - w pozostatych wypadkach,

3) azerokosc:
8) 7,0 m -

2. Pas wtqczania, nien rnlec:

0

kt6rym mowa w ust. 1, powi-

dw6ch pas6w ruchu ne plerwszym odclnku przyspleszenle,

1) odcinek przyspieszania 0 dtuqosci nie mniejszej nii 90.m I szerokoscl 3,0.m oraz opaske 0 szerokosci co najmniej 0.,5m,

Dziennik Ustaw Nr 43 2) klin
0

-

2400-

Poz. 430

dluqosc! nie mniejszej nii 60 m.

3. W wypadku dobrej wldocznoscl wjazdu, 0 ktorym mowa w ust. 1, w wezle typu WA lub WB, dtugosci odcinka przyspieszania i klina mogq bye nawet o polowe krotsze nii okreslone w ust. 2.
§ 98. 1. Obszar przeplatania moze wvstepowac na jezdni drogi klasy S i drogach niiszych klas oraz na jezdni zbierajqco-rozprowadzajqcej.

3. Row optywowy stosuje sie w wykopie, przy kraw~dzi korony drogi, jeieli korpus drogi ma odwodnienie wg:~bne lub jest wykonany z materiatu nie wymagajClcegoodwodnienia wgt~bnego; row optywowy powinien bye rownlez stosowany przy wvsokosci skarpy nasypu do 2 m, gdy zachodzi potrzeba odprowadzenia wody, w wypadku niestosowania skrajnej bariery ochronnej. Szerokosc rowu optywowego nie powinna bye mniejsza nii 1,5 m, a gt~bokose nie powinna bye wleksza nii 1/5 jego szerokoscl. 4. Row troikatnv stosuje sle na drogach klasy A, S i GP, w szczeqolnosci w celu utatwienia utrzymania drogi, kiedy wvsokosc skarpy nasypu lub wykopu jest mniejsza nlz 1,0 m. Pochylenie skarpy wewnetrzne] nie powinno bye wleksze nii 1 : 3, skarpy zewnetrzne] nie wleksze nii 1 : 5, a gt{lbokose rowu powinna wvnikac ze sposobu odwodnienia korpusu drogi. 5. Row trapezowy stosuje sie na drogach wszystkich klas, z zastrzeieniem ust. 6, a takie jako row stokowy. Dno rowu powinno rniec szerokosc co najmniej 0,4 m, a gt~bokose rowu nie powinna bye mniejsza nii 0,5 m, przy czym jeieli gorna cz~se korpusu drogi jest odwadniana drenami lub warstwq odsaczajaca, dno rowu powinno bye poniiej poziomu wylotu drenu, saczka lub warstwy odsaczajace] nie mniej nii 0,2 m, a na odcinku wododziatu nie mniej nii 0,1 m. Pochylenie skarpy rowu nie powinno bye wieksze nii 1: 1,5 z zastrzeieniem § 42. 6. Row trapezowy, 0 ktorvrn mowa w ust. 5, dopuszcza sie na drodze klasy A lub S, gdy na koronie drogi przewiduje sie ustawienie skrajnej bariery ochronnej. 7. Potaczenie rowow, 0 ktorvch mowa w ust. 1, powinno bye wykonane w sposob ptynny. 8. Row stokowy stosuje sle w celu przejecia wody powierzchniowej naptvwajace] ze stoku; row stokowy powinien bye wykonany co najmniej 3,0 m powyiej krawedzi przeciecia sle skarpy wykopu z terenem. R6w ten nie moie zmnlejszac statecznoscl skarnv wykopu. Gdy istnieje obawa, ze row stokowy nawodni skarpe wykopu, powinien bye uszczelniony lub odsunietv od skarpy wykopu. Pochylenie skarp rowu stokowe ,o nie powinno bye wleksze nii 1 : 1,5. 9. W celu zapewnienia sprawnego odprowadzenia wody naleiy stosowac pochylenie podtuzne dna rOWlJ nie mniejsze nii 0,5%; dopuszcza si~ pochylenie dna rowu nie mniejsze nii 0,2% na terenie ptaskim oraz na terenie ptaskim 0 gruntach przepuszczalnych i odcinkach wododziatu - nie mniejsze nii 0,1%. Najwieksze dopuszczalne pochylenie podtuine dna rowu w zaleznoscl od rodzaju gruntu lub sposobu umoenienia jego dna okresla Polska Norma.
§ 103. 1. Urzqdzenie sclekowe, zwane dalej "sciekiem", powinno bye stosowane w wypadku, gdy woda powlerzchniowa spowodowataby uszkodzenie elernentow korpusu droql, oraz na obszarze, z ktoreqo odprowadzenie wody powierzchnlowej bezposrednlo do zleml lub do odblornlka wody nle jest dopuszczalne.

2. Na obszarze przeplatania powinna bye zwiekszona liczba pasow ruchu nie mniej nii 0 jeden, na dtugosci od 100 m do 300 m, odpowiednio do potrzeb i warunkow uiytkowych. Rozdziat 15 Przejazdy drogowe i skrzyzowania z liniami kolejowymi 99. Droga w obrebie przejazdu drogowego powinna bye tak zaprojektowana i wykonana, ieby nie ograniczata wlasciwosci technicznych i uiytkowych drogi, z ktora sie krzyiuje.
§ § 100. Skrzyiowanie drogi z lini<l kolejowq powinno bye zaprojektowane i wykonane zgodnie z przepisami w sprawie warunkow technicznych, jakim powinny odpowiadac skrzyiowania linii kolejowych z drogami publicznvrni i ich usytuowanie.

Dziat IV WYPOSAZENIE TECHNICZNE DR6G Rozdziat 1 UrzCldzenia odwadnlajace oraz odprowadzalace wode 101. 1. Urzqdzenia do powierzchniowego odwodnienia pasa drogowego powinny zapewniac sprawne odprowadzenie wody.
§

2. Wymiary urzadzen odwadnlajacvch drog~ ustala sle na podstawie deszczu miarodajnego, okreslonego przy prawdopodobienstwie p pojawienia sie opadow, przy czym prawdopodoblenstwo to wynosi: 1) P
2)

= p= =

10% -

na drodze klasy A lub S,

20% _. na drodze klasy Gp, 50% 100% na drodze klasy G lub Z, na drodze klasy L lub D.

3) p =

4) P

3. Obliczenia hydrauliczne urzqdzen odwadnlalacych powinny bye wykonane zgodnie z Polska Norma,
§ 102. 1. Rowy odwadniajqce drog~ wykonuje si~ w ksztatcie optywowym, trolkatnvrn lub trapezowym.

2. R6w optywowy stosuje si~ na drogach klas A i S, a dopuszcza sit' jego stcsowenle na drodze klasy GP wytqcznle w wykopach.

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2401

Poz. 430

Scieki rnoqa byc stosowana do odwodnienia element6w pasa drogowego, w szczeg6lnosci:
1) jezdni, pasa awaryjnego,

utwardzonego pobocza, opaski, chodnika, sclezkl rowerowej,

§ 104. t.Urzedzenla do powierzchniowego odwodnienia placu powinny zapewniac sprawne odprowadzenie wody.

2) pasa dzlelaceqo, 3) odprowadzenla wody z krawedzl korony w wykopie skallstvrn lub przy sclanle oporowej, 4) umocnienia dna rowu. 2. Ze wzgl~du na cechy uiytkowe wyr6inia sle nastepujace sclekl:
1) ptaskie (przvkraweznlkowel,

2. Plac powinien bye podzielony na zlewnie, z ktorych odprowadzana woda do jednej studzienki sciekowej nie powinna rniec wieksze] powierzchni niz 800 m2. 3. Pochylenie wzdtui kierunku sptvwu wody nie powinno bye mniejsze niz 0,4%. 4. Wzdtui obrzeiy zbierajacvch wode ze zlewni, o kt6rych mowa w ust. 2, naleiy przewidziec sciekl ptaskie lub kryte, w kt6rych powinny bye usvtuowane studzienki sciekowe.
§ 105. 1. Urzadzenia do wgt~bnego odwodnienia drogi mala na celu odprowadzenie wody z podloza korpusu drogowego.

2) korytkowe, 3) kryte .. 3. Wody powierzchniowe ze scieku powinny bvc odprowadzone przez studzienki sclekowe przykanalikiem do i<analizacji lub w wypadku braku kanalizacji przykanalikiem do rowu przydroinego .. 4. Dopuszcza sle na drogach klasy G i drogach nizszych klas odprowadzenie wody do rowu przydroinego, 0 ktcrvrn mowa w ust. 3, scleklern podchodnikowym lub sciekiern skarpowym. 5. Zakonczenie wylotu przykanalika i scieku skarpowego, 0 kt6rych mowa w ust. 3 i 4, powinno chronic r6w przed rozmywaniem. 6. Pochylenie podtuine dna scleku powinno bye nie mniejsze nii 0,5%; na terenie plasklrn dopuszcza sle pochylenie podtuine dna scieku nie mniejsze nii 0,2%. W wypadku gdy sclek rna niewvstarczajace pochylenie podtuine, dopuszcza si~ tamanie niwelety dna scleku w celu zwlekszenla pochylenia podluzneqo. 7. Odleqtosc mi~dzy miejscami odprowad:zenia wody ze scieku powinna bye okreslona przy uwzqlednieniu iloscl wody sptvwaiace] z powierzchni zlewnl, pochylenia podtuinego dna scleku i jego napetnienia. Przy pochyleniu podtuinym dna scleku wvnoszacvrn 0,2% odleqtosc ta nie powinna byc wleksza nii 50 m. 8. Miejsca odprowadzenia wody, 0 kt6rych mowa w ust. 7, na terenle zabudowy powinny byc umieszczane w szczeg6lnosci: •
1) przed skrzyiowaniem

2. Parametry urzadzen do odwodnienia wgt~bnego drogi powinny bye okreslone na podstawie badan gruntowo-wodnych podtoia. 3. Odwodnienia wgt~bne moie bye stosowane do :
1)

odprowadzenia wody z warstwy odseczaiace] i wody przedostajqcej sie z powierzchni pasa drogowego do gruntu,

2) obniienia poziomu wody gruntowej, [ezeli sp6d konstrukcji nawierzchni jest wyniesiony rnniej niz 1,0 m nad poziom wody gruntowej. 4. Do obniienia poziomu wody gruntowej moina stosowac dreny. Oren nalezv urnieszczac. w zaleznosci od potrzeb, pod dnem rowu, dnem scieku lub w pasie dzielqcym. 5. W wvpadku naptywu wody gruntowej w wykopie w kierunku korpusu drogi moina stosowac dren odclnalacv, Oren ten od strony korony drogi powinien bye uszczelniony. 6.•Jeieli woda \lruntowa VIIyptywa na skarpe wvkopu, powinien bye stosowany dren skarpowy. 7. Oren powinien bye umieszczony poniiej gt{lbokoscl przemarzania gruntu. Dopuszcza si{l wykonanie ptytkiego drenu do odprowadzenia wody z warstwy
odsaczalqce].

lub przeisclern dla pieszych od strony naptywu wody,

8. Spadek podtuiny drenu powinien bye nie mniejszy nii 0,2%.

2) w najniiszym miejscu wkl{lstego zatamania niwelety dna scleku, 9. Studzlenkl sclekowe powlnny bye zlokallzowane poza pasem ruchu, opaska, utwardzonym poboczem lub pasem awaryjnym, cofnlete za kraw(ldz nawlerzchnl. Przy przebudowie albo remoncle ullc oraz przy budowie nowych ullc klasy G I ullc nlbzych kiss dopuszc.za sit' lokalizowanie studzienek sclekowych w jezdnl pr7.Ykrowoznlku.

~ 106. 1. Kanallzecje deszczowa wykonuje sle, gdy nie rna mozllwcsci odprowadzenia wody za pornoca urz1tdzen do powierzchniowego odwodnienia lub gdy wymagajCl tego przepisy odrebne.
2. Przy usytuowaniu kanalizacji deszczowej w pasie drogowym powlnna bye uwzgl(ldniona lokalizacja innych urzQdzen I budowli podzlemnych, a takie nadzlemnych 0 gt(lboklch tundarnentach.

Dzienn!k Ustaw Nr 43

powinien

2402bye 3) kanalizacja z elastycznych rur,

Pez. 430

3. Kolektor kanalizacji deszczowej usytuowany, z zastrzezenlern ust. 4 :

4) drenaz skarpowy, 5) ekrany Howe odclnalace 6) przegrody zmniejszajqce skady, bystrotoki, rynny, 7) dreny pionowe, studnie doptyw wody, przeptywu, i chtonne. ka-

1) na dwujezdniowej drodze w pasie dzielqcym lub w innym uzasadnionym technicznie miejscu poza jezdniq,
2) na jednojezdniowej

predkosc drenarskie

drodze pod chodnikiem, pasem zieleni, poboczem lub POZt korona drogi, [ezeIi uaasadnlaia to wzgl~dy zagospodarowania pasa drogowego.

4. Na drodze klasy Z i drogach nlzszvch klas oraz na przebudowywanym albo rernontowanym odclnku drogi klasy GP lub G na terenie zabudowy dop,uszcza sle usytuowanie kolektora kanalizacji deszczowej pod [ezdnlq, Studzienki rewizyjne, 0 kt6rych mowa w ust. 7, powinny bye usytuowane w miejscu najmniej narazonym na dziatanie k6t pojazd6w.

§ 108. 1. Wody opadowe z pasa drogowego odprowadzane do odbiornika wody lub do ziemi powinny spetnlac wymagania okreslone w przepisach dotvczacych ochronv srodowlska, 2. Wody z kanalizacji rnozna odprowadzac do odbiornika wody kolektorem lub rowem odptywowym, przy czym w zaleznosci od potrzeb dla oczyszczenia odprowadzanej wody rnoze bye stosowany r6w trawiasty, 0 pochyleniu podtuinym dna nie przekraczajqcym 0,5%, w kt6rym mogq bye stosowane przegrody. Woda z kolektora powinna bye odprowadzona do odbiornika wodnego przez urzqdzenia oczyszczajqce. 3. Jeieli nie ma rnozllwoscl odprowadzenia nie oczyszczonej wody z urzadzen odwadniajqcych, powinno sie stosowac urzqdzenia zabezpieczajqce srodowisko przed zanieczyszczeniami sptywajqcymi z drogL

5. Strop kolektora lub przykanalika powinien bye zagt{lbiony ponize] gt{lbokosci przemarzania gruntu. Gdy uzyskanie tego zagt{lbienia nie jest moiliwe, w szczegolnoscl ze wzgl{ldu na zapewnienie wymaganego pochvlenia podluzneqo, nalezv przewldziec odpowiedniq ich lzolacje, 6. Srednica kolektora powinna bye ustalona na podstawie llosci wody sptywajqcej z odwadnianej powierzchni ora .. przy zatoieniu, ze:
1) predkosc przeptywu sza nii 0,5 mIs, wody nie powinna bye mniej-

4. Urzqdzeniami, bye w szczeqolnosci:
1) zbiornik

0

kt6rych

mowa

w ust. 3, mogq

2) najwleksza predkosc przeptywu nie powinna przekroczvc wartoscl dopuszczalnej dla materiatu, z kt6rego kolektor jest wykonany,

retencyjno-infiltracyjny potrzeba zwolnienia odptywu dy,

- gdy zachodzi lub zatrzymania wo-

3) pochylenie

dna kolektora 0 srednicv 0,30 m nie powinno bye wleksze nii 3,0%, a 0 srednicv 1,00 m i wieksze] co najwyiej 1,0%; przy posrednich srednicach kolektora jego pochylenie naleiy interpolowae: srednlce kolektora nie powinna bye mniejsza niz 0,30 m, przykanalika zas - 0,15 m.

2) zbiornik infiltracyjny - gdy grunt do gt{lbokosci 1,5 m ponize] dna zbiornika zapewnia szvbkosc filtracji co najmniej 1,25 crn/h i znajduje si{l powyiej poziomu wody gruntowej, 3) r6w infiltracyjny gdy grunt do gt{lbokosci dna rowu zapewnia szvbkosc filtracji co najmniej 0,7 cm/h i znajduje sie powyiej poziomu wody gruntowoj,

1,5 m poniiej

7. Studzienka rewizyjna powinna bye stosowana, gdy kolektor zmienia kierunek, rozqalezla sle, zmienia srednice lub pochylenie podtuzne. W innych wypadkach studzienki te rozmieszcza si{l przy zachowaniu odleqloscl okreslonvch w Polskiej Normie.
§ 107. 1. Indywidualne rozwiqzania urzqdzen odwadniajqcych uwzgl{ldniajqce specyficzne warunki otoczenla I podtoza mogQ bye stosowane w szczeqolnoscl na drodze przebleqalqce] na terenie chronlonvrn, w niekorzystnych warunkach gruntowo-wodnych, w terenie g6rsklm, na obszarze osuwlskowym albo na terenie podlegajqcym wptywom eksploatacJI g6rnlczej.

4) r6w trawiasty

- gdy jest stosowany samodzielnie IUb w potaczeniu z innymi urzqdzeniami oczyszczajqcymi; powinien bye pokryty g{lstq trawa wysoko koszona, na podtozu 0 szvbkoscl filtracji co najmnlej 1,25 ern/h.

5. Odlegtose od zabudowy urzqdzen, 0 kt6rych mowa w ust. 4, nie powinna bye mniejsza niz 8,0 m; w celu utrzymania sprawnoscl technicznej tych urzEtdzen powinlen bye zapewniony dojazd.
Rozdziat

2

2. Urzqdzenla, g6lnoscl:

0 kt6rych mowa w ust. 1, to w szczepoprzeczny korony drogl, wody powlerzchnlo-

Urz~dzenla

o'wletlenlowe
ze wzgl{l-

1) szczelny przekr6j

§ 109. 1. Droga powlnna by6 oswletlona d6w bezpleczenstwa ruchu, w szczeg6ln08cl:

2) ezczelny r6w odprowadzajEtcy we,

1) gdy przeblega przez obszar oswletlonv I wvstepule zagrozenle olsnlenla uczestnlk6w ruchu,

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

24034) 0,5 m - od lica kraweznika gach niiszych klas, przy spetnieniu wymagan,

Poz. 430 na drodze klasy G i dromowa w § 130.

2) w obreble wezta lub skrzyiowania, jeieli z krzvzujecvch si~ dr6g jest oswletlona, 3) na skrzyiowaniu
4) na skrzyiowaniu

jedna

z drogCl klasy S, typu rondo, w kra-

0 kt6rych

5) na skrzvzowanlu skanalizowanym z wyspami weznlkach - jeieli jest to droga klasy GP,
6) mi~dzy odcinkami oswletlonvrnl odcinka nie przekracza 500 m, 7) na odcinku przylegtym do obiektu jeieli obiekt jest oswletlonv, 8) w obreble "MPO", miejsca poboru optat, jeieli

7. Wymagania dotvczace natezenia oswietlenia i rozmieszczenia punkt6w swietlnvch okresla Polska Norma. Rozdziat Obiekty i urzadzenia obstugi

dluqosc
dalej

3
uczestnik6w ruchu

mostowego zwanego

9) na ulicy klasy S,

10) na jednojezdniowej bie pas6w ruchu,

ulicy 0 czterech i wieksze] licz-

§ 110. 1. Droga w zaleznosci od potrzeb moi:e bye wyposaiona w obiekty i urzadzenia obstugi uczestnik6w ruchu. Do obiekt6w tych i urzadzen zalicza sie w szczeqolnosci MOp, punkty kontroli samochod6w cieiarowych, MPO, zatoki postojowe, zatoki autobusowe, perony tramwajowe, petle autobusowe, place do zawracania, mijanki, przejscic dla pieszych.

11) na skrzyiowaniu na terenie zabudowy, przy kt6rym znajdujCl sle budynki uzvtecznoscl publicznej, przystanki komunikacji zbiorowej, 12) w obrebie przejscia dla pieszych i dojscia do przystank6w komunikacji zbiorowej na terenie zabudowy. 2. Urzadzenie obstugi podr6inych, pojazd6w i przesytek - miejsce obstugi podr6inych, 0 kt6rym mowa w przepisach 0 drogach publicznych,zwane dalej "MOP", parking dla pojazd6w clezarowvch, stacja paliw powinny bye oswletlone co najmniej w czesci dostepne] dla uczestnik6w ruchu. 3. Swiatto oswletlenla znak6w drogowych. nie

2. Obiekty i urzadzenia, 0 kt6rych mowa w ust. 1, mogCl znajdowac sie w obrebie korony lub poza kcronCldrogi w zaleznosci od ich przeznaczenia. 3. Odlsqtosc obiekt6w budowlanych przeznaczonych do obstugi pojazd6w i uczestnik6w ruchu od krawedzi jezdni drogi nie powinna bye mniejsza nii: okreslona w przepisach 0 droqacl. publicznych. 4. Obiekty i inne przeszkody ograniczajqce widocznose powinny bye usytuowane poza wymaganym polem widocznosci. 0 kt6rym mowa w rozdziale 2 dziatu VII.
§ 111. 1. Odleqtosc rniedzv sasiednirni MOP na drodze klasy A powinna bye nie mniejsza nii 15 km, a odleqtosc MOP od przejscia granicznego nie mniejsza nii 3,0 km. Przy przebudowie albo remoncie drogi klasy A, w wypadku lstniejacvch obiekt6w i urzadzen obstugi uczestnik6w ruchu, dopuszcza sle zmniejszenie do 50% tych odleqlosci.

moie zrnieniac barwy

4. Mledzv oswletlonvrn a nie oswietlonvrn odcinkiem drogi powinna bye wykonana strefa przejsciowa o zmniejszaiacvrn sle natezenlu swiatta i dluqoscl nie mniejszej nii: 1) 200 m 2) 100 m klas. na drodze klasy na drodze

A lub S,
niiszych

klasy GP i drogach

5. Stupy oswietleniowe powinny bye tak usytuowane, aby nie powodowaty zagroienia bezpleczenstwa ruchu i nie ograniczaty wldocznoscl. Stupy oswletleniowe oraz oprawy oswletlenlowe powinny bye umieszczone poza skrajniCl drogi, 0 kt6rej mowa wi 54.
6. OdlegtoM lica stupa oswietleniowego na bye mnlejsza nli :
1) 1,0 m - od kr8','~dzi w~inlkaml, jowego, 3) 1,0 m lub GP, utwardzonego nie powlnkra-

2. Odlegtose rniedzv sasiednlrni MOP na drodze klasy S powinna bye nie mniejsza niz 10 km, a odlegtose MOP od przejscia granicznego - nie mniejsza nii 1,5 km. Przy przebudowie albo remoncie drogi klasy S, w wypadku istniejacvch obiekt6w i urzaczen obstugi uczestnik6w ruchu, dopuszcza sle zmniejszenie do 50% tych odleqlosci.
§ 112. 1. MOP na drodze klasy A lub S powinien zapewnlc obstuqe uczestnik6w ruchu w zakresie, 0 kt6rym mowa w§ 114. Przy przebudowie albo remoncie drogi klasy S dopuszcza sle odrebne usytuowanie istniejqcych obiekt6w i urzadzen obstugi uczestnik6w ruchu przy dodatkowej jezdni, kt6ra powinna bye polaczona z jezdnla drogi klasy S [ednvrn wyjazdem i wjazdem.

jezdnl nle ogranlczonej

2) 0,5 m - od kraw~dzl pasa awaryjnego,
od IIca kraw~znlk8

pasa postopobocza lub opaskl, na drodze klasy S

2. Odlegtose mledzv wyjazdern jest okreslona w § 166 ust. 2.

i wjazdem

z MOP

§ 113. 1. Potllczenie obiektu lub urzqdzenia obstugi uczestnlk6w ruchu z droqa, jeieli nie jest one usytu-

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2404ne pobocze, odtuqosci nie mniejszej rokosci nie mniejszej nii 2,0 m.

Poz.430 nii 100 m i 0 sze-

owane bezposrednlo przy jezdni, powinno bye zapewnione za pornoca dwu- lub jednok!erunkowego wyjazdu i wjazdu. 2. Wyjazd i wjazd na droqe klasy A lub S z obiektu i urzedzenla obstugi uczestnik6w ruchu powinny bye zlokalizowane oddzielnie dla kaidego kierunku ruchu. 3. Na drodze klasy GP i drogach niiszych klas o dw6ch jezdniach oraz na jednojezdniowej drodze o miarodajnym natezentu ruchu wiekszvm nii 800 P/h, potaczenle obiektu i urzqdzenla obstugi uczestnikow ruchu z drogCl powinno bye wykonane oddzielnie dla kaidego kierunku ruchu. 4. Na jednojezdniowej drodze klasy GP i drogach niiszych klas 0 predkosci miarodajnej powyiej 70 krn/h dopuszcza sie wykonanie wyjazdu i wjazdu na drog~ z obiektu i urzadzenia obstugi uczestnlkow ruchu dla obu kierunk6w ruchu po jednej stronie drogi, jeieIi natezente miarodajne ruchu nie jest wieksze nii 400 P/h. Przy wiekszvrn miarodajnym natezenlu ruchu w obrebie wyjazdu z drogi do tych urzadzen naleiy zapewnic dodatkowy pas ruchu dla skretow w lewo. 5. Na drogach nie wymienionych w ust. 2, 3 i 4 wyjazdy i wjazdy na droqe z obiektu i urzadzenla obstugi uczestnik6w ruchu mog,,! bye usytuowane dla jednego lub obu kierunk6w ruchu, [esll nie zagraia to bezpieczenstwu ruchu.

§ 114. 1. W celu okreslenla cech uiytkowych wyr6inia sie nastepujace ich rodzaje:

MOP

1) MOP I - 0 funkcji wypoczynkowej: wyposaiony w stanowiska postojowe (parking), jezdnie manewrowe, urzadzenia wypoczynkowe, sanitarne i oswietlenie: dopuszcza sle wyposaienie w obiekty matej gastronomii, 2) MOP II - 0 funkcji wypoczynkowo-ustugowej: wyposaiony w obiekty, 0 kt6rych mowa w pkt 1, oraz w stacie paliw, stanowiska obstugi pojazd6w, obiekty gastronomiczno-handlowe, informacji turystycznej, 3) MOP III - 0 funkcji wypoczynkowej i ustugowej: wyposaiony w obiekty, 0 kt6rych mowa w pkt 2, obiekty noclegowe oraz w zaleznoscl od potrzeb w agendy poczty, banku, biur turystycznych, biur ubezpieczen iowych.

2. MOP I usytuowany naprzeciw MOP IIlub MOP III ze wzqledu na bezpieczeristwo ruchu naleiy potaczvc bezkolizyjnym przejsciern dla pieszych.
3. Liczbe stanowisk postojowych w czesci parkingowej naleiy okreslic indywidualnie z uwzqlednleniern w szczeqolnosci srednieqo dobowego ruchu w roku, wyraionego w pojazdach na dobe (P/d), zwanego dalej "SDR" i czestotliwosci wvstepowanla MOP oraz ogranlczen wynikajqcych z oceny oddziatywania na srodowisko.
§ 115. 1. Rodzaje MOp, 0 kt6rych mowa w § 114, ustala sle w programie zagospodarowania drogi.

6. Zatoka autobusowa, powinna bye przeznaczona ku.

niezaleinie od klasy drogi, do ruchu w jednym kierun-

7. Wyjazd z drogi do obiektu i urzadzenla obstugi uczestnik6w ruchu i wjazd na droqe nie mog,,! bye usytuowane w miejscach zagraiaj,,!cych bezpieczeristwu ruchu drogowego, a w szczeqolnosci: 1) w obszarze oddziatywania skrzyiowania lub wezta, wymagawlekszvrn

2) w miejscu, w kt6rym nie jest zapewniona na widocznosc wjazdu na droqe, 3) na odcinku nii 4%, drogi 0 pochyleniu niwelety

2. W czesci parkingowej MOP, w zaleznosci od potrzeb, naleiy wvkonac stanowiska do kontroli technicznej pojazd6w oraz stanowiska postojowe dla pojazd6w przewozacvch materiaty niebezpieczne. Wymiary i liczbe stanowisk do kontroli pojazd6w ustala sle indywidualnie. Wymagania dotyczqce usytuowania stanowisk postojowych dla pojazd6w przewoiqcych materiaty niebezpieczne okresla § 160. 3. Na obszarze MOP dopuszcza si~ umieszczanie reklam i tablic informacyjnych nie zwlazanvch z organizacjq ruchu pojazd6w, zgodnie z odrebnvrni przepisami. 4. W obrebie MOP w kaidym zespole stanowisk postojowych dla samochod6w osobowyeh powinny bye zapewnione nie mniej nii dwa stanowiska postojowe dla samochod6w os6b niepetnosprawnyeh, specjalnie oznakowane i usytuowane blisko wejse do budynk6w uzvtecznosci publicznej. 5. Uskok 0 wvsokoscl od 2 em do 15 em mledzv ehodnlkiem a [ezdnla lub innym urzqdzenlem uzvtkowanym przez osoby niepetnosprawne powinien bye wyposaiony w rarnpe 0 szerckoscl co najmniej 0,90 m I poehylenlu nle wlokszym nli 16%. Przy uskokaeh wlokszyeh nli 16 em powlnny bye stosowane po-

4) nie bliiej wierzchotka tuku wypuktego niz wymagana odleqlosc wldocznoscl na zatrzymanie, 5) na odcinku chu, wvstepowanla dodatkowego pasa ru-

8. Potaczenle obiektu i urzadzenla obstugi uczestnik6w ruchu do drogi klasy A lub S powinno bye wyposaione w pasy wvtacaenta i wtaczenla. 9. PotClczenie obiektu i urzadzenla obstugi uczestnik6w ruchu do dwujezdniowych dr6g klasy GP i dr6g nlzszych klas powinno bye wyposaione w dodatkowe pasy ruchu. Warunki teehnlezne, Jakim powlnny odpowiadae dodatkowe pasy ruehu, sll okreslone w § 66-69. 10. Przedtuienlem pass wtllezsnla powlnlen bye pss awaryjny, a dodatkowego pasa ruchu - utwardzo-

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2405·_

Poz.430

chylnie lub schody, z zachowaniem warunk6w okreslonych w § 45. 6. MOP powinien bye wyposaiony w sprzet i urzadzenia ochrony przeciwpoiarowej, zgodnie z warunkami okreslonvrnl w przepisach dotyczqcych ochrony przeciwpoiarowej. 7. Wody powierzchniowe i bytowo-gospodarcze odprowadzone z obiekt6w i urzadzen obstugi uczestniRodzaj pojazdu Samoch6d osobowy Samoch6d osobowy z przyczepq Samoch6d dla os6b niepetnosprawnych
*)

k6w ruchu wymagajq oczyszczenia przed odprowadzeniem ich do odbiornik6w lub do ziemi, zgodnie z przepisami 0 ochronie i ksztattowaniu srodowiska.
§ 11(3. 1. Wymiary stanowisk postojowych, w zaleznoscl od lch usytuowania w stosunku do krawedzi jezdni, nie powinny bye mniejsze niz okreslone w tabelach:

1) dla samochod6w osobowych : Dluqosc
(rn)

Usytuowanie pod katern (0)*) 90 0 0 90

szerokosc (m) 2,30 2,50 2,50 3,60

4,50 6,00 10,00 4,50

Wymiary stanowisk postojowych przy innych katach usytuowania w stosunku do krawedzi jezdni powinny bye ustalone z zachowanlern wymiar6w podanych dla kata 900•

2) dla samochod6w clezarowvch i autobus6w : Rodzaj pojazdu Samoch6d clezarowv Autobus Samoch6d clezarowv z przyczepq lub cztonowy
1) 2)

Usytuowanie pod katern (0)2) 90 0 90 0 90') 60') 0

Diuqosc
(rn)

Szerokosc Irn)

8,00 15,00 10,00 19,00 19,00 19,00 30.00

3.50 3,00 4,00 3,00 3,50 3,50 3,00

Stanowiska postojowe samochod6w clezarowvch z przyczepami lub cztonowych powinny bye wykonane jako przelotowe. Wymiary stanowisk postojowych przy innych katach usytuowania w stosunku do krawedzi jezdni powinny bye ustalone z zachowaniem wymiar6w podanych dla kata 900•

2. Szerokose jezdni manewrowej przy stanowiskach postojowych nie powinna bye mniejsza niz okreslono w tabeli: Rodzaj pojazdu Usytuowanie stanowiska w stosunku do krawedzl jezdni (0) 90 60 45 0 90 60 45 0 90 60 45 0 Szerokosc jezdni manewrowej (m)*1 5,00 4,00 3,50 3,00 12,00 7,50 6,00 3,50 16,00 10,00 7,50 3,50

Samoch6d osobowy

Samoch6d ci~zarowy

Autobus

*,

Przy k~cle Innym nli podany w tabell powlnna by6 przyjQta szeroko46 jazdnl manawrowaj jak dis nsjblizszago kilts wiQk8zego.

Dziennik Ustaw Nr 43 3. Pozostate parametry techniczne:

-

2406-

POl.

430

1) jezdni manewrowej nie powinny bye mniejsze nii okreslono w tabeli:

Rodzaj pojazdu uiytkujqcego jezdnie Parametr jezdni Jednostka miary osobowy
Szerokosc jezdni jednokierunkowej:

osobowy z przyczepq

clezarowv lub autobus

1) bez kraweznikow 2) w kraweznikach

m m m m m m krn/h

3,00 4,50 15 250 150 6,00

3,50 4,50 30 250 150 10,00 30

4,50 4,50 30 250 150 10,00

Prornien tuku : 1) w planie 2) w przekroju podtuinym: a) wypukty b) wkleslv Prornien wewnetrzne] krawedzi jezdni Predkosc projektowa

2) pochylenie stanowisk postojowych bye wieksze niz:

nie powinno

4. Ustala sle nastepujace parametry zatoki postojowej poza terenem zabudowy: 1) szerokosc zatoki przy jezdni drogi - 3,0 m; w uzasadnionych wypadkach dopuszcza sie szerokosc nie mniejszq niz 2,5 m, a za bocznym pasem dzielacvrn - szerokosc nie mniejszq nii 3,5 m, 2) pochylenie podtuine jezdni w zatoce nie powinno przekraczac 2,5%, a jej pochylenie poprzeczne powinno bye zgodne z pochyleniem jezdni drogi, 3) skos wyjazdowy z drogi powinien bye nie wlekszv nii 1 : 3, a skos wjazdowy na droqe - nie wiekszv nii 1 : 1, wyokrqglone tukami kotowymi. 5. Na ullcv klasy G i ulicach niiszych klas zatoki postojowe dla samochod6w osobowych moina wykonywac przy jezdni. W zaleznoscl od warunk6w zagospodarowania, miejsca postojowe mogq bye w stosunku do krawedzi jezdni r6wnoJegte, prostopadte lub ukosne, Wymiary i parametry techniczne miejsc postojowych okresla § 116. 6. Na nowych ulicach klasy G zatoka postojowa powinna bye oddzielona od jezdni pasem manewrowym o szerokoscl nle mniejszej nii 2,5 m. 7. Ustala siO nastepujace parametry zatoki postojowej na terenie zabudowy: 1) szerokosc zatoki przy jezdni od 2,5 m do 4.. m 5 w zaleznosci od usytuowania miejsc postojowych, 2) pochyJenie podtuine jezdni nie powinno przekraczac 2,5%, a jej poehylenie poprzeezne nle powinno bye mnlejsze nii 2% I zapewnlae sprawne od .. prowadzenie wody,

a) 2,5% - jeieli jest to pochylenie podtuine, b) 2,5% - jeieli jest to pochylenie poprzeczne nawierzchni twardej ulepszonej, c) 3,5% - jeieli jest to pochylenie poprzeczne nawierzchni twardej nie ulepszonej.
§ 117. 1. Zgodnie z przepisami odrebnvrni w odlegtosci nie wieksze] nii 25 km od przejscla granicznego, na kt6rym Sq odprawiane samochody clezarowe. powinien bye zlokalizowany parking ze stanowiskami postojowymi dla tych samochod6w.

2. Wyjazd i wjazd na droqe z parkingu, 0 kt6rym mowa w ust. 1, powinny bye wykonane zgodnie z warunkami okreslonvrni w § 113 ust. 7.
§ 118. 1. Na drodze klasy GP i drogach niiszych klas, poza terenem zabudowy, dopuszcza sle usvtuowanie zatoki postojowej w obrebie korony drogi, gdy nie rna warunk6w do wykonania parkingu poza niq.

2. Na drodze zaliczonej do sieci dr6g rnledzvnarodowych zgodnie z odrebnvrnl przepisami oraz na drodze 0 predkosci miarodajnej nie mniejszej nii 80 km/h, zatoka postojowa powinna bye oddzielona od jezdni bocznym pasem dzlelacvm 0 szerckoscl nie mniejszej nii 1,50 m. Boczny pas dzlelacv powinien bye odsunlety od krawedzl jezdni 0 0,50 m. 3. Zatoka postojowa powinna mlec co najmniej 2 stanowJska postojowe, a pojazdy stojllce w zetoce nle powlnny ogranlczae wldocrnoscl urzlldzen drogl maj,," cych wptyw na bezpleczenstwo ruchu.

Dziennik Ustaw Nr 43 3) skos wyjazdowy r6wnolegtyeh -

-

2407 -

Poz. 430 i za zatcka jest zapewniona na odleqtosc co najmniej 1,5 raza wieksza nii wyrnagana odleqtosc widocznosci na zatrzymanie.

i wjazdowy
powinien

z miejse postojowvch bye nie wlekszv nii 1 : 1,

4) zatomy krawedzl jozdni powinny bye wyokr'lglone tukami 0 promieniu nie mniejszym nii 2,0 m. § 119. 1. Zatoke autobusowa, ze wzgl~du pieczenstwo ruehu, naleiy usvtuowac: na bez-

1) na prostym w planie odeinku drogi lub na tuku, z zastrzeieniem ust. 6 i 7, 2) za skrzyiowaniem, 3) na drodze jednojezdniowej z przesunleclem w kierunku ruchu wzgl~dem zatoki dla kierunku przeciwnego, 4) na odcinku drogi szym nii: a) 2,5% b) 4,0% klas.
0

7. Moina wykonac zatoke autobusowa po ZP.wnetrzne] stronie tuku w planie lub za wierzehotkiem wypuktego tuku w przekroju ~odtuinym, jeieli widoeznose przed zatoka jest zapev/niona na odleqlosc co najmniej rowna wymaganej odleqtosci widocznosci na zatrzymanie. Zatoka autobusowa na tuku w planie oowinna bye oddzielona od jezdni bocznym pasem dzielacvrn.

8. Zatoka autobusowa powinna z zastrzeieniem ust. 9, 0 parametrach nii:
1) dtuqosc kraweozi zatrzymania -

bye wykonana, nie mniejszych 20,0 m,

pochyleniu

podtuinym

nie wiek-

2) szerokosc zato-.i przy jezdni klasy S i Gp, klasy G i drogach niiszych

3,0 m,

na drogach na drogach

3) szerokosc zatoki - 3,5 m, jeieli jest ona oddzielona od jezdni bocznym pasem dzielqcym, 4) wyokrqglenie o promieniu zatom6w 30,0 m, krawedzi jezdni tukami

2. Przy przebudowie albo remoncie drogi na terenie zabudowy dopuszcza si~ wyjqtkowo inne usytuowanie zatoki autobusowej nii okreslono w ust. 1 pkt 2. 3. Na drodze klasy S mozna, z uwzqlednienlern wyrnaqan bezpieczenstwa ruchu, usvtuowac zatoke autobusowa: 1) przy pasie awaryjnym - na odcinku rniedzv skrzyiowaniami lub weztarni za bocznym pasem dzielacym i potaczona z [ezdnia drogi pasem wytqczania i wtqczania, 2) w obrebie wezta - przy jezdni zbierajqco-rozprowadzajace] lub jezdni wydzielonej dla autobus6w i potaczona z [ezdnla drogi pasem wvtaczanla i wt'lczania. 4. Na drodze klasy GP zaliczonej do sieci dr6g rniedzynarodowych, 0 predkosci rniarodajnej nie mniejszej nii 100 km/h, zatoka autobusowa powinna bye oddzielona od jezdni bocznym pasem dzlelacvm, 5. Na dwupasowej drodze dwukierunkowej klasy G, Z lub L, gdy przewiduje si~ zblorowa kornunlkacje autobusowa i natezenle miarodajne ruchu wynosi eo najmniej 400 P/h, powinny bye wykonane zatoki autobusowe. Przy przebudowie albo remoneiedrogi dopuszcza si~ odstepstwo od wykonania zatoki, jeieli jest zapewniona wymagana odlegtose widocznoscl na zatrzymanie. 6. Moina wvkonae zatok~ autobusowa wnetrzne] stronle tuku w planle, jeiell: 1) na terenle zabudowy -jest zspewnlona wldocmoscl na zatrzymanle, po weodlegtose

5) szerokosc peronu

1,5 m,

6) pochylenie poprzeczne jezdni w zatoce 2,0%, skierowane do krawedzi jezdni drogi lub zgodnie 7. jej pochyleniem, w zateznosci od warunk6w odwodnienia. Skos wyjazdowy z drogi nie powinien bye wiekszv nii 1 : 8, a skos wjazdowy na drog{l nie wi~kszy nii 1 : 4. 9. Dopuszcza sle na ulicach klasy G, L j 0 inne parametry zatoki autobusowej dostosowane do wymiar6w pojazd6w, dla kt6rych jest ona przeznaczona. 10. Urzqdzenie dla ochrony pieszych przed warunkarni atmosferycznymi (wiata), powinno bye oddzielne dla kaidego kierunku ruchu i odsuniete od wewnetrznej krawedzi zatoki co najmniej 0 ',5 m, a jeieli zatoka nie jest wykonywana - nie mniej nii 2,5 m od krawedzi jezdni drogi. Urzqdzenie to nie moie ograniczae widocznosci na drodze i w obrebie skrzyiowania.
§ '20. 1. Ulica z torowiskiem tramwajowym powinna rniec perony przystank6w tramwajowych. Peron przystanku powinien rnlec szerokosc dostosowana do natezenla ruchu pasaierskiego w godzinie szczytowej. Przy przebudowie albo remoneie uliey klasy G i ulie niiszych klas dopuszcza si~ odstepstwo od wykonania peronu.

2. Szerokosc peronu, do kt6rego dojscie jest w poziomie jezdni lub przelsclern nadziemnym (ktadk'll, powinns bye nie mniejsza nii 3,50 m, a przy dolsclu do peronu przejsclern podziemnym - nie mniejsza nii 4,50m. 3. Przy przebudowie albo remoneie uliey klasy G lub Z peron, do kt6rego dolscie jest w poziomie jezdnl, moze rnlec szerokcsc nle mnlejszq nlz 2,0 m, jeieli

2) pcze terenem zabudowy - pr~dko~6 mlarodajna nle jest wl~ksz8 nli 70 km/h, s wldoczncse przed

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2408-

Poz. 430

szerokosc ta jest wvstarczajaca dla ruchu pasaierskiego, 0 kt6rym mowa w ust. 1. Na peronie 0 szerokoscl 2,0 m nie stosuje sle wiaty peronowej. 4. Rampa tqczqca peron z przejsclerndla pieszych w poziomie jezdni powinna rnlec szerokosc r6wnq peronowi i pochylenie nie wieksze nii 8%, dla umoiliwienia korzystania z peronu przez osoby niepetnosprawne. peronu powinna bye nie mniejsza nii natezenle ruchu pociqg6w tramwajowych na godzin~ wynosi wiece] nii 30, dtuqosc peronu powinna bye wykonana dla dw6ch pociqg6w. 5. Dluqosc

§ 123. 1. Przy przebudowie albo remoncie drogi klasy S odleqtosc rnledzv wyjazdem i wjazdem sqsiadujacych istniejacvch stacji paliw powinna spetnlac warunki okreslone w § 111 ust. 2 i § 112.

2. Na drodze klasy GP odleqlosc rniedzv zjazdami sasladujacvch stacji paliw nie powinna bye mniejsza nii: 1) 5 km 2) 2 km poza terenem zabudowy,

30,0 m. Jeieli

na terenie zabudowy. spelniac warunki okreslone w § 113

Zjazdy powinny ust. 3 i 4.

6. Peron w stosunke do gt6wki szyny powinien wyniesiony nie mniej nii 0 0,1 m.

bye

7. Czesci budowlane urzadzen technicznych peronu od strony torowiska powinny bye oddalone od krawedzi peronu co najmniej 0 0,75 m. Dopuszcza sle przewezenle do 0,50 m, jeieli w odleqloscl nie wleksze] nii 20,0 m od niego jest wneka, kt6ra zapewnia pas bezpieczenstwa 0 szerokosci nie mniejszej nii 0,75 m. 8. Na peronie od strony jezdni naleiy przewidziec miejsce na ogrodzenie, a w wypadku nowych ulic klasy G i ulic wyiszych klas - na bariere, Odleqtosc ogrodzenia lub bariery od krawedzi jezdni powinna wynosic nie mniej nii 0,5 m, [ezell peron jest obramowany wystajqcym kraweznikiern.

3. Wyjazd i wjazd na drog~ klasy S i zjazdy z drag niiszych klas do stacji paliw powinny spetniac warunki okreslone w § 113 ust. 7.
§ 124. 1. P~tla autobusowa try nie mniejsze nii:

powinna

miec pararnena petli -

1) prornien

12,0 m,

wewnetrzne]

krawedzi

jezdni

2) szerokosc jezdni -

6,0 m,

3) wyokrqglenie zatomu krawedzi jezdni na petli i jezdni drogi - tukiem 0 promieniu 20,0 m. 2. Peron przy petll autobusowej powinien wymagania okreslone w § 119 ust. 8. spetniac po-

9. Pochylenie poprzeczne niac sprawne odprowadzenie

peronu powinno wody opadowej.

zapew-

3. Wyjazd i wjazd na droqe z petli autobusowej winny spetnlac warunki okreslone w § 113 ust. 7.

§ 121.1. Zjazd z drogi do urzadzen obstugi miejsca widokowego, kultu lub parnieci narodowej powinien spelniac wymagania okreslone w § 78.

§ 125. 1. W wypadku nieprzelotowego zakonczenia drogi klasy L lub 0 wykonuje sle plac do zawracania samochod6w.

dzen.o kt6rych mowa w ust. 1, powinno unlernozllwiac
przekraczanie
§

2. Na drodze klasy GP usytuowanie

obiekt6w

i

urza-

jezdni tej drogi przez pieszych.

2. Plac do zawracania samochod6w niac nastepulace warunki:
1) dla sarnochodow osobowych mniejszy nii 6,0 m, -

powinien rniec prornlen

spetnie

terrninalu do odpraw celnych samochod6w ciezarowvch z drogct klasy A lub S powinno bye wykonane przez wezet, a w wypadku drogi klasy S dopuszcza sle przez skrzyiowanie. Potaczenle to z droqa klasy GP i drogami niiszych klas powinno bye wykonane przez skrzyiowanie. 2. Na dwupasowej drodze dwukierunkowej rnledzv granicct a przelsclern granicznym, jeieli przejscle nie jest usytuowane na granicy panstwowe], powinien bye wykonany dodatkowy pas ruchu dla straiy granicznej, straiy poiarnej, stuib medycznych i stuib specjalnych. 3. Na odcinku drogi do przejscla granicznego dopuszcza si~ wykonanie dodatkowego pasa postojowego 0 szerokoscl nie mniejszej nii 3,0 m, umieszczonego przy jezdni po jej prawej stronie z zewnetrzna opaskct 0 szerokosci w przedziale 0,5 m ·-1,0 m i z gruntowym poboczem 0 szerokoscl od 0,75 m do 1,25 m. Dtug08e dodatkowego pasa postojowego naleiy dostosowac do wlelkosct natezenle ruchu granicznego, rodzajowej struktury ruchu i sposobu odprawy granicznej.

122. 1. Polaczenie

2) dla samochod6w clezarowvch - miec prornien nie mniejszy nii 9,0 m lub ksztatt kwadratu 0 wymiarach nie mniejszych nii 12,5 m x 12,5 m.

3. Plac do zawracania samochod6w moie rniec inne wymiary i ksztatt w planie, [esf b~dct spetnione warunki zawracania samochod6w, 0 kt6rych mowa w ust. 2.
4. W wypadku gdy droga klasy L lub 0 jest zallczona do dr6g poiarowych, plac do zawracania powinien rniec wymiary nie mniejsze nii 20,0 m x 20,0 m. § 126. 1.• Jeieli tctczna szerokosc utwardzonej czesci jednopasowej drogi klasy 0 jest mniejsza nii 5,0 m, powinny bye stosowane mijanki. Odlegtosc rnledzv mljankami powinna zapewntc ich wzaiemna wldocznosc. Dopuszcza si~ stosowanie mijanek na drogach klasy Z I L, [ezell jezdnia jest realizowana etapowo jako jednopasowa.

Oziennik Ustaw Nr 43

si~ : drogi,

2409-

Poz. 430

2. Mijank~ lokalizuje
1) na prostym

w planie odcinku

2) po zewnetrzne]

stronie tuku w planie, jako dodatkowy pas ruchu.

7. Na drodze klasy GP i drogach niiszych klas, poza terenem zabudowy, przejscia dla pieszych powinny bye usytuowane z uwzqlednieniern bezpieczer'lstwa ruchu: 1) w obrebie skrzyiowar'l,

3) w obreble skrzyiowania

3. Otugosc mijanki bez skos6w powinna wvnoslc nie mniej nii 25,0 m. Catkowita szerokosc jezdni w obreble mijanki powinna bye nie mniejsza nii 5,0 m, a na tuku w planie powlekszona 0 wartosc poszerzenia. Skosy wyjazdowy i wjazdowy powinny bye nie wleksze nii 1 : 2.

2) rnledzv skrzyiowaniami w ciqgu pieszych, przy zapewnieniu widocznoscl przejscia z odleqlosci nie mniejszej nil wymagana odleqlosc widocznosci na zatrzymanie. 8. Szerokosc przejscia dla pieszych w poziomie jezdni nie powinna bye mniejsza nii 4,0 m.

4. Pochylenie poprzeczne i podtuine jezdni mijanki powinny bye zgodne z pochyleniami jezdni drogi. 00puszcza sle wykonanie pochylenia poprzecznego przeciwnego w stosunku do pochylenia jezdni drogi, jeieli uzyskuje sle lepsze warunki odwodnienia.
§ 127. 1. Wyr6inia

9. Na przejsciu dla pieszych powinna bye umieszczona wyspa dzielaca jezdnie ograniczona kraweznikarni o szerokosci nie mniejszej nii 2,0 m, w szczeqolnosci:
1) na jezdni dwukierunkowej rniedzv skrzyiowaniami, o liczbie pas6w co najmniej 4, 2) na skrzyiowaniu bez wyspy dzielqcej kierunki ruchu, jeieli liczba pas6w ruchu wynosi co najmniej 4, 3) rnledzv jezdniq a torowiskiem, w wypadku lonego torowiska tramwajowego,
4) na odcinku

sle nastepujace

przejscla dla pieswietlna lub
I

szych: 1) w poziomie sygnalizacji,
2) brzkolizyjne

jezdni, z sygnalizacjq podziemne (tunel)

lub bez

wydzie-

nadziemne

(ktadka). 2. Usytuowanie przelsc dla pieszych ustala sle w projekcie organizacji ruchu drogi z uwzqlednieniern potrzeb pieszych. Przejscle dla pieszych umieszcza sie:
!

drogi dwupasowej

z uspokojeniem

ru-

chu. 10. Przejscie dla pieszych w obrebie wyspy albo pasa dzielqcego powinno bye w poziomie jezdni. 00puszcza sle wykonanie rampy na szerokosci przejscia o pochyleniu nie wiekszvrn nil 15%. Wyniesienie kraweznlka wyspy albo pasa dzielqcego na przejsciu dla pieszych nie powinno bye wieksze niz 2 cm. 11. W obreble przejscia dla pieszych, na potqczeniu chodnika z jezdniq, naleiy wvkonac rernpe 0 szerokosci nie mniejszej nil 0,9 m i pochyleniu nie wiekszvrn nii 15%. 12. Szerokosc szych nie powinna 1) 3,0 m 2) 4,5 m bezkolizyjnego przejscia bye mniejsza nlz : dla pie-

1) w obreble 2) rnledzv

skrzyiowania,

skrzyiowaniami, sarnodzielnego ciqgu piesze-

3) w miejscu przeciecia go z drogq.

3. Na drodze klasy A lub S powinny bye bezkolizyjne przejscia dla pieszych. Na drodze klasy S dopuszcza sle przejscia dla pieszych w poziomie jezdni, jeieli: 1) droga jest budowana 2) na skrzyiowaniu etapowo, swietlna,

jest sygnalizacja

jeieli jest to przejscie nadziemne, jeieli jest to przeiscle podziemne.

4. Na ulicy klasy GP, G lub Z przejscla dla pieszych powinny bye usytuowane w odleqtosclach nie mniejszych niz 100 m, [ezetl nie ma sygnalizacji swietlnej. 5. Odlegtose pieszych mniejsza przejscla dla pieszych z sygnalizacjq lub sqsiedniego przejscla dla swletlnq nie powinna bye 600 m,

swletlna od skrzyiowania
z sygnalizacjq niz:

13. Dolscie do bezkolizyjnego przejscla dla pieszych powinno bye wyposaione w pochylnie, jeieli przelscle dostosowane do os6b niepetnosprawnych jest w odleqtoscl wieksze] niz 200 m. Warl.lnki techniczne pochylni Sq okreslone w § 45. 14. Na drodze poza terenem zabudowy dojscle do bezkolizyjnego przejscia dla pieszych rnoze bye wyposazone w schody na zasadach okreslonvch w warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadae drogowe obiekty inzynierskje j ich usvtuowanle, przy czym szerokosc schod6w dwukierunkowych nie powinna bye mniejsza niz 2 m. 15. W wypadku intensywnego ruchu pieszych dopuszcza sit stosowanie ruchomych pochylni i schod6w.

a) na ulicy klasy GP b) na ulicy klasy G c) na ulicy klasy

400 m,

Z - 200 m.

6. Przy przebudowle albo rernoncle ullc klasy G I Z dcpuszcra sl, w uzasadnlonych wypadkach zmnlejszenle odlegtolicl, 0 kt6rych mowa w ust. 5, do 60%.

Dziennik Ustaw Nr 43 Rozdziat Urz2ldzenia

4
drogi

2410 -

Poz. 430

3) po przeciwnych stronach drogi sa usytuowane obiekty i urzadzenia obstugi uczestnik6w ruchu. 3. Bariera skrajna na drodze klasy GP i drogach nizszych klas powinna bye stosowana w wypadku gdy: 1) wvsokosc nasypu, mierzona od krawedzi drogi, jest wleksza niz 3,50 m i nachylenie jest wieksze nii 1 : 3, korony skarpy

tochniczne

§ 128. Na drodze powinno bye przewidziane miejsee na urzadzenla techniczne okreslone w odrebnvch przepisach, w taki spos6b, aby gwarantowato to bezpieczne korzystanie z drogi.
§ 129. 1. Na drodze, w tym na t~cznicy wezla lub jezdni zbieralqcc-rozprowadzajace], powinno si~ stosowae bariery ochronne, zwane dalej .barterarn!", z uwzqlednienlern zasad okreslonvch w ust. 2 i 3.

2) u podn6ia nasypu znajduje sie obiekt lub przeszkoda niebezpieczna dla uczestnik6w ruchu, 3) nasyp jest ograniczony solana oporowa, sokosc jest wieksza niz 1,50 m, kt6rej wy-

2. Odleqtosc lica prowadnicy stalowej bariery lub podstawy betonowej bariery petnej powinna wvnoslc nie mniej nii :

1) 0,50 m -

llczqc od krawedzi utwardzonego pobocza,

pasa awaryjnego

albo

2) 1,00 m - llczac od krawedzl sy Z i dr6g wyiszyeh klas, 3) 0,75 m - llczac od krawedzi sy L lub D.

pasa ruchu drogi klapasa ruchu drogi kla-

4) przy krawedzi korony drogi znajduje sie obiekt lub przeszkoda, z wvtaczenlern stup6w oswietleniowych na drodze klasy G i drogach klas niiszych, kt6rej odleqtosc od krawedzl utwardzonego pobocza jest mniejsza niz 1,25 m lub od krawedzi pasa ruchu mniejsza nlz 2,00 m, 5) w odleqtosci od krawedzi pasa ruchu mniejszej niz 10,00 m, znajduje sle w szczeqolnosci zalew, urwisko, tor kolejowy lub tramwajowy, w poziomie drogi, w wykopie albo na nasypie nizszvrn nii 1,80 m. 4. Bariera na pasie dzielacvrn drogi klasy GP i drogach niiszych klas powinna bye stosowana w wypadku, gdy: 1) na pasie dzielqcym znajduje sle obiekt lub przeszkoda, z wytqczeniem stup6w oswietleniowvch na drodze klasy G i drogach klas niiszych, kt6rych odleqtosc od krawedzi pasa ruchu jest mniejsza nii 2,50 m, 2) w obrebie tuku w planie, skrzyiowania magajq tego warunki bezpieczeristwa. i wezta wy-

3. Dopuszcza sie odleqlosc lica prowadnicy stalowej bariery lub podstawy betonowej bariery petnej od krawedzi pasa ruchu 0,5 rn, jeieli na krawedzi pasa ruchu znajduje sie kraweznik 0 wvsokoscl co najmniej

0,12 m.
§

130. 1. Bariera skrajna na drodze klasy A lub S pobye stosowana w wypadku, gdy:

winna

1) wvsokosc nasypu, mierzona na krawedzi korony drogi, jest wieksza nii 2,00 m, a naehylenie skarpy jest wieksze nii 1 : 3, 2) u podn6ia nasypu znajduje sie obiektlub przeszkoda niebezpieczna dla uczestnik6w ruchu,
3) nasyp jest ograniczony

sciana oporowa, sokosc jest wieksza nii 1,50 m,

kt6rej wy-

5. Bariera betonowa w szczeqolnosci:
1) na wqskim

petna

moie bye stosowana

pasie dzielqcym, przy obiekcie i przeszkodzie,

4) przy krawedzi korony drogi znajduje sle obiekt lub przeszkoda, kt6rej odleqlosc od krawedzi pasa awaryjnego jest mniejsza nii 1,25 m lub od krawedzi pasa ruchu mniejsza nii 3,50 m, 5) na zewnetrzne] stronie tuku w plan ie, w odleqtosci mniejszej nii 1,50 m od krawedzi korony drogi, rnoze wvsteplc zagroienie dla uczestnik6w ruchu, 6) w odlsqtosci od krawedzi pasa ruchu mniejszej nii 15,00 m znajduje si~ tor kolejowy lub tramwajowy w poziomie drogi, w wykopie albo na nasypie niiszym nii 1,80 m.

2) jako bariera ostonowa

3) jako bariera skrajna w tunelu wej,
4) na odcinku

i przy sclanie oporodla uczestnik6w

drogi niebezpiecznym

ruchu.

6. Bariera od strony najazdu powinna bye zakoriczona odcinkiem najazdowym, nachylonym do powierzchni korony drogi.
7. Dopuszcza sle stosowania bariery z elementami poreczv w celu oddzielenia ruchu pieszych od ruchu pojazd6w. § 131. 1. W szczeg61nie niebezpiecznych miejscach powinno bye przewidziane miejsce na u. eszczenle oston energochtonnych.

5 powinna

2. Bariera na pasie dzlelqcvm na drodze klasy A lub bye stosowana w wypadku, gdy:

1) szerokcsc pasa dzlelqceqo z opaskami jest mniejsza nli 6,00 m,
2) na pasle dzlehlcym znajduja sit oblakt lub przeszkode, kt6rej odlegto.c od kraw"dzl pasa ruchu Jest mntelsze nii 3,50 m,

2. Llco ostony energochtonnej w stosunku do kraw(Jdzl [ezdnt, pasa awaryjnego lub utwardzonego po-

Dziennik

Ustaw Nr 43

okreslone]

2411 2)

Poz. 430

bocza powinno znajdowac si~ w odleqtoscl dla barier w § 129 ust. 2 i 3.

naruszac skrajni drogi,
zagroienia zasniezenia bezpieczenstwa drogi. mogq bye usyturuchu,

3) powodowac
4) powodowac

§ 132. 1. Na drodze, w zaleznosci od potrzeb, mozna przewidziec miejsce na ogrodzenie drogi i inne urzadzenia zabezpieczajace przed wkroczeniem zwlerzat na droqe,

4. Ostony przeciwolsnienlowe owane w szczeqolnoscl :

2. Ogrodzenie g6lnosci:
1) obustronnie

drogi

moze

bye stosowane

w szcze-

na catej dtuqosci,

2) odcinkowo, jedno- lub dwustronnie, w obrebie naturalnego claqu migracyjnego dzikiej zwierzyny lub innego potencjalnego zagroienia dla uczestnik6w ruchu.

1) rniedzv jezdniami dla przeciwnych kierunk6w ~uchu na odcinku zagroionym olsnieniern. w obrebie w~zta, na tuku w planie przy pochyleniu podtuinym drogi do 2%, na kt6rym odchylenie osi tego tuku od stycznej w odleqlosci r6wnej wymaganej widocznosci na zatrzymanie jest wieksze nii szerokosc pasa dzielqcego zwiekszona 0 2,0 m, 2) wzdtui tqcznicy przylegajqcej do drogi w wezle, na kt6rej ruch pojazd6w jest przeciwny do kierunku ruchu na drodze, 3) miedzv r6wnolegle przebiegajqcymi rniedzv drogq a torem kolejowym, drogami lub

3. Do ogrodzenia

drogi zalicza sie: za-

1) slatke 0 konstrukcji dostosowanej do rodzaju groienia, 0 kt6rym mowa w ust. 2 pkt 2,
2) wat ziemny

z ekranem

lub ekran stuiqcy

ochronie

srodowlska,

4. Ogrodzenie nie bliiej nlz:

drogi

powinno

bye zlokalizowane

4) rniedzv [ezdnia drogi a urzqdzeniem obstugi uczestnik6w ruchu, na kt6rym ruch pojazd6w widoczny z drogi odbywa sie w przeciwnym kierunku. 5) w obrebie obiekt6w statych, kt6rych powoduje olsnienie na drodze. 5. Jako ostony przeciwctsnlenlowe sowane w szczeqolnosct:
1) krzewy lub drzewa,

oswietlenie

1) 0,75 m - od granicy pasa drogowego i co najmniej 1,00 m od krawedzi skarpy nasypu lub skarpy wy: kopu; dopuszcza sle zmniejszenie tych odleqlosci na drodze klasy GP i drogach niiszych klas do 0,50 m od _granicy pasa drogowego i do 0,5 m od krawedzi skarpy nasypu lub skarpy wykopu, 2) 1,50 m - od krawedzi pasa ruchu oraz 1,00 m od pasa awaryjnego, utwardzonego pobocza lub opaski.
§ 133. Na drodze, w • aleznoscl od potrzeb, powinno bye przewidziane miejsce na urzadzenla zabezpieczajace ruch pieszych przed zagroieniem, na jakie mogq bye naraieni przy korzysta~iu z drogi. Warun~i techniczne, jakim powinny odpowiadac te urzadzenla, oraz ich usytuowanie Setokreslone w przepisach odrebnvch dotyczqcych urzadzen bezpieczenstwa ruchu.

mogq bye sto-

2) urzadzenia wykonane sztucznych,
3) sztuczne formy

z materiat6w

naturalnych

lub

terenowe,

waty ziemne.

§ 135. 1. Ostony przeciwwietrzne powinny bye stosowane na odcinku drogi 0 predkosci projektowej nie mniejszej niz 70 km/h, naraionym na dziatanie silnych wiatr6w bocznych, mogqcych zagraiac bezpieczenstwu ruchu, a w szczeqolnosci na dojazdach do mostu, przy przekraczaniu dolin i wqwoz6w.

§ 134. 1. W zaleznoscl od potrzeb powinny bye przewidziane miejsce na os tony przeclwolsnlenlowe na nie oswletlonvch odcinkach drogi klasy GP i dr6g wyiszych klas w celu zapewni~nia uczestni~om ruc~u ochrony przed swlattem padalacvm z przeciwneqo klerunku ruchu lub statego oswletlenla obiekt6w. 2. Ostony przeclwolsnlenlowe 1) przeciwdziata6 olsnlenlu, powlerzchnla jezdnl, powinny :

2. Ostona przeciwwietrznq mogq bye w szczeg6lnosci urzadzenia, 0 kt6rych mowa w § 134 ust. 5. 3. Rodzaj i miejsce zastosowania oston przeciwwietrznych powinny bye okreslcne z uwzqlednieniern sltv, kierunku i czestotllwoscl wiatru. § 136. 1. Staty objazd awaryjny moina wvkonac, w zaleznoscl od potrzeb, w celu ornlnlecia wiaduktu drogowego w cietgu drogi klasy GP i dr6g wyzszych klas lub przy wiadukcie na drodze, kt6rq wyznaczono dla ruchu pojazd6w ponadnormatywnych albo na drodze specjalnego znaczenia. 2. Odlegtose statego objazdu awaryjnego od wiaduktu nie powinna bye mniejsza nii 50 m, przy czym skrzyiowania i przeclecla z Innymi trasami komunikacyjnymi w ciClgu tego objazdu powlnnv bye jednopoziomowe.

na wvsokoscl 1,0 m nad olsnlenlern

2) zapewnlc ostcne na catym zagrozonym odclnku drogl. 3. Ostony przeclwolsnlenlowe 1) ogranlcza6

nle powlnny:

wldocmoscl,

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2412 -

Poz. 430

3. Parametry techniczne statego objazdu awaryjnego powinny odpowiadae drodze klasy G. Dopuszcza sie wykonanie statego objazdu awaryjnego 0 pararnetrach drogi klasy Z, jeieli SDR nie przekracza 4000 P/d.
§ 137. 1. Objazd tymczasowy moina wvkonac, w zaleznoscl od potrzeb, przy przebudowie albo remoncie drogi lub obiektu iniynierskiego oraz w wypadku umieszczenia w korpusie drogi infrastruktury technicznej nie zwlazane] z droqa,

§ 139. 1. W pasie drogowym drogi klasy A, w zaleinosci od potrzeb, moie bye usytuowany pas technologiczny, po obu lub po jednej stronie drogi, przeznaczony do utrzymania drogi, a takie do umieszczenia podziemnej infrastruktury technicznej.

2. Pas technologiczny w czesci przeznaczonej do ruchu pojazd6w jednostek utrzymania drogi klasy A powinien bye utwardzony. 3. Usytuowanie pasa technologicznego nie powinno powodowac obniienia cech uiytkowych drogi klasy A. Rozdziat 5 Infrastruktura techniczna w pasie drogowym nie zwlazana z drogll
§ 140. 1. Umieszczenie w pasie drogowym urzadzen infrastruktury technicznej nie zwlazane] z droqa, zwanej dalej .Jnfrastruktura", nie moie naruszac elernentow technicznych drogi oraz nie moie przvczvnlac sie do czasowego lub trwatego zagroienia bezpieczenstwa ruchu albo zmniejszenia wartosci uiytkowej drogi.

2. Objazd tymczasowy wykonuje sle w zaleznosci

od technologii wykonywanych i natezenla ruchu : 1) na czesci korony drogi,

rob6t, czasu trwania

2) na jednej jezdni drogi dwujezdniowej, 3) w pasie drogowym lub poza pasem na przylegtym do drogi terenie, 4) po trasie zastepcze] wvkorzvstulace] istniejaca slec droqowa, 3. Na objezdzle tymczasowym, 0 kt6rym mowa w ust. 2 pkt 3 i 4, predkosc projektowa nie powinna bye mniejsza nii 40 km/h. 4. Dtugosc objazdu tymczasowego, 0 kt6rym mowa w ust. 2 pkt 1 i 2, nie powinna bye wleksza nii: 1) 300 m 2) 150 m przy ruchu dwukierunkowym, przy ruchu wahadlowvm,

2. lnfrastrukture, w szczeqolnosci :

0

ktore] mowa w ust. 1, stanowia

1) linie elektroenergetyczne wysokiego i niskiego napiecla oraz linie telekomunikacyjne, 2) przewody kanalizacyjne nie stuzace do odwodnienia droql, gazowe, cieptownicze i wodociqgowe, 3) urzadzenia wodnych melioracji, 4) urzadzenia podziemne specjalnego przeznaczenia. 5) ciqgi transportowe. 3. Infrastruktura liniowa przebieqajaca poprzecznie nad droqa nie moie naruszvc skrajni drogi. Urzadzenie oddzlalujqce niekorzystnie na uczestnik6w ruchu powinno bye odpowiednio zabezpieczone. 4. Podziemna budowla liniowa przebieqajaca pnprzecznie przez droqe nie moie zrnniejszac statecznosci i nosnoscl podtoia oraz nawierzchni drogi, naruszye urzadzen odwadnlajacvch i innych podziemnych urzadzen drogi. 5. Podziemna budowla dla infrastruktury powinna spelnlac wvrnaqanla okreslcne w warunkach teehnicznych, jakim powinny odpowiadae drogowe obiekty iniynierskie i ieh usytuowanie. 6. Budowla liniowa przeclnajqca poprzecznie drog~ lub usytuowana wzdtui drogi, powinna bye wykonana w taki spos6b, aby nie ograniezata mottlwoscl przebudowy albo remontu drogi. 7. Infrastruktura linlowa napowletrzna I podziemna przeblegajetca wzdtuz drogl poza terenem zabudowy powlnna bye usytuowana poza pasem drogowym, w takl spos6b, aby:

3) 5 000 m - przy zamknieciu jednej jezdni drogi dwujezdniowej. 5. Szerokosc jezdni objazdu tymczasowego nie powinna bye mniejsza nii: 1) w wypadku drogi klasy GP lub S: a) 3,00 m b) 6,00 m przy jednym pasie ruchu, przy ruchu dwukierunkowym,

2) w wypadku drogi klasy G i dr6g niiszych klas: a) 2,75 m b) 5,50 m iJrzy jednym pasie ruchu, przy ruchu dwukierunkowym.

§ 138. 1. Na drodze, w zaleznoscl od potrzeb, powinno si~ przewldzlec miejsce na :

1) znaki drogowe oraz stupki prowadzqce na krawedzl korony i w pasie dzlelacvrn drogi, 2) stupkl przeszkodowe, 3) sygnalizatory wlatru, mgty, gotoledzi, 4) urzetdzenla do pomlaru, sterowanla I kontroli ruchu. 2. Warunkl teehnlczne, Jakim powlnny odpowladae urzqdzenla, 0 kt6ryeh mowa w ust. 1, okreslajq przeplsy w sprawle znak6w I sygnat6w drogowyeh.

Oziennik Ustaw Nr 43
1)

-

2413 1)

Poz.430 sa spetnione warunki okreslcne w niniejszym rozporzadzeniu, zapewniajace nieprzekroczenie stan6w granicznych nosnosci i stan6w granicznych przvdatnoscl do uiytkowania w kaidym z element6w oraz w catej konstrukcji budowli ziemnej i nawierzchni drogi,

nie wptywata ujernnie na system korzeniowy drzew rosnacvch w pasie drogowym,

2) wykopy pod tct infrastruktura nie naruszaty granicy pasa drogowego. 8. Usytuowanie infrastruktury w ulicy powinno uwzqledniac planowana docelowa reallzacle ulicy. Nowa infrastruktura podziemna nie powinna bye usvtuowana pod [ezdnla istniejctcct i docelowa, 9. Infrastruktura powinna bye lokalizowana w odlegtosciach od drogi okreslonvch w przepisach 0 drogach publicznych. Oziat V NOSNOSCI STATECZNOSC OROGOWYCH BUDOWLI ZIEMNYCH ORAZ KONSTRUKCJI NAWIERZCHNI DROG Rozdziat 1 Wymagania og61ne
§ 141. 1. Konstrukcja drogowej budowli ziomnej oraz konstrukcja nawierzchni drogi, rozurnlane jako warstwa lub zesp6t warstw,powinny bye projektowane i wykonane w taki spos6b, aby: ' 1)

2) wbudowywane materiaty i wyroby spetniaja wymagania Polskich Norm i specyfikacji rob6t drogowyeh. Rozdziat 2 Drogowa budowla ziemna
§ 143. W celu prawidtowego zaprojektowania i wykonania drogowej budowli ziemnej powinny bye przeprowadzone badania geologiczne i geotechniczne grunt6w, zgodnie z wymaganiami okreslonvrni w Polskich Normach i przepisach szczeg6lnych. Szczeqolowy spos6b baden okresla zatacznlk nr 4. § 144. 1. Sprawdzenie og61nej statecznosci skarp, zboczy oraz scian oporowych, a takie nosnosci podtoza budowli ziemnej powinno bye wykonywane zgodnie z Polskimi Normami, przepisami odrebnvrni oraz zat'lcznikiem nr 4.

przenosity wszystkie oddziatywania i wptywy mogcteewvstepowac podezas budowy i podczas uiytkowania drogi, [esll nie sa przekraczane dopuszezalne naeiski osi pojazdu na nawlerzchnle,

2) miaty trwalosc co najmniej rowna okresowi uiytkowania okreslonernu w dokumentacji projektowej, pod warunkiem wykonania czvnnoscl wynikaj'lcyeh z rodzaju wbudowanych materiat6w, koszt6w uiytkowania i zasad utrzymania nawierzchni, 3) nie ulegty zniszczeniu w stopniu nieproporcjonalnvm do jego przyczyny. 2. Rozr6inia sit! nastepujqce nawierzchnie:
1)

2. Pochylenia skarp nasvpow i wykop6w powinny bye zgodne z wymaganiami, 0 kt6rych mowa w § 42. Wskainiki statecznosci skarp i zboczy okreslane indywidualnie metodami podanymi w Polskich Normach nle powinny bye mniejsze nii 1,5. Przy sprawdzaniu og61nej statecznosci sclanv oporowej i uskoku naziomu, lub w wypadku wvstapienia osuwiska zbocza tacznie ze solana oporowa, wymagane wskainiki statecznosci powinny bye przyjmowane wedtug Po!skieh Norm. 3. Budowla ziemna powinna bye tak zaprojektowana, aby dopuszczalne osiadania eksploatacyjne powierzehni korpusu nasypu i podtoia drogowej budowIi ziemnej nie przekraczaty wartosct okreslonvch w zatctczniku nr 4. Obliczenia osiadania nasypu i podtoia budowli ziemnej mogCl bye pornlniete, [esli do gt~bokoscl strefy aktywnej, okreslone] zgodnie z Polska Norrna, wyst~pujCl grunty:
1)

jezdni: nawierzchnie zasadniczych i dodatkowych pas6w ruchu, pas6w awaryjnych, pas6w wtaczania i wyt'lczania, tctcznicy, MOp, placu, opaski, utwardzonych poboczy, przystanku autobusowego na pasach ruchu i w zatoce, drogi w strefin zamieszkania oraz jezdni manewrowej,

skaliste i kamieniste,

2) przeznaczone do postoju pojazd6w: nawierzchnie stanowisk, pas6w i zatok postojowych, 3) przeznaczone do ruchu pieszych i rower6w: wlarzchnle chodnlka I sclezkl rowerowej. na-

2) niespoiste (drobnoziarniste i gruboziarniste w stanie srednio zag~szczonym, zagtlszczonym lub bardzo zag~szczonym), 3) spoiste w stanie zwartym, polzwartvm i twardoplastycznym. 4. W wypadku posadowienia nasypu na gruntaeh bardzo sclsllwvch konstrukcja drogowej budowli zlernnej powinna bye sprawdzona obliczeniowo. 6. Sprawdzenle stan6w granicznych przvdatnoscl do utytkowania drogowej budowli ziemnej, '~16rych

3. Nawlerzchnle MPO I SPO powlnny spetnlae wymaganla okrestone w przeplsach technlczno-budowlanych dotYCZClcych autostrad ptatnych.

1142. Wymaganla okreslcne w § 141 ust. 1 uznale 810 za zachowane, [ezell r6wnocze6nle:

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2414-

Poz. 430

przekroczenie uniemoiliwia eksploatowanie budowli ziemnej na skutek jej odksztatceri, przemieszczeri lub drgan, powinno bye wykonywane zgodnie z Polska Norma, 6. Parametry stanu granicznego przvdatnosci do uiytkowania sclan oporowych okresla Polska Norma. 145. Drogowa budowla ziemna oraz sclanv oporowe powinny bye odwadniane.
§ § 146. Na terenie podleqalacvm wptywom eksploatacji gorniczej powinny bye stosowane zabezpieczenia drogowej budowli ziemnej, odpowiednio do kategorii terenu gorniczego, okreslone] w przepisach odrebnvch. § 147. Rozbudowa lub przebudowa drogowej budowli ziemnej powinna bye poprzedzona ocene jej stanu technicznego. .

2) nie mniej nii 20% powierzchni jest pokryte peknieciami zrneczenlowvml 0 rozwartosci wieksze] nii 2mm. Nosnosc nawierzchni ocenia sle na podstawie uqiec: na drogach klasy LiD dopuszcza sle wykonanie oceny wvtacznle na podstawie star.u spekari. 2. Stany graniczne przvdatnosci do uiytkowania uwaia S'I~ za przekroczone, jeieli powstaty uszkodzenia unlemozliwlajace bezpieczne uiytkowanie nawierzchni w rozumieniu § 171 i 172.
§ 150. 1. W projekcie nowej albo przebudowywanej konstrukcji nawierzchni jezdni powinna bye uwzqledniona prognoza natezenla ruchu. Jako podstawe obliczenia natezenla ruchu przyjmuje sle:

1) wyniki ostatniego pomiaru generalnego albo wyniki specjalnie przeprowadzonych porniarow, dotyczace natezenla ruchu, struktury rodzajowej pojazdow oraz wskaznikow wzrostu, 2) wyniki prognoz wvkorzvstujace modelowanie chu, w szczeqolnosci dla nowych drog. ru-

Rozdziat 3

Konstrukcja nawierzchni drogi 148. Nawierzchnia jezdni powinna bye tak projektowana, aby stan graniczny nosnosci i przvdatnoscl do uiytkowania nie byt przekraczany w okresach eksploatacji krotszvch nii okreslone w zataczniku nr 5.
§ § 149. 1. Stany graniczne nosnosci nawierzchni jezdni i nawierzchni przeznaczonych do postoju pojazdow uwaia sie za przekroczone, jeieli:

2. W strukturze rodzajowej ruchu, dla celow wymiarowania nawierzchni jezdni, powinny bye uwzqlednione co najmniej nastepujace kategorie pojazd6w: 1) samochody clezarowe bez przyczep, 2) pojazdv cztonowe (samochody ciezarowe z przyczepami, ciqgniki siodfowe z naczepami), 3) autobusy.
§ 151. 1. Dopuszczalne naciski pojedynczej osi pojazdu na nawierzchnle jezdni j nawierzchnie przeznaozona do postoju pojazd6w okresla tabela:

1) konstrukcja nawierzchni osiqgn~ta stan zrneczenla, w ktorvrn wartosc zastepczeqo modutu sprezvstosci nawierzchni stanowi mniej niz 50% wartosci poczatkowe], Klasa drogi, elementy drogi
1

Dopuszczalny nacisk osi pojazdu (kN) 2 115 115, 1001) 100,801) 100 115,802)

A,S GP G,Z,L,D Pas ruchu i zatoka w rejonie przystanku autobusowego Stanowiska postojowe, pasy i zatoki postojowe
1)

21

Dopuszcza si~ przy przebudowie albo remoncie drogi. Stanowiska postojowe przeznaczone dla pojazd6w 0 ci~zarze calkowitym nie wlekszvm nii 2 500 kG.

2. Sposob ustalenia obclazenla ruchem okresla zatClczniknr 5. .
§ 152. 1. Konstrukcja nawierzchni jezdni drogi klasy A lub S powlnna bye projektowana Indywidualnie.

3. Konstrukcja nawierzchni poszerzenia jezdni oraz utwardzonvch poboczy powinna bye taka jak pasow ruchu. 4. Nawierzchnia betonowa powinna bye projektowana indywidualnle, z wyjCltkiem nawierzchni przystankow okreslonvch w zatqcznlku nr 5. 6. Nawlerzchnla przebudowywanej bye projektowana Indywldualnle. drogl powinna

2. Zalecane konstrukcje nawlerzchnl jezdnl drog pozostatych klas, nawlerzchnl przeznaczonvch do postoju pojazdow oraa ruchu pleszych I rowerow okrasla zatltcznik nr 6.

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

2415-

Poz.430

§ 153. Na terenie podleqaiacvm wptywom eksploatacji g6rniczej nawierzchnie powinny bye projektowane indywidualnie, odpowiednio do kategorii terenu g6rniczego, okrestone] w przepisach odrebnvch. § 154. Przebudowa i remont nawierzchni dregi powinny bye poprzedzone ocena stanu technicznego konstrukcji nawierzchni oraz jej podloza, wvkonana wedtug zasad okreslonvch w zatacznlkunr 4 oraz na podstawie wynik6w badari ugiee nawierzchni. Dziat VI WARUNKI TECHNICZNE DOTYCZACE BEZPIECZEN5TWA Z UWAGI NA Moiuwosc WY5TAPIENIA POiARU LUB INNEGO MIEJ5COWEGO ZAGROiENIA § 155. Droga i urzadzenla z nla zwlqzane bye zaprojektowane i wykonane w spos6b: 1) utrudnlajacv rozprzestrzenianie go miejscowego zagroienia, 2) urnozliwiajqcv sea zdarzenia, sie poiaru powinny lub lnnedo mie]-

mniejsza nii 75 m w wypadku drogi klasy A i nie mniejsza nii 45 m na drogach klasy 5 i GP. 4. Na przejeidzie awaryjnym przez pas dzielqcv nie powinny bye umieszczane iadne obiekty i urzadzenia, z wyj'ltkiem bariery, ktora powinna miec tatwo rozbieralna konstrukcje, nie utrudniajaca w stanie ztoionym . ruchu na drodze.
§ 159. 1. Na drodze klasy A lub 5, w rejonie wyznaczonych przejazd6w drogowych, w zaleznoscl od potrzeb stuib ratowniczych lub jednostek utrzymania dr6g, powinny bye zapewnione wjazdy awaryjne z drogi krzyiujctcej sie na kaidct jezdnie tych dr6g.

2. Jezdnia wjazdu awaryjnego powinna odpowiadac warunkom technicznym dotvczacvrn dr6g poiarowych, okreslonvrn w przepisach odrebnvch,
3. Odleqtosc wjazdu awaryjnego od przejazdu drogowego powinna bye ustalona odpowiednio do warunk6w miejscowych. 4. Na wjeidzie awaryjnym, w miejscu potaczenla z jezdnla drogi klasy A lub S, nie powinny znajdowac sle iadne obiekty i urzadzenia, z wyj'ltkiem bariery 0 tatwo rozbieralnej konstrukcji.
§ 160. 1. MOP II i MOP III na drodze klasy A lub S powinny miec nie mniej nii dwa stanowiska postojowe dla pojazd6w przewozacvch materiaty niebezpieczne, okreslone w przepisach odrebnvch, usytuowane w odlegtosci nie mniejszej nii 30 m od budynk6w i urzadzen przeznaczonych dla uczestnik6w ruchu, a takie od stanowisk postojowych dla innych pojazd6w.

dostep stuib ratowniczych 0 kt6rym mowa w pkt 1,

3) nie powodujacv wydtuienia czasu dojazdu stuib ratowniczych oraz nie oqraniczajacv dostepu do zaopatrzenia wodnego dla cel6w ratowniczych.
§ 156. Przy projektowaniu drogi klasy A lub 5, w strefie oddziatywania urzadzen pietrzqcvch wode, naleiy przewidzlec zabezpieczenie tej drogi przed skutkami awarii urzadzen pletrzacvch zaliczonvch do jednej z czterech klas waznosci, okreslonvch w przepisach w sprawie warunk6w technicznych, Jakim powinny odpowiadac obiekty budowlane gospodarki wodnej i ich usytuowanie. § 157. Urzaczenla odprowadzalace wode z drogi klasy A lub 5 usytuowanej poza terenem zabudowy powinny urnozliwlac zablokowanie odptywu wody zanieczyszczonej materiatami niebezpiecznymi, kt6re przedostaty sie do tych urzadzen wwyniku zdarzeri, 0 ktorych mowa w § 155 pkt 1. § 158. 1. Srodkowy pas dzlelacv drogi klasy A, 5 lub GP poza terenem zabudowy, powinien rnlee przejazdy awaryjne na [ezdnie przeznaczona dla przeciwnego kierunku ruchu, w odstepach nie wiOkszych nii 4 km, z wytClczeniem tuneli i most6w. Kaide skrzyiowanie na drodze klasy 5 lub GP spetnia funkcjo przejazdu awaryjnego.

2. Stanowiska postojowe dla pojazd6w przewozacych materiaty niebezpieczne nie powinny bye usytuowane w zagtebieniach terenu, w terenie podmoktym oraz w odleqlosci mniejszej nii 10 m od row6w, studzienek i urzadzen melioracyjnych.
3. Stanowiska postojowe dla pojazd6w przewozacych materiaty niebezpieczne powinny rniec odrebnv, szczelnv system odwodnienia, zaopatrzony w urzadzenia do przejmowania i neutralizacji wyciek6w niebezpiecznych substancji. 4. Nawierzchnia stanowiska postojowego dla pojazd6w przewozacvch materiaty niebezpieczne powinna bye utwardzona, nienaslekllwa oraz zapobieqaiaca przenikaniu materiat6w niebezpiecznych do gruntu i urzadzen melioracyjnych. 5. Uksztattowanie stanowisk postojowych dla pojazd6w przewozacvch materiaty niebezpieczne powinno uniemoiliwiae rozprzestrzenianie sie ewentualnego rozlewiska materiat6w niebezpiecznych poza teren stanowisk. 6. Do stanowisk postojowych dla pojazd6w przewozElcych materlaty niebezpieczne powinien bye doprowadzony dojazd 0 parametrach technicznych okreslonvch w przeplsach odrebnvch dotvczacvch dr6g poiarowych.

2. Przejazdy awaryjne, 0 kt6rych mowa w ust. 1, powinny bye usytuowane w szczeg61noscl w pobliiu MOP, jednostek utrzymanla dr6g, a takie przy weztech, tunelach I mostach. 3. Przejazd awaryjny przez pas dzie1flcy powlnian mlec konstrukcj~ nawlerzchni takq, jak jezdnia drogi, ukeztattowenle umoillwlajflce przejazd pojazd6w z jednej jezdnl na drugll oraz zapElwnlac sprawne odprowadzenle wody powierzchnlowej. Dtug06c przejazdu powlnna by~ dostosowana do potrzeb I nle moze bye

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2416-

Poz. 430

§ 161. 1. Na drodze klasy G i drogach wyi~zych klas, w zaleznoscl od potrzeb i w uzgodnieniu z wtasciwym komendantem dla pojazd6w wojew6dzkim przewozacvch

powinno rniec szerokosc nie rnniejsza nii: 1,0 m i bye przystosowane do os6b niepetnosprawnych.

iarnej, mogct bye usytuowane

Panstwowej 5traiy Poparkingi przeznaczone materiaty niebezpieczne. bye nie

2. Parking, 0 kt6rym mowa w ust. 1, powinien usytuowany w odleqtosci nie mniejszej nii:
1) 30 m - od budynk6w i urzadzen iniynieryjnych zwlazanvch z parkingiem,

4. W wypadku gdy platforma jest umieszczona przy krawedzi korony drogi na nasypie 0 wvsokosci skarpy wieksze] nii 1,5 m, powinna bye wyposaiona od strony skarpy w porecze.
Dziat VII WARUNKI TECHNICZNE DOTYCZACE BEZPIECZEN5TWA UZYTKOWANIA Rozdziat 1 Wymagania og61ne

2) 40 m -

od lasu 0 powierzchni powyiej 3 ha, gazociCl96w wysokiego cisnlenla i tor6w kolejowych, i innych prze-

3) 300 m - od budynk6w mieszkalnych znaczonych na pobyt ludzi.

spelniac wymagania,

3. 5tanowiska

postojowe na parkingu powinny 0 kt6rych mowa w ~ 116 i 160.

§ 165. Obiekty i urzadzenia w pasie drogowym, przeznaczone dla uczestnik6w ruchu, powinny zapewniac bezpieczer'lstwo ich uiytkowania, w tym r6wniei przez osoby niepetnosprawne. § 166.1. Wyjazdy i wjazdy na jezdnie drogi klasy A, 5, tctcznicy oraz na [ezdnle zblerajqco-rozprowadzajaca powinny bye tatwo rozpoznawalne oraz zrozurniate dla uczestnik6w ruchu, a ich rozmieszczenie nie rnoze stanowlc uclazllwosci dla ruchu oraz zagroienia bezpie-

4. Przy projektowaniu parkingu naleiy przewidziec konlecznosc wyposaienia go w sprzet gasniczy, materiaty neutralizujace i pomocnicze w lloscl i rodzaju uzgodnionych z wlasclwvm komendantem wojew6dzkim Panstwowe] 5traiy Poiarnej.
§

162. 1. Jeieli droga klasy A lub 5 jest ogrodzona,

czenstwa.

to naleiy w ogrodzeniu urnleszczac bramy awaryjne, o szerokosci nie mniejszej nii 3,6 m, usytuowane w miejscach przydatnych dla stuzb ratowniczych i jednostek utrzymania dr6g. Bramy awaryjne powinny bye w szczeqolnoscl usytuowane w miejscach zapewnlajacych dostep do zaopatrzenia wodnego i dr6g pozarowych. 2. Do bramy dzony dojazd. awaryjnej naleiy doprowadzic utwar-

2. Rozmieszczenie za wtasclwe, jeieli:

wyjazd6w

i wjazd6w

uznaje sie

1) odleqlosc miedzv ostatnim

§ 163. Zaopatrzenie wodne dla cel6w ratowniczych w pasie drogowym dr6g klasy A lub 5 poza terenem zabudowy powinno bye zapewnione przy wykorzystaniu:

wjazdem i pierwszym wyjazdem sqsiadujqcych ze soba weztow lub wezta z MOP z jezdni drogi klasy A lub 5 jest nie mniejsza nii 2700 m - w wypadku wezta typu WA, nie mniejsza nlz 2000 m, a w szczeg61nie uzasadnionych wypadkach nie mniejsza nii: 600 m - w wypadku wezta typu WB; odleqtosc ta jest mierzona od konca pasa wtaczanla do poczatku pasa wvtaczania wezta lub MOp,

1) lstniejacvch ciek6w
z przepisami 2) zaopatrzenia 3) innych zrodet.
§

i zasob6w prawa wodnego,

wodnych, MOp,

zgodnie

wodnego

dla obiekt6w

2) odleqlosc rnledzv dwoma nastepujacvml po sobie wyjazdami z jezdni drogi klasy A lub 5 na wezle jest nie mniejsza nii: 300 m, 250 m i 200 m, odpowiednio dla predkosci projektowych 120 krn/h, 100 krn/h i 80 km/h: odleqlosc ta jest mierzona od konca pierwszego pasa wytqczania do poczatku drugiego pasa wytqczania, 3) odleqtosc rnledzv dwoma nastepujacvrnl po sobie wjazdami na [ezdnle drogi klasy A lub 5 na w{lfle jest nie mniejsza nii 200 m; odleqtosc ta jest mierzona od konca pierwszego pasa wtqczania do konca powierzchni wytqczonej z ruchu otwierajqcej nastepnv pas wtqczania, 4) odlegtose mledzv kolejnymi wyjazdami z tqcznicy lub z jezdni zblereleco-roaprcwedzalece] jest nie mniejsza nli wynika to z moztlwoscl umieszczenia informacyjnych znakow pionowych, zgodnie z wymaganiami okreslonvrni w przepisach w sprawie znak6w I sygnat6w drogowych. § 167. 1. Nlezbedne szlak! mlgracjl zwlerzat, przeclete w wynlku budowy lub eksploatacjl drogl klasy A lub 5, powlnny bye odtworzone przez budowe nadzlemnych lub podzlemnych przej6e dla zwlerzqt.

164. 1. Droga klasy A powinna
na kolumny

przeznaczone

mlec platformy tClcznosci alarmowej.

2. Platformy, 0 kt6rych mowa w ust. umieszczone w szczeqolnoscu

1, powinny bye

1) przy gruntowym poboczu po obu stronach drogl naprzeclwko sleble w odstepach nle wlttkszych nli 2km, 2) na MOp, 3) w innych mlejscach w zalein06cl od potrzeb.

3. Platforms powlnns mlee wymlary nle mnlejsze nli 1,5 m na 1,0 m, a doj4cle do nlej od strony jezdnl

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

2417-

Poz.430

2. Obiekty przeznaczone dla zwlerzat, w szczeg61noscl wiadukty i przepusty, powinny spetnlac wymagania okreslone w przepisach dotvczacvch warunk6w technicznych, jakim powinny odpowiadae drogowe obiekty iniynierskie i ich usytuowanie. Rozdziat 2 Wymagania widocznosci

poruszajeceqo sie z predkoscia rnlarodajna, a w wypadku pozostatych klas dr6g z predkoscia 0 10 km/h wleksza nii predkosc projektowa, na zatrzymanie pojazdu przed przeszkoda na jezdni. 2. Wymaganie, 0 kt6rym mowa w ust. 1, uznaje sie za spetnione, jeieli: a) cel obserwacji znajdujqcy sle nad osia pasa ruchu jest widoczny z punktu obserwacyjnego, zlokalizowanego na wvsokosci 1,0 m nad osia tego samego pasa ruchu z odleqtosci nie mniejszej nii okreslona w tabeli:

§ 168. 1. Na kaidym pasie ruchu drogi klasy G i dr6g wyiszych klas powinna bye zapewniona co najmniej odleqlosc widocznosci pozwalajaca kierowcy pojazdu Predkosc (krn/h) 130 120 110 100 90 80 70 60 50 40 30 b) wvsokosc Predkosc Wysokose celu obserwacji Najmniejsza ~-10% -8% -6% 390 340 280 220 170 140 100 80 55 40 25 celu obserwacji jest okreslona w tabeli: odlegtose -4% 350 310 260 200 wldocznoscl -2% 330 290 240

na zatrzymanie 0% 2% 300 260 220

(m) na pochyleniu 4% 290 250 200 170 130 110 85 60 45 35 20 6% 280 240 8% ~10%

-

190 160 110

310 270 230 180 150 120 90 70 50

120 100 80

-

(km/h)
(m)

>100 0,45

100 -81 0,30

80-

61

~60 0,00

0,15

3. Na tEtcznicy, jezdni zbierajqco-rozprowadzajqcej oraz na jezdni manewrowej MOP powinna bye zapewniona co najmniej odlegtose wldocznoscl, 0 kt6rej mowa w ust. 2, przyjmujEtc predkosc projektowq kaidej z wymienionych jezdni. Pr{ldkosc projektowa Udziat odcink6w z rnoztlwoscla (km/h) wyprzedzania (%)

§ 169.1. Jeieli na to pozwalajq warunki miejscowe, na dwupasowej drodze dwukierunkowej 0 predkcsci projektowej 60 km/h i wleksze], poza terenem zabudowy, powinno si~ zapewnlc udziat odcink6w z moiliwosciq wyprzedzania, nie mniejszy nii okreslonv w tabeli:

100 50

80 35

70 30

60 20

I

2. Na odcinku drogi jest moiliwe wyprzedzanie, jecel obserwacjl znajduj!;lcy sit nad osi!;l pasa ruchu ura przeciwnego kierunku ruchu na wysok04cil,0 m jest

widoczny z punktu obserwacyjnego, zlokalizowanego na wvsokoscl 1,0 m nad osla drugiego pasa ruchu, z odlegtosci nie mniejszej nii okrestona w tabeli: 120 700 110 660 100 600 90 650 80 600 70 450 60 400

Pr~dko'c Odlegtojc

miarodajna wldoczno4cl

drogl na wyprzedzanle

(km/h) (m)

Oziennik Ustaw Nr 43

-

2418-

Poz.430

3. Powinno si~ dCliye do tego, aby usytuowanie odcink6w z rnozllwosclq wyprzedzania oraz dodatkowych pas6w ruchu umozliwlalqcvch wyprzedzanie,o ktorych mowa w § 27 i 28, by to dostosowane do potrzeb.
§ 170. 1. Na skrzyiowaniu oraz przy wjeidianiu na droqe ze zjazdu albo z obiektu lub urzadzenla obstugi uczestnik6w ruchu bez pasa wtClczaniapowinny bye zapewnione warunki wldocznoscl, 0 kt6rych mowa w zatClczniku nr 2.

§ 175. Badania i oceny zwiazane z oddziatywaniem projektowanej drogi na srodowisko powinny bye wykonywane zgodnie z przepisami odrebnvrnl dotvczacvmi okreslenia rodzaj6w inwestycji szczeg61nie szkodliwych dla srcdowlska i t drowia ludzi albo mogqcych poqorszvc stan srodowiska oraz wymagan, jakim powinny odpowiadac oceny oddziatywania na srodowisko tych inwestycji. § 176. 1. Przy projektowaniu i wykonaniu drogi powinno sle dqzye do zachowania istniejqcego stanu srodowiska oraz w zaleznosci od potrzeb do stosowania srodkow stuiqcych jego ochronie, odpowiednio do wskazan ocen oddzlatvwania na srodowlsko, 0 ktorvch mowa w § 175.

2. Na wjeidzie z pasem wtClczania na [ezdnie drogi klasy A, S lub GP,na [ezdnle zbleralaco-rozprowadzejqCCI lub na jezdnle tClcznicy, powinny bye zapewnione wolne od przeszk6d pol a wldocznoscl, 0 kt6rych mowa w zataczniku nr 3. 3. Na wyjeidzie z jezdni drogi klasy A lub S powinna bye zapewniona wldocznosc nosa wyspy dzielacel pas wytqczania od jezdni z odleqtosci nie mniejszej nii 180 m, a na wvjezdzle z tacznfcv lub jezdni zblerajaco-rozprowadzajace] z odleqtosci nie mniejszej nii 100 m. 4. W wezlach na terenie zabudowy odleqlosci, o kt6rych mowa w ust. 3, mogCl bye zmniejszone nie wiece] nii 0 jednq czwarta, Rozdziat 3 Wymagania, jakim powinna odpowiadac nawierzchnia jezdni 171. Nawierzchnia jezdni drogi nowej, przebudowanej albo remontowanej powinna spetniac wymagania w zakresie:
§

2. Urzadzenia stuzace ochronie srodowiska powinny bye usytuowane w pasie drogowym zgodnie z warunkami wvnikajacvrni z rozporzadzenia oraz przepis6w odrebnvch. Rozdziat 2 Ochrona obiekt6w i obszar6w przed hatasem i wibracjami
§ 177. Przy projektowaniu drogi powinno sie dqiye do tego, aby w otoczeniu drogi obliczeniowe poziomy hatasu i wibracji powodowane prognozowanym ruchem na drodze nie przekraczaty wartosci dopuszczalnych okreslonvch w przepisach odrebnvch, § 178. 1. Jezell prognozowane poziomy hatasu i wibracji przekraczaia wartosci dopuszczalne okreslone w przepisach odrebnvch, przy projektowaniu drogi powinno sle zaplanowac zastosowanie odpowiednich srodkow ochrony.

1) rownosci podtuinej, 2) rownosci poprzecznej,
3) wlasclwosci przeclwposllzqowvch,

§ 172. Wymagania, 0 kt6rych mowa w § 171, dotyczace nawierzchni jezdni drogi nowej, przebudowanej albo remontowanej okreslono w zatacznlku nr 6. § 173. Okreslone w rozporzqdzeniu wymagania, z zachowaniem wymagan Polskich Norm dotvczacvch zaqeszczenia podloza gruntowego i [akoscl materiat6w, nawierzchnia jezdni powinna spetnlac w trakcie rob6t i po ich zakonczenlu,

2. Urzqdzenia ochrony przed hatasem i wibracjami moqa bye takze zastosowane po wybudowaniu drogi w wypadku stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnych pozlornow hatasu i wibracji.
§ 179. Za podstawowe urzadzenla ochrony obiekt6w i obszar6w przed hatasem uwaza sie ekrany akustyczne.

§ 180. Za podstawowe urzadzenia ochrony oblekt6w przed wibracjami uwaia sle ekrany przeciwwibracyjne oraz konstrukcje przeciwwibracyjne.

Rozdziat 3 Oziat VIII OCHRONA SROOOWISKA Rozdziat 1 Wymaganla og61ne
§ 174. W celu ochrony srodowlska przed uclezllwosciQ drogl i ruchu drogowego stosuje sl(' przy prolektowanlu I wykonaniu drogl zasady I warunkl ckreslone w rozporzadzenlu, przeplsach odrebnvch I Polskich Normach.

Ochrona powietrza
§ 181. Przy projektowaniu drogi powinno sie dClzye do tego, aby w powietrzu w otoczeniu drogi prognozowane stezenla substancji zanleczvszczelacvch emitowanych przez pojazdy poruszajqce si~ na drodze nie przekraczaty wartosci dopuszczalnych, okreslonvch w przopisach odrebnvch. § 182. 1. Jezell prognozowane st{lzenia substancji zanteczvezczalqcvch w otoczenlu drogl przekraczajQ wartoscl dopuszczalne, okreslone w przeplsach odreb-

Dziennik Ustaw Nr 43 nych, nalezv przewldzlec zastosowanie ochrony powietrza, ograniczajqcych skutki tych substancji. Podstawowym urzadzenlem Sq pasy zieleni izolacyjnej.

-

24192) w odniesieniu mi w pkt 1 -

Poz. 430 do gleb, poza srodkarni wymienionytakze pasy zieleni izolacyjnej. Rozdziat 5 Ochrona przyrody, krajobrazu, grunt6w rolnych

srodkow
dziatania ochrony

2. Urzadzenla ochrony powietrza mogq bye takze zastosowane po wybudowaniu drogi w wypadku stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnych poziom6w zanieczyszczenia powietrza. Rozdziat 4

l lesnych
§ 186. Przy projektowaniu i wykonaniu drogi powinno sie uwzqledniac uwarunkowania przyrodnicze oraz dClzye do ograniczenia negatywnego wptywu drogi na przvrode, krajobraz, grunty rolne i lesne w jej otoczeniu. § 187. Jezef nie jest rnozllwe wykonanie drogi bez powstania zaqrozen przyrody, krajobrazu, grunt6w rolnych i lesnvch w jej otoczeniu, powinno sle zaplanowac zastosowanie srodkow ochrony oqraniczajqcvch te zaqrozenla, § 188.1. Podstawowymi srodkarni oqraniczajacvrni zaqrozenia wvnikaiace z negatywnego wptywu drogi na przvrode, krajobraz, grunty rolne i lesne sa:

i powierzchniowych
§

Ochrona w6d utwor6w

geologicznych

i wykonaniu drogi powinno si~ dqzye do tego, aby nie stanowita ona zagrozenia dla w6d podziemnych oraz nie pogarszata stanu odbiornika, do kt6rego jest odprowadzana woda z pasa drogowego, pod wzgl~dem okreslone] dla niego klasy czvstoscl w6d.
§ 184. 1. Przy projektowaniu i wykonaniu drogi powinno sle uwzqlednlac warunki hydrogeologiczne panulace w jej otoczeniu, a w szczeqolnosci:

183. Przy projektowaniu

1) usytuowanie nych,

obszar6w

zasilania

w6d

podziem-

1) przejazdy gospodarcze pod droqa celem zapewnienia potaczeri lokalnych, przemieszczania sie zwierzat gospodarskich oraz przepusty dla zwlerzat dziko zyjClcych, 2) wiadukty nad droqa dla cel6w okreslonvch w pkt 1,

2) charaktervstvke geologicznq utwor6w powierzchniowych oraz rnozliwosci wvstepowania W strefie oddziatywania drogi proces6w geodynamicznych, 3) mozllwosci nie kontrolowanego przenikania zanieczvszczen do w6d powierzchniowych i podziemnych. 2. Przy wykonywaniu drogi nie powinno sle dopuszczac do nie kontrolowanych sptyw6w w6d z pasa drogowego, mogqcych uruchornic procesy erozyjne lub zanleczvsclc okresowo wody gruntowe i powierzchniowe.
§ 185. 1. Przy projektowaniu i wykonaniu drogi powinno sle oqranlczac rnozliwe zmiany i zakt6cenia w stosunkach wodnych w strefie wptywu drogi, okrestone] w ocenie oddziatywania na srodowlsko, uwzg!~dniajqc przepisy prawa wodnego oraz naruszania powierzchniowych utwor6w geologicznych.

3) ogrodzenia chroniace zwlerzeta gospodarskie i zwlerzvne Iesna przed wtarqnieciem na droqe oraz uczestnik6w ruchu przed skutkami takiego

wtarqniecia,
4) pasy zieleni izolacyjnej, 5) rekonstrukcje Wq drogi. teren6w lesnvch naruszonych budo-

2. Srodki okreslone w ust. 1, ograniczajqce wptyw drogi na przvrode, krajobraz, grunty rolne i lesne, rnogq bye takze wykonane po wybudowaniu drogi, na podstawie przeprowadzonych badan i analiz potwierdzajacvch celowosc ich zastosowania. Rozdziat 6 Ochrona srodowiska kulturowego

2. Jezell prognozowane poziomy zanieczyszczenia w6d j gleb przekraczajq wartoscl dopuszczalne, okreslone w przepisach odrebnych, powinno si~ przewidzlec zastosowanie odpowiednich srodkow ochrony aliminujqcych lub ograniczajqcych skutki dziatania tych zanieczyszczen. 3. Urzqdzenia ochrony w6d I gleb mogq bye wykonane takie po wybudowanlu drogi w przypadku stwierdzenla przekroczenla dopuszczalnych poziom6w zanleczyszczen w6d I gleb. 4. Za podstawowe urzqdzenla ochrony uwaia sl{l:

§ 189. Przy projektowaniu i wykonaniu drogi oraz urzadzen z niq zwlazanvch powinno si~ dctzye do zmniejszania ich negatywnego wptywu na podlega[ace ochronie elementy srodowiska kulturowego, okreslone w ocenie oddziatywania drogi na srodowisko, opracowanej na podstawie przepis6w odrebnych. § 190. Jezell zaprojektowanie i wykonanie drogi bez narazenle na powstanie zagrozen w podlegajctcym ochronie srodowlsku kulturowyrn nie Jest rr.ozltwe, powinny bye zastosowane srodkt ochrony o,',raniczajctC'e skutkl tego wptywu, wskazane w ocenie oddziatywania drogi na srodowlsko.

1) w odniesienlu do w6d ki I oczyszczalnle w6d,

separatory,

oczyszczalnl-

Dziennik Ustaw Nr 43 Rozdziat 7 Zagospodarowanie teren6w zieleni

-

2420wych warunk6w gruntowego. klimatycznych

Poz. 430 oraz cech podtoza

§ 191. Otaczajqce drog~ tereny zielone powinny

bye zaprojektowane z uwzqlednlenlern charakteru terenu przylegajqcego do pasa drogowego.
§ 192. Na terenach przeznaczonych w miejscowym

§ 194. Usytuowanie element6w zagospodarowania teren6w zielenl powinno bye zgodne z wymaganiami wynikajqcymi 2 przeplsow odrebnvch.

Dziat IX PRZEPISYPRZEJSCIOWE I KONCOWE
§ 195. Przepis6w rozporzqdzenia nie stosuje sie do dr6g, wobec kt6rych przed dniem wejscia w iycie rozporzqdzenia zostata wydana decyzja 0 pozwoleniu na budowe lub zostat ztoiony wniosek 0 wydanie takiej decyzji. § 196. Rozporzqdzenie wchodzi w iycie po uptywie 14 dni od dnia ogtoszenia, z wyjqtkiem ust. 4 w zataczniku nr 6, kt6ry wchodzi w iycie po uptywie 5 lat od dnia ogtoszenia.

planie zagospodarowania przestrzennego pod budow~ drogi, [ezell warunki miejscowe na to pozwalajq, co najmniej 10% powierzchni powinno bye przeznaczone pod zlelen, jeieli decyzja 0 warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie stanowi inaczej.
§ 193. 1. Zielen w pasie drogowym powinna bye zaprojektowana z uwzqlednienlern jej roli i zadan, w szczeqolnosci w zakresie bezpleczenstwa ruchu, estetyki i funkcji zwiqzanych z jej pozytywnym wptywem na srodowlsko, a zwtaszcza jako srodek jego ochrony przed hatasem oraz zanieczyszczeniem powietrza i gleb.

2. Dob6r odpowiedniej dla danego terenu rosllnnosci powinien bye dokonany z uwzqlednlenlern miejsco-

Minister Transportu i Gospodarki Morskiej:

T. Syryjczyk
i Gospodarki

Za1ilczniki do rozporzadzenia Ministra Transportu Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. (poz. 430)

Zatllcznik

nr 1

SCHEMATY SKRAJNI DR6G1) 1. Dwujezdniowa droga klasy A lub S

(
I

_,-------------

---------'"
wysokosc skrajni (§ 54)

~~

I I I

~

4~;
I
#paSka pas dzlel~cy

I I'~' I -0 I

gruntowe pobocze

pas awaryjny

Jezdnia

11 Wymlary

podano w metrach.

Dziennik Ustaw Nr 43

droga klasy S
/l

2421 -

Poz. 430

2. Jednojezdniowa

8,51/
/l

r----------~-(

-------~" t ~
wysokosc skrajni ( § 54)

++
I I

0,5

-f}-

I I

+-1

0,5L

gruntowe pobocze 3. Dwujezdniowa lub opaska

jezdnia lub opaska

gruntowe pobocze

droga klasy GP i drogi nizszych klas

3.1. Jezdnia nie ograniczona kraweznlkarni

/-------(
I

--------'')~t
1I
/l

wysoko~

skrnjnl (§ 54)
/l

-t4I

I

1/'

Os''!' It
I
1

f

I

I

I

gruntowe v pobocze
/l

X

jezdnla pobocze

It

pas

utwardzone lub opaska

/ldzlel~CY

3.2. Jezdnia ograniczona kraweznlkarnl

~t

*+ /------(
I
I wysokosc skraJnl (§ 54)

0,5

¥
I
Jezdnla

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2422-

Poz. 430

4. Jednojezdniowa
4.1. Jezdnia

droga klasy GP I drogi nlzszych klas

nie ograniczona

~*(-~~~--- ~* -------'~
?t ?t
It

kraweznlkarni

0,5

It

I

wysokosc skrajni

~
gruntowe pobocze

I

(§ 54)

I

4
jezdnla
'1
12

I

J

gruntowe pobocze

4.2. Jezdnia ograniczona

kraweznlkarni

~T----( I I I
wysokosc skrajni ( §54)

#
jezdnla

5. Chodnik i sciezka rowerowa

5.1. Chodnik

r-----' ~
, I ,

-

5.2. Scieika rowerowa

~i
'Iv

I" Ii I -i

-----, I I I I
O,2L'"
'1'1

==s=']
rowerowa
6cletka

~ I~ I~ c: I ."". I~ I~

chodnlk

"v

.,J$t'.o,2

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2423-

Poz. 430
Zatllcznik nr 2

WARUNKI

WIDOCZNOSCI

NA SKRZVZOWANIACH

I ZJAZOACH

1. Na skrzyiowaniu, z zastrzeieniem ust. 6, powlnny bye zapewnione wo!ne od przeszk6d pola widocznosci przy: 1) zbliianiu sle do skrzyiowania po krzywoliniowym odcinku drogi podporzadkowane], okreslone w ust. 3.1 i 3.2, 2) zbliianiu sie do skrzyiowania po drodze pod porzadkowane], okreslone w ust. 4.1 i 4.2, 3) ruszaniu z miejsca zatrzymania na wlocie drogi podporzadkowane], okreslone w ust. 5.
,

2. Przy wjezdzaniu na droqe ze zjazdu lub z obiektu i urzadzenla obstugi uczestnik6w ruchu bez pasa wtqczania, z zastrzeieniem ust. 6, powinno bye zapewnione wolne od przeszk6d pole widocznosci przy ruszaniu z miejsca zatrzymania, okreslone w ust. 5.

3.1. Przy zbliianiu sle do skrzyiowania po krzywoli· niowym odcinku drogi podporzadkowane] powinna bye zapewniona widocznosc ustawionego przed skrzyiowaniem znaku drogowego "ustqP pierwszenstwa przejazdu" lub znaku "stop" z odleqlosci wldocznosci L1 urnozllwialace] zatrzymanie pojazdu poruszajaceqo Slli_l z predkoscia miarodajna po drodze podporzadkowanej, nie mniejszej nii okresla tabela:

Predkosc miarodajna na drodze
podporzadkowane]"! (krn/h)

100 180

90 150

80 120

70 90

60 70

50 50

40 35

30 20

Odleqlosc widocznosci Lz
*)

(m)

Na drodze klasy Z, LiD jest to predkosc projektowa drogi.

3.2.W polu widocznoscl, oznaczonym na rysunku 1, umieszczonym nad jezdniq na wvsokoscl 1 m, nie powinny znajdowae sle iadne przeszkody. Nie sll przeszkodami w rozumieniu niniejszego zatqcznika poruszajace sie pojazdy, piesi i inne osoby znajdujqce sle na drodze, pnie pojedynczych drzew, podpory znak6w drogowych.
podporzqdkowanej powinna bye zapewniona wldocznose drogi z pierwszer'lstwem przejazdu urnozllwiajaca podjecie decyzji 0 wykonaniu zamierzonego manewru lub 0 koniecznoscl zatrzymania si~ przed skrzvzowaniem:

1) poza terenem zabudowy w odleqtosci od krawedzi jezdni nie mniejszej nii: a) 20 m - jeieli droga podporzqdkowana jest klasy GP lub G, b) 10 m - jeieli droga podporzqdkowana jest klasy Z, L lub 0, 2) na terenie zabudowy w odleqtosci od krawedzi jezdni nie mniejszej nii 10 m, jeieli droga podporzadkowana jest klasy GP,G lub Z. Odleqtosc wldocznoscl L, pola widocznoscl, mierzonq wzdtui drogi z pierwszer'lstwem przejazdu, okresla tabela:

4.1.Przy zbliianiu sle do skrzyiowania po drodze

Pr~dkose miarodajna na drodze z pierwszer'lstwem przelazdu'" Odlegtose wldocznoscl L, pol a wldocznoscl:
*)

(km/h) (m)

100 210

90 180

80 160

70 140

60 120

50 100

40 80

30 60

Na drodze klasy Z, LiD jest to prQdko46 projektowa drogl.

4.2. W wypadku gdy nle jest motllwe zapewnlenie oznaczonego na rysunku 2 wolnego od przeszk6d pols wldocznoscl, umleszczonego nad jezdnl~ na wysokosci 1 m, nalety d~zy6 do usuntecte tych przeszk6d, zmiany lokalizacjl skrzyzowanla lub wprowadzenla

ograniczer'l wvntkalacvch z przepis6w wym.

0

ruchu drogo-

5. Przy ruszaniu z miejsca zatrzymania na wlocie drogl podporzqdkowene] oraz przy wjeidianiu na dro-

Dziennik Ustaw Nr 43

- 2424-

Poz. 430

g~ ze zjazdu lub z obiektu i urzadzenla obstugi uczestnik6w rucnu bez pasa wtCiczania, w odleqloscl nie mniejszej nii 3,0 m od krawedzl jezdni lub krawedzi

scieiki rowerowej, powinna bye zapewniona widocznose drogi z plerwszenstwern przejazdu, co najmniej na odleqtosc widocznosci L2 okreslona w tabeli:

Predkosc miarodajna na drodze z plerwszenstwern przeiazdu"!

(km/h) (m)

100 180

90 160

80 120

70 100

60 90

50 70

40 60

30 40

Odlegtosc widocznoscl L2
*)

Na drodze klasy Z, LiD jest to pr~dkosc projektowa drogi.

W polu wldocznoscl, oznaczonym na rysunku 3, umieszczonym nad jezdnia na wvsokoscl 1 m, nie powinny znajdowac si~ iadne przeszkody.

6. Wymagania okreslone w niniejszym zataczniku nie dotvcza skrzvzowan oraz zjazd6w i wjazd6w usytuowanych w strefie zamieszkania.

droga podporllldkowana

ole widocznosci

/

Rys. 1. Pole widocznoscl przy zbliianiu si~ do skrzyiowania po krzywoliniowym

odcinku drogi

I

droga

z plelWSZ8i\stwem prZ8J.~u

20 m - ust. 4.1.1•• 10 m - ust. 4.1.1.b 14.1.1.2

ole wldocznoscl

1
droga podporZ\dkowana

Rys. 2. Pole wldocznoecl przy zbllzanlu sl, do skrzyzowanla po drodze podpcrzadkowane]

Dzionnik Ustaw Nr 43

-

2425-

Poz. 430

ole widocznosci

Rys. 3. Pole wldccznoscl przy ruszaniu z miejsca zatrzymania

Zafllcznik

nr 3

WARUNKI WIOOCZNOSCI NA WJAZOACH Z PASEM WlACZANIA 1. Na wjezdzle z pasem wtacaenla na [ezdnie drogi klasy A, S lub GP,na [ezdnle zbierajqco-rozprowadzajaca lub na t~cznic~ powinny bye zapewnione wolne od przeszk6d pola widocznoscl:
1)

6. Punkt 0 jest celem obserwacji umieszczonym w osi prawego pasa ruchu [ezdni, na ktora jest wjazd, w odleqlosci nie mniejszej nii 100 m od punktu C. 7. Punkt E jest punktem obserwacyjnym poruszajacym sle po osi pasa wtctczania na catej jego dtuqosci. 8. Punkt F jest celem obserwacji umieszczonym w osi prawego pasa ruchu jezdni, na ktcra jest wjazd, i poruszaiacvrn sle z punktem E. 9. Punkt G jest celem obserwacji umieszczonym w osi prawego pasa ruchu jezdni, na ktora jest wjazd, w odleqlosci nie mniejszej nii Lb od punktu F. Otugosc odcinka Lb powinna bye okreslona z rysunku 3, przyj-

przy zbliianiu si~ do pasa wt~czania na rysunku 1 literarnl ABCO,

oznaczone

2) na catej dluqosci pasa wtacaanla rvsunku 2 literarnl EFG.

oznaczone na

2. Punkty od A do G, bedace wierzchotkami p61widocznosci, 0 kt6rych mowa w ust. 1, powinny bye umieszczone nad jezdnia na wvsokosci 1 m. 3. Punkt A jest punktem obserwacyjnym umieszczonym w osi jezdni wjazdu w odleqlosci nie mniejszej nii 50 m od punktu B na drodze klasy A i S oraz 20 m w pozostatych wypadkach, 0 kt6rych mowa w ust. 1. 4. Punkt B jest celem obserwacji umieszczonym w osi pasa wtp'czania przy koncu powierzchni wvtaczonej z ruchu. 5. Punkt C jest celem obserwacji umieszczonym w osi prawego pasa ruchu jezdni, na kt6rct jest wjazd, przy koncu powierzchni wytctczonej z ruchu.

rnuiac:
1)

pr~dkosc rniarodajnq drogi - [ezeli wtctczanie odbywa si~ na jezdni~ dr6g klasy A, S i GP, dzsjqce] lub tClcznicy- jeieli wtClczanieodbywa siQ na te jezdnie.

2) prQdkosc proiektowa jezdni zbierejaco-rozprowa-

10. Pola wldocznoscl, 0 kt6rych mowa w ust. 1, powinny bye wolne od przeszk6d. Nie Set przeszkt.darni w rozumieniu niniejszego zatQcznika poruszaiece siQ pojazdy, piesi i inne osoby zneldulace siQ na drodze, pnie pojedynczych drzew, podpory znak6w drogowych.

ABC 0 - pole wldoczno6c1

Ays. 1. Pole wldoozno6cl przy zbll!anlu sl, do pasa wtctczanla

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2426-

Poz. 430

E F G - pole wtdoczno&ci Rys.2. Pole widocznosci na pasie wtaczania

§..
-VI

500

'0
0

c

0 "0

tj
ca

400

'i

8.
...f
.lO:

300

ca

L
200

'0

C

-0 -VI 0

"8
C)

~

100

~

/

V~
50 60

./

V

~

40

70

80

90

100 110 120 130 140

P~dkosc (kmlh) Rys. 3. Dtugose odcinka Lb w zateznosct od predkoscl
Zatllcznik nr 4

SPOS6B PRZEPROWADZANIA BADAN GEOTECHNICZNYCH I OKRESLENIA WARUNK6w GRUNTOWO-WODNYCH PODtOiA NAWIERZCHNI 1. Zakres badan podtoZa drogowych zlemnych budowll 1) badania potrzebne do oceny przvdatnosci gruntu podtoza budowli ziemnej, zgodnie z Polskimi Normami, 2) badania wvsadzlnowoscl gruntu: kapllarnoscl biernej Hkb, wskainika piaskowego WP, pecznlenla Iinlowego, 3) wskainlka nosnoscl CBR, 4) ocena zagQszczenla: maksymalna gQstose objetosclowa Pdt' wskainik zagQszczenla '", moduty odksztatcenla : plerwotny (E,) I wt6rny \E2),

W celu okreslenla stan6w granicznych nosnoscl i przvdatnoscl do uzvtkowanla drogowej budowli zlemnej powlnny bye prowadzone badanla I ocena parametr6w geotechnlcznych zgodnle z Polsklml Normaml I przeplsaml odrebnvrnl. W celu dokonanla oceny podtoza opr6cz podstawowvch badan geotechnlcznych powlnny bye przeprowadzone badanla Ipecjalistycz· ne, w Izczeg6ln06cl:

Dziennik

Ustaw Nr 43 grunt6w antropogenicznych. podtoza drogowej

-

2427-

Poz. 430 nych, metoda pask6w; wartosci dopuszczalnych wskainik6w statecznosci nie powinny bye mniejsze niz 1,5, 4) obciazenia od pojazd6w samochodowych miernie roztoione, 0 wielkosci 25 kPa. 2.3. Obliczenie no sn o sc i podtoia budowli ziemnej r6wno-

5) wlasclwoscl

2. Stan granlczny dowll zlemnej 2.1. Sprawdzenie

nosnosel

bu-

stanu

granicznego

no-

s n o sci

drogo-

obelmowac:

Sprawdzenie

stanu granicznego skarp

nosnoscl

powinno

wej

1) analiza statecznoscl oraz podpartych, 2) nosnosc 2.2.

i zboczy

swobodnych

podtoza budowli

ziemnej. i zboczy

Obliczenie nosnosci podtoia budowli ziemnej powinno bye wykonane zgodnie z Polskq Norma, przez por6wnanie obliczeniowej wartosci obciqienia dziatajqcego na podtoze z oporem granicznym podtoia gruntowego. 2.4. kowania Stan graniczny p r zvd atn o scl drogowej budowli ziemnej do uz vt-

St ate czno sc skarp

Sprawdzenie statecznoscl skarp i zboczy powinno bye wykonane zgodnie z Polska Normq. Przy rozpatrywaniu wszystkich moiliwych obciazen oraz postaci zniszczenia skarp i zboczy swobodnych i podpartych naleiy przvjrnowac: 1) dla gruntu jednorodnego sci - kotowo-cylindryczne pod wzqledern powierzchnie podatnoposlizqu,

2) dla skarp zbudowanych z kilku warstw gruntu, rozniqcych sie znacznie wvtrzvmaloscla na scinanieniekotowe powierzchnie poslizqu, 3) na spekanvch skatach - ksztatt powierzchni poslizgu zaleiy od wvstepuiacvch nleclaqtosci: r6wnowag{l bryty ograniczonej kazdq z moiliwych powierzchni poslizqu sprawdza sie, dla obliczeniowych wartoscl sit oraz parametr6w geotechnicz-

Drogowa budowla ziemna powinna bye zaprojektowana tak, aby jej odksztatcenia nie spowodowaty utraty przvdatnosci uiytkowej konstrukcji nawierzchni drogi oraz innych urzadzeri zlokalizowanych w pobliiu. Dopuszczalne wartosci osiadan eksploatacyjnych Sk korpusu i podtoia budowli ziemnej nie powinny przekraczac 10 em, z wyjqtkiem styku z obiektem iniynierskim. W rniejscu styku osiadanie nasypu powinno bye r6wne osiadaniu obiektu iniynierskiego. Naleiy je obliczvc wedtug Polskiej Normy. 3. Warunki gruntowo-wodne 3.1. Warunki wodne klasyfikacji okrepcdtoza nawierzchni

Warunki wodne ustala sie wedtug stone] w tabeli:

Warunki Charakterystyka 1 Wykopy:5 1m a) b) a) b) a) b) a) b)

wodne w wypadku

wvstepowania

swobodnego

zwierciadta >2 m
4

wody

<1m 2 zte zte zte przecletne

od 1 m do 2 m

3
przecietne przecletne przecletne przecletne przecletne przecletne przecletne dobre

przecietne dobre przecietne dobre dobre dobre dobre dobre

Nasvpv s 1 m Wykopy> 1m

przecletne
zte przecletne

zte

Nasvpv » 1 m

Oznaczenia: a) nie utwardzone pobocza, b) utwardzone i szczelne pobocza oraz dobre odprowadzenie w6d powierzchniowych.

W wypadku ullc warunki wodne ckresle si(! indywidualnie. Poziom wvstepowenfa wody gruntoweJ powlnien bye okreslonv na podstawie dostepnvch naJwyiszych notowafl uwarunkowanych opadaml atmosferycznyml albo Ich skutkami lub wysoklmi stanaml w6d powlerzchnlowych.

3.2.

Warunki

gruntowe

Grunty podtoza dzieli sle, w zateznoscl od ich wraillwosci na dziatanie wody i mrozu, zgodnio z Polskq Norma, Cechy gruntu powinny bye ustalone na podstawle badan laboratoryjnych jego wtasclwosci poda-

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2428-

Poz. 430

nych w Polskiej Normie. Podstawowym kryterium oceny jest zawartosc drobnych czastek gruntu, a dodatkowymi, stosowanymi w wypadkach wqtpliwych: wskaznik piaskowy i kapllarnosc bierna. Wskaznik piaskowy stanowi kryterium oceny grunt6w niespoistych, zwtaszcza zbllzonvch do mato spoistych. Jesll oceny

na podstawie badania roznvrnl metodami sa rozbieine, to przyjmuje sie wynik najmniej korzystny. 3.3. Okr e s le ni e grupy nos no sci p o dto za

Grupy nosnosci podloza okreslaja tabele a i b: Tabela a

Rodzaj grunt6w podloza
1

Grupa nosnosci podloza dla warunkow wodnych dobrych 2 G1 G1 G1 G2 G3 przecletnvch
3

zlych
4

Grunty niewysadzinowe: rumosze (niegliniaste), zwlrv i posp6tki, pia ski grubo-, srednio- i drobnoziarniste, zuzle nierozpadowe Grunty watpliwe: piaski pylaste Grunty wqtpliwe: zwietrzeliny gliniaste i rumosze gliniaste, zwiry i posp61ki gliniaste
-

G1 G2 G2 G3 G4

G1 G2 G3 G4 G4

Grunty mato wysadzinowe*': gliny zwlezte, gliny piaszczyste i pylaste zwiezte, ily, By piaszczyste i pylaste Grunty bardzo wysadzinowe 1): piaski gliniaste, pyty piaszczyste, pyly, gliny, gliny piaszczyste i pylaste, ity warwowe

*, W stanie zwartym,

p61zwartym lub twardoplastyeznym

(/L!>

0,25).

Tabela b Wskaznik nosnosci CBR*)
1

Grupa nosnosci podloza nawierzchni
2

10 %:5 CBR 5 %:5 CBR < 10 % 3 %:5 CBR< 5 % CBR< 3 %
*)

G1 G2 G3 G4

8adanie wskaznika nosnosci CBR wykonuje sie zgodnie z Polskq Norma, leez po eztereeh dobaeh nasyeania wodq.

Dla gruntow wqtpliwych i wysadzinowych po rownuje sie grup~ nosnosci, okreslona wedlug tabeIi a z grupq nosnosci okreslona wedtug tabeli b. Do projektowania nawierzchni przyjmuje sle nizsza grup~ nosnosci. W wypadku duze] zrniennosci grunt6w oraz wvstepowanla w podlozu grunt6w rnlekkoplastvcznych, plastycznych, organicznych lub skat, grup~ nosnosci podtoza ustala sle indywidualnie. Kategorie ruchu!'
1

3.4. GI~bokosc Glebokosc Norma.

przemarzania gruntu

gruntu okresla Polska

przemarzania

4. Warunki og61ne dla podloza nawierzchni drogi
Konstrukcje nawierzchni podatnych i p6tsztywnych powinny bye wykonywane na podlozu niewysadzinowym grupy nosnosci G1, charakteryzujqcym si~ wartosciarnl wskaznlka zaqeszczenla i modutu sprezvstoscl (wtornv modut odksztatcenia) okreslonvrni w tabeli: Wskaznik zag~szczenia
3

Wt6rny modut odksztatcenla-' 2 100 120

KR1 i KR2 Od KR3 do KR6
1) 2)

1,00

1,03

Kategorle ruehu Sll okreslone w za1lleznikunr 5. Wt6rny modul odksztaleenla oznacza sl(l przy druglm abelllzeniu plytll a sredniey ~ 30 em wedlug Polsklej Normy. Badanle przeprowadza sl(l w zakresle od 0 MPa do 0,25 MPa. Wartosel modulu powlnny by6 wyznaczone dis przyrostu obclazenia ad 0,05 MPa do 0,15 MPa.

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2429grupy nosnosci G1 powinny podane w ust. 5.1 i 5.2. bye stosowane

Poz. 430 sposoby

Podtoze nawierzchni zaszeregowane do innej grupy nosnoscl powinno bye doprowadzone do grupy nosnoscl G1, zgodnie ze sposobami przedstawionymi w ust. 5.

5.1. Wymiana warstwy gruntu podloza nawierzchni na war stwe gruntu lub materialu niewysadzinowego Wymianie powinna podlega6 warstwa slabego podtoia nawierzehni 0 grubosei ckreslone] w tabeli zaleznle od grupy nosnosci podloza i przvjeteqo wskaznika nosnosci CBR wymienionej warstwy:

5. Wzmocnienie

stabego

podloza nawierzchni

W celu doprowadzenia podtoza nawierzchni zakwalifikowanego do grupy nosnoscl G2, <33 lub G4 do Wskainik nosnoscl CBR wymienionej warstwy (%) 1 20 25

Grubosc wymienianej G2 2 30 25

warstwy

podloza G3 3 50*) 40*)

0

grupie

nosnosci

(em) G4 4 75*) 60*)

*) Zalecane wzmocnienie podtoza geosyntetykiem. Grubosci warstw gruntu podlegajqeyeh wymianie wedlug powyiszej tabeli moina zrnniejszvc, gdy pod wymienionym gruntem podloze zostanie wzmoenione geosyntetykiem. W szczeqolnosci zaleca sle wykonywanie wzmoenienia geosyntetykiem podloza nawierzehni, gdy jest one sklasyfikowane w grupie nosnosci G3 albo G4 i z powvzsze] tabeli wynika konieeznose wymiany warstwy 0 grubosci ~ 50 em. Wzmocnienie podloza nawierzchni geosyntetykiem zaleea sle takze w wypadku przebudowy podloza z nadmiernie nawilgoconych rodzimych gruntow spoistyeh w stanie rniekkoplastvcznvrn i plastycznym. We wszystkieh tych wypadkach wykonanie wzmoenienia geosyntetykami powinno bye zaprojektowane indywidualnie z uwzqlednieniem eeeh qruntow, wiasciwosci teehnieznyeh geosvntetvkow oraz rnozliwosci uzyskania wymaganyeh eharakterystyk podloza okreslonvch w ust. 4. W wypadku stanowisk postojowyeh, chodnikow i sciezek rowerowyeh powinno sle wymieni6 grunt podloza na niewysadzinowy w warstwie 0 qrubosci okreslone] w tabeli:

Grupa nosnosci podloza wymienianej warstwy 1 G2iG3 G4

Stanowiska postojowe dla sarnochodow ciezarowvch 2 15 em 30em

Pozostale nawierzehnie 3 10em 20em

Cala wymieniona warstwa lub jej gorna CZ{lSC o grubosci nie mniejszej nii 25 em powinna pelni6 rol{l warstwy odsaczalace] i spelniac warunek wodoprzepuszczalnosci, Warstwa ta powinna bye utozona na ealej szerokosci korony korpusu ziemnego, a w wypadku przekroj6w ulieznyeh - rnledzv kraweznlkarnl. 5.2. Utozenie za nawierzehni 5.2.1. Wykonanie 1) na podtozu z grunt6w wapnem o Rm. 1,5 dodatkowyeh pod konstrukcla warstw podto-

3) na podlozu

0

grupie nosnosci

G4:

a) 25 em warstwy z gruntow stabilizowanyeh spoiwem (cementem, wapnem lub aktywnym popiotem lotnym) 0 Rm = 2,5 MPa, b) dw6eh warstw nyeh spoiwem nym popiotem po 15 em z gruntow stabilizowa(eementem, wapnern lub aktywlotnym):

jezdni dr6g:

0 grupie nosnosci G2 : 10 em warstwy stabilizowanyeh spoiwem (cementem, lub aktywnym popiotem lotnym) MPa*',

2) na podlozu 0 gruplo nosnoscl G3 : 15 em warstwy z grunt6w stabilizowanych spoiwem (cementem, wapnem tub aktywnym popiotem totnym) 0 Rm • 2,5 MPa,

*) Marka gruntu stabilizowanego spoiwem jest to parametr okreslalacv jego wvtrzvrnatosc na sciskanie: - po 28 dniach twardnienia, jesli spoiwem jest cement, - po 42 dniach twardnienia, jesli spoiwem jest aktywny popi61 lotny lub wapno. Wyr6znia siQ nastepujace marki gruntu stabilizowanego spoiwem: - Rm" 1,5 MPa 0 wvtrzvrnatoscl od 0,5 MPa do 1,5 MPa, - Rm. 2,5 MPa 0 wytrzymatosci od 1,5 MPa do 2,5 MPa, - Rm • 5,0 MPa 0 wvtrzvmelosci od 2,5 MPa do 5,0 MPa.

Dziennik Ustaw Nr 43 warstwa warstwa gorna 0 Rm = 2, '5 MPa, dolna 0 Rm = 1,5 MPa.

-

2430-

Poz. 430

Warstwy z gruntow stabilizowanych spoiwem (cementem, wapnem lub aktywnym popiolem lotnym) powinny bye wykonane z zachowanlern warunkow jak dla ulepszonego podloza (marka Rm = 1,5 MPa) lub dolnej warstwy podbudowy (marka Rm = 2,5 MPa), okreslonvch w Pol skich Normach. 5.2.2. Wykonanie pod konstrukcja stanowisk jowych, chodnikow i sciezek rowerowych: posto-

Wysokie parametry CBR lub Rm warstwy ulepszonego podloza nie upowazniaja do zmiany konstrukcji nawierzchni ustalonej jak dla podloza G 1.

7. Odwodnienie

podtoza

nawierzchni

1) na podloiu 0 grupie nosnosci G2, G3 : 10 cm warstwy ulepszonej spoiwem (cementem, wapnem lub aktywnym popiolem lotnym), Rm = 1,5 MPa, 2) na podloiu 0 grupie nosnosci G4 : 15 cm warstwy ulepszonej spoiwem (cementem, wapnern lub aktywnym popiolem lotnym), Rm = 1,5 M'Pa. 5.3. podloza Inne sposoby nawierzchni doprowadzenia st ab e q o do grupy n o sn.o scl G1

W technicznie uzasadnionym wypadku koniecznosci odwodnienia podloza nawierzchni powinno sie zastosowac warstwe odsaczalaca wvkonana z materlalow mrozoodpornych 0 wspotczvnnlku filtracji k~ 8 mid (~0,0093 crn/s), Warstwa odsaczajaca powinna bye wykonana na calej szerokosci korpusu drogowego, a w wypadku przekroj6w ulicznych - rniedzv kraweznikarni: jej grubose nie powinna bye mniejsza niz 15 cm. W wypadku wvstepowania pod warstwq odsaczajqca gruntow nie ulepszonych spoiwem powinien bye spetniony warunek szczelnosci warstw okreslonv zgodnie z wzorem:
_}2_

o

dS5

S5
15% ziaren 85% ziaren

gdzie:

0'5 - wymiar
d85 -

Dopuszcza sie ulepszenie gruntu w gornej warstwie podloza w sposob inny nlz podano w ust. 5.1 lub ust. 5.2 pod warunkiem uzyskania wymaganych charakterystyk podloza okreslonvch w ust. 4.

sita, przez ktore przechodzi warstwy odsaczajace], wymiar sita, przez ktore przechodzi gruntu podloza.

6. Warunki dodatkowe

dla podloza nawierzchni

Z uwagi na rnozllwosc wvstapienla w okresie budowy nawierzchni ciezkieqo ruchu technologicznego gorna warstwa podloza 0 grubosci nie mniejszej niz 10 cm, spetniajqca og61ne warunki okreslone w ust. 4, powinna bye wykonana z: 1) gruntu stabilizowanego cementem
0

.Jezeli powvzszv warunek szczelnosci warstw nie rnoze bye spelniony, to miedzv tymi warstwami powinna bye utozona warstwa odcinajqca 0 grubosci co najmniej 10 cm z odpowiednio uziarnionego gruntu lub wykonana warstwa posrednia z geowlokniny. W nawierzchniach drog zaliczonych do kategorii ruchu KR5 albo KR6 warstwa odsqczajaca powinna wystepowac pod warstwq wzmacniajqcq, stanowiaca czesc podbudowy zasadniczej, wykonanq z zachowaniem warunkow, 0 ktorvch mowa w ust. 6.

Rm

= 2,5 MPa,
0

2) kruszywa stabilizowanego rnechanicznie niku nosnosci CBR ~ 40%. .

wskaz-

8. Mrozoodpornosc

podloza nawierzchni

Warstwa taka powinna bye uwzqledniona w projektowaniu nawierzchni drogi zaliczonej do kategorii ruchu KR5 lub KR6 lub w innych technologicznie uzasadnionych wypadkach (np. w projektowaniu podbudowy asfaltowej na podtozu gruntowym). Grupa nosnosci G1iG2

W wypadku wvstepowania w podtozu gruntow wysadzinowych lub watpliwvch powinno sle sprawdzic, czy rzeczywista grubose wszystkich warstw nawierzchni i ulepszonego podloza nie jest mniejsza od okreslonej w tabeli: watpllwvch i wysadzinowych G4 4 0,60

Kategoria obciazenia ruchem 1 KR1 KR2 KR3 KR4 KR5 KR6

podloza z gruntow G3 3

2 040 hz *) , 0,45 hz 0,50 hz
0,55 hz

0,50 hz 0,55 hz 0,60 hz 0,65 hz 0,70 hz 0,75 hz

n,

0,65 hz 0,70 hz

0,75.hz
0,80 hz 0,85 hz

0,60 hz 0,65 hz

~.)"z oznacza gleboko6~ przemarzanla grunt6w,

przyjmowanfl zgodnle z Polskfl Norma.

Dziennik Ustaw Nr 43

-

2431 -

Poz. 430

Jezeli warunek ten nie jest spetniony, to najnlze] potozcna warstwa ulepszonego podtoza powinna bye odpowiednio pogrubiona zgodnie z ust. 5. Dopuszcza si~ stosowanie uktadu warstw w podtozu wedtug ust. 5 spetniajqcych jedynie wymagania od-

powiednie] nosnosci, pod warunkiem ze najniiej polozona warstwa podtoia bedzie wykonana z gruntu stabilizowanego spoiwem 0 Rm=1,5 MPa i 0 qrubosci nie mniejszej nii 15 cm na catej szerokosci korpusu drogowego, a w wypadku przekroj6w ulicznych - rniedzv kraweznlkarni,
Zat'!cznik nr 5

PROJEKTOWANIE KONSTRUKCJI NAWIERZCHNI DROG

1. Okresy eksploatacji nawlerzchnl
Przy projektowaniu nawierzchni przyjmuje sie okresy eksploatacji okreslone w tabeli: Konstrukcje podatne i p6tsztywne nowe lub przebudowane
2

Klasa drogi, elementy drogi

Konstrukcje z betonu cementowego nowe lub przebudowane
4

remontowane
3

remontowane
5

1

A, S, GP,G i Z LiD Pasy ruchu i zatoki w rejonie przystanku autobusowego, miejsca przeznaczone do postoju pojazd6w, ruchu pieszych i rowerow

20lat 20lat 20lat

10lat 10lat 10lat

30lat 20lat 20lat

20lat 10 lat 10lat

Okresy eksploatacji sa takie same dla wszystkich element6w jezdni, tj. zasadniczych i dodatkowvch pasow ruchu, pas6w awaryjnych, pas6w wtqczania i wy-

gdzie: L

-

laczania.

N,

2. Spos6b wyznaczania obclazenia ruchem
Do projektowania konstrukcji nawierzchni drogi przyjmuje sle sredni dobowy ruch w roku (SDR) w przekroju drogi, prognozowany dla potowy okresu eksploatacji. Pojazdy powinny bye przeliczone na liczbe osi obliczeniowych 100 kN na dobe na obliczeniowy pas ruchu, za pornoca wzoru:

f

-

'" '2' '3 -

liczba osi obliczeniowych na debe na obi iczeniowy pas ruchu, sredni dobowy ruch samochod6w ciezarowych bez przyczep w przekroju drogi, w potowie okresu eksploatacji, sredni dobowy ruch pojazd6w cztonowych (samochod6w ciezarowvch z przyczepami i ciqgnik6w siodlowych z naczepami) w przekroju drogi, w potowie okresu eksploatacji, sredni dobowy ruch autobus6w w przekroju drogi, w potowie okresu eksploatacji, wspotczvnnik obliczeniowego pasa ruchu okreslonv zgodnie z tabela a, wsp6tczynniki przeliczeniowe na osie obliczeniowe okreslone zgodnie z tabela b. Tabela a

Liczba pasow ruchu wobu kierunkach droga jednojezdniowa
1

droga dwujezdniowa
2

Wspotczynnik obliczeniowego pasa ruchu f
3

2 3 4

4 6

0,50 0,50 0,45 0,35 0,30

-

8

Dziennik Ustaw Nr 43

--

2432 -

Poz. 430 Tabela b

Rodzaj pojazdu 1 Samoch6d ciezarowv bez przyczepy

Wsp6tczynnik

przeliczeniowy

na osie obliczeniowe

2

',=
'2

0,109
'2

Pojazd cztonowy (samoch6d clezarowv z przyczepami, ci~gnik siodtowy z naczepa) Autobus
1) 2)

= 1,245'),
'3

= 1,9502)

= 0,594

Wartosc wsp6tczynnika przy mniejszym nii 8% udziale pojazd6w 0 nacisku osi na [ezdnie 115 kN. Wartosc wsp6tczynnika przy od 8% do 20% udziale pojazd6w 0 nacisku osi na [ezdnie 115 kN. 4. Zatozenia do projektowania

Jezef udziat w ruchu pojazd6w 0 nacisku osi na [ezdnie 115 kN jest wiekszv niz 20%, wsp6tczynnik przeliczeniowy powinien bye wyznaczony indywidualnie.
Liczba osi obliczeniowych stanowi podstawe do ustalenia kategorii ruchu na drodze wedtug Polskiej Normy. 3. Indywidualne projektowanie nawierzchni

Przy projektowaniu nawierzchni dr6g powinny bye uwzqlednlone lokalne parametry, a w uzasadnionych wypadkach dopuszcza sle do stosowania nastepujace ich wartosci: 4.1. Temperatura Dla warstw bitumicznych przyjmuje ce srednle wartosci temperatur: 1) okres zimy (3 miesiqce) 2) okres wiosny i jesieni (6 rnieslecv) sle nastepuja-

Przy indywidualnym projektowaniu konstrukcji nawierzchni zaleca sle stosowanie metod mechanistycznych z wykorzystaniem obliczenia naprezen i odksztatcen w nawierzchni wedtug teorii wielowarstwowej polprzestrzeni sprezvste] lub lepkosprezvste]. Konstrukcje podatne z podbudowa z kruszywa tamanego stabilizowanego mechanicznie lub podbudowa z mieszanki rnineralno-asfaltowej powinny bye projektowane z zastosowaniem kryteri6w zrneczenlowvch warstw asfaltowych i deformacji podloza oraz warstw z materiat6w nie zwlazanvch!'. Konstrukcje p6tsztywne z podbudowa z gruntu lub kruszywa stabilizowanego cementem lub chudego betonu powinny bye projektowane dwuetapowo (pierwszy etap - uszkodzenia zrneczenlowe warstw podbudowy, drugi - uszkodzenia zrneczenlcwe warstw bitumicznych i deformacja podtoza) z zastosowaniem krvteri6w zrneczentowvch",

-2°C, 10°C, 23°C.

3) okres lata (3 rnleslace) 4.2. Ruch

Za obliczeniowy nacisk osi pojedynczej na nawlerzchnle przyjmuje sifil100 kN, a rozktad ruchu na poszczeg61ne okresy w roku jest nastepulacv: 1) okres zimy (3 miesiacel 2) okres wiosny i jesieni (6 rnleslecv) 20%, 50%, 30%.

3) okres lata (3 rnleslace) 4.3. State materiatowe

Wartosci modutu sprezvstoscl (sztvwnoscll i wsp6tczynnika Poissona mieszanek mineralno-asfaltowych powinny bye obliczane przy nastepujacvch za-

tozenlach:
1)

Do nelczescle] stosowanych kryteri6w zalicza si~ kryteria: Instytutu Asfaltowego w USA, SHELL'a. Centrum Badan Drogowych CRR w l3elgll (Verstraeten), Narodowego Instytutu Badan Transportu I Dr6g CSIR w RPA (De Beer), Unlwersytetu illinois w USA (Dempsey), Instytutu Asfaltowego w USA.

1) srednla temperatura 2) czas oddziatywania

wedtug obclqzenla

ust. 4.1, 0,02 sekundy.

2)

Do nelczescle] stosowanych kryteri6w zallcza sl~ kryterla: -

5. RodzaJe zalecanych konstrukcJI nawlerzchnl 5.1. Nat(tzenie
ruchu

KonstrukcJe nawlerzchnl podatnych I p6tsztywnych ckreslcne w ust. 5.3-5.7 zaprojektowano dla skumu-

Dziennik Ustaw Nr 43

-

24335.2. Zatoienia materiafowe

Poz. 430

lowanej liczby osi obliczeniowych odpowiadajqcej dwudziestoletniemu okresowi eksploatacji przy nat{!ieniach ruchu odpowiadajqcych g6rnym granicom kategorii ruchu od KR1 do KR5 oraz 3 000 osi obliczeniowych na dobe na obliczeniowy pas dla KR6; kategorie ruchu okresla Polska Norma.

Konstrukcje nawierzchni podatnych i p6tsztywnych okreslone w ust. 5.3-5.7 zaprojektowano przy podanych niiej zafoieniach materiafowych: 1) przyj{lte wartoscl modul6w sprezvstosci (sztywnosci) E i wsp6fczynnik6w Poissona v mieszanek mineralno-asfaltowych okresla tabela: Zima Wiosna, jesier'l v 3 0,25 0,25 E(MPa) 4 10300 10100 u 5 0,30 0,30 Lato E(MPa) 6 2800 3000 v 7 0,40 0,40

Rodzaj mieszanki 1 Beton asfaltowy 0 strukturze zarnknlete] przeznaczony do warstwy scleralne] Beton asfaltowy 0 strukturze czesciowo zarnknlete] przeznaczony do warstwy wiqiqcej Beton asfaltowy 0 strukturze czesclowo zarnknlete] przeznaczony do warstwy podbudowy Piasek otoczony asfaltem przeznaczony do warstwy podbudowy

E (MPa)
2 19300 18800

18100 12700

0,25 0,25

9600 6800

0,30 0,30

3000 2400

0,40 0,40

2) przvjete wartosci moduf6w sprezvstoscl E i wsp6fczynnik6w Poissona v oraz wvtrzvrnatosc na sci-

skanie pozostafych materiaf6w okresla tabela:

konstrukcyjnych

Rodzaj materiafu 1 Beton cementowy Kruszywo famane mechanicznie
Ttuczen
0

E(MPa) 2 35000

v
3 0,20 0,30 0,30 0,30 0,20 0,30 0,25 0,30 0,30 0,30

Wytrzymafosc na 28 dniach) (MPa) 4 40
sclskanie (po

ciqgtym uzlarnianlu, stabilizowane 400 400
0

od 6 do 8

Kruszywo naturalne mechanicznie

ciqgfym uziarnieniu, stabilizowane 200 12900 400

Chudy beton nie spekanv Chudy beton spekanv Grunt lub kruszywo stabillzowane cement"em nie spekane Grunt lub kruszywo stabilizowane cementem spekane Podloze bezposrednlo pod konstrukclq nawlerzchnl dla, ruchu kategorli KR1 I KR2 Podtoze berposrednlc pod konstrukcja nawlerzchnl dla ruchu kategorll od KR3 do KR6

od 2,5 do 5

.

4500 300 100 120

-

-

Dziennik Ustaw Nr 43 5.3. Nawierzchnie jezdni

--

2434 -

Poz. 430

nii 100 MPa dla kategorii ruchu KR1 i KR2 oraz 120 MPa dla pozostatych kategorii ruchu okreslaja tsbele ": 5.3.1. Drogi b)
0

Zalecane konstrukcje nawierzchni jezdni na pod tozu G1 0 module sprezvstosci (wt6rnym) nie mniejszvrn a)

ruchu kategorii

KR1

• •

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Warstwa wlazacaz asfaltowego betonu

• • •

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Warstwa wiq_zq_ca betonu z asfaltowego Podbudowa z kruszywa tamanego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

• • Podbudowa z kruszywa tamanego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

• • •

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Warstwa wlazaca z betonu asfaltowego Podbudowa z kruszywa naturalnego stabilizowanego mechanicznie

• •

Warstwa scieratna z betonu asfaltowego Podbudowa z betonu asfaltowego

f)

• • •

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Warstwa wiazaca z betonu asfaltowego Podbudowa z piasku otaczanego asfaltem

• • •

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Warstwa wiazaca z betonu asfaltowego Podbudowa z gruntu lub kruszywa stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

• • •

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Warstwa wiq_zq_ca betonu z asfaltowego Podbudowa z chudego betonu

*1 Grubosci warstw podano w centymetrach. W schematach nle sft okreslone zwiftzanla mledzvwerstwowe.

Dziennik Ustaw Nr 43 5.3.2. Drogi 0 ruchu kategorii KR2

-

2435-

Poz.430

a)

b)


• •

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z kruszywa lamanego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

• • •

Warstwa scleratna z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z kruszywa lamanego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

• •

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z kruszywa naturalnego stabilizowanego mechanicznie

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Warstwa wiazaca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego

• •

f)

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Warstwa wlazaca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z piasku otaczanego asfaltem

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z gruntu lub kruszywa stabiJizowanego spoiwem hydraulicznym

• •


• • •

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z chudego betonu

Dziennik Ustaw Nr 43 5.3.3. Dr0~i
0

KR3

2436-

Poz. 430

ruchu kategorii

a)
• • • • Warstwa scleratna z betonu asfaltowego Warstwa wicttctca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z kruszywa tamanego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

b) • • • Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z kruszywa tamanego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

• • •

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Warstwa wiazaca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego

• • •

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego War-stwa wiazaca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z gruntu lub kruszywa stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

e)
• • • Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Warstwa wlazaca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z chudego betonu

Dziennik Ustaw Nr 43 5.3.4. Drogi
0

l<'R4

2437-

Poz.430

ruchu kategorii

a)

b)

• •

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Warstwa wiqzqca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z kruszywa tamanego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego d)

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Warstwa wiqzqca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego

• •

• •

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Warstwa wiqz<tca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfait owego Podbudowa pomocnicza z gruntu lub kruszywa stabilizowanego spoiwem hydraulicznym


• •

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z chudego betonu

• •

Dziennik Ustaw Nr 43 5.3.S. Orogi
0

KRS

2438-

Poz. 430

ruchu kategorii

a)

b)

• •

Warstwa scieratna z betonu asfaltowego Warstwa wiqzCI,caz betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z kruszywa lamanego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego d)

• • •

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Warstwa wiq_zq_ca betonu z astaltoweqo Podbudowa zasadnicza betonu asfaltowego

z

• • •

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Warstwa wiCl,zCI,ca betonu z asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z gruntu lub kruszywa stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

• • • •

Warstwa scieralna z betonu asfa!towego Warstwa wlazaca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z chudego betonu

Oziennik Ustaw Nr 43 5.3.6. Orogi
0

KR6

2439-

Poz. 430

ruchu kategorii

a)
• • • • Warstwa scleratna z betonu asfaltowego Warstwa wiqzqca z betonu

b)
• • • Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Warstwa wiazaca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego

asfattoweqo

Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z kruszywa tamanego stabilizowanego mechanicznie lub ttucznia kamiennego

d)
• • • • Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Warstwa wiazaca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadrucza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z gruntu lub kruszywa stabilizowanego spoiwem hydraulicznym • • • • Warstwa scieralna z betonu asfaltowego Warstwa wlazaca z betonu asfaltowego Podbudowa zasadnicza z betonu asfaltowego Podbudowa pomocnicza z chudego betonu

)ziennik Ustaw Nr 43 5.4. Nawierzchnie ru tobus owe q o w rejonie

przystanku

2440-

Poz. 430

1) konstrukcjami p6tsztywnymi jak nawierzchni jezdni, 2) konstrukcjami na podtoiu G1 0 module sprezvstosci (wt6rnym) nie mniejszym nii 120 MPa, okreslonymi w tabelach:

Zalecane konstrukcle nawierzchni pasa ruchu w reonie przystanku autobusowego powinny bye takie, jak nawlerzchni jezdni dla kategorii ruchu 0 jeden wyiszej a dla kategorii KR6 - powinny bye projektowane indywidualnie. Zalecane konstrukcje nawierzchni zatok w rejonie przystanku Set:
a)

5.4.1. Drogi
b)

0

ruchu kategorii KR3

• • •

Warstwa scleralna z kostki betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z betonu cementowego 820

• • • •

Warstwa scleralna z kostki betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z chudego betonu Podbudowa pomocnicza z gruntu lub kruszywa stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

• •

Warstwa scleralna z betonu cementowego 835, 840 Podbudowa zasadnicza z chudego betonu cementowego albo betonu popiotowego

• •

Warstwa scieralna z betonu cementowego 835, 840 Podbudowa zasadnicza z gruntu stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

Dziennik

Ustaw Nr 43 KR4

-

244'j -

Poz. 430

5.4.2. Drogi 0 ruchu kategorii

a)
• • • Warstwa scleralna z kostki betonowej

b) • • • • Warstwa scieralna z kostkt betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z chudego betonu Podbudowa pomocnicza z gruntu tub kruszywa stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

-cementowa

Po~qypka piaskowoPodoudowa zasadnlcza z betonu cernentoweqo 820

c) • • Warstwa scieralna z betonu cementowego 835, 840 Podbudowa zasadnicza z chudego betonu cementowego lub betcnu popiolowego • • Warstwa scieralna z betonu cementowego 835, 840 Podbudowa zasadnicza z gruntu stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

Dziennik Ustaw Nr 43 5.4.3. Drogi 0 ruchu kategorii KR5

-

2442-

Poz. 430

b)
• • • Warstwa scleralna z kostki betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z betonu cementowego 820

8

• • • •

Warstwa scleralna z kostki betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z chudego betonu Podbudowa pomocnicza z gruntu lub kruszywa stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

c)
• • Warstwa scieralna z betonu cementowego 835, 840 Podbudowa zasadnicza z chudego betonu cementowego lub betonu popiotowego • • Warstwa scieralna z betonu cementowego 835, 840 Podbudowa zasadnicza z gruntu stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

Dziennik

Ustaw Nr 43

jezdni dr6g klasy LiD w rozumieniu przepi-

2443-

Poz. 430 G1 niz

5. 5. Nawierzchnie w strefie zamieszkania, s6w 0 ruchu drogowym

Zalecane konstrukcje nawierzchni na podtozu o module sprezvstosci (wt6rnym) nie mniejszym 100 MPa okresla tabela: b)

a)
• • Warstwa scieralna z asfaltu lanego Podbudowa zasadnicza z gruntu stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

• •

Warstwa scieralna z asfaltu lanego Podbudowa zasadnicza z kruszywa naturalnego stabilizowanego mechanicznie

Warstwa scieralna z mieszanki bitumicznej zwirowo-piaskowej Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego stai.lilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego f)

• • •

Plyty prefabrykowane Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa tamanego stabilizowanego mechanicznie lub ttucznia kamiennego

1

e) • • • Warstwa scieralna z kostki betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego stabilizowanegc mechanicznie lub tlucznia kamiennego

• • •

Warst:-.Nascieralna z kostki kamiennej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

Dziennik

Ustaw Nr 43 przeznaczone manewrowej nawierzchni

do posto-

2444-

Poz. 430

5.6. Nawierzchnie ju pojazd6w i jezdni 5.6.1. Zalecane

konstrukcje

stanowi-

ska postojowego dla samochod6w 0 ciezarze catkowitym nie wiekszvrn niz 2500 kG, na podtoiu G1 o module sprezvstosci (wt6rnym) nie mniejszym niz 100 MPa, okresla tabela: b)

a)
• • • Warstwa scieralna z kostki betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie lub Uucznia kamiennego

• • •

Plyty prefabrykowane azurowe Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie lub Uucznia kamiennego

c)
• • • 6 Warstwa scieralna z kostki kamiennej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

d) • • • Plyty chodnikowe Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

5.6.2. Zalecane konstrukcje nawierzchni stanowiska postojowego dla samochod6w clezarowvch na

podtoiu G1 0 module sprezvstosci (wt6rnym) mniejszym nlz 120 MPa okresla tabela: b)

nie

a)
8
• • • Warstwa scieralna z kostki betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z tlucznia kamiennego

• • •

Warstwa scieralna z kostki betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z gruntu atablllzowaueqo spoiwem hydraulicznym

d)
• • • Warstwa scieralna z kostki betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie • • • Warstwa scleralna z kostki betonowej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z chudego betonu

1

Dziennik

Ustaw Nr

43

-

2445f)

Poz.430

e)
• • • Warstwa scieralna z kostki kamiennej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z Uucznia kamiennego

• • •

Warstwa scieralna z kostki kamiennej Podsypka plaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z chudego betonu cementowego lub betonu popiolowego

• • •

Warstwa scleralna z kostki kamiennej Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa famanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie

• • •

Plyty prefabrykowane zwirowo-betonowe Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego iub naturalnego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

• • •

Plyty prefabrykowane zwirowo-betonowe Podsypka piaskowo-cementowa Podbudowa zasadnicza z chudego betonu cementowego lub betonu popiolowego

Warstwa scieralna z betonu asfaltowego lub asfaltu lanego Warstwa wiq_zq_ca betonu z asfaltowego Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie lub nuczrua kamiennego

• •

• • •

Warstwa scleralna z betonu asfaltowego Warstwa wiq_zq_ca betonu z asfaltowego Podbudowa zasadnicza z chudego betonu cementowego lub betonu popiolowego

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

2446powinny bye takie, jak nawierzchni

Poz.430 pas6w ruchu. Kate-

5.6.3. Konstrukcje nawierzchni jezdni manewrowych gori~ ruchu ustala sle zgodnie z tabela: Liczba stanowisk dla pojazd6w osobowych 1

Kategoria ruchu jezdni manewrowej 2 KR1

Liczba stanowisk dla pojazd6w clezarowvch 3 :55 od 6 do 15

Kategoria ruchu jezdni manewrowej 4 KR1 KR2 KR3 KR4 KR5 KR6

< 200
od 200 do 1000

KR2

od 16 do 45 od 46 do 125

>1000

KR3

od 126 do 250 > 250

5.7.

Nawierzchnie

sclez ek rowerowych

i chodnik6w okresla tabela:

5.7.1. Zalecane

konstrukcje

.iawierzchni sclezek rowerowych
b)

a)
• Wan"twa scieralna z asfaltu laneqo lub asfaltu piaskowego Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego lub naturalnego stabilizowanego rnechanicznie lub tlucznla kamiennego

8 5

• •

Warstwa scieralna z kostki betonowej Piasek srednio- lub drobnoziarnisty

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

2447 o module sprezvstoscl 80 MPa, okresla tabela: (wt6rnym)

Poz. 430 nie mniejszym niz

5.7.2. Zalecane konstrukcje nawierzchni chodnika z dopuszczeniem postoju samochod6w 0 clezarze catkowitym nie wlekszvrn nii 2 500 kG, na podtozu G1 a) • Warstwa scleralna z asfaltu piaskowego lub asfaltu lanego Podbudowa zasa.dnicza z tlucznla kamiennego

b) • • • Warstwa scleralna z kostki betonowej Podsypka piaskowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa tamanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

c) • • • Plyty prefabrykowane Podsypka piaskowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa tamanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego • • • Warstwa scleralna z kostki kamiennej Podsypka piaskowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa lamanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie lub Uucznia kamiennego

• • •

Plyty chodnikowe Podsypka piaskowa Podbudowa zasadnicza z kruszywa tamanego lub naturalnego stabilizowanego mechanicznie lub tlucznia kamiennego

Dzieunik Ustaw Nr 43

-- 2448 -

Poz.430

5.7.3. Zalecane konstrukcje nawierzchni chodnik6w przeznaczonych wytqcznie dla ruchu pieszych okresla tabela: .

a)
• • Warstwa scleralna z asfaltu lanego Podbudowa zasadnlcza z kruszywa lamanego stabilizowanego mechanicznie

b) • Warstwa scieralna z asfaltu lanego lub asfaltu piaskowego Podbudowa zasadnicza z gruntu stabilizowanego spoiwem hydraulicznym

c)
• • Plyty chodnikowe Piasek srednlo-Iub drobnoziarnisty

d) • • Warstwa scleralna z kostki betonowej Piasek srednio- lub drobnoziarnisty

12 e)
• •

~13

Warstwa scleratna z kostki kamiennej Piasek srednio- lub drobnoziarnisty

6. Materiaty warstw konstrukcyjnych

nawierzchni

3) z zuzll wielkopiecowych 4) z popiot6w.

i stalowniczych,

Warstwy konstrukcyjne nawierzchni. okreslone w ust. 5 niniejszego zatqcznika, powinny bye wykonywane zgodnie z podanymi niiej zaleceniami. 6.1. Podbudowa 6.1.1. Do wykonania warstw podbudowv powinny bye stosowane nastepujace typy mieszanek zgodnie z Polska Norma: 1) beton asfaltowy, 2) chudy beton, 3) kruszywo lub grunt stabilizowane cementem, 4) mieszanka z kruszyw naturalnyeh albo tamanych, albo zuzlowvch stabilizowanych meehanieznie.

6.1.3. Kruszywo lub grunt stabilizowany cementem powinny spetnlac wymagania okreslone w Polskich Normach, przy czym zaleea sie, aby wvtrzvmatosc Rm wynosita 5,0 MPa. Mieszanka z kruszyw naturalnych, tamanych i zuzlowyeh stabilizowanyeh mechanieznie powinna spelnlac wymagania okreslone w Polskiej Normie. Powinno bye stosowane: 1) kruszywo naturalne, iwir i pcsp6tka - do podbud6w na drodze 0 ruehu kategorii KR1 i KR2, 2) kruszywo tamane zwvkte i kruszywo iuilowe wielkopiecowe - do warstw podbudowy na drogach o ruchu wszystkieh kategorii.

6.2. Warstwa wiqiClea 6.1.2. Jeieli trwalosc zrneczeniowa konstrukcji z warstwa alternatywnq badzie nie rnnlejsza nii zalecaDo wykonywania warstw wiCliqcych powinien bye ne] konstrukcji, dopuszcza sle wykonywanie podbustosowanv beton asfaltowy zqodnle z Polskq Norma. dow innych niz wymienione w ust. 6.1.1, a w szczeg61nosci:

6.3. Warstwa

scieralna

1) z mieszanek mineralno-eemontowo-emulsyjnych i mineralno-cementowych, zawlereiqcvch skruszony materia. z rozbi6rki starvch nawlerzchni albo wykonywane w tectmoloutl recyklingu na zimno na miejscu, 2) z mieszanek mineralno-omulsyjnych,

Do wykonywania warstw sclerelnvch powinno sle stosowac nast~pujClce typy mieszanek mlneralno-asfaltowych zgodnie z Folska Norma: 1) beton asfaltowy, 2) beton asfaltowy
0

nieciEtgtym uziarnieniu,

Dziennik

Ustaw Nr 43 rnastvksowo-qrvsowa,
0 nleclaqtvrn

-

2449-

Poz. 430

3) mieszanke 4) rnleszanke

uziarnieniu,

'1) asfalt piaskowy, 6) asfalt lany, 7) mieszanki mineralno-asfaltowe na zimno zgodnie z zaleceniami technologicznymi producenta, dopuszczone do obrotu i powszechnego albo jednostkowego stosowania w budownictwie drogowym. Asfalt lany rozktadany recznle dopuszcza sle jedynie w wvlatkowvch wypadkach. Warstwy scleralne nawlerzchnl mogct bye wykonywane z asfaltu twardolanego jedynie przy ich mechanicznym uktadaniu specjalistycznym sprzetern, Dopuszcza sle wykonywanie z asfaltu piaskowego na drogach i KR2. 6.4. warstw scleralnvch ruchu kategorii KR1

spoiwem hvdraulicznvm a warstwa asfaltowa, WiClzanie warstw nawierzchni uzyskuje sie przez skrapianie lepiszczem asfaltowym podloza pod wykonywanq warstwe. Jako lepiszcze asfaltowe powinien bye stosowany asfalt uptynniony rozpuszczalnikiem organicznym lub ernu.sja asfaltowa. Wtasciwosci lepiszcza asfaltowego do skrapianls powinny bye dostosowane do warunk6w stosowania (typu i porowatosci podloza i wykonywanej warstwy, temperatury otoczenia, wilqotnosci). Podtoze pod wvkonvwana warstwa powinno bye skropione w llosci wvstarczajace] do zwiazania warstw, bez nadmiaru lepiszcza. Zalecanq ilosc asfaltu w potaczeniu rnledzvwarstwowvrn powinno sie przvjmowac zgodnie z Polska Norma. W wypadku wiazania warstw asfaltowych nawierzchni dr6g obclazonvch ruchem KR5 i KR6 zaleca sie przyjmowanie najmniejszych dopuszczalnych ilosci asfaltu. Skropienie powinno bye wykonane sprzetern mechanicznym zapewniajacvrn rownomiernosc skropienia lepiszczem. Wbudowanie kolejnej warstwy na skropionym podtozu rnozna rozpoczac po odparowaniu rozpuszczalnika lub po rozpadzie emulsji i odparowaniu wody. Skrapiania nie powinno si~ wykonywae w wypadku uktadania warstwy z asfaltu lanego.

0

Zwi az ani e mle dzvwar

stwowe

Bez wzqledu na kateqorie ruchu musi bye stosowane wiazanle miedzv warstwami asfaltowymi oraz rniedzy warstwami podbudowy nie zwiazans] lub zwiqzanej

Zat~cznik nr 6

WARUNKI

TECHNICZNE,

JAKIM POWINNY ODPOWIADAC

NAWIERZCHNIE

JEZDNI

1. Rz~dne wysokosciowe
Przy wykonywaniu nowych i przebudowie dr6g powinny bye badane rzedne wvsokosclowe podtoza, podbudowy i powierzchni nawierzchni. Na drogach klasy A i S pomiar wykonuje sie na siatce 0 rozmiarach 10 m x 10 m wraz ze sprawdzeniem rzednvch osi po-

dluzne] jezdni i obu krawedzi. Na drogach 0 jezdni W(lZszej niz 10 m sprawdza sie rzedne osi podtuzne] i krawedzl. Na drogach klasy GP i drogach niiszych klas sprawdza sle rzedne osi podluzne] jezdni i krawedzi co 20 m, a na odcinkach krzywoliniowych co 10 m. Wartosci dopuszczalnych odchyleri w stosunku do rzednvch projektowych okresla tabela:

Rodzaj warstwy

konstrukcyjnej

Dopuszczalne

odchylenie

1
Podtoze Podbudowa Warstwa zasadnicza

2
-2 cm, +0 cm

-1 cm, +0 cm
±1cm

scleralna

Wymaga si~, aby 95% zmlerzonych rzednvch danej warstwy nle przekraczato dopuszczalnych odchvlen.

1) rnetode profllometrvczna pomiaru, urnoztiwiajqcq obliczanie wskainika rownoscl IRI,

2. Ocana r6wnoicl podtu~neJ
2.1. Do oceny rownoscl podtuinej warstw nawlerzchnl drogl kl,lSY Z I dr6g wyzszych klas nslezy sto80wac jednll z nastttpujQcych metod:

2) rnetode pornlsru rownowazna uzvclu taty i klina,
okrsslonvch w Polskiej Normie, taty i klina, okreslonvch 3) metoda z wykorzystaniem w Polskie] Normie.

Dzlennik

Ustaw Nr 43

-

2450-

Poz. 430

Stosowanie taty czterometrowej i klina dopuszcza sle do oceny rownosci podtuinejdrogi klasy Z oraz tych element6w nawierzchni drogi klasy G i dr6g wyiszych klas, gdzie nie moina wvkorzvstac innych metod. 2. 2. Do profilometrycznych pomiar6w rownoscl podtuinej powinien bye wykorzystywany sprzet urnozliwiajctcy rejestracje, z btedern pomiaru nie wiekszvrn

niz 1,0 mm, profilu podtuinego 0 charakterystycznych dluqosciach mieszczacvch sle w przedziale od 0,5 m do 50 rn. Wartosci 1m oblicza sie nie rzadziej nii co 50 m.
Wymagana rownosc podtuina jest okreslona przez wartosci wskainika, kt6rych nie moina przekroczvc na 50%, 80% i 100% dtuqosci badanego odcinka nawierzchni. Wartosci wskainika, wyraione w mm/m, okresla tabela:

Klasa drogi

Element

nawierzchni

Rodzaj warstwy konstrukcyjnej

50% 4 $;1,2 $;2,0

80% 5 $;2,0 $;3,4 $;4,8 $;2,8 $;4,8 $;6,7 $;3,9 $;4,8 $;6,7

100% 6 $;3,3 $;5,6 $;7,8 :54,0 $;6,8 $9,5 $;4,9 $;6,8 $;9,5

1

2
Pasy ruchu zasadnicze, awaryjne, dodatkowe, wtqczania i wytctczania scleralna wictictca podbudowa scleralna wiqictca podbudowa scleralna wiqiqca podbudowa

3

A,S,GP jezdnie tacznlc, jezdnie MOP, utwardzone pobocza G,Z Pasy ruchu zasadnicze, dodatkowe, wtaczania i wytqczania, postojowe jezdnie tacznlc, utwardzone pobocza

zasadnicza

$;2,9 $;2,0 $;3,4

zasadnicza

$;4,8 $2,8 $;3,4

zasadnicza

$;4,8

Jeieli na odcinku nie moina wvznaczvc wlece] nii 10 wartosci IRI, to wartosc miarodajna bedaca surna wartosci srednie] E(lRI) i odchylenia standardowego E(lRI)+D nie powinna przekroczvc wartosci odpowiedniej dla 80% dtuqosci badanego odcinka nawierzchni.

o:

2.3. W wypadku gdy konieczne jest stosowanie taty i klina, okreslonvch w Polskiej Normie, pomiar wy-

konuje sie nie rzadziej nii co 10 m. Wymagana r6wnose podtuina jest okreslona przez wartosci odchvlen rownosci, kt6re nie rnoqa bye przekroczone w liczbie porniarow stanowiqcych 95% oraz 100% liczby wszystkich pomiar6w na badanym odcinku. Przez odchylenie rownoscl rozumie sle najwieksza odleqlosc rnledzv tata a rnlerzona powierzchnla. Wartosci odchyleti, wyrazone w mm, okresla tabela:

Klasa drogi

Element

nawierzchni

Rodzaj warstwy konstrukcyjnej

Procent liczby pomiar6w

95% 4 $;4 $;7

100% 5 $5 $;8 $;11 $;6 $;10 $13 $7 $;10 $13

1

2
Pasy ruchu zasadnicze, awaryjne, dodatkowe, wlaczania i wvtaczanta scleralna wictictca podbudowa scleralna wictictca podbudowa scleralna wictictca podbudowa

3

A,S,GP jezdnie taczntc, [ezdn'» MOP, utwardzone pobocza G,Z Pasy ruchu zasadnicze, dodatkowe, wfctczania I wyfctczanla, postojowe, jezdnle tacznfc, utwardzone pobocza

zasadnicza

$5 $;9

zasadnicza

$6 $9

zasadnicza

-

Dziennik

Ustaw Nr 43

-

2451 -

Poz. 430

2.4. Wymagania dotvczace rownosci podtuinej, okreslone w ust. 2, powinny bye spetnione w trakcie wykonywania rob6t i po ich zakoriczeniu.

3. Ocena r6wnosci poprzecznej
3.1. Do pomiaru poprzecznej rownoscl nawierzchni powin n a bye stosowana metoda r6wnowaina metodzie z wykorzystaniem taty i klina, okreslonvch w Polskiej Normie. Pomiar powinien bye wy-

konywany nie rzadziej niz co 5 m, a liczba pomiar6w nie moie bye mniejsza nlz 20. Wymagana rownosc poprzeczna jest okreslona przez wartosci odchyleri rownosci, kt6re nie mogCl bye przekroczone w liczbie pomiar6w stanowiacvch 90% i 100% albo 95% i 100% liczby wszystkich pomiar6w na badanym odcinku. Odchylenie rownosci oznacza najwieksza odlegtose mledzv lata a mlerzona powlerzchnia w danym profilu. Wartosci odchvlen, wyraione w rnrn. okrosla tabela: Rodzaj warstwy konstrukcyjnej

Klasa drogi

Element

nawierzchni 2

90%

95% 5

100% 6 ::;5 ::;8 ::;11 ::;6 ::;10 ::;13 ::;9 ::;12 ::;18

1

3
scieralna wiCliClca podbudowa scieralna zasadnicza

4
$3 ::;6

Pasy ruchu zasadnicze, awaryjne, dodatkowe, wtaczanla i wytClczania, A,S,GP lezdnie ~cznic, [ezdnie OP, utwardzone pobocza G,Z Pasy ruchu zasadnicze, dodatkowe, wtaczenla i wytClczania, postojowe, jezdnie tctcznic, utwardzone pobocza

::;5 ::;9

-

wi CliClca podbudowa scleralna wiCliClca podbudowa zasadnicza zasadnicza

::;6 ::;9

-

--

-

3.2. Wymagania dotvczace rownosci poprzecznej, okreslone w ust. 3, powinny bye spetnione w trakcie wykonywania rob6t i po ich zakoriczeniu.

4. Ocena wtasciwosci przeclwpostlzqowvch
4.1. Przy oconie wlasclwoscl przeciwposlizqowvch nawierzchni drogi klasy G i dr6g wyiszych klas powinien bye okreslonv wsp6tczynnik tarcia na mokrej nawierzchni przy catkowitym poslizqu opony testowej.

4.2. Pomiar wykonuje silil nie rzadziej nii co 50 m na nawierzchni zwilianej woda w ilosci 0,5 11m2, a wynik pomiaru powinien bye przeliczalny na wartosc przy 100% poslizqu opony bezbieinikowej rozmiaru 5,60S x 13. Misra wtasciwosci przeclwposlizqowvch jest miarodajny wsp6tczynnik tarcia. Za miarodajny wsp6tczynnik tarcia przyjmuje sle roznice wartosci srednie] E(.u) i odchvlenia standardowego 0 : E(.u) - D. 4.3. Parametry miarodajnego wsp6tczynnika tarcia nawierzchni wymagane po dw6ch rnieslacach od oddania drogi do uiytkowania okresla tabela:

Klasa drogi

Element

nawierzchni

Miarodajny wsp6tczynnik tarcia przy predkoscl zablokowanej opony wzgllildem nawierzchni 30 km/h 60 krn/h 4 0,46 0,48 0,39 90 km/h 120 krn/h 6 0,37

1 A
S, GP, G Pasy ruchu zasadnicze, Pasy wtllczania

2
dodatkowe, awaryjne

3 0,52 0,52 0,48

5
0,42 0,44 0,32

i wytllczania,

jezdnie tClcznic utwardzone pobocza

0,30

Pasy ruchu, pasy dodatkowe,

You're Reading a Free Preview

Pobierz
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->