MORALNO

A OBYCZAJOWO

Notatki z wyk adu + Etyka dla my l cych Magdaleny rody Pomi dzy moralno ci a obyczajowo ci granice s p ynne i przesuwaj si epokowo. Def. Moralno ci (wg Magdaleny rody) Moralno , to zachowania, postawy, sposoby post powania, pogl dy zgodne z przyj tymi przez dan jednostk czy spo eczno kryteriami dobra i z a.( ) Moralno jest zjawiskiem, które mo na bada , ocenia i uczestniczy w nim. Ka dego cz owieka mo na oceni z punktu widzenia moralno ci, tzn. z punktu widzenia przyj tych kryteriów dobra i z a. Moralno jest najstarszym regulatorem zachowa mi dzyludzkich.

( przyk ad: normy wspólnoty pierwotnej dopuszcza y: ludo erstwo, zabijanie starców, zabijanie u omnych dzieci; zasady- jeden za wszystkich, wszyscy za jednego; dyscyplina jedzenie za prac ) Moralno przesta a wystarcza od momentu posiadania niewolników, wtedy powsta o prawo.

Ró nice mi dzy normami prawnymi, moralnymi i obyczajowymi: Pochodzenie, Sankcje za ich przekroczenie, Sposób obowi zywania ( wg Marii Osowskiej) Norma moralna: pochodzi z sumienia , kar za jej przekroczenie s tzw. Wyrzuty sumienia, obowi zuje bezwarunkowo i wewn trz cz owieka. - to prawid o wyst puj ce w systemach etycznych pod postaci zakazów i nakazów moralnych. Normy moralne maj posta imperatywów kategorycznych (Kant: Post puj tylko wg takiej maksymy, dzi ki której mo esz za razem chcie , eby si sta a powszechnym prawem), rozka ników ( nie zabijaj!), imperatywów warunkowych ( Je li chcesz by uczciwy, oddaj po yczon ksi k ). Mog by wyra one przy pomocy s ów: Trzeba , nale y itp) Norma obyczajowa: pochodzi od okre lonej grupy spo ecznej, jest g boko zwi zana z tradycj panuj c w danej grupie ; kar za przekroczenie jej nakazów jest o mieszenie, dezaprobata grupy lub wykluczenie z niej. Obowi zuje ona zewn trznie i warunkowo, dotyczy bowiem zachowa wa nych w obr bie grupy, s u cych do jej integracji i odró nianiu si od innych grup. OBYCZAJ wg M. rody Sposoby i normy zachowa , reguluj ce dzia ania zbiorowe w obr bie okre lonej grupy spo ecznej. Dzia ania te z jednej strony spajaj grup , drugiej odró niaj od innych; pe ni te funkcje komunikacyjne. Zachowania zgodne z obyczajem maj najcz ciej charakter rutynowy, u wi cony tradycj , trudno ulegaj zmianom. Norma prawna: pochodzi od jakiego zewn trznego prawodawcy ( w adcy); sankcj za jej przekroczenie jest kara wyznaczona przez kodeks, a obowi zuje w sposób warunkowy ( je li zrobisz to a to, grozi ci to a to ) i zewn trzny; nie dotyczy bowiem sumienia cz owieka, lecz jego czynów i ich konsekwencji. Normy prawne s stanowione, zapisane i obowi zuj nawet wtedy, gdy ich nie znamy,
(definicje wg Magdaleny rody, tabele poni ej wg Dziemidoka)

na m dro ci i cnocie.zawsze mo na je racjonalnie uzasadni .powsta y po to. czy kryteriów wyboru celów moralnych mo e mie wp yw na zachowania i postawy. co jest dzia aniem z obowi zku. czyli dzia aniem uzasadnionym szacunkiem dla prawa moralnego.sztywne . arty ci. nie okre laj si one ca kiem wzajemnie. to przede wszystkim pos usze stwo Bogu i normom. Kotarbi ski moralnie dobre s czyny.nie mo na wszystkiego uregulowa prawnie. to w asne poczucie winy Normy prawne . Mill warto moralnie pozytywna bierze swoje ród o e dzia aniach powi kszaj cych ogóln sum dobra i szcz cia na wiecie.powsta y po to.bior pod uwag okoliczno ci agodz ce Ocena moralna wydaje si najwa niejsza. ale najcz ciej zwi zek mi dzy nimi ma lu ny charakter. . Nale y rozró ni refleksj teoretyczn nad moralno ci a faktyczne zachowania moralne.amanie norm moralnych nara a kogo na cierpienie Normy obyczajowe . a poziom moralny spo ecze stwa jest podstawowym wyznacznikiem cywilizacyjnym. Wg religii dobro moralna.precyzyjne . eby si nie krzywdzi nawzajem .musz by zapisane . które objawi . to totalitaryzm . osoby publiczne politycy. Teorie filozoficzne dotycz ce istoty moralno ci. eby mam by o przyjemnie -Nie zawsze si da je racjonalnie uzasadni -S bardziej znacznie bardziej konwencjonalny. Moralno kszta tuj : autorytety. Etycy o moralno ci: Kant moralnie dobre jest tylko to. kulturowo uwarunkowany -Wymagaj tylko zachowania pozorów Normy moralne Najwi ksza sankcja moralna. ród a zachowa moralnych cz owieka: Rodzice.przewiduj sankcje . wra liwo . bohaterowie utworów literackich oraz osobiste prze ycia i do wiadczenia . próby tego rodzaju. na ladownictwo. wychowawcy. Stoicy staro ytni dobro moralne polega przede wszystkim na doskonaleniu samego siebie. katecheci. cho wywieraj na siebie wp yw. do wiadczenie. które minimalizuj cierpienia innych.Normy moralne .

Najbardziej elementarne i istotne potrzeby estetyczne zaspokajane s przez obcowanie z ró nymi odmianami pi kna ( tzn.: najbli szego rodowiska cz owieka ( dom. eksploatowane i rozwijane.Jest dla wielu ród em intensywnych prze y estetycznych . ale te intensyfikowane ustawicznie. pi knie wyeksponowane i zareklamowane. rytua ów . Mimo ró norodno ci. .kosmetyka. d enie do upi kszania swego wygl du i otoczenia.WIDOWISKA SPORTOWE przygotowane przez profesjonalistów. Dziemidoka G ówne kontrowersje estetyki wspó czesnej Najbardziej elementarn postaci potrzeby estetycznej jest potrzeba pi kna ( w ró nych odmianach). sposobów sp dzania wolnego czasu oraz samego ludzkiego cia a. . który intensywnie rozbudza potrzeb sp dzania w ten sposób wolnego czasu ( poprzez reklam ). Zaspokajanie potrzeb estetycznych w krajach wysoko rozwini tych jest motorem wzrostu konsumpcji ( bardziej ni zaspokajanie potrzeb utylitarnych).ESTETYZACJA YCIA SPO ECZNEGO Wg ksi ki prof. cz sto maj walory estetyczne ( zarówno gimnastyka artystyczna. moda i wzornictwo przemys owe. meble. czy jazda figurowa na lodzie. ogród). /Próby ustalenia uniwersalnych i niezmiennych kanonów pi kna s skazane na niepowodzenie poprzez wielorako i zmienno upodoba i preferencji. Domy. tzn: pi knie zaprojektowane. . In.TURYSTYKA obecnie pot ny biznes. obrz dów. koszykówka NBA) -IMPREZY ZWI ZANE Z KULTEM PI KNA LUDZKIEGO CIA A konkursy pi kno ci. ale te gry zespo owe jak np. produkcji i dystrybucji dóbr konsumpcyjnych. pi knie opakowane. we wszystkich kulturach i epokach zauwa alne jest upodobanie do tego. Potrzeby estetyczne cz owieka s zaspokajane. tym. Rezultatem tego jest intensywna i systematyczna estetyzacja m.paraartystyczne aerobik . .jest równoleg ym (obok realizacji celów statutowych) efektem dzia alno ci organizacji ekologicznych. u wiadamiaj one bowiem wa no obcowania z natur . pi knie wykonane . co za pi kno w danej epoce i kulturze uchodzi ) oraz innymi pozytywnymi warto ciami estetycznymi. B. samochody oraz ubrania i ywno musz poza swoj w a ciw funkcj by jeszcze pi kne i modne./ Kultura postmodernistyczna jest kultur konsumpcyjn . i zmienno ci upodoba estetycznych. POZAARTYSTYCNE FORMY SPO ECZE STWIE: ZASPOKAJANIA POTRZEB ESTETYCZNYCH W HEDONISTYCZNYM . W spo ecze stwie konsumpcyjnym ogromnie wa n rol pe ni reklama. co uchodzi za pi kne. zorientowan hedonistycznie.

YCIE ESTETYCZNE koncepcje . Estetyczne aspekty jak: rozwój wewn trzny (self-enlargement). poniewa mo e prowadzi do sytuacji. MOORA. czy cia a ludzkiego. poniewa ich potrzeby estetyczne zaspokajane s na niskim poziomie ( ponadto b dem jest ignorowanie faktów). .paramedyczne chirurgia plastyczna i somatologia..E. widowiska estradowe. Nie nale y jednak odrzuca adnych form zaspokajania potrzeb estetycznych. powinno si ono odznacza radykaln nowo ci poprzez estetyczne poszukiwanie nowych do wiadcze i nowego j zyka . bez koncentrowania si na ustawicznej autokreacji. . Shusterman Rorty . Rorty i R. Jest to koncepcja bardziej realistyczna i mo liwa do realizacji dla zwyczajnych ludzi.rzecznicy: R. tzn. natury. ROZUMIANEGO JAKO cz ciowo zbie ne z estetyzacj ycia codziennego.postulat potrzeby ycia estetycznego jako ycia prywatnej doskona o ci (private perfection) i autokreacji (self-creation). kiedy nie b dzie rozwijana wra liwo estetyczna ludzi. M. poniewa sztuka popularna odwo uje si cz sto do potrzeb prymitywnych i wulgarnych gustów. wytwory przemys u fonograficznego. Ignorowanie sztuki popularnej i kultury masowej przez estetyk i edukacj estetyczn jest b dem teoretycznym. wyznacznika) lecz uznaje potrzeb estetyzacji etyki. kalendarze. pocztówki. Williamsa) .parasportowe kulturystka. Zmniejszeniu roli sztuki ambitnej w zaspokajaniu potrzeb estetycznych towarzyszy ponadto rozwój ró nych form sztuki popularnej oraz paraartystyczne i pseudoartystyczne formy kultury popularnej np. reklama. ( nie zgadza si z absolutyzacj nowo ci jak g . czy zaspokajaj one autentyczne potrzeby estetyczne. Shusterman . wzbogacenie wewn trzne (self-enrichment) i autokreacja (self-creation) mo na osi gn jedynie uczynieniem ycia ludzkiego na wzór dzie a sztuki. videoklipy. nie tylko dla intelektualistów. pokazy mody.uwa a wizj Rorty ego za ma o realistyczn i zbyt w sk oraz zbyt indywidualistyczn .proponuje bardziej pluralistyczn wizj ycia estetycznego. ETYCZNE KONCEPCJE YCIA DOBREGO. FACOULTA i B. Przy tego typu wytworach pojawiaj si w tpliwo ci. ( zainspirowany przez: G. Wizja ta uwzgl dnia potrzeb rozkoszowania si pi knem sztuki.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful