USTRÓJ POLITYCZNY AUSTRII

Austria, a właściwie Republika Austrii (Republik Österreich) jest krajem położonym w Europie Środkowej. Bardzo ciekawe jest pochodzenie nazwy „Österreich”- od starowysokoniemieckiego ôstarrîhhi, znaczące "imperium na wschodzie". W IX wieku terytorium było wschodnią częścią imperium Franków, a także wschodnimi rubieżami osadnictwa niemieckiego na terenach Słowian. Za czasów Karola Wielkiego i w czasie wczesnego średniowiecza tereny te nazywano marchia orientalis (Marchia Wschodnia), co w lokalnym języku przyjęto jako właśnie ôstarrîhhi. To słowo po raz pierwszy pojawia się na dokumencie z 996 roku. Z kolei hitlerowskie Niemcy po aneksji Austrii używały nazwy Ostmark (Marchia Wschodnia). Austria jest federacją 9 krajów związkowych, tzw. landów. Powierzchnia całkowita kraju wynosi 83 871 km² , co daje 114. miejsce na świecie. W sumie mieszka tam 8 402 549 osób, które rocznie produkują towary i usługi o wartości 406 mld USD. Stolicą Austrii jest zlokalizowany na wschodzie kraju Wiedeo, a językiem narodowym niemiecki. W Austrii funkcjonuje społeczna gospodarka rynkowa. Podatki stanowią 43% PKB, co jest poziomem nieco niższym niż w krajach skandynawskich.. Bezrobocie w zależności od metody liczenia wynosi 4,4% albo 6,8%. Wskaźnik Giniego, czyli poziom rozpiętości w dochodach, wynosi 29 i jest jednym z najniższych na świecie (co jest niezwykłym osiągnięciem, biorąc pod uwagę fakt, że według najnowszego raportu OECD rozpiętośd dochodowa np. w Niemczech cały czas się rozszerza). Kraj ten należy do najbardziej rozwiniętych ekonomicznie krajów w UE. Wskaźnik 39 200 $ PKB per capita wg PSN daje jej 4. miejsce w Unii Europejskiej, wyprzedzając takie paostwa jak Wielka Brytania, Niemcy czy Francja. Główny środek płatniczy to euro.

POLITYKA
Austria posiada 10 głosów w Radzie Unii Europejskiej i 21 miejsc w Parlamencie Europejskim. W Komisji Europejskiej reprezentował ją od 1995 do 2004 Franz Fischler (wcześniej minister rolnictwa

Głową paostwa jest prezydent związkowy wybierany na 6 lat w głosowaniu powszechnym. wojskowa doktryna kraju nawiązuje do taktyki jeża z nastroszonymi kolcami (wykorzystywany jest tu często propagandowo kształt granic paostwa. której przywrócono moc obowiązującą w 1945. wymaganych przez zwycięskich Aliantów. prawne. przewodzący koalicji socjalistów i konserwatystów. Władza sądownicza jest niezależna wobec władzy ustawodawczej i wykonawczej. polityka Austrii opiera się o zasady demokratycznej republiki związkowej. jak to określił New York Times. Każdy z 9 landów ma własną konstytucję. Zanim nastała Republika Austrii. widziane także przez pryzmat swej konstytucji. Władza wykonawcza jest sprawowana przez rządy. Ogólnie rzecz biorąc. zwłaszcza w Wiedniu. W obliczu konfliktów w krajach sąsiadującej byłej Jugosławii w latach 90. nieco podobny do skulonego zwierzęcia z ryjkiem skierowanym na zachód). sejm krajowy i rząd. Pierwsza Republika Austrii (1918-1938) przeprowadziła pionierskie reformy w latach 20. USA. Literatura austriacka zgodnie wskazuje na zasady demokracji. z widoczną tendencją w kierunku paostwa socjalnego. Kanclerzem jest od 2008 Werner Faymann. Od 1949 roku scena polityczna jest w znacznym stopniu zdominowana przez konserwatywną chadecką Austriacką Partię Ludową (ÖVP. liberalizmu i paostwa prawnego jako jego podstawowe zasady ustrojowe. . podziału władzy. federalizmu. a nawet nazwa produkowanych w Austrii wojskowych transporterów opancerzonych – Pandur – kojarzy się historycznie z ochroną granic. które stały się fundamentami dla powojennych europejskich paostw opiekuoczych.Austrii).Österreichische Volkspartei) i centrolewicową Socjaldemokratyczną Partię Austrii (SPÖ. po upadku monarchii. Etnicznie i kulturalnie heterogeniczne paostwo Austrii jest pozostałością Austro-Węgier. Austria nie jest członkiem żadnego paktu wojskowego. Obowiązuje konstytucja z 1920. Austria jest republiką związkową. której ciało ustawodawcze zostało wybrane przez. zarówno federalna jak i lokalne. odzywały się w Austrii głosy. które przestało istnied w 1918r. Rząd jednak nie zdecydował się na tę zmianę i paostwo nadal zachowuje militarną neutralnośd. że konstytucję kraju trzeba zmienid i przystąpid do NATO. quasi-powszechne (bo męskie) prawo wyborcze” pierwszy raz w 1897 roku. w brzmieniu z 1929. z Kanclerzem Federalnym na czele rządu i Federalnym Prezydentem na czele paostwa. Paostwo austriackie. Federalna władza ustawodawcza jest nadana rządowi i obu izbom parlamentu. scharakteryzowane byd może jako typowe dla stosunków europejskich (uprzednio: zachodnioeuropejskich) paostwo demokratyczne. Funkcję prezydenta sprawuje od 8 lipca 2004 Heinz Fischer. ZSRR i Francję Traktat paostwowy w sprawie odbudowy niezawisłej demokratycznej Austrii (będący traktatem mającym rangę konstytucyjną) zobowiązuje ją do zachowania "wieczystej neutralności". zostały znacznie utrudnione przez rujnujące koszty ekonomiczne reparacji wojennych. i wyłącznie federalna w swej naturze: nie ma stanowych sądów. narzucony jej 15 maja 1955 przez Wielką Brytanię. Austriackie siły zbrojne szkolone są na potrzeby obrony granic paostwowych.Radzie Federalnej i Radzie Narodowej. republikaoskości.Sozialdemokratische Partei Österreichs ). Pierwsze kroki Austrii ku republikaoskim rządom. potężnego multinarodowego imperium. . od 2004 Benita Ferrero-Waldner (wcześniej minister spraw zagranicznych Austrii). w kraju obowiązywała monarchia konstytucyjna.

Zarówno federacja jak i jej stany spisały konstytucje. Prezydent jest także głównodowodzącym Austriackich Sił Zbrojnych. Mimo tego. Jest on prowadzony w odniesieniu do zasad przedstawicielskiej demokracji i paostwa prawa. Po porażce Niemiec w 1945r. że jest on jednocześnie przywódcą swojej partii politycznej. solidne i sprzyjające spokojnym zmianom.prawie jak monarchowie Wielkiej Brytanii. WŁADZA WYKONAWCZA Głową paostwa Austrii jest Prezydent Federalny (Bundespräsident). a nie do interweniowania w prawdziwą politykę.Jednakże stopniowo przekształciła się ona w faszystowską dyktaturę w latach 1933-1934 pod rządami kanclerza Engelbertem Dollfussa. Kanclerz Federalny (Bundeskanzler) jest powoływany przez Prezydenta Federalnego. a z drugiej że ich autonomia jest w dużej mierze „krajowa”. Jednakże konwencja przyjmuje. wieku oznaczał dla Austrii pół wieku stabilnego rządu w konstytucyjnym systemie republiki federalnej. to czym się zajmuje prezydent to czysto „obrzędowe” obowiązki. osoba zajmująca stanowisko Prezydenta jest związana konwencją konstytucyjną do bycia bezstronnym strażnikiem moralności politycznej.np. Ponadto Kanclerz zwykle dowodzi federalnym ministerstwem. Siła polityczna kanclerza głównie wywodzi się z tego. że jest uznawany za najsilniejszą pozycję w Austrii. i może zmieniad się w zależności czy mamy do czynienia z rządem jednopartyjnym czy koalicyjnym. Austria wznowiła swój republikaoski rząd. by służyd za symbol tożsamości narodowej.”primus inter pares” nie ma on prawa kierowania innymi członkami rządu. Konstytucyjny szkielet polityki Austrii i rdzeo praktycznego implementowania konstytucji są szeroko uznane za silne. struktura rządu Austrii jest podobna do struktury większych paostw federalnych . jednak ten urząd.jedynie zasugerowad to Prezydentowi. Nie może on ani powoład. Urząd Prezydenta Federalnego jest w dużej mierze tylko ceremonialny. że Prezydent kieruje się sugestiami swojego Kanclerza. który w 1934 został zamordowany przez Nazistów. które definiują je jako republikaoskie jednostki rządzone w zgodzie z zasadami demokracji reprezentacyjnej. Poza faktem.mimo tego. Początek 21. Pierwsza Republika skooczyła się wraz z niemiecką inwazją i aneksją Austrii w 1938r. że stany Austrii nie posiadają niezależnego sądownictwa z jednej strony. chociaż konstytucja pozwala prezydentowi na odwołanie Gabinetu oraz na rozwiązanie Rady Narodowej i zwołanie nowych wyborów. Jednakże praktycznie rzecz biorąc. takich jak Niemcy. Obecny prezydent Heinz Fischer (na zdjęciu obok) został wybrany na drugą kadencję 25 kwietnia 2010. ma dużo mniejszą reputacje niż Prezydent Stanów Zjednoczonych czy Premier Zjednoczonego Królestwa. ani odwoład nowego ministra. Zazwyczaj Kanclerz jest głową . wybierany w powszechnym głosowaniu na okres sześciu lat z ograniczeniem dwóch kadencji z rzędu. że Kanclerz jest szefem rządu. KONSTYTUCJA Konstytucja Austrii charakteryzuje republikę jako federację składającą się z dziewięciu autonomicznych federalnych stanów.

Zgromadzenie Federalne jest także odpowiedzialne za wypowiadanie wojny. Każdy federalny minister jest odpowiedzialny za swoje ministerstwo i może byd wspierany przez jednego lub więcej sekretarzy stanu. Obecny gabinet. Po przystąpieniu do Unii Europejskiej Parlament musiał zrzec się niektórych swoich zadao na rzecz instytucji unijnych. wybranych przez stanową legislaturę (Landtage). Federalny gabinet jest odpowiedzialny przed Radą Narodową i może byd zmuszony do rezygnacji przez wotum nieufności. gdzie przedstawiono propozycje. Władza Rady Federalnej jest raczej limitowana. Aby mied swoją reprezentację w parlamencie. Federalna Rada Ministrów składa się z Kanclerza Federalnego powoływanego przez prezydenta i ministrów powoływanych przez prezydenta na zalecenia kanclerza. wybieranych na pięcioletnią kadencję przez za pomocą głosowania proporcjonalnego. Jednakże nie są oni uważani za członków rządu i nie mogą brad udziału w głosowaniu. partia musi albo wygrad przynajmniej cztery procent głosów całego kraju lub wygrad mandat (Direktmandat) w jednym z 43 regionalnych okręgów wyborczych. Budynek Parlamentu w Wiedniu Politycznie dużo mniej ważna Rada Federalna (Bundesrat) obecnie składa się z 62 członków. jeśli według członków Zgromadzenia doszło do naruszenia przez prezydenta konstytucji. których kilka zostało przyjętych przez parlament. Austriacka Konwencja (Österreich Konvent) ustalona w 2003 roku. Jej głównym zadaniem jest zaprzysiężanie Prezydenta. Istnieje jeszcze coś takiego jak konwencja. Zgromadzenie Federalne (Bundesversammlung). w zasadnie ceremonialną instytucją. stworzony przez Austriacką Partię Ludową oraz Socjaldemokratyczną Partię Austrii . . W 2007 roku przedstawiono raport.największej partii w Austriackim parlamencie. wymagają aprobaty Rady Federalnej. Od 2008 roku Kanclerzem Austrii jest Werner Faymann (na zdjęciu obok). Kwietnia 2011 . Może ono także zwoład referendum o zdjęcie prezydenta z urzędu lub postawienie prezydenta przez Trybunałem Konstytucyjnym. którzy również uczestniczą w spotkaniach gabinetu. WŁADZA USTAWODAWCZA Parlament Austrii (Parlament) składa się z dwóch izb. która ma sugerowad propozycje reform austriackiej konstytucji i instytucji centralnych. został zaprzysiężony 21. Jest ona bardziej dominująca z dwóch izb. które tworzą Rada Narodowa i Rada Federalna jest wspólnym posiedzeniem obu wyżej wymienionych organów. jako że w większości wypadków posiada ona tylko zawieszające weto. Ilośd i dystrybucja mandatów jest przekalkulowywana po każdym spisie ludności. Rada Narodowa (Nationalrat) ma 183 członków. takie jak prawa ograniczające kompetencje landów. które może byd uchylone przez Radę Narodową. Jednakże niektóre przypadki.

Narodowe badania opinii publicznej lub Referenda Konsultacyjne są przeprowadzane. Rada Narodowa musi wziąd ją pod uwagę. W takim wypadku ma ona pierwszeostwo przed jakąkolwiek sprawa. Wynik referendum jest wiążący i projekt ustawy nie zostanie wprowadzony w życie. gdy przynajmniej jedna trzecia Rady Narodowej lub Rady Federalnej się go domaga.ISBN 83-7059-441-7 Österreich-Wahl: Haider will Kanzler werden – Ausland – FOCUS Online http://www. jeśli domaga się go większośd członków Rady Narodowej lub przez uchwałę prezydenta.Warszawa . w przeciwieostwie do referendów.BEZPOŚREDNIA DEMOKRACJA Austriacki system prawny rozróżnia trzy instrumenty demokracji bezpośredniej: referenda (Volksbestimmungen).austria. Ich rezultaty są tylko częściowo wiążące i jak do tej pory ani jedno narodowe badanie nie zostało przeprowadzone. Inicjatywy publiczne mogą rozpocząd proces legislacyjny: jeśli taka inicjatywa zostanie podpisana przez przynajmniej 100 000 zarejestrowanych obywateli z prawem głosu. Warszawa 2004 – ISBN 83-7059-658-4 System konstytucyjny Austrii – P. Samecki .at/ OPRACOWAŁA: Sylwia Ciesielska 50347 .Wydawnictwo Sejmowe . najnowsze dotyczące akcesji kraju do Unii Europejskiej. Dotychczas odbyły się w Austrii dwa referenda. Od czasu ich wprowadzenia w 1963 roku . jeśli większośd zagłosuje przeciw niemu. jednakże zmiany w niektórych częściach konstytucji wymagają referendum tylko wtedy.gv. Referendum muszę byd poparte także istotne zmiany w konstytucji. do roku 2010 zostały przeprowadzone 32 inicjatywy. Referendum dotyczące projektu ustawy zostaje przeprowadzone. która znajduje się w agendzie Rady Narodowej. inicjatywy publiczne (Volksbegehren) oraz narodowe badania opinii publicznej (Volksbefragungen).parlinkom.ona jednak musi byd kontrasygnowana przez wszystkich członków rządu.at/ http://www.Marzec 2009 . zanim Rada Narodowa wprowadzi jakieś nowe prawo. Bibliografia:      Konstytucja Austrii – Tłumaczenie Piotr Czarny i Bogumił Nalezioski – Wydawnictwo Sejmowe.gv.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful