ORGANIZACJA FUNKCJONOWANIA ADMINISTRACJI CENTRALNEJ NOTATKI Z WYKŁADÓW Wykład I, 19.02.2009r.: 1. Cechy administracji, 2.

Kształtowanie się administracji centralnej w II połowie XVIII wieku Monarchia absolutna – ukształtowanie się ostatecznie administracji w państwie. Monarcha potrzebował fachowej, sprawnej administracji – zaczęła mieć ona kształt nowoczesnej. Klasyczne zasady: 1. zasada resortowości – pojawiła się we Francji (Ludwik XIII i XIV – „państwo to ja” – rozrost administracji, kontrola wszystkiego), resort (synonim ministerstwa). Podzielono administrację państwową na niezależne od siebie struktury

administracyjne – nazywane resortami. Najstarsze resorty w historii rządu europejskiego (podział w zakresie fachowości): • • • • resort spraw zagranicznych, resort skarbu (majątek – własność państwa), resort wojskowości (armia), resort spraw wewnętrznych (zarządzanie państwem, administracja w państwie), • • resort sprawiedliwości (kontrola nad sądami), resort spraw wyznań i oświaty

Na początku rządziło kierownictwo kolegialne (nie znano „ministra”) – 4,5 osób, każda decyzja zapadała w głosowaniu. Od XIX wieku (Napoleon) wprowadzono jednoosobową formę zarządzania resortem – minister (ma swoich zastępców – forma jednoosobowego zarządu. Zasada ta pojawiła się w XVIII wieku – Francja, a potem Prusy – według własnego kodeksu, potem Austria, Włochy, Beneluks, państwa skandynawskie, Rosja, Rzeczpospolita. Zauważono dominację resortu Skarbu, spraw wewnętrznych (w rozumieniu zarządzania administracją) 2. zasada centralizacji (starsza zasada) i decentralizacji

1

Centralizacja: podporządkowanie organów niższego stopnia organom nadrzędnym – hierarchia służbowa, decyzje władcze skupione są w organach centralnych i naczelnych (tylko one mogą podejmować decyzje), Decentralizacja: pojawiła się w czasie Rewolucji Francuskiej – oznacza brak zależności administracji centralnej i terenowej i rozkład (rozłożenie) uprawnień decyzyjnych pomiędzy władze centralne i lokalne. Formą decentralizacji (przykładem) stał się samorząd. Model scentralizowany przejawia się w 2 zależnościach (cechy): • • zależność osobowa – np. przyjęcie do służby (administracja), awanse, kary, wydalenie – przejawianie zależności osobowej, zależność służbowa – polegająca na upoważnieniu do wydawania poleceń służbowych (przełożony może wydawać pracownikowi) 3. zasada koncentracji (skupianie) i dekoncentracji (rozpraszanie) Zasada koncentracji pojawiła się w XVIII wieku, polegała na tym, że kompetencje przyznane administracji państwowej mogą być wykonywane tylko przez szczebel wyższy – zwłaszcza centralny. Doskonały model – skoncentrowanie decyzji władczych w ręku 1 osoby (minister, wojewoda, gubernator np. w Rosji). W połowie XIX wieku uznano, że zarządzanie 1 osoby jest nieskuteczne. Wtedy pojawiła się dekoncentracja – powierzenie kompetencji administracji także organom terenowym. 4. zasada hierarchicznego podporządkowania – tzw. drabina służbowa, każdy urzędnik w administracji ma swojego przełożonego. Zasada polegająca na tym, że władza decydowała o obsadzie, awansach karach, drodze służbowej wszystkich urzędników. W okresie monarchii absolutnej pojawiła się podległość (na przepisach prawa, pojawiło się prawo, nie na woli panującego) 5. zasada kolegialności i jednoosobowego kierownictwa (zastąpiła zasadę

kolegialności) Rozumiane w 2 aspektach: • aspekt strukturalny, chodzi o liczbę osób tworzących organ administracyjny (kolegialne, jednoosobowe – minister),

2

aspekt funkcjonalny, chodzi o to ile osób podejmowało decyzję, podjęcie decyzji uzależnione jest od efektywności grupy czy jednostki

Zasada kolegialności – starsza, funkcjonowała w XVIII wieku – decyzje zapadały większością głosów na posiedzeniach organu administracji państwowej (forma głosowania). Zalety tego systemu (jak to rozumiano kiedyś, wówczas): 1. system zapewniał wzajemną samokontrolę, 2. ograniczanie możliwości skorumpowania i działania sprzecznego z prawem, 3. ograniczenie wpływu władzy królewskiej (monarszej), 4. merytoryczne przygotowanie Od czasu Napoleona wprowadzono system jednoosobowy, Francja była prekursorem tych zmian  kompetencje władcze skupione w rękach jednej osoby – ministra stojącego na czele resortu. Zalety tego systemu jednoosobowego: 1. szybkość i sprawność działania, 2. wyraźne określenie odpowiedzialności. Minusem tego było ryzyko arbitralności – dostrzegano to. System przyjął się we Francji, Rosji, Prusach, następnych krajach. 6. zasada biurokratyzmu – pojawiła się w okresie monarchii absolutnej, związana jest z potrzebą specjalizacji i fachowości. Urzędnicy pobierają wynagrodzenie od państwa, są zatrudnieni na umowę o pracę. Kryterium przyjmowania do służby urzędu (XVIII wiek) było ustalone przez króla/władcę. Częstym zjawiskiem było zatrudnianie w administracji mieszczan, ludzi z drobnej szlachty. Poprzez nabycie takiej pracy można było nabyć szlachectwo – tzw. szlachta urzędnicza (szlachectwo za zasługi dla króla – praca w administracji)  Francja, monarchia habsburska 4 cechy biurokracji (biurokratyzmu) – Max Weber: 1. zawodowy charakter administracji – urzędnik to był zawód, a nie misja, służba czy praca społeczna. Urzędnik był opłacany przez państwo. Cały swój czas poświęcał administracji, 2. specjalizacja w załatwianiu określonych spraw, 3. hierarchiczność struktury na zasadzie: przełożony – podwładny (w administracji nie ma demokracji),

3

4. normy generalne określają funkcjonowanie aparatu urzędniczego (są pewne normy i wszyscy urzędnicy się nimi posługują – normy generalne obowiązujące na terenie całego państwa – zarówno w Berlinie, Bremie i Hamburgu)  abstrakcyjne do zastosowania. Korpus urzędniczy (XIX wiek) – kształci się i tworzy aparat do zarządu państwem. W skład wchodzą głównie ludzie z drobnej szlachty i mieszczaństwa. Zawodowy charakter administracji – państwo przejęło obowiązki kształcenia urzędników – XIX wiek, pojawiły się szkoły wyższe, państwowe mające przygotowywać urzędników do pracy w administracji  Te 6 cech obowiązuje do teraz i kształtuje administrację w Polsce i w innych krajach ___________________________________________________________________________ Kształtowanie się administracji centralnej w Polsce (220 lat) Połowa XVIII w. – w programie reform stronnictwa nazywanego „Familią” pojawia się postulat utworzenia urzędów centralnych, administracji centralnej. Utworzona 2 takie centralne urzędy (lata `60 XVIII wieku), oddzielenie dla Korony i dla Litwy (czyli w sumie były 4, po 2). Były to: • • Komisja Wojskowa, Komisja Skarbowa

 tak jakby pierwsze ministerstwa Były to organy kolegialne (od 4 do 8 osób), decyzje podejmowano w głosowaniu. Przewodniczącym był minister mianowany przez króla, pozostałych wybierał Sejm na 2 lata spośród podwójnej liczby kandydatów królewskich (zgłoszonych przez króla). Komisja Skarbowa – miała zadania fiskalne, zajmowała się poborem podatników, rozbudowa infrastruktury – drogi mosty; sądownictwo skarbowe – kwestia manufaktur, zakładów rzemieślniczych i handlu. Bardzo dużym osiągnięciem Komisji Skarbowej było wprowadzenie budżetu państwa – 1768r. – pojawienie się w Polsce. Budżet – zestaw planowanych dochodów i wydatków na określony czas (rok) – od kwietnia do końca marca – rolnictwo, w niektórych krajach tak zostało. Budżet był uchwalany przez Sejm na wniosek Komisji Skarbu. Komisja Edukacji Narodowej – 1773r. (organ administracji centralnej) – urząd centralny zajmujący się oświatą publiczną, wspólny dla Korony i Litwy. Nie podlegała ona rządowi centralnemu. Sejm kontrolował sprawozdawczość finansową tej KEN i mógł wypowiadać się 4

5 .2009r. KEN przejęła szkoły jezuickie i jedyną taką wyłączoną z zakresu władania była szkoła rycerska – założona przez króla. posiedzenia przynajmniej raz w tygodniu (jak trzeba codziennie). król stał na czele. klas wyższych – magnaterii. Kiedy remis głos króla przesądzał – miał decydujący głos. Interesów Cudzoziemskich (dyplomacji. nazywał się Rada Nieustająca – organ prawdziwie rządowy. rządu) Tworzenie I Rządu (z RM) Powstał w 1775 roku. o zamierzeniach tej komisji.02. .: • do tej pory quasi ministerstwa (przy królu nie było RM. głównie zadania i nadzór nad miastami królewskimi. Ważnym przejawem działania KEN było Towarzystwo dla Ksiąg Elementarnych – opracowywało podręczniki dla wszystkich szkół (takie same – wspólne dla całego państwa). + 36 członków RN  powoływał ich Sejm na okres 2 lat Połowa to byli reprezentanci Senatu (Izby Wyższej. obecnie MSZ ). kleru) i druga połowa  szlachta (tytuł niekoniecznie majątkowy) Rada obradowała plenarnie.d. Skład RN: • • Szef RN = monarcha. działające stale (na co dzień). Wilno 100 szkół średnich – większość na terenie Korony.d. decyzje podejmowała głosowaniem (większość głosów). KEN-owi podlegały 2 szkoły główne: • • Kraków. Policji czyli Dobrego Porządku (obecnie MSWiA ). 27. urząd centralnej administracji  mieliśmy RN i króla – utracił on większość swoich uprawnień na rzecz RN  ciało kilkuosobowe.o ogólnych liniach programowych (budżet). • 5 departamentów – od 4 do 8 osób (decyzje podejmowane kolegialnie): . Sukces: w krótkim czasie wydano 27 podręczników (kilka lat) Wykład II.

która zastąpiła Radę Nieustającą. wyrażał swoje zdanie. głosowały. Skarbu Decyzje zapadały większością głosów • to był taki I Rząd I KONSTYTUCJA – 3 maja Ustawa Rządowa z 3 maja 1791 roku. Odpowiedzialność była traktowana dwojako: • odpowiedzialność za naruszenie ustawy rządowej (złamanie Konstytucji). . odpowiadał za wojsko. Stworzyła Straż Praw.d..d. hetman był ministrem wojny. SP była najwyższą władzą wykonawczą w państwie – król stracił większość uprawnień władczych W skład SP wchodzili (z urzędu): • • • • król. Wojskowy (powstał w 1775)  zastąpił Komisję Wojskową. 1 ministrem spraw zagranicznych). a nawet śmierć). podskarbi był ministrem skarbu Marszałek Sejmu – głos doradczy. Sprawiedliwości – nadzór nad sądami. . następca tronu z głosem decydującym. • odpowiedzialność za zarzuty polityczne – minister postępował niezgodnie z interesem publicznym lub popełniał błędy. 5 ministrów Tytuły nadawane: • • • • Marszałek był ministrem Policji (pełnił funkcję z urzędu). 2 kanclerzy (1 ministrem pieczęci – wszystkie sprawy administracyjne. Sądził ich Sąd Sejmowy  posłowie i senatorowie (teraz: Trybunał). ministrowie ponosili odpowiedzialność sądową lub konstytucyjną (więzienie. 6 . ponosili odpowiedzialność parlamentarną (2/3 głosów Sejm mógł odwołać ministra – teraz: votum nieufności) Izba Poselska i Senat razem wypowiadały się w kwestii ministrów. który z urzędu był przewodniczącym KEN. ale nie decydował SP jako rząd była odpowiedzialna przed Sejmem.d. Prymas.

– ostatni Sejm przed rozbiorami odbył się w Grodnie. /1793 – 1795/ . wyjątek: KEN – prymas) Komisje: na czele 14 lub 15 komisarzy.SP stała na czele administracji centralnej. który zastąpił SP). obyczajności (porządku. zbierania danych statystycznych (ile miast. KP. Komisja Edukacji Narodowej Komisjom przewodniczyli ministrowie. Czym zajmowała się KP? Zajmowała się nadzorem nad miastami.likwidacja całego państwa polskiego Jak był zbudowany ten I Rząd Centralny (RN i SP) 1775 – 1795 Król RN bądź SP (były zbudowane identycznie – 5 ministrów) Komisja Rządowa – KEN. resorty) złożone z członków wybieranych przez Sejm. Ten porządek ustanowiony przez Konstytucję 3 maja przetrwał aż 2 lata. Komisja Skarbu zajmowała się majątkiem. Straży podlegały Komisje Wielkie (tzw. KS. Uchylił Konstytucje 3 maja jako zbyt postępową i przywrócił Radę Nieustającą (czyli Rząd Centralny. 1793r. którzy nie wchodzili do SP (np. Komisja Wojskowa zajmowała się tworzeniem armii (z pospolitego ruszenia w armię zaciężną – przekształcanie). KW 7 . W skład Policji i Skarbu wchodziło jeszcze 6 plenipotentów (reprezentantów) miast (po 6 do KP i KS). sprawami: bezpieczeństwa. Sejm grodzieński. że ustrój w Polsce się nie zmieni) . handlu. Komisji nie podlegały miasta prywatne. Gwarantem ustroju państwa polskiego była Rosja Carska (gwarantowała. wybieranych przez Sejm na 2 lata. Komisje Wielkie: • • • • Komisja Policji była dla miast królewskich. ładu). ilu mieszkańców). szef Komisji Policji nie wchodził w skład SP.

w dziedzinie.rozkład podatków na departamenty. . na rozwiązaniach francuskich („podarowane” przez Napoleona). kwestiach administracji: . resort Sekretarza Stanu – pośrednik pomiędzy Rządem.sprawy budżetu. resort skarbu. 1808r.Księstwo Warszawskie (1807 – 1815) w pełni niepodległe. orzecznictwo kasacyjne. 4 referendarzy jako organ pomocniczy RS – kompetencje: opracowywanie projektów ustaw sejmu i dekretów królewskich. RS – skład: • • • • • • • • • król. ministrowie. Rząd – Warszawa) Sprawy zagraniczne były wyłączone z Księstwa Warszawskiego i zajmował się tym minister spraw zagranicznych Saksonii. sekretarz (który miał to wszystko spisać).  „dekret o ministerstwach” precyzował: 8 . w znaczeniu. że RS mogła zbadać czy wyrok zapadł zgodnie z prawem wyroków sądowych. resort spraw wewnętrznych i wyznań (religii). a królem (król Drezno – monarcha saksoński. . resort wojny. W Księstwie pojawiła się RADA STANU.ocena sprawozdań ministerialnych RZĄD Zgodnie z Konstytucją 1807 (22 lipiec) roku Rząd składał się z 6 ministerstw: • • • • • • resort sprawiedliwości. resort policji. rozstrzyganie sporów kompetencyjnych. orzekanie o oddanie pod sąd ministrów lub urzędników.

rzemieślnicy. Ministerstwo Policji – zajmowało się nadzorem nad niższymi klasami społeczeństwa tj. czuwał nad strukturą i organizacją sądów (jego główne zadanie). 3. 4. podporządkowanie urzędników ministrowi (był ich zwierzchnikiem). resortem kierował jednoosobowo minister. Królestwo Polskie – 2 zalety (w porównaniu do Księstwa Warszawskiego): • • nie było Księstwem tylko Królestwem. coroczna ocena urzędnika Czym się zajmowały? Ministerstwo Sprawiedliwości – minister nie mógł wpływać na wyroki sądowe. dyscyplinarne  prawo wydalenia ze służby. gospodarki (gospodarka państwa – gospodarka handlu. które zajmowały się prawnymi segmentami.: źródła dochodów. uzależnione od Rosji. Ministerstwo Skarbu – zajmowało się kwestiami tj. robotnicy. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych – zajmowało się kwestiami administracji. Dyrekcja Generalna Dóbr i Lasów Państwowych Przetrwało to 8 lat (KW). 2. Pod kierownictwem ministrów ustanawiano dyrekcje specjalne (podlegały pod ministerstwa). potem Królestwo Polskie (1815 – 1915). służba. podlegała MSW i zastąpiła KEN. tu było Królestwo Polskie Rada Stanu – centralny organ władzy i administracji Rada Stanu – skład: • Zgromadzenie Ogólne (zbierało się 1 – 2 razy w roku. Izba Obrachunkowa zajmowała się kwestiami finansowymi administracji państwowej 3.1. wykonanie budżetu. dobór i nadzór nad urzędnikami w ręku ministra. • Rada Administracyjna (prawdziwy Rząd KP) 9 . Napoleon nie odważył się nazwać ziem „Księstwem Polskim”. DYREKCJE SPECJALNE: 1. włóczędzy. omawiano najważniejsze kwestie państwowe).: chłopi. Izba Edukacyjna. żebracy. 2. kwestie wydatków państwowych. dziedzinami i kwestiami administracyjnymi. rzemiosła). prawo napominania – kary urzędnicze. 5.

Dyrekcja Górnicza. Komisja Sprawiedliwości. • • Komisja Wojska. np. Królestwo posiadało armię.pocztowa. były podporządkowane Radzie Administracyjnej. a nie 1 minister). Komisja Przychodów i Skarbu Przy boku króla (Petersburg) urzędował Sekretarz Stanu – jak w KW był pośrednikiem z rządem (jaka jest wola cara). Komisje Rządowe (podległe Radzie Administracyjnej): • • • Komisja Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego – kwestie edukacji i religii. pełniła funkcje Ministerstwa Sprawiedliwości. Przywrócono zasadę kolegialności  odejście od jednoosobowego zarządu (na czele komisji znów kilka osób i podejmowanie decyzji. 10 . Dyrekcja Lasów i Dóbr państwowych Struktura administracyjna w KW i KP 1807 Król (Drezno) Rada Stanu Rada Administracyjna) Ministrowie Prefekci (zamiast wojewodów – 8 lat) . Komisjom Rządowym podlegały Dyrekcje Generalne (już takie specjalistyczne).: • • • Dyrekcja Poczt.Kwestie zarządu kraju należały do Komisji Rządowych (było ich 5). Komisja Spraw Wewnętrznych i Policji – po raz pierwszy kwestie administracji i służb mundurowych. 5 komisji rządowych Dyrekcja Generalna 1815 (EGZ to!) Król (Petersburg) Rada Stanu (Zgromadzenie Ogólne.

Projekty ustaw uchwala Rząd.górnicza. mógł ich odwołać (Sejmu jeszcze nie było).2009r. Rząd składał się z: Prezydenta. chciano żeby była republiką. Każdy akt Naczelnika Państwa wymaga kontrasygnaty ministra (podpisu) jakiegoś  obaj ponosili odpowiedzialność za jakąś decyzję  bez tego było nieważne. Naczelnik państwa jest przedstawicielem Państwa i najwyższym wykonawcą uchwał Sejmu (taki tymczasowy Prezydent – przez 4 lata  nie było rozwiązanych kwestii ustroju państwa. Mianowanie wyższych urzędników państwowych mianował Naczelnik państwa. Wszyscy urzędnicy składają przysięgę na wierność RP. ministrów (szef rządu). Naczelnik Państwa powołuje Rząd w porozumieniu z Sejmem. Polska do 1918 roku była monarchią. aż do zebrania się Sejmu. budżet) Konstytucja Marcowa – 17 marzec 1921 Od 1921 – Rzeczpospolita Polska Pojawiła się Rada Ministrów – na czele Prezes RM (wcześniej był Prezydent Ministrów). 05. że: Rząd RP stanowią ministrowie i odpowiadają przed Naczelnikiem Państwa. Naczelnik – rozwiązanie do Powstania Kościuszkowskiego). który przygotowywał np.. a zatwierdza Naczelnik Mała Konstytucja z 20 lutego 1919 roku – uchwała Sejmu RP o powierzeniu funkcji Naczelnika Państwa Józefowi Piłsudskiemu. Jest powiedziane.lasów Wykład III. Akty urzędowe kontrasygnuje szef Rady Ministrów (Prezydent Ministrów). tego ministra. 11 . który regulował kwestię władzy w państwie – Dekret o najwyższej władzy Republiki Polskiej z 22 listopada 1918 roku – podpisał Piłsudski. Budżet 1918 roku  budżet RP na 1 okres uchwalił Rząd. listopad 1918 Pierwszy akt prawny. .03. zatwierdza Naczelnik i ogłaszane są w Dzienniku Praw RP (dawny Dziennik Ustaw). Naczelnik Państwa oraz Rząd są odpowiedzialni przed Sejmem – mógł ich odwołać.: Polska niepodległa – początek II RP.

Skarb) Komitet Ekonomiczny RM – organizacja wewnętrzna Rządu. wydawanie aktów administracyjnych np. Kompetencje RM: 1. powiaty. Jeżeli było votum nieufności co do Rządu to cały Rząd podawał się do dymisji – odpowiedzialność solidarna. 4 najważniejszych ministrów (Premier decyduje np. Urzędy centralne to były ministerstwa. rozpatrywanie sprawozdań poszczególnych ministrów. Sprawy Zagraniczne. Rząd – uchwały). Dla celów administracyjnych Państwo Polskie podzielone będzie na województwa. 2.  2 takie struktury w Rządzie Status prawny ministra. jego zastępcy. Prezydium: • • • premier. nadać prawa miejskie (akty administracyjne) Organem wewnętrznym Premiera i ministrów było Prezydium RM (jeżeli nie było potrzeby zbierania całego Rządu. Sejm mógł też odwołać jednego ministra – odpowiadającego indywidualnie za swój resort.RM ponosi wspólną odpowiedzialność konstytucyjną i parlamentarną przed Parlamentem (przed Sejmem). Wojsko. Na czele: Premier lub jego zastępca. wydawanie zarządzeń – obejmujących całą administrację. mógł mianować kogoś. funkcje: 12 . podejmowanie uchwał (Sejm ustawy. RM stanowiła kolegialny organ ministrów pod przewodnictwem Prezesa RM mianowanych przez Prezydenta. zatwierdzanie statutów organizacyjnych ministerstw RM wypełniała funkcje administracyjne poprzez następujące czynności: 1. 3. tylko niektórych). Sprawy wewnętrzne. Zajmował się on działalnością gospodarczą Rządu. gminy miejskie i wiejskie. uzgadnianie działalności poszczególnych ministrów. 2. 3. też obywateli. Konstytucja 3 maja – 3/5 głosów żeby odwołać ministra. Sejm może odwołać ministra zwykłą większością głosów (50% + 1).

1939r. Ministerstwo Spraw Wojskowych (do śmierci piastował Piłsudski). Kolejne Rządy ograniczały liczbę ministerstw (były łączone). – 11 ministerstw: 1. Status – pozycje np. Ministerstwo Pracy i opieki społecznej. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych. 10. było 10. Ministerstwo Przemysłu i Handlu. Ministerstwo Skarbu (nie znano Ministerstwa Finansów  Polska Komunistyczna). w różnej liczbie 13 . 5. 4. członek RM (kolegialny organ) – oprócz tego raz na tydzień głosował (odpowiedzialność solidarna) W latach `20 (1921. W `39 było 11. 2. 9. dyrektor Wydziały. Ministerstwo Wyznań Religijnych i oświecenia publicznego. poczt i telegrafu O strukturze wewnętrznej ministerstwa decydowała uchwała Rządu z 1926 roku. obywatela  Ministrów zastępowali v – ce ministrowie. odpowiedzialność indywidualna). Ministerstwo Sprawiedliwości. 7. stał na czele resortu (jednoosobowy kierownik – kierował ministerstwem. Ministerstwo Spraw Zagranicznych. 6. który regulował pozycję wewnętrzną.1. naczelnik Kompetencje – liczbę działów i wydziałów określał statut ministerstwa – akt prawny. Ministerstwo komunikacji. 1922) na początku było 16 resortów. Resort – na czele minister Departamenty np. 3. 2. Ministerstwo Rolnictwa i reform rolnych (były 3 reformy rolne: dzielenie ziemi między biednych rolników – chłopów). 8.

Główny Urząd Miar – określał miary: metr. litr 4. było 2 zastępców i kierownicy resortów (14). np.  22 lipca `44 (święto odrodzenia Polski). Rząd i Premier ponoszą odpowiedzialność przed Prezydentem. 3 najważniejsze monopole. GUS – liczył ilu jest ludzi. Główny Urząd Pracy – zajmował się kwestiami bezrobocia.wzmocnienie pozycji Premiera (model kanclerski) `44 – pojawiło się państwo socjalistyczne i nowe struktury władzy Pierwszy Rząd komunistyczny (po wojnie): Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego (potocznie komitet lubelski) 1. Przewodniczący = pierwszy powojenny premier: Edward Osóbka – Morawski (rządził 24 lata).: 1. zapałczany. .Minister (jest jeden) Sekretarz Stanu (w ministerstwie jest kilku) . Wzmocnienie pozycji Rządu. urząd Prezydenta. Ten rząd nie miał jeszcze w nazwie „rząd” – utworzenie rządu. stał się „sierotą”  walka o stanowisko). centymetr. wskaźniki. Tradycyjnie i obecnie 2 osobą w państwie jest Marszałek Sejmu. Prezes RM stał się 2 osobą w państwie. Oprócz ministerstw istniały także inne urzędy centralne. 3. Na czele: przewodniczący. Dyrekcja Monopoli Państwowych. rolnictwa – to jest taka nazwa potoczna – ale w randze sekretarza lub podsekretarza. które utrzymywało państwo: • • • spirytusowy. a nadzorował go PKWN.potocznie nazywani v – ce ministrami Podsekretarz stanu (7 – 8) Nie ma takiej nazwy urzędowej jak v – ce minister np. gier Pozycja RM uległa wzmocnieniu w Konstytucji Kwietniowej – 23 kwiecień 1935 roku – ostatni podpis Piłsudskiego (zmarł. jego 14 . który pełnił funkcje rządu. w ramach Rządu pierwszoplanową rolę odgrywał Prezes RM (premier). 2.

Wykład IV. Władzę wykonawczą sprawowały: • • • Prezydent RP (urząd funkcjonował do `52). Rada Państwa (nowy organ władzy wykonawczej /1947 – 1989/. 31 grudnia `44 – PKWN został zastąpiony Rządem Tymczasowym. przygotować do wyborów. Jednym z nich był Stanisław Mikołajczyk (z Londynu).następcą był Cyrankiewicz.5 roku  nie był komunistą. NIK.03. 12. był zastępcą Edwarda Osóbki – Morawskiego (był też ministrem rolnictwa). a działaczami emigracyjnymi i utworzono Tymczasowy Rząd 18 ministerstw + 4 osoby (z emigracji). Rząd ten był uznany przez wszystkie mocarstwa – Anglia. 2. Parlament) organów Rzeczypospolitej Polskiej (2 mała konstytucja w historii polskiego ustawodawstwa. potem zastąpiona). Rada Państwa. Rząd. tylko z Polskiej Partii Socjalistycznej. Miał on sprawować władzę do wyborów sejmowych – styczeń `47. czerwiec `45 (Moskwa)  negocjacje między komunistami. Ameryka. Rząd: Prezydent. ale nie ostatnia)  wcześniej odwoływano się do Konstytucji Marcowej Mała Konstytucja nawiązywała do Konstytucji Marcowej i utrzymywała trójpodział władz (wprowadziła Marcowa) – władza w rękach narodu. Rada Ministrów Trójpodział został naruszony zaliczając do władzy wykonawczej nowy organ wykonawczy – Radę Państwa Władza wykonawcza 15 . ten 1.: Funkcjonowanie RM (1947 – 1989) i innych urzędów centralnych PRL = 1952 – 1989 19 luty `47 – Sejm uchwalił Małą Konstytucję – Ustawa Konstytucyjna o ustroju i zakresie działania najwyższych (Prezydent. Na czele Rządu – Edward Osóbka – Morawski  to był Rząd Komunistyczny.2009r. granica Polski mniej więcej na linii Wisły. Francja (przedtem tylko uznany przez Rosję ten 1 i 2).

poniższe mogły się zmieniać). 10 luty 1949 – dokonano przekształcenia w strukturze rządu 16 . • • Podsekretarz Stanu. odwoływała się do ustawy zwykłej (tam szczegółowa struktura rządu). Prezydium Rządu pojawiło się w maju 1950 roku.Prezydent RP Rada Państwa RM (nie do końca organ wykonawczy. Premier i jego zastępcy (+ Prezydent = skład elementarny. Marszałek Sejmu. Prezydent sprawował władzę za pośrednictwem ministrów oraz przewodniczącego prezydium rządu. Prezydium Rządu – skład: • • Prezydent. I. przewodniczący RP (powojenny Prezydent  dlatego z urzędu) Bolesław Bierut. wprowadziła Stan Wojenny) RP – gremium. V – ce marszałkowie (3) w przypadku konfliktu zbrojnego – Naczelny Dowódca Wojska Polskiego Kompetencje RP: • • • nadzorowała Rady Narodowe (cała administracja terenowa podlegała RP). zatwierdzała dekrety z mocy ustawy (mogła wydawać kiedy nie zbierał się Sejm). poszczególni ministrowie powołani na wniosek premiera Mała Konstytucja nie określała struktury Rządu – odsyłała. wprowadzała Stan Wojenny i Wyjątkowy na wniosek Rządu (RM) Siedzibą RP był Belweder /1947 – 1989/. powiązana z Sejmem – władza ustawodawcza. Ostatnim przewodniczącym był Wojciech Jaruzelski (potem urząd Prezydenta RP). w którego skład wchodzili: • • • • Prezydent jako przewodniczący.

Funkcje: • • planowała ona rozwój gospodarczy (uprawnienia naczelnego organu planowania). Ministerstwo Handlu Wewnętrznego Funkcjonowało to do października 1987 roku. gospodarczych Hilary Minc – twórca gospodarki socjalistycznej (12 lat. zamiast Ministerstwa Administracji Państwowej powołano Ministerstwo Gospodarki Komunalnej. chemiczny). • utworzono Ministerstwo Szkół Wyższych i Nauki Przed wojną 11 ministerstw.II. walcownie. Ministerstwo Przemysłu Rolnego i Spożywczego. tu około 50. 22 lipiec 1952 roku – uchwalenie Konstytucji PRL 17 . potem znów połączone je w 1. stocznie). scentralizowanie decyzji gospodarczych Kolejnej reorganizacji struktury rządu dokonano w roku kolejnym . Komitet Ekonomiczny RM – zadania: • Funkcje pomocnicze i doradcze w ramach gospodarki. 1949 – zlikwidowano Ministerstwo Przemysłu i Handlu i w jego miejsce 6 resortów branżowych (szczegółowych): • • • • Ministerstwo Górnictwa i Energetyki. Ministerstwo Skarbu zamieniono w Ministerstwo Finansów. który zajmował się gospodarką. szef: Hilary Minc. ds.`50 i wtedy utworzono nowe ministerstwa: • • • Ministerstwo Budownictwa. Ministerstwo Przemysłu Ciężkiego (huty.  przemysłowe  handlowe: • • Ministerstwo Handlu Zagranicznego. z komunistycznej do socjalistycznej). Ministerstwo Przemysłu Lekkiego (włókienniczy. kierownictwo: jeden z v – ce premierów. Utworzono także „super urząd” kierujący gospodarką (w ramach Rządu): Państwowa Komisja Planowania Gospodarczego.

Premier i ministrowie. organ konstytucyjny.5 roku 18 . każdy z Ministrów był organem Administracji państwowej) Przewodniczący Komisji lub Komitetów pełniących funkcje naczelnych organów administracji Państwowej (Komitet ds.Do najważniejszych organów administracji państwowej zaliczała: • • • RM (Rząd). • • Piotr Jaroszewicz – 9 lat (okres gierkowski – przy Gierku) Wojciech Jaruzelski – 4. na jej mocy Prezydium Rządu uzyskało rangę konstytucyjną (wpis do konstytucji. normowany konstytucją) • Najdłużej premierem był Józef Cyrankiewicz (23 lata /1947 – 1970 grudzień/. inne osoby powołane przez RM `76 – zmiana Konstytucji. Przewodniczących Komisji i Komitetów pełniących funkcje naczelnych organów administracji państwowej (np. „wydarzenia gdańskie”). 9 premierów i 2 v – ce premierów. Państwowa Komisja Planowania – szef w randze ministra) NACZELNE ORGANY ADMINISTRACJI PAŃSTWOWEJ RM (jako całość) Premier i ministrowie (a tu oddzielnie. `57 – zlikwidowano Prezydium Rządu `69 – przywrócono Prezydium Rządu i w skład wchodzili: • • • Premier. najpierw przy Bierucie. Radia i Telewizji – 1952) `52 – najbardziej rozbudowany Rząd po wojnie (w ogóle w historii) – członków RM 45 (łącznie z przewodniczącymi komitetów). v – ce premierzy. potem przy Gomółce. Przerwa /1952 – 1954/ kiedy Bierut był premierem.

PRL – zawsze były „małe konstytucje” na początku (nowe ustroje) III Mała Konstytucja – 17 październik 1992 – Ustawa Konstytucyjna o wzajemnych relacjach pomiędzy władzą ustawodawczą i wykonawczą i o samorządzie terytorialnym – przez 5 lat regulowała ustrój państwa polskiego Władza wykonawcza – 3 nowo wprowadzone rzeczy (funkcje rządu): 19 . najdłużej działała Komisja Planowania RM. prowadzenie polityki zagranicznej państwa (kierowanie pracą terenowych organów administracji) Status ministra – jednoosobowy organ stojący na czele resortu. Październik 1987 – dokonano zmniejszenia struktury Rządu. • • kierowanie obronnością kraju (szczególna odpowiedzialność – Minister Obrony). Rozbudowano ministerstwa /1948 – 1980/.2009r. nie było gospodarki rynkowej – gospodarka planowana: ile gwoździ. • • • wykonywanie ustaw i uchwał Sejmu oraz Rady Państwa. ministerstwo gospodarcze Organy wewnętrzne Rządu. czekolad) oraz realizacji polityki wewnętrznej państwa. Minister powoływał i odwoływał Sejm na wniosek Premiera. ustaw i innych aktów prawnych. resorty socjalno – kulturowe. Lipiec 1981 – liczbę resortów zredukowano do 5. Istniała od 1956 do 1988. zadania RM: • zarządzanie gospodarką narodową (okres kiedy rząd decydował o wszystkim. Wykład V. przygotowywanie i przedstawianie Sejmowi projektu budżetu. 19. mieszkań.Rada Ministrów zgodnie z Konstytucją `52 była najważniejszym organem administracji państwowej. Kiedy Sejm nie obradował to Rada Państwa. 3 rodzaje ministerstw: • • • ministerstwo polityczno – administracyjne. planów społeczno – gospodarczych. Na jej czele zawsze stał v – ce premier. ochrona praw i wolności obywateli oraz zapewnienie porządku publicznego i bezpieczeństwa.03.: II RP.

Suchockiej (bez tego) II Rząd – W. spraw wewnętrznych. obrony narodowej Premier szukał ich w porozumieniu z Prezydentem – zgoda Prezydenta na kandydata Praktyka: to Prezydent wybierał tych 3 (Pawlak 03. Tworzenie rządu przechodzi od Prezydenta do Sejmu: Sejm miał wybrać Premiera. a potem na jego wniosek Rząd (wartość bezwzględna – 231 głosów). • albo rozwiązuje Parlament (i odbywają się wybory przedterminowe) 20 . Pawlaka (1993) – pierwszy raz zastosowano ten rodzaj modelu rządu 2. Znowu proces tworzenia Rządu przechodzi do Sejmu – kopia II etapu: względna (zwykła) większość głosów. Jeżeli nie to… III.`95. tryb tworzenia rządu – zawiły.`96 – wybierał tych 3 Wałęsa i potem Kwaśniewski) 3. Inicjatywa przechodzi do Prezydenta – tworzy on Rząd i ten rząd musi uzyskać w Sejmie zwykłą większość głosów (głosów wstrzymujących nie liczy się). • Znowu misja tworzenia rządu przechodzi do Prezydenta – ma 2 rozwiązania: może powołać na 6 m – cy Rząd – nie musi się on ubiegać o zaufanie w Sejmie (bez zaufania w Parlamencie). Jeżeli nie… V. resortów prezydenckich Mała Konstytucja wyodrębniła 3 rodzaje: • • • spraw zagranicznych. Cimoszewicz 02. Jeżeli nie… IV.1. nigdy w praktyce nie znalazł zastosowania. Mógł on być 5 – etapowy i trwać 108 dni: I. Prezydent nominował Rząd i ten rząd ubiegał się w Sejmie o zaufanie – bezwzględna większość głosów (więcej jak 231 głosów). wyłączenie udziału Sejmu z procedur wyboru premiera i tworzenia rządu (proces 2 etapowy: najpierw wybór premiera. Oleksy 03. Jeżeli by nie uzyskał zaufania… II. wprowadzenie tzw. potem na jego wniosek tworzy się rząd) I Rząd – Gabinet H.`93.

chroni interesy Skarbu Państwa. nowa technika) 17 października 1997 – weszła w życie Konstytucja RP z 2 kwietnia Rozdział VI Konstytucji – kluczowy: „RM i administracja rządowa” Art. ministrowie 21 . Zadania RM: 1. Kiedy nowy premier zostaje wybrany tworzy się nowy Rząd. zawiera umowy międzynarodowe wymagające ratyfikacji oraz zatwierdza i wprowadza inne umowy międzynarodowe (takie. 6. 9. a potem problem z następcą. 10. 8. 7. 147 – określa skład Rządu (RM): • • Prezes RM (premier). Zgodnie z tym został wybrany Rząd J. odpowiada za bezpieczeństwo wewnętrzne państwa i porządek publiczny. konstruktywnego votum nieufności – rozwiązanie niemieckie  wskazuje się osobę nowego premiera (zwykła: tylko głosy na nie. wykonuje budżet oraz przygotowuje sprawozdanie z wykonania budżetu (przedstawia je w Sejmie). zapewnia wykonanie ustaw. określa organizację i tryb swojej pracy art. RM kieruje administracją rządową. sprawuje ogólne kierownictwo w dziedzinie dyplomacji (szczególnie Ministerstwo Spraw Zagranicznych). zapewnia bezpieczeństwo zewnętrzne – obrona państwa w przypadku ataku z zewnątrz). Oleksego (`95). 146 – 162 Art. • 1 głosowanie  wybór nowego oznacza koniec pracy starego premiera/Rządu (bez udziału Prezydenta. które nie wymagają ratyfikacji). 4. 11. 2. Rządu: RM prowadzi politykę wewnętrzną i zagraniczną RP.Nowa rzecz w MK – wprowadzenie tzw. przygotowuje projekt budżetu. Do RM należą sprawy polityczne państwa nie zastrzeżone dla innych organów państwowych (Parlament i Prezydent) i samorządowych (samorząd). 146 – def. Rządem…). 5. koordynuje i kontroluje organizację administracji rządowej. wydaje rozporządzenia. 3.

odwołać wójta. Kaczyńskiego: Giertych (Edukacja). 3. 2. 4.może np. 6.może wprowadzić zarząd komisarzy (gmin/powiatów/województw). sprawuje nadzór nad samorządem lokalnym. zapewnia wykonanie polityki Rządu i określa sposoby tego wykonania. urząd gminy NIE  wójt/burmistrz/prezydent. 148 (bardzo ważny!). minister od kontaktów ze związkami zawodowymi. wypełniający zadania wyznaczone przez premiera – tzw. Dorn.Zakres: fakultatywnie mogą być powołani v – ce premierzy (v – ce Prezesi RM) W ciągu 20 lat tylko 1 taki był – Rząd Jana Olszewskiego (bez v – ce premierów). Lepper (Rolnictwo) Wcześniej: Balcerowicz x 2 (Minister Finansów) W skład RM mogą wchodzić także przewodniczący określonych komitetów Art. minister od spraw opracowania programu do walki z korupcją (Pitera) 22 . 149 – zadania ministrów Konstytucja wymienia 2 rodzaje ministrów: • • minister kierujący określonym działem administracji rządowej (30 działów  połączone) – tzw. zadania Premiera (szefa Rządu): 1. w ramach tego: . P. W pozostałych Rządach liczba waha się od 1 do 4. tylko oddelegowuje go Premier do jakiejś sprawy np. koordynuje i kontroluje pracę ministrów. Prezes i v – ce Prezes RM mogą również pełnić obowiązki ministrów („goły v – ce premier np. . kieruje pracami Rządu. wydaje rozporządzenia. . tylko rządowa administracja) art.może wprowadzić przedterminowe wybory 7. reprezentuje RM. zwierzchnik służbowy administracji rządowej (budżetówka. 5. minister bez teki – nie stoi na czele resortu. minister resortowy. Pawlak (resort Gospodarki) Rząd J. L. Gosiewski – bez stania na czele resortu) Rząd Tuska: 2 – Schetyna (MSWiA). określa funkcje.

Art. ich zadaniem jest administrowanie państwem. Jeżeli jest jakieś wadliwe – RM na wniosek Premiera może uchylić rozporządzenie ministra. Wykład VI. 151 Konstytucji – przysięga: Premier. ten kandydat (misja tworzenia Rządu) dobiera ministrów (proponuje).2009r. 153 – powołanie korpusu służby cywilnej (tylko w urzędach administracji rządowej). Sejm udziela votum zaufania bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów (liczy się tylko głosy ZA – za> niż przeciw + wstrzymujące się). albo 14 dni od dymisji poprzedniego Rządu Potem premier ma 14 na przedstawienie Sejmowi programu działania Rządu (expose) i wygłoszenie w Sejmie ( . Art.: Art.Minister. 26. Art.„proszę o votum zaufania”). 230  minimum na sali 23 .03. Tryb powoływania/odwoływania i zadania określa ustawa – ustawa z 5 czerwca 1998 roku o administracji rządowej w województwie (wypełnia tą lukę konstytucyjną). v – ce premierzy. 150 – członek RM nie może prowadzić działalności sprzecznej z jego obowiązkami publicznymi. Prezydent powołuje premiera wraz z pozostałymi ministrami w ciągu 14 dni: • • licząc od 1 posiedzenia Sejmu. 154 – tryb powoływania Rządu: • Rząd powołuje Prezydent. Prezydent desygnuje premiera (jeszcze nie jest premierem – Prezydent wskazuje osobę). wtedy Prezydent powołuje premiera i cały Rząd (oficjalnie premiera i ministrów). 152 – Rząd ma także swoich przedstawicieli w województwie – wojewoda przedstawicielem RM w województwie. ministrowie – wypowiadana do Prezydenta Art. który stoi na czele resortu ma prawo wydawania rozporządzenia (minister bez teki tak nie może).

Prezydent ma 14 dni na powołanie premiera i na jego wniosek ministrów.2006 – Jarosław Kaczyński (1 krok). za jakie przestępstwa?: • • Naruszenie Konstytucji lub ustaw.  10.2005 – Kazimierz Marcinkiewicz (1 krok). 05. • Jeżeli nie to znów Prezydent Art. 155 – 3 krok (etap powoływania Rządu). odbiera od nich przysięgę.2001 – Leszek Miller (1 krok). powstał zgodnie z art.2004 – Marek Belka (3 krok).• Jeżeli nie uzyska zaufania to Parlament. 07. Prezydent powołuje osoby wybrane przez Sejm – akty nominacyjne i odbiera przysięgę. wstrzymujące się nie liczą). co najmniej połowa (230) ustawowej liczby głosów (quorum musi być). • • • • •  10. Premier ma 14 dni na wystąpienie w Sejmie i uzyskanie votum zaufania (to co w 1) Różnica między 1. Za przestępstwa popełnione w związku z zajmowanym stanowiskiem 24 . 156 – odpowiedzialność przed Trybunałem Stanu (odpowiedzialność Konstytucyjna). 154 (w 1 kroku Konstytucyjnym).1997 – I Rząd na mocy tej Konstytucji – Jerzy Buzek. 10.  10. W przypadku kiedy RM nie uzyska votum zaufania to potem Sejm ma 14 dni na wybór premiera oraz proponowanych przez niego ministrów – bezwzględna większość głosów w obecności co najmniej połowy posłów (to samo). a 3 krokiem: votum zaufania uchwalone względną większością głosów (za> przeciw.  Jeżeli taki Rząd nie uzyska votum zaufania Prezydent skraca kadencję Sejmu i zarządza wybory Rządy ( lata wyborcze): •  31.2007 – Donald Tusk (1 krok) Art.

Uchwała musi zapaść większością ustawowej liczby posłów (231.Jak można pociągnąć członka Rządu do odpowiedzialności?: • • • Sejm podejmuje decyzję o pociągnięcie ministra do odpowiedzialności przed TS. Każdy minister ponosi odpowiedzialność indywidualną za swój resort. 160 – premier może wystąpić do Sejmu o votum zaufania. ale jeżeli zgłosiło go 115 posłów. Zastrzeżenie: może być zgłoszone przed 3 m – cami. Art. Wniosek może być głosowany nie wcześniej niż 7 dni od jego zgłoszenia. Ten wniosek musi być zaopatrzony w nazwisko następnego premiera (konstytutywne votum nieufności). Na wniosek 115 posłów (1/4 Sejmu). Sejm może odwołać cały Rząd bądź pojedynczego ministra. Zawarte w sobie 2 odpowiedzialności: • • Odpowiedzialność solidarna (za działania wspólne Rządu) – wszyscy podają się do dymisji (Rząd ponosi). Jeżeli wniosek przepadnie (Rząd ocaleje) – następny może być dopiero po 3 m – cach. 158 Procedura votum nieufności: minimum 46 (1/10) posłów składa wniosek o votum nieufności dla Rządu. co najmniej tyle posłów na sali) – większość kwalifikowana. 231 głosów. Art. większością 3/5 ustawowej liczby głosów (3/5 z 460) Odpowiedzialność polityczna członka Rządu Rząd ponosi przed Sejmem. Art. 25 . Żaden Rząd nie powstał jeszcze w tym trybie. Votum nieufności większością ustawowej liczby głosów  kwalifikowana większość. 159 – możliwość odwołania ministra (votum nieufności dla ministra). Wniosek może złożyć grupa co najmniej 69 posłów (o votum nieufności wobec ministra). Na wniosek Prezydenta.

rozpatruje sprawy i podejmuje rozstrzygnięcia na posiedzeniach. Dwukrotne zastosowanie tego artykułu: • • 06.2009r. 162 – kiedy premier składa dymisję. okoliczności dymisji Rządu: • • • Na 1 posiedzeniu nowo wybranego Sejmu (Buzek. Szczególne sprawy RM może rozstrzygać drogą obiegową tzn. 1 – RM działa kolegialnie – decyzje podejmuje w formie głosowań Art. Marcinkiewicz) Prezydent przyjmuje dymisję Rządu i powierza mu obowiązek pracy (dalsze sprawowanie) do wyboru następnego Rządu. 161 – Prezydent na wniosek premiera dokonuje (musi – działa obligatoryjnie) zmiany w składzie Rządu (zmiana ministra) Art. 2 – RM wykonuje swoje kompetencje. 10. wcześniej J. Wyrażenie RM votum nieufności (ostatnio H. We wszystkich 3 pierwszych Prezydent musi przyjąć dymisję Rządu. Kaczyński).Sejm udziela votum zaufania większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów (większość głosów z 230). bo jak rezygnuje premier to i cały Rząd).: Ustawa z 8 sierpnia 1996 roku o organizacji i trybie pracy RM oraz o zakresie działania ministra Art.2004 – Marek Belka (udany wniosek) Art.04. Wykład VII. 02. Belka. Suchocka. W 4 przypadku Prezydent może odmówić przyjęcia dymisji Rządu (Prezydent próbuje „ocalić” cały Rząd. Olszewski – ale to w oparciu o inną Konstytucję). • Rezygnacja Prezesa RM (Miller.2003 – Leszek Miller (udany wniosek). w drodze 26 . W przypadku nieuchwalenia przez Sejm votum zaufania.

przewodniczy każdemu komitetowi RM – nawet jeżeli nie wchodzi w jego skład. kierownika urzędu centralnego. 27 . sprawuje funkcje administracji rządowej. wykonuje zadania określone w odrębnych przepisach Art. może zażądać informacji. 6 – przewodnictwo rządowe: Jeżeli nie ma premiera (lub nie może wykonywać swoich obowiązków) rządowi przewodniczy v – ce premier wskazany przez premiera lub jeden z ministrów. rozstrzyga spory kompetencyjne pomiędzy ministrami Art. Premier reprezentuje RM na zewnątrz (w kraju i za granicą). Członkowie RM Art. sprawozdań okresowych od: ministra. albo mało ważne). o ile nie został powołany v – ce premier. a także może brać udział w posiedzeniach komisji i komitetów. pracowników administracji rządowej – po uprzednim zawiadomieniu szefa. kierowników urzędów centralnych. • • • może zarządzić korespondencyjne uzgodnienie stanowisk. Zadania premiera: • • koordynuje i kontroluje pracę ministrów. Premier i v – ce premier mogą łączyć swoje stanowisko ze stanowiskiem ministra. 4 – pracami Rządu kieruje premier RM. 5 – w celu wykonywania zadań premier RM: • • wyznacza ministrom zakres spraw w których minister działa z upoważnienia premiera (minister bez teki). • • premier może przekazać sprawę do załatwienia właściwemu ministrowi. Dowodem stanowiska ministra jest podpis. Rozdział II. dokumentów. wojewody. z urzędu lub na wniosek zainteresowanej strony. Kompetencje v – ce premiera: wykonuje zadania w imieniu premiera w zakresie powierzonym przez premiera. wojewodów.korespondencyjnego uzgodnienia stanowisk (rozstrzygane są tak sprawy albo pilne. zwołuje posiedzenia Rządu z udziałem ministrów.

7 – członek RM uczestniczy na zasadach określonych w Konstytucji w ustalaniu polityki państwa. Minister zobowiązany jest do inicjowania. Pytania: zasady i tryb udzielania odpowiedzi na interpelacje i zapytania poselskie regulują odrębne przepisy. przedkładania inicjatyw i odpowiednich projektów aktów prawnych na posiedzeniu rządu. Rząd ma 14 dni na odpowiedź. nadzór nad działalnością terenowych organów administracji rządowej. organizacjami społecznymi i związkami zawodowymi. współdziałanie z samorządem lokalnym. reprezentacja Rządu. dotyczy konkretnych spraw. Minister realizuje politykę ustaloną przez Rząd. • po zawiadomieniu premiera minister powołuje rady i zespoły jako organy pomocnicze Art. Minister składa wszelkie oświadczenia Rządu. Zadania ministrów w prowadzeniu polityki państwa: • • • współdziałanie z innymi ministrami. 9 – występowanie w Parlamencie. ponosi odpowiedzialność za treść i realizację działań rządu. • występowanie do premiera o powołanie zespołów międzyresortowych jeżeli dana sprawa wykracza poza jeden resort. Premier może na wniosek ministra udzielić upoważnienia do reprezentowania Rządu przed Sejmem sekretarzowi lub podsekretarzowi stanu. Interpelacja – jest pisemna. opracowania polityki rządowej. Przed Sejmem reprezentuje Rząd minister uprawniony przez RM. Zapytanie poselskie – zadawane ustnie. dotyczy zasadniczych spraw. Odpowiedzi udzielane są ustnie. 28 .Art. 8 – członek RM występując w swoich wystąpieniach publicznych reprezentuje stanowisko Rządu Art.

pracy. Obecnie nie jest powołany żaden komitet. RM może ustanowić pełnomocnika Rządu o charakterze czasowym. społecznych). Tworzy je premier z własnej inicjatywy lub na wniosek Rządu. uzgadnianie stanowisk ministrów. zdrowia (na czele minister ds. 16.7 ministerstw gospodarczych (na czele premier lub v – ce premier odpowiedzialny za gospodarkę) Komitet Społeczny RM – grupował kilka ministerstw społecznych np. a w zakresie zadań o zasięgu regionalnym – wojewoda. zwalczania skutków powodzi. 3.2009r. 29 . Funkcjonowanie pełnomocnika: Rząd w drodze rozporządzenia określa zakres pełnomocnictw poprzez sprawowanie nadzoru nad jego działalnością i poprzez zapewnienie obsługi merytorycznej. bo tylko Sejm ma prawo zadawać pytania. 2) Art.04. decyzje o powołaniu należą do Premiera. Zadnia tych komitetów: 1. Pełnomocnicy: np. rodziny.Odrębne przepisy – regulamin Sejmu. Wykład VIII. inicjowanie i przygotowywanie rozstrzygnięć w określonych sprawach. Premier powołuje/odwołuje pełnomocnika.: Organy wewnętrzne RM – art. Pełnią one funkcje pomocnicze i opiniodawcze. 2. rząd rozpatruje określone sprawy zapoznając się ze stanowiskiem właściwego komitetu (przed decyzją) Komitet Ekonomiczny RM – grupował 6. 11 Rząd (RM) w trybie rozporządzenia może tworzyć 1) stałe komitety RM. Pełnomocnikiem jest sekretarz lub podsekretarz stanu. 12 – rady i zespoły (o niższej już hierarchii) jako orgny pomocnicze lub opiniodawczo – doradcze. W skład tych komitetów wchodzą wyłącznie członkowie RM. ds. technicznej i kancelaryjno – biurowej ze wskazaniem środków finansowych. do określonych spraw. organizacyjno – prawnej.

ona opiniuje. powoływana przez Rząd w drodze rozporządzenia po ustaleniach z zainteresowaną instytucją lub środowiskiem społecznym. 4) Rada Legislacyjna (działa przy Premierze RM). Liczy ona 8 osób. Komisja Ttrójstronna) – reprezentuje określone stanowisko. 2. W skład wchodzą urzędnicy (20 – 30). 30 . najstarsza komisja (istnieje od 1980 roku): Komisja Wspólna Rządu i Episkopatu Polski. Premier po zasięgnięciu opinii Rady ustala w drodze rozporządzenia 2 rzeczy: 1. zasady techniki prawodawczej (pisania aktów prawnych). 3. redakcja Dziennika Ustaw i „Monitora Polskiego”.ogólnie: komitet. opracowywanie pod względem legislacyjnym (sztuki aktów prawnych) rządowych projektów aktów prawnych skierowanych do rozpatrzenia przez Rząd. 1. Składa się w połowie z przedstawicieli Rządu. Instytucją. Zbiera się w miarę potrzeby (1 – 2 razy w roku).3) Art. Jako jedyna jest wymieniona z nazwy (komitety podane wyżej są wymienione. Zadania: • wypracowywanie wspólnego stanowiska. Zadania: • obsługa prawna Rządu np. pracodawców (organizacje przedsiębiorców). uzgadnia kwestie w zakresie stosunków Państwo – Kościół. współdziałanie z Komitetem Integracji europejskiej w sprawach harmonizacji polskiego prawa z prawem unijnym. rada. a w połowie z przedstawicieli tej instytucji/środowiska. Są przedstawiciele: Rządu. 2. Premier powołuje oraz określa zadania i tryb funkcjonowania Rad w drodze rozporządzeń. koordynacja uzgodnień rządowych projektów aktów prawnych. pracowników (związków zawodowych). opracowywania stanowisk do rządowych projektów aktów prawnych. Stanowisko komisji nie jest aktem prawnym. zespół). bo istnieją  . 5. Komisja Wspólna ds. 4. nadaje tytuł aktu prawnego) Przy Premierze działa 5) Rządowe Centrum Legislacji jako państwowa jednostka organizacyjna podległa Premierowi. która pozwala artykułować interesy Kościoła wobec Rządu (stanowiska). Dialogu Społecznego (tzw. 13 – Komisje Wspólne. zasady rejestrowania aktów prawnych wydawanych przez Rząd (jak się numeruje.

Strukturę organizacyjną określa Premier w drodze statutu. szkołami wyższymi oraz innymi instytucjami anukowymi. wojewodów) przepisów wykonawczych do ustaw RCL współdziała z PAN. nie polityk. Zadania należące do Sekretarza RM: • przyjmuje od wnioskodawców (ministrów) i przekazuje członkom RM projekty dokumentów rządowych np. Podczas posiedzenia RM musi być większość członków RM (quorum) – więcej niż połowa (15. w przypadku równej liczby głosów rozstrzyga Premier. Zapada zwykłą większością głosów obecnych ministrów. przygotowuje dokumenty rozpatrywane przez RM i przedkłada do podpisu Premierowi. gdy nie jest możliwe osiągnięcie uzgodnienia projekt może być poddany głosowaniu (taka metoda wtórna. z inicjatywy Premiera decyzja jest głosowana). W przypadkach usprawiedliwionych nieobecności ministra na posiedzeniu Rządu za zgodą premiera może reprezentować go v – ce minister (sekretarz lub podsekretarz stanu). • • opracowuje protokół ustaleń przyjętych przez RM. Pod względem merytorycznym (formalnym) posiedzenia przygotowuje Sekretarz RM. 31 . 21 – na podjęcie takiej. a nie innej decyzji. W jaki sposób podejmuje decyzje RM: rozstrzygnięcia zapadają w drodze uzgodnienia (wszyscy muszą wyrazić zgodę – art. Zgody udziela Premier (też może wypowiedzieć się w jakiejś sprawie – zgody udziela premier). Sekretarz RM uczestniczy w rozpatrywaniu spraw RM (w posiedzeniu Rządu) 0 jako jedyny urzędnik. W przypadkach. Mogą być osoby zaproszone na posiedzenie RM (część lub całe). 16 – co najmniej 9). • koordynacja działalności legislacyjnej Rządu i Premiera Udział członków RM w rozpatrywaniu spraw i uczestnictwa i posiedzeniach Rządu jest obowiązkowy. kontrola wydawania przez organy administracji rządowej (ministrów. Posiedzenia RM Zwołuje Premier. ustawy. Prezesa i v – ce prezesów RCL powołuje/odwołuje Premier.6. ustala porządek i im przewodniczy. Pracą Centrum kieruje Prezes Centrum przy pomocy v – ce prezesów i dyrektorów komórek organizacyjnych (dyrektorzy wydziałów/departamentów).

wojewodom (przedłożenie władzy rzadowej w terenie – musi się orientować). która przewodniczy posiedzeniom Rządu. • • • tryb przygotowywania projektów aktów prawnych. Premier może zarządzić tajność całości lub części posiedzenia (Rząd nie ma obowiązku o tym informować). Protokół ustaleń podpisuje Sekretarz RM i Premier (jako przewodniczący). Charakter poufny vs charakter tajny Do wglądu po fakcie – nie ma protokołów. 23. RM ustanawia Regulamin swojej pracy. Art. Charakter poufny.: 32 . Prezesowi NIKu. tryb rozpatrywania i podejmowania decyzji przez Rząd. tryb przygotowywania dokumentów i projektów rozstrzygnięć oraz organy właściwe do ich rozstrzygnięć wniesienia na posiedzeniu  tylko członek RM jest organem właściwym. 24 – RM może powierzyć Premierowi ostateczną redakcję tekstów przyjętych rozstrzygnięć. są utajnione.04.2009r. Protokół ustaleń doręcza się: • • • • członkom RM.Członek RM może zgłosić do protokołu stanowisko odrębne (gdy został przegłosowany i nie zgadza się z podjętą decyzją). Posiedzenia Rządu maja charakter poufny (posiedzenia Parlamentu mają charakter jawny). 23 – z posiedzenia Rządu sporządza się pełen zapis. szczegółowe obowiązki Sekretarza RM Wykład IX. podjęte rozstrzygnięcia. innym osobom wskazanym przez Premiera art. Rząd jest zobowiązany informować społeczeństwo: jakie sprawy były omawiane. Rozstrzygnięcia RM podpisuje Premier po ich przedstawieniu i podpisaniu przez Sekretarza RM. ale po fakcie powiedziane. określa on: • • tryb zwoływania i odbywania posiedzeń. z jego przebiegu (stenogram) i protokół ustaleń – dotyczy już podjętych kwestii. W przypadku kiedy nie przewodniczy Premier to podpisuje osoba.

kontrola realizacji zadań wskazanych przez Rząd lub Premiera oraz przedstawianie wniosków z przygotowywanych kontroli.doradcze (ds. 9. Kolegium ds. opracowania projektu ustawy antykorupcyjnej) – wymienione na poprzednim wykładzie. sprawy kadrowe osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe w ramach administracji rządowej. ds. koordynacja współpracy Rządu z Sejmem. koordynacja rządowej. Premier może powołać/odwołać sekretarzy i podsekretarzy stanu w kancelarii (do 10). obsługa informacyjna i prasowa Rządu. inne zadania zlecone przez Premiera Premier w drodze rozporządzeń nadaje Kancelarii statut i określa on: zakres zadań i organizacji Kancelarii oraz jednostki organizacyjne i nadzorowane przez szefa Kancelarii. Senatem. inne organy pomocnicze i opiniodawczo . rodziny. Służb Specjalnych. 12. 7.). 8. Pełnomocnik Rządu. wydawanie Dziennika Ustaw i Dziennika Urzędowego „Monitor Polski”. 10. 6. zadania z zakresu obronności i bezpieczeństwa państwa. powoływany/odwoływany przez Prezesa RM.Kancelaria Prezesa RM – Rozdział V ustawy Kancelaria obsługuje: • • • • v – ce prezesi RM. kontroli Premiera wobec organów administracji 33 . Stałe komitety RM. zadania z zakresu polityki kadrowej (obsadzanie stanowisk urzędniczych w Kancelarii). Premiera oraz wewnętrznych organów pomocniczych i opiniodawczo – doradczych (komisje. komitety itd. Prezydentem. 11. • Komisja Wspólna (Komisja Rządu i Episkopatu) Na czele Kancelarii – Szef Kancelarii Prezesa RM.. Do zadań Kancelarii można zaliczyć: 4. 5.

37 – kierownictwo resortu Minister wykonuje swoje zadania przy pomocy sekretarza i podsekretarzy stanu oraz Gabinetu Politycznego Ministra. szczegółowy zakres działania/kompetencje ministra. Marcinkiewicz  minister Skarbu odwołany. który ma obsługiwać ministra art. `99  Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji – były takie przypadki Art. ministerstwo lub inny urząd administracji rządowej. Np. nadzoruje i kontroluje działalność podporządkowanych organów. organizuje kontrole sprawności działania. Gabinet Polityczny Ministra 34 . Sekretarz Stanu w ministerstwie (1 w każdym ministerstwie). W razie nie obsadzenia stanowiska ministra lub jego czasowej niezdolności do wykonywania obowiązków (np. • • powołuje i odwołuje kierowników/szefów jednostek organizacyjnych.Zakres i zasady działania Ministrów Premier ustala (wydaje decyzje) w drodze rozporządzenia (po powołaniu kolejnego ministra): 1. wydziały (* wydaje statut ministerstwa). efektywności gospodarowania oraz przestrzegania prawa Rząd przy ministrze może powołać Komitet Doradczy i określić jego działalność (zakres działania). MSWiA). urzędów i jednostek Zadania ministra jako szefa resortu: • każdy minister ma prawo tworzyć i likwidować jednostki organizacyjne (sam „modeluje” strukturę ministerstwa. Kierownictwo resortu • • v – ce premier (potocznie). nazwy – jakie biura. wskazany przez Premiera członek RM. 34 – zadania ministra: • kieruje. po dymisji  nie powołano jeszcze nowego) ministra zastępuje Premier (podpis. 2. departamenty. decyzje) lub inny. W skład wchodzą eksperci/przedstawiciele Parlamentu (np. v – ce ministrowie • • Podsekretarz Stanu.

35 . Zakres czynności sekretarza i podsekretarzy stanu ustala właściwy minister i zawiadamia o tym Premiera. szkoleń i organizacji. Komórki organizacyjne w ramach ministerstwa. departamenty – do realizacji merytorycznych zadań ministerstwa np. ułożone hierarchicznie): 1. Jak się tworzy ministerstwa? (w czasach PRL-u ustawy o ministerstwach). 39 – w skład ministerstwa wchodzą następujące komórki organizacyjne (rodzaje. 4. imprez masowych. 38 – do dymisji solidarnie z rządem podają się sekretarze i podsekretarze stanu oraz wojewodowie i v – ce wojewodowie. integracji europejskiej i współpracy z zagranicą. kadr. Powoływanie: Premier na wniosek ministra (sekretarz i podsekretarz) Odwoływanie: sekretarza i podsekretarza odwołuje Premier Kto zastępuje ministra? Sekretarz Stanu lub podsekretarz – jeżeli został powołany Art. Art. na czele dyrektor (do obsługi ministerstwa np.Sekretarz jest pierwszym zastępcą ministra (podczas wyjazdu/choroby ministra). komórki organizacyjne ds. O przyjęciu dymisji Premier rozstrzyga w ciągu 3 m – cy od dnia powołania nowego rządu. sekretariaty – do obsługi ministra oraz komitetów. 2. Ministerstwa tworzy/znosi/przekształca (np. na czele stoi naczelnik. w każdym tworzy się w szczególności: • • • • • • • • gabinet polityczny ministra. rad i zespołów. (biuro/wydział/departament): prawnych (biuro prawne). obsługa informacyjna ministra). biuro prawne). wydziały – wchodzą w skład biur lub departamentów – komórka organizacyjna wewnątrz departamentu lub biura. biura – do realizacji zadań w zakresie obsługi ministerstwa. informatyki. departament zadłużenia. Na czele stoi dyrektor. Doradcy (Komitet Doradczy) razem z ministrem. informacji (rzecznik ministra. poprzez łączenie) RM w drodze rozporządzenia. budżetu i finansów. 3.

szczebel centralny administracji (elementy): . 3.2009r. struktury ją obsługujące: 1. choć działają w skali całego państwa: Kancelaria Sejmu. W celu dokonania rozgraniczenia wprowadzono instytucję Korpusu Służby Cywilnej. 1. zalicza się do niej: • Centrum Rządowe: RM. Biuro RPD itd. administracja rządowa (RM. skarg i wniosków. agencje.centrale. szczebel regionalny.04. Kancelaria Senatu. Kancelaria RM. obronnych. 30. fundusze – ARMiR. kontroli. KRRiTV. ministerstwa i urzędy centralne). terenowa rządowa administracja ogólna (wojewoda i jego urząd) Administracja rządowa działa zarówno w sferze politycznej jak i wykonawczej. NIK. administracja państwowa obsługująca organy władzy państwowej (urzędy. a nie należą do działu administracji rządowej.: Centralna administracja rządowa Struktura administracji rządowej. które obsługują te organy. administracyjno – gospodarczych. Biuro RPO. Struktura administracji publicznej w Polsce: 1. urzędy centralne. AMW). 36 . ochrony informacji niejawnych Wykład X. urzędy wojewódzkie – aparaty pomocnicze wojewody. 2. Rządowe Centrum Studiów Strategicznych (dawna Komisja Planowania) • • • • ministerstwa.• • • • • zamówień publicznych. państwowe jednostki organizacyjne (np. 2. Rządowe Centrum Legislacyjne. administracja rządowa w województwie (wojewodzie podlega): • • urzędem w województwie jest sam wojewoda.

obywateli jak i osób prawnych (firmy. zarówno fatum jak i uprzednia kontrola. uchwały. kuratoria służby i inspekcje ___________________________________________________________________________ Na tym kończy się poziom administracji rządowej ___________________________________________________________________________ 2. administracja samorządowa powiatu. urzędy marszałkowskie (16) 3. aparat pomocniczy urzędu województwa. administracja samorządowa gminy Administracja rządowa (na działalność Rządu składają się): Sfera polityczna działania RM: Sfera wykonawcza: • formułowania. które regulują funkcjonowanie danej dziedziny na czynności (elementy): • działania organizatorskie (bezpośrednie stwarzanie warunków do rozwiązania danego problemu). Dzieli się ona  ustawy/. szczebel lokalny. przedsiębiorstwa) • weryfikacji zgodności działalności administracji z normami prawnymi oraz określenie sytuacji w przypadku stwierdzenia odstępstwa • działania prognostyczne i planistyczne – chodzi o określenie przyszłych stanów społeczeństwa. publicznej (oświata. rozporządzenia RM) • podejmowanie rozstrzygnięć post władczych (konkretnych decyzji).• • • zespolone administracje wojewódzkie. te Działania kontrolno – nadzorcze sprowadzają decyzje mogą odnosić się zarówno się do: ds. życia społecznego (w postaci ustawy. • stanowienie norm. gospodarka. administracja samorządowa województwa: Marszałek i Zarząd Województwa. podejmowanych przez Rząd w celu obrona narodowa). /expose Premiera prowadzenia polityki państwa.: Całokształt działań organizacyjnych. działania kontrolno – nadzorcze. niezespolone administracje specjalne np. ustanawianie polityki DEF. roli 37 .

kompetencje inicjatywne związane z pewnymi projektami. wykonywanie ustaw. umożliwią Kluczowe zmiany: Reforma szczebla rządowego: VI – VIII `96  rząd W. które to zewnętrznego. Cimoszewicza Sejm przyjął wtedy pakiet 12 ustaw reformujących Centrum Administracyjno – Gospodarcze Rządu. uprawnienia władcze – służą one bieżącej realizacji polityki państwa np. ochrona interesów Skarbu Państwa. obywatele). 15. 16.i zadań władzy państwowej w ich osiągnięciu oraz przygotowywanie zasobów. są związane z kształtowaniem polityki państwa np.: • • prawo inicjatywy ustawodawczej (taką ma Senat. kompetencje wykonawczo – organizatorskie – są one związane z realizacja stałych zadań państwa np. wydawanie rozporządzeń wykonawczych do ustaw. Najważniejsze z nich to: • Ustawa o organizacji i trybie pracy RM oraz o zakresie działania ministrów. kompetencje nadzorcze i kontrolne – służą one poprawnemu funkcjonowaniu instytucji państwowych 38 . wyłączne prawo inicjatywy w zakresie projektu budżetu państwa 14. zapewnienie bezpieczeństwa wewnętrznego i środków. efekt: zredukowano liczbę ministerstw i podporządkowanych im urzędów centralnych • IX `97 – ustawa o działach administracji publicznej (pociągała za sobą duże zmiany – reorganizacje ministerstw – vacatio legis  od 1 kwietnia 1999 roku Organizacja i zasady działania RM Kompetencje Rządu (RM) Grupy kompetencyjne: 13. posłowie.

8. 6. posiedzenia Rządu. grupy. Art. zespoły). tworzenie organów wewnętrznych RM (komitety. 4  Minister MSWiA  minister właściwy ds.2009r. kwiecień 1999 (weszła w życie) Co określa ustawa?  określa zakres działów administracji rządowej oraz właściwość ministra kierującego danym działem (zakres kompetencji). 07. Są tam normowane (to czego nie ma w Konstytucji i ustawie o działach administracji rządowej): 1. 3. 7. uzgadnianie i wnoszenie dokumentów rządowych (projekt ustawy. 4. przedłożenie budżetu). ważne czynności Wykład XI. ocena projektów aktów prawnych pod względem ich zgodności z prawem unijnym. 39 . 9. 5. realizacja obowiązków Rządu wobec Sejmu i Senatu RP (np. wnoszenie projektów dokumentów rządowych do rozpatrzenia przez RM. który reguluje kwestie działania pracy Rządu jest Regulamin Pracy RM. 5 – klasyfikacja działów administracji rządowej: 1. opracowywanie. usuwanie rozbieżności stanowisk. wyjaśnianie. Sekretarz RM. spraw wewnętrznych i administracji Art.Zgodnie z przepisami Konstytucji Rząd działa kolegialnie – dokumentem (oprócz ustawy). nieobecność i zastępstwo członków RM. 2 – ustawę stosuje się także dla przewodniczących określonych komitetów (którzy są w składzie RM) Art. obowiązek sprawozdań z wykonania budżetu. Administracja publiczna.).: Ustawa o działach administracji rządowej – 4 wrzesień 1997. obowiązki Sekretarza RM (funkcja pomocnicza) – stanowisko. 2. rozstrzyganie sporów (szczególna rola Premiera). rozpatrywanie spraw i podejmowanie rozstrzygnięć.05. uchwały itd.

Sprawiedliwość. Oświata i wychowanie. 7a. 9. 18c. 23a. Łączność 12. Rynki rolne. Finanse publiczne. Integracja europejska. Rozwój regionalny. Gospodarka wodna (śródlądowa). Sprawy wewnętrzne. Rolnictwo. 23. 7. 11. 19. Rybołóstwo. 20. Środowisko. 22. Turystyka. 25. Skarb Państwa. 18a. Transport. Sprawy rodziny. 6.1a. 4. Gospodarka Przestrzenna i Mieszkaniowa. 5. 21. Gospodarka morska. 14. 13. Rozwój wsi. 8. 16. Kultura fizyczna i sport. 40 . 15. Informatyzacja. 17. 2. Wyznania religijne oraz mniejszości narodowe i etniczne. Praca. 3. Budżet. 18. Obrona narodowa. Gospodarka. uchylony. Instytucje finansowe. 10. Budownictwo. 24. Kultura i ochrona dziedzictwa narodowego. Nauka. Szkolnictwo wyższe. 18b. 22a.

23) i szkolnictwo wyższe (art. kopiec Kościuszki). obiekty np. zespolona administracja rządowa w województwie. prace rozwojowe nadzór nad szkołami wyższymi. badania naukowe. 28. Sprawy zagraniczne. Zabezpieczenie społeczne. prowadzenie rejestru podmiotów wykonujących działalność lobbingową. działalnością Regionalnych Izb Obrachunkowych Dział nauka (art. kwestie finansowe Dział turystyka: • • zagospodarowanie turystyczne kraju. geodezja. podział administracji państwa. Krajową Komisją Uwłaszczeniową. organizacji urzędów i procedur administracyjnych. minister: nadzór nad Głównym Geodetą Kraju. 41 . kartografia. 27.26. 26): • • • • nauka. ochrona granicy państwa. kwestie reform i organizacja struktur organizacyjnych. nazwy (miasta. mechanizmy turystyczne kraju Dział sprawy wewnętrzne: • • ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego. zbiórki publiczne. Zdrowie Dział administracji publicznej obejmuje sprawy: • • • • • • • • • sprawy administracji.

technologie i techniki administracyjne. Finanse publiczne (2). którym kieruje. rozwój społeczeństwa informacyjnego Zadania ministra kierującego określonym działem administracji rządowej: Art. 2. opracowywania polityki rządowej w stosunku do działu. GOPR) Rodzina: • • rozwój i ochrona instytucji małżeństwa. urzędy i jednostki organizacyjne. zarządzanie kryzysowe. systemy i sieci teleinformatyczne administracji publicznej. którym kieruje minister wykonuje politykę Rządu i koordynuje jej wykonywanie przez organy. które mu podlegają lub są przez niego nadzorowane W ramach Ministerstwa Finansów: • • • Budżet (2). inicjowania (kształtowania). ochrona cywilna. przedkładanie w tym zakresie inicjatyw i projektów aktów normatywnych. nadzór nad ratownictwem wodnym i górskim (WOPR. Instytucje finansowe (7) Budżet: 42 . 3. Informatyzacja: • • • • informatyzacja administracji publicznej. dzieci i rodziny przeciwdziałanie patologiom…. przeciwpożarowa. w zakresie działu. 34 – minister jest zobowiązany do inicjowania… 1.• • • • działania związane z polityką migracyjną.

Minister – zadania: • • • • • • realizowanie dochodów z podatków (PIT. gry losowe. gry na automatach.s. które wykonują działalność na tym rynku finansowym Finanse publiczne obejmują sprawy realizacji dochodów i wydatków z budżetu państwa. kredytowej i płatniczej z zagranicą. gry na automatach o niskich wygranych. bilans finansów sektora publicznego i prognozowanie bilansu płatniczego. realizacja przepisów związanych z cłami. kontrola skarbowa i nadzór nad organami kontroli skarbowej. bezpieczeństwo państwa Instytucje finansowe: obowiązki wynikające z długu publicznego. koordynacja i organizacja współpracy finansowej. finansowanie jednostek realizujących zadania państwa i j. 43 . • • • • rachunkowość. sprawozdanie z wykonania budżetu System finansowania: • • • samorząd terytorialny. zakładów ubezpieczeń.. kontrola realizacji budżetu. Obejmują: • sprawy funkcjonowania rynku finansowego: sprawy banków. sfera budżetowa.• • • • opracowywanie projektów budżetu. prawo dewizowe. CIT). dochodzenie należności Skarbu Państwa.t. zarządzania nim. wykonanie tego budżetu. zakłady wzajemne. funduszy inwestycyjnych. innych instytucji.

wydaje przepisy prawne: • wydaje rozporządzenia na podstawie ustaw i w celu ich wykonania. 44 . funkcja organu administracji rządowej – ma kompetencje własne (1 głos z całej RM) Funkcje jako organ administracji rządowej: 1. przewodniczy RM (przewodniczy obradom Rządu raz w tygodniu). Polski Komitet Normalizacyjny. Są to: • • • • • • • • GUS. Agencja Wywiadu. Urząd Zamówień Publicznych. UOKiK. Ustawa wymienia. instytucji finansowych  nadzoruje zadania w zakresie obrotu papierami wartościowymi.05. Wykład XII. 14. iż premier sprawuje bezpośredni nadzór nad działalnością administracji rządowej wykonywaną przez kilka urzędów. CBA.2009r.). funkcja prawodawcza – tworzy prawo. Jedyna ustawa która pozostała w mocy: ustawa o MON (1995r.: Rola i pozycja Premiera RM 2 zasadnicze funkcje: 1. ZUS Przepisy wchodzą w życie 1 kwietnia 1999 roku.• ceny – ustalanie cen zależnych od Rządu Minister właściwy ds. ABW. 2.

• • kieruje procesem legislacyjnym (tworzenie prawa) w Rządzie. odpowiada za wydawanie Dziennika Urzędowego RP i Monitora Polskiego. Związek Gmin Wiejskich (2). przykłady: • • zarząd komisaryczny. Związek Powiatów Polskich (2). może odwołać wójta (albo mieszkańcy w drodze referendum – np.• wydaje zarządzenia wiążące dla podległych mu urzędników (obowiązuje podległe premierowi jednostki). funkcja personalna: • • • • dokonuje obsady personalnej na kierownicze stanowiska administracji rządowej. 45 . powołuje sekretarzy i podsekretarzy stanu w ministerstwie (v – ce minister). urząd wojewódzki 4. Powołana w 2002 roku. 2. ma ustalać wspólne zagadnienia dotyczące Rządu i samorządu. które mieszczą się w Warszawie i terenowe np. Unia Metropolii Polskich (2) – musi być 300 tysięcy mieszkańców: wyjątek – Białystok. funkcja nadzoru – Premier sprawuje nadzór nad funkcjonowaniem administracji rządowej (urzędy centralne. kiedy wójt łamie prawo) 5. powołuje kierowników urzędów centralnych (GUS. Komisja ma 2 współprzewodniczących: • 1 wskazywany przez Ministra ds. funkcja reprezentanta RM W ramach administracji występują różnego rodzaju komisje ( niektóre poprzednio już omawiane): Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. mianuje wojewodów 3. funkcja kierownictwa i nadzoru wobec administracji samorządowej. powoływana jest przez premiera na wniosek Ministra ds. Konwent Marszałków – zrzesza 16 Marszałków wojewódzkich (2). administracji. ABW. Samorząd reprezentują przedstawiciele organów samorządowych (też 12): Związek Miast Polskich (2). Unia Miasteczek Polskich (2). administracji (strona rządowa). UOKIK. W skład komisji wchodzi 12 przedstawicieli Rządu (nie koniecznie ministrowie!). USC).

Sekretariat Kolegium ds.) kancelarii nadawany przez premiera. Sekretariat Rady Legislacyjnej. Sekretariaty v – ce premierów RM (tych 2 lub 3 zastępców premiera). inicjowanie. Sekretariat Prezesa RM. wymienia on następujące komórki organizacyjne: • • • • • • • • • • Gabinet Polityczny Prezesa RM. administracji publicznej i bezpieczeństwa obywateli. Zespół ds. podatki). kultury i sportu. 46 . Zespół ds. ważnych spraw dla samorządu. Centrum Informacyjne Rządu.• drugi ze strony samorządu – wybrany spośród tych 12 Komisja obraduje w miarę potrzeb. nie rzadziej niż raz na 2 m – ce. rozpoczęcie prac związanych z przygotowywaniem aktów prawnych dotyczących samorządu. np. polityki europejskiej. społeczno – gospodarczych (inwestycje. Sekretariat Szefa Kancelarii Prezesa RM. W ramach tej komisji pracuje 7 zespołów roboczych np. Zespół ds. nauki. • • analizowanie informacji o skutkach finansowych aktów prawnych. Departament Prezydialny. określanie zadań administracji rządowej i samorządowej w ramach integracji z UE. Służb Specjalnych. Departament Ekonomiczno – Społeczny. Zespół ds. Departament Spraw Parlamentarnych Rządu. • • ocena warunków funkcjonowania samorządu w Polsce. wsi i rolnictwa Struktura organizacyjna Kancelarii Prezesa RM – ustala ją statut (2001r. Zadania Komisji – określa rozporządzenie RM: • określenie priorytetów.

Departament Spraw Obronnych. usuwania skutków powodzi. kryteria tematyczne np.: 47 . Biuro ds. który zarządza kancelarią. Departament Monitoringu i Analiz. Biuro ochrony Podległość pod ministrów różnych urzędów centralnych – około 100.• Departament Spraw Zagranicznych (obsługuje wizyty zagraniczne Premiera/ministrów).05. obsługa techniczna). kwestie dotyczące środowiska pod Ministerstwo Środowiska. • • • • • • • • Departament Kontroli Skarg i Wniosków (kontrola wewnętrzna w ramach urzedu). 21. Biuro obsługi (xero.2009r. Biuro Dyrektora Generalnego. Biuro finansowe (oblicza pensje pracowników kancelarii – działa dla pracowników). Wykład XIII.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful