You are on page 1of 27

Fotografia bez tajemnic

Bryan Peterson
CZ. 1

Czas naświetlania i ISO
Jak wspomniałem wcześniej, każda sytuacja zdjęciowa pozwala na dobranie nie mniej niż sześciu kombinacji przysłona/czas
naświetlania. W jaki sposób zdecydujesz, która z tych par jest najlepsza? Pomyśl, co chcesz osiągnąć. Zamrozić ruch? Będą
wtedy potrzebne krótkie czasy naświetlania: 1/250 s, 1/500 s i 1/1000 s. Czy chcesz ukazać ruch, podkreślając go poprzez
stosowanie panoramowania? Wykorzystaj czasy 1/60 s, 1/30 i 1/15 s. Bardzo długie czasy otwarcia migawki od 1/4 s do 30 s
ukazują ruch wodospadu, wiatru wiejącego na polu pszenicy lub ruch samochodów na ulicy nocą. Pamiętaj, że gdy chodzi o
podkreślenie ruchu, trzeba pomyśleć przede wszystkim o odpowiednim czasie naświetlania, który odda to, co chcemy pokazać.
Wtedy, i dopiero wtedy, można myśleć o ISO i w jaki sposób dokonać pomiaru światła. Dobrą wiadomością jest to, że ISO nie jest
tak restrykcyjne, jak można by przypuszczać, a światłomierz w dzisiejszych aparatach spisuje się fantastycznie, dając prawidłową
ekspozycję.
ZNACZENIE CZASU NAŚWIETLANIA
Mechanizm migawki wpuszcza światło na film lub sensor obrazowy na określony czas, zwany czasem naświetlania (lub czasem
otwarcia migawki). Wszystkie lustrzanki i większość cyfrowych kompaktów oferują pewien zakres wyboru czasów naświetlania.
Od tego parametru ekspozycji zależy sposób, w jaki oddany zostanie ruch na zdjęciu, dlatego jest tak ważnym elementem
ekspozycji. Krótkie czasy naświetlania zamrażają ruch, długie rejestrują ruch jako poruszenie. Czas otwarcia migawki ma także
znaczenie, gdy fotografujemy przy słabym oświetleniu bez statywu.
Skrajne wartości czasów naświetlania
Okazje do zdjęć wypełnionych ruchem są wszędzie. Do zamrożenia ruchu wykorzystuje się krótkie czasy i otrzymuje wyraziste,
ostre szczegóły lub długie czasy dla podkreślenia istnienia ruchu. Rzadko pojawiają się tu czasy naświetlania środka zakresu
między skrajnymi wartościami. Większość zdjęć związanych z ruchem (oraz słabym oświetleniem) zrobimy przy czasach 1/500 s
i 1/1000 s lub w zakresie od 1/4 s do 8 s.

Mając aparat na statywie, pierwsze zdjęcie wykonałem przy f/4 i 1/500 s, drugie przy f/22 i 1/15 s. To, jaką przysłonę i czas
naświetlania zastosujemy, zawsze zależy od fotografa, dlaczego więc nie pokusić się o najbardziej fascynującą wizualnie
kreatywną ekspozycję?

Im dłuższy czas naświetlania. przymykasz do f/4. następnie f/11. f/16 i w końcu f/22. gdy chcemy stosować najdłuższe możliwe czasy naświetlania przy danym ISO. Jeśli zaczynałeś od f/2. jakie znam. Przy fotografowaniu dziecka na huśtawce zauważ. do f/5.8. wybierz jakiś poruszający się obiekt. Aby poznać ten koncept. światło padające na obiekt i oczywiście zastosowanie największego możliwego otworu przysłony. poniżej 1/15 s. Teraz przymknij obiektyw o jedną pełną przysłonę. dopóki nie użyjemy przysłony f/16 lub f/22. jeśli chodzi o wartości ekstremalne parametrów ekspozycji: [1] najkrótsze czasy naświetlania przy jakimkolwiek ISO zawsze osiągniemy. f/22 ZALEŻNOŚĆ CZAS NAŚWIETLANIA/ PRZYSŁONA Oto jedna z najlepszych lekcji.8. powyżej: 1/500 s. tym prawdopodobieństwo poruszenia na zdjęciu będzie większe. wykonuj dalsze zdjęcia: z przysłoną f/8. W procesie zmniejszania za każdym razem otworu przysłony o połowę w wyniku kompensacji czas naświetlania będzie się wydłużał dwukrotnie. Zanotuj parametry ekspozycji. Przymykając obiektyw do coraz mniejszych otworów. stosując największe możliwe otwory obiektywu. [2] i odwrotnie. Zrób kolejne zdjęcie. W przypadku zdjęć wodospadów nie osiągniemy dobrze znanego efektu waty cukrowej.6. by wiedzieć. Przy każdorazowej zmianie przysłony o pełną wartość aparat kalkuluje i oferuje "nowy" czas naświetlania dla zachowania prawidłowej ekspozycji. Nastaw w aparacie tryb priorytetu przysłony i ISO 100 (lub 200. podczas gdy długie zamieniają dzieciaka w ducha.5 lub f/4) i zrób zdjęcie. jaka kombinacja przysłony i czasu naświetlania dała najbardziej kreatywnie prawidłową fotograficzną ekspozycję. Będzie to ekspozycja z najkrótszym czasem naświetlania w oparciu o wybrane ISO. f/4. . jeśli jest to najmniejsza osiągalna wartość). nastawiony na 300 mm. następnie otwórz w pełni obiektyw (f/2. musimy wybierać najmniejsze z możliwych otworów przysłon.Oba zdjęcia: obiektyw Nikkor 80-400 mm. f/3. ponieważ czas stanie się zbyt długi do zamrożenia ruchu. jeśli od f/4. jak krótkie czasy naświetlania "zamrażają" je w powietrzu. na przykład wodospad lub dziecko na huśtawce.

nieprawdaż? Wcale nie! Fakt. będziesz potrzebować wszystkich "drwali". które mają niezwykłą zdolność oddawania rzeczy jeszcze wyraziściej. kiedy zatrudniamy 800 drwali (ISO 800). 400 drwali zrobi to samo w 4 dni. kolor i kontrast.poprzez wybranie najmniejszego otworu przysłony (by wymusić najdłuższy czas naświetlania) i w połączeniu z niską czułością ISO (100 lub 200). Rzeczywiście. by stworzyć prawidłową ekspozycję. Grupa 100 drwali będzie dłużej budować 16 domów niż grupa 400 drwali. to albo ich nie zauważymy. którzy są w zasięgu ręki. że jakość będzie lepsza. albo stwierdzimy. że 400 drwali (ISO 400) potrafi zbudować 16 domów 4 razy szybciej niż 100 drwali (ISO 100).i tu dochodzimy do punktu krytycznego . że są zakłóceniem miłego porządku.Na zdjęciu prezentowanym powyżej chcemy podkreślić ruch wody (poprzez długi czas naświetlania) i uzyskać maksimum głębi ostrości . Jeśli 100 drwalom zbudowanie 16 domów zajmie 16 dni. Pomyślmy o ISO jak o grupie drwali. Ziarno wpływa na ogólną ostrość. 800 i powyżej. takich jak 640. zaczyna być problemem przy wysokich wartościach ISO. w konsekwencji stosujemy mniejsze otwory obiektywu. Przy bliższym oglądzie obrazy "zbudowane" przy wysokim ISO ujawniają więcej niechcianych detali nie tylko na obiekcie głównym. którzy reagują na światło i w odpowiedzi budują dom za pomocą światła (innymi słowy rejestrują obraz). Te parametry złożą się na efekt widoczny na zdjęciu. A jak to się ma w stosunku do fotografii? No cóż. A więc zwiększy się nie tylko głębia ostrości. każdy dom przynajmniej z zewnątrz wygląda tak samo! Ale . jeśli zamierzasz zarejestrowaćw doskonałej ostrości falę morską rozbijającą się o skalisty brzeg lub uczestnika motokrosu przeskakującego nad ciężarówką. Korzystanie ze zbyt małych otworów przysłony (f/16 lub f/22 na przykład) przy wysokim ISO może dać kompozycję ze zbyt dużą głębią ostrości. której z sześciu kombinacji przysłon i czasów naświetlania można użyć. Dla porównania.po skończeniu budowy domu cała grupa 400 lub 100 drwali będzie permanentnie przemieszczała się wraz z nami. MIT ISO Wybrana czułość ISO określi. wyobraź sobie szum spowodowany przez 400 osób! Szum. obrazy "zbudowane" z ISO 100 są bez skazy i jeśli w pobliżu stoją jakiekolwiek brzydkie domy. Jeśli 100 ludzi w domu potrafi narobić trochę szumu. nie znacza. ale także i szum. ale także wokół niego. . Ponadto. w terminologii fotograficznej nazywany także ziarnem.

rzędu trybuny dla widzów. że bez pomocy statywu nie będziesz w stanie zarejestrować tak charakterystycznych nocą kompozycji wypełnionych ruchem. Według mnie nawet najszybsze akcje można zarejestrować przy użyciu czasów naświetlania będących w zasięgu nawet przy ISO 100. z pewnością warto wtedy wykorzystać ISO 800 lub 1600. Wraz ze wzrostem ISO wzrasta szum i głębia ostrości. by zamrozić ruch w doskonałej ostrości.6 ograniczy uwagę widzów jedynie do syna. które także mogą być piękne. 800 lub 1600). ale różne ISO i przysłonę dla zachowania prawidłowej ekspozycji. Zauważ jednak. przysłonie f/16 i 1/1000 s. łatwo możemy ulec złudzeniu. jest mitem! Producenci aparatów fotograficznych robią wielkie postępy w redukcji szumów przy wysokich ISO (800 do 2400). Jednak. To samo ujęcie sfotografowane przy ISO 200. w słabym oświetleniu lub we wnętrzu i nie możesz lub nie chcesz korzystać ze statywu. Użycie wyższego ISO zmniejszy też możliwość zastosowania dłuższych czasów naświetlania. zrobionym przy ISO 1000. Skuszeni obietnicą małego ziarna na wysokich czułościach ISO. Podstawowym celem ISO 800 i wyższych jest nie tyle zamrażanie ruchu. I jeszcze jedna myśl: ten przewodnik plenerowy nie jest poświęcony wyłącznie fotografii ruchu. Uda się jedynie sfotografować z ręki bardziej statyczne obrazy tych samych słabo oświetlonych scen. syn konkuruje o uwagę ze sprzedawcą hot dogów z 15.6 i 1/1000 s nie pokaże już sprzedawcy. przysłonie f/5. że statywowi mówimy "do widzenia"! Pamiętajmy więc o jednym: na zdjęciu przedstawiającym twojego syna w piłkarskiej akcji. opisuje również fotografię nocną i przy słabym oświetleniu.We wszystkich prezentowanych wyżej zdjęciach mojej córki zastosowałem ten sam zatrzymujący ruch czas naświetlania 1/250 s. jednak stracisz mnóstwo kreatywnych ekspozycji. . jeśli fotografujesz w nocy. w tej dziedzinie także przewiduje stosowanie ISO 100 lub 200. co fotografowanie w słabym świetle. Konieczność stosowania wysokich wartości ISO (400. ponieważ niewielka głębia ostrości przy f/5.

nastawiony na 24 mm. f/8. wczesnym rankiem. ZAMRAŻANIE RUCHU PRZY ISO 100. . I chociaż lokalny koloryt oraz kompozycja tego zdjęcia są silne. jak również zatrzymujących ruch. jak ISO 100. w których będę chciał wyizolować pojedynczy oświetlony z przodu kwiat na tle tysięcy innych kwiatów na łące? Nie! Tak wysokie ISO nie pozwoli mi na to. Oznacza to poszukiwanie sposobów na wyrażenie kompozycji "opowiadających" i jednotematycznych. znajdującym się w pobliżu dzielnicy Little India. musiałem skorzystać z ISO 800. przy ISO 400 1/3200 s. łatwo dostrzec powiększone ziarno towarzyszące wyższej wartości ISO. Na forach internetowych huczało od głosów większości użytkowników przesiadających się na nowego "konia" firmy Nikon. takich jak ISO 800. 1/60 s Z powodu słabego oświetlenia w tym singapurskim sklepie. Jedną z nowych cech aparatu była czułość ISO 25 000+ oraz zdolność rejestrowania obrazów bez szumu przy ISO 6400 (prawie bez ziarna!). że ziarniste zdjęcia przy ISO 800 lub wyższym wkrótce będą tylko wspomnieniem. Drobne ziarno przy wyższym ISO Niedawno Nikon z fanfarami wypuścił nowy model D3. Jestem przekonany. Na pewno posiadanie aparatu z niskoszumowymi wysokimi czułościami ISO jest bardzo pociągające. która jednocześnie zapewnia nieskazitelną jakość. ale na razie większość z nas musi akceptować szum tworzący się przy czułościach. a to oznacza.Obiektyw 17-35 mm. Czy ISO 1600 przyda mi się w kompozycjach jednotematycznych. Przy f/5. Kalkulacje te oparte są na warunkach słonecznego dnia przy świetle przednim lub bocznym. ale co to oznacza dla kreatywnej ekspozycji? Kiedy skorzystam z ISO 6400 czy nawet 800? Lubię fotografować w dostępnym świetle. 200 I 400 Poniższa tablica pokazuje możliwość zamrożenia ruchu większości tematów przy tak niskiej czułości. a w twoim? Przy ISO 800 czas naświetlania będzie wynosił 1/6400 s. późnym popołudniem i o zmierzchu. ja jednak tego nie zrobiłem. a nie prawidłowych. W tym czasie chodzi mi o fotografowanie ekspozycji kreatywnych.6 i ISO 1600 czas naświetlania będzie wynosił 1/12800 s! W moim aparacie nie ma takiego czasu. że około 100% zdjęć wykonuję w plenerze o świcie.

że wielu fotografów nie dostrzega go w ogóle! Gdyby ludzie naprawdę widzieli kolor. . pokazywałbym ostro nie tylko płotkarza w grupie biegaczy. izolujących pojedynczy temat. Przy ISO 200 tę samą scenę mogę sfotografować przy przysłonie f/22 z czasem 8 s (obejrzyj to zdjęcie na stronie 35). że . potrzebuję do tego przynajmniej 1/4 s (owszem. ale czy mówimy o czasach tak krótkich jak błyskawica? No cóż. To z pewnością zbyt krótko. siedząc w kawiarni. Co w przypadku wodospadu grzmiącego od spadającej z wysokości 18 m wody w lesie? Nawet gdy przymkniemy obiektyw do f/22 w celu wymuszenia możliwie najdłuższego czasu naświetlania (choćby w bardzo pochmurny dzień). które mam w aparacie. dających dodatkową głębię ostrości.Wygląda na to. co powiedzieli. skoro wszystko można zrobić w trakcie fotografowania?! KOLOR Jakiś czas temu we Francji. Tak oczywisty. brzmi dobrze. Nie potrzebuję krótszych czasów naświetlania od tych. zarejestrowałbym także rozpraszające tło złożone z kibiców. co jest sztuką w fotografii. ale z powodu ISO 1600 i przysłony f/16 oraz czasu 1/1600 s. Słyszałem niezliczone historie o ludziach często zmieniających ISO i potem zapominających ponownie nastawić odpowiednią jego wartość przy kolejnych zdjęciach. choćby dla samej barwy. z której mogłem słyszeć ich rozmowę. da się je potem naprawić w Photoshopie.kolor jest oczywisty. To jednak doskonała okazja. jednak ilu takich zdjęć z wykorzystaniem piorunująco krótkich czasów otwarcia migawki naprawdę potrzebuję? Sport? Za nic w świecie nie użyłbym tych wysokich czułości ISO do fotografowania sportu na zewnątrz. Gdzie niby jest w nim zaskoczenie? Prawdziwa sztuka tworzenia obrazów to fotografia czarno-biała". jest 1 sekunda! A przecież do zarejestrowania wstęg tylnych świateł samochodów przejeżdżających po moście przez zatokę i wjeżdżających do miasta wymagany jest czas naświetlania trwający przynajmniej 4 s. byliby zbyt zajęci potrzebą fotografowania go.istotnie . a to w momencie. by zarejestrować wodospad w postaci waty cukrowej. wtedy jestem całkowicie za wysokimi ISO od 1600 do 6400. Wyższe czułości ISO powodują powstanie nowego problemu z krótszymi czasami naświetlania: dla zachowania prawidłowej ekspozycji trzeba używać mniejszych otworów przysłony. by odnieść się do faktu. barwnej bądź czarno-białej. mógłbym wykorzystać jeszcze 3-stopnio-wy neutralny filtr szary. ale dlaczego mielibyśmy poświęcać na operację przy komputerze dodatkowych 15-30 minut. że cyfrowa fotografia czyni niezwykle łatwą zmianę ISO od zdjęcia do zdjęcia. szczególnie wyróżnił się komentarz wygłoszony przez mężczyznę ze sprzętem: "Kolor jest tak oczywisty. oznaczałoby stosowanie Nikona D3 i D700). że osiągniemy maksymalnie 1/15 s. że najlepiej w tym przypadku korzystać z ISO 200. gdy piszę te słowa. A co z zamrażaniem ruchu? Czy nie są to właśnie odpowiednie czasy naświetlania przy wyższych wartościach ISO? Może. Zajęli miejsce w odległości. ani czasu. Oczywiście. to z kolei prowadzi do innego typu problemu. okaże się. na długo przed pojawieniem się fotografii cyfrowej fotografowie sportu świetnie radzili sobie przy czułościach ISO 200 i 400. by rozważać. zauważyłem dwóch młodych mężczyzn wchodzących do środka. czyż nie? A co w przypadku fotografowania z Wyspy Skarbów Bay Bridge w San Francisco? Dla ISO 1600 najdłuższym możliwym do wykorzystania czasem naświetlania. Nie ma tu ani miejsca. Przez następnych trzydzieści minut ich rozmowa koncentrowała się na fotografii i ze wszystkiego. W ten sposób można stracić wiele obrazów. To mogłoby oznaczać katastrofę w moich zdjęciach ruchu. Na koniec warto podkreślić. nawet z obiektywem przymkniętym do f/22. ale dlaczego nie miałbym sfotografować tej sceny przy ISO 200?). (Jeśli jednak wydarzenie sportowe dzieje się wewnątrz. Moją uwagę zwróciła wypchana torba fotograficzna i dwa Nikony F100 wiszące u szyi jednego z nich.

O kolorze mówi się często w kontekście temperatury . podobnie jak czerwony. Należy także być świadomym wizualnego znaczenia koloru i wynikającego z tego oddziaływania na linię i kształt. czerwonego z żółtym . Kolory podstawowe zawdzięczają swoją nazwę temu. a także pomarańczowy. fioletu i zieleni (związane z wodą i cieniem) nazywa się kolorami zimnymi. co oznacza. niebieski stanowi dzięki temu. Gdzie zatem szukać koloru? Wielu entuzjastów fotografii plenerowej podąży w góry. które możemy zestawić z czerwonym. Relacje są bardzo złożone. jeśli nie na tomy encyklopedii. Aby widzieć kolor i efektywnie fotografować w kolorze. że niebieski należy do kolorów. na pustynie. w wąskich uliczkach. niebieski i żółty) i pochodnych (pomarańczowy. niebieskim i fioletowym.Koło barw jest gotowym zestawem dwunastu kolorów subtraktywnych. a niebieskiego z żółtym . Poznanie koła barw umożliwia lepsze poczucie kolorów i poznanie ich wzajemnego oddziaływania. Ze wszystkich kolorów. niektóre pokazują 6 kolorów. że nie można ich uzyskać przez zmieszanie innych barw. z których jest uzyskiwany. które oddalają najbardziej. Ponadto każdy kolor podstawowy znajduje się naprzeciwko koloru pochodnego. Dla przykładu. Czerwień jest kolorem. podobnie jak koło prezentowane powyżej. że gdybyśmy umieścili w równej odległości od nas znaki w kolorach: czerwonym. plaże czy ukwiecone łąki. Żółty. żółcie i kolory pomarańczowe (związane ze słońcem) często opisuje się jako ciepłe. podobnie jak niebieski. podczas gdy bardzo popularne mają ich 12. a każdy kolor pochodny umieszczony jest gdzieś między dwoma kolorami podstawowymi. jest kolorem. para kolorów leżąca na kole naprzeciwko siebie jest nazywana kolorami dopełniającymi. Fioletowy (lub purpurowy) też jest kolorem oddalającym.czerwienie. który wydaje się być bliżej nas niż większość pozostałych barw. Niezależnie od miejsca. . Choć temat koloru zasługuje na osobną książkę. inni zaczną poszukiwania na ulicach miast. Koła barw mogą różnić się liczbą kolorów składowych. a nawet na złomowiskach samochodów. Kolor ma bardzo wiele przesłań i znaczeń. najbardziej dominujący kolor w przyrodzie. który zbliża. zielony i fioletowy). Zmieszanie jakichkolwiek dwóch kolorów podstawowych daje w efekcie kolor pochodny: zmieszanie czerwonego z niebieskim daje kolor fioletowy. trzeba się dużo nauczyć.zielony. Kolory sąsiadujące ze sobą na kole barw nazywane są kolorami analogicznymi. gdy umieścimy je obok siebie. Zielony. zielonym. a odmiany niebieskiego. dopełniają się i intensyfikują swoją barwę. żółtym. oddala. pomarańczowym. bardziej nawet niż niebieski czy zielony. znak czerwony wydawałby się być bliżej niż pozostałe. pokazującym wzajemne relacje między poszczególnymi barwami. ograniczę rozważania do kolorów podstawowych (czerwony. ale trzeba też dostrzegać jego różnorodne odcienie i tony.pomarańczowy.

tryb priorytetu przysłony Koloru zielonego nie trzeba szukać daleko. Zieleń stołu również ładnie podkreśla kolor liści truskawek. używając tabliczki z ceną jako wizualnego elementu łamiącego wzór. kiedy ujrzałem wzór utworzony z misek truskawek na tle zielonego stołu. Często sugeruję uczniom. Wielu moich słuchaczy. że widzą kolor. kwiat. Tak. Leica D-Lux 3. 1/125 s. niebieska i żółta . kolor jest oczywisty i jest wszędzie. Łączenie subtraktywnych barw podstawowych w równych ilościach daje wrażenie czerni. którzy skorzystali z tej rady. że wzmacniają się nawzajem.czerwona. Procesy malowania kolorami. co oznacza. żeby niezależnie od miejsca poszukiwań koloru. fotografii kolorowej i druku kolorowego wykorzystują barwy subtraktywne. Zawężenie poszukiwań koloru do dużo mniejszego świata "makro" w rzeczywistości rodzi dużo większe prawdopodobieństwo odniesienia sukcesu. Z nich . Otrzymujemy z nich subtraktywne barwy pochodne . DWA ZESTAWY KOLORÓW/BARW PODSTAWOWYCH Barwy podstawowe. Za to rzadko go widać w świecie wytworzonym przez człowieka. nie zaś w pierwszym rzędzie krajobraz. którymi są kolory czerwony. Jestem wielkim fanem obiektywu Micro-Nikkor 70-180 mm. zielony i niebieski. Odkrycie koloru przebudziło mnie!". Czerwony i zielony są kolorami dopełniającymi (znajdują się naprzeciwko siebie na kole barw). Uczucia większości najlepiej chyba oddaje komentarz pewnej kursantki po kilkudniowym fotografowaniu koloru za pomocą obiektywu makro: "Czuję się jak Łazarz. System barw subtraktywnych otrzymujemy ze światła odbitego. które przede wszystkim będą pokazywały kolor. W ten sposób tworzy się kolory w wyniku odejmowania części promieniowania widzialnego odbitego od powierzchni pokrytych barwnikami. ISO 100. Droga prowadząca do kreatywnej fotografii wiedzie poprzez głębsze uświadomienie sobie koloru. Jest najbardziej dominującą barwą wiosną i latem w krajobrazie przyrodniczym i wiejskim.postaw sobie za cel fotografowanie kompozycji.są znane jako subtraktywne barwy podstawowe. choć każdy teleobiektyw makro będzie odpowiedni (lub średni teleobiektyw z funkcją makro czy teleobiektyw z zastosowaniem pierścieni pośrednich). pomarańczową i zieloną. zwany barwami addytywnymi. portret czy budynek. Jest także drugi zestaw barw podstawowych. odkrywa przy okazji. o których mówiłem wcześniej . który nas otacza. korzystając także z innych obiektywów: długich teleobiektywów i zoomów oferujących szeroki kąt. zaczęli robić to za pomocą teleobiektywu makro.fioletową. Dlatego. f/8. szybko skadrowałem tę kompozycję.

W tekście prezentowanym w tej książce mówię o barwach subtraktywnych. 1/60 s. Żółty kolor równoważy główną kucającą osobę w niebieskim ubraniu. pomarańczowym. by obraz pokazywał kolor!". ptaków. co dzieje się z kolorami dookoła. Będąc w terenie. liści. zanim odbije się ono od obiektu. neutralnych kolorystycznie strojach. ładnie obejmują grę kolorów i nawiązują w tonacji do ryb.dopóki będę miał chętnych do uczestniczenia w moich kursach fotografii . aparaty cyfrowe i kamery wideo oraz skanery płaskie i bębnowe wykorzystują system barw addytywnych. nastawiony na 12 mm. . Dwie stojące postacie w jasnych. Podstawowe barwy addytywne. kolory te tworzone są w wyniku dodawania do siebie barwy czerwonej. łodzi. trzeba się upewnić. dają wrażenie barwy białej. rozgwiazd.skup energię i wyobraźnię na czerwonym. drzew. Czasami. Nikon D2X. treść później! Scena ta zwróciła moją uwagę dzięki kolorowi żółtemu. ogrodów lub mostów . magentę (fioletoworóżową) i żółtą. wodospadów. który przełamał zarówno kolor niebieski. f/16. Ekrany telewizorów. Artyści używali ich przez wieki i o nich właśnie powinniśmy pamiętać. monitory komputerów. zielonej i niebieskiej. pracując z kolorem.uzyskuje się addytywne barwy pochodne . mając do czynienia z kolorami podstawowymi. gdzie na ogół ma się mniej kontroli nad tematem do zdjęć.cyjan (zielonobłękitną). Nie szukaj skał. tryb priorytetu przysłony Często mówię i . obiektyw 12-24 mm. kwiatów. Najpierw kolor.będę mówił: "Przede wszystkim chodzi o to. hydrantów przeciwpożarowych. zielonym lub fioletowym. żółtym. można osiągnąć więcej mniejszym nakładem. niebieskim. wychodząc od ciemności. połączone w równych ilościach. jak i otaczające wzory. Barwy addytywne powstają przy wykorzystaniu światła emitowanego. pojawienie się tego żółtego jest plastycznym przełamaniem wzorów złożonych z niebieskiego koloru osób w tle i koszy z rybami na planie przednim.

Obiektyw 70-200 mm. ale oba mają równą siłę. Pomarańczowy i niebieski są kolorami dopełniającymi. znajdującymi się naprzeciw siebie na kole barw. dlatego warto szukać w kompozycjach dodatku kolorów dopełniających. f/5. Ponadto pomarańczowy i czerwony są kolorami analogicznymi. czego przykładem może być niebieski na prezentowanym powyżej zdjęciu (niebieski jest kolorem dopełniającym pomarańczowego). Obiektyw 35-70 mm. nastawiony na 100 mm. w każdej parze kolorów dopełniających jeden kolor jest zimny. a drugi ciepły. o których pomyślałem przed zrobieniem zdjęcia. Ta sama metoda została zastosowana na zdjęciu basenu ze strony 151: analogiczne kolory niebieski i zielony z czerwonym (dopełniający kolor zielonego). 1/400 s Plastyczną siłę tego obrazu tworzy nie tylko jego kompozycja. f/8 .6. ale także relacje kolorystyczne. Zestawienia kolorów analogicznych bywają czasami monotonne. sąsiadującymi na kole barw. tak więc intensyfikują się nawzajem. 1/500 s. nastawiony na 50 mm.

tym samym na jednym zdjęciu miałem trzy podstawowe kolory . Boczne światło wczesnego poranka w połączeniu z żywymi tonami niebieskiego. a to poniżej jest jednym z moich ulubionych. . mogłem więc fotografować basen z góry.dosłownie! Kontrast między żółtą piłką (kolor przybliżający) i niebieską wodą (kolor oddalający) wzmacnia odczucie głębi obrazu. przycisnąłem aparat do klatki piersiowej i strzeliłem trzy ujęcia. zachwycony mnogością kolorów. w momencie gdy pojawia się szczęście. tym większą mam szansę na uzyskanie naprawdę dobrego zdjęcia. Na wprost mnie mała uliczka kończyła się skrętem w lewo lub w prawo. które wydawały się radosne mimo trudności doświadczanych przez większość Kubańczyków. Kilka lat temu na Kubie włóczyłem się zaułkami. 1/250 s  Przez lata fotografowania i opracowywania zdjęć nauczyłem się jednego: im bardziej jestem przygotowany. Stałem na szczycie ponadtrzymetrowej drabiny. Obiektyw 80-200 mm. żółtego i czerwonego stworzyło kompozycję pełną koloru i kontrastu. Szybko przyklęknąłem na jedno kolano. trzymając aparat w rękach. Przez następnych trzydzieści minut mój model 108 razy skoczył do wody. że chłopak miał na sobie czerwoną koszulkę . f/8. ale zanim dotarłem do jej końca. ISO 50. Udało mi się zrobić trochę dobrych ujęć. To. na scenie pojawił się mały kubański chłopak.Kolory mogą wzbudzić sensację .było czystym przypadkiem.

Promienie wschodzącego słońca nie zarejestrują pola słoneczników w postaci prawdziwie żółtego koloru. nastawiony na 50 mm. cel można osiągnąć dopiero kilka godzin po wschodzie. Poświata ta wzbogaciła odcienie fioletu w scenie znajdującej się naprzeciwko plaży: klasyczny chrysler i hotel Colony przybrały nawet bardziej nasycony i elegancki wygląd wskutek kojarzenia odcieni fioletu z królewską władzą. Światło wczesnego poranka lub późnego popołudnia może wzmocnić albo zniszczyć kolor na zdjęciu. trzeba więc bardzo uważać na barwę światła.Obiektyw Nikkor 35-70 mm. ponieważ to światło ma nadmiar barwy pomarańczowej. 1/8 s Tuż przed świtem niebo w Miami Beach miało kolor fioletoworóżowy. . f/11.

bo każdy z nas faworyzuje określone elementy kompozycji. Te trzy wiatraki. pasują do tematu jak ulał. Zarówno zawartość zdjęć. na które natknąłem się po kilkugodzinnych opadach śniegu w zachodniej Fryzji w Holandii. Aby zarejestrować monochromatyczne obrazy zimowych scen ze śniegiem. które nie przedstawiają ludzi. wzór i kolor. Spróbuj zatem zmierzyć się w praktyce z tymi słabymi stronami. Zwróć uwagę. trzeba zaplanować fotografowanie w pochmurne dni lub gdy pada śnieg i wybrać obiekty o prostym. Teleobiektywy mają wąski kąt widzenia. Ćwiczenie: OPANOWYWANIE PODSTAWOWYCH ZASAD KOMPOZYCJI Zgromadź jakieś osiemdziesiąt zdjęć. ciemnym kształcie. 1/30 s. a nie próbą naśladowania czyjegoś stylu. ponieważ te zasady pozwolą nakreślić właściwy kurs i rozwinąć żagle na oceanie pomysłów. kształt. W nagłówku każde kolumny umieść po jednym z następujących tytułów: linia. To zrozumiałe. Podobnie rzecz ma się z docenianiem obrazów monochromatycznych. . f/16. dzięki czemu podkreślają porządek wizualny. Zima jest najlepszym okresem na znalezienie monochromatycznych obrazów drugiego typu. (Jeśli nie jesteś w stanie znaleźć osiemdziesięciu fotografii bez ludzi. może to być osiemdziesiąt zdjęć z ludźmi na każdym z nich). korekcja +1 Docenianie koloru i jego emocjonalnych przesłań jest w oczywisty sposób znaczącym krokiem w kierunku osiągnięcia fotograficznej dojrzałości. Na kartce papieru nakreśl sześć rubryk. że potrzeba robienia zdjęć wypływa z wnętrza i jest reakcją na otaczający świat. Ćwiczenie podstawowych zasad sztuki kompozycji uwolni twoją psychikę.Obiektyw 17-35 mm. najlepiej takich. forma. Są to obrazy składające się z odcieni jednego koloru lub obrazy pozbawione wszelkich kolorów i składające się z czerni.na przykład dwa puste białe fotele bujane na szarej werandzie na tle białego budynku.przy założeniu oczywiście. które chcemy podkreślić. choć zdarzyło mi się fotografować je także w lecie . że jedna lub być może dwie kolumny będą miały więcej zaznaczeń niż pozostałe. jak i ich porządek ujawniają naszą psychikę . bieli oraz odcieni szarości. które kolumny zawierają najmniej zaznaczeń. faktura. Weź ze sobą jedynie teleobiektyw stałoogniskowy lub typu zoom Teleobiektywy spłaszczają perspektywę i zmniejszając wrażenie głębi. jedno po drugim. Teraz zacznij przeglądać krytycznym okiem zdjęcia. Jest ogromnie prawdopodobne. Uwaznie przypatruj się każdemu i w kolumnach zaznaczaj dominujące elementy kompozycji. Są to twoje "słabe strony". co tym bardziej eliminuje otaczający bałagan i pozwala skoncentrować się na specyficznych elementach wizualnych.

że te dwa zdjęcia są bardzo plastycznymi kompozycjami. formie. nastawiony na 55 mm. W drugiej kolejności dochodzą następne elementy: warstwa koloru nieba. Obiektyw 17-55 mm.Obiektyw 12-24 mm. fakturze. Łatwo stwierdzić. 1/15 s. 1/100 s . pozostające w kontraście do zarysu postaci mojego ojca w czerwonym swetrze na tle listew daszku jego tarasu. kształcie. wzór białych listew i forma cieni rzucanych przez te listwy. Plastyczny obraz to taki. wzorze i kolorze. Pierwsze zdjęcie w dużym stopniu wykorzystuje linię schodów i nóg osoby. ISO 200. spodni i schodów. f/11. Bardzo delikatnie włączają się również faktura. faktura włosów i swetra. ISO 200. Podstawowymi elementami drugiego zdjęcia są kształt. kolor i linia. kolorowy i w 100% opiera się na zasadniczych elementach kompozycji: linii. który jest wyrazisty. a także kolor butów. f/22. forma i wzór.

Zjawisko to występuje niezależnie od tego. . Zdjęcia krajobrazowe z ludźmi najczęściej mają większą wartość rynkową niż kompozycje bez ludzi.bardziej się wyróżnia. czy krajobraz jest typowo przyrodniczy. Jeśli włączymy go do rozległego krajobrazu. czy też zurbanizowany lub przemysłowy. W jaki sposób tak mały obiekt może skupić czyjąś uwagę. że jeśli pewnego dnia będą chcieli zarabiać na zdjęciach. tym bardziej niezwykły się wydaje. Obiektyw Nikkor 300 mm Kształt naśladujący literę H i ludzkie postacie tworzą dynamiczną kompozycję ukazującą wielkość i skalę. Podczas warsztatów krajobrazu często mówię moim uczniom. po sfotografowaniu tego krajobrazu powinni zrobić jeszcze jedną ekspozycję zawierającą ludzką postać. a co za tym idzie . 2 SKALA Ludzki kształt jest prawdopodobnie najbardziej rozpoznawalny na całym świecie. choć jest drobiazgiem w kadrze? Odpowiedź leży w podstawowym prawie widzenia: im obiekt jest mniejszy w stosunku do jego otoczenia. nada oczywiste poczucie możliwości i skali.CZ.

który mówi fotografowi. Co to właściwie jest kompozycja? Kompozycja fotograficzna jest w części oparta na porządku i strukturze.Obiektyw 80– Patrząc na powyższe zdjęcie. oddziałuje na emocje oglądających. napięcie i równowaga. jeśli nie wszystkie. Nic bowiem tak szybko nie przyciąga uwagi do skali i otoczenia krajobrazu jak ludzka postać. W sztuce fotografowania istnieje jedna stała: potrzeba tworzenia efektownych i wyrazistych kompozycji. Zdjęcia prezentowane do tego momentu wykorzystywały niektóre. Dwa ostatnie elementy dominują w każdej dobrej kompozycji. o których mówiliśmy. W nawiązaniu do elementów zdjęcia. Każde doskonałe zdjęcie zawdzięcza dużą część swojego sukcesu sposobowi jego kompozycji. elementy kompozycji. piosenki czy nawet sałatki ziemniaczanej. format.w jaki sposób elementy obrazu zostały ułożone. więc reszta tego rozdziału powie o jej różnych istotnych aspektach. że: "To duży statek". KOMPOZYCJA Może przyjść taki dzień. która jest tylko pewnego rodzaju protezą. . Jak w przypadku dobrego opowiadania. ale nie wyobrażam sobie aparatu. kompozycja stanowi ważną część projektowania świetnego obrazu. w którym ustawienie kreatywnej prawidłowej ekspozycji będzie dokonywać się samo w aparacie. nie zaś prawdziwą sztuką komponowania obrazów). o których teraz będzie mowa w szczegółach: wypełnianie kadru. będące interakcją między elementami obrazu. jaki jest najlepszy punkt widzenia lub najlepsze światło. Napięcie. Właśnie ona pozwala widzowi ocenić skalę w danej kompozycji. w kompozycji fotograficznej kilka składników decyduje razem o finalnym sukcesie. Równowaga organizuje te wizualne elementy i nie zmusza widza do główkowania na temat intencji fotografii lub jej znaczenia. (Nawet funkcja Kadrowanie w Photoshopie. Umiejętność ta leży w rękach fotografa i żadna technologia go nie zastąpi. czyli tak naprawdę . nikt nie zaprzeczy.

lecz plastycznym obrazie.Obiektyw Nikkor 300 mm. Elementy kompozycji i reguła trójpodziału (zobacz na stronie 224) dobrze funkcjonują w tym prostym. 1/125 s Ta wiejska aleja wysadzana drzewami. f/16. .kamienia" w postaci rowerzysty ubranego na czerwono . przypominająca trochę procę i mały kamień. jest skomponowana z dwóch równoległych linii zbiegających się w perspektywie i &#8222. ISO 100.najbardziej zbliżający kolor.

poniżej i po obu stronach tematu zdjęcia. mózg ma magiczną zdolność filtrowania dużej części otaczającego nas "hałasu". f/5 6. ale przecież kreatywna fotografia niewiele ma wspólnego z powszechnymi praktykami. i tak dalej. nastawionego na ogniskową 35 mm. że to zdjęcie zbliża się do ideału. po części dzięki zastosowaniu obiektywu 35-70 mm. 1/30 s Wyobraźmy sobie siatkę trójpodziału. Jest to zaskakująco rozwijające ćwiczenie. podczas gdy w rzeczywistości mamy bardzo nieuporządkowaną kompozycję krajobrazu. a intymność wywołuje wstrząs! Fotografując syna mojego sąsiada. a okaże się. główną przyczyną tej nieudolności jest to. nastawiony na 35 mm. że się nie zauważy. którego mamy w wizjerze. ISO 100. Ma osobliwą zdolność do powiększania obrazu. otrzymuję wyrazisty obraz chłopca. WYPEŁNIANIE KADRU Uzyskiwanie odpowiedniej równowagi między elementami zdjęcia wydaje się łatwe. Manuela. Następnie trzeba przesadnie wypełnić kadr: obciąć czoło lub płatki kwiatka. . Obcinanie komuś czoła lub uszu na zdjęciu portretowym nie jest na ogół stosowane. Podczas prowadzonego przeze mnie kursu Sztuka widzenia. że wszystko wygląda dobrze. czytaniu książki w przepełnionej restauracji. umożliwia koncentrację na prowadzeniu samochodu lub na rozmowie z przyjacielem na zatłoczonym deptaku. Mózg czyni to stale. że fotografujemy jedynie łosia. Mózg ludzki "odfiltrowuje" wizualny bałagan i nie pozwala nam zwariować. świadomie eliminując bałagan powyżej. która z kolei dominuje w dwóch trzecich kadru (boczne oświetlenie świetnie oddaje nastrój zdjęcia). że fotografowie ciągle nie potrafią utrzymać rzeczy w odpowiedniej proporcji. Szybkie spojrzenie przez wizjer przekonuje nas. każdemu uczniowi proponuję. jakbyśmy oczekiwali. i umieszczeniu chłopca w lewej trzeciej części tła. Kapelusz mężczyzny (w pobliżu górnej poziomej linii siatki) i jego koszula (w pobliżu dolnej poziomej linii siatki) wzmacniają kompozycyjnie jego wyrazistą twarz. I można być tak skoncentrowanym na łosiu. kiedy patrzymy przez wizjer. a jednak na ogół przeważa kompozycja nieudolna.Obiektyw Nikkor 35-70 mm. Nadmierne wypełnienie kadru pokazuje. skłaniając nas do przekonania. Można czytać gazetę w zatłoczonym autobusie i absolutnie nie słyszeć żywej dyskusji prowadzonej przez dwóch facetów siedzących za nami. Jest to także obraz głębi. by wybrał jeden z dwóch znajomych tematów: człowieka lub kwiat. Każdego dnia nasz wzrok i słuch są bombardowane tysiącami obrazów i dźwięków. iż jego tylne nogi zlewają się z gałęziami pobliskiego drzewa lub że nie wypełnia tak bardzo kadru. z poziomu jego oczu i będąc tak blisko. Zbliżanie się do tematu zdjęcia oznacza tworzenie intymnych relacji. że w kadrze nie mieści się część głowy. Aby nie zwariować od tego natłoku. jak łatwo wywołać u widza wstrząs.

f/4 Patrząc z góry na moją córkę i przepełniając kadr. 1/500 s. Jeśli twoim celem nie będzie wypełnienie kadru.Obiektyw 300 mm. zawsze ustawiaj się dalej od tematu. jak się da. widzą temat fotografii. Nigdy też nie klękaj. co nie jest typowym portretem. Obiektyw Micro-Nikkor 70-180 mm. nie zoomuj teleobiektywem tak blisko. nastawiony na 100 mm. Oczywiście. jeśli chcesz tworzyć wyraziste obrazy o dużym oddziaływaniu. także otrzymuję coś. rób to wszystko! . Brakuje wstrząsu! Jeśli chcesz. by publika spała. że coś jest nie tak. Z drugiej zaś strony. f/5. uśpisz widzów oglądających twoje zdjęcia. by fotografować z niskiego punktu widzenia i nie wspinaj się na schody. właśnie te otaczające rzeczy mówią im. żeby fotografować z perspektywy ptaka. nie na stawiaj ostrości jak najbliżej. ale dostrzegają także wszystkie rzeczy dookoła. 1/90 s Brak wypełnienia kadru nadal jest najważniejszym problemem dotyczącym kompozycji fotograficznej.6.

których wcześniej w ogóle nie zauważałeś. . ze jedna rzecz prowadzi do następnej. Generalną zasadą jest. po czym wybierz się w plener. Po skomponowaniu i zrobieniu zdjęcia spójrz na ekran LCD aparatu. by przez cały tydzień fotografować litery (i/lub liczby). obiektywy i statyw. w tym ćwiczeniu powiedzenie to sprawdza się co do joty. że jeśli temat nie dotyka lub przynajmniej nie jest bardzo blisko brzegów ekranu LCD. Ćwiczenie: JAK WYPEŁNIĆ KADR Jest to jedno z najlepszych moich ćwiczeń.Który z tych dwóch obrazów chciałbyś powiesić na ścianie? Jeśli jesteś podobny do większości ludzi. by zobaczyć wszystko. wybierzesz zdjęcie z lewej. które pomaga w zdobyciu umiejętności wypełniania kadru. Gdy mamy wybór. usiądziemy w pierwszym rzędzie. Mów się. siedzimy na balkonie. co także pomoże ci dostrzec inne niewidoczne poprzednio tematy. Weź aparat. Zobaczysz litery (i liczby).

A gdzie można znaleźć takie litery? Świetnymi miejscami są sklepy z antykami i złomowiska. łodzie. pokrywy włazów. graffiti. tablice rejestracyjne samochodów. używając odpowiedniego obiektywu. Na początku poszukiwań zwracaj uwagę wyłącznie na litery z charakterem i ciekawym kolorem.gdy widzę zdjęcia. zmuszając mnie do zatrzymania się na chwilę i popatrzenia. Litera K zawsze była faworytem Georga Eastmana. Nic dziwnego zatem. na drugim miejscu mamy inny powszechny problem kompozycyjny: nieodpowiednie. zbliżając się lub stosując jedno i drugie.są tak bardzo podekscytowani pasją . W niektórych przypadkach będziesz zmuszony położyć się lub wejść na schody. Pracodawcy pytają o wykształcenie kandydata do pracy. uśmiecham. Z pewnością mam okazję poznawać wyjątkowe fotografie. Wykonując to ćwiczenie. miłość jest ślepa i to właśnie przeszkadza wielu fotografom w rejestrowaniu dobrze zaplanowanych i skomponowanych obrazów. Detektywi pytają o tło wydarzeń. porty i obszary przemysłowe. gdyby jedna ze stron dokonała wstępnie dokładnego sprawdzenia przeszłości partnera? No tak. tablice pamiątkowe są tylko niektórymi miejscami. że nie obchodzi go. znaki drogowe. kłócące się z tematem zdjęcia tło.iter lub liczb. że tematy nie wypełniają kadru. które sprawiają. w których można znaleźć litery i liczby. spośród których poddaję analizie najlepsze trzy. skoro wszyscy uczniowie nad tym pracują). który powiedział "Litera K wydaje się bardzo mocną i ostrą literą". parkomaty.Trzeba wypełnić kadr jedną literą lub liczbą. że nazwa Kodak powstała. a czasami nawet krzyczę . Wagi w sklepach spożywczych. tak naprawdę jest inspirujące i rozwijające.amatorzy i zawodowcy . jak będzie się nazywać jego firma. że się śmieję. z wyjątkiem sytuacji w małżeństwach i kompozycjach fotograficznych! Ile ślubów nie zostałoby zawartych. byleby nazwa zaczynała się i kończyła literą K. Jednak większość przesyłanych zdjęć nie spełnia wymogów dobrej kompozycji (a przecież powinna. ale także stare znaki. gdy Eastman powiedział do swoich współpracowników. Tak więc kontrolowanie tła jest normą w życiu codziennym. Lekarze pytają pacjentów o historię choroby. Sprawdzanie tła jest powszechne. możesz odkryć. Chociaż oglądanie każdego tygodnia ponad 200 zdjęć mogłoby się wydawać zajęciem zniechęcającym. TŁO Każdego tygodnia moi internetowi kursanci przesyłają mi masę swoich prac. Fotografowie . które wywołują pewne uczucia. że masz słabość do pewnych . tablice na budowach. Główna przyczyna polega na tym.

że często zapominają spojrzeć na tło kompozycji i pomyśleć. że nie widzą kłócącego się tła na ekranie wyświetlacza aparatu.oto prawdziwy przykład zaślepienia w miłości! Obiektyw Nikkor 200-400 mm . a nawet później w komputerze . Chęć rejestrowania głównego tematu jest często tak silna.do fotografowania głównego tematu. co tam się dzieje.

Czym jest to białe światło za tym pięknym ptakiem. tak bardzo przeszkadzające w tej kompozycji? To jakby ktoś otworzył drzwi wyjściowe z ciemnej sali kinowej.Obiektyw Nikkor 200-400 mm Zdjęcie poniżej pokazuje. co się dzieje w zoo. f/5. które wcześniej zwracały uwagę na jasne niebo w odległym tle. 1/160 s . Obiektyw 70-200 mm. Zwykłe przekręcenie aparatu z pozycji poziomej do pionowej i przemieszczenie się o kilkanaście centymetrów w prawo pozwoliło mi "zamknąć" te dziury. nastawiony na 200 mm. Jasne światło w tle przeszkadza teraz oglądać "film".6. gdy nie zwracamy uwagi na zmianę kontrastu w tle.

nastawiony na 200 mm. gdy chciałem sfotografować moją córkę Sophie.zostanie zarejestrowane na filmie dokładnie tak jak kadrujemy. f/5. który w odpowiednim ustawieniu za modelem może dać bardzo interesujące efekt. jej siostra Chloe stoi za nią i trzyma sztuczne tło. KADROWANIE W APARACIE Wszystko .Obiektyw 70-200 mm. f/5. Wszystko inne. może zakłócić .6. 1/160 s Innym sposobem na uzyskanie bardziej satysfakcjonujących teł jest wykorzystanie kolorowego materiału o stosunkowo dużej powierzchni. 1/160 s Obiektyw 70-200 mm. poniżej. a to oznacza cały "bałagan" powyżej. nastawiony na 200 mm.i mam na myśli naprawdę wszystko w wizjerze. co znajduje się poza płaszczyzną ostrości (tło i niektóre elementy planu przedniego). Taka sytuacja się zdarzyła. co znajduje się w płaszczyźnie ostrości .6. z lewej i z prawej strony fotografowanego obiektu.

Programy do komputerowej obróbki zdjęć mogą oczywiście zrobić to za ciebie. Nie ma lepszego momentu na zmianę kadru złej kompozycji niż tuż przed naciśnięciem spustu migawki. czy bałagan dookoła sugeruje. . czy tło będzie odgrywało odpowiednią rolę. by zobaczyć. ale po fakcie. nastawiony na 180 mm Pracując ostatnio na zlecenie magazynu "Popular Photography" w parku rozrywki Bush Gardens w Tampa Bay na Florydzie. czy też odwraca od niego uwagę? Jeśli aparat posiada funkcję podglądu głębi ostrości. upewniając się. nastawiony na 180 mm obiektyw 70-180 mm. zwróć teraz większą uwagę na otoczenie tematu zdjęcia. że temat nie wypełnia kadru? Czy tło podkreśla i wzmacnia temat. naciśnij ten przycisk.kompozycję. Czy nie cenisz swojego czasu? obiektyw 70-180 mm. Kiedy to zrobisz. przed naciśnięciem spustu migawki. Następnie otwórz oczy i ponownie spójrz w wizjer. skontroluj obraz w wizjerze od górnego do dolnego brzegu i od lewej do prawej strony albo oddal się od wizjera lub zwyczajnie zamknij oczy na kilka sekund. czy rzeczywiście jest w nim ten sam obraz. Tak więc. który uważasz za prawdziwy. tworząc w pamięci obraz.

W większym zbliżeniu anolis komponuje się w sposób odpowiadający na ciekawość widza i jego chęć oglądania jaszczurki w zbliżeniu. by wypełnić kadr. często najbardziej oczywistą i najłatwiejszą możliwość. Zrobiłem to.podszedłem do siedzącego na liściu palmy anolisa. ale miałem inną. by wiedzieć. kiedy odległość będzie odpowiednia. w istocie nie wypełniłem kadru całkowicie. Mając aparat na statywie. jak pokazuje pierwsza próba na sąsiedniej stronie. przez cały czas nie spuszczałem jednego oka z obrazu w wizjerze. by wypełnić kadr: zbliżyć się do obiektu. Nie mogłem tego zrobić poprzez zmianę ogniskowej. by moje ruchy były wolne i nie zwracały uwagi. uważając. . Jednak. nastawiłem najdłuższą ogniskową 180 mm.