BEZPŁATNA GAZETA REGIONU TORUŃSKIEGO | NR 124(1) | DOŻYNKI 2017 | ISSN 4008-3456 | NAKŁAD 25 000 EGZ.

|

www.pozatorun.pl

na dożynki

Zaczynamy dożynki!
Przełom sierpnia i września to czas na podsumowanie żniw oraz Święto Plo-
nów. Tegoroczne zbiory przedstawiamy w analizach, raportach i wywiadach
w specjalnym wydaniu „Poza Toruń”

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
2 FELIETONY
W ydawca „P oza T oruń ” korzysta i poleca usługi kancelarii prawnej „P łaza i W spólnicy ” stopka redakcyjna
Redakcja „Poza Toruń”
Toruń, ul. Skłodowskiej-Curie 41
redakcja@pozatorun.pl

Chleba naszego
kto to zauważa, bo co piekarnia, to chodów... Rolnicy o tym wiedzą. Kontakt do redakcji
inna cena. Pojawiają się za to opi- Nie mogą o tym zapomnieć, bo to GSM 733 842 795
nie naukowe i paranaukowe twier- oni przez cały rok żyją ziemią i jej Wydawca

powszedniego
dzące, że chleb wcale taki zdrowy płodami. Kto na roli nie pracował,
Fundacja MEDIUM
nie jest i człowiek generalnie przez ten nie zrozumie znoju rolnika.
Redaktor naczelny
niego tyje, a to z kolei powoduje Jego pracy w niedziele i wszystkie
Radosław Rzeszotek
RADOSŁAW RZESZOTEK stany chorobowe. Teorie te za- święta, modłów o dobrą pogodę,
redaktor naczelny pewne wkrótce zostaną zastąpione rozpaczy po powodzi lub pożarze. Redaktor wydania
przez inne, które udowodnią, że Dożynki to święto ludzi wsi, Kinga Baranowska
jest dokładnie odwrotnie. nagroda za rok harówy, dzień, Sekretarz redakcji
Kiedy byłem dzieckiem, moja czego składając życzenia swoim
I choć czasy się zmieniają, to na w którym rolnikowi wreszcie wol- Łukasz Piecyk
babcia przed rozkrojeniem chleba dzieciom, z powagą powtarzał:
robiła na nim znak krzyża. Wy- „żeby nie zabrakło ci nigdy chle- myśl o głodzie w pierwszej kolej- no sobie pofolgować. Dlatego gdy Dział reportażu i publicystyki
dawało mi się to wtedy całkiem ba”. ności do głowy nadal przychodzi zobaczycie dziś uśmiechniętego Robert Kamiński
naturalne, nie zastanawiałem się, Dziś chleb, jak wiadomo, towa- nam kanapka. Nawet w środku faceta z kuflem piwa (ewentualnie Dział informacyjny
dlaczego to robi. Potem dziadek rem jest dość powszechnym i nikt zimy, kiedy prawie nikt nie zasta- z flaszką w kieszeni), pozdrówcie Michał Ciechowski,
opowiedział mi o wojnie i głodzie, już chyba nie wyobraża sobie, że nawia się, jakim cudem udało się go i życzcie dużo siły. Przyda mu Katarzyna Ochocka,
którego przez nią doświadczył. mogłoby go zabraknąć. Ba, nawet wypiec bułeczkę, gdy za oknem się. Bez niej nie będzie w zimę co Piotr Gajdowski
Dopiero wtedy zrozumiałem, dla- gdy podrożeje o parę groszy, mało zielone są tylko karoserie samo- jeść. Kultura
Michał Ciechowski

Cytat numeru Sport
Karol Żebrowski
REKLAMA

‘‘
Karol Przybylski
(GSM 665 169 292),
Justyna Tobolska
(GSM 603 285 530)
Iwona Zuchniak
(GSM 500 324 572),
Małgorzata Kramarz
Ewentualny brak dotacji spowoduje (GSM 607 908 607),
reklama@pozatorun.pl
bankructwo małych gospodarstw, tych do Korekta
Piotr Gajdowski
15 hektarów.
Będą je przejmowały wielkie Skład

gospodarstwa. Już teraz są one praktycznie
Studio Poza Toruń
Druk
niezależne. Drukarnia Polska Press Bydgoszcz
prof. Wojciech Knieć
ISSN 4008-3456
Zakład Socjologii Obszarów Rustykalnych Redakcja nie odpowiada za treść
Instytut Socjologii UMK ogłoszeń.
***
Na podstawie art.25 ust. 1 pkt 1b ustawy
z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim
i prawach pokrewnych Fundaccja ME-
DIUM zastrzega, że dalsze rozpowszech-
nianie materiałów opublikowanych w “Poza
Toruń” jest zabronione bez zgody wydawcy.

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
4 RAPORT

Najgorzej wypadł rzepak
Żniwa powoli się kończą. W tym roku rolnicy zmagali się głównie z deszczem i chwastami
Michał Ciechowski | fot. Łukasz Piecyk
ich od 20 do 30 proc. mniej niż kosów. Rąk do pracy brakuje.
w latach poprzednich. Zbiory, które A tej jest naprawdę dużo. W peł-
powinny rozpocząć się w połowie ni zautomatyzowane rolnictwo jest
lipca, przesunęły się o prawie dwa dużym ułatwieniem. Posiadanie
tygodnie. W wielu przypadkach kombajnu czy maszyny prasującej
nasiona zaczęły porastać i pękać. belki, oprócz oszczędności czasu,
Już z nadejściem sierpnia rolnicy daje także możliwość dodatkowego
mogli liczyć straty. zarobku na polu sąsiada.
Trochę lepiej sytuacja przedsta- Za hektar pracy kombajnu za-
wia się wśród innych zbóż. Z żytem płacić trzeba ok. 300-350 zł. Godzi-
większych problemów nie ma, po- na prasowania belek to koszt od 120
dobnie jak z pełnym jęczmieniem. zł do 150 zł.
- Problem pojawił się przy psze- Ceny te stopniowo wzrastają od
nicy, u której ziarna są jakościowo lat. Nie mniejsze koszta są także
niskie – tłumaczy gospodarz spod w skupach zbóż. Średnie ceny netto
Bydgoszczy. – Nie obyło się rów- za tonę rzepaku wynoszą 430 zł, za
nież bez chorób, wśród których pszenicę konsumpcyjną otrzyma-
szczególnie zauważalna była rdza my trochę ponad 500 zł. Żyto oraz
zbożowa, objawiająca się rudawy- jęczmień paszowe to koszt 420 zł.
mi plamami na liściach, atakująca O 10 zł drożej za tonę rolnik sprze-
jeszcze nierozwinięte ziarna. Przez da jęczmień browarny. Cena owsa
zimną wiosnę w odpowiednim wyniesie 450 zł, gryki zaś 1590 zł.
stopniu nie zadziałały opryski, co Kolejki przy skupach już są za-
sprawiło, że zmorą rolników stały uważalne. Większość gospodarstw,
się również chwasty i ślimaki. które nie mają jak rozwiązać pro-
Jak podkreślają rolnicy, mo- blemu odpowiedniego przecho-
kra ziemia prawdopodobnie nie wywania plonów, odwozi zebrane
oszczędzi roślin okopowych – zboże w jednym czasie, a punkty
głównie ziemniaków, które po wy- skupowe nie są w stanie na bieżąco
Rok dla kukurydzy jest sprzyja- suszę, wpłynęła negatywnie na energii odnawialnej i roślin ole- kopaniu mogą nie przetrwać nawet wywozić ich do magazynów. A żni-
jący, dla zbóż zaś niekoniecznie. oziminę. Swoje zrobiły także bez- istych Kujawsko-Pomorskiego zimy. wa z pewnością potrwają jeszcze
O rzepaku rolnicy nawet nie chcą śnieżna zima, mokra wiosna i ma- Ośrodka Doradztwa Rolniczego Zapominając o negatywnych kilka dni.
mówić – z takimi opiniami w tym jowe przymrozki. Deszczowy lipiec w Minikowie. – Jest to efekt dłu- skutkach deszczu, rolnicy znajdują - Ze statystyk wynika, że w wo-
roku spotkać się można najczę- opóźnił zbiory, zaś dodatkowych giej i zimnej wiosny. Obfity, sierp- w opadach także plusy – pogoda jewództwie kujawsko-pomorskim
ściej. Skutki deszczowego począt- zmartwień rolnikom przysporzyła niowy opad deszczu uniemożliwiał pozwoliła roślinom na wyższy niż w 100 proc. zebrano już jęczmiona
ku lipca dopełniła sierpniowa nawałnica, która w drugim tygo- wjazd w pole ciężkim sprzętem, co w latach ubiegłych wzrost zbóż. ozime, rzepaki zaś są na granicy
nawałnica. Kto z pól nie zdążył dniu sierpnia przeszła gwałtownie przedłużyło zbiory o kolejne dni. Cieszą się także gospodarze upra- ponad 90 proc., a jęczmień jary 60-
zebrać plonów, mógł już tylko li- przez Polskę, kładąc i niszcząc to, Na ziemi położyło się wymłócone wiający kukurydzę, której rok ten 80 proc. – wylicza Adam Piszczek.
czyć straty. co pozostało na polach. i wylęgnięte zboże. Ten, kto zdążył sprzyjał najwięcej. W najbliższym – Na tę chwilę żniwa na południu
- Porównując z ubiegłymi lata- wszystko zebrać, może mówić o na- czasie ona także zniknie z pól. regionu są już zakończone, na pół-
Do żniw rolnicy przygotowują mi, tegoroczne żniwa rozpoczęły prawdę wielkim szczęściu. - Z roku na rok nie ma osób nocy zaś jeszcze trwają. Sytuacja
się przez cały rok, a o ich jakości się bardzo późno, bo w ostatnim W tym roku szczególnie ucier- chętnych do pomocy przy zbiorach jest zróżnicowana, jeżeli nic już rol-
w kolejnym roku świadczy już je- tygodniu lipca – podkreśla Adam piał rzepak, którego plony z pew- – dodają pytani przez nas rolnicy. – ników nie zaskoczy, zebranie plo-
sień. Ta miniona, przez panującą Piszczek, starszy specjalista ds. nością nie są rewelacyjne. Mamy Tak jest w przypadku żniw i siano- nów jest tylko kwestią dni.
REKLAMA

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
REKLAMA 5

Wyjątkowe możliwości
ubezpieczeniowe dla rolników
Aż do 65% składki ubezpieczenio- pieczeń dedykowanych branży cześnienie gospodarstw rolnych
wej zostanie zwrócone rolnikom rolnej. Pracownicy Grupy FST wraz z przestawieniem produkcji
z krajowego budżetu! Na doto- wiedzą, iż każdy klient jest inny na osiągnięcie jak największej wy-
wane polisy przeznaczono 900 i ma własne potrzeby. Dla każde- dajności w hodowli zwierzęcej spo-
mln zł – aż 700 mln zł więcej niż go klienta przygotowują program wodowało konieczność bazowania
przed rokiem. Zwiększenie po- ubezpieczeniowy „szyty na mia- na paszach dostarczanych przez
ziomu dopłat ma na celu dalszą rę”, dostosowany do faktycznych wyspecjalizowane w jej wytwarza-
popularyzację ubezpieczeń upraw jego potrzeb. Jest on indywidu- nie podmioty zewnętrzne. Oprócz
rolnych i zwierząt gospodarskich. alnie wynegocjowany, przy czym zalet wynikających z takiej formy
Ubezpieczyć można najbardziej najczęściej uwzględnia nie tylko żywienia zwierząt występują rów-
powszechne uprawy - zboża, ubezpieczenia obowiązkowe, lecz nież ryzyka związane z niedocho-
ziemniaki, rzepak, kukurydzę, także ubezpieczenia dobrowolne, waniem przez producenta paszy
buraki cukrowe, rośliny strączko- które gwarantują kompleksowość odpowiednich standardów i w kon-
we, a także zwierzęta – bydło, świ- ochrony ubezpieczeniowej, a tym sekwencji narażenie zwierząt na za-
nie, konie, owce, drób, kozy. samym zabezpieczają cały ma- trucia pokarmowe, a hodowców na
jątek i działalność realizowaną wymierne straty finansowe. Tego
Brak ubezpieczenia majątku przez rolnika. typu szkody mają najczęściej prze-
w przypadku szkody może przy- O ile ubezpieczenia upraw od bieg katastroficzny. W ich wyniku
nieść znaczne straty, czasami nawet negatywnych skutków działań pada od 70 do 90% stada. Zabez-
całego dorobku rolnika. Jak wia- czynników pogodowych wśród pieczeniem się na wypadek zaist-
domo, każda osoba fizyczna zaj- producentów rolnych cieszą się nienia tego typu zdarzeń mogą być
mująca się działalnością rolniczą, dużym zainteresowaniem, to ubez- właśnie ubezpieczenia zwierząt.
posiadająca areał użytków rolnych pieczenia zwierząt nadal zawiera Grupa Brokerska FST posiada
przekraczający łącznie 1 ha i opła- wąska grupa podmiotów z bran- wieloletnie doświadczenia w ob-
cająca w części lub całości poda- ży rolnej. Pomimo że zwierzęta słudze zarówno wielkoobszaro-
tek rolny, ma obowiązek zawarcia są narażone na ryzyka związane wych, jak i indywidualnych go-
ubezpieczeń obowiązkowych OC Warto się ubezpieczyć w trosce o nasze zbiory. z ich hodowlą w dużo większym spodarstw rolnych. Pracownicy
rolnika i budynków rolniczych. stopniu niż budynki, w których są Grupy FST brali udział w likwida-
Dodatkowo z przepisów ustawy skać dopłatę do składki ubezpie- mrozków wiosennych; dla produk- hodowane, to najczęściej budynki cji szeregu szkód, którymi zostali
o ubezpieczeniach upraw rolnych czeniowej – sięgającą nawet do 65% cji zwierzęcej (tj. bydła, koni, świń, gospodarcze są ubezpieczane, na- dotknięci rolnicy. Stanowili oni
i zwierząt gospodarskich wyni- jej wysokości. Dopłaty z budżetu drobiu, owiec, kóz) - od huraganu, tomiast inwentarz żywy pozostaje faktyczne i merytoryczne wspar-
ka obowiązek zawarcia umowy państwa przysługują w związku powodzi, deszczu nawalnego, gra- na wyłącznym ryzyku hodowcy. cie dla rolników w walce z ubez-
ubezpieczenia przez rolnika, któ- z zawarciem umów ubezpieczenia du, pioruna, obsunięcia się ziemi, Może to dziwić, zważywszy na dużą pieczycielami o odszkodowania.
ry uzyskał płatności bezpośrednie od wystąpienia następujących zda- lawiny, uboju z konieczności. szkodowość, jaka występuje przy Jednocześnie warto podkreślić,
do gruntów rolnych. Obowiązek Polisy dotowane z budżetu pań- hodowli zwierząt. Oprócz często iż na serwis brokerski Grupy FST
rzeń: dla produkcji roślinnej (tj.
ten uważa się za spełniony, jeżeli stwa można zawierać z pięcioma występujących w rolnictwie poża- obok klasycznych usług pośred-
ochroną ubezpieczeniową objęte upraw m.in. zbóż, warzyw grun- towarzystwami ubezpieczenio- rów zabudowań gospodarczych, nictwa składają się także usługi
jest minimum 50% powierzchni towych, ziemniaków, buraków wymi, z którymi umowę zawarło gdzie skutki pożaru na inwentarz z zakresu doradztwa podatkowe-
upraw od co najmniej jednego z na- cukrowych, roślin strączkowych, Ministerstwo Wsi i Rozwoju Rol- żywy są najczęściej tragiczne, na go i prawnego. Co ważne, Klient
stępujących ryzyk: powodzi, gradu, drzew i krzewów owocowych) – od nictwa. Najkorzystniejszą ofertę szkodowość przy hodowli zwierząt korzysta z tak szerokiej oferty bez
suszy, przymrozków wiosennych, huraganu, powodzi, deszczu nawal- ubezpieczeniową pomaga rolni- wpływają także czynniki związane ponoszenia jakichkolwiek dodat-
ujemnych skutków przezimowania. nego, gradu, pioruna, obsunięcia kom wybrać Grupa Brokerska z wypadkami, chorobami i zatru- kowych kosztów. Wynagrodzenie
Jednocześnie zgodnie z powyższą się ziemi, lawiny, suszy, ujemnych FST. Zajmuje się ona m.in. po- ciami związanymi z zastosowaniem brokera stanowi bowiem prowizja
ustawą producent rolny może uzy- skutków przezimowania lub przy- średnictwem w zawieraniu ubez- nieodpowiedniej paszy. Unowo- uzyskiwana od ubezpieczyciela.

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
6 FOTORELACJA

Obecni od lat
W naszym archiwum mamy tysiące zdjęć z imprez dożynkowych z ca-
łego powiatu. Nasi fotoreporterzy od zawsze śledzą gminne wydarzenia
z okazji Święta Plonów. Wspomnijmy dotychczasowe dożynki na zdję-
ciach Piotra Lampkowskiego, Łukasza Piecyka i Adama Zakrzewskiego.
Tegoroczne galerie jak zwykle na www.pozatorun.pl

REKLAMA

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
FOTORELACJA 7

REKLAMA

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
8 HISTORIA

„Gębie mojej daj dostatek chleba…”
Dożynki to stare święto pochodzenia pogańskiego. Zakorzenione od wieków w naszej kulturze jest okazją
do wyrażenia radości z powodu urodzaju i obfitych zbiorów. I choć jest świętem wyczekiwanym przez rolni-
ków przez cały rok, to dziś niewiele ma już wspólnego ze swoim pogańskim pierwowzorem
Robert Kamiński
Radość z obfitości plonów najtraf- w naszym kraju, stąd też istniały działań było w pierwszym rzędzie
niej ujął nasz XVII-wieczny poeta obchody święta urodzaju. podkreślenie i uwypuklenie spo-
Wespazjan Hieronim Kochowski W wieku XVI, wraz z rozwojem łecznej roli warstwy chłopskiej.
w „Psalmodii polskiej”: „Panie! gospodarki folwarcznej, dożynki Z kolei po II wojnie światowej,
I za to dziękować Ci trzeba, żeś zmieniły nieco charakter. To właści- wraz z nastaniem Polski Ludowej,
gębie mojej dał dostatek chleba”. ciele majątków ziemskich byli tymi, odżegnano się całkowicie od religij-
którzy urządzali je dla wszystkich nego wymiaru święta i uczyniono
Historia tego rolniczego święta pracujących przy żniwach: dla pra- je obchodami par excellence świec-
jest prawdopodobnie równie stara cowników najemnych, służby fol- kimi. Wprawdzie również i Polska
jak samo uprawianie ziemi. Czło- warcznej oraz oczywiście samych Zjednoczona Partia Robotnicza
wiek od czasów osiadłego rolnictwa chłopów. Święto było nagrodą za wykorzystywała święto plonów do
uprawiał pole, trudził się, mozolił, trud, jaki rolnicy włożyli w uprawę celów propagandowych, jako je-
a później cieszył się jego urodza- ziemi i w same żniwa. Bawiono się den z elementów budujących nową
jem. Ta pierwotna radość jest dziś zawsze hucznie i do białego rana. socjalistyczną ojczyznę, ale były to
dokładnie taka sama, jak wiele ty- Dzień następny był dniem wolnym działania całkowicie pozbawione
sięcy lat temu. To dlatego święto od pracy. W pełni zasłużonym. wymiaru religijnego.
trwa i jest tak chętnie obchodzone. W czasach zaborów dożynki nie Dopiero wraz z nadejściem je-
Dożynki to święto plonów. straciły niczego ze swojego cha- sieni ludów, po roku 1989, dożyn-
Obchodzi się je dla uczczenia po- rakteru głównie z tego powodu, że ki nabrały, wydaje się, że po raz
myślnego ukończenia żniw i prac jeszcze wtedy święto to nie wiązało pierwszy, charakteru ściśle chrze-
polowych. Rolnicy świętują swój się z polityką. Pewne zmiany nastą-
całoroczny trud, jaki włożyli piły dopiero po odzyskaniu przez ścijańskiego. Stare pogańskie świę-
w uprawę ziemi. Polskę niepodległości. W okresie to zaczęto otwarcie łączyć z dzięk-
Proweniencja dożynek nie jest międzywojennym daje się już za- czynieniem składanym Bogu oraz
pewna, ale powszechnie uważa się, uważyć dość wyraźny podział na Matce Boskiej. Dzisiejsze dożynki
że narodziły się z pierwotnego kul- dożynki gminne, powiatowe i pa- rozpoczyna msza święta, a kapłan
tu roślin i drzew. Jest to zatem świę- Obraz „Dożynki” Michała Stachowicza z 1821 roku. rafialne. Wówczas to gospodarzami składa wyrazy wdzięczności chrze-
to bardzo stare, wywodzące się z ar- dożynek byli nie właściciele ziem- ścijańskiemu Bogu za obfitość.
chaicznego rolnictwa i z pewnością odeszło do lamusa: ze względów nia pola po żniwach), wieniec (po- scy, ale przedstawiciele administra- Dawna pogańska magia święta
dużo starsze niż sama państwowość praktycznych dożynki świętuje się nieważ najważniejszym symbolem cji państwowej rożnych szczebli. dożynek została już zatracona bez-
polska. współcześnie w dzień wolny od tego święta jest wieniec żniwny), W ten sposób dożynki, święto od powrotnie. Starzy bogowie Słowian
Dożynki, etnicznie rzecz biorąc, pracy, zazwyczaj w pierwszą nie- wieńcowe. Poza tym istniał cały wieków całkowicie apolityczne, oddali pieczę nad urodzajem Matce
to święto słowiańskie. Narodziło się dzielę po zakończeniu żniw. Stąd szereg nazw lokalnych, charaktery- związało się na czas jakiś z poli- Boskiej.
na długo zanim na Ziemi pojawił nie we wszystkich regionach Polski stycznych ściśle dla danego regionu. tyką. Służyło władzy jako swego Szeroko rozpowszechnionym
się Chrystus, zatem w sensie reli- obchodzone jest ono w tym samym Na przykład na Śląsku Opolskim rodzaju narzędzie propagandowe zwyczajem ostatnich lat są piel-
gijnym jego pochodzenie jest ściśle czasie. funkcjonowała nazwa żniwniok. podkreślające sukcesy własnej po- grzymki do sanktuariów maryj-
pogańskie. Zanim utrwaliła się nazwa po- W państwie polskim dożynki lityki rolnej. Mimo że obchody or- nych, zwłaszcza na Jasną Górę
Od samego początku obchodzo- wszechnie dziś obowiązująca: do- obecne były oczywiście od samego ganizowały samorządy, parafie lub w Częstochowie. To tu odbywają
no je w okresie równonocy jesien- żynki, Słowianie określali je roz- początku jego istnienia. Od czasu kółka rolnicze, to w rzeczywistości się największe uroczystości dożyn-
nej, a więc 23 września. Obecnie tak maicie: obrzynki, wyżynki, okrężne pierwszych Piastów rolnictwo było w międzywojniu szło o propagandę kowe, w których uczestniczą piel-
ścisłe przestrzeganie daty dożynek (od dawnego zwyczaju obchodze- podstawową formą gospodarki Stronnictwa Ludowego. Celem tych grzymi z całej Polski.
REKLAMA

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
EDUKACJA 9

Rolnik chce się edukować
mianach, różnice w ich wczesności, stwem rolno-spożywczym w celu
stan skuteczności ochrony roślin zwiększania dochodów gospo-
na plantacjach czy wielkość i jakość darstw rolnych oraz poprawy wa-
spodziewanego plonu. runków życia na wsi - tłumaczy
W trakcie warsztatów podej- Piotr Sawa, specjalista ds. fundu-
mowane są m.in. rozmowy o agro- szy unijnych KPODR w Miniko-
Do zadań Kujawsko-Pomorskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego należy m.in. technice, o kłopotach związanych wie. - Do naszych zadań należy
z terminem i jakością siewu, walką m.in. doradztwo technologiczne,
pomoc w ubieganiu się o dofinansowania z UE ze szkodnikami, nawożeniem i wie- wspieranie rozwoju małej przed-
loma innymi zagadnieniami, które siębiorczości, wdrażanie programu
Michał Ciechowski | fot. Łukasz Piecyk nurtują gospodarzy. rolnośrodowiskowego czy pomoc
- Staramy się dopomóc przez rolnikom w ubieganiu się o przy-
konkretną, bezpośrednią poradę znanie pomocy finansowej ze środ-
lub pomagamy w nawiązaniu kon- ków pochodzących z funduszy Unii
taktów nie tylko z hodowcami od- Europejskiej lub innych instytucji
mian, ale i innymi przedstawiciela- krajowych i zagranicznych.
mi firm nasiennych, chemicznych Na jakie wsparcie mogą więc
czy nawozowych, o które dopytują liczyć rolnicy? Z pewnością jest to
producenci - tłumaczy przedstawi- dofinansowanie związane z restruk-
ciel KPODR Oddział w Przysieku. - turyzacją małych gospodarstw, ich
Staramy się trafiać z doradztwem na modernizacją czy wsparciem mło-
obszary gminne, do konkretnych dych rolników. Rolnicy otrzymują
odbiorców, także z niewielkich go- też dofinansowanie na podstawie
spodarstw, którzy konkretnymi za- wielkości posiadanego gruntu –
gadnieniami są zainteresowani lub warunkiem tej pomocy jest rów-
poszukują wsparcia. Jedne z takich nież stosowanie ekologicznych
warsztatów polowych odbędą się 5 metod uprawy, które chronią róż-
września w Grubnie podczas Dnia
Kukurydzy, gdzie na naszym polu norodność biologiczną, jakość gle-
demonstracyjnym prezentujemy 66 by i wody oraz ograniczanie emisji.
bardzo różnorodnych jej odmian. Polska wieś zmienia się od lat.
Są to w przeważającej liczbie naj- Szczególne znaczenie miała dla niej
nowsze polskie i zagraniczne mie- mechanizacja. Na polach stosowa-
szańce kukurydzy w różnym typie na jest uprawa mechaniczna lub
użytkowania. uproszczona. Popularnością cieszy
Z perspektywy ośrodka polski się także ta specjalistyczna, reali-
rolnik chce zdobywać nową wiedzę, zowana przy pomocy odpowied-
Szkolenia, dofinansowania i pro- się wraz z końcem lipca i dopiero północnych krańców zjadą w ostat- poszerzać swoje umiejętności, a co nich agregatów uprawowych, nie
blemy związane z tegorocznymi w trzecim tygodniu sierpnia prace nich dniach sierpnia. Zmagający za tym idzie możliwości rozwoju. zaś pługów. Nieodwracane są więc
zbiorami to główne tematy roz- miały się ku końcowi. się z problemami rolnicy pomocy Nie zawsze jednak może uczest- skipy, nie jest również dodatkowo
mów, podejmowane przez eks- Podobnie jak w ubiegłym roku szukają w ośrodkach doradztwa niczyć w takich spotkaniach ze przesuszona gleba. Rolnicy stosują
pertów z Kujawsko-Pomorskiego tym razem również największy rolniczego. względu na terminy ich realizacji. także tzw. siew na gotowo, gdzie
Ośrodka Doradztwa Rolniczego. problem sprawiła sama natura. - Pomoc w rozwiązywaniu pro- Część odbywa się w najgorętszym zamiast pielęgnacji ręcznej jest on
Sprawdzamy, jak wspierani są rol- W ubiegłym roku we znaki dała się blemów to jeden z celów naszej okresie żniw. od początku do końca prowadzony
nicy z regionu. susza, która spowodowała mniejszy działalności - dodaje Stanisław Rolnicy mają okazję również mechanicznie ochroną chemiczną.
wzrost zbóż. Wyglądające „na oko” Szwejka. - Obecnie znajdujemy skorzystać z innych form pomocy, - Dziś nie ma armii ludzi jak
- Tegoroczne zbiory nie zachwy- na dojrzałe kłosy często w środku się w okresie, w którym przygo- które realizowane są za pośrednic- sprzed lat, która weszłaby na pole
cają - mówi Stanisław Szwejka, były puste. W tym roku to deszcz towujemy się do siewu rzepaku, twem ośrodka. i je pielęgnowała - podsumowu-
specjalista ds. produkcji roślinnej był jednym z największych wro- a niebawem do zbioru kukurydzy. - Podstawowym zadaniem Ku- je Stanisław Szwejka. - Wszystko
z Kujawsko-Pomorskiego Ośrod- gów rolników. Mokra ziemia nie W najbliższym czasie organizuje- jawsko-Pomorskiego Ośrodka z biegiem czasu się zmienia. Każdy
ka Doradztwa Rolniczego Oddział miała szans się osuszyć, silne opady my dla rolników cykl terenowych Doradztwa Rolniczego w Miniko- rok przynosi nowinki technolo-
w Przysieku (na zdjęciu). - Żniwa kładły rzepak, który pękał lub po- szkoleń związanych z jej uprawą, wie jest udzielanie wszechstronnej giczne, ale także problemy, którym
rozpoczęły się dosyć późno, co było rastał. Na pola gospodarze z połu- aby praktycznie ukazywać (i poszu- pomocy rolnikom, mieszkańcom wspólnie staramy się przeciwsta-
efektem długiej i chłodnej wio- dniowej części regionu wyjechali kiwać) różnorodność cech morfo- obszarów wiejskich oraz przedsię- wiać, znajdując coraz to nowsze
sny. Maszyny na polach pojawiły pod koniec lipca, a rolnicy z jego logicznych w poszczególnych od- biorcom związanym z przetwór- rozwiązania.
REKLAMA

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
10 WYWIAD

Wszystko idzie na zachód
O rolnictwie ekologicznym, wsparciu z Unii Europejskiej i o rynku zbytu rozmawiamy z Waldemarem
Kozłowskim z gospodarstwa ekologicznego w Tytlewie, w gminie Lisewo
Michał Ciechowski | fot. Łukasz Piecyk
Rolnictwo ekologiczne jest dziś rol- bactwo? Jak wygląda rynek zbytu?
nictwem ekstensywnym, mikroob- Od lat większych problemów Zboże jeszcze nie urośnie, a już są
szarowym? Raczej stylem życia niż z robactwem nie widzę. Być może chętni, by je kupić. Wszystko jed-
sposobem na zarabianie pieniędzy? mszyce i inne insekty przechodzą nak idzie na zachód, m.in. do Nie-
Na pewno jest to styl życia, aby na te dorodniejsze rośliny? Być miec czy Holandii. Przez dziesięć
praca była zgodna z przekonania- może przyzwyczaiły się do opry- lat nie sprzedałem ziaren na rynek
mi rolnika. Produkcja ekologiczna sków. Oczywiście odchwaszcza- lokalny. A i opłaca się to bardziej
łączy przyjazne środowisku prak- nie wykonujemy mechanicznie, cenowo. Mam 37 hektarów eko-
tyki gospodarowania i pozytywnie przy użyciu bron, obsypników, logicznego jęczmienia, gdybym
wpływa na środowisko naturalne. a w ogrodnictwie nawet ręcznie. wszystko chciał sprzedać tu, różni-
Jest również odpowiedzią na zmie- Podstawowym instrumentem ogra- ca w kosztach byłaby zauważalna.
niającą się strukturę popytu na niczania zachwaszczenia jest wła-
rynku. Konsumenci skłaniają się ściwie zaplanowany płodozmian. Dlaczego warto postawić na zboże
ku produktom ekologicznym, chcą z ekologicznych upraw?
je kupować i zazwyczaj płacą za nie Jak wyglądała uprawa ekologiczna Jest to w stu procentach zdrowy
wyższą cenę niż za produkty, któ- dekadę temu, a jak jest obecnie? towar. W zwykłych ziarnach wy-
re nie zostały wytworzone takimi Kiedyś było łatwiej. Silny złoty krywane są substancje chemiczne,
metodami. Czy jest to sposób na sprawiał, że dofinansowania z Unii ponieważ kłos je wciąga do środ-
zarobek? I tak, i nie. Jeżeli mówimy były bardziej opłacalne. Choć dziś ka. Zboże później trafia do młyna,
o wersjach produktów przetworzo- jest słabiej, dotacje wciąż nam a wraz z chlebem ląduje na naszych
nych, jak najbardziej. W innym wy- pieniędzy, które trzeba przeznaczyć nięcie się do przełomu XIX i XX uprawy rekompensują. stołach. I my tę chemię zjadamy.
padku nie zawsze. na uprawy. Stosowane w tradycyj- wieku, kiedy nie stosowano che- W jakimś stopniu ma to z pewno-
nym rolnictwie środki chemiczne mii. Oczywiście dziś naszą pracę Jak przedstawiają się kryteria rol- ścią wpływ na ludzki organizm.
Co skłoniło pana do rozpoczęcia są dosyć drogie. Z mojej perspek- ułatwia wysoki stopień zmechani- nictwa ekologicznego?
przygody z taką formą rolnictwa? tywy nie ma ryzyka większych strat zowania, więc jest to pewne odcią- Są to nie tylko wymogi dotyczące Jak podsumowałby pan tegoroczne
Pomysł, aby stworzyć gospodarstwo w momencie zniszczenia upraw żenie, jednak wszystkie działania, uprawy roślin i chowu zwierząt. żniwa?
ekologiczne, zrodził się w chwili przez nawałnice czy gradobicia. które podejmiemy, są szczegółowo System obejmuje bowiem także Z pewnością były one bardzo trud-
wejścia Polski do Unii Europejskiej zaplanowane i przemyślane. przetwórstwo surowców eko-rolni- ne. Dla ekologii mokry rok nie jest
w 2004 roku. Głównie przekonały Czym różni się uprawa zboża eko- czych oraz zasady znakowania pro- korzystny, zwłaszcza z uwagi na
mnie do tego większe dofinansowa- logicznego od form tradycyjnych? Jak w gospodarstwie ekologicznym duktów przeznaczonych do obrotu. szybko rosnące chwasty. Porównu-
nia dla rolnika i mniejsze nakłady Mówiąc najprościej, jest to cof- zwalcza się chwasty, choroby i ro- jąc z latami ubiegłymi – jest gorzej.
REKLAMA

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
PRAWO 11

Nowa stara
na rynkach wybranych produktów
rolnych i żywnościowych w ramach
Wspólnej Polityki Rolnej, admini-
strowanie potencjałem produkcyj-

agencja rolna
nym winorośli i wina, monitoring
rynku cukru, Fundusze Promocji,
systemy jakości, wsparcie działań
informacyjnych i promocyjnych
realizowanych przez grupy produ-
centów na rynku wewnętrznym,
realizacja programu dla szkół,
Od września nie będzie już Agencji Nieruchomości wsparcie dla pszczelarzy, które do
tej pory realizowała Agencja Rynku
Rolnych i Agencji Rynku Rolnego. Ich kompetencje Rolnego.
przejmie nowa instytucja – Krajowy Ośrodek Wsparcia Z kolei płatnicze zadania ARR
przejmie ARiMR, która będzie je-
Rolnictwa w zakresie nieodpłatnego przeka- cia mleka i przetworów mlecznych
dyną agencją płatniczą dla Wspól-
nej Polityki Rolnej UE w Polsce.
Piotr Gajdowski | fot. Łukasz Piecyk zywania gruntów. w przedszkolach i szkołach. KOWR Według zapowiedzi resortu
Od likwidowanej ANR nowa będzie też wspierał rozwój współ- dzięki powstaniu KOWR rolnicy
1 września zacznie działać Krajo- uzasadniał niedawno powstanie instytucja ma przejąć funkcje zwią- pracy handlowej sektora rolno-
wy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. KOWR tak: - Do potrzeb, jakie wy- mają mieć też bliżej do instytucji
zane z tworzeniem oraz poprawą -spożywczego z zagranicą. rolnych. Oprócz oddziałów tere-
KOWR przejmie zadania Agen- stępują w związku ze zmieniającym struktury obszarowej gospodarstw KOWR ma również sprawować
cji Nieruchomości Rolnych oraz się prawem unijnym i krajowym, nowych KOWR, które powstaną
rodzinnych oraz restrukturyza- nadzór właścicielski nad spółkami w każdym mieście wojewódzkim
Agencji Rynku Rolnego, związane tworzymy generalnie dwa piony cją i prywatyzacją mienia Skarbu hodowli roślin i zwierząt o szcze-
m.in. z rozwojem obszarów wiej- z tych instytucji, które już funkcjo- (w kujawsko-pomorskim oddział
Państwa użytkowanego na cele gólnym znaczeniu dla gospodarki terenowy znajdzie się w Bydgosz-
skich (inne funkcje ARR – m.in. nują. Jeden będzie miał charakter rolnicze. KOWR będzie też od- narodowej, w których gromadzi się
zadania płatnicze - przejmie płatniczy, drugi rozwojowy. Jego czy), KOWR będzie miał biura te-
powiedzialny za administrowanie najcenniejszy materiał genetyczny renowe/filie. W kujawsko-pomor-
Agencja Restrukturyzacji i Mo- celem będzie planowanie owego
dernizacji Rolnictwa). Co w prak- rozwoju i współpraca z gminami rolniczym majątkiem Skarbu Pań- roślin i zwierząt decydujący o po- skim powstaną trzy: w Łysomicach,
tyce oznaczają te zmiany? w zakresie obszarów wiejskich. stwa oraz obrót nieruchomościa- stępie biologicznym. Łabiszynie i Dobrczu. Dodatkowe
KOWR przejmie więc rozwo- mi użytkowanymi na cele rolnicze. Komunikat na stronie interneto- siedziby mają ułatwić dostęp rol-
Sejm uchwalił ustawę o powo- jowe kompetencje Agencji Nieru- W kompetencjach KOWR znajdzie wej ARiMR wymienia też inne sfe- ników do instytucji oraz usprawnić
łaniu Krajowego Ośrodka Wspar- chomości Rolnych i niezwiązane się także m.in. wspieranie dzia- ry kompetencji KOWR – będą to obsługę. Będzie można w nich uzy-
cia Rolnictwa w lutym. Zmiany z finansami kompetencje Agencji łań na rzecz odnawialnych źródeł m.in.: kontrola pisemnych umów, skać informacje i zdobyć niezbędne
w funkcjonowaniu agencji rolnych Rynku Rolnego. energii i monitorowanie produk- dopłaty do prywatnego przecho- dokumenty. Zarówno w oddziałach
rząd PiS zapowiadał już kilka tygo- W kompetencji KOWR będzie cji biogazu rolniczego, rynku bio- wywania oraz interwencyjnych za- terenowych, jak i biurach tereno-
dni po wygranych wyborach w 2015 wydawanie decyzji administracyj- komponentów i biopaliw ciekłych, kupów i sprzedaży produktów rol- wych/filiach będzie można złożyć
r. Resort rolnictwa i rozwoju wsi nych dotyczących prywatnego ob- produkcji biopłynów. Zajmie się nych na poszczególnych rynkach wnioski i znaleźć pomoc przy ich
tłumaczy, że zmiany mają poprawić rotu gruntami rolnymi (UKUR), też gromadzeniem, analizą i udo- (w tym masła, odtłuszczonego mle- wypełnieniu. Kujawsko-pomorski
jakość obsługi beneficjentów i kon- udzielanie bezzwrotnej pomocy stępnianiem informacji dotyczą- ka w proszku, zbóż i mięsa), handel oddział terenowy KOWR tworzy
trahentów oraz ograniczyć koszty finansowej na utrzymanie infra- cych rynków produktów rolnych zagraniczny, energia odnawialna dotychczasowy dyrektor oddziału
poprzez zmniejszenie liczby in- struktury na terenach wiejskich i żywnościowych. Od ANR weźmie w rolnictwie, wspieranie działań Agencji Nieruchomości Rolnych
stytucji. Minister Krzysztof Jurgiel oraz współpraca z samorządami kwestię dofinansowania do spoży- promocyjnych i informacyjnych w Bydgoszczy Grzegorz Smytry.
REKLAMA

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
12 PROGNOZY

Kiedy już kurek zakręcą…
Czas dotacji z Unii Europejskiej przeznaczanej na polskie rolnictwo nieubłaga-
nie dobiega końca. Zostały niespełna 3 lata. Polski rolnik zdążył już przywyknąć
do „dobrego”. Co jednak będzie w chwili, kiedy dotacje ustaną? Czy przyszłość ry-
suje się w czarnych barwach? Eksperci twierdzą, że nie będzie źle
Robert Kamiński | fot. pixabay.com
Wraz z wejściem Polski do UE że polskie rolnictwo się nie zawa- ceny produktów spożywczych do ograniczone. Nie idzie to w do- tych do 15 hektarów. Będą je przej-
polski rolnik poczuł się naprawdę li. Już w tej chwili tworzą się nowe granic możliwości. Ale nie sądzę, brym kierunku, ale nie wieszczył- mowały wielkie gospodarstwa. Już
Europejczykiem. Wymienił stary przestrzenie inwestycyjne. by tak się stało. Jeśli państwo ma bym tragedii. Na dzień dzisiejszy teraz są one praktycznie niezależne.
sprzęt na nowy, zmodernizował Oczywiście kluczowym czyn- być państwem, musi się o rolnictwo ocenia się, że płatności obszarowe Pobierają środki unijne, choć wcale
gospodarstwo. Już od niemiec- nikiem będzie dalekowzroczność: zatroszczyć. Nie będzie miało wyj- powinny się utrzymać. Nie wiado- nie są do tego zmuszone. Nie sądzę
kich czy holenderskich kolegów myślenie o problemach zanim się ścia: wszyscy muszą jeść. mo na pewno, że nie będzie tych jednak, że aż tak czarny scenariusz
nie dzieli go technologiczna prze- pojawią. Jeśli o pewne ważne aspek- Trzeba również zaznaczyć, że dopłat. Wygląda na to, że zmieni będzie miał miejsce. Przeciwnie:
paść. Jednak wkrótce pieniądze ty zadba się już dziś, nie powinno kwestia całkowitego obcięcia do- się tylko redystrybucja. Prawdopo- wydaje mi się, że przede wszystkim

‘‘
z Unii przestaną płynąć. W 2020 być źle. Z pewnością będzie ciężej płat nie jest wcale oczywista. Piotr dobnie dotowane będą te mniejsze to właśnie te małe gospodarstwa
roku. Co wtedy? gospodarstwa, do 30 hektarów. Ale będą mogły w przyszłości liczyć na
to prognoza na dziś. Za kilka mie- pomoc Unii.
Trzy lata to i dużo, i mało. Dla sięcy może być zupełnie inna. Inny ekspert w dziedzinie rol-
dalekowzrocznych to jednak czas, Generalnie rzecz biorąc, ograni- nictwa, dr Jacek Janiszewski, były
by podjąć działania z myślą o przy- czenie polityki rolnej należy rozpa- minister w rządzie Jerzego Buzka,
szłości. Zwłaszcza tej po roku 2020. trywać w dwóch aspektach: ograni- również patrzy na sprawę optymi-
Bo to, że obcięcie dotychczasowych czenia dla rolników i ograniczenia stycznie
dotacji wpłynie na polskie rolnic- Czasy, kiedy rodzina szła w pole i sama pra- środków na rozwój wsi. - Okres do roku 2020 to w swo-
two, nie ulega wątpliwości. Pytanie - W przypadku ograniczenia im zamyśle czas na wyrównanie
tylko: jak bardzo? cowała na swoje utrzymanie, minęły bezpowrotnie. środków na rozwój wsi byłaby to szans rozwojowych. Od tego mo-
Wpływ unijnych dotacji na pol- dla nas katastrofa – mówi prof. mentu staniemy się pełnowarto-
skie rolnictwo był znaczący. Do Poczyniono kolosalne inwestycje. Wojciech Knieć z Zakładu Socjo- ściowymi członkami Unii. Wspól-
tego stopnia, że zmienił krajobraz logii Obszarów Rustykalnych w In- nej polityki rolnej nikt nie zmieni.
polskiej wsi. stytucie Socjologii UMK. – Ucier- Nie przewiduję w tym względzie
- Przez ostatnie 20 lat polskie niż obecnie, ale czy beznadziejnie? Sawa, kierownik Działu Rozwoju piałaby na tym cała infrastruktura żadnej rewolucji. Nie boję się rów-
rolnictwo przeszło ogromne prze- - Nie wierzę, by było tragicznie Obszarów Wiejskich, uważa, że wsi, której ciągle daleko do pozio- nież o polskiego rolnika. Przeciw-
obrażenie – mówi Jacek Czarnecki, – dodaje Jacek Czarnecki. – Oczy- nikt nie jest w stanie precyzyjnie mu zachodniej. Z kolei jeśli idzie nie, w wielu aspektach możemy być
wójt gminy Chełmża. – W wielu wiście najgorszym scenariuszem przewidzieć wypadkó. o ograniczenia dla rolników, to z naszego rolnictwa dumni. Tak
przypadkach nie są to już gospo- byłoby to, gdyby rolnictwo, aby się - Płatności powinny być, ale ewentualny brak dotacji spowoduje samo będzie po roku 2020. Jestem
darstwa, ale wielkie przedsiębior- utrzymać, musiało wywindować mogą zostać w pewnym stopniu bankructwo małych gospodarstw, o tym w pełni przekonany.
stwa. Czasy, kiedy rodzina szła
w pole i sama pracowała na swoje
utrzymanie, minęły bezpowrotnie.
Poczyniono kolosalne inwestycje.
Sami zresztą do tego dążyliśmy.
Teraz sytuacja jest taka, że bez po-
mocy z zewnątrz rolnicy sobie nie
poradzą.
Wydaje się, że zatrzymanie do-
tacji musi wpłynąć negatywnie na
kondycję polskiego rolnictwa. Czy
ciężar, który spadnie na samorządy,
będzie do uniesienia?
- Prawdopodobnie samorzą-
dy będą skazane same na siebie
– mówi Krzysztof Szala, wójt gmi-
ny Dobrcz. – Będziemy zmuszeni
opierać się o inne środki: Fundusz
Ochrony Gruntów Rolnych, Fun-
dusz Ochrony Środowiska, Fun-
dusze Wspomagania Wsi. Istnieje
również możliwość pozyskiwania
funduszy z podatku vat. Inwestycje
dalekosiężne już teraz wymagają
planowania budżetu. Myślę jednak,
REKLAMA

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
ZAPOWIEDŹ 13

Dożynki pełne gwiazd
Jakie atrakcje dożynkowe przygotowały gminy powiatu toruńskiego?
Piotr Gajdowski | fot. materiały promocyjne
Gminy coraz chętniej zastępują zentować się w całej okazałości – z utworu „Prawdziwe powietrze”.
tradycyjne święto plonów impre- na specjalnych stoiskach pokażą Lider grupy Grzegorz Porowski jest
zami o zupełnie innym charak- rękodzieło i działalność lokalnych też wokalistą zespołu Rotary („Na
terze. Sprawdzamy, co na przeło- zespołów. jednej z dzikich plaż”).
mie sierpnia i września będzie się Typowej imprezy dożynkowej Niekwestionowaną gwiazdą na
działo w powiecie toruńskim. nie planuje też Wielka Nieszawka. polskiej scenie muzycznej od kil-
23 września w godzinach popołu- ku dekad jest Urszula. Właśnie ją
Co prawda żadna z gmin nie re- dniowych odbędzie się rodzinny będzie można zobaczyć na dożyn-
zygnuje z organizacji tradycyjnych festyn w Małej Nieszawce, na placu kach organizowanych przez gminę
dożynek, jednak programem czę- obok orlika. Łysomice. Tym razem odbędą się
sto ustępują one imprezom z okazji Z kolei w gminie Łubianka od- w Gostkowie 10 września. Impre-
święta gminy lub końca wakacji. będą się i dożynki, i gminne święto. za zaczyna się o godz. 13 uroczystą
Tak jest np. w gminie Lubicz, Co ciekawe, to ta druga impreza mszą świętą, zaś występ Urszuli za-
gdzie 19 sierpnia po raz siódmy od- będzie bardziej huczna. planowano na godz. 17. Ale zabawa
będzie się Lubickie Lato, na którym - Dożynki zaplanowaliśmy potrwa do późna w nocy – o godz. - mówi wójt Zdzisław Gawroński. do Złejwsi Wielkiej. Ok. godz. 18
wystąpią m.in. zespoły Bayer Full na sobotę 2 września, ale tydzień 20.30 do tańca będzie grać zespół - W Czernikowie wystąpią też jed- wystąpi MIG.
(na zdjęciu) i Mega Dance. Gwiaz- wcześniej – w niedzielę 27 sierpnia nak prawdziwe gwiazdy. – To zespół z absolutnego pol-
dy na scenie pojawią się wieczorem – odbędzie się już czwarta edycja Shadow.
Gmina Obrowo stawia z kolei Ucieszyć się powinni zwłasz- skiego topu tego rodzaju muzyki.
– Bayer Full wystąpi o godz. 20.30, Słonecznego Zakończenia Lata -
wcześniej zagra Mega Dance. Ale mówi Danuta Kwiatkowska z Cen- na gwiazdę popularnych w całym cza miłośnicy disco polo: o godz. Wystarczyło zamieścić informa-
atrakcji przy Zespole Szkół nr 1 trum Kultury i Gminnej Biblioteki kraju „Śląskich Szlagierów” Teresę 17 pojawią się dziewczyny z gru- cję na Facebooku gminy i w ciągu
w Lubiczu Górnym nie zabraknie Publicznej w Łubiance. – Obydwie Werner. Jej koncert na dożynkach py Casandra, które parę lat temu dwóch dni nasza strona miała kil-
przez cały dzień – choć oficjalne imprezy odbędą się w Gminnym już 3 września w Osieku nad Wisłą podbiły ogólnopolską scenę disco kanaście tysięcy wyświetleń – mówi
otwarcie imprezy planowane jest Parku Kultury w Łubiance. Na do- (plac przy kościele, godz. 20.30). polo i dance. Ale to nie wszystko - Paulina Zakierska z Urzędu Gminy
na godz. 16, już dwie godziny wcze- żynkach po raz pierwszy będziemy Gospodarzem tegorocznego o godz. 21 koncert da jeden z naj- w Złejwsi Wielkiej. Na scenie po-
śniej dzieci będą mogły korzystać mieli kabaret – z programem „Heca święta plonów w gminie Chełmża bardziej dziś pożądanych artystów jawią się oczywiście także lokalne
z ustawionych na terenie zabawy na swojską nutę” wystąpi bydgoski będzie sołectwo Mirakowo. Dożyn- disco polo - Andre, znany z hitu zespoły: występ da m.in. orkiestra
trampolin i dmuchanego miastecz- Kabaret Trójka. Z kolei Słoneczne ki odbędą się w sobotę 26 sierpnia. „Ale Ale Aleksandra”. Później czer- dęta z Rzęczkowa, soliści z Gmin-
ka. Impreza będzie też okazją do Zakończenie Lata w tym roku wy- Dzień później 27 sierpnia będą nikowską publiczność czeka wido- nego Ośrodka Kultury i Sportu ze
dobrego uczynku – w godz. 12-16 pełnią cyrkowe atrakcje – pokazy dożynki w gminie Czernikowo. wiskowy pokaz sztucznych ogni, Złejwsi Małej, a już po występie
przy szkole stanie krwiobus, w któ- chodzenia na szczudłach, żongler- Główna część imprezy odbędzie się a po nim na scenie pojawi się gru- gwiazdy na wspólną zabawę ta-
rym będzie można oddać krew na ki, chodzenia po szkle, połykania na boisku sportowym. pa Novak, która będzie rozgrzewać neczną zaprosi miejscowy zespół
rzecz potrzebujących. Święto jak ognia itp. Nie zabraknie też muzyki - Zaczniemy od przeglądu twór- wszystkich do tańca aż do północy. The Best Gest. Impreza potrwa do
zwykle pozwoli sołectwom zapre- – wystąpi m.in. zespół Loka, znany czości naszych lokalnych zespołów. Gwiazdy disco polo przyjadą też drugiej nad ranem!

Historycznie, ale nowocześnie
REKLAMA

Niewiele jest kierunków, które rozwijają tak wszechstronnie, jak studia historyczne. Zapraszamy po wiedzę do nas!

Studenci Instytutu, fot. A. Romański CPiI UMK.
Studia I stopnia będą trwały 3 lata praktyczna nauka tego zawodu, absolwenci poznają nie tylko histo- mie studiów wyjazd zagranicz- punkt wyjścia do kariery zawodo-
i kończyły się uzyskaniem tytułu dlatego część zajęć jest prowadzo- rię Polski i świata, ale także zdoby- ny. Są to studia unikatowe w skali wej w Policji, Straży Granicznej
licencjata. Każdy tutaj znajdzie na przez praktyków i odbywa się wają wiedzę z wielu pokrewnych ogólnopolskiej. Otwartość, szeroki i innych służbach mundurowych.
coś dla siebie! Instytut Historii w instytucjach archiwalnych re- dziedzin. W ramach szerokiej ofer- horyzont i umiejętności językowe Na studia zapraszamy także osoby,
i Archiwistyki UMK jest jedną gionu. Studenci mają możliwość ty istnieje możliwość kształcenia nabyte w trakcie studiów ułatwiają, których pasją jest historia wojsko-
z najlepszych w Polsce jednostek doskonalenia umiejętności zawo- w zakresie kilku języków nowożyt- nie zawsze proste, poruszanie się na wa i szeroko pojęta problematyka
naukowych oraz posiada najno- dowych w ramach przewidzianych nych. W ostatnim czasie stworzona rynku pracy.
wocześniejszą bazę dydaktyczną programem studiów praktyk w ar- została możliwość uczenia się języ- militarna oraz członków grup re-
i świetne warunki lokalowe. chiwach, urzędach i przedsiębior- ka norweskiego. Po wojskoznawstwie do służb munduro- konstrukcji historycznej.
stwach. wych?
Praktyczny zawód - archiwista i zarządca Studia skandynawsko-bałtyckie z rozsze- Wojskoznawstwo jest kierun- A może...?
dokumentacji Historycy będą zawsze potrzebni rzonym językiem norweskim kiem, którego program dostoso- ... warto byłoby także po 3 latach
Studia w zakresie archiwistyki Studia historyczne przygotowu- Studia skandynawsko-bałtyc- wany jest do specyficznych potrzeb studiów licencjackich zdecydować
i zarządzania dokumentacją dają ją absolwenta do podjęcia pracy kie łączą wiedzę na temat historii polskich sił zbrojnych. Zajęcia pro- się na dwuletnie studia magister-
poszukiwany na rynku pracy za- w różnych miejscach, w których basenu Morza Bałtyckiego oraz wadzone są we współpracy z Cen- skie (II stopnia). Nasi absolwenci
wód archiwisty i zarządcy doku- potrzebna jest umiejętność badań znajomość dwóch wybranych języ- trum Szkolenia Artylerii i Uzbroje- mogą kontynuować kształcenie na
mentacją (records manager). Te historycznych oraz w placówkach ków tego obszaru (do wyboru język nia w Toruniu oraz Muzeum Wojsk studiach II na opisanych tutaj kie-
studia dobrze przygotowują do pra- oświatowych wszystkich szczebli niemiecki, rosyjski lub norweski Lądowych w Bydgoszczy. Zdobyta runkach. Swoją wiedzę można też
cy w archiwach wszystkich typów, z uprawnieniami do nauki historii w stopniu rozszerzonym) z wiedzą na studiach wiedza i umiejętno-
ułatwiają zatrudnienie w urzędach i wiedzy o społeczeństwie. Zdoby- dotyczącą geografii regionu bałtyc- ści znacznie ułatwią wykonywa- po studiach licencjackich lub ma-
państwowych i samorządowych cie poza studiami dziennymi takich kiego. Ich integralnym i niezwykle nie obowiązków służbowych oraz gisterskich uzupełniać na studiach
oraz pozwalają z powodzeniem uprawnień jest bardzo kosztow- ważnym elementem jest również będą podstawą sukcesu w karierze podyplomowych w zakresie archi-
prowadzić działalność gospodar- ne. Warto pamiętać, że historycy możliwość podjęcia studiów w ra- wojskowej. Absolwenci wojsko- wistyki i zarządzania dokumenta-
czą w zakresie usług kancelaryjno- i nauczyciele historii zawsze będą mach programu Erasmus. Całości znawstwa będą także posiada- cją oraz w zakresie kancelarii tajnej
-archiwalnych. Ważna jest dla nas potrzebni. Dzięki takim studiom dopełnia przewidziany w progra- li kwalifikacje stanowiące dobry i ochrony informacji niejawnych.
Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
14 TRADYCJE

Bogowie na wymarciu
Od czasów archaicznych dożynkom towarzyszyły najrozmaitsze obrzędy, przesądy
i wierzenia. Powodowały, że święto to, samo w sobie radosne, było jeszcze bardziej
barwne
Robert Kamiński | fot. Adam Zakrzewski
Pierwsi Słowianie praktykowali ka” lub po prostu kępa niezżętego zboża. Jego ziarno wykorzysty-
cały szereg obrzędów i zwycza- zboża. Celowo nie ścina się go wano do pierwszego siewu. Temu
jów związanych z ukoronowa- i pozostawia na pewien czas na pu- pierwszemu zasiewowi towarzy-
niem prac polowych. Znakomita stym polu, wierząc że przyczyni się szyła modlitwa, którą zmawiał go-
większość z nich miała na celu do zachowania ciągłości urodzaju. spodarz lub właściciel ziemski.
„wspomożenie” urodzaju. Od W zależności od regionu taka nie- Same tradycyjne obchody świę-
tego bowiem zależała egzystencja ścięta kępa nazywana jest pępem ta plonów rozpoczynały się wiciem
całych rodzin. (poznańskie), kozą (Małopolska), wieńca z pozostawionych na polu
przepiórką (Podhale) lub perepeł- kłosów. Do wieńca dla upiększenia
Najstarsze praktyki obrzędowe ką (kresy wschodnie). Dookoła dodawano kwiaty, owoce, kiście
związane z dożynkami wiążą się takiej ostatniej kępy zboża pielono czerwonej jarzębiny. W niektó-
ze składaniem ofiar bóstwom uro- starannie ziemię, aby w roku na- rych regionach Polski dołączano
dzaju. Byli to m.in. Mokosza, We- stępnym pola nie zarosły chwasty. doń również obwarzanki, pierniki,
les, Świętowit. Zwykle ofiarowy- Następnie młode dziewczęta ota- ciastka. Przywiązywano nieraz do Nie wyobrażamy sobie dożynek bez okazałych wieńców.
wano im część zbiorów w intencji czały ją kołem i śpiewały pieśni, wieńca figurkę koguta lub bociana,
uzyskiwania dalszych pomyślnych po czym przystrajały wstążkami w celu zapewnienia płodności. w Polsce od niepamiętnych cza- wielka część rytuałów przetrwała
płodów. W rytuałach tych wyczu- i kwiatami. Pozostawiały ją póź- Na czele odświętnego orszaku sów. i to w ilościach śladowych. Główny
wało się silne związki z kultem niej na pastwę ptactwa i myszy. żniwiarzy szła najlepsza żniwiarka, Innym nieodzownym elemen- wpływ ma na to najprawdopodob-
roślin i drzew oraz z archaicznymi Wszystko po to, by w roku na- która niosła ów wieniec. W słoń- tem dożynek są tradycyjne pieśni. niej uprzemysłowienie rolnictwa.
obrzędami wegetacyjnymi i rolni- stępnym zwierzęta nie wchodziły cu lśniły kosy i sierpy przybrane Wszystkie układane są według Słoma jest rolowana maszynami
czymi. w szkodę. Inna wersja tego podania kwiatami. pewnego powtarzającego się wzor- i zwożona z pól. Z każdym kolej-
Niegdysiejsze dożynki nie oby- mówi, że kiedy nadchodziła odpo- Z czasem to właśnie wieniec ca: zawierają docinki lub komple-
wały się oczywiście bez wróżb. wiednia chwila, tę ostatnią wiązkę stał się kluczowym symbolem do- menty kierowane pod adresem nym pokoleniem stare zwyczaje
Z napełnionego miodem kielicha ścinano uroczyście i wręczano żni- żynek podobnie jak bochen chleba gospodarzy. Wszystkie jednak odchodzą w niepamięć. Ile jest
przepowiadano przyszłą obfitość wiarkom, by uplotły sobie wieniec. wypieczony ze świeżego ziarna. traktują o żniwiarskim trudzie jeszcze miejsc w Polsce mogących
plonów. Zaszczytu ścięcia dostępował za- Również z dożynek wywodzi się i nadziei na przyszły obfity plon. się poszczycić śpiewaniem starej
Jednym z najbardziej znanych zwyczaj najlepszy żniwiarz. stary polski zwyczaj obdarzania Dzisiejsze dożynki niemal obrzędowej pieśni dożynkowej:
zwyczajów związanych z dożynka- Równie wielką wagę przykła- i witania gości chlebem i solą. To całkowicie zatraciły swój dawny „Otwierajcie gospodarzu wrota, bo
mi jest tzw. ostatnia garść, „wiąz- dano do ostatniego zżętego snopa znak szacunku i gościnności znany pogański charakter. Tylko nie- już skończona żniwna robota”?
REKLAMA

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017
PRZEPIS 15

Tak smakuje prawdziwy chleb
Małgorzata Nowicka z KGW Głuchowo wypieka własny chleb. Skosztować go - ze smalcem lub kiszonym
ogórkiem - można na licznych festynach, w których bierze udział
Piotr Gajdowski | fot. pixabay.com/ilustracyjne
- Pamiętam, jak moja babcia wy- chowuje świeżość. Wiadomo, że się wujemy zwykły zaczyn. Mieszamy
piekała chleb jeszcze w piecu starzeje, ale nie pleśnieje jak te ku- z butelką (500 ml) żurku kujaw-
chlebowym. Taki chleb smakował powane w piekarni. skiego. Następnie mieszamy mąkę
zupełnie inaczej niż ten dzisiej- Za wypiekanie chleba Małgorza- pszenną z żytnią, najlepiej w pro-
szy - mówi Małgorzata Nowicka, ta Nowicka bierze się mniej więcej porcjach 3 szklanki mąki żytniej – 9
członkini KGW Głuchowo, która raz w tygodniu. Częściej nie może, szklanek mąki pszennej. Sypiemy
zajmuje się wypiekiem naturalne- nie ma czasu. Ale za jednym zama- 6 łyżeczek soli. Dodajemy szklan-
go, swojskiego chleba. chem wychodzą jej aż trzy porząd- kę ziaren – słonecznika, siemienia
ne, kilogramowe bochenki. lnianego, dyni. Zamiast nasion
W rodzinie Małgorzaty Nowic- można też użyć żurawiny. Do mąki
kiej z Głuchowa wypiek chleba to Swojski chleb na żurku według receptury wlewamy 1 litr ciepłej wody i wyra-
długa tradycja. Piekła babcia, wciąż Małgorzaty Nowickiej biamy ciasto. Odstawiamy w misce,
piecze mama, piecze także pani Składniki użyte w tym przepisie żeby wyrosło. Gdy to nastąpi, cia-
Małgorzata. Jej synowie na razie nie wystarczą na trzy pokaźne bochen- sto wraca na stolnicę i wyrabiamy
zarazili się rodzinną pasją, ale bar- ki chleba (ok. 1 kg każdy).
dzo lubią wypiekany przez mamę je jeszcze raz. Tu warto podzielić
pół kostki drożdży
chleb jeść. 2 łyżeczki cukru je na trzy części – każda na jeden
- Żeby mieć własny, naturalny 6 łyżeczek soli bochenek chleba. Wstawiamy cia-
chleb, tak naprawdę nie potrzebu- 500 ml płynnego żurku kujaw- sto do formy, żeby jeszcze podrosło
chodzi – zdradza pani Małgorzata. rzaty większym wzięciem cieszy się i znów czekamy. Z tym bywa róż-
jemy nic wielkiego – mówi Mał- skiego
gorzata Nowicka. - Wystarczy pie- – Wolą kupić zwykły chleb w pie- chleb na żurku. 3 szklanki mąki żytniej nie – generalnie jak to z drożdża-
karnik, chęci i trochę czasu, żeby karni. A szkoda, bo własny, swojski - Ten przepis wypatrzyłam kie- 9 szklanek mąki pszennej mi - im cieplej, tym szybciej rośnie,
cieszyć się w pełni naturalnym wy- bochenek jest nie tylko zdrowszy, dyś w gazecie – mówi Małgorzata 1 l ciepłej wody ale zwykle wystarczy 40 minut. Jest
piekiem, bez żadnych ulepszaczy ale też smaczniejszy. Mąż jednej Nowicka. – Spróbowałam i… za- 1 szklanka ziaren – słonecznik, gotowe, gdy podwoi swoją obję-
i konserwantów. z sąsiadek wręcz przepada za tym, działało. Teraz praktycznie nie uży- siemię lniane, dynia (inny wariant: tość. Następnie smarujemy ciasto
Jak się jednak okazuje, potrzeba który przygotowuję, co bardzo wam zakwasu. żurawina) w formie ciepłą wodą i sypiemy
też nieco… talentu. mnie cieszy. Chleb przygotowywany przez czas: 3 godziny na wierzch mak. Wstawiamy do
- Chyba jestem jedyną osobą Receptur jest kilka. Zwykle robi panią Małgorzatę nie tylko smakuje zimnego piekarnika. W piekarni-
w mojej miejscowości, która piecze się chleb na zakwasie, ale nie każdy inaczej niż ten ze zwykłej piekarni. Zaczynamy od drożdży. ku ciasto powinno spędzić godzinę
własny chleb. Inni raczej się za to go lubi ze względu na specyficzny Także inaczej znosi upływ czasu. Z połówki kostki drożdży, odrobiny w temperaturze 200 stopni. Po tym
nie biorą, bo podobno im nie wy- posmak. W rodzinie pani Małgo- - Przez trzy dni na pewno za- wody i 2 łyżeczek cukru przygoto- czasie – gotowe!
REKLAMA

Poza Toruń . DOŻYNKI 2017

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful