Pedagogika zabawy to pomocnicza metodyka pracy z grupą, symboliczne określenie metodycznych poszukiwań.

Jej celem1 jest dostarczenie osobom, pracującym z różnymi grupami wiekowymi, rozmaitych pomysłów, umożliwiających świadomą, kreatywną, prowadzącą do twórczych rozwiązań pracę z uczestnikami grupy, metod oddziałujących na sferę emocjonalną człowieka, sprzyjających ujawnieniu pozytywnych uczuć. Różnorodne propozycje interakcji w grupie w celu ułatwienia kontaktu między uczestnikami, ale także każdego z samym sobą, umożliwiają odkrywanie samego siebie, swej wartości jako człowieka, swoich zalet i predyspozycji, służą akceptacji swoich możliwości i ograniczeń (także fizycznych) i sprzyjają rozwojowi społecznemu, wzmacniając poczucie akceptacji i bezpieczeństwa. Metody są tak dobrane, aby wyzwalały aktywność i zaangażowanie uczestników przy realizacji wspólnych celów, jakie przyjmuje grupa2, a także ułatwiały wymianę myśli i odczuć bez lęku przed oceną ze strony innych. Ma to sprzyjać m.in. uświadomieniu sobie i zrozumieniu konkretnego problemu i wspólnemu poszukiwaniu jego rozwiązań, a także przekazywaniu określonych treści i uczeniu się. Pedagogika zabawy rozwinęła się w latach 70. XX wieku w Stanach Zjednoczonych, Niemczech i Austrii. Była wynikiem rozwoju myśli pedagogicznej czerpiącej z wielu źródeł – idei i kierunków w psychologii i pedagogice, wynikiem poszukiwań dróg wspierania rozwoju człowieka, polepszania komunikacji interpersonalnej oraz integracji grupy; opierała się na praktycznych doświadczeniach nauczycieli i wychowawców. Austriacki pedagog, Toni Wimmer, podaje trzy najważniejsze – według niego – źródła pedagogiki zabawy: – „animacja” z krajów łacińskich, wolna i polityczna sztuka teatralna, teatr uliczny, teatr improwizacji, komedia dell’arte, „animatione” (Włochy) i „animation culturelle” (Francja); – ruch „New games” (Bill Michaelis, USA) z zasadami: „baw się fair”, „baw się intensywnie”, „nie rób nikomu przykrości”, zabawa młodzieży i dorosłych w dużych grupach; – terapia jednostkowa i grupowa określone jako młoda nauka socjalna i jako droga do społecznego samodoświadczenia3. Sama pedagogika zabawy nie jest teorią, nawiązuje do teorii psychologii humanistycznej
1

Por.: Z. Zaorska, Pedagogika zabawy – metodyka pracy z grupą (w:) Wprowadzenie do pedagogiki zabawy. Wybór tekstów drukowanych w „Kropli” w latach 1992 – 1994, wybór i redakcja E. Kędzior-Niczyporuk, Wydawnictwo KLANZA, Lublin 2003. Z. Zaorska, Sztuka zabawy, „Carpe diem” 1998, nr 4. Por.: T. Wimmer, Wprowadzenie do pedagogiki zabawy. Doświadczenia osobiste, „Grupa i Zabawa” 1998, nr 2.
2 Por.:

3

Zaorska. w których uczestnicy mogliby rozwijać swoje najlepsze cechy. w jego zdolność uczenia się w oparciu o własne doświadczenia. Czynne oddziaływanie prowadzone w ten sposób przez nauczyciela z jednej strony pomaga członkom grupy w pełnym rozwoju swojej osobowości. daje radość. jest czymś realnym. emocji i uczuć. muzyce. dotychczasowe doświadczenia.. możliwość wyrażania emocji.i pedagogiki postaci (Gestalt). doświadczyć wrażeń. jako metoda aktywizująca. wartości społeczne i moralne. Tło teoretyczne pedagogiki zabawy. Dlatego też często mówi się. Takie podejście wskazuje na to. które daje radość. że zabawa jest podstawową formą działalności małego dziecka. Próbuje przełożyć założenia teoretyczne współczesnej humanistyki na propozycje takich sytuacji. odczuwają. jest metodyką działań aktywnych. wiedzę. spontaniczności. W przypadku dzieci w wieku przedszkolnym pedagogika zabawy jest każdą ukierunkowaną na wszechstronny rozwój dziecka formą aktywności zabawowej. prawdziwym. że to. W zabawie uczestnik ma okazję zdobyć wiedzę. ekspresji werbalnej. Siłą przewodnią jest tu bowiem wiara w człowieka. Każdy jest zachęcany do przyjęcia odpowiedzialności za to. W opisywanych metodach zabawa jest podłożem. śpiewu. ważne są jej emocje. zespole. które uczy. bawi i wychowuje. Uwaga koncentruje się na świadomości siebie w sytuacji „tu i teraz”. . że to właśnie powinno być materiałem. czego doświadczają. „Grupa i Zabawa” 1995. Uczestnicy uczą się w ten sposób. Metody pedagogiki zabawy zawierają w sobie elementy zabawy i nauki. co robi. Jednostka traktowana jest jako niepodzielna całość (koncepcja holistyczna). plastycznej i konstrukcyjnej. Nauczyciel zaś ma możliwość wspierania. opartych na zabawie. że pedagogika zabawy to działanie w grupie. teraźniejszości własnego przeżycia.: Z. Większość interakcji między prowadzącym a członkami grupy (nauczycielem a uczniami) zachodzi w sposób interpersonalny. tańcu. komunikowania się na różnych poziomach oraz możliwość współdziałania w grupie. uczucia. jako metodyka pracy z jednostką i grupą. na którym prowadzone są różne działania oparte na ruchu. umiejętności. geście. aktywizowania i stymulowani uczestników. umiejętność. że w takich zajęciach „uczymy bawiąc i bawimy ucząc”. bazą do podejmowania dalszych decyzji i wyborów4 Metody pedagogiki zabawy to jeden z przykładów metod aktywizujących w pracy z jednostką i grupą. W tym przypadku zabawa jako działanie aktywne. Pedagogika zabawy. doświadczenia. wzmacniania. w potencjał jego twórczych możliwości. nr 1. własnych doświadczeń. Często nauczyciele i pedagodzy mówią. Dlatego 4 Por. z drugiej zaś strony może dostarczyć przyjemnych odczuć i być wypełnione duchem zabawy.

Takich odkryć w trakcie zabaw mogą dokonać zarówno dzieci. umiejętności i potencjałów. Pozwalają spędzić czas w przedszkolu w sposób czynny.Zasada uznawania przeżyć jako wartości (wskazuje na to.odkryć w sobie poczucie własnej wartości.Zasada dobrowolności uczestnictwa w zabawie ( dzieci mają czuć. Czyli tak. skojarzenia. iż właściwie prowadzi dziecko w zabawie. że to od nich samych zależy podjęcie decyzji o uczestnictwie w zabawie) . jak dzieci lubią. Każdy może odkryć w sobie nowe. ośmieleniu i pozytywnym wzmocnieniu jej członków w podejmowaniu działań. Aktywne formy zabaw rozluźniają psychicznie i fizycznie. Takie zintegrowane oddziaływanie pozwala dotrzeć do całego człowieka. w których będzie zaspokojona ich ciekawość świata. a co za tym idzie. młodzieży i osób dorosłych.podobnie jak i w odniesieniu do dzieci starszych. że ma on świadomość założonego celu oraz pewność. wie.zakłada dostarczanie najbogatszej oferty działań. W odniesieniu do dzieci w wieku przedszkolnym metody pedagogiki zabawy mogą pomóc w integracji grupy. ciało. dlatego że wpływają na rozwój potencjału twórczego uczestnika działań. Pozwala także poznać własne możliwości. jak i nauczyciele. które mają wpływ na umysł.dużo różnorodnych zabaw. Aby warunki zabawy i pracy mogły zaistnieć należy wziąć pod uwagę następujące zasady: . refleksje związane z rozwiązaniem danej sytuacji czy zadania postawionego w metodzie. Wartość nauki i spontanicznej przyjemności bycia razem z innymi osobami prezentowana w tych metodach daje nauczycielowi poczucie.też metody pedagogiki zabawy tak doskonale łączą w sobie zagadnienia edukacyjne i zabawowo. które mają wpływ na wszechstronny rozwój jednostki w aspekcie indywidualnym i grupowym. duszę i emocje uczestnika. które każdy posiada. inspiracje. atrakcyjny. czego dziecku trzeba do pełnego rozwoju. Działań. niespodziewane pomysły. Dziecko natomiast chętnie bierze udział w proponowanych działaniach i robi to co najlepiej potrafi. Metody pedagogiki zabawy są także działaniem twórczym. Pedagogika zabawy w odniesieniu do dzieci w wieku przedszkolnym.bawi się.Zasada uwzględniania wszystkich poziomów komunikowania się (należy wziąć pod uwagę zarówno komunikowanie niewerbalne i werbalne) . że każdy ma prawo różnorodnych emocji ) . do uświadomionych i nieuświadomionych talentów. nieustanna chęć ruchu i potrzeba radości. we wzajemnym porozumieniu się między uczestnikami zajęć oraz między nauczycielem i dziećmi. Nauczyciel mając tę świadomość . dostarczają pozytywnych wrażeń i emocji oraz dużo uśmiechu. miły i radosny.

przeżyć i wartości. Dzieci będą mieć stworzone odpowiednie warunki i sytuacje edukacyjne do nabywania wiedzy. co służy dobru dziecka i sprawia.Zasada „tu i teraz” ( należy dostosować metody. Współpraca jest cenna również dla samego nauczyciela. umiejętności. a rodzice są zadowoleni . wartości i postaw zgodnie z przyjętym programem dydaktycznym i wychowawczym. I jakże wspaniale takie cechy wpływają na pozytywny rozwój dzieci i osób dorosłych. stosowanie różnych środków ekspresji) .sam dużo uczy się od nich . porównania i oceniania) . Zapewniają też zaspokajanie potrzeb psychicznych. że nauczyciel wspomaga dzieci. Zalety dzieci i zalety nauczyciela w każdej grupie przedszkolnej są wzajemnym wzbogacaniem swojej wiedzy.Zasada współpracy ( unikać działań zawierających elementy rywalizacji. Dzieci to skarbnica pomysłów. z której nauczyciel może czerpać obficie. umiejętności. Oprócz tego. ich charakter i tempo do aktualnej kondycji uczestników) Stosując takie zasady pedagogiki zabawy.Zasada różnorodności środków wyrazu (oddziaływanie na różne zmysły. kieruje świadomie i rozsądnie ich rozwojem. w sposób aktywny będą realizowane założenia współpracy miedzy dziećmi i nauczycielami.. że dziecko chętnie spędza czas w przedszkolu.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful